BERNARDI PENOTI A PORTV S. MARIAE AQVITANI, DE DENARIO MEDICO, QVO DECEM MEDICAMINIBVS, omnibus morbis internis medendi Via docetur. Cui plures alij Tractatue additi sunt, quorum Titulos indicat versa pagina: Cum Indice, ad calcem adiecto. OMNIA AB VNO OMNIA AD VNVUM ORDO NATURAE BERNAE HELVETIORVM, Excudebat IOANNES LE PREVX, Illustriss. DD. Bernensium Typographus. M. DC. VIII.

~~APortuS.MariaeAquitani,DeDenarioMedico,QuoDecemMedicaminibus,omnibusmorbisinternismedendiUiadocetur.CuipluresaliiTractatueadditisunt,quorumTitulosindicatuersapagina:CumIndice,adcalcemadiecto.OmniaAbUnoOmniaAdUnuumOrdoNaturaeBernaeHeluetiorum,ExcudebatIoannesLePreux,Illustriss.Dd.BernensiumTypographus.Rum,QuaeInHocUoluminecontinentur.I.EpistolaadDoctiss:AndreamLibauium.Ii.Praefatio,inquauariaexempla,&alialectudignissimamhabentur.Iii.TractatusdeDenarioMedico.Iiii.Notaecastigatoriaeineundem.U.Balsamicuiusdamsimplicisdescriptio,nonmagnolaboreparabilis,quoomnibusuulneribusdesperatismederipotest,intraspacium24.horarum.Ui.SpecificaeReceptaeadquosdammorbosspecificos,&particularesUii.SpecificumremediumadCancrum.Uiii.AliusTractatus,continensuaria,deueramaterialapidisPhilosophorum;dicatusDoctori&ProfessoriMedicinaeClarissimo,D.IoachimoTanchio.Ix.PraefatioApologeticaaduersusD.NicolaumGuibertumLotharingum,quiartisChemicaeUeritatem,eiusquecertitudinemconatusest,scriptosuo,euertere.X.ItemaliiduoTractatusaquarumMercurialium,quibusquaequemetallainMercuriumcurrentemutuntur.Xi.QuaedamAxiomataPhysica,quibusLapidismaterianotatur,&describitur.Xii.ItemIsaaciHollandiClauisartisChemicae;IllustrissimoPrincipiFriderico,DuciWirtembergicoetc.dicata,Toria.Praeclarissimo,omniquecoelestidonoornatouiro,DominoAndreaeLibauio,MedDoct.&PoetaeLaureato,BernardusPenotusaPortuS.MariaAquitanus,summamfoelicitatemprecatur.~~Mittoadte(LibauiDoctissime)scriptum,nouamquandammedendimethodumcontinens,abinsigniMedicoconscriptum,mihiueroduabusconditionibuscommissum,utscriptumnimirumilludmeisscholiisillustrarem,deinde,utinUulgusillustratumemitterem.~~Attenuitatismihimeaeconscius,prioremquidemprimoreieciconditionem.~~Uerumquumposteainanimuminduceremillammethoduminuulgusdarecoepiapudimecogitare,insurrecturosinmeplurimos,quifactumidmeumdamnarent,Blateronesquequiinmeturpiaeffutirent,accutarent,quodhuncDenariumederem,utitaPracticisiniuriamfacerem,&studiosamiuuentutemauerophilosophiaestudioreuocarem:~~deierarent,ostentationisgratia,noncommunisutilitatisratione,huncmesuscepisselaborem.Contrahasomnescalumnias,uttuererme,Patronomihiopusesse,iudicaui:&seseofferebantquidemplurimi,quime,quimeumhocfactum,quiultimasmeasdefenderentlucubrationes.Ataliisdeeratauthoritas,aliisrerumcognitio,&scientia,alissplendorgeneris,aliisuitaeintegritas,&morumfacilitas,quibustamenomnibusornatumessedebereexistimabameum.quiistudpossetpraestare.Circumspicientiigiturmihiundiquaque;Tuunusoccurristi,Libaui,Germaniae,&literarumdecus,apudquem,ueluticonspirationefacta,artes,disciplinae,uirtutesdeniqueomnessedemsuamposuerunt.Fortunaeetiam,&animiditissimus,generisnobilitate,&rerumomnium,&disciplinarumscientiaclarissimusinGermania.Sedanaccensaface,Soliclarissimolucemafferam?Adteigituraccedo,tuaequefidei,&profectioniquicquidistiusmeilaborisest,trado,committo,commendo:speroenimEpistola.metuahumanitate,fide,&nominetanquamMiltiadisclypeotectum,omnesaduersariorumictuselusurum,nequefuturumquemquam,qui,sitemihi,operiquemeodefensoremesseintellexerit,nonstatimobmutescat.Uerumhicforsanocclamabis;Ecquistues,homo,quiistaamepetis?Quistudiisobstrepis?QuaePatria,atqueParentes;Respondebo,Libavidoctissime,Homericouersu,illudmihiaccommodans,quodisdeUlyssescripsit."Quimoreshominummultorumuidit,&urbes."CumeniminAquitaniaGalliaenobilisimaProuincianatusessem,natalesolumderelinquens,Europae&continentemperagrani&Insulas;acmaioremaetatismeaepartem,utmihiartisChemiaeperfectamscientiamcompararem,inperegrinationibusconsumsi.~~Isigitursumquisenexseptuagenarius,atqueadeofractusannis&laboribuspostmultaseasquepericulosasperegrinationes,nunctandemYuerdunum(eaesturbsditionisMagnificorumDominorumBernensiuminHeluetia)appuli,ubiiamsenexago.~~IssumBernardusaPortuS.Mariae,cuiusmentionemsaepiushonorificamintuisdiuinisscriptisdignatusesfacere.~~Ageigitur,Libauidoctissime,Ultimoshoscenostroslabores,rudesquidemillos&impolitos,meaetameninteuoluntatis&obseruantiaesempiternaetestes,&monumenta,accipe,eosque,protuasapientia,foueut,quimetuistudiosumfuisseaudierint,itidemintelligant,quodcumtibiomniadeberem,denuotamenmaioratuinmecontuleris.~~Experienturenim,Epistola.hislectisadditamentis,mefortassecommuniutilitatiinseruire,uoluisseideoqueid,quodatepostulo,faciliusimpetrasse.Quod,utfacias,uehementeroro.Efficiesenim,utquiinpuluere&tenebrishactenusuixi,excussonuncpuluere,&fugatistenebris,perte,inlocaclarioraeuadam,omnemquelaboremcontemnam,sihunctibigratumcognouerim.UaleLiterarumdecus,totiusqueGermaniaeornamentum;TuumquoquePortumexhaustum,noministui,&gloriaepropugnatoremacerrimumamandoama.Quod,sifeceris,&meiamtibimaximedeuinctumsummobeneficioinperpetuumobligabis,&admaioraaggrediendanunc,quasidormientem,excitabis.Iterumbeneuale,&praesidium&dulcedecusmeum.Yuerduni,CalendislanuariiAn.1608.BernardiP.APortuAquitaniPraefatio.InQuaUariaRerumablitarumdifferuntur.Quiuniuersuminparuatabuladepingunt,nihildetrahuntdeeiusMaiestate:necergoullumafferuntscientiispraeiudicium,quiillasincompendiaredigunt;Imomagnammerenturlaudem,quiilludpelagusuixperuitamemensibile,quarationepaucisdiebusenauiges,uiamscruuntur,sineulloUeritatisautfacilitatisdispendio.Huctendilibellus,quemubiexhibemus;cuiusnostriinstitutipaucisrationesaccipe.Magnamartiumpartemesse,iudiciumfacere,neminemputonegaturum.Quienim(inquitHippocrates)hocnorunt,nonuiaenturmihiinartemultumfalliposse.CumigiturauthorhuncnobisparuumTractatumexhibueritillustrandum,utemittereturinlucem,curlectudignusmihiuideatur,paucisattingam.Quamuisidemsiu,quodaliorum,meumiudicium,nihilominus,hocconsensu,magis,firmabiturhominumopinio,addequeetiamhincexcitabitur,quiidem,autmeliora,quamego,praestet.Praetereaexhacmeasententianonparuaadhuiusoperiselucidationem,nisfallor,accessiofiet.atqueetiimadaliorumauthorumconsimiliumintelligentiam.Utremaggrediar:scribitGalenus,sicutHippocratesetiamasserit,&olimtestatusestPlato:Noncommunemtantumomniumhominumnaturammedicocognoscendam,seduniuscuiusquepropriam:Deindeueroaddit:Etsiinipsisartisoperibus,circaidsufficienterstuduerimus,nontamenpropriamsingulorumnaturam,aequeaccommunem,possibileessescribere;~~scriptaenimcontrariomodosehabentoperibus,tuminpluribusaliisrebus,tumpraesertiminhis,quaespectantadpraesentemintentionem,hocest,inpraescribendauniuersalimothodomedendi,atqueintractandisparticularibussingulorummorborumremediis.~~Namoperamurparticularia,quaesuntinnumera,&quorumarsnonest,scribunturueroinarteuniuersaliapraecepta.~~Quicunqueigituritascriberepotest,uniuersaliapraecepta,utmaximepromptumsit,easingularibus,&indiuiduisaccommodare,inpropriaquantitate,qualitate,utendimodo,&rationeactemporeconuenienti,hicinscribendomaximelaudanduserit.~~Quamplurimigrauesuiriidpraestareconatisunt,interquosGalenus,utinsuaarteparuatestatur.IdemientauitConciliatorPetrusAponensis;sicenimille:~~"Etuosiamuidistis,odoctissimiCanditatiPhilosophirerumquenaturalium,signorumCaelestium,&motuumbeneeruditi,uariasaegritudines,superquibusmedicorummultitudolaboraueruat,abalienigenis,cumpaucofundamentoartis,curari,quandoqueamulierculis.~~Arnaldusdedosibustheriacalibus."AudiamusomniumscientiarumfontemuberrimumArnaldumUillanouanumTractatudeDosibustheriacalibus,subfinem."Unussapientum"(inquit)"respuitcredere,quodinmodicaquantitate,maximasituirtus.GalenusBezoarqualis.AnGalenusagnoscit,quodmodicaequantitatishumiditasuenenosaquaedamesummitatecaudaescorpioniseiicitur,itapotenter&terribiliter,utcitoalteretcorpusictu.~~"Scimusetiam,quodlapisilletheriacalis,quemArabesuocantBezoar,nonuiridis,sedgypseus,quidecorporeBezoaranimalisrepentis,extrahitur,sumptusinquantitatesemilenticulaepotentissimeliberetauenenocuiustibetanimalisnociui.~~Lapisphilosophorumquidpraeter.~~Necmirabimurista,cumuiderimusmagnammedicinam,quamLapidemRubrumuocauerunt,inquantitateuniusgranimilii,quolibetdiesumptum,collectionemduramquindecimannorum,exteriuseminenteminlatere,infratreshebdomadasresoluisse.~~Rossolis,eiusqueuires.~~HisadnumerandusestIsaacusHollandus,quitotuirtutestribuitRorisolisherbae,utnullumefficatius,credamrepeririposseremedium,cuius&nostractamusmagilis,eiussterium,quantisadmirandissituiribuspraeditadocentes.~~QuereinopusculonostrosupraexperimentaParacelsi.TriasimpliciaponitinsuoUegetabili,scilicetZaccharum,Mel,&herbamRorissolis.Isti.tribusomnesmorbidesperatimedentur.ReferamnostroRorissolisproprietatem,obeamrem,quiaineiussupraexpraeparationeuersor.~~Iamdocebo,inquitille,maxi¬perimenmuminUegetabilibusrebusmysterium,cuiusui&potestasabomnibusartificibusoccultataest,sesequealiialiisiureiurandoobstrinxerunt,nelibrissuisautscriptisuiresherbaeRorissolis,GermaniceSindauwdicitur,proderent.~~QuisquisigiturinteorumopusUegetabilenonhabet;nonpotestuimherbaeilliuspenetrare.Ineoenimoperecomprehendunturomnesuiresrerummedicinalium.~~Iamuero,filimi,aperiam,cumadiuratione,utscientiamhancoccultamserues,scireenimdebeshancherbamesseherbamfolis,superquamSolfuosradios,&influentiasexpandit,(quemadmodumsuperauruminUenissubterraneis)&influit,inhancherbamplusquaminaliamaDeocreatam,utdilucideabantiquisPhilosophiscognitumest.~~Itaquealiocolore,aliisfolis,aliaquefigurapraeditaesthaecherba,quamaliaeomnet;eaqueesteiusnatura,utquocalidier&acriorestregio,&tempusanni,solisqueardormaior,quoquesoleamdiutiustorret,eomagishaecherbamadescit.Estenimrorerefertaitautineiusunacauleplusmilleguttaependeant.Facpericulum,percuteherbamferulaflexili,itautdecidentesguttulaeinuasuitreumlatumincidant,replebituruasilludroremirifico.Quodsisoluehementerardeat,ramuliillibreuitempore,putasemihoraespatio,magisroridierunt,quamantea.Quodsiuigesiesferularoremdeieceris,totiesdenuoguttisonustaerit.~~Et,sinihilaliudmiraculicerneretur,quamunderoridushichumororiripossit,quitambreuitemporisspatioitacopiosusmanat,&quomagissoltorridusaliasherbasarefacit,eomagishaecherbamadida,&guttisreferiasit,quasiaquaperfusaforet.~~Hinctamenuiresadmirandasconiicerepossumus,eamquealiquidoccultiinsehabere.IllamigituraquaminUitrocollectam,sirecondas,eaomnesoculorummorbos,siueadefluxionibussint,siueabinflammationibus,sanat.Praetereaomnescordisaffectus,&punctiones,hepar&uentriculumcalefactumrefrigerat,omnemquecapitisdoloremacaloreprouenientes,mitigat;omniaquephantasmatatollit.Ualetetiamadcancrummortificandum,adlupum,&morsumuenenatorumanimalium,&aduenenahausta,siperossumatur.Pestienamauxiliatur,&adaliamultaualet.quaerecenserenimislongumforet.Insuperhaecherbasoliscolorempraesefert.Estenimcolorrubicundus,obscurus,flauisradiusinterseptus;estqueeiusfigurainmodumstellae,eiusqueproportioPlanetaecoelestisinstar,constatqueseptemramulisinextremolatis,estqueuelutipilisreferta.Consistentiatenella,extrinsecus,calida&humida,intrinsecusfrigida&sicca:estquetemperatissima,utaurum.Quareeiuselemeniasepararinonpossuntabinuicem,utexaliisherbis:auamenafoecibussuispurgaripotest.Impediteiusfixio,neelementaseparariqueant:ascenditenimigniscumaereperbalneum,utposteadocebimus.Terraueroafoecibussecernipotest,&faecesabigne&aere,licetfoecesnonadeomultashabeat.Latinisquibusdam,LinguaAuisdicitur:aliisolariam,asole:quemadmodumlunariamaluna:Belgaeuiri,Sindawuocant:AtueteresPhilosophiuireseiusoccultarunt,proptereiusmirandaeffecta.Mirumquehominempossemori(utaitArnaldus)quiquotidiedeeaaliquidsumpseritincrassasuasubstantia.Quidigiturefficeret,siadsuamienuitatemadduceretur,&foecibussuispurgaretur?Hacuipraeditaest,utsiinuitrumproiiciatur,inquouonenumuinodilutumcontinetur,autaliquodpoculumuenenatum,statimdissilietuitrum.Sietiamuentripuerperaealligetur,statimelicieturfoetus;&siintusiamputridusesset.utsaepeexperimentocomprobatumest.Haecherbagestata,&paululumeiusquotidiedegustatum,quamdiuidfiet,abepilepsiaimmunemseruat.Adhaec,siquisApoplexiacorripiaturita,utoseiuscontorqueatur,&loquendifacultascorrumpatursensusqueones;unarestitnenturomnia,siaegerhuiusherbaelitiosuccumtraiectum,bibat,utsaepecomprobatumest.Experire;uerumdeprehendes.Scias,fili,reueranullaminterrisherbamnascihuiccomparandam,uiribus,&bonitate.Uideigiturneparuifacias.Nisienimhaecherbaadeocopiosaenasceretur,eiusqueuiresnotaeessent,plurisauro,&lapidibuspreciosisaestimaretur.Superest,utdoceamus,quomodoprogrediendumsit,uteamadsummumgradum,&quintamessentiamperducamus.Atrefricareista,quaeiamduduminlucemedidi,nauseampareret:liccircoLectoremadcommentariumnostrumsupraParacelsiexperimenta,circafinemlibri,relegamus;ubiplura,&maioradesignantur.Tuuero,humanelector,eorecurre.Sihocunicosimplicitotaegritudinescurantur,quidcumnostro?AudiamusquidParacelsusait.Lib.labyrinthumMedicorumerrantium.Exunaarboresexcentaeimaginesexculpantur,quaetamenunicoigneconsumipossunt.Parimodoinnumeraeferesuntaegritudines,quaetandemunicatemperatissimaaequari,&restituipossuntinsummamsanitatem.Ast,quidmirum?NonneDoctissimiMartiniRullandiCenturiaeextant?RulandiCenturie.quibusdocemuraegritudinesfereincurabiles,paucisadmodum&simplicibusmedicaminibuscurari?AddaminnostroDenario,quaecompertahabemus,tamintra,quamextracorpus.Isaacioperadetinentur.Atuaeuae,&iterumuaeillis,quifsaaciHollandioperadetinent:praecipueuegetabilia;quaeadmedicinamfaciunt;quasiueroauthorproipsissolistantumlaborisinsumpsisset;imotalesinfidelesuenaliaundiquecircumferuntmutilata.Sedquidopustottestimoniis?cumomnesnorintillumnaturaegeniumRaymundumLulliumunicomedicamineinnumerispenemorbisremediumpollideDenario.teri.Etquisnescitdecantatamillampanacaeamantiquis?QuisilludMolyHomerocelebratum?Quibus,siadnumeremushuiusaeuiclariorumluminumtestimonia,quiseritadeoperfrictaefrontis,utaudeatnegare,possibiledecemmedicamentis,quaesummiuiriunicopraestaripossedocent?PetrusSeuerinusDanusinsuaIdeaMedicinaerefert,quatuorprincipalesmorbosesse,adquosferemorbiomnesreferripossunt.I.Lepraest,cuiusinsigniageruntulceraomnia,pruritus,scabies,Alopeciaefurfur,squamae,scissurae,cutisfoeditates,malummortuum,&simileseffectus.Ii.Gutta,seuPodagraestadquampertinentColicaeNephritides,oxesredentiumdolores,Arthritidesdolorificae,fluxiones,CapitisdolorCephaleae,Emicraneaeetc.Iii.AdHydropemreferunturFebresomnes,Apostemata,Icterus,Cachexiaeetc.Iiii.Epilepsiaest,adquampertinentCaturrhi,Paralises,Cordispalpitationes,Spasmi,Uertigines,Melancholiae,Apoplexiae,suffocationesmatricisetc.Sialiquishorummorborumsummussanatur,sananturomnesinferiores.Siinditiopolles,praecedentiaquatuorparticulariatibisufficiunt.PrimumparticulareestAntimoniiMagisteriumpermedescriptumsupraParacelsiexperimenta,pag.76.ubietiamdecaeteris.Omniummembrorumunicaestconuenientia(inquitHippocrates)omniumuirtutum,spirituumqueunicumsubiectumest.Iccircoomniamembraadinuicemdolent.fncerebroenimomnesoperationesincipiunt;eiusuirtustamquamformaomniummembrorumeairradians&uiuificans.Multaepassionesincomprehensibilesatqueoccultaeincorde&totocorporedelitescunt,nobisincognitae.Aliquandouermisadipsumcorgraditur,&cummordet,interficit.Extremagaudiatristitiaquemaxima,intereiuspassionesexistunt.etc.Naturauniuersaliscumpancisprincipiisoperaturmirabilia.EtMedicoingeniosopaucasuntAdmonitioAdLectorem~~.~~SicutinullumestpericulosusUenenum:quamid,quodclam,&speciebonifallit:Itanulluserrormagispertimescenduseo,quiocculte,subalicuiusbonipraetextu,animisseseinsinuat.Eiusmodimultahabentplurimilibelli,quiinterliteratosclamuersantur,&tanquamarcanaasseruantur:aquibusincautiores,duminiiseximiaquaedamuident,saepiusportentosarumopinionumuenenahauriunt.Interillos,quemexhibeoTractatum,noninuitusannumerarim:Fateorequidemme,primafronte,quamilliuslectionemcoepi,seriostomachatum;Uulcanoillumuouisse.Occurrebantenimabinitiohirsutaaeque;acinsulsaquaedam,absurdapleraque,plurimaetiamimpia,quaenauscamprimum;deinuerohaudiniustambilemmouebant.Atmoxmihirecurrens,illudIurisconsulti,delegenoniudicandaexsolalinea.sicutinecdeMusicaexsolanota,quinimolegi,&explicariinscholis&Academiisauthoresmagisimpios,ideosolum,quiatersi&politisermonisornatuiseruiant:haecinquam,&aliatacitemecumreuoluens,quemindignabundusabieceram,resumpsi:&demumadumbilicumperlecto,mutatoconsilio,quempriusflammisadiudicaram,luciconsecraui,reitumexcellentia,tumutilitatepermotus.~~Quidenimhumaniscorporibussalutarius,autMedicinaestudiosisgratius,quamimmensumilludscientiaepelagus,cuiemetiendo,nonsufficerentanniNestoris,inDecempraeceptabreuissimaaeque,acfacilia,certaque,actutaredigere?~~Tantouttedefraudembono,futurispesemolumentihaudpermittit:prohibetCharitas,&quointuumferorcommodum,uetatZelus.Haecigitutpubliciiurisideoesse,uolui,sedhacadditaconditione,utnimirumautspongiampriuspaterentur,autcensoriamuirgamcomitemhaberent:~~priusilludnefasduxi,tumquodsciremearationenontamenobliterariinaliismanuscriptis,peneut(probescio)infinitis,quaeinmeoauteditisexemplaribusliturarepurgasset,tumetiampraeuideremquantisclamoribusmulticontendissentnonmihiidesseiuris,utaliorumoperadetruncem.Hocueroposteriuspernecessariumduxi,tumutilliquihunclibellumuersant,eumquepenessesacrosubsilentioseruant,memonitore,sibicauerepossint,tumuteotutiusabomnibusaliisexciperetur,tumetiamutmeomnisuspitionequapotuissemapudtelaborare,sisinenotisemisissem,purgarem.Hasnotassiattentepriuslegetis,tuncsineullopericulo,absqueullopestilentiserrorisafflatu,huncDenariumdeuorare,&quaeineoreperiessaluberrimapraeceptahaurire,&uiamtutissimamaequeacfacilem,quaetibimonstrabitur,sequilicebit:~~omnia(inquitApostolus)probate,quaebonasunt,tenete.Hisfruere,inDeigloriam,proximiauxiliam&tuumcommodum.Ualefeliciter.TextusDenarii.Quodsumpollicitusalismeisscriptis,ostenderenuncbreuiterconabor,sictamen,ut,siDeuspermittat,adaltiora&grauioraprogredipossitis;quomodoscilicetDecemtantummedicamentisquilibetmorbuscuretur.AnteHippocratem[ssa]unicomedicamentoprogressisunt,proutcompertumest.ABCGHIKLMPQRCa.Duplex[ssb]itaqueuiatenendaestantequamadDenariumnostrumprogrediar;quauiridoctiinrestituenda&perscrutandaualetudineusisunt.Una[ssc]pertinetadAnimam,alteraCorpusdiligenterrespicit.NamquemadmodumhomoAnima&Corporeconstat;Sicmorbireperiunturfereinfiniti,quicircautramquepartemuersantur.Nonnullioriunturex[ssd]Anima,uelmentediffida,&imbecilli,quippequaeuires&facultatespropriasnoncognoscens,omnisesubditmalo:Undeomniamalorumgenera,quaeoriunturexDaemonemeridiano;subquocontinenturincantationes,operamagica,influxus,Daemonummaleficiaaliaquemala,quaesingulisdominantur.Quumautemunicuiquepotentiaeabstractaesubditasitpotentiacorporea,utexperientiacompertumest,nihilproducinihilqueagi,quodnonoriaturapotentiaabstracta,apotentiainquamcorporea;Ideofuerunt,anteHippoctatem,multiuiridocti,quinullaprorsusmedicinacorporeausisunt,[ssh]Sedsolaspiritus,&animaefacultate.Nonmodomorboscurabant,[ssi]nonmodomortuosexcitabant,sedelementisimperabant,utaquaeuaderetsolida,&Calybsaer:quodsequerenturpluuiae,iamgrandines,iamnubes,&quidemnulloobseruatoordine.Tetrafiebatrara,utusqueadabyssumuiriillipenetrarepossent,quomododeOrpheo,scribitur.Ignis,qui,suanatura,nonpotestnoncomburere,frigidiorAquareddebatur,quibusderebusmultiscripserunt.Hocinpraestando,uelutunaquaqueinre,reperituruehiculum,seuconiunctioquaedam;quaeconstatexreomninoabstracta&simplicissima,&exre,quaemediumquoddamobtinens,abstractumcumcorporeconnectit.Sicduaerepertaefacultates;[ssk]Unaquaesolouelle,solointuitu,solaimaginationeoperatur;sicuolo,siciubeo,nulloadditoadminiculo.Illaest[ssl]Cabala,quaoperatisuntomnes,quicunqueabinitiomundi,miraculaediderunt.Dolendumestsane,quodhaecfacultas,[ssm]inChristiaduentu,sitextincta;adeoutferenullumextetuestigiumeorum,quaesatisaperte,anteChristiaduentum,florebant.Idqueeuenitpropterexcaecationem,&incredulitateshominum,&ignorantiam,quaehominessubmersosretinet,utnimirumuerboDei,&promissionibusChristi,&Apostolorumnoncredant.Habemushacderesatisapertumdictum;Quicquidpetieritis,sinehaesitatione,innominemeo,dabituruobissic,quodmagisestadmirandum,sitantumpetentifueritfidei,quantumestgranumsinapis,plura&maioraeumpossepraestare,quamChristus.Hincpatetpraecipuuminstrumentumnonmodoadcurandosmorbos,sedadaliamultapraestanda,rationeilliusprimae,&praecipuaepartishominis,[ssp]scilicetAnimae,consistereinforti,&noncadenteimaginatione.Alterauia,quaprogressisuntuiriDoctissimi,miraculorumeffectores,fuitareiproprietate.Deplorandumsane,quodhactempestatenonmodononsintnotaefacultates,&proprietatesrerum,sedetiamnomina,&uocabulalateant.Utadremaccedam,dico,dicuntquealii,ueraePhilosophiaeinuestigatores,Deumabundanterconcessisse,proomnimorbocurando,remedia,quaesubsistuntinherbis,fontibus,mineralibus.Itautetiamproculdubiocuilibetmorbosuumremediumassignatumsit,&unicuiqueregionisintconcessaquaedamnaturalia,admorboscurandos,eainregione.Ethinc,exmagnaDeiprouidentia,inItaliaubidominantur,utplurimum,morbicalidi,raroAbsinthiumreperitur,&illudquideminhortis:sedCicuta,papauer,&aliafrigida,magnacopia.Hinccolligitur,ibiplusesseoportunarefrigerantia,quamcalida.SicinPolonia,&Germania,Urtica,Absinthiumubiquelocorum,magnacopiacrescit.Hincpatet,inillislocis,magisesseoportunacalida,quamfrigida.EthacrationeductusquidamFuchsiusNorimbergensisMedicus,quamprimuminaliquamuillamuenit:accersitusadaliquemcurandum,considerauitcircumcircauillamillamsimplicia,&eafrequentiora,quaedistillabatcumrebuscalidis:(SecumenimAlembicumargenteumferebat)&sicfaciebatquintamquandamessentiam,quainPoloniaomnesmorboscurabat:etc.Etutprogrediar;Haecfacultas,quaemagicadicitur,consistitin[ssq]herbis,uerbis,&characteribus.Scio,&Deumtesteminuoco,illuduerissimumessecharacteres[ssr]quominussignificant,rebuslongeualentiores,&praestantiores;&Uerba,quaerebusaccommodarinonpossunt,quaequenihilsignificant:utsicnonmododecemmedicamentis,sedetiamtribusuelquatuoruerbis,ueltribuscharacteribus,omnismorbusleuaripossit,quinonestadmortem;quandoquidemnemopotestsuperarehorammortisaDeoconstitutam.ArsCabalae,quaeproceditperineffabilenomenIesu,pluraefficit,quamapudludaeosnomenIehouae.Seddehis,&aliiseiusmodi,alibi,etc.Decemillamedicamenta,quibusomnismorbuscurabiliscuratur,persequamur.Sedhocsecretum,rego,necuiquamlegendumpraebeatis.PicusMirandulainquit:Quinouitquaternarium,perdenariumexpandere,estinabyssumscientiarumpenetrare.Dumigiturdico,decemmedicamentispossecurariomnemmorbum,sicintellige,utprimumunummedicamentumusurpetur,quamcaetera:dumdicounum,multaintelligo,quaeuobisnuncaperiam.Unumsignificatmotoremoperatorem.Hinccollige,nullummedicamentumposseesseefficax,nisiMedicusfueritsimplicis&fortisimaginationis,utscilicetcognoscat,posseDeumOpt.Max.permedicamentumaliquodefficax,aegrumleuare,utnondesperetamisericordiaDei.DeindeilludUnumdebetexpandiperquaternarium.NaminUnonullaestoperatio;proutapudPythagoramlegerepoteris:siunumdebetprogrediinoperationem,opusest,utdiuidaturperquaternarium,&utmysteriumaperiam:Unusmorbusuariisnominibusappellatusapartium&materiaeconcurrentisuarietate.Unus,inquam,morbusestaffectiopraeternaturam,immediateimpediensfunctionem&operationem;quoduosintelligeredebetis,detriplicifunctionenaturali,uitali,&animali.Hicnonpotestessenisioffensiounius,&offensioquaternarii:Uniusinquam,facultatis,Calorisscilicetnaturalis:quippesubsehaberedebetorgananonimpedita,spiritus,&omnemmateriamsubmiinistratam,quibusofficiisfungipossis.Hinccollige,rationeuniusoffensionis,quemadmodumfusiushabuistihactenus,summumrespectumhabendumesseadcaloremnaturalem,adfacultatem,&uires,quaenaturaunumsignificant.Etquoniamilla,tanquamquaedirigunturadsimplex,&abstractum;suntpraecipuae,semperabillisducereinitiumtenemini,utnihilaggreditentetisnisihaecauobisbeneconsiderentur.~~CaeterumutilludUnumbeneexaminetur,&adoperationemtraducatur,opusest,utintelligatissemperutinquinariumexpandetur,quinqueinseretinere,alteritatemsubmateria,&materiamsinealteritate,&quodposteaindeoritur,alteritatemcummateria;~~idest,morbumoririuelexsimpliciintemperie,uelcummateria.Subunoitaquemedicamentohabebismedicamentaquatuor;quaerespiciuntmateriampeccantem,&unumquodrespicitalterationem.Quodadalterantia,Deumtestor,mefelicissimeusqueinhodiernumdiem,progressumesse,calidaalterandoEndiuia,Cichorea,&Sandalis:FrigidaAbsinthio,Menta&Origano.Humida,Gallisimmaturis,radicibusquercusplantaginepraecaeteris,papauere,succoAnagallidis,Endiuia,&Betapraecaeteris.Quodadaliapertinet,Firmamentumunitatisinquaternariumintensae,intelligitur,etiamRheubarbarum,Colocinthis,Agaricus,Helleborus,&Phlebotomia.UtorfoelicissimeRheubarbaro,&Manna,adbilemeuacuandam;Agarico&&Colocinthideadpituitam;Helleboro,idest,corticibusHelleborinigri,quibusususestHippocrates,adbilematrameuacuandam.DosisRheubarbari◉icum◉iiMannaedissolutaecumCichoreaeuelEndiuiaeaqua.Agaricitrochiscatipuluerati◉i.cummellerosatosolutiuoad◉ii:Sirupidetribusradicibus&aquaeendiuiae◉ii.addendo,proptertorsiones,aquaecinnamomi◉i.CorticisHelleborinigri,gr.xu.cum◉ßpuluerisSennaepraeparatae,&◉isyrupideBorragine,senLupuli,etc.Caeterumutinunicohocmedicamento,id,quodintendo,concludatur:Intelligite,omnemcausammorbi,uelessefrigidam,uelcalidam.Curandomorbofrigidoubicumquelotorumfuerit,utorfoelicissime◉iii.electuariiHieraelogodiicumaquaendiuiae,seuhyssopi,&cum◉ßmellisrosatisimplicis,oleiuitrioliguttisui.Inmorbiscalidis,praesertimexmatetia,utor◉i.Rheubarbaricum◉iiMannae,in◉iiaquaeEndiuiae.Secundummedicamentum,quodcontineturinnumeroDenario.Illudrespicitmulieres,exceptismedicaminibusUulgaribus,nihilinueuiopraestantiusadomnesmorbosmulierumMusaAenea:dosis◉.i,uel◉ii,cumsyrupoArthemisiae,uelTripheramagnaseuminore.Gal.cumsyrupohyssopi,omnesmorbosmulierumhiscurabat,nisisintacausaimmanifesta,dequibusalibi:etc.TertiummedicamentumestRequiesNicolai,quoutoradprouocandumsomnum,adrestituendasuires:dosis◉i.seu◉ii.cum◉i.syrupipapaueris&◉.aquaeendiuiae.Hocmedicamentumtalemfacultatemhabet,utpossitiscognoscere,quidcumaegrositagendum,sienimquieuerit,&meliushabuerit;bonum.Siuerononquieuerit,&peiushabuerit,desperandum.Quartummedicamen,Uesicatoriasunt;quaeperficiunturexcantharidibus,&fermento.Illa,&praesertiminmorbiscordialibus,&quaespectantadinternasfacultatescorporishumani,inquinquediebusconualescunt.Expertussum;sipostuesicatoriaaegernonmeliushabuerit,despero,etc.Quintummedicamentum;Oleioliuaruminunctio,quodegousurpo,utcognoscameuentummorborum.Sicilludusurpo.Recipituroleumoliuarum,&eo,lentisfricationibus,totumcorpus,exceptocapite,ungitur;atqueiteratur.Sitribusuicibusmodicussudorapparueritinuniuerso,morbusestdiuturnus,&curabilis:sinullusestsurdor;omninolethalisestmorbus.Sisudorcomparuerit,tutusestaeger.Sextumest,Cornorum,Aspargi,Rubeaetinctorum,Aristolochiaerotundae,ana◉.~~i.~~Cornorum,Aspargi,M.ii.fiatdecoctioinsuffquant.aquaeAsparagi:&huiusdecoctioniscumSaccharorub.dulcoratae,praebeanturaegro◉iiii.Sileuabiturmorbus,signumestbonum:sinminus,contra.Qualiscunquefueritmorbuscalidus,siuefrigidus,&hocincasusudor:estoptimumsignum.Septimumest,Clyster,sednonestapplicandusnecporrigendusnecnisiinmorbisuentrisinferioris,utestmorbusIliacus,&insummaomnesmorbi,quisentiunturinuentreinferiori.Inhocusu,duasspecieshabeo:unaestsimplex,quaefithocmodo◉FoliorumMaluae,Bismal,Mercurialis,&Parietariae,florumCamomil.anapugi.furfurisinpetialiniligati.M.ii.fiatdecoctioinsuff.~~q.~~Iusculicarnium.Huius◉.~~◉.i.~~saccharirub.oleiCamomillae,Rutae,ana◉i.uitellorumouorumenimii.Saliscommunis◉.~~i.~~misce.Notate,hocincasu,reperirimorboscalidos,&frigidosininferioriuentre:cumsuperioredecoctione,inmorbiscalidis,semperusurpateoleumMandragorae,Papaueris,Nympheae;Iusquiamii,quibusfoelicitersemperusussum.etc.Notate,inprouocandosomno,&aliquibusaffectibuscapitis,tamfrigidis,quamcalidis,saepeposseusurpariclysteresalterantes,sitamdiuretinentur.Aliaspeciesclysterisestexeademdecoctione,&◉.~~i.