TisLibriXuii.Exuariisauthoribuscollecti,methodicequedigesti.PerIoannemIacobumUueckerumBasiliensem,MedicumColmariensem.AcessitIndexlocupletissimus.CumGratia&Priuilegio.Basileae.Tute,SingulariqueprudentiaHeroi,D.LazaroSuendio,GenerosoBaroniinHohenlandsperg,dominoinKilchhosen,Burckheim,Treiburg,etc.CaesareaeMai.consiliario,&Polemarcho,dominosuoclementissimo.Siquaeterrasuisbeneseruatalimitibuscomplectitur,&siquaeSoluernocaloresuscitataproducit,intueamur:hocadmirandumexemplarestinfinitinuminisinfinitaepotentiae.Sedduminhocamplissimonaturaetheatromensexcultasuishincindemeditationibusuariededucitur,adeoquecorporumcoelestiumsplendorem,cursusquenoninterruptos,&rerumuicesquacumintereant,nouistamensubindefoetibusspeciemquaquesuaminuiolatasuccessionisuirtuteiuentur.Dumhacinquamanimusmirauoluptatepertiadit,atquecontemplatur,nihiltamenest,quodmensmeritomagisquamseipsamadmiretur.Haecenimcumnullopenitussensupercipiatur,nonmoleseduiribus,terrenislongecoelestibusquecorporibusantecellit.UisumestgeneroseD.Baro;T.itaD.affari,utpotequamnouerimhuiuscemodiphilosophicisDei&naturaecultibusplurimumoblectari:maximeuerosiueladeuehendasDeilaudes,ueladpromouendamhumanaesocietatisutilitatem,diriguntur.HominiDeusmentemquemanusqueconcessit,nimirumutuelingenio,uellabore,quilibetnonsibiipsimodo,sedquamplurimisaliisessetadiumento.Nihilusquamnaturasusfert,quodpenitusociosumsit.Quantomagishominemdecetessefrugi,nepotissimasuiparteuitamagensdesidem,interomniasitabiectissimus?Multesequideminuenias,quibusnihilestmagiscurae,quamutocio;suisqueperpetuouoluptatibusindulgeant.Hominesdixerishaecinutiliaterraepondera,nulliusferecompotesrationis,utrexest,quinihilregit.Nondesunttamen,quicumuelgloriaecupiditateducantur,uelipsiusetiamhonestatisamore,suaseouiresintendunt,utuelanimiuirtute,uelmentisindustriaomniummaximepossintesseutiles.Duplexhochominumgenusest;dumaliiiushumanaesocietatisrectarationetuentur,Politicosappellant:aliiuelartesuanaturamamulantur,uelpatefactaseiusdotesusucommodofruendasexpandunt.HireceptissimauocePhilosophinuncupantur.Politicesquissplendorsit,&quantaquouisloco&temporenecessitas,ideorumauthoritatefitmanifestum,quiregendispraesuntrebuspublicis.Ueruntamensimultiplicemrerumscientiam,&acremingeniiuimexpenderis,suaquoquephilosophisestdignitas,&fortenonminor,quamsitipsiusetiamiurisinterpretibus.Atuerophilosophisdedignitatenondebetessecontentio.Quicquidusquamtototerrarumorbecomprehenditur,idadcorporisnostriprimum,dein,&adanimaenostraesalutemconditumest,utduplexetiameorumsitfinis,quaemenshumanasuistumsensibusaccepta,tumintelligendiuirtuteconquisitacomplectitur:Alianamquesciuntursolumutcontemplantisanimuminadmirationemdiuinaepotentiaerapiant.Aliisuerosimuletiamcompetitususadhumanaeuitaecommodumaliquodprobecomparatus.Inutroquererumgeneresingularemadabstrusasnaturaeuires,occultasqueuiriumcausasexquirendashumanaementisperspicaciam,&adconcessasnaturaedotesartesuperandasmiramintuerilicethominumindustriam.Nonhocenimuniusinuentumest,quodextollimus,sedplurimorum,quistudioaclabore,quiiudicio,&ingenio,quasabaliisscientias&artesobtinuerint,diligenterexcolunt,&inuentisetiamnoninutilibusamplificant.Inexhaustusestnaturaethesaurus,&delitescuntproculdubioplurima,quaetemporissuccessusagaciumhominumconatibuseruentur.Nimiruminhacrerumnaturaduplexeffectuumratiopercipiturdumaliamanifestisaguntqualitatibusaliauerononmanifesta,sedoccultaquadamproprietatesuasexerutuiresquaenullomentisdiscursu,sedipsaduntaxatexperientianobisinnotescunt.Haecuerequisnaturaesecretanuncupauerit,utpotequaenullispatefactatemperamentorumaccidentibus,informarumautspecierumsinudelitescant.Illaquidemsirectamethodorebusapplicentur,nota&communirationefelicitamenetiamsuccessu,noncontemnendosproducunteffectus.Sedquaeuiribusaguntoccultis,longepraestantiorasunt:quofit,utinmorborumcurationibus,caeteris,quorummanifestaestratio,semperea,quaetotaproprietateiuuant,siquidemhaberipossint,adiiciantur.Necdubiumest,quinutsimpliciummedicamentorumspeciespropemoduminfinitaesunt,temperamentaueropaucisdefinitageneribus:ita&totidemeorumsintadagendum&patiendumfacultates,manifestaescilicetpaucis,occultaeueropropemoduminfinitisdistinctaegeneribus.Dumtamenherbarum,fruticum,plantarum&aliorumsimpliciummedicamentorumuiresMedicisdescribuntur,uixaliudquicquaminuenias,quamquodadmanifestaseorumqualitatesreferripossit.Ignorantiaeuitiumest,autinuidiae,quasifortenefassit,euulgari,quaesecretasunt.Plurimanosequidemlatent.Haecmultisnaturatamenest,utsiquidhabeant,quodcaeterisignotumsit,secretumesseuelint,&sibisolisusui.Tantomagiseorumestlaudandafides,&integritas,quireconditissimasingeniisuidotesopere,uerbis,&scriptisexponunt,easquenonsuismodocoaetaneis,sed&nondefraudendaeposte,ritaticommunicant.Cumitaquecompluresexueteribus,&recentioribusrationepariter,&frequentibusexperimentisoccultasnaturaeuiresexplorarint,autetiamartesualocupletauerint,hosquesuosingenii&industriaefructusmultishincindedispersalibrisexhibuerint,resipsahaecnonindignalaboreest,siquaeamultisconfusetraditaessent,inunumcongestauolumenbreuiquadam,&commodamethodocomplecteremur.Hocergosusceptumopus,tandemnonexiguolaborecompleuimus,inquononeasolum,quaeabaliismutuatisumussednostraetiamcomprehenduntur,quaepraximedica,&multiplicimedicamentorumusucomprobatacomperimus,&quaechymicaeartisadminiculoconquisitadidicimus.Hacenimuiasecretaquaedaminuenimus,adeoque(utexmultispaucareseramus)Elephantiasiscurandaemodum,morbiGallici,tabis&hydropes(quinonnimiuminueteratussit,necinaetateconsumptisacciderit.)Adinsultusetiampodagricosbreuitemporisspaciodiscutiendos,&necito,ueltantiscumcruciatibusadoriantur,auertendospraesentaneammedendirationemexhibemus.Quodreipsaquoquetestabimur,siquisconsilionostropericulumfacereuoluerit.Seddehisaliorumestoiudicium.Interimquicquidilludsit,quodhacinpartepraestitimus,idtuaeD.(generoseD.Baro,Mecoenasobseruandissime)multisdecausisofferendumesseduximus,tumquod(utantecommemoratumest)huiuscemodinaturaemiraculis,&hominuminuentis,ohinsignemscilicetutilitatem,&admirandumhumanaementisacumen,nontuamD.oblectetur:tumueromaximequodquatuordecim&ampliusannostuameD.summo&amore,&fauorecomplexasit:quaquideminretuamergamebeneuolentiamagnosceredecuit,maioremetiam,quamipseuidereressepromeritus.Itaquecumaliquatandemanimimeisignificationehuiustuifauorismemoremessedeceret,nonpotui,quinmeoshoscelaborestuonominidedicarem:Licetenimidleuiusmeritouideretur,quamquodtuadignitasexpostulet:QuaetuaetamenDominationisantehacdemefuitexistimatio,cummeaeipsiusmihiprobeconsciusessemtenuitatis,idtuumquoquefuturumesseconfidoiudicium,utnontameius,quodofferturmunusculi,quamfauoristuiratiohabeatur.Uale,Barogenerosissime.Colmariae,Kalend.Augusti.1582.T.D.Cliens,loannesIacobusUueckerusColmahocopusconcinnatumest.ConstantinusCaesar.Absyrtus.Columella.Aelianus.CorneliusAgrippa.Aetius.Costabenluze.AlbertusMagnus.AlexiusPedemontanus.Damageron.DauidUuezelius.AndreasCordubensis.Democritus.AndreasAlbius.Anatolius.Didymus.Andernacus.Dionysius.AntoniusMizaldus.Diophanes.Aphricanus.Dioscorides.Apuleius.Aratus.EgidiusBruxellensis.Archelaus.Empedocles.Archimedes.Euonimus.Fallopius.Archibius.Fauorinus.Aristoteles.FelixPlaterus.ArnoldusUillanouan.Athenaeus.Fiorauantus.Florentinus.AugustinusSteuchus.Fronton.Auicenna.GabrielArator.Bayrus.Galenus.Berytius.Biesius.GargiliusMartialis.BrigliaMediolanensis.GeorgiusUalla.Brassauolus.GemmaFrisius.CarauanusHispanus.Gesnerus.Cardanus.HenricusRantzonius.Cassianus.HenricusUuolffius.Cato.Hermes.CleopatraHierocles.Pelagonius.Hippocrates.Hollerius.Philostratus.Pictorius.lacobusCarpensis.larcas.Plinius.loannesUuierus.PhilippusMelanchton.Plutarchus.Io.BaptistaPorta.Polybius.lo.Langius.Io.derupescissa.Io.Bauchinus.PriscianusdeCorduba,Psellus.Ptolomaeus.IsabellaCortese.PubliusUegetius.LemniusLeontinus.LeporinusDalmata.RaymundusLullus.Liuius.Rhasis.LucasRhor.Rondeletius.MagisterOdomarus.Roscellus.Scaliger.Seneca.MarcellusPalingeniusMercurisTrismegistus.Seruius.Nicolaus.SextusPlatonicus.NicolausTaurellus.ScriboniusLargus.Nostradamus.SimonetaCardinal.OctauiusLandus.Sotion.OlausMagnus.Straton.Oppianus.Syluius.Oribasius.Tarentinus.Orpheus.Theomnestus.OrusApollo.Theophrastus.Ouidius.Uarro.Pamphilus.Uergilius.Paracelsus.Uarignana.PaulusAegineta.Paxamus.UincentiusLaureusUindanionius.Palladius.Uitruuius.PetrusCrescentius.Zoroaster.PetrusGalatinus.uniuersalisdispositio.Sicergosecretaquaedamab{{Incorporeisuidelicet.{{Deo,dequoLiberI.{Angelis{{Bonis}{Malis}{DequibusLib.Ii.Secreta,hocestartes,uelartiumparticulaenonuulgatae,necquibuslibetnotaeconsideraripossunt,uel{{Materialiter,respectureisubiectae,quaeignoraturaplerisque,apaucisscitur,&utsciaturacompluribustamencommuniter.{Corporeis{{Simplicibus{{Astris{Elementis{{Igne}{Aere}{Aqua}{Terra}{DehisLib.Iii.{Compositis.{{Animo.Lib.Iiii.U.de{{Uita.Cap.{{Rationalibus:uthominis.I.{Morte.Cap.Ii.{Sanitate.Cap.Iii.{Corpore.Siclib.{Morbo.CapIiii.{Forma.Cap.U.{Cibo.CapUi.{Potu.Cap.Uii.{{Sensitiuis.{Uenere.Cap.Uiii.{Somno.Cap.Ix.{Exercitio.Cap.{{Perfectis{{Animatis.X.{Brutis.{{Terrestribus.Lib.Ui.{Aquatilibus.Lib.Uii.{Aereis.Lib.Uiii.{Uegetatiuis:utPlantis.Lib.Ix.{{Naturalibus:ut{{metallis.Lib.X.{Lapidibus.&Gemmis.Lib.Xi.UideinsequentibussignumA{Formaliter,UideinsequentibussignumB.A.Compositis.{Inanimatis.ut{{Domibus.