~~inmorbofrigido,Electuariihieraelogodii,seubenedictae.Uel,inmorbiscalidis,superiorisdecoctionisususessepotestCassiaerecenterextractae,utsitcassiaerecentis◉.ii.cumsyrupisproportionalibusutNenuphar,sempersumusus&lino.Octauum:sumusussternutationibus,&praesertiminmorbiseapitis,&uentriculi:utestpuluisItalicusille.Siilliususu,inmorbiscapitis,&uentriculi,nonperspicioleuamen,incipiodesperare.Nonumapudmehabeturprosummo,inmorbisintestinorum,&uentriculi,&capitis:suntspecieshieraepicraesimplicisGaleni,&locosuppositoriorum,hieraepicraecompositae,ut,sideturinpotu◉i.specierumhierae,cumsyruporosatosimplici,&aquispectoralibusproportionatis:uelsiinduobussuppositoriis◉i.ponaturspecierumhyeraecompositae,cummellisportionequadamfiuntsuppositoria.Hisfoeliciterusuissuminmultismorbis.Decimumest:UsusligniGuaiaci,inmorbisfrigidis.MorbiHispanicidignotioQuandodefluuiumcapillorumadest.Quandoulcerasesepatefaciuntinlocistenuioribusinore,collo,locisobscoenis.Quandomaculaecrustosaeincapitaeerumpunt.Quandodolorinmembriscorporisexterioribusinest;Utcapite,pedibus,digitis.DiffertdefluuiumcapilloruminmorboHispanico,abAlopecia,quiaAlopecia,perareas:SedinHispanicodepilanturaegrialiomodo.Crustosaemaculaeincapite,&collo,suntinstaruerrucarum:Doloraffligitgrauiter,quifitcircalongitudinemossium,noncircaarticulos.CuraistiusHispanicimorbiinMercuriooptimecumauropraeperato,constat.Uidelibrumdepraeparatione,&usumedicamentorumchymicorumfol34.eoutere,&Uale.TextusDenarii.Finis.ArnaldusDeSimplicibus~~.~~lxxxuiii.Insipientecumlegerintinlibrisprudentummedicorum,&senum:quisciueruntiamessesecretummedicinae,cumuidenteosfacerebonumintellectum,&facereprudentem,&facerefidelemfortunatum:~~Ualdederidenteos,&derisiualdeelongatisuntasecretismedicinae&nonuoluntaudire,neccredunt,quodadmedicinamspectet,nisicuraredoloremcapitis,autapostema,autfebrem&ipsideberentcurareseipsosdegrossitieintellectus,donecpossentintelligere,eaquaenostriSenesinmedicinanobisscripserunt:~~Etproptertales,quiuituperantsecretorumInuentores,Tuaudiuisti,quodHippocratespraecepitPhysicis,quosdocebat,quodsecretanonpandant,quiaredundatinuituperiumsapientum,&ininfamiam.QuiasihomositSapiens,&inuestigans,beneuenietadipsa,&participabitnobiscumdonumphilosophiae.Item,&siipsenonestdignuseo,necinuestigans,necintelligens,quicquiddicaturei,perditur;imodedecusesttalibussecretapandere.Radixergoagendisecretamedicinalia,circacorpus,estutattendascircasanguinemminuendum,autaugendum,&operaberisomne,quoduolueris:&tuextrahesabeocoleram,phlegma,&melancholiam;cumquibusetiammedicinishocfaciestibiestnotum:undesciunthocmulti:sedquodexhocconsequitur,nesciunt,necpercipiunt.EtSecundaRadixsecretorumestimaginatio,confidentia,&generaliter,Animaepassiones,quasdebesimprimereinmenteshominum:Damascenus.UndeDamascenusoportetinfirmosalutemimprimere,&promittere;necuelisunquamaspedeponere,etiamsiipsedesperet.QuiadicitGalenusprimopronosticorum,Quodbonaconfidentia&spesplusualent,quammedicina;Illeenimpluressanat,dequopluresconfidunt:UndeHippocrates:Inomniaegritudineconfortarimenteetc.Undeexeisexitmagnumsecretum,iniomaximum,&situcogitauerisprosundamente,quantapossitimaginatio,&ratioanimae,dicasactunihilessepulchrius,nequeueriusnequesecretiusnequesecurius,quamillud.Ettuuidistiinliberexperimentorumphilosophorum,quodcircaanimaepassiones,posueruntpulcherrima&mirabilia.Quaeenimmedicinaest,pluscalefaciens,quamira?&magispriuansamorem&generansdiscordiam,&quaemagisinfrigidatquamtimor?&quaemagisconfortat,quamgaudium?Etquaemagisnutrit&cibat,quambonaspesEt,quaemagisinterficit,quamdesperatio?CumistisenimPhilosophifeceruntresualdepulchras:&diceremtibi,quamsuperhisfundaturunascientiasecretorum,quamPhilosophiNigromantiam&diuinationem&auguriumdicunt:&sirecoleresdepotentia,quamascripsitAnaxagorasimaginationi,&aestimationi,&illud,quodAuicennasdeditei,deposse,tunondebesuereri,quininhissitmagnumsecretum,&quinoncredit,fleatsuperse.Inhisigiturrebus,&supradictis,estomnesecretummedicinae,Ettuexcitatesuperhoc,&uigila:QuiatuaudiuistiPythagoramadPhilosophosdicere:Tantummagisdictisattollasmentem,quantomagisDoctorabbreuiatsermonem.Namdesecretismultadocetintelligere,sedsemperpaucadicere,uelscribere,etc.HactenusArnaldusdesecretismedicinae.Curtu,Penote,nobisoffersexArnaldoista?Paucisadmodumrespondebo:PlureslegerunthuncDenarium,cuius,editionemconatisuntimpedire,dicentes,nullosueteresPatresmedicosquicquamhorumunquamtractasse,minuscredidisse.Ategoecontra,Galenumusumfuisse,indifficilipartu,(utBayrusrefert)uerbis,&carachteribusCostabenLucae,dephysicisligaturis,transsatusamagistroArnaldo,deGraecoinLatinum:Utinsequentibusdicetur,cumagemusdefortiimaginatione,&animaefacultatibus.Nuncsequamurnostruminstitutum,scilicetdeNotiscastigatoriisaquodamAnonymocompositis.AbAnonymoNotaeEmendatoriaeInDenariumMedicum."AnteHippocratemunicomedicamentoprogressisuntetc.ABCIerem."Uixitillecirciterannummundicreati443.subRegeArtaxerxe,circareditumPopuliIsraeliticiexcaptiuitateBabilonica,&temporebelliPeloponensis.Idexeocolligitur,quoddeinauditaillapeste,quaeAthenisgrassabatur,ipsemetnarrat,quemetiamreferunt,accensissyluis,neThessaliaminficeret,cauisse.Anteillum,celebranturfloruisseChyron,Aesculapius,Machaon,Podalyrius:dequibusXenophonliberdeuenatione.Hicerteinterprimosfuere,quibusqueantiquidiuinoshonorestribuerunt.Atillosnonfuisseunicotantummedicamentousos,eoqueincorporeo,authorloquitur,exiis,quaeposteahacdereannotabimus,adliteram(H)uidereest.InterimtamenquaeriturHippocrates,necimmerito,antesuatemporafuisseartemrudem,&imperfectam,quoduerissimeapparetexiis,quaeHerodotusliberi.deBabyloniisennarrat.Strabolib.~~16ersicut&deAegyptiis,nullosipsisfuisseprofessionemedicos,sedunicuiqueobuiosuosaegrotosobtulisse,&hortatosesse,utsiquandoeodemmorbolaborassent,autalioslaborassenouissent,quonamtuncfoeliciterusifuissentremedio,aperirent.~~Tuncergomedicieram:Empirici,dequibusGal.li.7.Method.medendi:nondummethodicineclogici.Hippocratesueroexperientiaemethodumaddidit,&utrumqueadrationisstateramexpenderecoepit.DuplexIgiturUia.etc.Haecsicintellige;cumduplexsitobiectum,circaquodmedicinauersatur,Animanimirum,&corpusaegrum:itaquoqueduplexestuia,quautriquetumrestituitur,tumconseruaturualetudo.Cumunusquisquereperiaturmorbusnontantumincorporesolo,sicutinanimasola,sedetiaminuttoquesimul,exmutuasympathia:ideo,utenumeratiositsufficiens,&perfecta,triplexeritcurandiuia,Primamerespiritualis,Secundamerecorporalis,&Tertiadeniquemixta.InAnima,morbidicunturomnesilliprauiaffectus,repugnanteslegidiuinae,seucontrariiperfectaeilliiustitiae&imaginidiuinae,adquamcreatieramus,quaeuerissimanostraeratsanitas:Suntueronihilaliud,quaminordinatachatritatisdispositio,tuminexcessuamoristerrestrium,tumindefectuamorisDei,Auaritia,ira,odium,ambitio,inuidia,etc.Suntuerocurabiles,autincurabiles:Illi,quoseffusussanguisDominisanat:hiuerosuntdesperatio,induratio,praesumptio,&huiusmodialia,dequibusIerem.46.u.11.Frustramultiplicabismedicamina,nullaerittibisanitas."QuaeoriunturexDaemonemeridiano:DG2.etc."Hincmorbiquioriuntur,nonsuntproprieinanimasola,sedincorpore&animasimul,excompassione.Ergoscopusauthorisnonestageredemorbismerespiritualibus,dequibusinpraecedentibusnotis:quamuisetiamDiabolumhabeantauthorem,quiaillorumremediatantumpetunturexueraePhilosophiaeautpotiusTheologiaepraeceptis.~~Seddemorbisautmeremixtis,autcorporalibus,&dehisquidemdicitquodaDaemoneMeridianoimmittantur,perincantationes,maleficia,operasmagicas,quibusSathannoncorpusfolum,sed&simulanimamlaedit,dumperturbat,autphantasiamauttemperamentumquatuorhumorum:~~quibusmaledispositis,ipsaanima,cuiussuntorgana,suasfunctionesperfecteexererenonpotest.Hicautemduosuntobiterconsideranda.1.ansitaliqua.Daemonumpotentia.2.ansintprobandaillanomina,quaeillisaquibusdamimponuntur.Magnaquidem&timendaDaemonumpotentia:attamensineDeiiussuautpermissione,nequideminporcos,saeuirepossunt.Insupernullaestillisconcessapotentiainuoluntatemautintellectumhominum;sedtantuminsensus,autphantasiam,utdocteFranciscusPicusMirandolacap.3.lib.2.dePraenot.diuin.Extrahominemueromagnacerte,&stupendaoperantur,nonquidemimmediate;permotumgenerationisautalterationis,quemefficerenonpossunt;utfusiusostendituradnotam(G)sedtantummodopermotumlocalem.Sicfulgura,tonitrua,uentos,procellasconcitare,&elementamiscerepossunt.SedquaeDeisuntpropria,imitarinequeunt.Ideonouasnoncreantspecies.Exod.ca.8.nequeueramiraculapossuntedere:Sedtantumautapparentertalia,quaeThessal.2.signamendaciauocantur,dumpraestigiissuisoculosfallunt,&tamquamludiones;uisusaciemperstringunt,atquefalsasspeciesinphantasiaexcitant:aut,quaepercausasnaturalessuntproducta.Ideoquenonpropriemiracula:SicmorbosSathanimmittit,utinSacrispassimobuiaexempladocent;autiubente,autpermittenteDeo,corporiscrasim&humorumsymmetriamperturbans;prauosanimiaffectusgignens,laetitiam,tristitiam,timorem,iracundiam&similesaffectus,quosposteasequiturcorporiscomplexio.Secundahuiuslociobseruatioest;utdicamquiddehacDaemonismeridianiappellationesentiam:Superstitiosaquorundamcuriositastantafuit,utAngelorumtumbonorumtummalorumquendamhyerarchicumordinemfinxerint.~~Imosunteotemerariiaususprogressiutillosnumerareinclassesdiuidere,incertosgradusdissiguere,&denique,unicuiquenomeninderenonsintueriti,adsuaeuanitatisfulcrum,abutentesquibusdamS.Scripturaelocis,&interalia,Psal.90.~~u.6.Undeconatisuntelicere,esseduonominaDaemonum,Deber&Keteu,quorumaltermeridianotempore;alternocturnograssetur.~~AtquumnecPsalmiuerbatalequicquamsonent,necsensusincludat,quumqueetiamnontantuminmeridie,sedsemper,&quauishoranobisinsidienturmalignispiritus,hasDaemonumonomathesias,curiosorumhominumsomniacenseo,&ideoualdeperniciosasiudicio,quodadmagicumDaemonumcultumuiamsternant:~~nihilinterimmoratus,quaesubfalsoDionysiiArcopagitaenomine,autB.Brigiddaeuulgoferuntur."Nihilproducinihilqueagietc."ErgonenihilaSubstantiiscorporeis?HaecfaitPlatonis,sicutetiamAuicennaeopinio.Quidueroabstractam,autincorporeampotentiamintelligatauthor,uixliquet.Hoctamenconstatillum&parumPhilosophice,&minusTheologiceautsentire,autsaltemloqui.Abstractauocatformam,autmateriamperseabstractasaseinuicem,&extracompositionemconsideratas;&substantiasincorporeas,seuspirituales,Angelostambonosquammalos,item&animashominum,potentiasabstractas.Utcunquesit,turpitererratauthor,dumunicuiquepotentiaeabstractaesubdicorporeasait,nihilqueaguntproduci,quodnonoriaturapotentiaincorporea.QuantamergosubstantiisincorporeisefficiendiuimtribuantMetaphysici,paucisaccipe.Disputaturprimo:Numrescreataepossintaliquiduereefficere.NegatiuamtueriuideturPhilolib.deCherub.&flammeogladio:asserens,propriumesseDei,efficere,Creaturaeuero,pati.Secundo,quaeritur,Ansubstantiaecorporalespossintaliquidoperari,anuerosolaespiritualessintactiuae.Tertiodenique,anCreaturaecorporeaepossintautsubstantias,autquaedamaccidentiaproducere,quodetiamdespiritualibusquaeritur?AdprimamquaestionemrespondentsaniorestumPhilosophi,tumTheologi:aCreaturisagentibuseffectusproducipossenaturales:quaeassertionititurauthoritatibus,experientia,&rationibusinuictissimis.Deuoluntariisactionibus,quaesuntfructusueraefidei,alitersentiendumcumApost.Corint.3FormaestprincipiumactionisHLMNOPQRQuartanis,syncopi,LoquelaeperditaeCaducoauxiliaturMelancholicis.dicente:Nos,exnobisipsis,nonesseidoneosadcogitandumquicquam.SecundaeueroquaestionispartemprimamuideturAuthornegare,alteramautem,affirmare,&quidemuniuersaliter,dumaffirmat,Omnessubstantiascorporeasabincorporeispendere,&oriri:atfacileeuincitur,substantiascorporeasaeque,acspirituales,naturalemsuamactiuitatem,seuefficientiamhabere.Quinimo,sideactionibustranseuntibussitsermo,longemanifestiuspatet,decorporibus,quodsintactiua,quamdespiritibus,omniumpropeconsensu,experientia,&testibus.Nihilessenotius&certius,quamaSolelucem,abignecalorem,&abaquafrigusproduci.Terramgerminareherbam,spicam,frumentum,proferre.Quamuisenimnecmateria,necquantitascorporumsitactiua,tamenneutraimpeditactiuitatemformae,quaeestprincipiumactionis.Nonigitursolaesubstantiaeincorporeaeuimefficiendihabent:etc.Aristot.7.Methaphys.ubiconcludit,Abstractassubstantiales,seuintelligentiasseparatasnihilefficereposseinhacsublunari,intellige,praetermotumlocalem:QuaesententiauideturapprimeillitconsonaHebreor.2.DeusnonsubiecitmundumAngelis.InterimtamenAngelosuimhaberecorporalocaliter,immediatemouendi,tamestinPhilosophia,&Theologiaclarum,utnegarinonpossit.PerhuncautemmotumlocilemAngelipossuntmultaefficereinrebuscorporeis:autdumcoelosmouent,autdumactiuapassiuisapplicant,&aseinuicemremouent.Tamennonminusestimpium,quamabsurdum,dicere,Nihilquidquamesse,quodapotentiisincorporeisnonproducatur.Quidaliud,quamuana,quamabsurda,&impia?IdeofuerintanteHippocratemetc.Quidintelligatperspititus&animaefacultatem,anfortemimaginationem,autincantationes,autMagicam,autCabalisticamartem,autquidaliud,uixliquet.Hocquidemconstat,nonsicfuisseprogressosantiquosillosChyrone,Michaonem,Podalyriumetc.QuotemporeuixitHippocrates,diximusadnotam(A)Fuerit,tuncsaneparum,cultamedicinaescientia,fueritmultissalebrisobsita,fuerit,quantumquiuolet,informis:atuerotamfuisseuanam&monstroram,uthicdepingit,credataliquisBarbarus:priscaeAntiquitatisnospes.PlutarchusiibrodeHomero,subfinem.~~Exquibuslucemeridianafitmanifestus,priscosillosusquefuisiemedicinacorporea,Imolegimusipsumdesignis&causismorborumdisserentem,uictusmodumpraescribentem,manuumoperam,medicamina,exercitiasomnum,aeristemperiem,unctiones,frictionea,&lotiones,quaeomniacorporeasunt,commendantem,etc.~~NonModoMortuosexcitabant.Hiclibenter(amiceLector)idexclamem;quodAntiquiinatriisadscribebantponedepictoscanescathenauinctos;Caue,cauecanem.Quidenimhicaudio?AnChristiani,autEthnici,autMagialicuiusuoces?Quinamhi,quianteHippocratistempora,solaMedicinaincorporea,autAnimaefacultate,mortuosexcitabant?Elementisimperabant?AnMoses,Elias,Eliaeus,autquisaliusProphetarum?Excitarunthiquidemmortuos,imperaruntElementis:atnonartisalicuiusdexteritate,nonpropriaindustria.AgnosceinhisnonMagicamimpietatem,nonCabalisticamuanitatem,nonphantasticamaliquamimaginationem,sicuttamenhicpaulopostasserereaudet:SedDeibrachium,utsuolocoeuincemus.Quaehicnarrantur,seuabOrpheo,seuaquoquamalioEthnicorum,quiHippocratempraecesserunt,autsequutisunt,praestitam,autfalsa,autDiabolicafuerunt:sedfalsapeneomnia.FabulanturquidemPoetae,Hyppolitummembratimdiscerptum,fuisseabAesculapiorexinfernisreuocatum,&uitaerestitutum.Sedhaecauthyperbolicedicta,autiaPictoribus&PoetisPicta,&sicta.TestaturhocPlato,quiinCratylohancessefabulamdicit.Philostratus,refert,abApollonio,umbramAchillis,idestpotiusDaemonis,excitam:quodueroetiamhodie.Sortilegiquidampraestant.ApuleiusMedaurensis,omniumMagorum,quifiere,primus,quidhorum,quaerecensenturpraestitit?Fuere,fateor,antiquitus,quicumEnotheaPetronianagloriabantur:Quicquidinorbeuides,paretmihifloridaTellus.Cumuolo,spissatis,arescitlanguidasuccis:Cumuolo,funditopes,scopuliqueatquehorridasaxa.Niliacasiaculanturaquas:mihiPontusinertesSummittitfluctus,ZephiriquetacentiaponuntAntemeos,suaflabra,pedes:mihifluminaparent,HircanaequeTygres,&iussistaredracones.Quidlenioraloquor?Lunadescenditimago.Carminibusdeductameis,trepidusquefurentesFlecterePhoebusequos,reuolutocogiturorbe,Tantumdictaualent.Sedquidhaecaliud,quamfabulosaepollicitationesaeque,acmonstrosae?Aut,siquidhabuerepriscaillasaecula,quodinterEthnicosadmirationiesset,mendaciafueresigna.TaliaerantquaeSathanperMagosAegyptios,temporeMosisoperabatur,autnaturaliaprorsus,autmeraeputidaequeillusiones.Huiusmodierant,quaeinIdolis,antris,delubrisautfanis,antiquiadmiratisunt.Interquaetamennihil,quodpropriemiraculinomenmereatur.LegimusapudIosephumlib20.cap.6.nullounquamaeuomagiscultamfuisseMagiam,quamsuo:&Pliniusnunquam(inquit)totMagiquamtemporibusNeronis.Atnunquam(additille)euidentiusagnitaeiusuanitas:tuncnimirumcumlosephus,&pluresaliiChristioperamiraculosaattonitimirabantur:tuncetiamtestanturSathanamperMagos,siquidhabebatuirium,exercuisse,utsuisconatibus,florescentisChristianinominis,splendori,tenebrasoffunderet.Attunc,quidpraestitumabeiusSatellitibus,quoduelplebeiorumanimosperculerit?IulianuscumIamblico,&naturalem,&TheurgicamMagiam,quantumpotuit,recoluit;utdiscipulorumChristioperaimitariposset:quemueroaudimusabillouitaerestitutum?Quandoimperasseuentis?Quandouisumrestituisse?NihilquidquametiameiusmodiauditurdehodiernisMagis,Iudaeisquidem,aquibustamfamiliariterteriturCabala,sicutnecdealiis,quoshodiequidamPrincipes,summocumnominisChristianidedecore,penessehabent?Quidenimtandempostmultasfabulosaspollicitationes?Ludicraquaedam,naeniaspueriles,illusiones,imposturas.Quisergocredatabillis,quianteHippocratistemporauixere,tammagna&stupendaeditamiracula?SedhaecomniaautDaemonumope,&auxilio,autpernaturalescausas,acproindenonproptereadicendamiracula:nequeamedicinaincorporea;seualiquaanimaefacultatepromanantia.Uerbigratia,efficereutaquainglaciemobrigeret,pluuiaegrandines,&niuescierentur,autillusoriaquaedam,Atmortuossuscitare,nouassubstantiascreare,Terram,usqueadabyssum,redderetranflucidam;Ignisnaturamimmutare,nonestcreaturae,sedcreatoris;quiDominusnaturae,nullisobstringiturnaturaelegibus.~~EtiamsiolimMenecratesmultossatisfoeliciteramorboHerculeoliberasset,nunquaminpublicumprodibat,nisiinstaralicuiusDei,habituIouis,indutuspurpura,incapitecoronam,inmanibussceptrumgestans,&suis,quoscurauerat,tanquamdiisstipatus:~~Athenaeuslib7.dipnos:Qui,sipotuisset,Iouemecoelodeturbasset.Quisenimnescit,quaefueritSimonisMagi,ManesAgyrtae,&similiuminsania?SicDuaeFacultatesrepertae,etc.noncadenteimaginationeInhistammultafalsa,absurda,&impiaoccurrunt,utlituram,nequiddicamgrauius,mereantur:Sed,nequisqueraturuimameauthoriillatam,nequemihiesseiuris,utineoquicquamrescindam,eaexhibeointegra.Netamenmeinterimtantaeimpietatisconsortemputares;hasdareuoluianimimeitestesnotas,quaeteinsupermouebunt,neadeosdemerrorumscopulosallidas.PrimocumdicitCabalamessefacultatem,quaesolouelle,folointuitu,solaimaginationeoperatur:longealiterCorneliusAgrippa,cuiushaecsuntuerba.~~"EstnihilaliudhaecIudaeorumCabala,quamperniciosissimasuperstitio,quauerba,&nomina,&literassparsiminScripturapositas,proarbitriosuocolligunt,diuidunt,transferunt,&alterumexalterofacientes,soluuntmembraueritatis,sermones,inductiones,&parabolas,hincinde,expropriisfictionibus,aptareillisuoluntDeiEloquia;~~&perimprudenterextortassupputationes,dictionum,syllabarum,literarum,numerorum,tentantuiolentasperfidiaesuaeinferreprobationes:Praetereahisnugisinflati,ineffabiliaDeiMysteria,&quaesuntsupraScripturamarcana;seseinuenire,&scireiactant;perquaeetiamprophetare,&uirtutes,&miraculaseseperficere,sinerubore,magnaqueaudaciamentiri;nonerubescunt.HactenusAgrippa."InsuperhancCabalamuniuersamduabuspartibusconcludunt,quarumprimamuocantdeBresilli,quaenihildiffertaMagianaturali.AlteramdeMarcaua,quaeTheurgicamrefert.Estenim(inquitAgrippa)quasisymbolicaquaedamTheologia;inqualiterae,numerifigurae,&nomina,&Elementorumapices,aclineae,puncti,&accentus,omniaputanturprofundissimarumrerum,&arcanorummagnorumsignificatiua.RursushancpartemsubdiuiditinArithmeticam,&Theomantiam;illadeAngelis&Daemonibus,eorumuirtutibus,&nominibusagit.Haecdiuinamysteria,&nominascrutatur.Uidesergopaucis,quidsitCabala.Atforetadhuchaectolerabilisignorantia,sisineIudaicaeimpietatisueneno,propinaretur,cumdicit:"CabalaOperatisuntProphetae,&omnesquiabinitiomundimiraculaedidere.etc."Quidmagisimpium,autblasphemumpossetproferreperfidusIudaeus?Sunthaedesperataeilliusuoces,MosenaDeo,inmonteartemCabalaeaccepisse;Sicdictam,quodsineullisliterarummonumentis,solauiuauoce,successiueposteris,instarPithagoricaePhilosophiae,traderetur,hacinstructumMosemfabulanturtotmiracula,quaeinSacriscelebrantur,praestitisse:uirgamincolubrum,fluuiosinsanguinemcommutasse;totcladesAegyptiisintulisse:IosuamcursumSolisstitisse:Eliammortuumlucireddidisse;ignemecaeloeuocasse.Sedhocessehominumsuperstitiosedesperantium,nonmodouanum,sedetiamimpiumfigmentum,istaque,&aliaomniaadmirandaDeiopera,nonposse,nisimanifestocumsactilegio,artiautindustriaehominumtribui;fatebitur.FinguntRabiniCabalamillamsuccessiuetraditamaMose,adposterosexinde,interIudaeosdurasse,fuissequenotamnonsolummodoillisProphetis,quoruminsacrisfitmentio;sedetiamquampluribusaliis.ConstatinsupernecMosem,necEliam,necquemquamaliumprophetarum,haecoperaedidisse,nisipriusaDeoiussos.Nonergopropriomotu,nonartealiqua,imononabiisexquisita,nonpraeuisa,sednequidemcogitata,quaeperillosDeusoperatusest,Moses,&alii,utDeooperahaecomniatribuant,totiesinculcant.SicdicitDominus:Hociussit:UerbumDominiadmefactumest,&c.DeniquesitantasithuiusCabalaeuis,utimpudentermentiunturludaei,quifit,uttamdiuabillis&hodierno,&prioribusseculisculta,tamtoquestudiotrita,nihiltamenoperentur,quoduelPuerispossitesseadmirationi?PraecipuecumIosephuslib.20.cap.ui.testetursuoaeuofuisseadmodumuulgarem,&familiarissimam.Atnihiloperatisunt,quodintermirabilialocumhaberepossit.Concludoergo,cumeodemAgrippa,totumhocnihilaliudesse,quamludumquendamallegoriarum,quasociosihomines,insingulisliteris,&punctis,&numeris,occupati,quodliguaHebraicafacilepatitur,prosuoarbitriofingunt.~~UlteriuspergitperditissimumhocgenusIudaeorum,&dumChristimiraculatamillustria,tamquemanifestanegarenonpotest,nequeinterimillumproMessia,&Seminepromissoagnoscit,illadesperatetribuitmodoMagiae,modoCabalae,tamquehorrendacontraFiliumaeternumuomit,uteorummemorianuncmihisilentiumimponat.~~Dolendumestsane,quodhaecfacultasinChristiaduentuextinctasit,etc.Exhis,quaehactenusobiterattigimus,facileestuidere,primohancCabalaesuperstitiosamuanitatem,inChristiaduentunonesseabolitam,utabundetastanturfrequentissimi,qui,abeotempore,eaderescripseruntAuctores.Quinimo,eaquaehodiernotemporenonmodoaIudaeis,sedetiamapluribus,nominetenusChristianis,curioseteruntur,&nonminussupercilioseiactantur,arguunteam,uttamenparerat,nondumextinctam;sedecontra,prohdolor,nunquamaeuotamstudiosecultam.~~Praeterea,quumsatissuperqueexiisdem,quamuispaucis,constetuanam,mendacem,superstitiosam,impiam,&blasphemamesse,tantumabest,utiisauthorisquerulisuocibus,aliquisdaridebeatlocus,quumecontra,sisuoofficioritefungereturMagistratus,intaleshostesChristianismi,&Rerumpublicarumpericulosissimaspestesanimaduerteredeberet.~~Idqueeuenitpropterexcaecationem,etc.~~Quasiuero,siidaDeo,totsupernisdonis,quibus,praeomnibuspraecedentibusseculis,haecnostrumbeauit,superadditumforet,uthaecTheurgica,&ArithmeticaMagia,adPrincipemtenebrarum,tanquamadsuumprimaeuumauthorem,ablegaretur;~~idaccideretpropterhominumincredulitatem?imohaecsuntfideipraeclaratrophaea,quodolimIdolisGentiumoraobstructa,Daemonumoraculaabolita;horrendaillaMagiaextincta;SerpentesAegyptiideuorati,Daemonesprostrati,etc.QuiergoMagiaeCabalisticaeextirpatiotribuipoterithominuminfidelitati?quaepotius&Cabalae,&Lecanomantiae,Gastromantiae,Exatopaetiomantiae,Hydromantiae,AeromantiaePyromantiae,Geomantiae,Oenimantiae,Oneoromantiae:etc.&aliorumsinenumeroMagiaemonstrorummater,&progenitrix?SiigiturSacrosanctinominisDeiprophanatio,sieiusuerbiimproba,&impiauiolatio,sihorrendusdaemonumcultus.etc.suntfideieffectus,tuncdemumuerumeuincetur,hominuminfidelitateabolitamCabalam,impietatis,sacrilegii,&blasphemiae,multisnominibusream."Habemushacderesatisapertumdictumetc."Promissionumquaeafferuntur,primaadhucdumhodieimpletur,Sicintelligenda,nimirumsiquodpetimus,cumfidepetamus.Fidesautemhasconditioneshabet:PrimoadDeumdirigatur,eiusmandatonitamur:Dehis,quaepetuntur,attentecogitemus,ardenter,cumsensunostraemiseriae,cumhumilitateagnoscentesuerumMediatorem,eiquefidentes,cumcertaspeexauditionis,prouenienteexagnitionepromissionumdiuinarum.~~Alteraueroharumpromissionumrespicitmiraculorumfidem,quaenihilaliudest,quampeculiarequoddamdonum,exreuelationediuinaproueniens,quodaturfacultasautedendialiquodopusextraordinarium,autpraedicendi,quodfuturumest:~~dequa1.Corinth.cap.13."Sihabeamomnemfidemadeoutmontestransferam",etc.DistinguiturautemhaecsidestumaIustificante,tumabHistorica,temporaria,&hypocritica.NamAbrahamIsaac&lacob,Dauid,IohannesBaptista,&multialiihabueruntueramfidem,uiuamque;hanctamennonhabuerunt:econtrarioueroludashabuitquidemfidemhistoricam,temporariamatqueetiammiraculorum,cumnihilhominsIoh6.cap.dicaturDiabolus.NonergohabuitIustificantem.HocetiameuidentissimedocuitChristusMatth.7.ubipraedicitseiis,quiultimoillodiegloriabuntur:DomineDomine,NosinnominetuoDaemoniaeiecimus;responsurum:NunquamnouiuosNequeetiamadperpetuumfactaesthaecpromissio;sedsolummodoadtempus;nimirumdonecdoctrinasatisessetconfirmata.Nequeetiamsolisfidelibushocmiraculorumdonumdatumest,idenimhabuereetiamaliquiinterreprobos."Hincpateiinforti,&noncadenteimaginatione:etc."Nunquameiusmodierrorisportentumaudiuitprioraetas.Fateorequideminmorbisimaginariismagnamesseimaginationisuim;imaginationisinquam,quaeinaegroto,nonquaeinmedico.UndeParacelsusliberdecausismorbisinuisibilium,deiis,quaehominieueniunt,rationefidei,nemopotestseipsumcredendosanare,nisicredendo.~~i.~~abusufidei,aegrotusfactussit.Ratioestmanifesta:Quiamorbisproportionaridebentremedia:siillinaturales,&haecnaturalia:siueroimaginarii,etiamtaliarequirunturmedicamina.Atmedicumpropriasuaimaginationealteriusmorbo,siueissitnaturalis,siueimaginariusmederiposse,quiscradat?HaecuiditParacelsus,Tractatudeiis,quaeproueniunteximaginatione:dicens:"Extracorpuspropriummulierisimaginationonhabetullampotestatem":ideoinillolocoperficitur,ubidominatur.~~Siquastamenhabeatuires,easinhispotissimumcernerelicet,quorumpraegnantiumfortiimaginatione,uariaacciduntinfantibus,quicontinuonexucummatribusconiuncti,tandemcumillisEmendatoriaeanimalemuiuentesuitam,nihilmirum,sietiamcumilliscompatiantur,iisdemafficiantur,intenerrimiscorporibus,impressionibus,quasmatresfirmiterconceperunt,praecipuecumimaginatiositafacultateanimali,quaeinfoetusformationedominatur.~~Hincdiuersaefigurae,uariamonstra,sicut&pleraequeaffectiones,quaeininfantibus,hincetiam,quodsaepiusreferuntparentes.(Estenimcommuneomnibusanimalibus)utincoitusferuore,uiuamillamimaginem,quamfortiterintuentur,spermatiimprimant.QuodcumnossetIacob,hancsagaciterrationeminuenit,quadiscoloresoueshaberet.Indeetiampartusillealbus,quemHeliodorusexAethyopissamatrenatumrefert.NonabsreigiturThomasMorus:"GrauestraduntSophi,QuodcunquematresinteriusImaginanturfortiter,Dumliberisdaturopera,Eiuslatenter&notas,Certas&indelebiles,Modoqueinexplicabili,Insemenipsumcongeri."Sedhincinsuperhorrendiilliuermes,quialiquandofoeminis,hincincubi,&succubi,underumoresuentrisinpathicisUetulis,acsiessentgrauidae.Uarieetiamcorpussuumalteratuehemensimaginatio.Sic,intimore,contrahitspiritus,quosingaudiopropellit.Haec,&aliapleraque,quaelongiuspersequinostriinstitutinonest,uerissimasunt.Quarationehaecfiant,SuaresMetaph.Disp.18sect.8.art.25.Imaginatio,inquit,mouetcorpus,adcuiusmotumexcitanturhumores,&spiritusuitales,quibusalteraturcorpus.Quodneutiquamdicipotest,nisidepropriocorporeanimalis,quodimaginationeoperatur.Namalioquinimpossibileest,abalteriusimaginatione,alteraripossealteriuscorpus:tumquianullaunquamallataestexperientia,quaeidconsirmare,ueltantumapparenteruideatur:tumetiam,quiarationinullatenusconsonumessepotest,dictantiactumimaginationiesseimmanentem.Quinamigiturfieripoterit,utMedicus,solasuafortiimaginatione,alteriusmorbismedeatur,tummagna,&stupendaextraseoperetur?EtUtProgrediar,Haecfacultas,quaeMagicadicitur,consistitinUerbis&Characteribus.Neminimaapudteuenenioblatisuspitionelaborarem,absqueulloantidoto,uenenosahaecuerbapropinare,necpotui,necdebui.Quaenamueroilla?Haecfacultas,quaeMagicadicitur,constatinherbis,uerbis,&Characteribus.Primumagnosco;sequentia,tanquampestilentiafflatupericulosiora,ipsaqueimpietatemagisimpia,detestor;&abominor.Nouiequidem;Antiquissacrafuisse,&Magiae&Magorum,nomina.Nouietiamadhuchodie,huncspeciosumtitulum,aquibusdamtribuihorrendisillisartibus,quibusSathanDeigloriamoffuscare,hominumquesalutemimpedirenititur.Sicutres,itaetiamnomen,cuilibetpio,abominationiessedebet.Moxenimac,Diaboliastutia,uerbumDeiinterhominesnegligi,deindepaulatimobscurari,&tandemprorsusextinguicoepit;tuncetiam,totisuiribus,successutemporis,conatusestuetusilleserpenshominemaDeoadcreaturasauertere;&pactumcumDiaboloinire,horrendissubquibusdamconditionibus,quibusseilliobstringunt,tumquibusidemuicissimillispermittitseincludendumuitrospeculis,annulis,&huiusmodialiis:itemqueseinuocatum,autquouismodoadiuratum;ceremoniis,uerbis,characteribusimprecationibussistendum,subformaaliquauisibili;~~autresponsurumuoce,signis,imaginibus,autsoloeuentu,quaestionibuspropositis,&hocutsuamtyrannidemstabiliret,suasfallaciashocfucoobtegeret,&mortalibuspersuaderet,idempossepraestari,paucisquibusdamuerbis,characteribus,quoddigitoDeitantumdictaualere,quantumDiuinumbrachium;~~&sictandemhicopifexincontemptumueniret.Undecreditumestquibusdam,tumDeitumAngelorumnominibusprolatis,barbaris&nihilsignificantibus,rerumimmutarisubstantias;uiresadaugeri,minui,&adimi,fulmenconcitari;stellaseCaelointerrameuelli,uenenarepelli,ferociabrutacicurari.Imonouacorporacreari;nubes,uentos,pluuiascieri.Hinc,quastotiesaPoetisdecantantur,Homero,Odyss.31.UlyssemaMineruaincognitumfactum;posteapulcherrimaeformaerestiturumAlibiueroabulyssesanguinisprofluuiumcarminefuisseinibitumNotae.PyndarusinPithisOde.Chyronemlenibusincantationibususumesse:AmmianusMarcellinusliber16.histor.Rom.asserenspermedicinaeauthoritatem,licereutianilibusincantamentis:TheophrastusexistimatuerbisIschiadicossanari:Catoluxatismembriseademauxiliari.Undeetiamantiquiserant,quiexcolorenubiumpraemonebantaduentantiumgrandinum,quasauerticarminibus,autdenudatamulieremenstruata,credebant.Omittoalia,quaenimisfrequentia,apudauthores,&utinamhodienonaequefamiliaria.Solentcertistemporibus,cumquorundamuerborummagicarecitatione,herbascolligere,quassineuerbis,autalioincantationismodo,nullasuireshabituras,putant:talesetiamfuissePythagoram,&Democritum,testaturPlin.liber24.hist.natur.cap.17.quosinsignesUeneficosdicit.PriorenimmagicasquasdamherbasusorpauitCoracesiamCallicciam,Maenaidem,Chorinthiadem,Aproxim,Hippophonadem,Adamantidem.Quorumomniumtamprodigiososeffectus,suismagicisincantationibusadscribebant.Nequeabiisdifferunt,quihodiesal,aquami;&herbasconsecrantes,eitransferuntinusus,iiscontrarios,quibusaDeosuntdestinata.Quibusaddendisuntilli,quihodiepoculaamatoriapraeparant,&quicharacteresiactitantcontraomnesictusgladii,auttormentibellici.Quorumomniumabominatiosatisdeplorarinequit.UndemeritoD.Augustinusliber10.deCiuit.Deicap.9.&11probat,illa,quaetribuisolentfiguris,&imaginibusAstronomicis,fierinonpropria,sedDaemonumuirtute.Ratioestmanifestissima.Quianulladaripotestfigura,quaeinsehabeatuimagendi,utdocetAristoteles12.Methap.cap.3.&ThomascontraGentil.cap.76.&lib.2.cap.185.Quiafiguranihilaliudest,praeterquendamsitum,&ordinempartium,exquoquidammodusquantitatisconsurgit.IdeoquecumQuantitasperseactiuanonsit,nequeetiamfigura;quaetantummodusest,&quantitatisconsequensmotus,autactionisprincipiumessepotest.Nequeenimstatua,quatalis,potestaliamstatuamautqualitatemefficere.Undeigiturillauis,&efficacia,quammagitribuuntuerbis,&Characteribus,sinequeaDeo,nequeaNatura,nequeabArte:utiqueabilloantiquoSerpente,quihuiusmodiillecebris,miserosmortalesinsuicultumpellicereconatur.Meritoigiturtumiurediuino,tumciuili:P.3.lnemo§.~~l.~~culpademaleficetc.Concludimusomnes,quieiusmodinefandasartescolunt,supremosupplicioafficiendos.etc.Haecsunt,quorumtepraemonitumuolui,antequamhuiusscriptilectionemaccederes:~~tum,nequodincurrerespericulum,tumetiam,neobnaeuos,quiprimafronteturpissimioccurrunt,aliquamtibiincurreretnausea,tumdenique,ne,dumhaecproferointegra,utabauthoreprofecta,meeiusdemcumillo,hocnomineimpietatisconsortemputares.~~Utereergo&fruerehocMedicinaecompendio,quoddiutiuslatuisse,seriusproferri,mecum,quisquises,quaereris:promeoinliterariamrempubsstudio,mihisatisgratiae,apponiduxero,sitibi,sicututile,itagratumfuisse,intelligam.FoeliciterUale.IncipitLiberCostaBenLucae,DePhysicisLigaturis,translatusperMagistrumArnaldumdeUillaNoua,etc.Pollicitussumsuperius,aliquidhorumexArnaldocommemorare.Quicquidinrerumnaturascibilefuit,Arnaldussciuit,IlleuerolibodePhysicisligaturis,respondenscuidampetenti,sicincipit.Quaesiuisti,Filicharissime,deIncantatione,deAdiuratione,&collisuspensione,siquidempossintprodesse:&siinueneriminLibrisGraecorum,hoc,&qualiterinLibrisIndorumistacontineantur,cuiquaestioniicompendioseinhacEpistolacogorrespondere:omnesinquamantiquiinhocuidenturesseconcordati,corporiscomplexionemanimisequiuirtutem,quaeuirtussisitaequalitertemperata:actioquoquecorrespondenseritperfecta:siautempraecedensfueritintemperata&subsequenseritimperfecta.Undequiauirtutesactionisanimaeinpueris&senibus&mulieribusimperfectaeesseuidentur:Complexioquoqueeorumcorporumimperfectaessecomprobatur,&haecimperfectiohabitationibusintemperataeregionis,utpotecaliditutisAethiopiae,&frigiditatisScotiae.IndePlato(inquit)menshumanaaliquamrem,licetnoniuuantem,sibiprodessecertificatsolamenisintentione,corporiillaresiuuat:uerbigratia;Siquisincantationemsibiprodesseconfidat,qualiscunquefuerit,eumtameniuuat.Situm,utdiximus,complexiocorporisuirtutemanimaesequatur,necesseesttaliterremsehabere.Quodcertificatur:quiaextimore,tristitia,laetitia&stuporenonsolumcorpusincolumemutatur,sedetiaminaliisrebui,utpoteuentrissolutio,siueconstipatio,uelnimiadefectio.Egoautemuidiistassanitatisfuissecausas,&diuturnarumpassionum,maximeillarum,quaecorruptionessuntinitii.Insanisautemfuereinfirmitatiscausaehaeceadem.UndeSocrates,Incantationessumuerbadecipientiarationalesanimas,secundumtimorisimpressiones,uelsecundumdesperationes.IndiautemMedicibeneconfiduntincantationemsiueadmirationemadiuuare.GraeciueroMediciantiquiintendunthicanimaerroneamimperfectionemsuireuocare;quaereuocata,necesseest,utcorpusreuoceturabipsa,cumcorporiscomplexioneuirtutemanimaecomstetsequi.UndeGalen.supralibrumHippocratesDehumoribus.Siquis(inquit)dixerit,humoribuscorporismutatis,indemutariactionesanimae:utactioanimaemutata,muteteosdem,nonmentitur:quodcertificatur,quiacumcolericapassiodominatur,sitiracundus,&econuerso,insaepeirascentibus:quiacumcoleraaugmentatur,necesseestcomplexionemanimae,&corporisanimalemmoueri.ItemGalenintelligit:&scientiainanimaexcomplexionecoloricaaugmentari.Contrariantia,&studiositas,exmelancholia:deambulatio&delectatioexcomplexionesanguinea:phlegmanihiladiuuatanimaeuirtutem,nisiinipsamutationestatorum.Constatergo,quiasiMedicusanimaecomplexionemiuuaueritquoquomodoincantatione,adiuratione,siuecollisuspensione,corporisquoquecomplexionemadiuuari.Siautemhisconueniensadiungiturmedicamen,uelociorsequitursanitas,cummedicinacorpus,incantationeanimaadiuuetur,quibusconiunctis,necesseestsanitatemutriusquecitiussequi.ItemGalenus:sunthomineslaetinaturaliter,&delitiosi,quicuminfirmantur,sanoseossubitofuturos,confirmatMedicus,&diaetameorum,cumexercitiisadmemoriamreuocat,quorumspessanitatiseorumcausaest.~~Suntautemaliquando&contrariinaturatristes,undetristantur,&angustiantureorumanimi,percogitationes,quorumcogitationesoportetfallereMedicum,&laetificareintentionem,mutareanimoseorum,sednonexcederelaetificandimodum,nemagnitudinepromissionumnegligantsemedicandos.~~MeminiquendamnostraeTerraenobilissimum,murmurasse,seesseligatum,necummulieribuscoiret:quemadiui,falsificandointentionemeius,&hocmagnisingentis,sednunquampotuieumreuocare:propterquod,certificare,&confirmarecoepi,quodipsepriusintendit,adducenssibilibrumCleopatrae,quemfecerat,deFoeminaruminformandaspeciositate:legensquelocum,ubidixit,Ligatusquetaliter,felcumuiuumaccipiatmixtumcumsiZamelonquoqueinungenstotumcorpus,adiuuatur:ipseaudiens,confisuslibriuerbis,sicfecit,citoqueenasit,augmentataestconcupiscentiacoeundi.Egoinmultisantiquorumlibrislegi,suspensaincollosuffragaricumproprietate,noncumsuanatura,quodnondenegopossefieripropterconfortationemmentis,utdixi.Dequibus,cummuliasint,paucatibitangeredisposui.Aristot.liberdelapidibusait,Smaragdumcollo,autdigitoportans,defendituracausaEpilepsiaesuspecta.Undepropterhocmandamusnobilibus,utcollisfiliorumsuorumsuspendaturSmaragdus;nehancinfirmitatemincurrant.ItemAristot.eodemliber.Quodlibethyacintorumgenussuspendenscollo,siuedigito,siintretregionempestiferam,nonlaeditur;sedpotiusmentibushominumhoneratur,&amaioribuspetitioneseiuscomplentur.Uigintigranorumordeipondusportansincollosuo,ueldigito,nonuidebittimorosainsommo.Cormiluinumincolloportans,seudigito,mitigatiramcontentionem;cuiuscolorestsicutloturacarnis;sanguinisfluxumcuiuslibetmembristringit,maximeinfoeminis.Cynthinussuspensuscollo,ueldigitoportatus,augmentatinsomnoterribilia,&timorosa,&tristia,&interhominescontentiosa.Inpuerissuspensussaliuamorisaugmentat.Gal.stercoraluporumossacomedentium,inuentraeIliacadolentium,uelincollopatientiumsuspensa,statimdoloremmitigant.Aliquandoetiamincoxissuspenduntur,&cumfiloLaneoligantur,uniusscilicetOuis,quaeaLupiscommestafuerit;quodfilum,sinonintieniatur,cumcorrigiaceruinaligetur.ItemGal.inUaseargenteoposuit,cuiusquantitas,sicutfabafuit;&inCoxissuspendit,multumqueprofuit.Hocautemdicitinlib.desimpliciMedicina.Inlibrouero,quidiciturMedicorummedicina;quodsiserpentemTyriae,suffocaticollocumfilolineosuspenderis,absoluiturasuffocationesui,&multumualetinapostematibusfaucium.Dioscorides,semencucumerisagrestis,adscorpionismorsumualet,inmanutentum,autcollosuspensum.Idemetiamhircusagitantedictum.RadicesAsparagisuperdentesligatae,irahuntsinedolore.ItempedesLeporisdextrianoligati,canesnonpermittuntlatrare.SimiliterfacitiecurCanisnisicanisgerenssit,cuiusiecurfuerit.QuidamMedicidicunt,pedemTestudinisdextrum,inpedePodagricidextrosuspensum,iuuare,sinistro,sinistrum.Ideminmanibus.Itemradixpoeoniaeincollo,puerisualetepilepticis.Similiterpyrethrumidemfacit.Pullusextotoniger:idemCanis:NosauthemhaecexlibrisAntiquorumconscripsimus.Dioscoridesait:dentesCaniniincanerabido,cumhominemmomorderit,infrustiseorumligati,&armosuspensi,defenduntsuspendentemamorsibuscanisrabidi.Idem,pullishyrundinisparuisinaugmentoLunaeacceptis:~~&primogenitis,sifuerintuentrefissi,duoslapidesinuenies,unumuniuscoloris,&alterumdiuersi,&compositi,quos,siligauerisincoriouituli,antequamTerramterigerit,&collo,siuearmosuspenderis,epilepticusualet,&aliquandosanat.~~Idem:speciesesttelaearaneaespissetextae,&candidae,quamsiarmosuspenderis,defenditaquartanis.QuidamMedicisuspenduntcolloradicesherbaeAcetosae,&ualent.AliisuspenduntradicesArnoglossae,propterscrophulas,&dissoluuntur.Auricularisdigitusabortiui,simulieriscollosuspendatur,nonconcipit,dumincollohaebuerit.Iusquiamumcumlactecaballinotemperatum,&corioceruinoimpositum,suspensumcollomulieris,conciperenonpermittit,dumincollohabuerit.Quidamdicunt,mulieremranamaccipientem,&oseiusaperientem,terqueibiexpuentem,nonconcipereinilloanno.AliioculumHircocerui,idest,sembutradicemsansuciligantinhorto,&rigantcumUrinatauriruffi,uespereautemextractaradix,ligaturcumeodemoculo,armo,&libidinemaugmentat.Galenus:lapisCorallusmultumualetadpassionemstomachi,sisuperstomachumsuspensusfuerit,uelpatiensincollotenuerit.Nosautemhaecexliberantiquorconscripsimus,etmenstuaincantationi,adiurationi,incollosuspensioninonrefragetur.Ampliushoctamennontentaui:sednecetiamnegandasuntmihi:QuiasinonuideremusMagnetemattrahentem,&exparterepellentemferrum,noncertificauimusnequecredimus.SimiliterplumbumrumpitAdamantem,quodferrumfaceretnequit.Lapisquiuocaturflella,alias,stolaArabice,NittumueroLatine,focononincenditur.Piscisautemquidammarinussecapientissensumaufert:quaeomnia,sianobisuideantur,noncreduntur:sedientatacertificat.Etforsitanitidemsehabentdictaabantiquis:quorumenimactioexproprietateest,nonrationibus:undesiccomprehendipotest:rationibusautemtantumcomprehenduntur,quaesensibussubministrantur.Aliquandoergoquaedamsubstantiaehabentrationemincomprehensibilem,proptersuisubtilitatem&subsensibusnonsubministratam,proptermagnamsuialtitudinem.ExplicitliberCostaBenLucae,dePhysicisLigaturis,translatuspermagistrumArnaldumdeUillanouadeGraecoinLatinum.Finis.Quicquidsaneago,eofineago,utaliisadmaiorauiamplenioremfaciam,eoqueanimoabomnibus,quiistalegent,acceptumiriconfido.Nequisexistimet,mecontradicendistudio,uelambitiosacupiditate,adhaecimpulsum,uenisse;Deumimmortalemtestor,nihilmihitaleinmentemincidisse,nihilqueuerius,magisqueexanimisententiascriptum;quinea,quaedemanifestisrerumnaturaliumcausis,dequemorborumquorundamscientificacuratione,&causaruminuestigatione.Multadeindustriapraetermisi,nenimislongus,&taediosuslectoribusuiderer.TuueroLectoramicehiscefruere,&uale.Bern.PenotusAPortuBeneuoloLectori.S.P.Nonuideorationem,quauniuersalisMedicinadecemtantummedicaminibusconstarepossit.QuanquamRaymundusLullius,suamagnaMedicina,trecentasaegritudinespossesanari,affirmat.Astnumerusaegritudinumlongesuperattrecentasaegritudines.Iccircounicuiquemorbosuumsingularespecificummedicamenexhibendumest;aliteraDeofrustraessentcreatatotuariarerumsimplicia.IdeoinsoloDenarioMedicohaererenolo.Quamobremipsepietatemotus,addamspecificasreceptas,adquosdammorbosspecificos;praesertimBalsamum,quoueteres,inseniosubleuando,usisunt,descriptionePetriAponensisConciliatorisdicti:Tu,humaneLector,nostrislucubrationibusutere,&Uale.FormulaBalsamumpraeparandi,confieciendique.◉Mirrhae.Aloeshepat.Spicaenard.Sangui.drac.Thuris,MummiaeOpoponac.Bdellii,Carpobal;Ammoniaci,Sarcocollae,Croci,Masticis,Gummiarabic.Stiracisliquidae,ana◉.ii.Lambd.electi,SucciCastoreiana◉.ii.~~ß.~~Musci◉.~~ß.~~Therebinthinaeadpondusomnium:puluerizandapuluerizentur,&cumterebinthi,probemisceantur:ponetotuminAlemibicum,&ingeniosedistilla,liquoremdistillatumaccipe,&inuasuitreumreconde.Et,siexeomortuorumcorporainungantur,putrefactionemnonpatiunturineis:&cumuolueristemperareextenuatacorpora,aquarosatumtemperabis,ungendoaNucaadRenesusque.Siexeo,antehoramparoxismorum,modicumtepefacto,ungaturSpinaDorsi,relinquendosupralinteum,rigoreserraticarumfebrium,&quarumlibetsimplicium,tollit.Etiamquartaniserraticissubuenit.InSyncopequasiultimaperunctaspina:adLoquelamperditam,sublinguainfirmii,exeoparumimposito.Etexieodarepoterisinnecessitate,puta,inMatricissuffocatione,Morbocaduco,&plurimispassionibus,ponderetriumguttarumcumuinoodorifero.Estresconfortansanimum:subuenitadomniaquaeoportet,Melancholicis,&iis,quitristanturinanima,&quorumsuntlanguidaeuires,&membrahecticorum.Tempera,cumoleorosato,ungeitemmembra&spinamapudbalneum,&sinebalneo.Aliasinsigneshabetuires.Etenimunctiospinaedorsi,adhocestmedicamensingulare,perquod,excelsusDeusconfortatuirtutemregitiuamtotiusproprietatis:&estcausauitaelongitudinis.Unctiotalisest,deelegantioribusiuuamentis,praeseruansuitaesubiectum.NucaprincipianeruorumParalisiSupraexperimentaParacelsi.QuandoquidemNucaestprincipiumneruorum,&ossium,&generaturaCerebro.Confortabissubstantiamspiritualem,neruos,&ossauniuersa,paralisi,saltuicordis,&tremori,&laxitudinisubuenit:&estomniummedicamentorumincelericordisconfortatione.FinisformulaeBalsami.BernardiAPortuAquitaniSpecificarumReceptarumTractatus.PrimoadPhrenitim,&Delirium.sar.Recipe.Moschigr.xii.Camphor.gr.xx.AquaerorecipeLaudani,nostraedescriptionis,gr.rubr.cumtincturaSandal.rub.impregnatae◉.xu,misce.Capitederaso,madefiantlinteaduplicatainhocliquore,&tepidaperomnescapitisfuturasapplicentur.Ubiresiccatafuerit,iterumimbibe,&per24horasapplicationemcontinua,&somnoconciliato,cerebroqueconfirmato,aegrummirificeconualescentemperspicies;nisiipsametcerebrisubstantiafueritcorrupta.PraestatideminMania,sedsaepius&calidiusapplicatum.Cordiitemapplicatum,palpitationiualdesanum.AdStultitiam.oleinucismuscatae,gutt.iii.iiii.uelui.cumturundalintea,alterinariumindito,&mirificeinducetsomnum;ubiaegrumaltumdormireuideris,eximeturundam.AdConuulsionem.adconsistentiamlinimenti;RecipeOleisuccini◉ß,mucilaginisBryoniae.~~q.s.~~oleiCaryopllhorumgutt.ui.inungelocumaffectum,cumradicesuanerui,&illicodissoluetur.Siprimaunctionenoncedat,iterumrepete,&statimmembrumaffectumpelleueruecinarecensdetracta,inuolue.Atquenonest,quoddecurationehaesitesetc.AdCyricumSpasimum.◉Oleistillat,camomillae◉i.therebin.succiniana◉.~~ß.~~inungeradicesneruorumcontrariilaterisbis,uelterindie,&cadetaffectus.Adfacieitubercula,necnonpruritus,maculas,&rugas,praestantissimum.◉Aquaefontis,uelpluuialispurissimae◉.~~u.~~seminispapauerisalbirecentiscontusi◉.ßfiatemulsioinollamuitreatam.Tuminuitromagnoalbumenouiunius,beneconquassati,ponemiercuriisublimati,saepiusloti,◉.~~i.~~simulagita,ualidislacertisperhoram,tuncaddeemulsionispapauerataecocleatunum,agitaperhoram,tumduococlearia,&agitaperduashoras,deincepstria,uel4.uel5.&agita,pertresuel4.horas,sicsensimplusadde,&agita,donecaciculamalbamnonomninotingat,perdiematquenoctemintusdependentem.TuncaddeZaccharicandidialbissimi,&Borracisalbissimisubtilissimipulueratiana◉.~~i.~~agitaperduashoras.Niueumfacieicandorem,atqueoptimamtemperiemaffert,frequentiillitu,usquequotidiano,nihildamniproducit,utsolentaquaecaeteraemercuriales:ulceraitemferuidacacoetaeaHispanicablandepurgat,exsiccat,sanat,nontemerereuelandumsecretum."Collyriumprobatissimumadoculoruminflammationes,iammateriales,quamsiccas,necnonsugillationes&palpebrarumpruritus,&lachrymas,singulareremedium.~~◉.~~Tutiaepraep.~~◉.i.ß.~~Camphor.◉i.Aquaerosarumrub.tantundem,uirid.aeris,gr.xii.Tritum,cumcamphorasimulcontereinmortario,aesseorsim,omniaueroadpuluerisimpalpabilis.substanitam.Tum◉.buthyrimaialis◉.~~i.~~quodleuiterbulliatinaquarosarum:~~Abigneremotis,primumtutiamcumcamphora,deindeaesuiridesensimimmisce,agitatooptime,&inuaseuitreoreconde,fiatungnentum,&persericumtranscolatum,inungeinteriorespalpebras,praesertimcircaangulos,&breuissimesanabitur,&laetaberis.~~AliudnobilissimumColbrium.◉Aquaestillatitiaealbuminumouorum,coctioneinduratorum,◉ii.AquaeFaeniculi,Eufrasiae,Chelidoniae,Ualerianaeana◉.ii.Rosar.rubr.◉.iii.aquaesanguin.humani◉.~~i.~~Tutiaepraeparataebenetritae,Camphorae,Aluminisrochaeana◉.~~ß.~~Corallirub.Margaritarumana.◉i.misce,circulapermensem,saepeagitando,&tuminstilladeeooculishebetibus,inflammatis,suffusis,turbatis,cuticulaobductis,ordeoloinfectis,&certocontinuatumcurabiteos.AdSurditatem.Nihilaequeconducere,etiampostcentumremediorumusum,quamutpatiens,optimepriuscorporemundato,&deindecapitepurgato,sulphureisbalneiscaputmadefaciat,hocmodo.Exspongiismagnisconsutis,ueluticucupham,feratincapite,adsupercilia,&infraauresdescendentem.Sedeatsubcanalibalneorum&uersoepistomio,aquamaccipiat,quaeabsorptaaspongiis,caputcontinuocaloresuofouebit.Atqueomnescapitissuturas,auriumquecommissurasdeducens,atqueaperiens,uaporestollet,uelmateriamimpactamneruis,uiisqueauditoriis,resoluetperhalitum,autadeomaturabit,utbreuisitabitura.Bisindieitasedereeumconuenit,adhorasduas,acdeincepsstatimsudareinlecto,dietamqueadhiberetenuem,exsuccis,&iurecarnium,uinoque,nisioligophoro,planeabstinendumest.AdApostemapleureticum,uelquodcunquealiudcitorumpendum,singulare.~~◉.~~Acetosae,subcineribuscoctaeM.ii.Farinaefabarum◉.iii.Ficuumpinguiumm.iiii.folior.rutae◉.ii.praecipitatidulcificatiperablutionesscrii.fiatemplastrum.AdHerpetes&Formicas,probatissimum.~~◉.~~Aluminisrupei,sulphuris,Boliarmenisubtilissimetritiana◉.ii.Saliscommunisp.~~i.~~ChelidoniaeintegraeminutimincisaeM.iii.uinialbipotentis,utsuperemineat,addigitos4.uel5.ponaturinollamangustioris,&ubiefferbueritinaquacalida,cumuaporeascendente,locumaffectumirrora,adduashoras,bisindie,&resiccatouapore,inungeoleoouorumbene,ubicutisemollitaest,curaturherpes.AdsislendamLienteriam,Dysenteriam,uelDiarrhaeam.Fiatpanis,cumsubtilissima,&purissimahordeifarina,cumuitellisouorummixta,coquaturinaqua,utmulierespararesolent;eumpanemseruaadAutumnum,uelannumsequentem,&ubifluxumsistereuolueris,micaseiuslactisacchatatoimmisce,adpulticulaeconsistentiam,dequoaegerieiunuscapiatcoclearia4.5.uel6.mirificeconducit&nutrit.Laudanumnostrum,intestinorumcruciatusomnescompescit,utnuperexpertisumus.SulphurAuri,ueleiustinctura,cumsyrupoCydoniorum,praecedentepurgatione,caeterisremediispraestare,compertumhabemus.AdAniprocidentiam&Tenesmum.◉FlorumCamomillae.M.i.uinimaluatici◉i.~~ß.~~macerenturperhoramunam,&alteram,supercarbones,lentoigne,foueaturanuslinteisineamadefactis,tamcalideutferrepoterit,&reponaturposteacumdigitoinlocumsuum:tumspongiammadefacitoineodemuinocalefacto,&expressoliquore,superspongiamcalidamsedeataeger,atqueipsamsedendocomprimat.HocmodoetiamTenesmuscuratur.AddoloremIschiaticum.Infinitacontrahuncdoloremolea,emplastraatqueunguentaproponunturaMedicis,laborelongemaiore,atquetaedio,quamsuccessubono.Hisomnibuspraestatmedullaequina,exequononnatura,nectaedio,ueltabidomorbo,sedexuulnererecentimortuo.Namsilocusaffectusillinaturea,tamdiuuteopenetrarepossit,(quodfitlongaadignem,uelsoleminunctione)paucisadmodumdiebusdiscedet,atquehorislenieturdolor.Quinetiamadnodos,atquedoloresperiostii,inLueUenereainfectis,mireconfertquopurioraccipiturmedulla,eomeliorPraestantiushabemusremediummedianteoleoArsenici.AdPodagram.InmanicamHippocrateamconiicelimacumintegrarumM.i.tumsuperhasiniicesaliscommunisMi.&supersalem,seminisebulisubtiliss.tritiMi&sicuicissimlimaces,salem,semen,donecomniumsigillatim4.uel5.strataconfecisti:~~Manicadependeatincellauinariahumida,&postpaucosdiesdistillabitexealiquorlubricus,&pinguis,quemseruainuaseplumbeo,&probeclauso,soliexponito,perquatriduum,locumaffectumeoilline,&nihilpraeclariushactenusrepertumdixeris.~~Noncelaboaquamnostramcontrapodagricorummiseroscruciatus:EtinnostroAntidotariochemicoaliamlongepraestantiorem.◉UitrioliRom.infurnoexsiccati.~~q.u.~~contere,&cumaquamaris,uelsalsa,poneadputrefacienduminfimoequino,quodiutius,eomelius.Filtra,&custodi.Isteliquorapplicatuscumlinteiseomadefactis,compescitdolores.Sidistillauerisperalembicuminsipidaegreditur.Atuariosusushabet,quosrecenserelongumforet.Aliisoluuntsalemurinapuerorum.Dehisalibi.AquaMirabilis,AdLapidemRenum,&Calculumexpellendum.◉RadicumBismaluaeinuinoalbomundatarum◉.ui.RadicumBardanae&graminis,ana◉.iiii.radicumasari,petroselini,ualerianae,faeniculicontusorum,ana◉.ii.Herbarumcapilliueneris,Saxifragiae,pimpinuirgaeaureae,BethonicaeanaM.iiii.SeminumBasilici,bardanae,carduibened.Silerismont.nucleor.mespill.&persicorumana◉.~~i.~~miliisolis◉.ii.lapidislincii,Iudaiciana◉.~~i.~~sanguinishircipraeparati.~~◉.~~ii.~~ß.~~croci◉ii.Therebithinaeuenetae,&contundantur,misceanturcumtherebintinainuinialbi◉.iiii.dilutaomnia,&simulmixta,maneant24.horas:distillenturinB.M.Huiusaquaebibatlaborans◉.ii.tribushorisantecibum,cuisuperbibatuinialbi◉.ii.liberabitur.SanguinisCuniculiMarinipraeparatio.◉Sanguinishircimarinimasculi,◉.pulu.florumuirgaeaureae◉i.ireos◉ß.Bethonicae,storaciscalamitae,ana◉ii.muscigr.xii.gummidragantiinaquarosarumdissoluti,puluerisBethonicae,carduibened.uirgaeaureae,Zaccharipulu.~~q.s.~~formenturtrochisci;dissoluecumsupradictaaqua◉ß.superbibat,&laudaDeum.AdHemicraneaminueteratam.◉BalsamiAloetici◉.iii.magisteriiperlarumgr.xii.SalisAbsynthii◉i.cumsyrupodeBethonicaq.~~s.~~fiatmassainuitroaccurateclauso,unicapilula,alternisauroris,permensem,deuorata;uentriculum,&praecordiaoptimeimprimispurgat,&impactissimammateriamexcerebroextrahit.APulmonumolera.◉Florumsulphuris,adalbedinemsublimatorum.~~q.u.~~cumoleoZacchari(pauciscognito)misceaturoleumZaccharicumaquispectoralibusoptimedistillatismixtim.Mirificasobtinetuirtutes,causasTussispersanat.AdUterisuffocationem.◉Extracticroci◉i.castorei◉.ii.oleiAngelicaeguttasui.misce,dosis◉i.autii.Ingruenteparoxismo,illicopersanat.Quodsisingulismensibus,appetentibusmenstruis,parimensurautantur,nonreuerteturmorbus.Adpartumfacilemreddendum.AegraBorracis◉i.cumuinomaluaticocalido,cuiaddaturoleisauinae◉.~~ß.~~bibat,&doloreappropinquante,coepamcrudamfortitermordeat.AddesperatissimasPartiumconuulsiones.◉Hioscyamiherbae,inpultemsuaptenatura,resolutae◉.iii.OleiCamomillaestillatiti◉.iii.Oleitherebintinae◉.~~i.ß.~~misce,fiatlinimentum,quopartesaffectae,&neruorum,eodecurrentiumoriginesillinendaesunt,mane&uesperii,linteaqueeoimbuta,continuoinlocisaffectisrelinquenda.AdUulnusbreuispatiosanandum.~~◉.~~Mellisdespumati&benepurificati◉.~~i.~~succiparietariae.~~q.s.~~incorpora,&facunguentum,quoinunge,&statimliga,breuisanabitur.SecretumadHydropem.Distillaoleumsalis,perretortam,utiscis;hocoleoimpastafloressulphuris,utfiatinstarpultis;hocdistillaperretortam,&egredieturinstarlactis,hocestsummumsecretuminhydrope.Praestatetiamcontrauenena,&pulmonumulcera,uirgaequoque,&omnescutisimpuritatesremouet.PraparatiosalisPetra,inPleurisi.◉Salispetrae◉.~~ß.~~Tartaricrudi◉.idistillaseptiesperalambicum.dosis◉.~~ß.~~usquead◉.~~i.~~inaquafontis,mane,meridie,&uesperi,acmedianocte.Agitperurinam;&nonperfedes:quiaApostematanonegentpersedes,sedperurinamexpelli.Aquamercurialis,medicinaeinseruiens,magnarumuirium,inuetustissimocodicereperta;nepereatpostobitumnostrum,hicdepingereuolui.◉Mercuriipurificati◉.iiii.Lapidisarenosi,◉ii.PrimofundaturIupiter;ipsofuso,proiiciaturinMercuriummundatum:fiatAmalgama,benecommiscendo;posteadiligenter,acetodistillatocumaquaferuente,laua,exsicca.~~DeindecollocahocAmalgamainretortam,intracineres,infurnello,inquopossisignemadministrare,&situasbenelutatumlutosapientiae,&cumuiderisliquoremdistillareinformaaquae,ignemindesinentercontinua,donectotaaquadistillauerit,&citocumexillamassahabueris◉.~~iiii.diligentercustodi.EtdiciturAquaAlkalisecreta.Uirtutes:istiusaquaesunt,quaesequuntur.Haecaquaeradicatquascunquefebres,siguttaunatantumsumaturcumaquaBuglossae,uelalteriushuiusmodi.Namsimisceantur,inuicemcapiendo,unamguttam,&Cyatumunumaquaebuglossae,uelalterius,statimfacitdescendereomnemterrestreitatem,infundumuasis,quamcautesepara,perinclinationem.Hancaquamtribushorisexhibeantepastum,aegroto;&nedubites;liberabitur,&optimecumsyrupoconuenietAnhelosis;summopereprodestimpeditislingua,quiloquinequeunt,&omnino,propteraliquaminfirmitatem,loquelamperdiderunt.Itemsimulierhabueritfoetummortuum,guttasumatur;illicocietfoetum.Itemsiuisscireaegritudinemalicuiusmorbi,proiicetantumunamguttamhuiusaquae,inurinamillius,quiaegrotat;statimfietElementorumseparatio,&siccognoscesElementumpraedominans,inquoestcorruptio,sicqueaegritudiniscausamagnosces,&adhiberemedium.Itemsiproiecerisguttamunaminmensuramuini,efficieturacetumacerrimum,inunodie.Itemsupracorporamineralia,quaeomninooccultasunt,manifestat.Itemsiuisscire,utrumsialiquaaquatransitpermineras,◉depraedictaaqua,cuiusuirtutemcognoscerecupis;&guttamnostraeaquaeproiice,fietseparatio,&parsmineralisdecidetinfundum,quamexsicca;fundecumhorrace;agnoscescuiussitminerae.Aquamillamnoliproiicere,ualetaduariashominumaegritudines,BenedictusDeus,dequotidie,inaeuum:Amen.AliaaquaUlceraTibiarum,Lupum,Cancrum,aliaqueuitiasanans.◉Aluminisrochae,Gallarumnonperforatarum,aequalespartes;puluerentur,&misceantur.Hospulueresponeinuasfactileaquaplenum,&cooperi,nequidrespiret,&sicrelinquesupracinerescalidos,propeignem,horis24.ueldonecdecrescatadmedias,sineebullitione.Istaaqualauaulcera,malignaetiamuulnera,&hocter,uelquaterindie,apponendolinteaquadruplicata,inpraedictaaquamadefacta:uidebiseffectum.Aquaalteramagnarumuirium.◉Uitrioliialbi◉.~~ß.~~Boliarmeni◉.~~u.~~Camphorae◉.~~i.ß.~~fiatpuluis,dequoaccipe◉.~~i.ß.~~quemproiiceinaquamferebullientem,&relinqueparumferuescere,&amoueabigne;subsidentfaeces.Istaaquatepidafouequaeuisulcera,sinealioadditamento:fluxionesomnestolsit,mundificat,confortatpartemaffectam,desiccattamulceraueteraquamuulnera.Dentespariterconfirmat,&gingiuasaputredinepraeseruat:&oculorumlachrymasrestringit.Propriumeiusestignemsacrumtollere,&adscabiosasmanus,&serpiginesopitulatur.AliaAquamirabilisadmorbosHepatis,Lienis,Renum,omniumqueobstructionum.~~◉.~~UitrioliHungariciadrubedinemcalcinati.~~◉.~~ii.Silicumfluuialiumoptimecalcinatorum◉.iii.Tartariadalbedinemcalcinati◉.~~ß.~~intenuissimumpulueremomniacontusa,marmoriqueinspersacolloceturincellariohumido,perdies14.uelplures;resolutaperalembicumpistillater,singulisuicibusrepuluerisataemateriae,affusohumore,adextractimodum;postearetortaeimponecumsuophlegmate,&lentoignidistilla.phlegmaprimumdulce,posteaacetosumspiritam,auctogradatimigne,perhoras12.collige;excapitemortuocalcinato,salemextrahe,&cumeospiritumacetosumcircula,maiorisefficaciaecausa.Dosiscoclearunum,alternisauroris.Tambreuicurathydropicos,mensessuppressos,omniumqueuiscerumobstructiones,utmeritointerarcananonultimumlocummereatur.Adpodagraedoloresintensissimoscitotollendos.◉Oleiexseminibusebuli,perexpressionemfacti◉.iiii.Mumiae◉.ii.camphorae◉i.inmarmoresubacta,inlinimenticonsistentiam,quoparsaffectasiillitafuerit,confestimdoloreliberabitur,atquesomnumaegroobrepet.AdRenumobstructiones,&caleulitumRenum,tumUesicaexpulsionem.◉OleiUitrioli◉inoleiTartarii◉ß.misce;fietmaterialactea;posteainsalemconcrescet.HuiusSalis◉.~~◉.ß.~~Iulapiirosacei◉.ii.AquaeCinnamoni◉.~~ß.~~misce.Efficacissimuminueniesdetersiuumadrenesexpurgandospercommodum.DediBrunaeinMorauiacuidamcapitaneopatientiLapidem;&intrahorameiecitmagnitudinaefabae:AdNodos,AtqueTophos.&scrophulas,singulareremedium.◉Brioniaenigraeradicem;excauatamcummercuriosublimatoimple,&collocainhumidocellario,addies10.Tummercuriumresolutumexime,&radiceminpartesdiuidehisfortiterexpressis,succumcollige,quoNodus,&tumorinuganturtepide:deindesuccoexarescente,locumaffectumillineoleissequentibus.◉Oleicamomillaestillatitii◉.ii.Cerae◉.~~ß.~~AdipisStruthiocameli◉.ii.misce,liquefactisTophi,Choerades,Strumaequeillinantur;&sinedubio(nisipriuscomputrueritmateria)dissoluentur.CatholicumCatharticumMinerale.Mineralestibiumtenuissimepulueriza,tumsupramarmotpermiscetooximelitesimplici,utomninoamittatformammetalllicam:quoperacto,superfundaturacetum,maneatuasinlococalido,permensem:deindeleuicalore,distillaacetum,&remanebitinfundomateriainstarpultis,quod,ualidoigni,distillandumest;&ascendetoleumrubrum,zaccharodulcius,quoutereinpurgandiscorporibus.DosissecundumBern.APort.Tractatusuires.Namcorporanonsuntaequalia,ideodosiscertadarinonpotest.Attamendedia◉.~~ß.~~ad◉i.cumsyrupoaliquo.Euacuat,&attrahitaremotispartibus,citranoxam.AdEpilepsiam.◉Uitrioliexsiccati◉.~~i.~~stibii◉.~~ß.~~puluerentursubtilissime,fiatoleum,instaroleiuitrioli,&hocasolesaepiusdistilla.Rectificaturetiamsupracaluariamcontusamalicuiussuspensi,aliquoties:Dosisa◉.~~ß.~~ad◉i.cumsyrupoaliquo,utConseruaAnthos,Paeoniae,Maioranae,Bethonicae.Nefloccifacias.Emplastrummulisexperimentisclarum,&foedisacdiuturnisulceribus,fistulis,segreganscorruptumabincorrupto.◉Picisliquidaeuulgaris◉.ii.butyrinonsaliti◉.~~i.~~Mellisoptimi◉.~~i.~~Therebinthinae◉.iii.Axungraeouilis◉.iiii.Resina◉.iiß.omnialentoigniliquescant,&paulatiminspergantursequentespulueres.◉Aloes◉.iiiSulphuris◉.ii.~~ß.~~Thuris◉.ii.Masticis◉.~~i.ß.~~&cumomniafuerintcolliquata,&cumprioribusfusa,addesalistriticommunis.M.i.Aluminis◉.ii.~~ß.~~Uitriolialbi◉.ii.Calcisuiuae◉.~~i.ß.~~Haecpuluerisatamisceantureamoptime,&cumprioribuspulueribusrediganturinformamemplastri.Quodsisicciuseuadit,additapiceliquida,fiatliquidius,dequofiatsparadrapus,&supraulcera,qualiafuerint,applicetur,&immoretur24horas,&detergatur,&exaliapartesuperimponatur.Expertumsaepius.AliudEmplastrumdoloresacerbissimossedans,&Tumoresdiscutiens.◉Picisnigrae,Calophoniae,Resinaepini,ceraeana◉.ii.Bdellii,Opopanacis,ana◉.ii.opii◉ii.Croci◉ii.Stir.eiscalamitae,camphoraeana◉ii.spermatisceti◉ui.sanguinisDraconis,Mercuriipraecipi.ana◉i.~~ß.~~Crocimartis◉.~~ß.~~GummiElemi,&Iusquiamiana◉i.~~ß.~~dissoluanturgummatainaceto,posteaaddepiciscalophon,resinaetherebinti,liquentur;deindeaddemasticis,Mirrhae,fiatEmplastrum,&inomnibusdoloribus&tumoribusutere.UariaaliaEmplastrapenesmesunt.Atistaduopraestantiorasunt.BalsamusartificialisadomnesTumores&ulneraquaeuis,&etiamBombardarumictus.◉Oleioliuarum,liniana◉ii.uiridisaeris◉i.uitrioliRom.◉ß.PulueresponanturinOleum,supracinerescalidos,&cumsolutifuerint,eximeabigne,cuiadde◉i.therebintinaeclarae,&optimepermittefermentari,inlococalido,8.dies:Et,cumeoutiuolueris,calideimpone,&uulnusliga.ItemadBombardarumusum,inungeturundam,&eouulnusimple,&liga.Effectumanimaduertes.CamphoraemirabilispraeparatioadCancrumulceratum,ulceraquecorrosiua,&adAntracem,multasaliasinsignesuirtuteshabens.PraeparatioCamphorae.◉Camphorae,ceraealbae,cerusae,oleililior,ana:ana:terendaterantur,&poneoleumincacabum,&cumefferbuerit,poneCeramalbam,qualiquata,poneCamphoramtritam,paulatimmouendo,deindecerusam,parum&paruminiiciendo,incorporando,mouendounocircuituomniasimul:&cumrefrixerit,ponesupramateriam,aquaeuitaeterrectificatae◉i.misceinseparabiliterincucurbitauitrea,donecacquiretsummamalbedinem,absqueigne.Tunchocunguentum,poneinAlembicumuitreum,&lutaoptime,&sepeliinfimumequinum,per8.dies,distillapercineres,lentoigne,&aquamiterumreaffundesuprafoeces:haucqueoperationemrepetesaepiusadminussepties.Nota,quodcamphorasublimabitur,sedpennadeprimereoportet,&cumcaeterismiscere.FrangeCucurbitam,&materiamaccipe,quaminfundoreperies;informammetallicam:tere,&incorpora,&adusumreserua,inpixideobturata.HaesunteiusuiresproCancro.AdCancrum.◉PlantaginisutriusqueMi.facdecoctum,quolauaUulnus,siueCancrum,deindeexsiccalinteomundo,postea◉praedictumunguentum,&extendesuprapannum,&applicasuprauulnus,uelcancrum,utunguentumcontegatuniuersumcancrum:AdDysenteriam,&diarrheamdesperatam,singulareremedium:◉CorticisGuaiacicontriti◉.iibulliantinsufficienti.~~q.~~aquae,admedias:cuiimponeRosarumrubr.Balaustior.Plantaginisana◉ii.bulliantperhoram,&abigneextrahe,&perlinteumcola,cuiaddeRheubarbaripuluerati◉ii.catholici◉iii:fiathaustus.AdsitimFebricitantium.◉Salispetraepraep.cumsulphurea◉ß.ad◉i.solueinptisana,sorbeataegerhaustumoptimum,sudoresprouocabit,&liberabiturtamasiti,quamafebre.AduersusMorbumHispanicum.Factopraecipitato,morecommuni,accipiatur,&bulliatinaquarosarum,deindeinterduastestascalcinetur,&paratumerit.Huiuspraecipitatiaccipegr.xii.&pomococtoexcipiatur,pillulaequeformentur,&accipiataeger,&statimeosabluatcumaceto,&aquarosarum,tepide.Nonenimpillulaaccipiendaestdie,postdiem,atdequinto,inquintumdiem.Proptereanedesistatsudare,accipiatTheriacamillisdiebus,quibusnonaccipitpillulas,&caueataegerabaere,&uentofrigido,aliteressetinpericulo:&omniaquaebibit,&comedit,sinttepida.DePeste,unicumremedium,nonSpernendum.~~◉.~~Aquaeuitaeterrectificatae,mensuramunam,Theriacaeoptimae◉.ui.Myrrhaeelectae◉.ii.Radic.Petasites◉.iii.spermatisCaeti,Terraesigillataeana◉.~~i.~~Hyrundinariae◉.~~i.~~dictamn.albi,Pimpin.Ualerianaehortensis,ana◉.ii.Camphorae◉.~~i.~~omniahaecincisa,&contusamisceantur.PosteaabluaturTartarumuinialbi;optimeexsiccetur,&teratur,retortaequeuitreaelutataeimponatur,cummagnorecipiente;prouoceturdistillatioigneaperto,sedprincipiogradatim.Nammaximoimpetufumialbiinrecipientemueniunt:ideoafracturacauendumest.Factadistillatione,reperiesaquam&oleumnigrum,quodabaquaseparandumest.Aquamimponecucurbitae,&distillaincineribusbisuelter.Huiussumepartemunam,&compositionissuperiusreseruataepartesduas.Sipraedictaecompositionishabes◉iiii.aquaeTartareae◉ii.misce,&relinquaturliquorsuprafaeces.Ususeiusest,utsingulis14.diebussemelsumpserit◉.~~i.~~inuinoodorifero,&perduashorassudet,&acibo&potuabstineataliquothoras.Praeseruatoptime.Quodsiquisinfectusest,illicointra12.horassumathuiusaquaecoclearunum,intribuscoclearibusuini,sudethoristribus,&horissexabstineatacibo&potu.Siopusest,iteretur.Quodsi,nimiocaloreHepatis,prunellagigneretur;tum,◉.Cancror.fluuialiumuiuorum,Sedimaioris.~~i.~~BarbaeIouisMi.Simultusis&mixtis,cumaliquotcoclearibusacetirosati,perlinteumexprimentur:indiealiquotiescoclearexhibe:abextrafronti&temporibuscalideappone,linteiscalefactis.Buboni,siadest,applicaEmplastrumfactumexOpopanacemixtocumoleolaterino:hoccitomaturat&uenenumextrahit.Habespropemodumaquamdiuinamquaobstructionesomnessoluuntur,&mira,quamparsitscribere,praestat.Deumadora,&illisubditusesto.FinisTractatusspecificarumReceptarum.DehisplurainnostroAntidotarioChemico;siDeusconcesseritlongafruiuia,Interimhisutere,&feliciterUale.TuusaPortuAquitanus.Daboinsequentibus,Deopropitio,Mercuriumuitaenostrum,longepraestantioremeo,quemParacelsusinsuisArchidoxisdescripsit.DeAlchemiaTractatusSecundus.EpistolaDedicatoria.D.IoachimoTanchio.Philosophiae,EtMedicinaeDoctori,acinAcademiaLipsiensiProfessoriClarissimo,BernardusPenotusAPortuS.Mariae,Aquitanus.S.P.D.Uenerandaantiquitas(TanchiDoctissime)InuentoresArtium&Disciplinarumauthorestantifecit,utaliosApotheosidonarit)aliisstatuas,honorisergo,erexerit.Necistudprorsusabsqueratione,&merito.Quumenimconditioea,inquacreatusfueratAdam,primusnosterparens,ipsiuspeccato,exfoelicissima,miserrimaessetreddita:ipsique,&omnibuseiusposteris,orediuino,essetintonatum:Insudoreuultustuipanemtuumcomedes:necessariafuitartium&disciplinaruminuentio,quibusistimorbo,&maloremediumafferretur.AdquodPatrum,quianteDiluuiumuixerunt,longeuitasreferendaest;nimirum,utartes&inuenirentur,&discerentur.Uerumenimuero,siartiumInuentoribusiuremagnisuntattributihonores;eosdemiis,quiartes&disciplinas,uelutiexsepulchriseritas,lucirestiuerunt,ecquisiuredeneget?Magiumfuitreperisse,sepultaspostliminiorestituisseauctioresreddidisse,maximum.Dereliquis,taceo;sitnosterhicsermodeSpagyrica.Antehaectemporauelutidemortuamlatuisse,quisnescitSpagyricamartemtamutilem,tamdiuinam,tamnecessariam?Sediampristinonitori,etiamcumaugmento,restitutam,quis,nisicaecus,nonuidet?Perquosuero?Ego(Tanchi.Doctissime)siteinterpraecipuosnominem,quisibitinficias?Iureigitur&tibiassurguntDocti,&egotibiduplicidebitosumadstrictus.Primumobhocipsum;deinde,quodmeonominiinscribere,&dicaredignatussislibrumdeLapidePhilosophorum.Undeprorsusingratussim,nisiingratianimisignum,aliquamlaborummeorumpartemtibiofferam.AccipeergoArislaiuetustissimiPhilosophiDialogumdeueraLapidismateria,eiusquempraeparatione,longeAuro,&Argentocommunipraestantiorem.QuandoquidemPhilosophorumaurumuiuumest,caeteracorporaemortuauiuificans.Lapidisueronostrimateriaunicaresest,omniumaquarumfortiumuiminsecontinens,(utdilucidiusinpraefationeApologeticapatebit)habensinseexse,&perse,naturaquicquideiestnecessarium;utinDialogo,&sequentibusuiderelicebit.QuemDialogumtibiuoueo,dedico,adscribo,utsitAntidorumillius,quodateaccepi.Siquidmaiusinmeisiscriuiisreperissem,obtulissemlubentissime.Hoctamentibi,noningratumfore,utsperem,facittuahumanitas;&,utconfidam,iubet,tumtuaeruditio,cumoperisdignitas.Illiuspenestesitiudicium.Etmetuiamantem&obseruantissimum,redama.UaleuirClarissime.OrnatissimoUiro,D.BernardoPenoto,UtriusqueMedicinae,DoctoriCeleberrimo,summoqueChimico,amicosingulari;PetrusEnochus.~~S.P.D.Quodcrebrisexpostulationibus,PenoteDoctissime,ate,perliteras,petii,idtandemannuisti,nempehuiuscelibrituieditionem,cuiusαυτογραφονineumfinemadmemisisti,sicque&animiergametuicandorem,&studium,tuamquepietatemeximiaminproximorumtuorumutilitatemtestatamfecisti.~~Eumlegi,idquemultoties,&eiuslectiorepetitamagisacmagisplacuit.Itautlibereausimdicere,totamPhilosophantiumcohortemD.Guibertomultumdebere,quisuolibrobrofucato,&lenociniisuerborumselectorumreferto&ampullato,hostuaeMineruaefoelicespartus,inLucemdareteadduxerit.~~TufortassisEliasilleArtista,quiinextremahuiusmundisenecta,hancScientiamsacramenucleare,&totambagibus,figuris,metaphoris,aenigmatibus,uerbisobscurisinuolutamexplicare,detegere,facilem,&apertamredderedebes.~~FaxitDeus,&utinuictusathleta,quopedecoepisti,perge.Sisque,quaeso,φιλοψοχοςσοῦmaxime,uttibitempus,&sanitasnondesint,inhactuaiamadmodumprouectaaetate;sedtamen,Deibeneficio,satisrobusta.Uberiores&desideratos,quamunquam,producendifructusinproborumφιλο¬χυμῶν,καὶφιλιατρείανcommodum,&utilitatem:relaturustumaDeoopt.Max.~~mercedem,ateincoelisexpectatam,quamaccepturus,tuarumuirtutum,&beneficiorumencomia,&gratiarumactionesapiis,&doctiscooeuistuis,quiteuenerantur,&suspiciunt,&amant,apudquosetiammemoriatui,tuorumquelaborum,ut&apudposterospergrata,foelix,semperquelaudandafuturaest.~~Uale,&meuniceteamantem,redama,acuiue,utexanimoexopto,Mathusalemiannos.Ambussone,kalendisAprilis,annoreparataesalutis.1607.BernardiPenotiAPortuS.MariaeAquitaniPraefatio,Apologetica;inquaD.NicolaiGuibertiLotharingierror,&falsaopinio,deAlchemia,tumauthoritatibus,rationibusque,tumexempliseuincitur.Nusquamfuit:Ars,siuescientiatamsaera,quinsuoshabueritosores&contradicenteshaereticos;interquasChemianonpostremumtenetloquaetamen,postdiuinorumMysteriorumcontemplationem,nullaestdignior.HaecuerePhilosophandidux;inqua&rerumsecretarimarilicet&arcanafacileamplecti.Haecbonis,haecsapientib.,haecdoctisuiris,haecPrincipibus,Regibus,&Imperatoribusdignaexercitatio,&honestauoluptaspraecaeterisappetenda.Atlicetsitmagnusimpostorum,&sophistarumnumerus,hacnostraferreaaetate,uixinteripsosuirbonusdignoscipotest.Undequispagyticasartesinlucemreuocareconantur,ignobiles,&obscurinonmodoremanent,uerumetiamexperiunturmultorumodia.Etarsipsaabiis,quieifauere&eamtuerideberentdisaceratur;&peiuscane&angueodiohabetur,utuidereestinlibroD.GuibertiLotharingi,inquoomniconatu&uiribusnititurprobareartemChemiamnulliusmomentiesse.NegansinsuperThomamAquinatem,Raymundum,Arnaldum,librosdeLapidePhilosophorum,eorumnominiattributos,scripsisse.Sedbeneest,quodhuiusmodilibriinBibliothecis,ubiPraesidesfuerunt,extant:imoquodapudmealiquotsuntetiam.UaleatigiturRhetorGuibertuscumsualoquacitate,quanihilutilitatisadipiscitur,praeterlatinitatem,inquasummoperesibiplacet.Nammeretriciisillisorationispigmentis&uerborumphaleratorumapparatu,nondocere,sedfallere,nonpascereanimossolidisdoctrinaecibis,sedinanibustitillareuerbiseuenit:quodcertumsequentibusdemonstrationibuspatebit.Nontemere,MagisterGuiberte,rescindendum,quodlongaconsuetudine,multaqueuetustatefirmumest.Athuicscientiaequaesita,&firmauirtutepartagloriaest.Nonigiturtuisscriptisauttuorumsimilibuscorruet.CumanteAesculapium,longeanteHippocratemconfirmata&stabilitasit.Temereigiturfacis,quoduetustatemultafirmum,idpaucalatinitatedestruereuelis:quodtamenfierinonpotest,necullaarte,nullisconsiliisopprimi.Cuiqueigitursuisstudiisfruiconcedatur.Atnostriinstitutiminimeest,tempusinhuiusmodinugisrefellendisterere.Sedbreuitatiscausate,D.Guibertum,relegoadproaemiumaDoctissimoMagistroTheobaldodeHochelandeMittelburgensieditum,deAlchemiaedifficultatibus.Ibienimquicquiddesideratur&excogitaripotest,reperitur;utnemoampliusadderealiquidpossitadquaestionemsoluendam.~~DicamigiturcumilloDoctissimoUiro,Doctissimorum&integerrimorumuirorumscripta,D.ThomaeAquinatis,HermetisTrismegisti,RaymundiLullii,MarsiliiFicini,ArnaldiUillanouani(quemIohannesAndreasIurisconsultusuocatTheologum,summumMedicum,&Alchemistam(&aliorum,quiomniexceptionesuntmaiores,Artemuerissimam,&naturaegenetricisaemulam.~~EtcurUiristampraeclarisfidemdetrahendam&sciolisquibusdampotiuscredendumiudicabimus,quiperuersoludiciocauillanturartemuanam&adulteramesse?quiqueclamitant,nonaliadecausaaenigmatice&obscuretraditam,nisiutexercerenturotiosorumhominumingenia?~~Absitutexistimemusantiquosillosuenerandaeauthoritatisphilosophosconsultoaliquidfalsitatismemoriaecommendareuoluisse,quisummamoperamUeritatiinquirendaesempernauarunt,famamqueinposterosnonexnugis&inanibus,sedarduis&sublimibus,ueroqueacstabilifundamentonixisquaesiuerunt.~~Hucetiamacceditdiuersarumgentiumconsensus.~~NecenimLatinorumsolum,sed&Graecorum,Aegyptiorum,Arabum,Chaldaeorum,Gallorum&Germanorum,Hispanorum&AnglorumdeMetallorummetamorphosi,monumentaquotidiestudiosorumhominummanibusteruntur,quaeunoorequasi(quanquamlinguisdissonis)clamantesseartemuerissimam,nihilquepostlegemdiuinam(utinprincipiodiximus,inquaestsalusanimae)asummoDeoinhocmundohominiconcessumfuissemagnificentius,autsublimius:~~&summoperesummostudioinuestigandamuigiliquelaborequaerendampraedicant.Forteinhocfallunturquiartemnegant,quodcuminfinitiChemicihuicuacent,neminemuideantquisescientiamadeptumesseglorietur.Sedsapientibus&causaseuentuumperscrutantibusnihiladmirationedignumcontingit.Quandoquidemadmirationismaterignorantiaipsaest.Quotusquisqueenimestquiindebitamateriaopereturutoportet?Unusuixemillibus.Quidigiturmirum,sidebitomultifrustranturfine?QuarenoninsulseAuicennainquit,Quiaccepitquoddebet&miscet&operaturutdebet,proceditindeutdebetprocedere.Pleriqueindoctisuntsine,quinecommunemquidemsermonemintelligant,eominusergometaphoras&sapientumanalogias.~~Alii,quamuisdoctisint,&ingenioperspicaci,librostamennonhabent,antquiaexpendere&illorumpretianonualentsoluereobauaritiam,autnonpossuntobpaupertatemsibicomparare,autquodexemplariainuenirenequeant,iisinlocisquibusimmorantur&aperegrinationeabhorreant:~~illiueroquilibros&artemperDeigratiamconsequutisunt,meminerintdictiSalomonis,sapiensabsconditscientiam;Osautemstulticonfusioniproximumest.Nequeenimdesuntcausaequarescientessesenonreuelent.Curuero?Unouerborespondebo:Felixquemfaciuntalienapericulacautum.PluriminostristemporibusmisereperieruntobPrincipuminuidiam,timentiumneabeorumpotestateaufugerent,seddeiisinsequentibus.QuidnicrederentThomaeAquinati,dicenti,nihilprohibereartemutinaturalibuscausisadproducendumnaturales&ueroseffectus.QuamobrempedibusinsententiamMarsiliiFicinieunt,quiUiuentiaomniatamplantasquamanimaliaspirituquodamsemultiplicareaffirmant.~~Spiritumauteminmetalliscrassioricohiberimateria,quisialiquantumritesecernatur,secretusqueinsuasedeconnaturaliconseruetur,praeteromnefalsumpossetsibisimilegenerareQuitantorumuirorum&totgentiumconsensuinoncredit,rationibusneipsaexperientiauictumsefatebitur,sedpotiusDiabolo&futiliummagorumnugamentis,quamDeo&naturaepotestatitransmutationiseffectumadscribit.~~SedquaesoaquibusnampotissimumArticontradicitur?AbiisnempequimeaolfecetuntautnunquamlibrosChemicosnisiraptimperlegerunt:EoplanemodoquocaneseNiloaquamlanibunt&fugiunt,quicumnonintelligantintimanaturaepenetraliascrutantibusPhilosophis&arti,ingeniitarditateculpamimponunt.Atquidiniquiusquamutoderinthominesquodignorant.Quidmagistemerariumquamutiudiciumferatreiimperitus?Dudumnonfrustraexclamauitcomicus.Homineimperitonusquamquicquaminiustius,quinisiquodipsefacit,nihilrectumputat:AtsidiceretScientianonhabetinimicumnisiignorantem.Adconfirmandamueritatemquaestionis,Anarssit,multumualentauthoritas,ratio&experientia.PossemueroprimummultorumgrauissimorumUirorumtestimoniis,authoritate&experientiaartemueramesseeuincere.~~Nonitapridemest,meaClarissimouirotibi,Guiberte,benenoto,&cuiuspatrisquondamfamiliariterconsuetudineutebaris,literasaccepisse,quascumcaeteris,Deofauente,aliquandoinlucemproferam,quibusdoctusilleuiradmescripsit,seuirumquendamprobumChemicuminaedibussuisaccepisse,eiqueunciasquatuorcumdimidiaplumbisuppeditasse,&mediantesemigranocerticuiusdampuluerisrubei,suprafusumplumbumproiecto,totumplumbuminuerissimumpurissimumqueaurumconuersumfuisse,absqueulladiminutione.~~Argentinaeetiam,praesentibusuirisprobis&fidedignis,maiorapraestitisse,mequoquecertioremfeceruntalii.Quihocpraestitithomoestmihibenenotus,&inAngliaunacommensalesfuimus.Superstesest,Deigratia.Asthominemutteconueniat,uiqueexperientiatepraesenteartemprobetesseueram,expectarenoli:~~InsuperaudioLutetiaeantealiquodmenses,IuuenemnomineCarolum,DoctorisSorbonicifamulum,apudquendammagnaeauthoritatisaulicumdelatum,quodarteChemicaaurumconflatumnullumexamensubterfugiens,hincindediuenderet;~~isiussuMagnatisaLictoribuscaptus,dumincustodiamduceretur,&inuiasibinotumaurifabrumoffendisset,dixit,Annonuisameadhucmarcasquinqueargentipurissimiemere?Pragaeuero,meotempore,idemabEdoardoKelleiofactumestinaedibusDoctorisHageciiThaddaei,Ubilibramintegramargentiuiuiinpurissimumaurumconuersam,guttulaunicaliquorisrubicundissimi,uidi.Extatadhuc&seruat,utincredulosexemploillouincat.Praemanibussaepiushabui,&quodmagismirumest,restatuideresignumilliuslaticishaerentissupramercuriuminaurumconuersum,instarrubini,&exilloresiduo,posseiterumtantumaurifabricare,quamantea.TaceonuncdeBohemia&Saxonia,tempusomniareuelat.~~Etnisidehislibriiplureseditiessent,interquoslegelibellumdeUeritate&antiquitateattisChemiaeauthorePetroRobertoUallense,&PetriBoniFerrariensisdecertitudineartis,quiinteraliainquit,Saltemsileant&quaeipsiignorantnoncondemnent.~~NemouerusSapiensartemnegauit.Meditenturhaec,Arssisit,quomodofit:Etsinonsit,quomodononsit.Auitempusexpectent,quoDeusaliquemexcitet,utarsclarior&lucidioreuadat.QuandoquidemDeiprouidentiapraeuisumest,utquisqueambuletinuocationequamuocatusest.Etnesutorultracrepidam.Arrigeaures.D.Guiberte&Orationimeaeattende.QuandoquidemmultahactenusaPhilosophis,quiuerePhilosophidici&meritopossuntuocari,occultatafuere:intuigratiam&tuisimiliumartemaUeteribusPatribusaenigmatibus,obscurisUocibusrefertam,enucleabo.Atprimum&necessariuminqualibetscientiahaberesubiectumoportet,circaquodaedificetur.Haecautemscientiaprosubiectohabetuniuersamnaturamidcircoaiuntlapidemesseinomnibus.Nontamenquodeiusmateriaexomnibusrebusseligatur.Imodiciturinomnibusesserationeprimimouentisinrebusnaturalibus,quispiritusuegegatilisnuncupatur,quonostramateriaLapidispraecaeterisabundat.Spiritushictamestinanimalibusuegetalibus,quammineralibus.Ideolapisdicituranimalisuegetalis&mineralis,nonproptereadebeteliciexanimalibusautuegetabilibus.Nam(aitPhilosophus)siuismederimetallis,origotuaemedicinaesitexmetallis.Atspiritusistenimissigillatusestinmetallis,quaesiueruntinmineralibusnoninomnibus,sedubinaturaillumabdidit.Quoigiturnominehaecmateriainsignitur?Dicam,sedpriuspercunctor,TuD.Guiberte,silibetrespondebis,quidtuintendisfacere?Quiaexfineintentionisresultatprincipiumoperis.Sidicasaurum&argentum,perperamrespondebis.Quandoquidemueterumsapientumintentionusquamfult,utaurum&argentumistamedicinaconstruerentur.Finis&scopuseorumfuitutmenssanaincorporesanoessetusqueadterminumaDeopraefinitum.Tantaeenimsuntuiresinhocpuluereincorporeassumpto,utinmomentoaequethumores,&corpustempereteotemperamento;~~utunusalterihumorinondominetur,quodRaymundusLulliusoptimenouit&ususest,Uixitquecentum&quadraginta,annos,&nisiaSarracenisinterfectus,superassetducentos(siDeusuoluisset),Sapientesistaanimaduertenteultraperscrutantes,tentareuolueruntsuprametallaimperfecta,sicratiocinantes;~~simedicinaistalepram&hydropisimsanat,&humanumcorpusconseruat,quiduerosupraimperfectametalla?Etitatentarunt,&uorumrepererunt.Tuncseseiuramentoobstrinxerunt,nunquamartisarcanapateficere,imooccultarecoeperuntartemneabindignisraperetur.Longumessetargumentumhocprosequi,non:Uoluminaparuaconstruereoportet.Seddehisalibii.Adorationeminstitutamreuertemur,utintelligaturdequoagendumsit,nempedemateriaLapidis.HucfereomnesAlchemistaeimpingunt.CumPhilosophiomnibusnominibusnuncupent;&hociuxtacolorumuarietatem,namantequamadsummamasbedinemdeueniat,apparentomnescoloresquiexcogitaripossunt.Eoenimnominecuiuscolorerumpit,nominarunt.Nonmirum,sipluressuntdelusioperantescircaliteramquaeocciuit,spiritus,idestoccultussensusuiuificat.Praxishuiusmagnioperismaximumnaturaesuperatoarcanum.Etnisidiuinitusautabartificibusreueletur,autipsoopereostendatur,nunquamexlibrisexculpetur,nisiueraemateriaecognitionemhabueris,tuncliberlibrumaperit,&nonantea.Dicamusigitur,Sulphur&Argentumuiuummateriasuntlapidis.Idcircoeorumcognitioestnecessaria,utmeliorseligatur,quocitiuslapisperficiatur.Certaquaedammaterialatetincorporequodamparata,absquealiapraeparatione.AtdifficillimaestarsInuemendi,utRaymundusdicat,inhocmundoInferiori,nullummaiussecretumquamillud;quodconsistitinSaturnoPhilosophorumadeo;utilliquipenitiuseiusuirtutem&naturamperscrutatisunt,inuicemseseluramentoobstrinxerint,nunquamproditurosnaturaesecreta,adextremumusqueuitaeterminum.QuandoquidemeiusOperatioestplanehuiusmodi,utuarioshabeatUsus,quoddebitepraeparatum,nonsolumtetroscorruptosquehumoresnostricorporispellit;Uerumetiamimperfectametallainpurissimumautum,quibuscunqueexperimentisprobatum,conuertit.Astegopietatemotus,materiamproprionominereserabo.EtcumArnaldodeRetardandasenectuteenucleabo.UocatenimChiffirminerale,idest,Lapidemanimalem.Huiusueterespraeparationempropterinuidiam,caelarunt.Alioautemnominesaltemmineralemnotauerunt;eiusquepraeparationemetiamoccultauerunt,nampraeparatum,aurum,corallia,&margaritaspotabiliareddit.AbissiniautemBistuminominant.Aliichaosminerale,inquomaximauismineralisest;inquoetiamomniametallalatent,&lutent.Itemaliusdicit,MateriaLapidisnihilaliudest,quamspiritusmundicorporeusinuentreterraefactus,quiaserecipitfacultatesomnestamanimalesquamuegetabiles&minerales,utsuperiusdictumest:sicutaliquacerarecipitinseomniumformarumimpressionem,sicargentumuiuumdelitescensinmaterialapidis,recipitomniumrerumproprietates.Uideigitur,D.Guiberte,sielicitus&liberatusasuochao,&suisfaecibusuindicatus,&inquintamessentiamredactus,quammirabiliapraestaret?LapisSapientuminquitSeniorinipso&exipsoperficitur.Radix&ramifoliaflores&fructus.Estenimsicutarbor:exunaarborequotrami,quotdeniquegrana?ItasehabetnostrafrugiferaarborPhilosophica,continensinseauri&argentisemina,quaeinpropriamterramseminata,plurimosSoles&Lunasproducetininfinitum,sicutisemenita&seminatum.Naturaliterenimnaturasimilisinnaturasuasimiliactionem&operationemhabetperpetuam,&nondiuersaspecie,multominusindiuersogenere.Quoenimestmaiorrerumdiuersitas,eoetiammaiorestrerumunitas.Naturauerodisponitomniainpotentia,quatenusarseapotest&debetperficereactu.Naturaenimuitrimateriamproduxit,nusquamuitrum.Sicferruminrudimateriaiacenscreauit,rudequenobistradiditelaborandum,utexeocalceosequisparemus;lanceas&falcesfaciamus.Herbas,arbores,gemmas,corallos,aurum&omneidquodoculiscernitur,Medicinamrectenondixeris,sedestrudis&immundamateria,inquaadhucparsimpuriormanet&occultatur.Alchemiaueromedicinampurgare,dissoluere,&heterogeneaabhomogeneissecerneredocet:Aliterputridaputridis,&corruptibiliacorruptibilibusmiscerentur.EtiamAuthornaturaeDeusmateriamquandamlapidisunicam&simplicemcreauit,quammetallorumradicemsapientesuocauerunt.SiperChemistamPhilosophumnondisponereturdepotentiaadactum,semperineodemstatupermaneret,uelutiuitrimateria.Namsipermagisteriumuitriariinondisponatur,nusquamuitramfieret.Haeclapidismateriaunicaestres,utsaepiusrepetitumestIgiturunumquodest,nonnumeratur,necdiuiditur.Sienimnumeraretur,unumessedesineret.Etsidiuidatur,compositumesseincipit.Unumuero&simplexmementoaccipere,siuisinPhilosophiaprofiteri.Abuno&simplieiquiinPhilosophiarecedit,finem&perfectionemnunquaminueniet,quandoquidemnaturaexunoproduxitomnia:&sicinunoconueniuntambosimul.Estnaturamater,&arsfilia.Etubinaturadesinit,ibiarsincipit.Etsicestordo&regulaueritatis&nonaliter.Unumigiturubiinuenisti,quodinseipsohabetomnia,quibusadperfectionemsuiindiget,aliaextraneailliunireiadhiberenoli,aliasnonperfectiones,sedcorruptionemoperaberis,&ipsepessimedecipieris.Materiaenimlapidisestunicares,nonadeosimplex,quinquatuorconstetelementis,utcaeteraeteselementatae.Sicutiarborplantataexseipsa,inseipsa,&perseipsam,suosfructusprofertintemporesuo.Nostraenimmateriasicsehabetutarbor,sitransplantetur,suaquoqueaquairroretur,producetsuumfructum,quosupraimpurametallaseminato,conuertetinaurumpurissimumindubitanter.ArborillaPhilosophiaequidquideinecessariumest,insecontinet,sinealteriuspraesidio,utinDialogo&sequentibusperspicue(Deouolente)uidebimus.Tuuero,D.Guiberte,sapientumregulasadmonitionesquesequere,dicentium:Deiis,quaenobisnonapparent,certumnonhabemusiudicium.Etquaenobisdubiasunt,inmelioremparteminterpretaridebemus.Sapientisigiturest,deiisquorumcognitionem&certitudinemnonhabet,potiusiudiciumsuspendere,quamitamordicusinsectari.Quandoquidempropterabusumnontolliturusus.Artificesnonaequales,unusalteroperitiorconspicitur.Arsenimnonpendetabartifice,sedartifexabarte.Ideoanteomniainhacquaestione,Anarsaliquasitlicita,considerandumest.AnDiuinoauthumanoaliquoiuresitprohibita.Namlicitaautillicitaitadiscernuntur.QuantumadDiuinam,certumnullumtextumreperio,ubiAlchemia,&auriconfectioprohibeatur:cumtameninnumerauitia&criminalegislitordiuinusMosesinLeuitico&Deuteronomiopersequatur.Nequeputomagisillumprohibuissedistillationes&alembicationes,&auri&argenticonfectionem,quamiocalium&annulorum,caeterotumqueeiusmodiornamentorumconflaturam.Quantusetiamlaminarum&bractearumauriususapudpopulumDeifuerit,neminiignotumest,imouideturEsdrassuffragariChemistiscap.Uiii.lib.Iiii.Etresponditadme&dixit,HocseculumfecitAltissimusproptermultos;futurumautempropterpaucos.DicamautemsimilitudinemoEsdra:Quomodoauteminterrogabisterram&dicettibi,quoniamdabitterrammultammagis,undefiatfictile;paruumautempulueremundefitaurum,sic&actuspraesentisseculi.QuantumueroadlusCiuile,certenullaliterainDigestis,Cod.Iust.uelNouell.ostendipotest,quaeadprohibitionemAlchemiaepertineat.Imopotiusfusorumarscomprobatur&laudatur.AtpluressuntAlchemistaemonetarumcorruptores,falsarii.EtsacrapaginaquotHaereticos?quotMedicinaimpostoreshabet?EtIurisprudentia,inquatotsuntrabulae?Harumdisputationumlaudandaestpietas&probitas.Sedtamenrogandisunt,utcogitentartificumuitianequaquamartiimputandaesse.Sed,utaitIurisconsultus:Alieniadmissipoenaabiis,quosnullaculpacontingit,remoueatur.InSumma,quilibetnonamatidcuiuscognitionemnonhabet,sedetiamfugit,contemnit,necdiscendumputat.Corpussolummodoexternumcurat,mensquesuumDeumcolit.Quantoautemscientiaaccognitioalicuiusreipluscrescit,eomagisamoreiusaugetur.AstGuibertuslinguaelatinae,&loquentiaecognitionemhaudignorat;ideoCommentariossuosuerborumlenocinioconscripsit,uttalifucoartemsibiincognitamannihilet.Nosuerofornacescircauersamur,nostroquefumosolatinoconamursimpliciorationeueritatemtueri&defendere.Testorenimmenonuidisse,nequelegisseD.Guibertilibellum,sedrelatucuiusdamamantissimiamici,&illiusrogatuprouinciamrespondendiaccepimus,misitqueamicusipsius.Nicolai,BalsamiAegyptiacidescriptionem.Atinsequentibusnos(Deopropitio)Balsamumaliumlongepraestantioremexhibebimus,unicosimpliciconfectum.IntereaLectoresbeneuoli,&opere&ore&scriptisueritatemabiniuriauindicate,&DeusUeritatis&Mysteriorumauthornobiscumerit.Iterumbeneualete,&quicquidamepropositumest,boniconsulite.FacilitasOperisEstEiusobscuritas.EtiamexsoloArgentouiuoPhilosophorumLapisconficipotest:QuarediciturPhilosophorum,&nonNaturae.Nonest,utdiutiusimmoreradD.GuibertierroremdeBalsamoAeyptiacocorrigendum.QuantumAegyptusanobisdistatnemoignorat.FruamurmoreMaiorum(inquitdoctusHollerius)naturanobisdomesticaatquefamiliari;legaturmaterianobiscumedita,quamqueultroneanaturapromit.Aliisautemremedis,uelutiexternamanu&auxiliaribuscopiisuticonueniet.Ineademcausasunt,quibusnihilplacerepotest,nisiquodIndiamloquatur&extremumOceanum;quitantumexternaprobant&exoticasmercesadmirantur.Huncerroremignoratioprimumpeperit.Deindequiarudibusingeniisbonarumrerumconsuetudograuisest,&bonafideoblataemercesuulgosordescunt.Quidquodexternaillalongoquaesitamari,grauibuspericulisinuenta,insanouesumptucomparata,exoletafere,adulterata,suspectadeniqueadnosperueniunt,necaliosaepemomentoconstant,quamimpostura.Annonhaecdementiaestitasubscriberealienis?Uana,euanida,acferedubiaauxiliasicpersequi,uturgentemdomiextemporaneamcertamquemedicinamdeseras?Medenturscilicetalienafide,etiamimpuneestiugulareaegros:Institorumfraudecalcanturmulta,&suntinoculis,quaecumflatisfusisrecoctis,&exIndia&rubromaricomportatispraeferas.Uernaculaenobissuntatquedomesticaeopes,quibusuulneraconiungas,repurgessordida,sinusimpleas,&Cicatricesclaudas,eaeteraquepraestensomnia,quaeChirurgiopereatquedisciplinacontinentur.~~Exquiranturforas,quaedominonhabeas,Astenimdomi,&insyluis,fereinomnibuslocishabessimplex,aquopoteselicereBalsamumsinesumptu,saltemparuo,nonmagnolaborepetitum,quoomnibusUulneribusdesperatispotesmederi,circa24horarumspatium.~~TalisEstFormula.Subfinemmensisseptembrisgranaillarubra,quaeMatrissylua,aliasPericlimenondicta,fert,adsufficientemquantitatemcollige,&incucurbitamseubotiampone:obturaprobecucurbitamnequidrespiret,&infimumequinumcalidum,peroctiduumreponatur.PeractotemporeaquaminBaln:Mariaeelice:Deindequoddistillatumest,suprafaecesrepone,&iteruminfimumequinumper24horascollocabis,quibusabsolutis,percineresiterumdistillationemprouocabis:exibitindeaqua&oleum,quaeperbalneummariaeseparandasunt:aquaprimoexibit,oleumueroinimouasisresidebit.IlludestBalsamusilleadmirabilis,cuius&admirandasuirtutesinnostroAntidotarioChemico,unacumreliquisadnumerabimus,medianteIesuChristo.Tuinterim,candideLector,eofruere&Uale.IncipitArislaiUetustissimiPhilosophi,delapidePhilosophico,inmodumDialogi,opus,hactenusnonexcussum,etc.InnomineDeiomnipotentis,Amen.Scias,Charissime,quodSpiritusDominiantecoeli&terraecreationem;ferebatursuperaquas.DeindeomniaexAquacreatasunt.HancaquamdiuisitDeus,cumdixit&praecepitaquaepartemfieriaridam.Hanc:uocauitterram,aliamaquamnonconuersamadterram:conseruauitirrigandamuthumectaretur.Quiaterrafructumnullumdat,nisiaquasuapluuialihumectetur.Nuncmanifestabotibinaturaliconditione,deLapideomniumPhilosophoruminhocmeoproposito,quitripliciuesteestornatus:scilicetLapisdiuitiarum&charitatis:Lapisreleuationisabomnilanguore,&ineocontineturomnesecretum,&diciturDiuinumMysteriumaDeodatum:&inmundononestressublimior.Ergodiligenternotaredebes,quodtibidixi,Lapidemnostrumtripliciuesteesseornatum.1.diuisum,corporescilicetspiritu&animatenebrosumest.Etutidcorpusreuiuicetur,reddeipsianimam,&uiuet.Disc.BoneMagisternonintelligodictatua,nimisenimsuntmihiobscura:quandoquidemsuperiusdeunotantumLapidemihidixisti,nuncautemdetribus,scilicetdecorpore,spiritu&anima.Siessetunuslapisnonessenttres.Mag.OFili,remoueuelamentuaeignorantiae,&cognosceueritatem;nonnedixiunumLapidem,siueunamremtantum;quiacumcorpusinsuamprimammateriamredactumest,scilicetinaquamunduosam,tuncdiciturunares.Etradixphysica,exquaramiinfinitimultiplicantur,diciturLapis,incapitulisphilosophorumnotus,&Philosophihabuerunt.IdeoabilloLapidescilicetterraalbauelrubra,extrahituranimasua,permodumseparationis&subtiliationis.Disc.DilecteMagister,utrumsublimatio.etsubtiliatiositnecessariainhocopere.Mag.Scias,oFili,quodsublimationostranonuulgiest,sedestPhilosophica.Nostraetenimsublimationonestaliud,nisisubtiliatio,eoquodinsublimationeipsiusLapidissuperfluitatesremouentur,partesuerononfixaeeleuanturperfumum&uentumapartibusfixis.Seduolumus,quodhaecduofixentur&praestentfacilemfusionem.Ideoquiperfectesublimat,subtiliat:totumopusperficit.Disc.Magister,audiuisaepiusate,quodElementaseparanturpermodumseparationis.Mag.Filimi,sciasquodinsublimationenostrahoctotumfit:quiaillaelementa,innostrasublimationeperfectissimeseparantur,&lapisquidamalbuscompleturtribusElementis,scilcetterra,aquaidestMercurio&anima:&sciasquodfaexidestterra,estradix&diciturnutrixomniumElementorum,&uerumfermentum:Aeridestanima,estpenetrans:spiritusidestMercuriusestportans:&siccapiasnostramsublimationemidestsubtiliationem:&illadicunturElementa.Atqueutmeliusintelligas,TerranostrafixatspiritumidestMercurium&fermentat,AerinAnimapenetrat:SpiritusinMercuriusterrammundat&abluitasuaimpuritate.U.g.Quandodecoelopluitaquasuperterram,tuncfitlutumnigrum;quodexdecoctioneipsiussolisidestignis,ipsaaquaidestspiritusexsiccatur,&sicfitterraalba.Sicestinoperenostro,oFili,paucisuntquiillamsubtiliationemintelligant.Idcircoquiillamignorant,inuanumlaborant.Disc.OMagisterexcellentisdoctrinae,dicobsecro,utrumhaecomniafieripossintunoUase,&unofurno?Mag.Scias,Filimi,secundummateriaequantitatem.Quodsimateriafueritmulta,tuncinunouasecomplerinonpoterit,sedinpluribus,unumuas&unusfurnus,inquouasefitnostrasublimatioidestsubtiliatio,coagulatio,fixioae,inceratio,solutio,tincturaalba&rubea.Disc.OMagister,admodumlaetatussumexiis,quaedictasuntmihi.Hocenimmultistemporibusscrutatussum,&nunquamexperiripotui.NuncueropertuameruditionemueritatemhuiusMagisteriiplaneagnosco.Sed,Dilectemagister,tuaReuerentiadigneturmihienuclearemodumconiunctionisElementorum.Quandoquidemseparationemnecconiunctionem,fateoringenuemenonintelligere.Mag.Libenter,Filimi,aurestuasinclina,&intelligeuerbamea,&custodi.Postquamseparastispiritum&animamasuocorporeidestIntelligasessentiasaereas,tuncredderadicisuaeformamquantitatiuampermodumunionis,&certecorpusstatimsuscipietanimamsuam;sicutnaturanaturam.Tuncprocedeadregimemipsius,quousqueterra,quasiquintaessentiaconfluxerit&imbibaturaquasuaintemporesuo,Donecaquambibat:&iubeasterramimpregnari.Disc.Obonemagister,adhucmedoceas:postquamterraconfluxerit,quamnominastiquintamessentiam,utrumillaconffuxiostatimtinget?Mag.OFili,tuodesideriosatisfaciam:illaconfluxioquaequintaessentiadicitur,estcorpussimplex,&ineononcontineturmotuselementaris,sicutinaliiselementiscorporeis;&estratio,quiailludcorpussuperadditamentumelementorumdiciturextractumabeis,siuisutfiatElixirperfectum,quodtranssubstantiarepossitomnesibiconiunctum:hocfieriminimepotest,nisipersolutionemsuamsaepiusrepetitam.EtenimquotiesportauerissuperipsumlapidemeiusbonitatemidestAquamsuamuelspiritum,totiesmultaspartesinproiectionelucraberis.Modusuerosolutionistalisest.Postquamlapisnosterinignenostromundissimus&albusfactusest,&absqueomnisorde,tuncuerteipsuminpulueremsubtileminunolapide.Cumacetonostroclarissimo&coelestissimo,solue;&solueturstatiminaquamclarissimamphysicam,quasifontaneam.Postquamlapisnosteritasolutusfuerit,tuncdistillanostradistillatione,&coagulainigne,temperatocalore,&ultimocalcinapostcoagulationempermodumsuum,utmultotiesrepetii:&scias,quodinquintadissolutionelapidis,unaparstingit100.partesinaurumpurissimum:&hocestsolutionostra;secretumsecretorum.Disc.Oamantissimemagister,quammagnasuntoperaDei,quodtaledonumfiliissuisdignatusesterogare.Ategotibigratiasimmortalesago,quodtuainstructioneductussumadfinemoperis:iammihinonopuseritampliustristari.Corenimmeumomnigaudio&desideriorepletumest.Primoagnoscoomneslaborantesextrauiamillam,magniserroribusesseinuolutos:NonnullosinSalibus,Aluminibus,Boracibus,capillis,urina,ouissanguine,aquisfortibus;insolisspiritibus,soliscorporibus;inArsenico,Magnesia,auripigmento,melle,pinguedinibusetc.pessimaeorumignorantia,excaecatosesse.Sednuncconsideroextuagratia,quodtincturaLapidisextrahiturexsoloMercuriosapientum:quiMercuriusestPhysicus,nonuulgi,utillequiexterrafoditur,sednosterMercuriuscontinetcorpusspiritum&animam,uttuMagisterinprincipiohuiuslibellimedocuisti.Mag.Enimuerouideo,quodinmundononestaliaresnecessaria,nisiilleLapissolusinhocoperenobisFiliisnotus.Disc.OamantissimeMagister,mihiuidetur,quodtotiusoperiscomplementumhabeo,unoexceptomaximoarcano:utsaepeaudiuiate,uidelicetdeMultiplicationeLapidis,utruminmultiplicationeLapidis,sitLapisreiterandusaprincipio,perspatiumtamlongum&prolixum,uelquissitmodus.Mag.Exprimamtibiduasexpositiones,uidelicet,Theologice&PhysicePrimoinGenesicap.Ui.dixitDeusfaciamushominem,adimaginem&similitudinemnostram.Nonigiturcreauitillumhominem,utsolumillumsinealiquoadiunctoinmundoconseruaret:Nonenimuoluit,necfieripotuit,quodexsolouirogenerationespullularent,sedexsibisimiliadiuncto,uidelicetexmuliere;&sicnaturaretinetsemengenerationis,multiplicandoinfinemusqueseculi.Sicestinpropositonostrimagisterii,quiaSolretinuitsulphursuum.~~i.~~semensuumadgenerandumaurum,secundumcursumsuumnaturalem,&Lunasemensuum.~~i.~~sulphursuumadgenerandumargentum.Sedtalesulphurestnostrum&sapientum,&nonreperitursuperterram,nisiinilliscorporibusexquibusextrahitur,sicutitedocuiinprioribuscapitulis.EthuiussulphurisfermentatiofermentatiueMercuriusnosterest;quiaexilloseminefermentifructuscolligitur,adaliumfructummultiplicandumetc.Metitur,&fructuscolligitur,&usqueinsempiternumnunquamdesinitesse.Disc.OMagisteroroutpleniusmedoceas.Mag.LibenterFilimi.Sicmultiplicabislapideminsuamultiplicatione.◉deaquaexLapideextractapondussuum,&deseruobenelotoinregiminesuobenecommisce:Haecsineconfluxione:&siscautusinhaccompositioneneconfluxerit:&tuncpostcommixtionemlocasapienterinbalneoietadcaloremlentum;tuncomninosolueturinaquamlacteam,quaeaquaestlacuirginis&acetumPhilosophorum:&hocfitspatiouniusmensis,atquehocsubdiscretione.Tuncpermittaseumeleuariincoelum,&fiatuolatile.Postquamuideriseumtalieleuationedecoratum,tunciubeaseumdescendereinterram,&tunceritlapisfluxus&fluens&hocingraduregiminis&mensura,&habebislapidismultiplicationem.Tuncdiuideinpartes,unamprousureseruandam,alteramadaugmentandam.~~Etprimofacfixum&mundumLapidemuolatilemascendendo,&Lapidemfixuminterramdescendendo,&fixumsolutuminacetodistillatoclaro&puro,quousquetingitMercurium,&omnecorpusinSolem&Lunam(multomeliusomninaturali)Sicquehabebishonorem&gloriamhuiusmundi,&fugietateomnisobscuritas.~~Igitur,Filimi,unumabsterequiro,utDeumdiligasextotocordetuo,quitibihocMagisterium,permeindignum,asuagratialargitusestLausDeoperinfinitasaeculasaeculorum.Amen.ExplicuiArislaiantiquiPhilosophiDialogum.IncipitaliaPracticaPhilosophica.IncipitPracticaMirabilisPhilosophica,quamquiintelligit,aliorumlibrorumlectioneopusnonhabet.Inhocpriusincumbe;DiligeDeum,quicordiumscrutatorest,&corameorecteambula,&amalopedemretrahe.HaecetenimscientiaDeidonumest,nequisglorieturseassequipossepropriostudio,absqueeiusnumine.Ora,labora,&quinonerrauitnondumincoepit,&subpotestatealteriusoperarinoli.Quandoquidemestopusleue,&paucasexpensasrequirit,sedpatientiam&moram.Quodsinodumsemelsolueris,luduspuerorum&opusmulierumerit.Siradicesnumeraliumrectenoueris:sathabes.Istotractatusiscontentus,&ChristusIesusmaiorasuppeditabit.Benesis&ualeLector:&tuumPortumAquitanumamareuelis;maioradaturum;siDeusconcesserittemporelongouitam.NuncinDeibenedictionePracticamreserabo,&modumagendiphilosophicum:quomodoperficiaturipsumElixir,siuetincturaalba&rubeaexsoloMercuriophilosophorum;superipsumMercuriumcrudum,&superomniamineraliacorporaaperfectionediminuta,etiamsuprastibium;utinperfectioneconsistat,&perfectalunaria&solariacorpora,omnianaturameliora.~~Ex◉igitursapientum,quiapudPhilosophosmateriaprimadicitur,&elementumaqueumfrigidum&humidum,aquapermanens,spirituscorporis,uaporunctuosus,aquabenedicta,aquauenenosa,aquasapientum,acetumphilosophorum,aquamineralis,roscoelestisgratiae,lacuirginis,MercuriuscorpolisMagnesia,Radixphilosophica,&aliisnominibusinfinitisinPhilosophorumlibrisnominatur.~~Quaequidemnomina,uarialicet,tamensemperuera,unam&eandemremsignificant,utpotesolumMercuriusapientum,&exipsosoloElixir,uirtusomnisphilosophiae,&suomodotincturaalba,&rubea.ErgodicitGebermagistermagistrorum,quodinrerummultitudinearsnostranonperficitur,estenimresuna,Lapisunus,Medicinauna,inquaconsistittotummagisterium:cuiremextraneamnonaddimus,nisiquodineiuspraeparatione,superfluaremouemus.Namineo&pereumsuntomniahuiusartisnecessaria.Etdiciturnotanter;Cuinonaddimusremextraneam,propteraurum&argentum,quianonsuntextraneaipsiLapidi,siapponanturineiusfermentatione,quiasuntcoadiutoresduo,perquosopusphysicorumcompletur.EtaliusPhilosophusait,uenerabilinaturautimur,quoniamnaturanonemendatur,nisiinsuanatura.Itaquealienumnonlicetintroducere,necpuluerem,necaquam,necullamremextraneam;quiadiuersaeresnostrumphysicumLapidemnonemendant.Uthicpatetintuenti,quodtincturaLapidisPhilosophorumnonextrahitur,nisiexMercuriosapientum;omnibusaliisrebusinutilibus&suspectis,utsuntsales,alumina,uitriola,boracia,aquaefortesetc.Mercuriusigiturpraenominatusestradixphysica,arboralta,exquaramiinfinitimultiplicantur.EtistediciturLapis,incapitibuslibrorumPhilosophorumnotus,quemPhilosophihabuerunt.PrimaueroLapidisoperatiodicitursublimatio.QuomodoautemMercuriusPhilosophorumdebeatsublimari&adperfectionemdeduci,insequentibuslucide,absqueullapalliationepatefiet.Sednota,quodistasublimationonestuulgaris,sedphysica.Nostraenimsublimationonestaliud,nisireisubtiliatio,eoquodinsublimationephysicaestpartiumnonfixarumapartibusfixiseleuatio:quiapartessubtilesnonfixaeeleuanturperfumumapartibusfixis.Uolumusquodnonseparenturabinuicem,sedremaneantsimul,&mutuofigantur.Etscias,quirectefigit,sublimatidestsubtiliatnostrumphysicum◉inquouirtusnostriLapidisest,&totumnostrummagisteriumperpetrat&facit.~~Nam,utGeberait,artistotaperfectioconsistitsoluminsublimatione,inuase,&regimineignis,quoniaministasublimationefiunt&consistuntomnesistimodi,utpotesublimatio,distillatio,ascensio,descensus,coagulatio,putrefactio,calcinatio,fixioetc.~~Tincturaalba&rubea,unofurno,unouase,unauialineariusqueadeiusconseruationem.DequibusPhilosophimultacapitulatradiderunt,utscientiafieretobscurioradintelligendum,utinsipientes,adeamnullatenusperuenirent.CaputPrimumDePraeparationeprima.~~AccipeinDominiIesuChristinomine,praeparatumuenalemMercurium,aquamphilosophorum,primamHylesapientum,&ponasipsuminsuumuasmundum,clarum,lucidum,rotundum,orificioeiusbeneobturatosigillohermetis,&ponasipsumadsuffocanduminsuumlectulumtemperatum&calidumpermensemphilosophorum,permensemcontinuocalidum,conseruandoeuminsuicalorissublimatione,quousquenonsudauerit,modoascensionis&descensionis,donecipseintrinsecusincipiatputrefieri,suffocari,&coagulariuiconseruationisignis&fixari,sicquodamplinsperfumosamaereamsubstantiamnonascendat,sedinfundomaneatfixus,&humiditateexhaustus,putrefactus&coagulatus,interramnigramconuersus:~~&diciturcaputcorui:nigrumelementumterreum,siccumdicitur.TuncueraPhilosophorumsublimatioestexpedita:inquaexistuntomnespraedictimodiagendi,utsolutio,distillatio,coagulatio,putrefactio,calcinatio,fixatio,unouase,unofurno,utdictumest:quiaquumlapisnosterestinuasesuo,&cumascenderitperfumumadcaputuasis,sublimatio&ascensiodicitur:sedcumdealtoadinfimaruit&adfundumdescendit,tumcausaturdistillatio&descensio.Sedcumlapistuncincipitputrefieri,exmultiplicitaliascensione;siccumincipitcoagulari,tunccausaturputrefactio&coagulatio:tandemutcalcinetur&fixeturexdefectuhumiditatisaqueaeradicalis,tunccausaturcalcinatio&fixiounoactudecoquendosimul&semel,unouase,&unofurno,utpraedictumest.Sicquesublimationefacta,ueraestseparatioElementorum.Nam,utdicuntPhilosophi,OperatioLapidis,nihilaliudest,quamElementorumseparatio&eorumdemconiunctio;quandoquideminnostrasublimationeElementumaqueum,frigidum&humidumtransmutaturinterreum,siccum&calidumElementum.Exquibuspatet,quodseparatioquatuorElementoruminLapide,nonestuulgarisseparatio,scilicetphysica:quiainsublimationenostraiamfacta,perfectissimeElementaseparantur:quiainnostroLapidesolumsuntduoElementaformalia,scilicetterra&aqua:Terra,quaeuirtualitercontinetigneminse,rationesuaesiccitatis:Aquauerocontinetaereminse,rationehumiditatis.PatetigiturquodinnostroLapide,duotantumsuntElementaformalia,licetsintquatuoruirtualiter.NonergofitseparatioquatuorElementorum,utIdiotaeintelligant.Inmaterianostraestquoddamarcanumabsconditum,cuiusopus&uirtussentitur;quaesuntterra&aqua;aliaueroduo,aer&ignis;nontangunturnecuidentur,necquicquamlargiuntur:neclocuseorumuidetur:necuirtuseorum:sicutinprioribusElementis,quaesuntterra&aqua,quoniamignisindecoctioneeorumuertitcolores.Ecce,Deigratia,habessecundumElementuminLapidePhilosophorum,quodestterranigra,caputcorui,mater,cor&radixaliorum:superquamterram,tanquamsuperstipitem,omniaaliafundantur.~~QuodenimElementumterreum,siccummultisnomineturnominibusinPhilosophorumlibris(diciturenimlaton,taurus,faexnigra,aesnostrum,nummusnoster,sulphurnigrum,Masculus,uir,&aliismultis,imoinfinitisnominibusnuncupatur)quocunquemododiuersificenturnominaeius;~~esttamenunasolaeademqueres,abunareortumhabens.Sicergopertalempriuationemhumiditatis,quaeinPhilosophorumsublimationecausatur,factumestuolatilefixum,&molledurum;&aqueumterreum:&secundumGebrum,Mutatiodenaturainnaturam,utaquaenaturainignem.Itemfactaestmutatiocomplexionum,utfrigidae&humidaecomplexionis,incholeramsiccametc.factumestspirituale,corporeum&liquidum,spissum,&demanifestooccultum,&econtra.ErgointellectusPhilosophorumest,cumdicunt,OperationostriLapidis,nihilestaliud,nisinaturarumpermutatio,&Elementorumreuolutio.Nampertalemincorporationem,humidum&uolatilefixum,&spiritualecorporeum,&liquidumspissum,&aqueumigneum,&aereumterreum,&uerepermutamusnaturas.CaputSecundumDesecundapraeparatione.Nuncigitur,inDeibenedictione,adsecundampraeparationem,quaeestnigrorumdealbatio,transeundumnobisestsimplicideclaratione.◉igiturterramnigrampraefixam,quaecaputcoruidicitur,&contereeamsubtiliterinporphyriomundissimopartesduas,&addeeidepartereseruataeaquaePhilosophicae,quamnosti,scil.~~primampartemunamperingenium(aquamoderante,quaespiritusuocatur)conficeergohastrespartesinunummatrimonialitersuperlapidemmundum,beneterendo,utunianturconiunctioneperminimaperfecte,inunumchaosconfusum,utomniareuertanturtanquamunumcorpusinseparabiliter.~~Posteasapienterponasinsuamphialamadaptatam:&inthorumsuumrepone,utcoaguletur&fixetur,&fiatunumcorpusalbum.~~Quofacto,eumrursusexcipias,scilicetlapidemcandidum,quemconteresubtiliterinporphyriomundissimo,&iterumcumtertiaparteaquaesuae,ipsumimbibendo,imbibesiterando,uthaustumtollat,&rursumimponeinuassuumclarum&mundum,inlectumsuumtemperatum&calidum,utincipiatiterumsudare,&haustumaquaebibitumexsiccarepermittasuisceribuseius:tuncreimponeacreiterauicemultiplicata,donecexcellentissimumLapidemalbumperhosgradusreiterationis,praeparationis,fixum,stantem,perminimaeingredientemcorpora,uelocissimefluentem,aquaefixae,supraignispugnamtingentem◉,&omniacorporaaperfectionediminuta,inuerumargentum,meliusomninaturali.~~Etnotaquanto,huiuscomplementiordoreitereturpluriessolutionis,coagulationis,contritionis&assationis,tanto&huiusexuberantia,Medicinaemultiplicabiturbonitasmagisacmagis.NamquotiespertractauerissuperipsumLapidempropriameiusbonitatemreseruatam,totiesmultasparteslucrauerisineiusproiectione,supracorporaaperfectionediminuta.Utilliusmedicinaeparsunaprimoconuertit100partescuiuslibetcorporisimperfectiinargentumperfectissimum;insecundareiterationeconuertitmille:intertiadecemmillia:inquartamillemillia,&sicusqueininfinitum.Quamsapienteslaudantreiterationem.Quodsiunacontritio,&unaimbibitiosufficeret,nontotiesuerbareiterassent.CaputTertiumDeRegealbo.~~HuncigiturLapidemgloriosum,Regemalbumquitransformat&tingit◉&omniaimperfecta&uerumlunificumconuertereuoluerisinLapidemrubrum,utfiatElixir,&tincturarubedinis,quaetransformat&tingit◉&lunam,&omnecorpusinuerissimumsolificum,sicfac.~~◉ipsumLapidemalbum,&ipsumdiuideinduaspartes,quarumunamaugmentabisadElixiralbum,utpriusdictumest,cumaquasuareseruataalba&nunquamdesinitesseeiustinctura&uirtus.~~Aliampartemponasinaliumthorumphilosophorum,mundumclarum&lucidum,&sicponasinfurnumsuumdigestionis,&conuerteturinrubicundissimumpuluerem,quiapudphilosophossanguineusdicitur,&aurumpurpureum,rubeuscorallus,&sulphurrubeum;~~quodpotesproiiceresupra◉fusum,utpraxistedocebit.Etpauperumrecordere.AxiomataChemica.Alchemiaestdesublimioribusscientiis,quaeuniuersamnaturamimitatur,&inquibusdamsuperat.Naturamateriamsuppeditat,Arsuerooperaturcircaillamtalimodo,quodnaturaminimepotest.Naturadisposuitquandammateriaminsehabentemquicquidestnecessariumadconuertendaimperfectametallainpurumaurum,uelargentum,iuxtadecoctionemmateriae&fermentationis&artificisdispositionem;quodnaturaeestimpossibile.Tandemnaturamfecissenihilsinepari.Inillaautemmateriasuntmasculus&foemina,nempeaurum&argentum,opusleueacfacile,cuialtissimusDeusoculosmentisaperuit.Transmutatioestpossibilis&facilis.Namomnecrescensuelnascensmultiplicaturinsuaspecie,uthomines,arbores,grana&huiusmodi.Namexunogranomillegenerantur.ItaexprimoAdamouniuersusmundusoccupatusest.Ergopossibileestresaugeriusqueininfinitum.DicuntPhilosophiLapidemconstatecorpore,anima&spiritu.Etenimcorpusimperfectumcompararuntcorporiperfecto;&aquamspiritumdixerunt,&uerespiritusest,quiacorporipersemortuouitamtribuit,quampriusnonhabebat,&inmelioremformamproducit.Naminnostromagisterio,primofacimusdegrosso,gracile.I.decorporeSpiritum,dehumidosiccum,deaquaterram,&sicnaturasconuertimus,&facimussuperiusinferius:quodfit,quumspiritusefficiturcorpus,&econuersocorpusfitspiritus.Lapisnosterfitexunasolare,&inunoUase.Namtotummagisteriumfit,cumaquanostra.&exea&peream.Ipsaenimcorporaincineremreducit&dealbat.Azot(aitMorienus)&ignislatonemabluunt:latonenimestcorpusimmundum.Azotueroargentumuiuum.~~i.~~Aquasecretanostra.Aquanostra,estignisnoster&quintaessentia,siueformamateriaenostrae.Materiaestprincipiumperpessionis;formauero,actionis.Proindequoquidformaliusest,eoefficacius.Etquoquidmaterialius,eoadagendumineptius.Atquiincorporeaeformaenihilesttamsimile,quamspiritus:Nonestigiturmirum,siSpiritusmoleparuus,maximussituiribus.HincAngeli,utsuntimmateraliores,itaefficaciores.Quemadmodummagnumuegetabile,praecaeteris,istospiritu,siuequintaEssentiaabundat.ParimodonostrumChaosminerale,formaomniummineralium&metallorum.FormasicaChaochemicoelicita,tantisuiribuspraeditaest,utstatimaurum,argentum,coralla,margaritassoluat,sicutglaciesinaquasoluitur:imotantaeestuirtutisuthumidumradicale,quo,uelutiflammaseuo,optimeconseruatur.EoetenimRaymundusutebatur:&cumaSarracenisoccisusfuit,eratannorumcentum&quinquaginta,&apparebatiuuenis.Eouerospiritusingulisdiebusutebatur,uthumidumradicaleconseruaretur.ArosPhilosophusait,aquasiuespiritusLapidisesttotusintoto:&idtotumquodquaeritur&quodcogitatur.Inipsoenimestfugiens&fixum,tingens&tinctum,album&rubeum,masculus&foeminasimulcomposita,compositioneinseparabili:Lulliusinquat,spiritussecretusestaquasecunda,exquaresomnisaccipitnutrimentum,&omnegermen,uegetationem,&omnelumen,illuminationem.Haecaquasecumportatuitam,lumen,&spiritum:quareautemaquamsecundamuocet,quamaliiphilosophioleumdixerunt;ratioest,quiasecundolocoextrahiturpostspiritumuidelicet.Oleumistudnihilaliudest,quamhumidumradicalemetallorum,purum&incombustibile;inquoessentia&formametallicapotissimumconsistit.Etnisitotumcompositumaquafiatpuluis,noneritfusibilis,necingressumhabebit.Totumfitaquapersemediocri,&continuohumidocalore.Sciasprofecto,quodelementanondiuidunturinlapidenostrosecundumsubstantiam,sedbenesecundumuirtutem;quoniamaliquodpurumelementum&simplexnonconspicitur,nisiinsphaeratantum.Sciasigitur,nisisublimaueriscorpusquousquefiataqua,&aquaintotononputrefiat,nonpoteritcongelari,nisiperignem.NamigniscommixtionemnostriLapidiscongelat.Soluimuscorpora,utcaliditasadhaereatprofunditatibuseorum:&sicsolusignismutataquam&terramasuisnaturis&coloribus.Nouihominem,quitribussimplicibusignemconstruereaequalempotest,&annosseptem,sineuliaadditionemateriaedurat:tibiomninoadartemnecessariusest.Taliigiturigneinnostroopereindigemus,eoetenimopusintegrumperficitur.Aquanostraestuasnostrum;estignisnoster;estMercuriusuiuus,estargentumuiuumphilosophorum.MateriaueroprincipalisomniumMetalloruminsuismineris,exquaipsagenerantur&causantur,estaquasicca,quamaquamuiuam,uelargentumuiuumnominamus.Alias,spiritusfoetens,quemsulphurappellamus.Nontameninnaturasuaproutsuntinminerissuisprocreata,quiainlocissuis,ubigenerantur,nullummetalluminuenitur.Sedpotiusmateriaistaestquaedamsubstantianaturaliteranaturacreata,habensinsenaturam&substantiamistorumduorum.Etextalimateriageneraturquaedamsubstantiasubtilis,fumosainuisceribusterrae,&uenismineralibus,ubicongregatur&detinetur.Illaueroprimamateriaaquafumosapraedictamateriageneratur&exit,estquoddamcorpus,&illafumosaabeagenerata,estquidamspiritus:&sicnaturafacitdecorporespiritum,&ascenderedeterraincoelumidestremcorporalemspiritualemfacit.~~Quaedamsubstantiauelmateriapropriaargentiuiui&sulphurum,fumosa&subtilissima,exnaturapraedictorumduorum,pernostrumartificiumgeneratalimpidissimaclara,tanquamlachryma,inqualatet&habitatspiritusquintaeEssentiae.~~Quidamdicunt,quodexsoloargentouiuo,sineadmistionesulphurum,Lapiselicitur,uelgeneratur:&recteloquuntur,&artemintelligunt:quandoquidemindistillationesulphurascendit,&misceturcumargentouiuo:&inputrefactione,aquafitrubra&tingit,&modicocaloredensatur,&terraiterumfitoleum,&oleumindeAlcoholetc.~~NotandumquodPhilosophidicunt,istudargentumuiuum&sulphur,superquodfundatNaturasuamactionem&operationem,esseargentumuiuum&sulphurproductumadaliquamnaturamaqueamsubtilissimam,quamPhilosophiuocantargentumuiuum.~~EstLapisunus,unamedicina,inquatotummagisteriumconsistit:&estagensmouensipsamadcorruptionem,scilicetcalor,quiestinstrumentummouensmateriamadcorruptionem,&nonestaliudagensinmundo.Huiusfamosaescientiaeradicaliafundamentaseuprincipia,supraquaeipsafundatur,suntista,quaedamscilicetmateriauelsubstantiapropriaargentiuiui&sulphuris,permagisteriumnostrumgenerata.limpidissima&claratanquamlachryma,inqualatetspiritusquintaeessentiae.OmneIndiuiduummultiplicatformiamsuaespeciei&nonalterius.Etideosolutaprimacorporisforma,perElementationemconuersaminargentumuiuum,estincaloresubnigro,inodorefoetido,&intactusubtili&discontinuato.IntalimateriasimpliciinsuntquatuorElementacompositaseparabilia&resolubiliainaquamargentiuiuipostputrefactionem.ErgoaquaMercurialisestprimamateriaomniummetallorum,&cumeasoluimusomniametalla,quaeinaliasoluinonpossunt.Etsimetallanonsoluerenturinprimameorummateriam,peristamaquammercurialem,nonfieretidquodquaeritur.Humiditasefficit,utomniadignoscantur.UndeinartesolumduoElementaformaliauidentur&tanguntursic:aqua&terra,cumuirtualitersintquatuor,scilicet:Aerinaqua,&ignisinterra.Cumhocargentouiuoqualitatessulphurissuntcommixtaeperdigestionem,&ideoestalteratum,sicutnaturarequirit,persuumcaloremsuiipsius,perconuersionemsuaenaturae,estconuersum&congelatuminsulphur.Tupotessentirepernaturam,quodnullaaliahumiditasconuerteturmagisproprie&prompteinsubstantiam,quamqualitatessuisulphurisperartificium;quaehumiditasestargentumuiuuminformaaquaeclarae,sicutlacinmammillis,&sulphursicutspermaintestibus.Quareergonotifico,quodmateriahuiusnonestargentumuiuumcommune,cumtotasuasubstantia.UidemusomniagenerariMercuriouiuogenerantequoipsegenitusfuit.Uerbigratia,HomogenitusfuitaPatre,mediantespermate,genuitisaliumfilium,mediantespermate,&sicdealiis.ErgonaturaMercurialisestquapascimur&nutrimur:sineipsonamquenonestuitaanimaliumnecplantarumtumuitae&existentiaererumUniuersarum.Spiritusautemdiciturmineralisuirtus,inquanaturametallorumquiescit.~~AtspiritustingensestMercuriusPhilosophorumcumsuosulphurealbouelrubeo,naturalitersibicommixtoinipsaminera,&terraeuisceribusmediocriterpraeparato,artificis,arbitriorelicto,usqueadperfectionem&consumptionemperfectam.~~Aliudargentumuiuum,esttincturapermanens,&idacorporibusperfectisextrahitur,perdistillationemdissolutionemsublimationem&subtiliationem.Ettaleargentumdiciturincombustibile,anima,aer&splendorcorporum,quiacorporibusmetallicismortuis&imperfectisuitamdat.Extraheigiturargentumuiuum,seuLapidemphilosophorum,tamacorporibus,quamauiuoargento,quoniamsuntuniusnaturae,&habebismercurium&sulphurdeillamateriasuperterram,dequaAurum&argentumgeneranturinterra.QuicquidueritatisconsistitinarteChemica,estiungereseuconiungerehumidumsicco.Ethocabomnibusphilosophisconceditur.Prohumidointelligespiritum,siquidemabomnisordemundatum:&prosicco,corpusperfectum,purum,calcinatum.Etreueraistarumduarumpartiumoperatioconsistitindissolutione&coagulatione.Dissoluereest,corpusinnaturamspiritus,conuertere:AtcoagulareestSpiritumcorporalemefficere,utfixumfiatuolatile,&uolatilefixum.Sicobtinebismagisterium:caueetiamdiligenternemisceasaquamMercurialemimpuramcumcorporemundo;sicenimAzotetaquaMercurialis&ignislatonem.itterramnigramabluunt,&mundificant.Nampraeparatioterraesemperestcumaqua.Nonergotetaedeatrepetitionis,contritionis&Assationisprolixitas;estenimactionaturalis,quaesuumhabetmotum&tempusdeterminatum:itautquaedaminminoriterminentur,quaedamueroinmaiori,quiainpurificationeterrae,nonpotestessetempusdeterminatum,nisisecundumquodartifexbenelaborat.EtdicitPhilosophus,quodcorporisquartaparsdiminuiturapudeiusdecoctionem,&nosexpertisumusuerumidesse,&inimpositioneimbibitionisterraenigraecumMercuriodebetprecaueridefractioneuasis.Undedebetnotariquodaquasitcalida,&debetetiammateriaidestetterracalidaesse,&manuuasagitaridebetsubito,aliasmaterialateribusuasisadhaerebit,donecmateria&totumfiat,sicutlutumturbidum.Ettuncuitrumdebetsigillari,&poniintercinerescalidos,adexsiccandum,donecfiatpuluissiccus,&tempuscuiussibetimbibitionisadexsiccandumestXxu,uel,xxxdierumnaturalium.Iamcumterramexsiccatamhabes,ponesuperipsamdeMercuriosextam,uelseptimampartemutsoluatur:~~&sigillauitrumHermetice,&superlentocaloreincineribusexsicca&congela,&istamcongelationem&solutionemquaterreitera,&manebithaecterrafixa&lucidanigrainfractura,&proiectasupracorporaalteratinsuocalore&nonMercurium.~~Album&rubeumexunaradice,nullarealteriusgenerisinteruenientepullulat.SiuisElementaMineraliaaccipere,neaccipiasdeprimis,necdeultimis,seddemediis,adcreandumLapidem.Habitamateriapersesoluiturinsuoappropriatouase&ignehumido.Itanihilterraeconspicitur,imototumfactumestaquaclara,&iterumaquaillacontinuocalorefitterra.Terraueroinoleumuertitur:oleumuerofitpuluisincombustibilis&fusibilis,&hocunosoloregimine,&dicituropusmulierum,&luduspuerorum.DeFermentationeExperfectonihilfit,quiaiamperfectumest,habemusexemplum,panisfermentatus&coctus,estperfectusinsuostatu,&adultimumsuumfinemperuenit,neceopluspoterisfermentare:sincestinauro;album&rubeumexunaradice,nullarealiaalteriusgenerisinterueniente,procedunt.Recipiamusergoillammateriam,undeeritaurum,&medianteartificiodeduciturinuerumfermentumphilosophorum.Ergonemisceasaquamalbamcumrubea,&econuersoaquamrubeamcumalba.Albumtamenrubeumexunaradicenulloaliointerueniente:meritoLapisnosteraPhilosophisdicituromnisres,quiahabetinse,&exseseomnemremnecessariamadsuiperfectionem:&quocunquemodonominetur,semperestuna&solares.Poneinuase&firmiterclaude,quousquetotumcompleuerismagisterium:quodampliusest,amaloestTotumergoresiduumadartisoccultationemponitur.Ideocumuiderisaquamcongelareseipsam,tuncratusestoscientiamesseueram.Idcirco,sicalorembenemensuraueris,aqua&ignistibisufficiunt.Necoportetintotoregiminealiareuti,nisiaquaistapermanente.Manutenehancaquamcumsuisoperibus,quoniamfacitalbum,&rubeum;&adrubeumeffectuseiusconsistitinregimineignisetc.FinisAxiomatum:quanquamuariaomisimus,neprolixioresuideremur.HaecinterimhumaneLectorperscrutare&meditare:alibimaiora(Deouolente)&pluralucidioraque.Tuinterimfoeliciteruale,&nostrisconatibusfaue.Yuerduni.NobilissimoEtDoctissimoUiro,DominoNicolaoMaioElectorisBrandeburgiciAConsiliisEtPraefecturaetc.summoPhilosopho,rerumqueabditaruminuestigatorisolertissimo,Domino,&amicoplurimumobseruando,BernardusPaPortuS.MariaeAquitanusomnemfelicitatemprecatur.Etsi,uirNobilissimesimul&Doctissime,tenunquamdefacienouerimtamentuisliterisadmePragamissis,cognouiquantussisinliteris.EtutmagisacmagisPhilosophicostudiooperamimpenderes,tuuitaeAulicaepertaesus,bonacumgratia,adstudia&Musasrediisti.Itanuncpriuatus&proculabomniAularumstrepituremotus,Deoimprimis,tibi,&bonisuiuereconaris,semperilludiamtibi,occinens,Aulauale;satisest,quodmetuacurafatiget.Uiuerepriuatimmeiuuat,Aulauale.etc.Sed(ais)inliteristuisadme:~~Obrumpo,obfestinantemtabellionem,quihasrectesetibitraditurumpromisit,tequeoro,utcuminDialogointerNaturam,&Filium,Naturaeoperapublicaeutilitatispromiseris,Deouolente,daturum,praesertimTractatumdeAquistingentibus,alterumdemercurialibus,quibusmetallainMercuriumcurrentemsubitomutaripossint:~~expectationibonorumsatisfacias?Nondumenimabstehocpraestitumest.Atcausaeforsannonsuntcontemnendae,quaeabhocinstitutotehactenusimpediuerint.Sedrogote,utTractatumdeMercurialibuslegendum,&cognoscendummihiexhibeas,siuepublice,siuepriuatim:egouicissim,quaedeconiunctione,&proportioneMercurii,tumdebita,mecumhabeo,haudinuituscommunicabo:imoutilitatemextuisscriptis,siquampercepero,adtetanquamDominumsuum,redireiubebo.Recteputas,MaiiDoctissime,uariaintercesseruntnegotia,quaerecenserelongumesset.Abeoenimtempore,quoliterastuasamoris,&beneuolentiaeplenas,acceperim,gestiebatmeusanimusteuidere,saepiusqueteconuenissem,nidissitiinteruallolocorumessemus:quantumBohemiaabHeluetiadistet,benenosti.Inficiasnonibo,pluresgrauesuirosdoctos,tumexIstria,Pomerania,Gallia,Angliaadmeuenisse,conferendiergo,quosmeissumptibusbenignedimitteresoleo.Hoctandemexpertussum.Praebetamicorumnilpraetercopiadamnum.Ategoinobscuro,proculapuluereAcademico,proculaciuitatibus,degotamencumhominibuspacificis,eiusdemreligionis,quiquidpraestem,noncurant,modosimillisauxiliointempore.ItaquidFrancofurti,autalibiexcuditur,autagitur,prorsusmihiignotum:sicscriptumDoctorisNicolaiGuibertiLotharingi,quodtamenintegrumnonlegi,melatebat.AthortatuamiciEnoci,summiphilosophi,hancprouinciamrespondendi,paucis,accepi.~~TibiuerodeaquisMercurialibus,partimquetingentibus,Tractatulumtalem,queminnostrisperegrinationibus,&uetustissimiscodicibusreperi,partimquoquepretioemimus,propriismanibusaliquidtractauimus,Tibique,quicquidsit,gratisdedico,offero,&adscribo.~~Multaenimdeindustriaomisimus,quaefidisamicisreseruamus:nefasexistimans,abditaartisProphanis,&impostoribusenucleare.Tuuero,DoctissimeMai,nostrislucubrationibusfruere,&foeliciterUale.Yuerduni,quaeciuitasestMagnificorumDominorumBernatum:Kal.Ianuarii.1608.DeMercurio,AdbeneuolumLectorem,praefationonspernenda.Uinumsemelcongelatum,&denuoresolutum,nunquamhabettantamuim&uirtutem,quantamhabetuinumnunquamcongelatum;namcongelationesuaamittitspiritumsuumigneum,&resolutionesua,nouumcontrahithumoremaqueum.PropositumautemestPhilosophisMercuriumabaqueohumorecorrumpentemundare;&nonaqueumhumoremcorrumpentemineoaugere.Mercuriusergocongelatussemelincorporemetallico,postearesolutus,nunquamtalemhabetuirtutem,qualemMercuriuscongelatushabet.EtsicorpusaliquodmetallicumreduciturinMercurium,isteMercuriusarteexmetallofactus,&nonsecundumnaturamgeneratus,artificialisquidemMercuriusest,&nonnaturalis.Arsautemnullireiuitam,&uirtutemconferrepotest;sedtantumapparentiam,&formamexternam.Iamartificialealiquodcommisceaturcumnaturali,nullaeriteorumuera,uelnaturaliscommixtio;cumperpetuaeorumsit,insubstantialiforma,disiunctio:&perconsequensetiamnullaeritnaturalis,autsubstantialisgeneratio.~~SiautemMercuriusfueritinprimammateriamreductus,tumomniametallaexsegenerata,naturaliordine,&modo,innaturameorumprimamreducit,&sicnaturalemMercuriumcorporum,uirtutenaturali,&nonuiolentaaliquaartificialigenerat.~~Naturaenimnaturamgenerat,&naturanaturamsoluit.EttumsiisteMercuriuscorporum,cumnaturaliMercurioincorporeoiungitur,tumfereNaturacumNaturasua,&speciescumsuaspeciemiscetur,&uniturnaturaliter;&sequitureffectusnaturalisindubitanter.NaturaliterenimNaturasimilis,innaturasuasimili,actionem,&operationemhabetperpetuam:&nonindiuersaspecie;multominusindiuersogenere.Quoenimestmaiorrerumdiuersitas,eominorearumestunitas.Naturadisponitomniainpotentia,quatenusarseapotest,&debetperficereinactu.Naturauerodisponitmateriamhabentemomniummetallorumformam;&ultranonoperatur,circaipsam;&ubiNaturadesinit,Arsoperariincipit,&perficit.PrimoMercurium,siuequintamessentiameruit,quaePhilosophorumArgentumuiuuminsignitur,&nonNaturae,sicutfiliusdiciturpatris.Nonest,utrefricem,quaescripsimusinDialogointerNaturam,&PhilosophiaeFilium;eoLectoremrelegamus.Redeamusadorationemnostram:nempedeMercurionaturali,&artificiali.Mercuriusnihilaliudest,quamspiritusmundicorporeus,inuentreterraefactus;quiaserecipitfacultatesomnes,tamAnimales,quamUegetabiles,&Minerales,sicutialiquaCera,quaerecipitinseomniumformarumimpressionem.SicMercuriusomniumrerumrecipitinseproprietatem.Oportet,utexalteturaterra;purgeturabomniterrestreitatesua:tuncascenditinaeremtotus,quiuertiturinspiritum;sicadimpleturdictumPhilosophi:Ascenditdeterraincaelum,&sicaccipituimsuperiorum,&inferiorum;sicqueNaturamterrestremimmundamexuit,&Naturamcaelestemin,duit,inquamundisgaudet,&immundaomniahorret.Ethaecestuiametallicaparticularis:utdilucidiusinsequentibus,Deoconcedente,pertractabimus,cumdeArgentouiuodicemus.QuandoquidemArg.uiu.aMercuriodiffertplusquamuinumabaqua.Nota,omniasaliatotiusmundi,siueMetallorum,siueUegetabilium,siuecrescentiumrerum,sidebitotempore,putreficentur,&posteauinodistillatorectificatoimbibantur,uertunturinMercurium.RerumomniuminMercuriumreductio.Estetiamaliusmodus,quoexquibusdamherbis,breuitempore,Mercuriuscurrens,potest,absquesumptibuselici.Dehocalibifusius.DeMercuriocorporaliagendumest.CumhocdisceptatumfuitcircafinemnostrilibelliinterNaturam,&FiliumNaturae:UtrumMercuriusarte,excorporibusperfectisextractus,suocorpori,autMercuriouulgicommixtus,ueramPhilosophicamdetconiunctionem,adgenerationemlapidissufficientem;sicutquorundamestfirmaopinio.Responsumfuit:NonminuscorporumMercuriusefficiet,cumsuiscorporibus,quamspermauiri,quodextrasuumcorpusnihilgenerat:quoniamnonestseminatuminlocumsibiaNaturaparatum,praesertimcumlocusconseruat,&generatlocatum.Itaetiamsimilenonagitinsuumsimile,utignisinaquam&c.Uidepropositiones,&responsiones,circafinemDialogi.IbienimextractionemMercuriiAuri,cumsuahistoria,uidebis:eoenimrecurre.TuncPragaeeram,cumsummusquidamprincepsserenissimus,ististudioadmodumintentus,secumEduardumkelleiumAnglumhabebat,inChemicisuersatissimum.Princepsadillum(inquit)NumEduarde,MercuriumAuriarteelicereposses?Maximepossum(ait)fusoAuro,foramenusqueadcentrummolisfecit,inquopulueremalbuminclusit,&inuasefictiliadaptauit,&circunfusospirituuini,ignemadmouit;excalefactamole,fereomneauruminMercuriumcurrentemfuitconuersum.Quodcumprincepsanimaduertisset,putauitsetenereAnguillam,Astquiteneteampercaudam,nontenetillam.Existimabatserenissimusille,omneMagisteriuminauriMercuriodelitescere.QuareuariisAlchemistisMercuriumillumtractandumdistribuit.PraemanibusD.D.HagetiiThadaeiuidi,quinuquamamalgamari,necAuroconiungidenuopotuit.Coactiartificesopusomittere,&Principirestituere.Idcircoarteminhislaboribus&expensisconstituere,nefasexistimo.Atfortedicetaliquis:Curtunobishocopus,&onusdeaquisMercurialibusimponis,siadartemnihilpraestant?Aliiamatpanemalbum,aliiuerouescipaneatro.HaecArsesttamlocuplesinrimandisabditisnaturae;utquicquiddesideratur,arslargiaturperitoartifici.EgouerohuncTractatuminlucememisi,utartispossibilitatempatefacerem,&curiosorumhominumcupiditatibussatisfacerem.Uale.TractatusAquarumMercurialiumsequitur.Poneindiuersauasauitrea,collumhabentialonga,&inunoquoqueuase◉iiii.Mercuriibeneloti,&mundaticumsalepraeparato&acetodistillato.Tuncuasa,charta,autbombaceobturata,poneinfimumequinum.Tuaigituruasaitaimmorenturinfimo,donectotusMercuriussoluatur,&utfaciliusfiat,mutafimumsingulisseptimanis;&postquamremanseritinputrefactionepermensem;liquoremeffundeincucurbitamuitream,cumsuoalembico,supraignemlentumdiu,neMercuriusascendat,&aquaparumdistillabit,quamsuprafaeceseffundereoportet,&adhucpermensemreponenduminfimumputrefaciendum.Huiusmodioperationestandiusuntrepetendae,donectotusMercuriusinaquamsitresolutus.~~MultiplicabiturhaecMercurialisaqua,siproiecerissupracrudumMercuriumlotum&mundum,&sicaquamcumMercuriotenebisinfimo,permensem,donecomninoaquasolueritMercuriuminaquam,&cumquantitatemsufficientemhabueris,rectificabis,utsequitur.~~AquaeMercurialisrectificatio.Fac,moderatocalore,tuamaquamdistillare,caue,nefaecesadurantur:Aquamuerodistillatamsuprafaecesrepone,utMercuriisulphure,aquaacuatur:acombustionecaue;aliteropusperiret.Quandoaquamsuprafaecesposuisti,uasobtura,ecollocainfimumcalidumoctiduum,postdistilla,utsuprafecisti;septiesrepetendoopus.TunchabebisaquamMercurialemmirabilem,rectificatam;omniumcorporumsolutiuam.Praedictaaquamultiplicaripotestininfinitum,cumMercuriocommuni:Ateiusmultiplicatiofitmeliuscumimperfectiscorporibus,interquenos,Iouemcapimus,quandoquidemestfaciliorissolutionis:&maiorisuirtutis:Marsetiampraestantior:etc.~~Accipe,innomineDei,AquaeMercurialis◉iiii,rectificatae,&ineadissoluelibramunamIouiscalcinati,uellimati,quisipromptedissoluinonpotest,ponaturoctiduuminfimumcalidum,uelamplius,donecsitsolutus,postdistillationemdistilla,donecfaecesremanserintsiccae,quasaccipe,&tere,supramarmor,&aquamiterumaffundesuprafaeces:Putrefacinfimoequino,utsuperiusfecisti,&hoctandiu,donecfaecesnonampliuspraessentaquam,postultimamdistillationem,faeces,&aquamadpartem,adpartemseruabis,&iterumrectificentur,Etexfaecibussalem,&tartarumPhilosophorumpoteriscreare.~~AquaeMercurialissecundarectificatio.AquaillaMercurialispraeparatamagnamacuitatemhabet,rationesulphurislouiscuiusSpiritusreductusestinaquam:praetereanonomittendumest,aquamiterumseptiesrectificare.Tuncestfactaardens,&comburens,utinMundonihilsupra.DePhilosophorumTartaro,eorumqueTartarioleo.FaecesaquaeMercurialisaccipe,quassupramarmorminutissimetere,&iterumincucurbitamuitream,&desupertantumaquaeMercurialis;facdistillareparuocalore:faecesaccipe,quasreuerberahoris24.ignetemperato,&aquamreiteradesuper,opusquesepties,ueldonecniuisalbedinemsuperent,fusibilesquesint.TuncuerumPhilosophorumtartarumhabebis;quemsubtilissimetere,&supramarmor,inlocumfrigidum,&humidumcollocabis,utinoleumsoluatur.Istoetenimoleo,omniumcorporumcalcessoluesinMercuriumcurrentem.QuamquamnonnegaboMartempraeparatum,utsupra,praestantioremesse,maiorisqueuirtutis:quandoquidemueraterraPhilosophoruminsignitur,&nuncupatur,circaquamargentumuiuumseminatur,congelatur,&fixatur;&omnesspiritusretinet&fixat;quodcumcaeterisimperfectiscorporibusfierinequit.Tartarusimperfectorumcorporum,utsupra,praeparatus,nihilaliudest,quampurumsulphurcorporum.AliaAquaeMercurialisrectificatio.Duoetenimsuntmodi,AquasMercurialesrectificandi:quorumprimusnihilaliudest,quamaquamMercurialemacuere,&aquamaugere,quodfitfaepiusredistillando,utsuperiusestdictum.Rectificatiosecundaecontrariosehabet;quoniamardoris,eiusqueuiolentiaeestdiminutio,propterreiteratamdistillationem,inquaeiusuenenumamittit,quodineiusincrementoacquisiuit.AttamenipsaMercurialisaquainrectificatione,miramassequiturdulcedinem,uisqueeiusaugentur.HaecautemAqua,inPellicanuminditur,&infimoequinosepeliturcalido,&relinquiturtandiu,donecnihilampliusascendat,&omnesfumositatesdeposoerit:quofacto,perinclinationem,inaliuduaseffunde,nefaecesturbentur.TunchabesueramPhilosophorumaquamMercurialem.Quae,siexMarteessetconslata,uerumPhilosophorumCoelumessetdicta,omniumplanetarumsusceptibile.Utenimeamperfectionemadultimumgradumrestituas,superestipsamanimare;quodfacilefacies,utsequitur.CalcinaLunamfulminatamMercuriouulgi,◉i.&ponein◉iiii.AquaeMercurialissupradictae,&hoctotumsepeliasinsimumequinumcalidum,donectotaLunasitdissoluta.Quofacto,distillaAquamMercurialem;&foecesaccipe,&supraMarmortere,parumsuaeaquaeirrorando,&fortitermiscendo,&iterumilludtotumcumsuaaquainfimumreponeputrefiendum;&hoctandiureitera,donecLunaomnistranseat,exceptacrassaterra,quamnonoportetextrahere.QuippeuerusPhilosophorumtartarusestalbus,cuiusoleumeomodofit;utoleumIouissuperiusdescriptum:&nota,quodomneoleumtartarieomodofactum,dealbat,&mirabiliterfixat,sistitqueomnesSpiritus,uimqueadmirabileminsehabet.PostquamueroAquatuaitapraeparataest,nondumtamenbeneestanimata:atpotestadsummamdeduciperfectionem,faciendo,utsequitur.Soluedecemdenariosauripurissimi;&sequereintegramMethodum,utfecistideLuna,&ascendatperrostrumalembici,utargentumfecit;&faeces,quaeremanent,uocanturSalrubeusauri:quem,sinouerisdissoluerecum◉.iiii.aquaesupradictae,repetendocohopando,fixabis,&simulcongelabis;quodPhilosophorumlegibus,ampliusdetegendumnonest.Igituroperatoriperspicaciirelinquo.HancaquamPhilosophicelaruntuariisAenigmatibus,&nominibus,neabindignisraperetur:Uimcorporadissoluendi,&inprimammateriamoleum,&Mercuriumcurrentemreducendi,habet:iuxtaartificiscaptum.IstaAquasitpuriabimpuro,&spiritusabaquasegregatio:Secretumtene,&incordeabde.Deumtime,eiusquepraeceptasequere.MercurialisAquaaltera.Liquefac◉i.Iouis.~~i.~~stamnipuri,quodnunquamfueritinopere,&tantumMercuriilotii;cumsale,&aceto,utartisest.Facamalgama.Insuperaccipe◉ii.optimiMercuriisublimati,&cumamalgamatemisce,supramarmorterendo;poneadsublimandum,repeteteresempermiscendofaeces,cumquosublimatumest:ultimotereinsubtilissimumpuluerem;queminlocumfrigidum,&humidumponedissoluendum,solueturqueinaquamclaram,quamaccipecumfoecibus,quaeremanseruntsupramarmor:factotumdistillare,ignegraduum,utfierisoletinaquaforti;&quoddistillatumest,seruaadpartem;faeces,quasreperies,erunttriumcolorum,albae,scilicet,sublimatae,griseaeinmedio,nigraeinimo,nulliusmomenti.Albas&griseasseuleucopheasaccipe,quastriturabis,&inlocumhumidum&frigidumcolloca,addissoluendum,&quoddissolutumest,cumfaecibusdistillasimul,instaraquaefortis:quodponecumpriore.Haectantisperreitera,donecomniasintinaquamredacta.Sihancaquamseptiesuoluerisdistillare,seurectificare,tantaeacredinis&uirtutiserit,utsubitolimaturamcuiusquemetalli;uelcalcem,inaquamclaramconuertat:AliaMercurialisAqua,quaMercuriusomnisacorporibusexeritur,SublimaseptiesMercuriumcommunem,cumsalecommuniterpraeparato,&uitriolocalcinatoana:sublima,utartisest.Atunaquaquesublimationefacta,nouumsolem,&uitriolumadde,&supramarmortere,&irroraaceto;distillatoposteasepties;sublima,renouandosalem,&uitriolum:finitaseptimasublimatione,dissoluetuumsublimatuminaquaforti,factaexalumine,&salepetraeotantum.Tuncfac,paruoigne,distillare:posteaaugeignem,donecMercuriussublimetur,&quodsublimatumest,accipe&fortitertere,&ineademaquaiterumsoluatur;distillautanteafecisti,&repete;&detertiaintertiamdistillationem,renouaaquamtuamfortem&qualibetdistillationeproiicefaecesnigras,&tamdiuhocrepete,donecampliusnondabitnigrasfaeces.Imototummanebitfixissimum,&permanens:utOlomotiiapudPetrumWinciumfecimus,&uidimus.Aliomodo.Accipesublimatumsubtilissimetritum,&inuasuitreum,undiquaquelutomunitum,pone:&sicinAthanoreoctodierumspatiodimitte;&gradibusignisrege,&deduobusinduosdiesauge.Deindetuammateriampuluerisa,eamqueinB.M.dissolue,uelinfimoequinocalido;&cumdissolutafueritinaquamlimpidam,facdistillareinB.M.autaliosimilicalore;&hocsepties.Tunchabebisaquam,cuinonestpar:praecipue,sipostillasdistillationes,posuerisinea,◉ii.salisTartari,septiesaquauitaeirroratiin◉i.aquaeMercurialis.Etutexcellentior,&acutiorfiat,sublimaseptiessalArmoniacum,salecommuni,&salepetraeana.TuncaccipedeillosaleArmoniacosublimato◉ui.sexsupralibramunamilliusaquaeMercurialis,&cumdissolutumfuerit,saepiusdistilla:tuncerittantaefortitudinis,utnullumuaseamsustinereualebit,praeterChristallinum.Istaetenimaqua,MetallaquaequesubitoinMercuriumcurhentemuertuntur.Adsoluendumcalcesimperfectorum,&Lunae,nonopusestSaleArmoniaeo.SatisfortisestaquaMercurialisperse,absqueillosale.AsueroproAuriMercuriiextractione,opushabesillosaleArmoniacosublimato.Etcumuoluerisperfecta,uelimperfectainMercuriumreducere;CalcinaMetalla,cumMercuriouulgi.Haecautemcalcinatioestcaeterispraestantior.PoneigiturcalcemalicuiusmetalliinuitrumMatrassiumdictum:effundedesuperdetuaaqua,utsuperetcalcemduosdigitos:sepeliuasinfimumcalidum,uelcinerestepidos,paulopostinimouasisconspiciesgranula,instarmargaritarum:quiArgentumuiuumestilliusmetalli,cuiuscalcemposuisti.EoetenimmodoomniumcorporumcalcemreducesinMercuriumcohobandoseptiesaquamsupracalcem,reiterandodistillationem,&faecessupramarmorterendo,addendoprimauicequartampartemsalistartaripraeparaticumaquauitae.Insupereffundeaquamcommunembullientem,desupermouendobaculo,dictamcalcem,donecfoecesreuiuificenturinMercurium.AliaMercurialisAqua.SublimaseptiesMercuriumsalecommuni,&uitriolo,utarsdocet:puluerisa,&inlocumfrigidumsupramarmorcollocabis,&inaquambreuisoluetur.qua,absquealiapraeparatione,calces,uellimaturaeomniummetallorum,inMercuriumresoluuntur.Quem,sisecundosublimaueris,cumsalearmoniaco,perficiesdictamsublimationemcumambobus,idest,sublimandoArmoniacum,&exhisaquamfeceris,utdictumest,reducetstatiminCalcemomnemetallumsinedistillatione.Quodsiuispluriesdistillare,superabit,&melioreritetc.AquaSalisArmoniaci.Facter,uelquaterArmoniacumsublimare:salecommunipraeparatum.Ultimopuluerisa,&soluipermitte,supramarmor.Filtra,utclaraeuadat,perchartam.Tuncsoluetcorporumcalces,inaquam,supracineres,uelfimum,ponendosextam,uelseptimampartemaquaefortiscommunis.Adhocfaciendum,nonopusestdistillatione,tandemsidistillareturpluries,aptior,&melioreuaderet.AliaMercurialisAqua.Mercuriumcrudumaccipe,&aquaabluebene,posteasalecommunipraeparato&acetodistillato,fricando:deindeaquacommunicalidalana,&exsicci:postea◉Iouem,quempurgapercalcemuiuam:utscisliquefac;quofuso,amoueabigne,&Mercuriumproiicedesuper,mouendooptime,donecincorporetur,&Amalgamadurumfiat.Terebenesuperporfidium:deindeaquadulcilauatamdiu,donecclara,&limpidaexeat.Namprimalotioeritnigra.Exsiccaadsolem,uelaliumtepidumcalorem;custodi.Tunc◉deMercurioseptiessublimato,quantumAmalgamatis,tere,&simulmisce.Accipecucurbitamfortem,quaeignemferrepossit,cumlongocollo.Tuncdictammixturamponeintus,idaptasupracinerescalidos,infurno,&gradatimregeignem,Etcummateriastrepitumediderit,&fumuseruperit,cooperiuas,aliquolinteo.Augeignemfortem,&intelligesmateriamfacerebu,bu,bu.~~Tuncdeponeuitrumabigne,&frangendo,reperiesmateriamduram,quamcontere,&ponesupramarmor,inlocumfrigidum,&statimguttabitaquamnigram,&quodremanetinsolutumdistillater,&faecesremanebuntinfundo,quasinigrae,&suprafaecesreddesuamaquamter,uelquater;~~&aquamserua,&inhacaqua,quodcunqueMetallumimposueris,soluetur,sicutbutyrum,&cera,&Solreduceturinmateriamprimam.EstqueAquaMercurialisadartem.Hisfruere,&Uale.InsequentiTractatuuaria,&uera,probata,nonsolumabhis,quorumartemteneo,uerumetiamame,maioriexparte,probata:Fasexistimaui,anteobitumnostrum,inlucemdare,quaecompertahabemus,&certa.Uariaetenim,postoccasumnostruminuenientur,praesertimuetustissimicodicesmanuscripti,deLapidePhilosophorum,nondumexcusi.Cuperemipse,utcitiusexcuderentur,neabindignisextorqueantur,&proipsisuendicent,autuenalescircumferant.Atiamsenioconfectus,ubiuirtusillauegetatiua,caeteraequepotentiaemedeseruerunt;quodsuperest,langor,&horrorhabet.Quaetamenisticdepinguntur,perpende,cogita;&DeusMysteriorumauthor,maiorasuppeditabit,modoilliobtemperes.Uale.AquaTingensMirabilis,quaLuna,etiamAurum,tincturapermanente,tingitur,uariaqueoperatur.Abditumtene.Accipeunampartemsalisarmoniaci,&duaspartescalcisuiuae;teresimul,&infundeinaquamcommunemcalidam;sine,utinollaadignembulliat,posteafiltrabene,terquaterue,utaquaomninoclarescat,sinefaecibus;posteacoagula,utsalremaneat:huncsalempermittefluereintigillo,perquartamhoraepartem;tunceffundeinmortariumcalidum,tere,uelfunde,tumadhucconfusum,poneincellamadsoluendum,intrapaucosdiessolueturinoleumclarum:quoddicituroleumfixumsalisarmoniaci.Huiusoleiaccipeunampartem,&Mercuriiseptiessublimatiauitriolo,&salecommuni,&salepetrae,&semelperse,donecfaecesomnesdeposuerit:duaspartestere,&poneindictumoleumsalisarmoniaci;stentincineribuscalidis,donecomnissublimatussolutusfuerit.Tuncpumicemcontusumaccipe,&poneindictamsolutionem,utpumexebibatomnemhumiditatem,&fiattanquamlutumsiccum,exquoglobulipossinteffingi.Hosimponecucurbitaeamplae,poneetiamalambicumoptimelutatum,&incineribusseuarenadistilla,igniprimolento:exhibitaquadulcis;continuoignemgradatimministrando,donecguttaeacescant.Tuncaliuduasrecipiensappone,&ignifortioripelle,&prouenietMercuriiessentiasubtilis&acris.HancaliquotiesrectificainB.m.&serua.Iam◉therebintinamuenetam,&acetumdistillatummisce:distillainB.M.prodibitspiritustherebintinaealbus,&clarus.TuncinCineribuspelle,prouenietoleumflauum.Urgetandemfortius;&sequeturaquaacidasubrufathancseparaaboleopertritorium,&serua,postquamrectificaueris.◉Aurumrepurgatiss.~~q.u.~~solutuminoleosalis,uelaquaRegis:Aquamperalambicumextrahe:Calcem,peraquamcommunembenealiquotiesablue:posteacalxauriigniimposita,excandescat,&inpraedictomenstruoterebintinato,extinguatur:idquesaepiusreiteretur.Tunchuiuspartemunam,&florumsulphurispersesublimatorum,duaspartesterebeneuna&reuerberaper12.horasleuiflamma:tuncdenuoextingueinmestruopraedictoaliquoties:Iterumreuerberacumfloribussulphuris,utprius,idqueutAurumexcandescatinpulueremrubicundum&impalpabilem.◉huiussolispartemunam,&essentiaeMercurialispraedictae,partessex:poneinuitrosigillatoinfimumequinum,uel.B.M.permensem,uelseptemseptimanas;&Solsolueturinliquoremrubicundissimumsanguinisinstar,&faecesalbasrelinquet.Hancdissolutionemrecipe,&inB.M.menstruumabstrahe,donecliquorspissus,ruber,adnigredinemuergens,maneat;quistatiminaerecoagulabitur,&incaloreleui,autcandelaesoluitur:Hincaffundetherebintinaespiritum,abstraheeundem,&nouumaffuande,&abstrahe.Hicomnemcorrosiuitatemaufert.Tandemaffundespiritumuini,&digereuna&distrahe,donecnihildespiritutherebintinaeampliusadsit.Tuncserua.Coagulatureniminaere,instarseui,quandospiritusuiniabstractusfuerit.Hoccoagulatum,inquouisliquore,inuino,inaquaCinnamonisoluipotest.PraedictaessentiaMercuriomniametallareuerberatasoluit,etiamcrocummartis.Multaalia,quaeperitoartificiinuestiganda,relinquimus.MercuriusUitae,abamicosingulariacceptus.◉Stibiimineralisoptimetriti◉ß.Mercuriiseptiessublimati◉i.tereoptime,&misce;&totumhocinretortamuitream,bonolutomunitam,poneadignemprimolentum,&gradatimauge,donectotadistillatioabsolutasit.Inrecipientereperiesmateriamcrassam,quamaccipe,&supralaminam,uelmarmorincellam,uellocumfrigidumcollocadissoluendum,quodfiet,&solueturinoleum.Accipe,&poneinparuamnoneminentemcucurbitam,cumsuoalembico,supercinerescalidos,&liquorquidamclarusascendet:&augendoignem.egredieturoleuminterrubrum,&citrinum:posteareiteradistillationeminalioalembico,adseparandumphlegmaaboleo,lente:&oleumremanebitinfundouasis,rubrum,nobisnecessarium.Hocabsoluto,facuitriolumueneris,uelextrahetincturamuiridisaerisacetodistillato,euapora,&calcinaadrubedinem:~~teresubtiliterunacumfoliisauripurissimiana,terendoimbibeoleopraedicto,donecinspisseturmellisinstar,deindeponetuammateriaminuasuitreumsublimatoriumcumalembicobeneclauso,paulatimignemaugendo,&materiasublimabiturchristalliinstar.~~Simultiplicarecupis,◉deetc.Istiuspuluerisuiressuntmaximae.Febribuscunctismedetur;Leprae,Hydropi,taceodecaeris,&deuehiculo,dosibusquoque,propteraemulosinsurgentesinme,taceo.IllustrissimoHeroi,EtPrincipumPotentissimo,Reip.ChristianaeBonoNato,Friderico,DuciWirtembergensi,MontispelicardiComiti;DominoaBlamon,&Francamontsuperiori,unico,sacriRom.ImperiiPrincipiFortissimo.Uetusilludest:PrincepsFortissime,Multapretiosauideri,quaesintTemplisconsecrata.Quodcumitasit,nonsumueritus,uariaopusculamagnisPrincipibusdedicare.Annisquidempraeteritis,Sereniss.PrincipiElectoriPalatino,deUeraPraeparatione,&usumedicamentorumChimicorumunumalterumIlustrissimoPrincipi,ChristianoAnhaltino,deSaleNitro,&uiribusAuriPotabilisinscripsi,etc.QuiTractatusserenaadmoduumfronteexceptifuerunt,sicutiresipsadocuit.~~UerumcumhuncIsaaciHollandiTractatumdeClaue,seuLapidePhilosophorum,publicumfaceredecreuissem,TuimprimisFortissimPrinceps,occurristi,quinonsolumMartilitas,sedetiamMineruaesacrafacis,dumoptimarumartiumstudia,omniconatu,promoues.~~Interhaec,cumChymianonpostremumlocumobtineaet,hunclibellum,quipraecipuatantaescientiaecapitaexplicatT.C.ingratumnonfore,mihiplanepersuadeo.Tibiigitureuminscribendumcensui,uthacinscriptionepatrociniumapudteaccipiat,&tuinominissplendoreillustretur.Habuit,antealiquotannos,GermaniaIllustresHeroas,qui&Spagiricadelectatisunt,&eiusProfessoresfouerunt,interquos,uelutisolintersydera,emicuitsanctaememoriaeFridericusIii.PrincepsElectorPalatinus.IsHeidelbergealiquando(quaefuitsummaeiushumanitas)mefamiliariter;sedremotisarbitris,percontatusest,&quaenamdeipsoessethominumopinio,quinamsermones?candiderespondi,Plerosque,imoomnes,ipsiusadmirari,&suspicereuirtutes,essetamenhismolestum,quodinperquirendoLapidemaioremredituumsuorumpartemdilapidaret.ExcepitPrincepsClementissimus,Probaturmihituuscandor(Porte).Atdiuersasunthominumingenia.Hicamoribusdatoperam:alteraleae:plurimiuenationedelectantur:atqueinhis,quidnonexpenditur?Uidesquotcanes,quotuenatores,quotequitesaduenationemmihialere,quibussumptibushos,quibusstipediisillosretinereconueniat?Adquiduero?utperdicemunam,unumleporem,unumceruumcapiant.Quaeomniatamenuiliaerecompararepoteram.Uenationeoblectamur,sedmagisnosdelectatChimia.Itaque,cum,repetitisuicibus,Consiliariimeiabilla,proptersumptus,medehortantur,illissoleorespondere,plusmeuenatione,unocanealendo,expendere,quaminoperariisChimicisquatuor.Quandoquidemquaeunoanno,inrimandisAlchimiaesecretis,confero,summamcentumRenanorumflorenorumnonexcedant.Necueroistaartecupioditari:sedpeream(cumnaturaesitimitatrix)Naturaeinrerumuarietateludentisconsideratione,animumoblectare.QuodetiampluresRegesfecisse,ipsaehistoriaetestantur.Hosce,HerosIllustrissimus,sermonesmecumserebat.ExquibusquantifeceritSpagiricam,facileintelligitur.FuitautemPrincepsmagniIudicii,Germanorumdecus,Patriaeornamentum,Christianaereligionislumen,quem&bonorumomniumfautoremfuissefatenturomnes.Illum,quumterrisFatainuiderint,Tuunusrelictuses,quiadytaartisChimiaenonleuipedeingressus,omniaipsiusMysteriaprobenoueris,&impostores,acsophistasaPhilosophicis,&uereSpagiricispossissecernere.AcPhilosophus&PhilosophorFautorum,&gratissimusMecoenas,ditionestuasbees.Uereenimhocdictumest,Respub.tumforefoelices,cumautRegesphilosophabuntur,autregnabuntPhilosophi.CumgiturhicTractatusIsaacideLapidePhilosophiae,seudeClaueartis,innostrasmanusinciderit,mihiseruandumnefasexistimaui,cumeiusAuthornonsim.Coepitandemipsiusoperaexcusareuoluere,anintereahicTractatuscontineretur,animaduertihuiusseculipluresaliorumoperasepelire,&sibipsisuendicare.Talibusoccurrereuolui,&C.T.accedere.Cumenimheroicumtuumanimumperspectumhabeam,aequitatis&ueritatisinomnibusconstantemesseamatorem,Tibigratumesse,opto,meque,cumomnibusmeisstudiis,qualibuscumqueofficis,offero.Istudautemsileuidensemunus,gratouultudignabiturT.C.excipere,maiorainposterum,eaquedigniora,meoblaturumpolliceor.IntereaDeum.Opt.Max.supplexoro,utT.C.cumHeroicaIllustriss.Coniugediusospitet,adNominissuigloriam,suaequeEcclesiaeSplendorem:Amen.Yuerduni,quaeurbsestsubditioneflorentissimaeBernatumReip.CalendisIanuar.1608.TuaCelsitudiniobsequentissimus,BernardusPenotusaPortuS.MariaeAquitan.U.M.D.IohannisIsaaciHollandi,DeTribusOrdinibusElixiris:&LapidisTheoria.Praefatio.Hoclocodecretumest,totumoperisprogressumtibiaperire,&omneopus,quodinartefaciendumest,qualesit,ostendere:necnondocere,quaresingulaeoperationessintinuentae:&quidnaminordinibus,&plerisquealiisAlchimiaeoperibus,&tribusillisgeneribus,utMinerali,Animali&Uegetabili,primumsitfaciendum.Etenimsciendumest,eum,qui,antequamincipiatoperari,singulaoperanonintelligit:&quidprimuminartesit,quidsecundum,quidtertium,&itadeinceps,donecopusadfinemsitperductum,quoqueordinesingulasemutuoconsequidebent,ignorat,nihilunquaminarteoperaepretiumfacturum:Nesiinaeternumoperetur,poteritquidem,casualiquo,adartemperuenirealiquam;utcaecusfortuitoscopumferiat,sedcertamartemadipisci;&aut,quodsemelfecerit,iterum,actertiofacere,nunquampoterit:utimperitissaepenumeroaccidit,quihacrationeoperam&oleumperdunt&indesperationemincidunt,quodprimumerat,inultimofacientes,ibiqueopusrelinquentes;ubieratincipiendum.Porro,aderroresistoseuitandos,docebote,quidsitsublimatio,&quareadinuenta,&quomodo,inunoquoqueopere,sitsublimandum.Deindequomodo,&quarecalcinandum:&itadeincepsdedistillatione,quamobremeafieridebeat:multaqueidgenusalia,quaeinsingulisoperationibussuntanimaduertenda.ErgocumUeteresmetallorumgenerationem,ortumque,&incrementumintelligerentnecnonundeprocederent,eorummorbis,quibus,quominusSoles,&Lunaefierent,impediebantur:Coeperuntcogitare,deratione,morboseos,acdefectusauferendi,eaqueinSolem,autLunamperducendi.Quamadremnullaestiisuisauiacompendiosior,quamutcorporaignedestruerent,accalcinarent:atqueitamateriamquandaminiisinuenerunt,quaeeaconseruabat,neuelignisui,uelasuopropriosulphurecombustibili,quoabundant,comburerentur.ClauisArtisest◉communis.HaecmateriaClauiserat,cuiusaccipiebantduas,auttrespartes,adunamcorporis,durumquecorpusinsubtilemlimaturamredigebant,&Saturnum,Martem,autUenerem,louem,fusosincineres,mouendo,reducebant:actumunacumClaui,&acetomiscebant:sicqueinuasisterreisritelutatis,inignecollocabant,calcinando,relicto,indictisuasis,foramiueexiguoaperto,perquodhumiditasposseteuaporari;quaeuaporata,obstructoforamine,ignempergradusaugebant,donecpaulatiminciperentignescere,eumqueobscurumignitionisgradum,quoClauisnonfunderetur,ad24.horascontinuabant:tumuasisperserefrigeratis,exemptaemateriae,aquamferuentemeffundebant:Clauisartisaquacommunifacilesoluitur.utClauissolueretur:quamdeindeaquacommuniabluebant.Corporauerocalcinata,adimpalpabilitatem,supramarmortrita,aquacommuni,abomnibussuisimpuritatibus,&nigredine,abluebant:itautcalcesrubricorporis,essentsplendidae,acalbae,etiamclarae,&instarniuisalbae:atquehaeceratueterumimperfectametalla,afaecibussuis&combustibilinigredine,&foetentifumo,queminmineracontraxerant,repurgandiratio.Cumautemeaincorpusreductauiderent,necinSolemnecinLunamesseconuersa:coeperuntcogitare,quanammedicina,autquamateria,fieriposset,&quomodotincturainueniri,quaeinpurgatametallorumcorporaingressumhaberet:cumque,omniumSalium,autAluminumspeciebusperlustratis,nihiliniisinuenirent,quodMetallainSolem,autLunampossetconuertere,auttingere,autiniisingredi:InspiritibustotiusartisChimiaearcanumlatere.intellexerunttandemnonalibiilludArcanumlatere,quaminSpiritibus,quimetallaessentingressurii,sesequecumiispermixturi.Uerumexhismagnasanimaduerteruntdifficultates:~~quod,perspectadictorumspirituumnatura,uiderenteos,aequeatqueMetalla,morbisinMineracomtractis,esseobnoxios,foetentibusquescilicet,acterrestribusfoecibus,accombustibilisulphureabundare,quibuspericulumesset,ne&metallacomburerentur,&impurioraredderentur.~~Adhaec,inessedictisspiritibus,ueneniquoddamgenus,usqueeocorrosiuum,&uolatile,utsicumMetallisconiungerentur,nontantumeauenenosa,corrosiua,&frangibiliaessentredditura,utinstaruitrirumpipossent:uerumetiam,cumfunderentur,infumumauolarent,&melioremmetallipartemsecumaufferent,itautidinnihilumredigeretur.~~Itaquespeculationesua,Ueteresulteriusprogressi,cogitarunt,quemadmodumspiritusabhisceomnibusmorbispossentliberare,eosqueitapraepararare,ut&incorporaingrederenturea,quaepulchra,&clara,&inaeternumcumhispermanentitincturatingerent,&nihilominusdulcia,&malleabiliapermanerent:~~sicqueinSolis,&Lunaenaturamperducerentur.Hancadrem,tribuspotissimumopusesse,intellexerunt,nempeuasisadeamremaptis:materia,quacumspiritusmiscerentur,&eo,quod&materiaexpellerent,atqueinsublimecogerentuenenosissimam,acfugacissimamspirituumpartem:quaprimumexpulsa,eamproximeurgerent,quaemediaest,&adartemnostramaccommodata,retentisinfundoamateria,cumquaspiritusmiscerentur.crassis,acterrestribuseorumpartibus,quaeingressumimpedirent,unacumsulphurealbocombustibili.Sicnonpotueruntquicquamcompendiosiusinuenire,quospiritusamorbissuis,&impuritatibusliberarent,quamsublimationem;Sublimationecessaria.quaeidcircosecundumacalcinationelocum,inartenostraobtinet.Porroenarratis,inuentaeprimumcalcinationis,acsublimationiscausis,sequitur,utostendamusinunoquoqueoperequomodositcalcinandum,&sublimandum.Etprimumquidemdicendumest,decalcinationespirituum,&corporum:deindedecorporumcumspiritibusiniunctione,perimbibitionem,acineerationem,&quamobremprimumfueritadinuenta;utuerumAlchimiaefundamentumintelligas.Iamadinstitutum.Maioresnostri,purgatospiritu,accorpore;cumutriqueinseingressumdaremutuomolirentur,uideruntidnonaliterfieriposse,quamsiuelspiritum,uelcorpusinaquamsoluerent;&corporespiritum,uelspiritucorpusimbiberent,uelutrumqueseorsumsoluerent,&solutasaquasdeindecommiscerent:quodquidempostremum,cumadcongregationem,commixtionemquefaciendamomniumcommodissimumesseintelligerent;totiinhocfuerunt,quomodo&spiritus,&corporainaquamredigerent:quodfierinonpoterat,nisipriusClauisnaturamessentadepti;adquamClauis,seuSalisnaturam,cumnonnisiigne,accalcinationereducipossent:primofurnumadidaptumexcogitarunt,inquospiritus,absqueeuolatione,possentcalcinare,quemfurnumPhysicorumuocarunt.Deindeuasaadspiritumcalcinationemapta,quaeapertaessenecesseerat,utignemreciperenteundem,&apertum,adea,insalisnaturam,utsoluiposset,redigenda:quodinuase,atqueigneclauso,nunquamfieripotuisset.Tertioiustumignisgradum,adspiritus,absqueeuolatione,calcinandos,inuenerunt.Quibusomnibusriteadinuentis,&obseruatis,spiritusinfurno,uasequeadidapto,posuerunt:acper40.diesacnoctesnaturales,iniustoignisgraducontinuato,reliquerunt,&perserefrigerarisiuerunt.Spirituumcalcinatio,&solutio.Deindesupermarmoradimpalpabilitatemtriuerunt;quofacto,superlaminisuitreis,autmarmorealiquantuluminclinato,subiectocatino,uaseuitreo,inlocohumidoposuerunt,adsoluenduminaquamclaram,aclimpidam,quaminuitroforti,riteobstructo,adusumseruarunt;&siquidfaecum,inresolutione,essetrelictum,idsupermarmornondissolutummanebat.lamueroexplicatacalcinatione,sublimatione,&solutionespirituum;restat,utdecorporumcalcinationeseureuerberatione,acsolutionetractemus.Inuentusestigiturprimum,aUeteribus,furnus,adcorporacalcinanda,seureuerberanda,utsalisnaturamadipiscerentur,idoneus,quemreuerberatoriumappellarunt:necnon&uasaterrea,&iustosignisgradus,quocorporanonfunderentur,necinunumconfluerent.Itaquecorporaafaecibussuis,&combustibilisulphurerepurgata,terreisuasculisimposita,inreuerberationem,perXxi.diesacnoctescollocaruntcalcinanda,lentaignitione,ut,absquefusione,adsalisnaturamperducerentur.Quofacto,easupermarmor,cumacetodistillato,triuerunt,atqueineoaceto,inaquamclaramsoluerunt;interioribusfaecibusinfundorelictis,&claroperinclinationemeffuso.Deindecumcorporarursumcoagulanda,sibi,intelligerent,sisimplicemaquamessenthabituri,adspiritus,&corporainsuofundoconiungenda,acpermanentescolligenda:Acetumsiccocaloreeuaporarunt,siccumquepuluereminuenerunt,quempostquamsubtiliignitione,absquefusione,calefecissent,existimauerunt,inaquamcommunemrursusessesoluendum.Sedcummagnamfaecumquantitatem,taminaqua,quaminacetoinuenirent,adeasperdistillationem,abiisseparandas,idoneauasaexcogitarunt:sicqueprimuminuentaestdistillatio,peraquam,aquacommuniafrecibussuisseparata.Ineadictumpulueremsolueruntinaquamualdeclaram,&limpidam,quaminuitreisuasis,adusumitidemseruarunt.Iamuerocorporibus,acspiritibusinduasaquassimplicesredactis,deiustautriusquequantitatecogitantes,intellexerunt,inconiunctione,plusaquaecorporis,quamspiritusessesumendum:Unamalioquispirituspartem,cumunacorporismixtam,igneadiuncto,infumumesseabituras,optimamquecorporispartem,spiritumsecumelaturum.Itaquecumunaaquaespiritusparte,duasaquaecorporismiscuerunt,atqueinuaseuitreo,supercinerescalidos,inpulueremcongelarunt;~~exquo,adfundendum,siigniadmouerentur,cummetuerentnespiritusauolantes,corpussolumintigillifundo,relinquerent,necessarioinueniendamsibirationemuiderunt,quaspirituscumcorporibusitafirmitercolligarent,utnullaignisuiolentia,asemutuopossentseparari:~~FixatioProgressusprimiordinis.~~quamquidemcongregationemintellexerint,nullaaliarefieriposse,quamipsoigneitalento,utspirituspaulatimassuescentes,tandemineofixipermanerent,Inuentoigituruitrohuiusformaecuispiritus,&corporaincluderent,furnoquefixatorio,iustoqueigne,pergradus,paulatimaugendo,dumuehementioremignemferreualeant,idopus,fixationemappellauerunt.~~Quaperfecta,materiamsuamfuderunt,eamqueinueramLunamuidentesconuersam,magnoperesuntgauisi:totumquehuncprogressumprimiordinis,uocauerunt,eoquodaueteribusphysicis,primusessetinuentus.SedcumMethodumistam,proptercorporum,&spirituumcalcinationes,sublimationes,solutiones,purgationes&fixationes,ualdeprolixamesseuiderent,&nonsatisfructuosam:quodpostomnesistoslaborespraeterperfectummetallum,nempeSolem,uelLunam,proinstitutioperisratione,nihilhaberent:cum,inquam,istaanimaduerterent,&tumuiderentmetallum,spirituumbeneficio,posseuiuificari,&ineumstatumperduci,utquoduisexamenualeatsustinere:deinuenienda&compendiosiori,&fructuosioriuia,cogitarecoeperunt.quamnonessetnecessecorporacumspiritibusmiscere:eaquesimulfixanda,ponere.Quadere,sicImage1suntratiocinati.~~Sispirituumconiunctione,corporamortuauiuificauimus,quid,siuiuumcorpuscalcinantes,atqueinpuram,&simplicemaquamredigentes,sublimatosspiritusterraefoliatae,&sublimatae,incerationeeaimbiberemussimulquefixaremus;~~&fixatasupercorpusmortuum,purgatum,proiiceremus,&aliquandiuinfluxuteneremus,uideremusquequomodosibimutuopermiscerentur,&quidtandemexhisesseteuasutum?~~Ergo,cumhoctotoprogressuobseruato,uiderent,factaproiectione,massamsuamessefrangibilem,rationemeiusreiindagantes,intellexerunt,materiamspirituumcumuiuocorporefixatorum,fortioremesse,quamutmetallummortuumrepurgatum,eampossetferre.~~Itaquefusarursummassaillafrangibili,eibonamadhucmetallimortuirepurgatiquantitatemadmiscuerunt:undecummassamsuam,nonquidemitafrangibilem,ut,ante,sedtamennondummalleabilem,uiderent,cognouerunt,crebrametallimortuiappositione,refusioneque,tandemmalleoductibilemeuasuram.Quodreipsauerumessecomperientes,metallumqueimperfectum,earatione,inuerumSolem,autLunamtransmutari,idopussecundiordinisuocauerunt:OpussecundiordinisOpusTertiiordinisAcetumsumiturprooleoincentiuo.eoquodiampraedictamedicina,supercorporamortuametallicapurificata,proiectionefaciebant.Porrocumspiritibussubiectis,tumuiuiscorporibusfixatis,proiectionem,superpurgataMetalla,foelicisuccessu,fieriuiderent:ulteriusprogrediendumrati,inperquirendaratione,mortuacorpora,absqueullapraerogatione,inSolem,&Lunamperducenda;tandiusudauerunt;donectandemintellexerunt,eamadrem,&medicinasubtilioriopusesse,&corporamortuauiuificaridebere,antequamMedicinasupereaproiiceretur.Ergopraedictamsecundiordinismedicinam,infortiacetodistillatosoluerunt,&posteacongelarunt:~~congelataque,inpluuialiaquadistillata,soluerunt,acrursumtertiampartemsublimatorumspirituumaquaeadmiscuerunt,exsiccantes,terentes,&iterumsiccantesdonecspiritustotumcorpusimbibissent,quofactoadfixationemsuntprogressi:~~quabreuitemporeperfecta,medicinamrursussoluerunt:eique,iuxtaproportionem,tertiamspirituumpartemadiunxerunt,fixaruntque,utprius.Quibusomnibusriteperactis,eandemmedicinamrursusinacetosolueruntdistillato,solutamque,peracetieuaporationem,congelarunt.Atqueitasupercruda,&nonpurgatacorporamortua,priustamenfusa,&uiuificata,eamproiecerunt,quae,postsufficientemfluxum,effusa,inueneruntinperfectumSolem,autLunam,quoduisexamensustinentem,conuersa:atquehancproiectionem,magnointeruallo,illamsecundiordinis,superare.Quaderemultumadmirati,&gauisi;hocopustertiiordinisappellarunt.Caeterumproiectionishuiustamsublimis&augustaerationeminquirentes,intellexeruntmedicinaesubtilitatem,eiusreicausamesse:exquoiudicio,atquesententia,omniumMedicinarummultiplicatiodeincepsfuitinuenta:unde&istammedicinaesubtilitatem,multiplicationemuocarunt,eoquodquantoillareddebatursubtilior,tantosublimioresseteiusproiectio.PostabsolutammortuorumMetalloruminSolem,uelLunamtransmutationem,quaesiueruntinarte,medicinaebeneficio,inspiritibusnonidempossefieri.~~Quamadrem,utspiritusconiungi&uniricummedicinapossent,&perconsequens,inSolem,uelLunammutari,imprimisnecessariumiudicarunt,admedicinaenaturam,eosperducere,quaeexcorporibus,&spiritibus,simulignefixatis,constabat:~~undespiritus,quifugitiuisunt,&uolatiles,necquicquamcummedicinahabentcommune,primumerantincorpuscompingendi;utessetintereos,&medicinaenaturam,conuenientia,siuefamiliaritas,acproindesemutuopossentcomplectiquumsimiliasimilibusdelectentur.~~DeindeadcorporatosspiritusinSolem,autLunamperficiendos,necesseeratmedicinamusqueeoredderefusibilem,subtilem,&penetrantem,utsupercorporatosspiritusproiecta,protinusfunderetur,acpenetraret,antequam,igniscalore,spiritusacorporepossenteffagere:~~sedmedicinaobtegerentur,quaeeis,nonaliter,quamoleuminnataretaquae,eosquecaptiuosteneret,neacorporepossentauolare,sicqueperspiritus,&corpuspenetrans,simuleafixaret,&inSolem,uelLunamperficeret.ErgopraedictamMedicinamtandiuinacetodistillatosoluerunt,atqueiterumcongelarunt,donecinstaroleispissi,coagulationisexpersmaneret.Mercuriusuerospiritumcorporatumincrucibulo,adignemposuerunt,calentique,medicinampraeparatamguttatiminsuperfuderunt,quaeeumprotinus,instarolei,operiebat.Ignedeindeauctofollibus,uiserunt,donecmedicinacumMercuriocommixta,uerti,acfluereinciperet,tandemqueitaMercuriuspenetraret,&secumuniret;utdeincepsnullaignisui,asemutuopossentseparari,&siceffusammassam,inuerumSolem,uelLunaminuenerunttransmutatam.Quadere,gratiisDeoactis,medicinaesuaeElixirisnomenindiderunt.Adhaec,cumPhilosophiuiderent,hisceprocessibus,omniacorpora,&spiritusinuerumSolem,autLunamtransmutari;inarcanorumnaturaeindagationeulteriusprogredicogitauerunt;quemadmodumautquibuscumrebus,medicinamconficerentquandam;quaeomniacorpora,&spiritus,aequaliterinSolem,uelLunamtransmutaret.Quamadrem,seduloinquirendumipsisfuit,quidDeusinnaturaminfuderit,quomodonaturainrebusinferioribusdominetur;acoperetur:cuiusgenerisunaquaequeressit,&undesingulageneraprimumsintorta;anexsimpliciexistantmateria,anexcomposita,sicquetandemintellexeruntresomnes,exsimpliciaquaortussuiinitiumhabuisse.~~Quaequidemaquacumessetdeessentia&naturaMercurii,Deusterramsuamsulphureaenaturae,eiimposuit,quaeaquamincorpuscoagularet,quaequidemduo,cumnonpossentinseparabiliterconiungi,atqueinunumconuerti,accessittertiaquaedamsubstantia,degenereSalislis,quamPhilosophiuocauerunt,Salsapientiae,quodquidem,quandiureiinesset,nullafieretpartiumseparatio.~~Adhaectribusistis,nempeMercurio,Sulphuri&Sali,seuAquae,Igni,atqueTerrae,quibus&Aerestinclusus:Deus,permandatumsuum,aliostressubtilissimosimmiscuit,scilicetColorem,Odorem,Saporem;quimixturamillam,inessentiasua,conseruarent;nequedissoluieam,autcorrumpi,autinnihilumredigipaterentur,quandiueiinessent;quibusseparatis,sequereturprotinuscompositidissolutio&interitus.Triaprincipia,Sal,Mercurius,Sulphur.~~Illosautemtresspiritusquintaeessentiaenomineinsigniuerunt,sicqueintellexerunt,omnesrescreatas,excompositaistamixturaortumsuumsumere,tamhomines,quambestias,autinanimata,&insensibilia,utarbores,herbasetc.~~Mixturamueroistamnonesseinrebusomnib.aequaliproportionediuisam:quin&aliam,mixturaehuic,uirtutemDeus,permandatumsuum,infudit,nempeuimseminalem,facultatemquesimilemsui,iuxtaspiritumsuum,&naturamprocreandi.Cuiinsuper,excoeli,astrorumque,&Planetaruminfluentia,accessit,perDeimandatum,essentia,incrementum,status&declinatio:perquosgradus,singulaadterminumsuumperducta,ineamtandemnaturamreuerterentur,exquaprimumfuerantcomposita.Ita,utprocuiusquenatura,aliudaliouelcitius,ueltardius,adincrementisuifinem,perueniret.Rursum,quaeinstatusuo,uellongiori,uelbreuioritemporepermanerent.Omniatamensemel,abinitio,permediumadfinem,naturalitercontenderent.Exhisceomnibus,intellexeruntPhilosophi,nulluminDeicreaturisdefectumesseposse:sedomniaperfecta,completaquedebereesse.AcproindeDeum,cuminprimamsuamessentiamcunctafuerantreuersa,adquamabeosuntcreataomniarestauraturum,atqueinsupremassuasuiresperducturum,utnulladeincepsincreaturisfieripossitmutatio:scilicet,ineademessentiainaeternumsintpermansura.Hancautemrerumomniumconuersionem,perfectionemque,absqueullaalienialicuiusoppositione,diuinoartificio,perse,&expropriareicreataenatura,perfectumiri:habentnamquesingulaerescreataepropriamsuammedicinam;~~utexsuperioribuspatet,undeconstat,adremaliquam,adsupremassuasuires,perducendam,nihilopusesseexternialiquidadhibere,scilicetadremaliquamperficiendam,unamduntaxatremrequiri,taminopereminerali,quamuegetabili,&animali.~~Hisomnibusriteperpensis,coeperuntbonamconciperespem,fore,utsubtilinaturaeindagatione,tandeminuenirentremaliquam,exquamedicinampossentextrahere;cuiusbeneficiospiritus,&corpora,inuerumSolem,autLunamtransmutarentur.Ergo,deperfectaehuiusmedicinaemateria,cogitantes,intellexerunt,eamdeSolis,uelLunaenatura,acgenereessedebere;LapidismateriaQuatenussitsubsequendanatur&quatenusnon.sispiritus,accorporainSolemuelLunamessentmutatura:similenamque,suisimilegenerat,equus,equum:bos,bouem:auis,auemetc.Iamuero,cum,inrerumnatura,nihilAuroperfectius,aDeocreatum,uiderent:utpote,quodnequeigne,nequeullaaliarepossetdestrui,Solemque,innouissimumusquediem,absqueulladeclinatione,instatusuoessepermansuruminSolemedicinamhanclatere,suntarbitrati.Itaque,utopussuumadsupremassuasuiresperducerent,LunamSolitanquammarito,uxoremuinxerunt,adLapidemsuum,exutroqueeliciendum:nonquodeumabalterutrononpossentelicere;~~sedquodnaturamputarentsequendam,quodqueuererentur,neSol,proptersuamperfectionem,adsubtilitatem,cumoperiessetimpositus,clameuolaretinLunam,quaeeumnonaliter,quamuxormaritum,amorecomplectitur,cuiusquepartescrassioressunt,acmagisterrestres,aequaliproportioneadmisceretur,adsubtilitatemeiusmoderandam;~~eumque,mediocaloris,acfrigoris,siccitatis,atquehumiditatistemperamento,retinendum.SednequeignoraruntPhilosophi,istaduocorporaduraesse,naturamque,supremameismanumaddidisse,nequeineisampliusquicquamoperari:quoniam,adsummamperfectionem,abeasuntdeducta:quodetiam,exuulgi,deiiscorporibus,opinione,estintelligere;cuianaturadatumest,utsemperoptimumquodquediligat;adeoqueidestexcellentissimumaniminaturaedonum,supremaqueuirtus,utpretiosissimisrebusdelectetur.Quod,tametsiitaest;tamenhaecduocorporanonitasuntanaturafabricata,utomninodestruinonpossent;quandoquidemarte,atquehumanaindustria,inprimamsuamnaturamsimplicem,inqueaquampossintreducisacporro,expropriasuanatura,inmelioremtransponi.Quamadrem,primumdestruendumest,quidquidnaturainiisestoperata,ineumquestatumsuntreducenda,inquofuerunt,cumprimuminiisnaturacoepitoperari:sequenda,inquam,estnatura;&quemadmodumilla,resomnesinlucemperductas,primumadiustumsuumincrementum,tanquammanuduxit;~~demuminsanitatisstatu,aliasaliisconseruauit,actandeminprimamsuimateriamreduxit,ita,&inhacarte,duoistacorpora,retrogradoordine,pergradussunttractanda,donecinprimamsuimateriamscilicetsimplicem,acuniformemaquamsintreducta:~~quo,cumfuerituentum,adeainsupremamsuamperfectionemperducenda,relictonaturaeordine;Deus,insuisoperibus,estimitandus.Primum,quodnecessefuitaddissoluendanaturaeopera,duraemollire,siccahumectare,humidaexsiccare:leuiaingrauem,grauiainleuem,calidainfrigidam,frigidaincalidam,amaraindulcem,dulciainamaramnaturammutare.UndeAristoteles:Facexleuigraue,&exgrauileue,exaereterram,exterra,aerem,exigneaquam,exaquaignem,exdulciamarum,examarodulce,&artishuiusmagisteriumfuerisassequutus.Primusergoueterumlaborfuit,adnaturaeoperadissoluenda,nempeduoistacorpora,quodduraessent,emollire,idqueperopusquoddam,quoddestructionemnominauerunt:&quodeademcorporaessentsicca,humiditateeorumintusconclusa,adeoquefirmitercompacta,utnullaignisuisineorumpartespossetagere,autpenetrare;proximumerat,eahumectare,&inaquamresoluere.Putrefactio.Cumautemeacorporatamcompacta,&anaturainseconclusa,uiderent,nonnisiperputrefactionemaperiri,&dissoluiposse;~~Huicoperi,secunduminartelocumattribuerunt,cui&aliaduoaccesserunt,nempesolutioperdistillationem,congelatioque,uegetabilismateriaeadiumento,quaetamdiufueruntrepetenda,donecinprimamsuamnaturam,hocestinsimplicemaquamessentredacta;~~Solutio&distillatio.Solutionefactanonampliusnaturam,sedDeumsequioportet.inquaerant,cumprimumnaturaineiscoepitoperari.Atquehactenusnaturam,inhorumcorporumsolutione,imitati;aliamdeincepsuiamquandamsibiineundamuiderunt.Namque,cumintelligerentDeum,exterraaquamfecisse,itautterra,&aquaunumessent:idem&ipsifecerunt.Etrursum,quemadmodumspiritumexcorporeextrahit,eumquerepurgatigne,utrepurgatusinCoelumferatur,corpusautemdestruatur;itidemqueinclaram,&subtilemmateriamreducatur.Ita&ipsiDeUmimitantes,duobusmaximeprocessib.~~materiamsuamsimilimodotractarunt,nempesublimationem,quaspiritumexcorporeextraxerunt&repurgarunt&reuerberationeseucalcinatione,&quaeeamsequiturnecessariosolutionemquacorporaipsaasuisfaecibusrectificarunt.~~Hisceperignematqueaquamabsolutis:eaDeioperaquaenouissimodiefuturacredimus,suntcontemplati.NempequandiuDeusanimaminpropriumsuumcorpusglorificatumsitinfusurus,eaquetamfirmonexucolligaturus:utposteamfixationemnulladeincepsineacaderepossitmutatio,sedinaeternuminseparabiliasintpermansura.UndefuturasibiDeioperaimitandauiderunt,siLapidemsuumadistamglorificationemuellentperducere.HicuerocumanimaduerterentsiLapidemsuumineumperfectionisgradumperducerent,inquopostnouissimumdiemresomnessuntfuturae,nullamiamperfectionemfieriposse:Itanamqueglorificatus,adeumterminumperuenisset,adquemaDeofuitcreatus,cumqueresomnesadeamperfectionemfuerintperductae,adquamsuntordinataenulladeincepsfuturaestgeneratio:nequeullaineritrebusuirtusseminalis,quamgenerationisterminuseritcompletus:Cuminquamistudanimaduerterent,coeperuntcogitarequomodoLapidisuo,uimseminaleminfunderent.ItaqueaequalempartemSolisuelLunaesubtilemredditam,cumglorificato,purgatoquecorporecongregarunt.HancadditionemuocaruntFermentum,sicqueperrexeruntfuturaDeioperaimitari,spiritumiustaproportionecorporiinfundendo,eaqueduoindissolubilinexusimulcolligando.Itaqueduabusoperationibus,incerationenimirum,&fixatione:quibustandemLapidemsuum,omnibussuisnumerisabsoluerunt;uteiusbeneficio,quidquidluberet,perficerent.Unde,supramodumgauisi,gratiasDeoegerunt.Iamrespostulat,utsublimiandirationemtibiexpediam,&quomodo,quaquedecausa,&perquammateriamsingulosspiritussublimareoporteat.Nam&inomnibustriumordinumoperibus,&inElixire,&inLapiderequiritursublimationonuniusgeneris:sed,prooperumuarietate,multiplex&uaria.Quarenecesseestsublimationumnaturamacdiuersitatem,riteperspectamhabere,utsingulisoperibussuapossitaccommodari.PrimaigituroccurritsublimatioArsenici,&Auripigmenti,quorumunumadrubrumest,alterumadalbum.Est&Arsenicumquoddamrubeum,uelflauum.SunttamenomniadegenereAuripigmenti,uelArsenici:habetenimArsenicumAuripigmentinaturam,ineaqueconueniunt;licetcoloredifferant:undeunoadalbum,alteroadrubeumutimur.EstauteminhisduobusLapidibus,spiritusquidamnimissubtilis,quimagnaindustriaabiisseparandus.Isnamqueoperisfixationemimpediret,quemadmodum&eorumsulphurconbustibile,opusigniadmotumcombureret,acdestrueret:unde&illudabiisseparandum:quin&materiaquaedamiisinestcrassa,terrestris,acfaeculenta,quae&ipsaopuscorrumperet,acmedicinaeingressumimpediret.Porro,adhaecomniaseparanda,necesseestduosistosLapides,cumfaecequadam,seumateria,quaefixasit,&adsetrahens,&neipsaspiritusfiatapta,commisceri:fixainquam,utpraefixorumnatura,quaenonfacile,asediuellipatitur,idquodestuolatile,cumeiestpermixta:mediumspiritum,quinobisadopusestfuturus,apudseretineat,donecsubtilis,acuolatilisillespiritusauolarit;adsetrahens,nemediusspiritusnimisalteinuaseeleuetur,scilicetadsummum,adquatuordigitorumaltitudinemconscendat:uelinfaecumsuperficiepermaneat,nihilreiexsesedans,nequespiritusfieriapta,nequeunacummediospirituascendat:sedissimplexacpurusmaneat,nequidinopereperegriniadmisceatur.Adhaec,materiamillam,perquamdictilapidessuntsublimandi,necesseestfrigidamesseadcombustibilissulphuriscaloremcompescendum,neinsublimationespiritusdestruatabeoquetamenseparetur:&siccam,uteiusdemsulphurispinguedinemitatemperet,&apudseretineat,neexfaecibuspossitseparari:&cummediospirituinaltumeuolare;quin&uasesublimatorioopusest,alto,&longo,utsubtilis,acuolatilisillespiritus,calorisprorsusimpatiens,inuasissummitatempossitferri:utibidemfrigefactus,secontineat,faciliusqueamediospirituseparetur,&igneadmodumlento,utidemillespiritussubtilisinsuperioremsublimatoriipartemsiteleuatus,antequammediusexfoecibusemergereincipiat:undeantequamignisgradumadaugeat,necesseest,demptoalembico,subtilemillumspiritumeximere,neueluehementioricalore,superfaeces,recedat;uelcumuasaaperientur,omniasimulcommisceantur.Separatoigiturdictoillospiritu,ignemdatouehementiorem,admediumspiritum,exfaecibusextrahendum:quofacto;idquodsublimatumest,rursumcumfaecibussuismisce,&facperomniautprius:hancquesublimationemrepetedonecnihilampliussubtiliumspirituumascendit:tummediumspiritumpersesolumponitosublimandum,utuideas,anquidadhucexsubtilispiritusitpermixtum,quodsemperestseparandum,necnonanquidexcombustibilisulphure,&faecibusinfundositpermansurum.Quodsifiat,tamdiusublimationemistamrepete;donecnequeullispiritussubtilesascendantamplius,nequeullaefaecesrelinquantur:sicnamquehabebismediumspiritumpurum,&utoperiaccommodetur,praeparatum.PorroadMercuriisublimationem,necesseest,eumanteomniapraeparare,cumSale&Aceto,perquatuorautquinquehoras,inmortarioligneo,terendocumpistilloitidemligneo:deindeaquacalidaabluendo,&cumnouoaceto&saleterendo,utprius:donecullamampliusexsenigredinemreddat;sedinstarspeculiclarus&perlucidusmaneat.Hocfacto,recipesaliscommunissemelinaquasoluti,&inbalneo,adretinendosspiritus,congelati,◉ii.salisArmoniaciitasublimati,utnihilinfundorelinquatur,◉ii.Mercurii◉i.Misceomnia,&supermarmorsiccumcum◉usqueadinuisibilitatemtere;ponesublimationeminuaseadidapto,cumalembico,&receptaculo,igneprimumperuigintiquatuorhoraslento.Deindeperidspatiumfortiori:deindeitauehementiperidemspatium,utcertussisMercuriumtotumessesublimatum.Tumuasepersefrigefacto,Mercuriumsublimatumexime,&cumnouosale,utsuprapraeparata,sublima;eademprorsusratione,utprius:Idquesempernouosalerepete,donecMercuriussublimatusinstarcristalliperluceat.HuncMercuriumitasublimatumsupermarmorinpulueremsubtilemtere,latoqueuitro,autuaselapideo,impositumincalcinatoriospirituumfurno,colloca,ignemquepersexhebdomadassubiice:cuiusgradussit,utinteriusfurnicoelum,manutuanonualeascontingere.Posthoctempusexime,atqueinhuiusmodisaccosuspensum,subiectouaseuitreo,inhumidacellacolloca:&totusinaquamclaram&perlucidamresoluetur,quaeMetallaomniadissoluit,&inextremamsuamperfectionemperducit,&quodcunquecorpusineasolueris:Metallifaecesprotinusinfundumcadunt.EtenimhaecMercuriiaquaeiusestnaturae,utnihilsoluat,nisiquodsibiest,simile.Quodautemsuaenaturaenonest,infundumpatiturdecidere.~~Itaquepoterissubtiliinclinatione,clarumeffundere,autabstrahere,faecibusqueabiectis,claramAquamincucurbitauitrea,cumsuoalembico,&receptaculoadhumiditatemabstrahendam,distillare,acdemumignemaugere,&Mercuriustuncinalembicumsublimabitur,quem,earationerecuperabis,licetponderealiquantulumdiminutum.~~PosteaMetallumtuumexpoculoexemptum,incorpusreduc,eritquemetallumclarum,purumacpulchrum,siueUenus,siueIupitersiueSaturnus,siueLunafuerit.Quodquidemmagnumestinartenostraarcanum.Argentumuiuumueroexalembicoexceptum,iterumsuperMarmortere,atqueinsacco,locohumido,suspende,&rursuminclaram,&perlucidamaquamsoluetur.Quametallaomnia,quaecunquetandemsint,inunumpoterisconuingere,frustaqueMetallorum,autpartesfractas,itaconnectere,utnefracturaelocusappareat,&ibidemtamfirmiter,quamaliolococohereant.Sunt&aliaeinhacarteuirtutesoccultae,quascertisdecausisnondescribo.Idtamendico,magnumidesseinnaturaarcanum,dequogratiasage.NaturaeSolisdescriptio.LibetnuncLapidem,quiexsoloSoleconficitur,describere,quonullisabhominibus,excogitaripotestpretiosior.Scitoigitur,Solisunamessenaturam,unamquespeciemmetalli,partiumexpertem;simplexest,&purus&tamenunumgenusfaecuminsecontinet,occultatum,quodpotestarte&tincturatamalbaquamrubea,auferrii:&tametsiunamdicoSolisessemateriam,potesttameninduaspartes,&inspeciessibicontrarias,separari.Solspeciesestquaedammetalli,anaturaitaelaborata,utnihileoperfectiusinrerumnaturareperiatur,nequequicquamadunitatem,naturaequesimplicitatem,propiusaccedat;undenecignepotestdestrui,necterraputrefieri,necaerecorrumpi,sedinaeternamincorruptus,integerquemanebit:Undeuulgofixumessedicitur:nonquodquicquamanaturaomninofixumsitprocreatum:scilicetquodSolartefixaripossit,quemadmodum&aliapleraque.NequeenimDeus,hocnaturaeconcessit,utquicquamsimplicisnaturaeprocedat.Quodenimfixumest,illudestaeternum,nequeullimutationi,uelinpeiusuelinmeliusobnoxium:sedinaeternumnaturamsuamretinet.Siccoelumfixumest,acinaeternuminsuafixaessentia,acsimpliciconseruabitur:&Deus,nouissimodie,quidquidcreauit,fixumfaciet;utunoinstatuinperpetuummaneat.Itaquenihilanaturaest,usqueadeofixum,quodnonartesoluipossit:quemadmodumhoclibroperspicuedocebimus.NaturasicinSolemestoperata,utnonpossitunaeiusparssublimari,&alterainfundorelinqui:nequeenimineoestterra,quaenonitacumtribuselementissitunita,utcumiisunumsit,omnisimpuritatis,accorruptionisexpers:necnoninterstitii,quopartesasemutuodisiungipossint.Terraaequeestsubtilis,atqueignis,&aer:nequeinterea,ullainterceditcorruptio,quaepartesasemutuoseparatasteneat:undenecesseesteasuelsimulinfundomanere.PotestSol,arteueltotussublimari,ueltotusfixari,utinaeternuminfundofixusmaneat,nequeunquamfiatuolatilis:nequepossuntexSole,quemadmodumexreliquisrebus,4Elementaseparari,quodintereanullumsitintermediumquoparteseiusasemutuodisiunganturutsupraostendimus.Itaqueadpretiosissimum,uerumqueLapidemPhilosophorumexSoleduntaxatconficiendum:Solarisoperisprocessus.◉minasdeducti,&infrustulaconcisi:caementa24.horiscaementoregali,cuialiquantulumsulphuris&salisarmoniaciiadmisce;tumexime,funde:&rursumintenueslaminasdeduc:tumcaementaperomnia,utprius:idqueadminimumfacter,autquater,doneccertoscias,Solemtuumriteessepurgatum.Quemdeindesolueuulgarimore,inaquaforti,exsalisp.p.2.salisarmoniaci&uitrioliianap.1.confecta,autexsalpetra&uitrioloduntaxat,inquaposteasalarmoniacussitdissolutus.~~Solutionefacta,protinusaquamcommunemterquaterindistillatameiaffunde,acpermediamhoramadignembulliat,tumrefrigeratumperduosdiesquiescat,&Solinfundoresidebit,cuiaquapersubtilemseparatainclinationem,nouamaffunde&rursumbulliat,utprius;~~idquefacter,autquater,dumcertussispulueremtuumaspiritibusaquaefortisprobeesseablutum,quemdeinde,autincineribuscalidisexsiccatumpondera,&in2.~~p.~~diuideadduocontraria;exiisinstituendasublimatio,nimirumquaunapulueristuiparsuolatilis,acspiritualisreddetur,&fixatio,quaparsalteracorporaliseuadet,&fixa:utraquetuminsuograduitasubtilis,utnihiliisfieripossitsubtilius.Quod,antequamfiat,intrinsecumeiusforasestproducendum,utcrassaefaeces,quaeininteriorieiuspartelatent,abeopossintseparari,&subtilisLapisexeocomponi;quodalioquifierinonpotest.Postautemsixationem,instituidebetopussublimationis,quopuluisspiritualisestreddendus,quiaanteomniaaperiendumest,quodnaturaocclusit,acprorsusdissoluendum,quodnaturaestoperata.Deniquepuluisineumstatumreducendusquoerat,cumnaturaprimumineocoepitoperari:tuncenimadLapidemexeoconficiendum,estpraeparatus.Inalterapuluerisparte,quaecorporalisacfixaestreddenda,ibiprimumopusaggrediendum,ubinaturadesiit,utunumalteriprorsussitcontrarium.Inilloenimnaturaeoperasuntdissoluenda;inhocueroartesupplendum,quodnaturaedeficit.Nequeenimnaturaulteriusadoperandumcommouetur,quamutremineumstatumperducat,adquemaDeoestordinata.Nobisueroibiincipiendumest,ubinaturadesiit,resqueadsuamsummamperfectionemperducenda:itautintrinsecumeius,extrinsecumfiat,faecesquetaminteriores,quamexterioresabeaseparentur,acproindesubtilisfiat,acfixa,adLapidemexeaconficiendum.Quamadremduoistacontrariaoperarequirunturnecessario,utunaSolisparsspiritualisfiatacuolatilis:alteracorporalisacfixaquoniamueltotusascendit,ueltotusinfundofixusmanet,necullampostseterramrelinquit:utantedocui.Etquicunquealiammethodumquaerunt,errant,necPhilosophorummentemassequuntur.Scitoergo,Soleminduoduntaxatposseseparari,albedinemnempe,&rubedinem:Solinalbedinem&rubedinemseparatur:quarumhaec,cumadhucinsuacrassicieest,extrahiturarte,uttotusfiatalbus:Illa,nonnisicumintrinsecumeiusinextrinsecumestconuersum,abeoseparatur,uttotusrubermaneat.idestintincturam,&corpusalbum.Solnamqueininteriorisuo,Lunaest,&LunaSolininteriorisuosedLunainfirmaest,debilis&imperfecta.UndenonfacileexeaperfectusLapisconficitur.Quaderenonesthictractandum,cuminhocoperenondeLuna,seddeSoleduntaxatsitquaestio.Ergoutsemelopusaggrediamur.ProcessusadSolemspiritualisaudum.~~Accipesalispetraeinaridumpulueremexsiccati,&salisarmoniaciiana,partesaequales,miscesimul,&recteincorpora,acsecundumartem,aquamabiisdistilla,receptaculoadrostrumalembici,initiononadmodumstricteadlutato:~~nesyluestres,acuentosispiritus,quiinsuntmateriae,receptaculumdisrumpantiquibusexpulsis,postquamaliquantumcoepitdistillare,poterisreceptaculumadAlembicirostrumfortilutoaptare.Huiusaquamhabeto,adminussesquiquartamColoniensem,quoniammagnaeiusquantitatetibieritopus.Solissecundasolutio.Inhacalteramtuipuluerispartem,incucurbitauitreasolue,quamcumalembico&receptorioadlutato,poneinbalneononcalidiore,quamutmanumineopossisferre.Sitauteminsummitatealembiciparuumforamen,cuiinfundibulumuitreumimponatur,perquodcumeritnecesse,aquafortispossitinfundi.Siceo,quodictumest,calore,noctu,diuquedistilla,&cumaquafortistantum,nontotafueritabstracta;tantumnouaeaffunde,quantumeratprius,cumSolineasolueretur:&cumrursuminspissareincipit,nouamiterumaffunde,idquecontinuaitalentedistillando.Hocfacter,actertioadsiccitatemusquedistilla,tumquebalneorefrigeratoreceptaculumarostrosepara,&ceraocclude,&materiaetuaeexcucurbitaexemptae3.aut4.~~p.~~imponeinuasuitreum:eiqueaquamcommunemdistillatamaffunde,atqueincineribuspermediamhorambulliat,tumperserefrigeratum.24horisquiescat,&inuitrifundopuluisresidebit,aquosubtiliinclinationeaquamsepara,&quodadhucestreliquum,lentoignedesicca;tumaliquantumeiuspuluerissupercandentemLunaelaminamproiice,&uideanfumumaliquememittat,aquo,ut,proptersummamsubtilitatem,letali,tibicaue:quodsitotuminfumumabeat,signumestSolemabideessespiritualemredditum,adsublimandum.~~Quodsiparum,uelnihilfumet,acsupercandentemlaminamaliquantumeiusremaneat,alembicocucurbitaeimposito,adlutatoquerecipiente,iterumeiaquamforteminfunde,distilla&peromniafac,utprius,donectotumacandentilaminaeuolet.~~Tunccucurbitamexbalneoexime,acmateriaecapaci,uitroimpositae,aquamcommunemdistillationeprorsusdefaecatamaffunde:&bulliatincineribusperhoramunam.Acpostquamtumperserefrigeratum,duob.~~diebusacnoctibusrequieuerit,puluisinfundoresidebit,aquoaquaperinclinationem,autfiltrationemseparata,aliamaquamcommunemdistillatamaffunde,&postquamprobemoueris&miscueris,bulliat,utprius,resideat,separaaquam,utsupra;~~&quater,autquinquiesreiteraperomnia,utpriusdonecprobesciaspulueremtuumaspiritibusaquaefortisbeneesseablutum:quemdeindeinphialauitreaadsolemautignemlentumsicca,eritqueadsublimandumpraeparatus,reclusus,acspiritualisredditus,ineumstatumreductus,inquoerat,cumnaturapriusineocoepitoperari;licetnonineundemgradum,quodminimenonestnecesse.Namtametsiipsammateriamhaberemusexminera,qualemnatura,cumineaopussuumaggreditur,inuenit:nontumexeaLapidempossemusproducere.Estergomateriareclusa,&spiritualisredditainmeliorigradu,quamquumnaturaeamtractandamacciperet:fuitautemperfectumcorpus,&adsummamsuamperfectionemperductum,utnaturaenihilampliusrestaretineoabsoluendum.~~Etquamuisidanobisapertumest,&spiritualeredditum,quodanaturaitaeratcompactum,utcuiuisigniatqueexaminiresisteret,retinettuminseperfectionem&uiretutem,qua,antequamrecluderetur,&spiritualefieret,eratpraeditum.~~Nequeenim,eoquodspiritualesitsactum,quicquameidecessit,sedaccessitpotius:&siquidem,nisiessetcorpusabsqueullouitioperfectum,quomodofieriposset,utLapidemexeoproduceremus,quiomniacorporamortuauiuificet,impurarepurget.duraemolliat,&molliainduret,quoniamomninonaturaerepugnat,remperfectissimamexreimperfecta,&impuraextrahere.Undefalluntur,quiinrebusimpuris,autimperfectis,atqueimpurismetallis;lapidemquaerunt.Conanturenimidexiisextrahere,quodiisnoninest.QuarenonpotestLapisaliundeextrahi,quamexcorporeomnium,quodDeus.creauit,perfectissimoinrerumnatura,quonulluminmundoinueniripossit,aequeperfectum,&quodnullarepossitdestrui.Sedquoquisidmagisconeturdestruere,eomateriafiatnobilioratquesubtilior.TalisueroestSol,quiproptersuamsimplicitatem,non,utomnesaliaemateriae,inplures,sedinduasduntatatpartes,rubedinemnempe,&albedinempotestseparari.Quodsiomninofierinonposset,intelligereturSolemsimplicemesse;acproindeLapidemexeofierinonposse.Solergoinduaspartesdiuisibilis,unicaLapidisestmateria,necquicquamomninoperegrinumeiestadmiscendum.Nihilautemestinrerumnatura,quodSoliparsit,autadeiusnaturamaccedat,eiusuesitgeneris,quicquidnonnullidicant,mineraliaquaedamdeSolisnaturaesse.InquoostenduntseSolemignorare,quodnequeinmineris,nequeextraminerasquicquamsit,quodcumSolealiquidcommunehabeat,autcumeoparticipet.Quareetiamatqueetiamuide,utinopereLapidissolarisomnia,quibusSolemuelsoluis,uelconiungis,quamdiligentissimeabeosepares;utcertosciasnihilperegrinumcumLapideesserelictum;alioquiomnistibilaborperierit.Sedquaeretaliquis:LapisPhilosophicusexsolaLunanonconficitur.annonexLunapossetfieriLapis?Imoueroexomnibusrebuscreatis,sednonis,quiomniaimperfectametallainuerumSolem,autLunamsittransmutaturus,atqueininfinitumproiectionemsitfacturus.Fieriquidempotest,utlongotempore,magnoquelabore,&exLunaElixir,seumedicinacomficiatur,quasuperUenerem,calcinationedemum,ablutionibusacfusionibusritepurgatam,proiectionemfaciat:sednunquameopoteritreduciLuna,utMedicinauelElixirexeaconfectum,supercruda,imperfectaMetallapossitproiici;cumtandemfucus,&frausinessedeprehendatur.Potesttamenueriusitapraeparari,utmedicinaexLunaconfecta,inueramLunamtransmutetur.PorroadmedicinamexLunaproducendam,auteomnianigredinesua,&morbisessetliberanda.MorbiLunae.Estenim&illa,utreliquaMetalla,duobusmorbisobnoxia,quosantequamsustuleris,plusquamdimidiasuiponderisparstibiperierit.Adhaec,quiacorpusestfrigidum,humidum,crudum,&inmineranonsatiscoctum,persequendatibiessent,quodnisilongotempore,&magnisexpensisfieriposset;~~actumdemumpraeparataessetLuna,admedicinam,seuElixir,seuLapidemexeaconficiendum,quodpropterponderisdiminutionem,tantoadhucsumptutantoquelabore,actamlongotemporeconstaret,uttametsiartificiomniaexuerosuccederent,acproiectiopereamfieret:~~tamensupputatisomnibus,exeareparumlucrisitrediturum.Quareexpertisconstat,exnullaaliare,praepterquamexSole,Solem,uerumPhilosophorumLapidemesseconficiendum.Quoditaesse,tibicertopersuade.Iamuero,utadopusreuertamur,materiamtuam,huiusmodicucurbitaeuitreaesatisdensae,imponito,adlutataquecapacigalea,&receptaculo;itautspiritus,quiperquamsubtilessunt,&lethales,nusquampossinteuolare,infurnocinerumcolloca;~~itautcucurbitaeunotransuersodigitoduntaxatcineribussitimmersa,&tectafurnimarginibusprobeadlutata,utcalorintrafurnispatiumcoercitus,tectaduntaxatfurniferiat,lutamentissiccatis,ignemsubiice,primolentum,deindepergraduspaulofortiorem,utmateriasublimariincipiat,quodexiguoignecontingit:~~quemtummeminerisineodemgraduseruare,utmaterialente&aequalitersublimetur;&cumuideristardiussublimari,augetoaliquantulumignem:sinomninodesinitsublimari,gradumeousqueintende,utuitrifundumcandescat:quodsinectumquidemquicquamampliusascendit,sineutrefrigescat,demptoquealembico,sublimataminueniesmateriam,instarniuisalbam,acuitriinstarperlucidam,quaequidemestintrinsecieiusinextrinsecumconuersio.Porroincucurbitaefundoaliquantulumfuscipuluerisinuenies:SublimatusLunacoloralbus.quodininterioribuspartibuslatuerat,nihilaliudest,quamfaecisgenusquoddam,ponderistamennonexpers.Idigiturtanquaminutileabiice,&materiamtuamcucurbitaeimpositam,iterumsublima,utprius:faecibusque,siquaesint(quodtumnonarbitror)abiectis,sublimationemrepete:donecmateriainstarcristallisitperlucida,omnemqueniuisalbedinemsuperet:tumnamquesatiseritsublimatum:quoautemsaepiussublimatur,eofacilius,&lentioriigneascendit,eoquespiritualiorfit,&subtilior,acetiamproiectionissubtilioris.NequeenimaliaestLapidismultiplicatio,quamsublimatio,&distillatiosaepiusrepetita,quaetandemreddipotest,usqueeosubtilis,utuitrum:licetunopededensiussitpenetraturus,nequeullisomninouasispossitcontineri.Etquicunquealiammultiplicationemquaerit,uelintelligit,isartemignorat.Coeterumsublimationefinita,sequiturmateriaecalcinatio,hocmodo.Materiamtuamsublimatam,adimpalpabilitatemsupermarmor,puluerisa,imponephialaeuitreae,quaeignemferreualeat,fundoquesitlato,acplano,materiaesuperficiempenna,uelpedeleporino,aequato.~~Tuminarcanofurno,inquospirituscalcinantur,colloca,primumqueimponeinteriusoperculum,quodtestamobtegit,quofortiluto,nefundatur,adaptato,exsiccatoque,alterumipsiusfurnioperculumadluta,acdemumeoitidemexsiccato:~~tertium,quodfurnimarginibusquadrans,reliquaomniaoperculategit.~~Hisactis,ignemfurnosubiice,primissexhorisualdelentum,quemdeincepsdesexhorisinsexhorasitaaugeto,utpost14horasabigneprimumaccenso,manumtuamperquadratumilludforamen,quodinfurnilatereest,nonpossisabsquenoxaintromittere,&uasinfurnosuspensum,simadidolinteo,adbaccillumaligato,contingatur,nonalitersubrideat,seucrepet,quamlapiscalefactus,cumaquauelsputumeiiniiceret.~~Huncgradumper40.diescontinuato,bacillosubindeperforameniniecto,utdeiustogradutibiconstet:postidtempusfurnopertresautquatuordiesrefrigerato,materiamtuaminueniesprobecalcinatam,praeparatamque,utfrigido&humidolocoinclaramaquamsoluatur,siccoquecaloreiterumcongelatur:~~quamquidemnaturamopusest,utLapisincalcinationeacquirat,quandoalioquininsimplicemaquamnonpossetreduci,necposteadistillari,cumtamenomninonecessesit,utsubtilisreddatur,siquidemabsquesubtilitateadproiectionemfaciendamessetinutilis.~~SicLapidismateria,saepiusexunanaturainaliam,arte,esttransponenda:donecomniaoperaineasintperfecta,quaeadeiusprocessumrequiruntur:tandemqueadeamnaturaeperfectionemsitperductus:utnullaarte,uelinpeiorem,uelinmelioremnaturam,possittraduci:sedinsuostatuinaeternummaneat.~~Iamueromateriamdistillatam,inaquacommunidissoluePossetquidemmarmoriinstructo,8,uel9dierumspatiopersesoluitsedpropterpuluerem&sordes,quaesaepeincidunt,ipsamqueaeris,&humiditatisimpuritatem(cuineattractasitsolutio)praestatdictammateriam,utpuraconseruetur,huiusmodiuitro,cumoperculoitidemuitreo,adorificiumadlutato,imponere:~~eiqueinterdumnonnihilaquaesaepiusdistillatae;utnullaspostsefaecesrelinquat,infundere,totaque,proptersubtilitatemsuamfacileinaquamsoluetur:quodidquodsubtileest,facilius&minorihumiditate,quamid,quodimpurumest,&crassuminaquamreducitur.~~Porro,materiamtuamhocprocessu,absqueullisperegrinis,corrosiuis,insimplicemaquamreductam,adlutatoadrostrum,quodinuentreuasisuides,receptaculo,poneincineribus&aquamcommunemadsiccitatemusqueabeadistillaitumdemptooperculo,tantumacetipluriesdistillatimateriaeaffunde,quantumadeamsoluendamrequiratur:~~idqueadlutatorursumoperculoperbalneum,tepidocaloreabstrahe,&nouiesaffunde,&distilla,utprius,idquenouotandiuacetorepete,donecmaterianonampliuscongeletur,sedinstarpulchrioleimaneat.Estnamqueeiusalbedoforasproducta,&rubedointrocompulsa.SicLapidismateriasaepiustransmutandaest,&modointerrammodoinspiritum&modoincalcem,modoinaquam,modoinoleum.Etenimsiininitiononfuissetaperta,quomodopotuissetsublimari?Sideindenoncalcinataquomodoinaquamsimplicemsolui?demumsiinoleumconuersa,quomododistillari,acsubtilisreddi,utuirtutemacquireret,metallaomniainSolemautLunamtransmutandi?Atquehicest,quodPhilosophi,prouariahuiusmateriaenatura,uarsaeinominaindiderunt:apertamnamque,&spiritualemredditam,uocaueruntremuilem:sublimatam,serpentem,acremuenenosam:calcinatam,Sal:solutam,aaquam,acrem,quaeubiquelocoruminuenitur:inoleumreductam,remuiscosam,ubiqueuenalemcongelatamterram,pauperibusaequeacdiuitibuscommunem:albedineabeaabstracta,lacuirginis,acremalbam,distillatamque:eiusrubedinem,acremrubeam;&sicdeinceps,proutmateriamindiuersasnaturas,conuertebant,itauariisnominib.eamappellarunt.Ergomateriainclarum,atquealbumoleumredacta,uastuumexbalneoexemptum,collocaincineribus,atquemagnumreceptaculum,quodinuentreitidemrostrumhabeat,adluta:NequeenimampliusperAlembicumest,distillandum,necrebristransmutationibus,exmateriaaliquiddepereat:sedhuiusmodirostratareceptacula,alternisuicibuscineribussuntimponenda:utmateriasola,rostrorumapertione,etunoinalterumdistilletur.Itaqueluto,quo&orificia,operculum,&receptaculirostrasuntlutata,exsiccato,ignemsubtrahe,primolentum,deindefortiorem,pergradus,donecuiderisalbissimumspiritumguttatiminreceptaculumascendentem:tumgradumserua,dumampliusnondistillet:tuncaugetoignem,&obseruadiligenter,annullispiritusalbiampliusascendant,nullaequeguttaeperuitrirostrumdecidant:tumubiperserefriguerit,receptaculumprobeobstrue,&habebisineospiritumalbum,aboleorubeoseparatum,acproindemateriaminduaspartesdiuisam.Restatutsingulaspartesadeassubtilesreddendas,persedistilles.Quandoutraquetamrubeaquamalba,crebrisdistillationib.usqueeoeuadetsubtilis,utearumproiectioininfinitumseseextendat.Atquehaecueraest,&unicaLapidismultiplicatio:nequeullaaliaexcogitaripotest.EtenimquandoLapisadsummamsuamuirtutemestsemelperductus:nulladeincepsineumcaditmutatio:nequeinpeius,autmeliuspotesttraduci:sedinunoeodemquestatuinaeternumpermanet.UndeinquoLapide,postperfectameiuspraeparationem,adhucsequiturmultiplicatio,eumscitononesseuerumPhilosophorumLapidem,dequohicagimus;sedaliquamaliammedicinam,perquamnonnego,quinfieripossitproiectio.Itaqueistaeduaepartes,nempespiritusalbus,&oleumrubrum,uase,furnoquedistincto,suntdistillandae.Etenimparsalbalento:rubranonnisifortioriigneascendit:quanquam&haecposttertiamautquartamdistillationem,facilius,acleuioriigneincipitascendere:quoquespiritualior&subtiliorredditur,eotandemfacilius,&minoriignedistillatur.Hicuero:illuddiligenternotato,materiam,quaelentoigneascendit,admodumtenuemacsubtilemfore:quaetum,tamdiuestdistillanda,redistillandaquedonecrursumuideaturspissioratqueascensudifficilioreuasura:continuatanempedistillatione,materiatamalbaquamrubea,rursumdensaacdemumdurafieret,fortiqueignesubiecto,funderetur,antequameuolaret,adeoqueunaparteeuolante,potiorparsperuitrumpenetraret,&ibiperiret.Quaremateriatuacumparuoigneincipitascendere,&ualdetenuisestacsubtilis;Perfectaedistillationissigna.acposteauidebispaulofieridensiorem,ignisquegradumtibialiquantulumesseaugendum;tumscitosatisessedistillatam;quandodistillatiopostidtempus,adhucoctiesautdeciesrepetita,idtibiusuueniret,cuiusmodomentionemfeci.Singulasergopartesseparatasuitrisimpone,quaeprobeobturata,dumquissitearumusus,tedocuero,serua.Habesiamunamtuipuluerispartemsolarispraeparatam,acsubtilemredditam,adLapidemexeoconficiendum.Restatutadalteramueniamus,quamseruareteiusseram,adeamcorporalem,acfixamreddendam.Eamigiturinreuerberatorio,flammaperpetuomateriamferiente,reuerbera,donecpuluisinstarspongiaeintumescat;ProcessusadSolemcorporalemfixumreddendum.deindeexempta,cumacetodistillato,supermarmoradimpalpabilitatemtere,tumaffusamagnaacetirectificatiquantitate,incapacireceptaculoinbalneocalidocolloca;uasepriusbeneconcusso,utmateriacumacetoritecommisceatur:stetibidemper4,aut5.diesacsubindebacillomoueatur.Demumfactaresidentia,quodclarumest,inaliuduassepara,idemquerepete,donectotamateriasitsoluta,necquicquaminfundorelinquatur:Tumsolutionemomnem,lentoignecinerumcuaporendo,insiccumpulueremcongela.Solisreuerberatiosolutio,&congelatiosaepiusreputenda.Tumrursum,dumintumescat,reuerbera,quodplusminusoctodierumspatiocontinget:cumAcetodistillatotere,&ineosolue,utprius,&congela,&tertioadtumefactionemreuerbera,quodquatriduoadsummumcontinget,flammanonitauehementi,utmateriafundatur.Hocfacto,cumAcetorursumsupermarmortere,inbalneosolue,&congela:quartoreuerbera,dumintumescat:tumcumaquacommunidistillata,tere,ineaquefrigidasolue;quodfacilefiet,habebisquemateriamLapidis,absqueulliuscorrosiuiadmistione,inaquamsimplicemredactam,quaeinhumidofrigoresoluitur,&insiccocalorecongelatur:quodestmateriaeLapidisproprium:tumqueintelligaturintrinsecumeius,hocestalbedo,inextrinsecum,hocestrubedinemconuersam,&econtra.Iamueromateriamhocmodo,insimplicemsolutam,incineribusponitocongelandam,dumhumiditaseousquesitconsumpta,utsuperficiespelliculategiincipiat;tumuasrefrigeratumfurnoqueexemptumincellafrigida,&humidacolloca;&materiainstarsalispetrae,autaluminiscandidilapilloscongelabitur.Quibusexemptis,quodreliquumest,dumpellicularursusappareat,euapora,utprius;iterumquecongela,&euapora:&huncprocessumcontinua,donectotatuamateriainLapidessitcollecta.Solisinlapilloscongelatio.Hosomnesphialaeimpositos,incineribuscalidiscolloca;&protinusinaquamconuertentur.Lapillorum,inaquamsolutio&congelatio.~~Quosadsiccitatemeuapora,&habebispulueremalbum,quemperduas,auttresorationesdominicas,inreuerberatoriopone,eocalore,utduntaxatrubescat,tumexime,uitreoqueuasiimposito,aquamcommunemdistillatamsuperfunde&uigintiquatuorhorarumspatiofacile,extrabalneum,inclaramaquamsoluetur,aliquantulafaeceinfundorelicta,quaequidemeiusfaexestinterior,nequeamateriaseparatur,antequameiusintrinsecuminextrinsecumsitconuersum:~~hancfaecem,utinutilem,abiice,quemadmodumeteasomnes;quasinsingulissolutionibusinuenies:Solutioadfaceminterioremseparandum.nequeenimfieripotest,utinignitionibussolutionibus&congelationibus.Materiamapuluere,&cineribusitatuearis,utnonsemperaliquidineaincidat.~~Solutioneperfecta,quodclarumest,perfiltrumabstrahefaecibusquenouamaquamdistillatamaffunde,&factaresidentia,filtra,utprius,faecesque,nequidexLapidistuimateriaperdatur,tamdiuaquacommuniabluedoneccertoscias,nihilampliusinesse.~~Porroomnesaquastuasperfiltrumabstractas,inunumcollige,&congela:tumpertres,autquatuororationesdominicasreuerberautprius;soluerursum,faecesqueablue,distillaperfiltrum,&congela:Hasquecongelationes,solutiones&ignitionesseureuerberationes,quotieslibetrepete;quandopereasmultumlucraberis;materiaquetandemitasubtilispotestteddi,utsitribusautquatuordiebussoluta,inuitrorelinquatur,uitrumsitpenetratura.Quod,nefiat,satisfueritmateriamdeciessepties,ueldeciesocties,reuerberare,soluere,&congelare.Quofacto,habebispuluerempraeparatum,utcumspiritibusmisceatur,&uniatur:queminpixideuitrea,adusumserua.AtquehaecestabsolutautriusquepartismateriaetuaeadLapidemexeaconficienciendum,praeparatio.Etquicunquealiisprocessibusacuiatentat:iserrat,necseipsumintelligit.PossuntquidemexSoleuariaefierimedicinae,quaemagnocumemolumento,aclucroproiectionemfaciunt.SedLapisphysicusalia,atquehac,quaehoclocotraditaest,rationefierinonpotest:quin&exSoleitapraeparato.FinisHuiusTractatus.IohannesisteIsaacusHollandusuixitpaulopostArnaldumUillanouanum,&RaymundumLullium,cuiusPaterfuitinsignisPhilosophus,&Alchemista,uteiusFiliusrefertinopereSaturni.AtFiliusedoctusaPatre,longesuperauitilluminomnibusscientiis.Siextarenteiusopera,&inlucemmitterentur,Paracelsioperasepelirentur.HicipseIsaacusHollandusilleest,dequoParacelsusuaticinatusest,dicens:EtuenietpostmeEliasArtista,quiabditarerumpatefaciet.PraeuidebatParacelsusIsaacioperaforetandemmanifesta;&peruenturaadmanusDoctissimorumuirorum.Quiaueropaucalegentesdemultisdubitarenecesseest;itaetiamlegendo,&nihilintelligendoinParacelsiseriptis,obuocabulorumobscuritatem;idemeuenirenecesseest.CumautemincidisseminIsaacilibrumdeOpereUegetabili;reperi,deuerboaduerbumdoctrinamdeTribusPrincipiis,&deseparationequatuorElementorumabeodesumptam:undeconstatillumpraecipuasuaoperasuffuratumfuisse,atquehincindeexpiscatum:ut,Degradationibusmedicinarum,abArnaldo:Archidoxa,aRaymundoLullio;exsuaarteoperatiua:DeArcanis,aRupescissa.Nihilprorsusaseipso,praeterquamuitia,&maledicta.Synonima,quibusutitur,aDoctissimoDominoHarlandoAnglotenet.ATritemiouaria.SiquisattenteArnaldumlegerit,&Raymunduminarteoperatiua,animaduertetParacelsumistorumuitorumtruncasse,&sibiuindicasse,scripta.LegiteLandfrancum;animaduertetisParacelsumabeodemsuamChirurgiamdesumpsisse.CurnoncitatArnaldum,capitedePamlysi,deGalbanetosuodescripto,librodemorbisTartareis?Pluraaliasunt,quaedoctisuirisrelinquoinuestiganda.Pertaesusuitaepraesentis,aperiouobisstudiosisuiam,quapoteritisadmeliora,&facilioraperuenire;&aliumEliamArtistamexpectarenolite,praeterIsaaciHollandiopera.Ipseenimtamaperteloquutusest,utnihilsupra.Uosinterim,Lectores,BeneualeteCal.Ianuar.1608.AuctorAdLectorem.CandideLectorhabesnostrimonumentalaboris,Quaenonobtulimuslaudisamoretibi:Ast,instarstimuli,dedimus,quaepectorafirment;Quaequeanimumstimulent,exhilarentquetuum:UtdeincepsmelioratuotuMarte,uelArtePrastes.Interea,LectorAmice,Uale.~~