{Artificialibus:}{Hortis.}{Uestibus.}{Fontibus.}{Lib.Xii.{Imperfectis:utMeteoris.Lib.Xiii.{{Seriae{{Organicae{{Grammaticae{{Loquendi}{Scribendi}{Logicae.}{Rhetoricae.}{Poeticae.}{Lib.Xiiii.{{Physicae,Magiaenaturalis}{Metaphisicae{{Licitae.}{Illicitae.{{Geometricae.}{Aritmetice.}{Mathematicae.}{Musicae.}{Politicaeut{{Pace}{Belo}{Lib.Xu.{Philosophicae.}{Astrologicae.}{Moralis{{Oeconomice.utSecreta{{Molitorum.}{Fabrorum.{Mechanicae:}{Pistorum.B.Formaliter,respectuscientiae,siueartiscuiuscognitioniresipsasubiicitur.}{Coquorum.}{Lib.Xui.SitergoSecretaaliacognitionis.}{Pigmentariorum.}{Pharmacopolarum.{LudicraedequibusLib.Xuii.IndexDeSecretisLiberI.AbstrusaeUeritatisarcana.Cap.I.Diuinorumoperumsecretauelinrebusextraintellectumpositis,uelinipsointellectuconsistunt:Haecipsacontemplationeperficiuntur:Illaueroquidpiamefficiendo,quodmiraculoruminstaressepossit.Quaesuumactionefinemassequuntur,eacertisclassibusdistinctasuolocopostexponemus,&nunceaquaesubtilimeditationefouetintellectusarcanaueritatisaggrediemur.Philosophosolimnouimusnoninidsolumintentosfuisse,utrerumnaturaliumuiresexpiscarentur;sedutueritatemineisagnoscerent,causisuidelicetearumintellectis.AristotelisoperaferuntAlexandrumregemsecretorumlocononreuelandorumhabuisse.Tantanempefuitphilosophiaedignitas,utintellectusuires;naturaemiraculisnequaquampostponerentur.QuamobremsiquaescripsitAristoteles,ideocenseantur,quodeapaucissimisnotasuerint,haeccertemeritosecretadicentur,quaesuntarecentioribusinuentasubtilissime.ConstatenimAristotelemquantamodofueritsubtilitatephilosophatusaueritatetamenaberrasse.Subtiliaueromendacia,perindesecretisannumerandasunt.Atquisioicas,angelicaeradicemcolloappensamsecretumesse,utquisangeloruminstarinuisibilisreddatur.Multanobisequidemreuelatasuntdiuinitus,quaesacrasecretanominantur,utpote,quibussalutemconsequamur:uerumdeiispaulopostagemus,quodeanonomnibussintnotissimaChristianis&Theologis.Itaqueprimumeanobisexponendasunt,quaecumomnibusferePhilosophis&Theologisrationescrutarinonposseuideantur,subtilitamenmentisdiscursuerutapatefaciemus:posteaquaeexRabinisantiquissumptasunt.DeHomine.Cap.Ii.Hominemduabusconstituipartibus,animanimirum&corpore,satisexeiusactionibusliquet.Hoccumomnibusipsoetiamsensucognitumsit,secretumquidemnonest:exnotistameneaquelatentinuestigantur.Efficiensautemhominiscausaestpater,&mater,naturamediante:namutriusqueparentissemenitaconstitutumesseoportet,utsubstantia,quantitate,qualitate,loco,&caeteriscircunstantiishumanum,hocest,animalem&naturalemeffectumproducerepossit.Primumergoquaeritur,anpraeterhascecausas,animamnimirum&naturamparentisutriusque,nullasitalia,cuiortusgenerishumaniadscribatur.HicueterumPhilosophorumsententiasexpendamus.Quonuncmodogeneranturhomines,eomodosempergeneratisunt.Haecueterumestphilosophia,quaenostraefideirepugnat.Rationisautemnonfideisecretumexpostulas?Hochabeto.Sigenerishumanisemperidemortusfuit,quinuncest,tumpraeterpatrem&matremnullaestaliaefficienshominiscausa:Curergoprimamrerumcausamexcogitaruntphilosophi?Sirerumuicissitudo&propagatiosempereademquaenuncextitit,nullaestpraeterhominem&naturamefficienscausaadmittenda,cumrerumpropagatioplanesithumana,uelnaturalis.Deinsispecieshumanasempereundemortumhabuit,quemnunchabet,dumfiliusapatregeneratur,ininfinitumusquegenerishumaniprocreatioextendetur,quodabsurdissimumesserationibushiscedemostraripotest.Constatmetaphysicorectephilosophantiumaxiomate,"Nihilquodprius&posterius,magis&minussuscipit,infinitumesse".Uerumgenerishumanipropagatioprius&posteriussuscipit,cumpaterfiliopriorexistat.Praetereanouimushumanamspecieminindiuiduisconsistere,necaeternamessepossespeciem,cuiusaeternanonsuntindiuidua.Cumergonullushomofueritabaeterno,quipotuithumanaspeciesabaeternofuisse?Atsinonfueritabaeternospecieshumana,certoneceiusdempropagatioadaeternum,autinfinitumusquededucendaest.Nullumautemhominemabaeternofuisse,liquethinc,quodomnesmortuisint,neculluseorumsupersit:quianteducentosannosuixerunt.Itaquesimoriunturomnes,coepisseconsequituromnes,utnullusabaeternofuerit:siquisenimabaeternofuisset,ideminaeternumusquenecessariopermansisset,cuminteritusinaeternanoncadat.Porrogenerishumanipropagationemaliquandocoepissepatet,hincetiamquodintemporeflat:namquicquidfitintempore,principiumobtinetnecessario.Generisautemhumanipropagationemnuncintemporefierinemorationepraeditusnegabit.Etsemperintemporefactamessehocpactoconuincitur,quodeadem,quaenuncest,hactenusfueritratiopropagationis,utPhilosophiueteresconfitentur.Adhaecomneshominesitafactisunt,utantequamgenerarentur,nonexisterent.Cumitaqueomneshominescoeperintaliquando,certegenerishumanipropagationemprincipiumhabuisseconsequitur.NicolausTaurellus.QuomodoCoeperitHumanumgenus.Cap.Iii.Cumcoeperitaliquandogenerishumanipropagatio,primosparentesadmitterecogimur,quifiliosquidemposteroshabuerint,sednonfuerintaliorumparentumfilii.Sicenimprogressusininfinitumusquefieret,quempraecedenticapiteconfutauimus.Iamuerodeprimisparentibusquaeripoterit,anetiamfactisint,uelabaeternofuerint.Factosessefatendumest,cuminterierint,&omniumhominumnaturasiteadem,quodrebusfactis,&nonfactisadscribinequit.Quomodofactisuntigitur,sinoneodemquonosmodofactisint?Nechumanocertemodo,nequenaturali:quofit,utnechomine,necnaturamprimorumparentumcausasefficientesfuisseconfiteamur.Humanoquidemmodofactosnonessedemonstrauimusantea:sicenimprimiparentesnonfuissent,siparentumaliorumfiliifuissent.Atueronequenaturalimodoprocreatosesseconuinciturhacratione,quodeasaltemfieridicanturnaturaliter,quaefiuntexcommodapraeexutentemateria,hocest,quaepotentiamobtineatformaesuscipiendaeidoneam:hominibusautemnondumexistentibus,nullatalismateriafuit,exquahominesprocrearipossentnaturaliter,hocest,obpotentiameimateriaeinsitam.Quamobremrectestatuimus,primoshominesaprincipioquodamhominibus,&naturapriorefactosesse,modonechumano,necnaturali,sedmiraculoso.NicolausTaurellus.DeumHominesFecisseduos,eiusdem.Cap.Iiii.Existimetfortassequispiamprimosparentesaprincipioquodamfactosesse,quodinterprimamcausam&naturamsitintermedium,qualesstatuipossintangeli,uelaliaementesamaterialiberae.Sedhocfalsumessepatethinc,quodpraeterprimamrerumcausam,nullaproducerepossitopusasuaipsiussubstantiadiuersum.Praetereapropriusangelorum&mentiumeffectusestintelligentia,quaenihilpersesubsistensefficit.Deusergoprimauidelicetrerumomniumcausaprimosfecithomines,&totquidem,quotadhumanaespecieipropagationemsatisessent.Masautemunus,&unafoeminasatiserant,utduobushominibuspluresaDeononessefactosrationisitconsentaneum.AtuerononpluresfecisseDeumhomines,quamquisufficerentadhumanigenerispropagationem,hincmanifestumeuadit,quodDeushominesexseipsisfieriuellet,utposteadocebimus.Hocipsumexeofacileconspicitur,quodDeus(utinsacrisBiblislegitur)EuamnonexterraelimbouelutAdamum,sedexipsiusAdamicostaprocreareuoluerit:nimirumutomniumhominumexortusadunamuniushominisscaturiginemdeduceretur.CurDeusHominesfecerit.Cap.U.FecitigiturDeusprimoshomines:uerum&idindubiumponipoterit,ancorporaquidemfecerit,animaeueropriusextiterint.Itaquestatuendumhocest,necprimorumparentum,necnostrasanimaspriusextitisse,quamcorporafuerint.nampraeterDeumnihilabaeternofuisse,&factumessealiquandoquicquidpraetereundemexistit,suolocodemonstrabitur.Animasautemnonpriusquamcorporafactasessetumostendemus,ubidehacuitadisputabitur,anfueritantehancalia,autaliaposthancsitfutura.Caeterumexhumanisfacultatibusfinesinuestigarelicet,obquoshominesDeusfecerit.Adhuiusuitaesustentationemuireshabemusuitales,animales,&naturales,quibus&uiuamus,nutriamur,&nostramspeciempropagemus.Cordisuigoremhabemus,utDeumamemus,nobissanguineiunctos,&proximumquemque.Intellectumhabemus,utDeum&eiusoperacontemplemur.Uolutantem,utsuumunicuiqueattribuamus,&Deoobediamus.Idem.AnSintHominesFactialicuiussaltemtemporiscausa,uelutinaeternumuiuerent.Cap.Ui.Deuscumbonussitperfectissime,omniafecitoptime:Hominesergofecit,nonutaliquandoperirent,sedutinaeternumpersisterent.Quodenimbonumest(utsuntomniaDeiopera)idpermaneremeliusest,quamcorrumpi.Licetautempeccatodeprauatasithumanaspecies,ipsatamenhominissubstantiapersebonaest,&bonaesunteiusdemfacultates,&actionesperseconsideratae.Uirtusinculpatafoelicitatempostulataeternam.Poscitergopeccatumaeternammiseriam.Utautemmiserisinthomines,quipeccarunt,eosdemoportetsuperesse,noninterire,cumquidnonexistit,miserumdicinondebeat.CaeterumquodexoperibusDeialiquasintaliquandointeritura,demonstrabimusidemdehominibusdicinonposse,cummundumostendemusesseperiturum.Idem.FeceritneDeusHomines,utfoelicitatemnecessarioconsequerentur.Cap.Uii.Deuscerte,quodbonussit,perfectissimehominesfecit,utaeternafruerenturfoelicitate.Uiresitaqueeisindidit,quibushancipsamconsequerentur.Intellectumdedit,utDeumagnoscerent,&quidsibifaciendumesset,intelligerent,quidqueuitandum.Uoluntatemfecitliberam,utuirtutesamplecterenturliberrime,atqueadeoDeumiurelaudandum,suaspontenoncoactilaudarent.Inhaciustitiasipermanerenthomines,Deiconsilium&uoluntaserat,utaeternamconsequerenturfoelicitatem:sinabearecederent,inaeternumquidempersisterent,eatamenfoelicitatedestituerentur.Cumitaquepeccatumsitabomnibus,nonestutquisquamsperet,sefoelicitatemesseconsequuturum.Idem.AnSitPostHancUitamaliafutura.Cap.Uiii.QuodpriushominesostenderimusaDeofactosesse,utinaeternumuiuerent,dubiumnonest,quinposthancuitamaliasit.AnimasequidemPhilosophistatueruntinaeternumesseuicturas,sedsinecorporibus,cumhaecinterireuiderent.Uerumquodcorpussubstantialitersithominispars,sinequahomodicinonpotest,humanamuitamsolisanimabustribuendamessenegamus.Hinceoserrarestatuimus,quihominumanimasantequamcorporanascerentur,fuissecensuerunt.Sicenimsuntambaepartesfactae,utneccorpussineanimauiuerepossit,necanimasinecorporesuasprobeactionesexercere,quodsequentiamagisillustrabunt.Idem.ResurrecturaEssecorpora.Cap.Ix.Corporaintereunt:Ergosiposthancuitamuicturisinthominessolisanimabusuiuent.Haecfuitueterumphilosophia:sensusenimsuperarenonpotuerunt.Atnosconsequentiamnegamus:possetenimDeusanimabussuarestituerecorpora,quodplanumfiet,ubiprimaecausaeomnipotentiamdemonstrabimus.AnuelitigiturDeuscorporasuscitare,quaerendumfueratphilosophantibus.Exprimanominumgeneratignereshaecelucescet.Quaerimusitaque,cumDeusomniafeceritoptime,curhominesexcorporibus&animabusconstituerit,simeliusforetanimassinecorporibusuiuere?Meliusessenegamus:sedhominesimperfectosessestatuimus,sialterutrasuipartedestituantur.QuodautemnuganturPhilosophi,materiamuimmentisimpedirecorporisuitio,atnoncorporipersetribuendumessedicimus.Namnisisuccessissetpeccatum,corporamentisuimnequaquamimpediuissent.UerumquaerentipsiquoquePhilosophi,curintereantcorpora;sifactasint,utcumanimabusinaeternumuiuerent?Respondemus,utquaesuntineiscorruptibiliamorteseponantur:haecenimcorporaobmultasnaturaeimbecillitatesinaeternumpersisterenonpossunt.Atpotuisset(inquient)Deushocipsumexequisineomnimodacorporiscorruptione.Uerumest:sedmortemadhocelegit,utpeccatipoenam.Urgebuntulterius:Sitergohaecpeccatipoena,uthominessuiscorporibusinaeternumdestituantur.Paucisitarespondemus:Hominesposthancuitamautfoelicitatemconsequentur,autmiseriam.Foelicitatemconsequinonpossunt,nisieis,peccataremittantur:siremittanturpeccata,haecquoquepeccatorumpoenaremittetur:atqueitasuarursumcorporaconsequentur:sinautemmiserifuturisintinaeternum,corporaquoqueconsequentur,utcumtotipeccauerint,totiquoquenonunasolumsuipartemiseriamferant.Sodexsequentiquaestionepatebiteuidentius,corporaposthancuitamessesuperfutura.NicolausTaurellus.HancUitamAliquandocessaturamesse.Cap.X.Huiusuitaefinisprimus&praecipuusest,quodextotiusmundiactonibuscolligitur,utspecieshumanapropagetur,atqueadeoposthancuitamhominesplurimisupersint.Philosophirerumcausasitainuestigarunt,uthuiusuitaefinemnonintellexerint.Animasenimnonexistimaruntinhocmundonasci,&corporaposthancuitamsuperfuturaessenegarunt,utexeorumdecretisintelliginonpossit,adquidhaecmodouitaprosit.Siquidemhominumpropagationemitaadmiserunt,utsolacorporanonautemanimae,(quaspriusquamcorporaessent,extitisseindicarunt)inhocmundopropagentur.Cumitaqueuitahaecanimarumcausanonsit,&corpora(utaiunt)nonsitextrauitam,nonuideoquidDeummouerit,uthancuitamconstitueret.Aliterigiturnobisphilosophandumest.FecitDeushuncmundum,utineogenushumanumpropagaretur:humanaautemspeciesnonestsolocorpore,uelanima,sedutroquedefinienda,utPhilosophi&Theologorumnonnullihancpropagationemmalesoliscorporibusattribuunt.CumitaqueDeushuncmundumhumanigeneriscausafecerit,uthocineopropagaretur,certesicessethumanigenerispropagatio,mundushicatqueadeouitahaeccessaturaest.Frustranamquecoelorummotus,&totiusnaturaeuicissitudoesset,sinullinascerenturhomines.Uerumcessaturamessegenerishumanipropagationemitademonstratur.Idem.GenerisHumaniPropagetionemessecessaturam.Cap.Xi.Humanumgenussupracoepissedemonstrauimus,uthocsufficienssitPhilosophisargumentum,eiusdemquoquegenerispropagationemessecessaturamnolumustamensalsisuincererationibus,cumadsitipsiusroburueritatis.NouimusenimquodceuuerissimumasseruntPhilosophi,falsissimumesse,finemuidelicethaberenecessarioquodprincipiumhabuit,utsuolocodocebimus.Sicitaquephilosophemus:Omniumhominumeademestnatura,&finisidem,utquotquotmodonascenturhomines,postquamnatifuerintuicturisint:nascimurenimutpostuiuamus.Quoniamergonihilinaeternumextenditur,quoposteriusaliquidponitur,nascidesinenthomines,utomnespostuiuerepossint.Hocitaquemanifestiusexponipotest.LineamducasabAadFquaetribuspunctis◉terminetur◉eodemmodoprocedasquousquelibueritAFLR◉etc.Lineahominumnatiuitatesindicet,punctaueroeorundemuitam.Quodpunctaulteriusextendantur,quamlineae,fierinonpossepatet,utlineahaecexmultispartibusconstitutainfinitasit,cumaliquidpostsehabeat,quodulteriusextenditur.Eademrationeconfutaberis,sidicas,hominumnatiuitatesininfinitumusqueextendi,cumenimomnesnostriposteri,postquamnatifuerint,uicturisint,&postetiammorituri,hominumcetenatiuitasininfinitumproducinequit.Namsidicasipsumnasciinfinitumesse,dicamipsumuinere,&ipsumquoquemorimagisinfinitumesse,quoduitalongiusextendatur,quamnatiuitas,&morsquamuitaulterius.Cumitaquenihilsitinfinitumtempore,quoponituraliquidposterius,hominumnatiuitatestemporeinfinitasessenegamus,quodeasomnes&uita&morsconsequantur.Huncnobisnodumueteres,uelueterumsectatoresexplicent.Idem.HominesNonSineCorporibusinaeternumesseuicturos.Cap.Xii.Haecuitasuumextrasefinemhabet,inalianimirumuita,inquagenushumanumuiuetmodo,nonautempropagabituramplius.Haecenimuitaeofineconstitutaest,utineacertahominummultitudogeneretur.Haecautemhominummultitudogeneratur,utinaeternumuiuat.Cumitaquehominumgeneratiosuumextrasefinemhabeat,inuitanimirum,certehaecuitaalteriusuitaecausaexistit.Nouimusidfrustraesse,quodsuumfinemnonassequitur,&idfrustraessenouimus,cuiusfinisfrustraest.Huiusuitaefinisesthominumgeneratio,generationisautemaeternauitafinisexistit.Quamobremsiquodgeneratumest,hocsuofinedestituatur,frustrageneratumessedicimus:sifrustrageneratumsit,idquoquefrustrafuisseconcludimus,quodfuiteofine,utidgeneraretur.Annonpatetigiturhancuitamfrustraesse,siquodeiusestpropriumopus,hominumuidelicet,uel(utueteribusinhocassentiamur)corporumcertamultitudo,suumfinem,hocest,aeternamuitamnonconsequatur.AbsitautemutDeumaliquidfrustrafecissestatuamus.Idem.CurDeusUolueritHominesexhominibuspropagari.Cap.Xiii.UoluitDeuscertamhominummultitudinemhabere,quamsuaequodammodofoelicitatisparticipemfaceret.Hancutconsequeretur,mundumhuncfecit,hancqueuitamconstituit.Uerummirariquispossit,curhaecmediafecerit,cumaequefaciletothominesfacerepotuerit,atquemundum.OmnianempefecitDeusoptime:utmaioressethominumfoelicitas,eosamoremutuoconiungiuoluit:utautemamoriseomaioresset,eosexsesepropagariuoluit.Notumestquantumsanguinisconiunctioualeat,&storgaenaturalesuehementissimisuntamorisimpetus.Haecesthumanasocietashocamoreconiungenda,utpaterfilios,&filiipatresagnoscant.Haecautemsocietassinecorporibusconsistere,nequit,quocircafuturumessecredimus,utcorporasuscitetDeus,quibushominesseseinuicemagnoscerepossint.Idem.DeDeo.DeumEsse.Cap.Xiiii.Hominisfinesuariisunt,utsupraexeiusdemactionibusostensumest.Eorumautemaliquihuiusuitaepropriisunt,quibusnimiruminhatuitasustentamur,&speciemnostrampropagamusinposteros.Aliquiueroducessunt,quibusadaliamuitamdirigimur:utestDei&eiusoperumcontemplatio,&inuoluntateiustitia.Decontemplationeprimumagemus,postuirtutesexponemus,quibusfoelicitatemconsequimur.AnsitDeus,dubitandumequidemnonest:uttamenintellectusinhocipsomagisconfirmetur,Deumessesubtilirationedemonstrabimus.Causarumordofinitusest:habetergoprimamaliquam,cuiuseffectussintinferiorescausae:nulliusueroeffectusexistat,&postremamaliquam,quaesuperiorumeffectussit,&nulliuscausa.Sinueronegesfinitumessecausarumordinem,sedascendendo&descendendoininfinitumusqueprogrediposse,nectamenprimamnecultimaminueniri;tumhocconsequeturabsurdum,idquodpenitusnonest,alteriuscausamesseposse,&quodinfiniteexistit,aliquominusexistere.Cumenimcausasuoeffectupotiorsit,hocest,magisexistat,causaequaeinfinitumdistantabinferioribus,infinitepotioresexistent:hocest,infinitemagis,&inferioresiisdeminfiniteminusexistent.Cumqueomnescausae&superioreshabeantcausas,&effectusinferiores,sequetur,idquodomniaestinfinitenimirumexistens,alicuiuseffectumesse,&eodemminusexistere.Quodquenihilestinfiniteminusexistens,alteriusessecausam.Idem.QuidSitDeus.Cap.Xu.Expraecedentibuspatet,incausarumordineprimamaliquamesseadmittendam,cuiushancesseproprietatemuoxPrimademonstrat,utrerumomniumcausasit:(hocnamquecausarumordineomniacontinentur:&unusnonpluressunt,utpaulopostpatebit,causarumordines)ipsaueronulliussiteffectus.HancueteresDeumnominarunt.CumitaqueDeuseisdefiniendusesset,nonexistimarunteumcommodiuspossedefiniri,quamsidicerent,Deumprimamessererumcausam.HaudequidemnegaueroquiohaecdefinitiosoliDeocompetat,utrectedefinitiocumredefinitaconuertipossit:hoctamenarecentioribusquaesiero,quiueterumdecretamordicusapprehenderunt.anhaecdefinitiosoliDeo,&sempercompetat?Uetereshocipsumaffirmauerint,recentioresueronequaquam.fatenturenimDeumabaeternofuisse,cumnihilomninopraetereundemexisteret.Roburergononexistentibus,quomodotumprimarerumcausadicipotuitDeus?Sedaliarationeueteresconfutandisunt:nonenimDeumconceduntabaeternosolumfuisse.Relationispraedicamentumlogiciinteraccidentianumerarunt,&rectequidem,quodquicquidpersesubsistit,eoipsoquoest,sibinonaliisexistat.Cumitaquecausamesse,subrelationispraedicamentocontineatur,certeconsequiturcausaenomenaccidensessererum,quibusattribuitur.Utergoconsistetueterumsubtilitas,quisoloaccidenteDeumdefinierunt?Pluribusaperteconsutarentur.sederroremubilateat,patefaciamus.Inhacueterumdescriptionequiadixerunt;Deumprimamessererumcausam,duosuntdiligenterobseruanda:uoxenimprimaDeumostenditaseipso,nonabalioquopiamexistere.Haecdescriptionispars,quidDeuspersesit,indicat:aliauero,quadiciturrerumessecausa,quidipseperaccidensexistat,ostendit:hocenimestnonsuiipsiussolum,sedaliorumrespectu.QuamobremsiDeusuere&simpliciterdefiniendussit,alteradescriptionisantiquaeparsamouendaest,utnihilcontineat,praetersimplicemDeiessentiam,quapersenonaliorumrespectuexistit.Deumitaqueessentiamessedicemusaseipsoexistentem:ΑύτουσιονTheologiDeumuocarunt.Quodsiuoxinabstractumdeduciposset,Deumunicauocedefiniremusoptime,diceritesuidelicet,eumesseαύτουσιαν:nihilenimgenituspraeterDeumexistit,cuiuoxistapossitattribui,&Deosoli&sempercompetit,eaquecomplectituromnia,&solaquaeDeusperse&suiipsiussoliusrespectuessedicitur.NicolausTaurellus.UnumEsseDeum.Nonplures.Cap.Xui.ExhacdefinitioneDeumliquetinfinitamesse,&omnipotentemessentiam:cumenimaseipsosit,&nihilseipsumdefiniat,infinituscerteDeusest:cumquecausamsesuperioremnonhaheat,equadefiniripotuerit,&omniaquaecunquesunt,subsecontineat,Omnipotensutiqueest:siquidemnihilineumagerepotest,uteiusactionesimpediat.CumitaqueDeussubstantiasitinfinita,infinitamquoqueadagentiumpotentiamobtinet:Uerumunoinfinitoplurastatuinonpossunt:Namsiduouelplurasint,eauelplanenondifferent,uelinfinitedifferent.Siplanenondifferant,unumquiderunt:Namquaenumeroseparatasunt,quodammododifferunt:Sinauteminfinitedifferant,simplexeisdifferentiacompetetesse&nonesse,atqueitaunumsimplicitereritomnia,alterumsimpliciternonerit,hocest,meritonihilumnominabitur.Unicumautemesseomnipotensnecessariohacrationepatet:Namsiduosint,poteritunumalteriusactionesinhibere,uelnonpoterit.sipossestatuasidcerteomnipotensnonerit,cuiusimpediripossuntactiones:sinposseneges,hocipsoomnipotensessenegaueris.Quoniamergononnisiunumstatuipotestinfinitum,&unumomnipotens,recteunamnonplurescausasprimasesseconcludimus.cumquesubhaccausaquaecumquesuntomniacontineantur,unumquoquecausarumordinemnonpluresadmittimus.Hictamenordoinmultosinferioresextenditur,dequibusnonestnuncscribendilocus.Idem.TrinumEsseDeumNonessentiaquidem,sedpersonis.Cap.Xuii.DiximussuprainDeidescriptioneduodiligenteresseconsyderanda,quodnimirumDeussuiipsiussitprincipium,&aliorumcausa.IlludipsamDeisubstantiamindicareostendimus,quasibisolinonaliicuiquamexistit.IamuerocumDeusagerequidpiam,nonautemquiescerestatuatur,quaerendummeritofuerit,quidagatDeus,Uetereseumcircamundum,&quaeineosunt,occupatumessecrediderunt:credunthocetiamChristiani.Uerumetsinonhocnegauerim,aliudtamenagitDeusquaDeusestratione.HocenimagitDeusquarerumcausaestratione.Christianosinterrogauerim,sinonaliamDeiactionemadmittantpraeterhancquainmundumoccupatusest,quidegisseDeumexistimentmundonondumexistente?RespondebuntexAugustinisententia,eumiisinfernumpraeparasse,quitaliaquaererent:PulchreprofectoquasinonsintnobisexChristimandatoscrutandaescripturae.Quidhocestquodpaterdefilioait,"hodietegenui"?Quidhecuoxhodiesignificetexpositumestabeisoptime:Nonenimtemporisaliquampartem,sedaeternitatemdesignat:siquaeramitaquequidDeusabaeternoegerit,annonattestantescripturabenerespondero,cumsibifiliumgenuisse?HecTheologisscriptasint:Nobistamenphilosopharilicebit,modoquaephilosophandouolutamusscripturaesintconsona.Idem.QuidDeusAbAeternoegerit.Cap.Xuiii.Subtiliterphilosophatisuntueteres,cumnaturam,&quaesubeasunt,abaeternofuisse,sibihacrationeuidebanturdemonstrasse,Deumuidelicet,nisimundusabaeternofuerit,quiescereoportuisse.Sisithocphilosophicum,inanemesseconcesserophilosophiam:Absittamenutidadmiserim.QuaeDeusinmundoagit,eanonsibi,sedhominibusagit:sinihilergoagataliudDeus,Deocertesumus&foeliciores,&nobiliores.Namquodestalteriuscausa,ideoipsoestignobilius:siccoeliquodhominumcausasint,hominibussuntignobiliores.Deusautemquodrerumomniumcausasit,nulliusomninocausaexistit:suonamquefinequiduisperficitur,&quodalteriusestcausa,hocipsoquopropteridest,illudipsumperficit.Effectusueroestutcausamperficiat,nonuiceuersa:maximeuerosicausasitintelligens&uoluntaria,qualiscerreDeusest.Nonenimfacitaliquid,uteidemsubiiciatur.QuodsiDeushacperficiaturactione,hocestsuumfinemseufoelicitatemconsequatur,quainhocmundoagitquaeuelagenda,uelconseruandasunt;summumcerteDeibonumnonipsius,sedhominumerit.Hicsiquidemmundus,&quaefiuntineo,adhominemperficiendumfactasunt.NositaqueDeum(uthaecuitemusabsurda)contemplabimuraliter.Inrebusomnibusduoconsyderantursubstantia&eiusdemactiones.substantiasuisperficituractionibus,quofitutquies,rerumimperfectionemdenotet.Deumfatenturphilosophisubstantiamesseperfectissimam.quodnisiconcederent,multisplanumfaceremusrationibus:Nullamergoquietisrationemadmittit,sedactioneperficiturperfectissima.Haesuntautemactionisperfectissimaeproprietates,uteasuumfineminseipsahabeat,utfinisillesitperfectissimus,hocest,utsummusexistat,nonaliisubiectus,&opusexponatabsolutissimum.Substantiaeperfectissimaeproprietateshaesunt,utnecipsaquietemadmittat,sedperpetuouigoresubsistat&actionesuaperfectissimeperficiatur.hocestsola&semper,utnecpriusextiteritquamperfectaesset,semperquesitperfectissimafutura,necperfectiohaecalteriussitcuiuspiam.N.Taurellus.AnDeusContemplationeperficiatur.Cap.Xix.SiDeusmenssit(utcumueteribusTheologorumaliquifatentur)contemplationeperficitur:Hocenimpropriummentisopusest.Nequaquamueroidfueritadmittendum.NonhaecenimDeiestperfectio,sedhominis&angelorum.Foelicessumusintelligendo;Deusautemestexistendofoelicissimus.Haecueteresnonanimaduerterunt.Contemplatiorebusestcontemplandisposterior:Nonenimquicquamcontemplaripotes,nisirespriusexistat,quamuiscontemplari.Resetiamcontemplataesuntipsacontemplationepotiores.Nonenimfoelicemfacitcontemplatio,nisirescomtemplatasadmireris.Actioigiturquarescontemplataeuelexistunt,uelfactaesunt,esteapraestantior,quaipsaecontemplantur.Deumitaquenoncontemplationeperficidicemus,sedeaactionequaresexistunt,quaebeantsecontemplantes.DeumuidereTheologistatuunthumanamessefoelicitatem:Rectequidem,AtDeumesseDeifoelicitasest.Hocpluribusestcomprobandum,utphilosophisetiamfiatconspicuum.Actionisperfectissimaehancdiximusesseproprietatem,utsuuminseipsafinemhabeat,hocest,utquamprimumactiofuit,suumfinemhabuerit,&eumquidemperfectissime.Actionisetiamperfectissime,opusessediximusperfectissimum.AtpraeterunumDeumnihilest,quoddicereliceatperfectissimum.Nihilquoqueestpraetereundemquodabeternofuerit(utinfrademonstrabimus.)Deusitaquequodabaeternofuerit,&subsistatperfectissime,opusestactionisaeternae,&perfectissimae.HincpatetquomodoDeussitsuipsiusprincipium.Reliquaenimquaecunquesunt,quodfinitasint,itaexistunt,utfiericoeperunt,&fieridesierint.quofit,utquietesubsistant:siquidemaccidentiasuntquasexeruntactiones:Deusautem,quodanulloexistat,noncoepitfieri:quaecausaestutnecfieridesierit:suntenimquenoncoeperunt,inaeternumnecessario.QuamobremDeuminperpetuofierisubsisteredicimus;seditautagensnonsitextrinsecus:causamenimnonagnoscitDeus.SuntergotriaquibusDeumsubsisterestatuimus,Actio,quodagit,&quodfit.Idem.DiuinaTrinitas.Cap.Xx.HaectriainDeo,quodnonutreliquaquiescenssitsubstantia,sedperpetuouigoresubsistat,patentapertissime.Triaquidemsunthaecpropriisdistinctarationibus(quasidiomatauocantTheologi)nonautemtresnumeroseparatasconstituuntsubstantias,sedunumesseinfinitum.Nonenim(utsuprademonstrauimus)unoplurapossuntesseinfinita.Huiusreialiudhabemusargumentum:siquodfit,abeoquodagitnumeroseparatumsit,utduaenonunasintsubstantiae;tumquodfit,primacausadicinonpoterit.Nonenimprimacausadiciquicquampotest,quodcausamsuiextrasehabet.Atsiprimacausanonsit,finitumquiddamest,extraDeisubstantiamconsistens:nonpoteritigitureiusactioniseffectusesse,quaDeumessediximus:HacenimagitDeussibiipsi,nonaliicuipiam,quofit,utactioquaDeusest,inipsaDeisubstantiacontineatur,nonextraeuagetur.HancinternamDeiactionemueterumnullusphilosophandoanimaduertit,ututdesuoPlatoneglorienturPlatonici.Quidautemnostraefideimagispotestesseconsonum,quaDeumsubstantiaunum,atpersonistrinumcolimusacueneramur?Deusagenspatremrefert,eiusdemeffectusFilium,actioidquodagitcumeoquodfitconiungensinseparabiliter,piespiritussanctusdicipotest.SiquaeraturergoquidDeusabaeternoegerit:seipsumfecissedicendumest,tumquodpraetereundem(utmodopatebit)nihilabaeternofuerit,quodfecissedicipossit,tumquodsibiipsinonaliicuiquamDeusabaeternofuerit.Idem,DeNaturaNaturamNonEssePrimamrerumcausam.Cap.Xxi.Naturamfortassisexistimetaliquis,primamessererumcausam,quodtamenestabsurdissimum,utmultisdemonstraripotestargumentis,equibusunumautalterumexponemus.Primacausaquodsuperioremnonagnoscat,aquasuumesseacceperit,ipsasuiipsiuscausaest:Naturauerononaseipsa,sedaprincipiosuperioriexistit.Cumenimfinitasit(utexcoelorummotupatet)abaliocertedefinitaest,nihilsiquidemseipsumdefinit.Adhaecsinaturaseipsamfecerit(quaeprimaecausaeproprietasest)certeseipsamfecitnaturaliter.Quaeueronaturaliterfiunt,expraeexistentemateriafiunt,utsinaturafactasitnaturaliter,eamexmateriapraeexistentefierioportuerit.Quodsistatuatur,naturanondumexistente,consequeturaliquidfactumessenaturaliter,&naturamaliquidfecissepriusquamipsametexisteret.Nonestergonatura,primarerumcausa.Idem.MundumAliquandoCoepisse.Cap.Xxii.Naturamundumnonexcedit.Demundoigituragemus,uttotum,adeoquenaturasomneshocnominecomplectamur.Pluresaliquimundosadmiserunt;ridenthocAristotelici&merito,quibusidueroconfutauerintargumentis,nostrumnonesthicrecensere:Aliitractentaliena.Certeconfutatusesterrorhic,utconsisterepossitnihilominus.Nosautemnecsensunecrationemoueripossumus,utaliumpraeterhuncmundumessesuspicemur.Phantasticishocphantasmatractandumrelinquimus.Unumitaquemundumesse,&eumquidemfinitum,satisconstat.Hocautemutdiligenterexaminetur,dignumestmaxime,numscilicetmundushicabaeternofuerit,autaliquandocoeperit:NunquamcoepissemundumCorypheusobtinuitAristoteles:contrariumdiuinareuelationesumusedocti.Quisquisesautemquiphilosophumagit,&teChristianumesseprofiteris,haectumihiconciliato.Promptahicestphilosophantiumagilitas:Mundum(inquiunt)abaeternofuisseuerumestphilosophice,mundumetiamabaeternononfuisse,uerumesttheologice.Duplexeccenostrorumphilosophorumueritas,&sibiipsiquidemcontraria.Animumattenditedoctores:Mundumabaeternofuissefalsissimumestphilosophice&absurdissimum:Hocuosedocebimus,Mundumquodfinitumquiddamsitabaliononaseipsoexisterefatemini.Quaerimusitaquesitnemundusabsolutumopus,anueroinfiericonsistat?Idem.MundumNonFieri,Sedfactumesse.Cap.Xxiii.Duplicessunteffectus:Quidamenimasuacausaseparatisunt,utdomusabarchitecto:Quidaminsuacausaconsistunt,necabeaseparatimpossuntsubsistere;utcalorinigne.Adquosigitureffectusmundumreferemus?SidixerismundumaDeo(cuiuseffectumessefatenturomnes)substantiaseparatumesse:Deummundotemporeprioremesseconsequetur:haecenimesthorumeffectuumproprietas.idautemquodestalioquopiamtemporeposterius,abaeternonequaquamfuit.Sinueromunduminsuacausasubsistereiudices,utcalorinigne;nouerishoseffectsubstantiasnonesse,sedaccidentiaeorum,quibusinsunt,utmundusinhaceffectuumserienullomodocomprehendipossit.Uerumuthocmeliusintelligatur,paucisidexponemusapertius.MundusaDeosuumessehabet.quodhacuocefieriexprimimus.Fieriautemeffectustumdicuntur,cumidipsumquodsuntasuacausaaccipiunt,eonimirumtemporecausaecumsuisiunguntureffectibus.Hecconiunctioinprimaeffectuumserietamdiudurat,dumopusabsolutumsit:Dicimusitaquemundum(quodeumadhoseffectusomninoreferrifatendumsit)nonfieri,sedfactumesse.Perfectanamquesubstantiaest,&suumfinemsuisactionibusiamdudumestconsequuta.Cumitaquemundusnonampliusfiat,suumessenonaccipitabalio:Quamobremsifueritabaeternomundusutnunc,estnunquamcerteabaliosuumesseaccepit.DicantigiturAristotelici,quomodoDeusmundisitcausa,simundusabeosuumessenunquamaccepit:sinautemaccepissefateantur,idcertenonfuitabaeterno:Namquaesuntabaeterno,inaeternumsuntnecessario:&quaefinemhabentprincipiumhabueruntnecessario:MundusitaquecumaDeofieridesierit,abeodemquoquefiericoepit,atqueadeononabaeterno,sedintemporefactusest.Idem.Mundifinisestrerumuicissitudo:Huncmundushominibusetiamnonexistentibusconsequiposset.Imperfectustamenhicfinisest,nonquodimperfectamarguatsubstantiam,sedquodaliundequamamundoperficidebeat.Utenimgenushumanumincertammultitudinempropagetur,rerumuicissitudoestordinata.Cumitaquemundusrerumuicissitudinemiamdudumnactussit,perfectam&absolutamsubstantiamesseconsequitur:supratamenmundumdiximussuumfinemnondumassequutumesse:uerumiddealiofineintelligideberedocuimus,quirerumuicissitudinesperficit,hominumuidelicetprocreatione.Idem.MundumQuodAlteriussitcausanonpotuisseabaeternoesse.Cap.Xxiiii.Hominiscausamundumexistereinconfessoest:Quamobremsinonfuerinthominesabaeterno,mundusuelnonfuitabaeterno,uelfrustrafuit.Nullosautempenitushominesabaeternofuissesuprademonstratumest,utcumcoeperithumanumgenus,mundumquoquealiquandocoepisseconsequatur.Uerumhocalioquoquemododiscutiemus.Quesuntalteriuscausanonnecessario,sedcontingenterexistunt:causamenimsesuperioremhabentaquaexistunt,cumnihilseipsumfaciatalteriuscausa:Quodautemaltericausaesubest,eiusdemsubestarbitrio:Eanamquecausafacultatemhabeteiusquoddeditaccipiendi.Uerumnihileorumquecontingenterexistuntabeternofuit:Hocenimfatenturomnesfinemhaberenonposse,quodprincipiocaret.N.Taurellus.DeSecretisAngelorumLib.Ii.DeSubstantia,Differentiis&potestatedaemonum.Cap.I.Multarationequidem,&experimetiasolershominumadinuenitindustria,quaecumpaucissimiscompertasint,meritosecretis,&miraculisannumerantur.Hechumanasunt,uelnaturalia.Sedinexpletahominumlibidonecartefuitcontenta,necusu:Daemonumquoquefuitimplorandapotestas.Horumopeplurimafierisolent,quepariterdoctos&imperitosmagnostuporeafficiunt.Caeterumuthancquoquesecretorumpartem,rationequamnostrafides&religioferatexpediamus.primumquiddaemonessint,quibusdifferentiisdiscernipossint,&quaminreshumanaspotestatemobtineant,ostendemus.QuidSintDaemones.Cap.Ii.Daemonquasiδαημωνidest,sciensaGrecisdicitur,quonominesimplicesintelligentias(utuocantphilosophi)complectimur,substantiasuidelicetincorporeas,nullacorporismoleirretitas,aprimorerumopificeDeocreatas,utiustaDei,&operumeiuscontemplationefoelicitatemconsequerentur.Iustaautemestcontemplatioquaenoninuidiam,autcontemplataereidesyderium,sedopificislaudemparit,qualemcontemplataresexpostulat.Quodueroexistimantaliquidaemonesinhominumgratiamessecreatos,idpraeterphilosophiaeueritatemest,utaliasostendimus:licetenimDeusangelorumbonorum,&malorumministeriosaepissimeutaturadhominesprotegendos,autpuniendos:nonhictamenfinisestpraecipuus,obquemcreatisuntspiritus;cumomnisintelligenssubstantiasibiipsiprimum,nonautemaliicuiquamexistat.Humanaequidemanimaecumacorporibusseparataefueriat,immunessuntamateriaecontagio:seddaemonesobidnequaquammeritonuncupantur,cumearumfinissit,utcorporainforment.HancobcausamseparatasacorporibusanimasTheologirecteconquiescerestatuunt,adextremumusquediem,quomortuorumcorporasuscitabuntur,utpotequarumoperationescorporumsubministrationelimitentur.Sedaliaestdaemonumnatura;siquidemabsqueomnicorporeamolefinemsuum,&perfectionemassequuntur.NecestutiismoueamurquaeCorneliusAgrippaexAugustino,Basilio,Gregorio,Apuleio,&Psellorecenset.Quamuisenimuariiscorporum,&formarumdifferentiisdaemonesquandoqueconspiciantur:haectamenspectrasunt,autassumptamodocorpora,quibusdaemonumsubstantia:nullomododefiniendaest.Demonesenimutsesehominibusconsolandis,autdecipiendisaccommodent,formasquaenostrissensibusidoneaesint,asmunt,&easpaulopostnullasuicorruptionedeponunt.Porroaddemonumintelligendamsubstantiam,&naturam,idquoqueexpendendumuenit;daemonesnimirumnecsubstantia,necquantitateinfinitosesse,quemadmodumaliasDeumexistendoinsinitumessediximimus.Licetergophilosophisinfinitumsit,quicquidincorporeumest:daemonestamen,ut&aliaquaecunquesuntpraeterunumDeum,finitosesseperhibemus:quodsuolocodemonstrauimus,ubiDeumostendimussubstantia&unitateinfinitumesse:substantiaquidem,quodhacipsaomniasit;unitate,quodsolusinhuncmodumexistat.Quantitateautemfinitosessedaemones,hincfacileliquet.infinitumenimestquantitatenihil,quodmultumest,neculliquodpartemextrapartemhabet,competitinfinitum.Atueromultosessedaemones,praeterexperientiam,hocipsummanifestaquoqueratio,satisattestatur.Bonumenimcuiuscausacreatisuntdaemones,nonunitatemrequirit,sedmultitudinepraestantiuseuadit,cummeliussitplurimos,quamunummodoiustaDeilaudefoelicitatemconsequi.N.Taurellus.DeDaemonumDifferentiis.Cap.Iii.Daemonummagitriplicemconstitueruntdifferentiam,utrefertAgrippa:siquidemaliossupercoelestesfaciunt,mentesnimirumpenitusacorporeseiunctas,quaesoliDeocontemplando,&colendoaddictaesintquamobcausamDeosillasnuncupant,propterdiuinitatisparticipationemquamdam:quiasempersuntDeoplenae,diuinoquenectareebriae.HidaemonescircaunumDeumuersantur,necmundicorporibuspresunt,necinferiorumministrationiadaptantur;sedsusceptumaDeolumeninferioribusordinibusinfundunt,singulisquesingulaofficiadistribuunt.Hosordinesecundoproximeconsequiuoluntcoelestesintelligentias,quosdaemonesuocantmundanos,scilicetultradiuinumcultummundisphaerisaccommodatos,unicuiquecoelorum,&stellarumpraesidentes:undeeosintotidemordinesdistribuunt,quotinmundosuntcoeli,&quotincoelissuntstellae.Tertioponuntdaemonesquasiministrosadeaquaesuntininferioribusdisponenda,quosOrigenesuocatinuisibilesquasdamuirtutes,quibuseaquaesuntsuperterramdisponenda,creditasunt:saepeenimneminiconspicuiitinera,&negocianostradirigunt:saepeetiampraeliisintersunt,clandestinisquesubsidiisoptatosamicispraebentsuccessus:quippeconciliareprospera,infligereaduersaprolibitupossedicuntur.Illossimilimodoinpluresordinesdistribuunt,utaliiignei,aliiaque,aliiaerei,aliiterrei.Quaequidemquatuordaemonumspecies,iuxtaquatuorcoelestiumanimarumuires,mentem,rationem,imaginationem,naturamscilicetuiuificam&motricemcomputantur.Haeccommentitiaestdemonumscena(utrecteUuieriusinquit:)Namnecratione,necexperientia,necDeiuelueraciumauthoritatecomprobaripotest.Primusequidemdemonumordoueritateconsentaneusest.Deusenimutinfinitaebonitatisest&sapientiae,infinitaspenesubstantiasintelligentescreauit,adcontemplationem,amorem,&uenerationem,quarumaliascorporibusspecieipropagandaeaccommodisalligauit,aliasueronullamateriadefiniuit.Hisceprimusdaemonumordoconstituipotest:sedquodhunceorumfinemesseuolunt,utsinguliscoelestiumdaemonumordinibussusceptumaDeolumeninfundant,hocpraeterphilosophicamueritatemest,&horrendaminsecontinetidolatriam;cumhacrationeDeosnobisobtrudantgentilitios.Quinimosiphilosophiceagendumsit,facilehuiusopinionisdetegeturabsurditas.Quisenimsanaementisunquamasserueritsubstantiasnobilioresignobiliorumcausaconditasesse?Coelestesautemintelligentiaeprimishiscedaemonibusignobilioressunt:Curergocoelestiumanimarumcausadaemonessupercoelestesessestatuerimus?Eademetiamrationecoelestesintelligentiaeconfutaripossunt.Cumenimhaenobis,&nossphaeriscoelestibusnobilioressimus,nonuideturuerisimilecoelestesintelligentiasnostricausa,sphaerarumquecoelestiummultominusessecreatas.Caeterumdementibuscoelestibusaliasanobisactumest,ubidocuimusabsurdissimamessephilosophorumsententiam,quimentescoelesteshocnomineconstituerunt,utmateriaeprimaepotentiam,quacorruptibiliasuntomniacorporea,cohiberent,&cursucertissimosphaerarummotusmoderarentur.Namhaecoperaabintelligentiaenaturasuntalienissima;&imperfectumopusest,quodexternoindigetadminiculo,ueluticorrituradomusfulcimento.Uerumquod,hicamagiscoelestibusintelligentiisaliusfinisadscribitur,nimirumutsuisinfluentiis(utuocant)daemonesimbuantinferiores,adeoqueuariisuirtutibushumananegociagubernent,nonminushocuerisrationibusaduersatur,quamquodmodoconfutauimus.Namsicoelestesinfluentiasadmiserimus,eaetamensaltemsuntnaturales,neciisanimaenostraeafficiuntur,nisiquatenuscorporibusobnoxiaesunt.Sedquismentiumincorporearumesfectusdicetessenaturales?Infimusdaemonumordogenioscomprehendit,quiexgenituraduces,&rectoreshumanarumactionum,prouariocoelestiumastrorumpositucontigerunt.Ecquidhacderesentiendumest?Certesiuerasitastrologorumsententia,nosscilicetfortunis,autinfortuniouirtutibusque&uitiisobnoxiosesse,prouthuncautillumexcoelestibusastrisdominumobtinuerimus:Nequaquamtamenhocmediantibusmundanisdaemonibusfiericoncesserim,cumnullusomninodemoncoelestiumcorporumactionibussubiiciatur.Itaquecumdifferentiasabipsarerumdiuidendarumsubstantiadesumioporteat,utuerasspeciesconstituant,Daemonumdifferentiasinuestigarenonpossumus,utpotequorumsubstantiaesubtilioressint,quamutearumdiscriminanosterassequipossitintellectus.Siquidemuerumsit,quodphilosophorumaliquiperhibent,daemonumuidelicetaliosimmortales,&aliosessemortales.hincdifferentiameritodesumetur,cumquodmortaleest,eiusdemnequeatessecumimmortalinaturae,sedcommentitiaesthaechominumphilosophiaeimperitorumopinio,siuelipseCardanusuoluminosusinsteterit.Incorruptibilesenimexsesesuntomnesdaemones,utanimaenostrae;necinterirepossunt,nisieodemquofactisuntaprimacausamodoinnihilumredigantur.Hocautemnonuelleprimamcausam,exeodaemonumfineobquemcreatisunt,euincitur.Issiquidemestquisubindemagis,magisqueperficiatur,cumrerumcorruptibiliumeasitratio,utfinemextrasesuumhabeant,quisuotemporesuamconsequaturperfectionem,adeoqueoperenactoconquiescantactiones.Mundusexseseinaeternumusqueconsisterepotest:hoctamennonferetDeus,cumeofinefactussit,utexeocertahominummultitudonasceretur.Huncfinemmundusnonaeternitateseddefinitotemporeconsequetur,utaliascopiosedocuimus:tumquemundiactionesdesinent,&mundusaliusinhuiuslocumsubstituetur,cuiusfinissitabhoclongediuesissimus.Seddaemonum&hominumfinisitasehabet,utnullotemporedefiniatur,quinperfectusquidemperse,nunquamtamenabsoluendus,perpetuomagisperficipossit.Porrolicetdaemonumsubstantianobisincognitasit,exuariistameneorumactionibusdifferentiaselicerelicebit.Probequidem,simododiuersaesintdaemonumactiones,&eaenobisinnotescant.Constathocmultorumexperientia,&sacrarumetiamliterarumauthoritate,daemonesaliosbonum,aliosueromalumoperari.Differentiamhincergosumemus,utbonitate&malitiadistinguanturdaemones.Uerumhocaccidentisesse,nonsubstantiaediscrimen,hincliquet:siquidemmalumquodinmalisestdaemonibus,nonipsiusDei,sedipsorummetdaemonumeffectussit.Quodueroseipsosnonfecerintdaemones,aliasostendimus,ubisoliushocesseDeimultisargumentisdemonstrauimus.Cumtamennullumhocipsodiscrimenapertiushabeatur,ferripoterit.CacodaemonummultosTheologiconstitueruntordines(utrefertUuierius)nouemangelorumgradibusaduersantes,quorumprimihocest,falsidiinuncupantur,quiassumptodiuinaemaiestatisnomineprodiiscoliuolunt,sacrificiisque&adorationehonorari:sicutiSathanillequiChristumtentauit.Matth.4.Marc.I.Luc.4.Secundohabenturlocospiritusmendaciorum:cuiusmodifuitille,quiegressusestspiritusmendaxinoreProphetarumAchab.3.Regi.Hocdaemoniorumgenusseseoraculisimmiscet,&Pythiorumuatumdiuinationibusacpredictionibushominesludificat.Tertioordinecensenturiniquitatisuasa,quispiritussuntmaloruminuentores,omnium.queartiumprauarum:qualisapudPlatonemTheutusilledaemon,quiludos&aleamdocuit.Uasafuroris,Esaiae13.Uasairae,lerem.50.Uasamortis,Psal.7.Quartoloco,ultoresscelerum.Quinto,praestigiatores,quimiraculaimitantur,&magisinfamibus,maleficiisqueinseruiunt,atqueitapopulumseducunt,Eccles.39.Sextaeclassisassignanturaereaepotestates,setonitruis,fulminibus,acfulgoribusmiscentes,corrumpentesaerem,pestilentias,&aliainducentesmala,Apoc.13.SeptimammansionemtenentFuriae,seminatricesmalorum,discordiarum,bellorum,&uastationum,Apocal.7.Octauam,criminatores,&exploratores.Postremam,tentatores,&insidiatores,quisingulisadessehominibuscreduntur,maligeniiidcirconuncupati,Apocal.9.Nondubiumest,quindiabolusquibuscunquepotestartibusgenerishumaniperniciemmachinetur.Utergoregnumipsesuumamplificetmultishominummyriadibusadsepertractis,uerisimileestadhancremcertisdaemonibuscertaesseofficiadistributa:aliasenimunus&idemcacodemonuariaspotestexercerefraudes.Uerumquodhaeccertisrarionibusdemonstrarinequeant,nonestutiniisimmoremurdiutius.Idem.DeDaemonumPotestate.Cap.IiiiAnimaenostraecorporibusalligataesunt,quofitutintellectusolo,quiliberest,hanccorporumcoelestium,&elementariummolemsuperarepossimus,necnisiquodmembraferuntopemut:sedspiritusabomnicorporeuinculosolutisunt,necullocorporequantumuisdensoimpediuntur,quinquolibueritferripossint.Cumitaquedaemonessubstantiaesinthuicmundonequaquamsubditae,siquidagant,idmediisnaturalibusalligatumnonest:namnihilhabentnaturaecontrarium,utabhacafficianturnaturaliter,&substantiaesuntnaturasuperiores,utinhaecagantnaturalia,licetabiisnihilomninopatanturcuiusmodicoelestiumestinhaecinferiorapotestas.Atuerolimitatamessedaemonumpotentiamhinccolligerelicet,quodeorummalignitastantaproculdubiosit,utsiposent,omneshomines,uniuersamquenaturapenituseuerterent.Utautemlimitatasit,paucisexponemus,licethocarduumsitmaxime,cumhacinreuariasinthominumiudicia:Naminfinitispeneplurimorumauthorumhistoriistot,tantequemagicorumuiresesseperhibentur,quodquotidianaquoquetestaturexperientia,utnihilnonposseudeanturcacodaemones.Contrariumexistimantaliqui,nerasscilicetesseillusiones,quaecunquemagicis,&lamiisattribuuntur.Nonequideminfitiorquinmultadaemonesedantmiraculafascinatione:sedidtameninficiarinonpossumus,quinreipsaquodaguntquandoquecomprobeturutpostincantationisexemplatestabuntur.Daemonesitaquelicetobadmissumpeccatumabonorumangelorumcoeturepulsisint:eorumtamenuireseisereptaenonsunt,substantiamanenteincolumiSpiritusergosuntutabinitiopotentissimi:sedduplicirationetamenimpediunturquominusquicquidlubetefficerepossint.Primaquidemcumfinitaesintsubstantiae.Deinuerocumidipsumquodpossunt,idetiamDeoinhibente,nonpossint.Licetenimquiduispossedaemonesadmiserimus,nonproindetamenhoccitralimitationemintelligendumfuerit,cursolusDeussimpliciteromniapossit,nullo,quoduult,impediente.Propriumdefiniuntesselogici,quodomni,soli,&semperconuenit.Cumergopraenimiatristitiariderenonpossum,ridenditamenpotentiamhabeonihilominus.Quisdubitatquiacacodaemonhominemenecarepossit,ueleiabsconditissimosetiamsuffurarithesauros?Quisetiamdubitat,quinuelit?nonfithoctamen,quodhaeceiuspotentia,potentioripotentiacohibeatur.IamuerosipermittatDeus,quidpossintdaemonesinquirendumest.Finitaesubstantiaefinitaetiamestnecessariopotentia:cumergodaemonessubstantiafinitosesseconstet,utiquepotentiamobtinebuntfinitam&determinatam.Determinataautemest,nonutnostrarebusnaturalibus,sedrebusnonnaturalibus,negationenimirum,&priuatione.Quodsicintelligiuolumus,utobnegationemnonpossintaliquidexnihilofacere:obpriuationemnequeantaliquidexaliquofacereperpetuo,cumquiduisexquouisfacerepariterinfinitatemdenotet,atquesiquidexnihilofiat.Materianamquenihiladeffectuminducendumconferensnihilirationemobtinet.Hincest,utrectepernegentaliqui,daemonesquemquaminlupostransmutareposse,quaderepaulopostagetur.Hocitaquedelimitatadaemonumpotestateliceatasserere,substantiasnimirumeosfacerenonposse:namnecabsque,neccummediis:siquidemhocipsiusnaturaeproprium,illuduerofacereDeisoliusest.Exdaemonumcoitumulierculasconcipereposse,undehominesnascantur,idabsurdissimumest:hocenimDeussolisconcessithominibus.Etsifortedemonmulierculassubagitans,masculocuipiamsemensuffuraripossit:ineptumidtameneritadgenerationem,cumsubitouiseiuseuanescat,ubiexternumaeremoffenderit.Praetereasubstantiasetiamcorrumperenequeuntdaemonesabsquemediisnaturalibus,namhocquoqueDeisoliusest.Hancobcausamnonuideturdaemonesincoelestiapotentiamhabere,quodineanihilagantnaturaliter,nisiforteastrorumpositusimmutareualeant.Uerumnecideosposse,hocuniuersalitheoremateliquet:"Deusunicuiquesubstantiaededit,quantumadfinemconsequendumsatiserat."Sedhocnihiladdaemonumfidemfacit,utcoelestiatransmutarepossint.Desubcoelestibusaliaestratio.inquaeDeusagiuoluitnaturaliter,adreruminducedamuicissitudinem.Idem.DeMiraculisCacodaemonum.Cap.U.EtSiuerolimitataestdaemonumpotestas,utnonquiduispossint,multistamenhistoriis,&experientiaquoquequotidianaconstat,plurimaoperarisaepenumerocacodaemones:quaecumnullorationisdiscursuassequipossimus,intermiraculameritorecensentur.Uerumquidemest,obinscitiamquandoquemiraculanuncupari,quaenonsimpliciter,sedalteriusrespectumiraculasunt,cumfianthaecnaturaliter.Nequaquamtamenquaecunquecacodaemonesoperantur,fieristatuendasuntnaturaliter:cumenim(utanteadictumest)substantiaesintincorporeae,suasabsquemediisnaturalibusexeruntactiones.Hincintenebrisuiderepossunt,&pernicimotuferunturquolibet,nullacorporumdensitiemotumimpediente:utloquantur,instrumentisaduocemexerendamaliasnecessarius,nequaquamindigent,utpraculorumexidolisresponsatestantur,&magiquosἐγγαστρημύθους,autuentriloquosappellant.Haeccertementisnostraecaptumexcedunt,cumnaturalimodononfiant.Aliudautemestmiraculorumgenus,quoddaemonespermagos&lamiasexercent.Huiusmodisuntopera,&praedictiones.Hacpraesentia,praeterita&futuracomplectuntur,quaequideminscientibuspraedicidicuntur.Etsiuerodaemonesmultalatent:solumenimDeumcardiognostemuoluntesseTheologi:necipsiquoquenoruntangeliquotemporeuenturussitfiliushominisadhuiusuitaeconsummationem:nihilominustamenmultamagipraediceresolent,quaeresipsa&futurorumexitusmagnamultorumadmirationecomprobat.Operaueromagorumuariasunt,&quaemiraculisannumeraripossint,licetmultinimissollicitapraesumptionedaemonumpotestatesnescioquorationisdiscursunaturaeuiribusalligareconentur.Itaquenonnullareferemus,quaefieriiudicamusmiraculosopotiusmndo,quamnaturali.Primumenimmagosconstat,&lamiasperaeremmotuferriuelocissimo,&superaquasinambulate,utOddopirata,quiabsquenauialtummarepererrabat.Noxiasquoquetempestatesinferunt.hocaliquipernegantobstinate,indicantescacodaemonem,utquibonussitastronomus,futurasanimaduerteretempestates,&eotemporemiserispersuaderemulierculis,uthacautillarationepluuiasautgrandinemsibicausareuideantur:aeristamendominusappellaturcacodaemon,necueritaticontrariumhocesseuidetur,sitempestatescuminducerepossecrediderimus.Cumenimaliapossitplurima,quaepraeteromnemnostraerationiscaptumexistunt,quinonpossiteaquaefierisolent,etiamnaturaliter?Substantiasipsequidemfacerenonpotest,utanteadiximus:quodtamennoncitraconditionemintelligendumfuaerit,cumsubstantiasfacerepossitnaturamediante.Potestitaquecacodaemonnubesdistumpere,uelaliotransserre,magnoetiamuentorumturbine:aquasquoquesursumtollerepotest,ueleo,ubiingrandinemcommutentur.Hac&aliisrationibus,quaenobisincompertesunt,cacodaemonisopetempestatesinferuntlamiae,Deotamenhocadpuniendasregionespermittente.Praetereamagi(quonominecomplectimuromnes,quicacodaemonisauxiliofruuntur)praestigiis&fascinatione,incantatione&ueneficioplurimapraestant.Fascinationequidem,utspectantiumoculoscircumueniat,atqueadeoinuisibilesreddantur,autuariasassumantcorporumformas:hincmanes,&mortuorumanimasincorporaabinferisreuocarecredunturnecromantici,qualiseasagafuit,quaeSaulidesperabundodaemonemeffigieSamuelisobtulit.Ueneficiisautemuariosinferuntmorbos,&curantmodo,quinobisincognitussit,autcertequinaturalemhumanicorporismodumsuperet,methodicamquecurandirationem.Hincinfantesetiam,&uariapecoraenecantlamiae,quodutiquecredendumnobisestexperientiafrequenti,&multorumfidedignorumrelationeconuictis.Atuerosimerasessedicasdaemomonisillusiones,quibusirretitasmuliercularummenteseodementiededucit,utsefacerecredant,&fecissefateantur,quaenecipsae,necdiabolusipsefecerint:haec,inquam,rationesiliceateffugere,quiduisetiammanifestissimumpernegarelicebit.Caeterumdemorbisillatis,&morborumcurationibusdubitarimeritopoterit,annaturaliterprocedant,cumanteadixerimusdaemonessubstantiascorrumperenonposse,quinadidmediisutanturnaturalibus:siquidemhocsoliusestinfinitaesubstantiae,utquidabsquemediisfiat.Adsubstantiarumuerogenerationem&corruptionemmediaDeusnullapraeterquamnaturaliaconstituit.DeDufforegeBoethiuslib.Ii.histor.Scot.historiamrefert,quamCardanussatisinepterefutauit;mendaciumesseuolunt,quodfierinonpotusseiudicentCardanus&Uuierus,utexliquefactaadignemceraueneficarum,Duffusrextabeconsumptusenecaretur.Quisadeomentisimposfuerit,uthancuimceraeliquefactaetribuendumesseiudicet?Demediismagicarumartiumquidsentiendumsitposteadicetur:hicautemquaeridebet,andiabolusDussumregemmodopraeternaturalitabeconsumerepotuerit,causisnimirum&symptomatis,quaepraeternaturalemtabisrationemexistant.Duffusrexabsqueullobilisautpituitae,uelalteriushumorisnoxiisigno,uellaesitemperamenti,noctuperpetuisuigiliis,sudoribus,&doloreconficiebatur:integereratarteriarummotus,sensuumactionesillaesae,&frequentiorappetitus.Quibusutiquesignisdocetur,nequaquamnaturalemfuissemorbum.Atuerononobidexistimanerimessemendacium,quodhicdeDuffoscribitur:diabolusenimmorboscompluresinferrepotest,quorumnobisincompertaestratio.Potestautemquodsubtilisexistens,facilecorporispartesuniuersasperuadat,quasconstringat,diuellat,autaliterexcruciet:uiscerumquoqueactionesaduitamsustentandamnecessariasinhiberepotest,utpaulopostdemagorumincantationedicetur.Quin&terrohalitu,uariisqueuenenisnobisincognitispulmones,aliasuecorporispartesinficerepotest,undemorbipraeternaturalemmodumexoriuntur.Sedcorporistamencorruptioneminducerenequit,nisimediantenatura:cumenimgladiouitaabrumpitur,morshaecpropriecorruptiononest,sedtummodo,cumcorpusemortuuminaliamconuertitursubstantiam,autcomputrescit.Caeterumidetiamanonnullisindubiumuocatur,andaemonesmorbos,quosipsinonintulerunt,curarepossint:hocnegantaliqui,nullistamenrationibus,autcerteleuissimis.Adhancremconfirmandamhocargumentumnonnonnihilponderishaberepoterat,quodmorborumremediacausiseorundemoporteatessecontraria:neccuraripossintnaturaliter,quaecausashabentpraeternaturales:uteademrationeconuinciposseuideatur,morbosquinaturalibusexcausisortisunt,saltemmediisdiscutipossenaturalibus.Ututtamenphilosophemur,idquotidianadocetexperientia,nonnullosessemedicos,quimagicisartibus,magnomultorumstuporemorboscurent,quosipsidaemonesnequaquaminduxerunt.Sedadhocinquies,naturalibusuiunturremediis.Idquideminficiarinonpossumus:quandoquetamenabsquemediiscurant,&interdumetiammediisutuntur,quaedaemonumafflatumagis,quaminsitisanaturauiribusmorbospropellunt.Etsiueromorbosnaturaliterillatos,remediisoporteatdiscutinaturalibus:applicationistamenmodus,quomorbinaturalisadaemonibuscurantur,talisessepotest,quinostrassuperetuires.Calculum(exempligratia)quimaiorfueriturinaeductibus,confringendumessenouimus,uelaliasmagnauiopusesseutextrudatur:sineutrum,uelobmagnitudinem,uelobduritiem,uelobaegrotantisimbecillitatemadhibetur,remediisfierinequeat,morbusmethodicismediciscensebiturincurabilis,quemmagitamenfaciledemonisopediscusserint,isenimcumsingulascorporispartescitraimpedimentumpermeet,quidobstiterit,quominuslapidemetiamdurissimumcontererepossit?Decaeterisidemestoiudicium.Uerumtamen,utaliasdiximus,daemonumlimitatamessepotentiam,idnuncetiamobseruandumfuerit:nonenimquosuismorbosabsquediscriminecurantcacodaemones,utpaucisostendemus.Morborumcuratiouelnaturalisestperalterationem,autgenerationem:ueluiolentaperablationemeorum,quaepraeternaturamincorporecontinentur,autrestitutionemeorum,quaedislocatasunt:ueldiuina,quaesubstantiasimmutatmodosupernaturali.Diabolusequidemusunaturaliummedicamentorum,quenobisincognitasunt,&uiolentacurationemultoscuratmorbos,quinobissuntincurabiles.Sedtamenaliaestmorborumcuratio,quaesoliusestDei,ueleorum,quibusexsingularigratiaconcessumestdiuinitus:utsiparsaliquauelamputata,uelcorruptafuerit,autemortua,nulladaemonumoperestituetur.NotusestinHeluetiamagus,quisegloriaturmemarapenituscomminutaaequefacilerestituereposse,atquesileuitersaltemessentcontusa.Seduereorneuanasitarrogantia.Porromaximeadmirandasuntea,quaepraestantincantationemagi,dumcorporumnaturalium,autanimaliumactionespraepediunt:utFaustus,quirusticisebriis,&nimiopereuociferantibusoradistentaligauit,uttaciticonsisterent.Sicquandoqueuenerisopusinhibetur:ignisligatur,uturerenonpossit:sanguisprofluenssistitur.Animalia,uttalpaeserpentes,autauescoguntur:uulnerantiumuisimpeditur,neuulnusinfligerepossint.Adeundemmodumliganturmercatores.Iusoresadlucrum,furesautlatrones,fulmina,&c.adsecuritatem:&aliaplurima,quaepartimementita,partimludicraexistimatesseUuierius,utadillusiones,autimpiamcrudelitatempotius,quamadueramiraculareferridebeant.Seduereornedumuolumusessecreduli,uitiumnoneffugiamusincredulitatis.DeSecretisLiberIii.PraecedentibuslibrisduobusdeDeo,Homine,Natura,&Angelisbreuiteranobisactumest,&eaquidemratione,utinhissecretaexposuerimus,quaecontemplatione,nonautenexternaoperationenosterassequiturintelectus.Cumnuncigiturordinisratiopostuet,uteaquoquetradantur,quaenonsciendosedscienteroperando,artenimirumdexterasicefficiuntur,utplurimisignoratameritosecretisannumeraripossint,obidhoclibroaepraecipuismundipartibus,coelonimirum,&elementisacturisumus:sequentibusuerolibris,ea,quaeinhiscepartibuscontinentur,expediemus.DeAstris.Cap.I.DeSole,&Luna.Solpropriiignissiccitatehumidamsubstantiamexhaurit.Lunaueroperseipsamhumectans,conuenientemiuxtasesemixturam&temperaturamoperatur.Sotionillunesappellatdies,aLunauigesimanona,usqueadsecundam,iideminterlunares,&silentisLunaeabaliisappellantur,inquibussubradiosSolisLunaoccultatur,&hominibusnonapparet.Ptolomeus.Fortunacuiuscunqueanniquomodoconiectariliceat.Fortunacuiuscunqueanniexastrisconiectarifacilelicebit,siXii.Xix.Uiii.Iiii.acXxx.praecedentesquisconsiderauerit,&adpraecedentisanniconditionemcomparauerit.Exemplum:Uoloscire,quaeconditiofuterasitanno1554,inchoantemihi24dieSeptembris,usqueadannum1555eademdie.Primumconsideroannum1542:&eoannofeciiternullacausa,suscepifilium,fuiinfortunatusinlucrocausamea,nonquodmultinonmequaererent:edidiquaedam.igiturcumnuncnonnabeamuxorem,reliquaomniaproportionehabitacorrespondebunt.Similiterconsideroannum1535,inquofuiinfelicissimus,utunquaminuita:tristis,anxius,cumtimore,paruolucro&itacomparabohuncannumanno1553,sicutannum1535,anno1534,inquofuisatisfelix.Idemegofaciamdeanno1546,inquohabuiaugmentumlucri,sedanxietatemmagnam,&oppressusfuimultum:similiteradannum1550mereferam,inquofuitetiamanxietasmagna,&itaadannum1524,inquosuscepiinfineannihonoremcumcontentione,sineutilitate,&cumanxietatemagna.CausauerohorumestXii,quiaIupiterreditadeundemlocuminnatalitiodie,&completurordoXiisignoruminprocessu:&Ptolomeusmultumtribuithuicreditui:necestuerisimile,quodtantumtribuerithuiccircuituilocorumprincipalium,nisiidexperimentismultiscomprobasset:ideohiccircuitusestpotentissimus,&significatsuprauitam,honores,&diuitias,acmagistratusprincipaliter,Xixest,quialunareditadeundemlocumferme,&quandoqueetiamMars,&ideosignificatsupracorporisstatum,itinera&fortunam,animiquequalitatessensusque.OctauoannoreditUenusadlocumsuum,ideosignificatgaudia,dona,&silios,conuersationemcummulieribusfermesimilem(utdixi)comparandotamensemperstatuipraecedentisanninamneccaecusuidebit,necpauperditabitur,sedomniahabitaproportionesuntmetienda.Quartoannoredeuntlocaapheticaadtrigonumsuum:quodetiamcontingitoctauoanno:ideoquartusestimbecillior,&hocprocecessu,proptermotumetiamSolisascendens,&cuspides,adidemredeunt:ideotalesannimagnamhabentsimilitudinemcumsuiscorrespondentibus,inomnibusnontamenadeoexquisitamutoctauus,&multominusquamduodecimus.SedtrigesimoannoSaturnusreditadsuumlocum,ideosignificateasdemactionesinlaboribus,&culturerumstabilium,sedhaecsimilitudoestualdeparua,propteraetatummutationem.Haecautemnonsuntsemperuera,sedutplurimum,utetiamomnesaliaeregulaererumnaturalium,&eomagis,quoddirectionesperturbantomnesistosordines.Seddirectionessignificantunamremtantum,&nonabrumpuntnisiordinemduorumannorum,nonreliquorum.Cardanus.Quomodointerdiuastiatontineriliceat.Omnibusiamestplanum,exiguumlumenpotiori,uiuidioriquepropinquumeuanescere.Sifacem,uelflammamaliquamluculentoapposuerisSoli,dissipaturlumen,&marcescit.delitescuntinterdiustellaeSolisfulgorenimio,quumaquaediunoctuquesplendeant:easigiturintuituriremediononfuerintdestituti.DiemagnoSolisdefectucumlumineorbatur,&profundategiturcaligineterra,necoculioffendunturluce,sideribuscoelumdisseminatumconspicitur:quodsuisaccidissetemporibusThucididesmemoriaemandauit,nostroquesaepepatuitaeuo,necoculisolumuehementicaliginiluce,sedoffenduntur,utdeXenophontismilitibuslegitur,&deDionysioSiciliaetyranno,quisplendidissimaluce,carceribustetrisobductosoccoecabant:cumenimoculorumaciesobsistereSolinequeat,necferat,hebetaturillico,quiquefuerintaliquaconspecturi,adciliamanusobtendunt,uelpropugnaculumaliud.Hincauspicamur:quieaconspicereaffectabit,utieGaleno,&Philoponadocetur,inpraealtumdescendatputeum,uelhuiusmodisimile,utpertenebrasmultumqueinteruallumcoelumcontueatur,serenumutique,necobtectumnebulisinconniuentibusoculis,&sinenictationeclamintueaturastra,&lucentia.Plurimaeenimibitenebrae,(noctisinstar)uisumcongregant,necaluminesuperfusodissiparisinuntnonidtamenpericlitaberisSolemeridianumoccupante:magnoenimimpedierislumine:&siprofundiusdescendas,clariusconspicies,&celerius:sinminus,obscurius&tardius.tro,inSolecandelamardescereconspiciet,quodtamensplendidissimaelucisoccursurepentinononeuenit:quiaamaioriSolisuetaturlumine.Sicquamplurimoshaudminimeauctoritatisuiroshallucinatosreperi,utisaepelegisse,&audiuissememini,sidiuastraconspectarinequeunt,taleeacontemplariaggrediunturartificio.Speculoaquaeimmersoinmeridiecoelostellassecontuerifixascredunt,ostenduntque.PerpendicularesenimSolisradiiinaquaesuperficiemincidentes,speculumobliqueferiunt,excuiusmetsuperficieadspectantisoculosbenelocatosintorquentur,Solisquerepraesentantfiguram:atradiiobliqueaquampercutientes,inderefractispeculum&uisumferiunt,uidebitureiusdemfigurae,&minor,propterdensiorismediirefractionem,astrumqueuidereputabis,Soliscorpusinsequens,quodpatetinOpacis.IdeoStilbonilludputantmulti,quumparumaSoliscorporerecedat,eumquesemperconsequiconspiciunt.Caniculaaliquisidus,&aestiuisideodiebusuisereproperant:quodsiminusdemonstrationifidemadhibes,sedexperientiaesensuiquemagiscredis:uerumilliusinaequinoctialirequiriteinteruallum,neceandemsemperreperiesdistantiam,utnuncremotiora,nuncueropropinquiorasiderauideantur:quodspeculoeandemsemperdistantiammonstrat,siaequeapposueris:nontameninficiortaliopenonmodoorientem,occidentemueSolem,sedmeridianumoccupatemliberiusnospossecontueri:praeterealuminariumdefectus.Cumenimoculiimbecilli,cominussolemconspicerenonsustineantnimiolucissplendore,sicclaraluce,roborenullo,acdiscicernessimilitudine,necminusnigropanno,uelpapyro,paruoforamineperuio.Io.BaptistaPorta,deMagianaturali.DeIgne,Cap.Ii.Candelainextinguibilis.Candelaminextinguibilemsicfacies.Implecannampulueresulphureo,&panniculisminutissimefractis.Deindeceraquidquididestinuestito,acincendito,multoflabello,autuentononextinguetur.Praetereasiexlibraunacerae,&unciisduabusuiuisulphuris,calcisqueuiuaetantundem,additaoleinucumunciola,formeturcandelacumbombace,&inaquammittatur,ubiprimumcalxardereincipiet,reliquasmateriasignisseminariaagnoscentes,adeundemincendiiactumpromouebit,etiaminmediisaquisAntoniusMizalduslib.Arcanorummemorabilium.Candelasubaquaardens.Longumhabetouas,&capacitatisnonincommodae,arilignumapplicetur,quoardenscandelainsideatimmobilis,&inuersouaselumenfundumferiat,sictotumaquispenitusimmergas,necsubintrabitaqua,cumaererepleatur,&subaquaardebitmultumsecundumuasiscapacitatem.IobaptistaPorta.Candelamirabilis.Referunt,quodsipartemunamhalinitrisumpseris,addiderisquethuris,oleicommunis,&lactilathiridisquintamsingulorumpartem,decimamsulphuris,ceraedimidium,candelamconficies,quaecalore,odere,motu,acstrepitueratadmirabilis.Aliiuerocalcaedimidiumcorticisouiimplent,partemquepyriipuluerissupraaddentes,ceraconcludunt,imponuntqueaquaefrigidissime:nampersaepeignisaccenditur,emicatqueflamma.Card.deuarietate.Faces,quaeuentisnonextinguantur.Earumellychniumsalnitroebulliunt&aqua,&exiccatumsulphure&ardentimadefaciuntaqua,indecandelashacefficiuntmixtura:constatenimsulphure,indecaphurae,&terebinthinaeresinaemedietate.colophoniaeduplo,ceraeautemtriplo,quatuorefficiuntcandelas,eascomponuntsimul,inmedioautemuiuumsulphuriniiciunt,&pertinaciusomnibusresistit.Sicandelamaliquamniuecircumtexeris,&incendes,inniueflammaardereuidebitur.Alexius.Candelaquaenequeatextingui.Multasuntmirabilia,quaetamencumnoueristausam,cessatomnisadmiratio:uelutisulphurcumceraaequaiterdissolutum,eamredditinextinguibilem:oportetautemsulphurualdepurumesse.Similitersicandelasulphurispulueretumcarbonisoblitainaquamergaturhyemistempore,exsuperiorepartecontectapapyro,suspendaturqueubigottacaditglacie,circumdabiturglaciecrassiore,ardebittumaccensa,magnoquemiraculoglaciesastantibusardereuidebitur.Card.desubtilitate.Ignes,quiaquanonextinguunturartificiosi.Aquasoletuehementesaccendereignes,quoniamhumidumipsum,quodexhalat,pinguiusredditur,necacircumfusofumoabsumitur,sedtotumignisipsedepascitur,quopuriorindefactus,&simulcollectusafrigidoalacriorinsurgit.undeetiamignes,quiaquaexcitantur,&accenduntur.constatautempicenauali,&graeca,sulphure,uinifaece,quamuocanttartarum,sarcocolla,halinitro,petroleo.RelatumhocadMarcumGracchum.Additurigiturcalxuiuaduplopondere,&cumouorumluteisparitermiscenturomnia,&infimoequinosepeliuntur.Aliud.Sulphureiolei,petrolei,iuniperiniolei,&hanitriaequalessingulorumpartes:nigraepicis:pinguedinumanseris,&anatis,stercoriscolumbini,liquidaeuernicisrursussingulorumtantundem:asphaltipartesquinque.excipeardenteaqua,&infimoequinosepeli.Aliudetiam.Uernicisliquidae,sulphureiolei,&iuniperini,&oleilini,&petrolei,&lachrymelarignaepartesaequassingulorum,aquaeardentistresacmediamtumhalinitri;lignilaurinisicci,inpulueremredactorumquantumsufficit,utomniasimulmixtalurispissitudinemrecipiant.Hecomniauitreouaseexcipe,&infimoequinotribusmensibussepeli.Siigiturexhispilaelignishaereant,sponteimbribusaccenduntur:sedhocnonomninosempereuenit.Illudautemsempereuenit,utiamaccensusnullisaquisextinguatur.Puluisautemquifacillimeardet,&cuiusflammauehementerurit,constatpyriopuluere,&tertiasulphurisacgraecaepicisparte.Cardanusdesubtilitate.Nequidignecomburatur.Siicthyocollae&aluminisaequalespartesacceperis,acinuicemmiscueris,hisqueacetumsuperfuderis,quicquideamiscellaneaillituminigneproieceris,noncomburetur.Etsitritomaluauisco,cumouorumalbuminemanusilleueris,atquealumensuperinduxeris,ignemabsquelaesionotractarepoteris.Albertusmagnus.Igneamixtura,quamsolaccenderepotest.Maximeautemferuentisinmeridie,&idpraecipueillisregionibus,ubisolflagrat,uelsubcaniculaeortum,necaliundeeuenit,nisiaccendibiliumrerumcompositione,hanctamenseduloparabis,qualisest,quaeexhisconstat:caphuraparetur,indeuiuisulphuris,terebinthinaeresinae,iuniperi,&uitellorumquorumoleum,pixliquida,colophoniainpulueremredacta,salnitrum,&omniumduplumardentisaquae,arsenici,&tartaripusillum,haecomniabenetusa&remixta,uitreocondasuase:quodperduosmensesobrutumimmorarioportet,fimumsemperinnouando,&remiscendo,eodemque,utdocebimuseliciaturaquauase,haecinspissetur,uelnostropuluere,uelstercorecolumbaceo,&tenuitercribrata,utstrigmentiformamhabeat,lignadelinito,uelaliquacombustibilia,&aestiuissoleutitordiebus.HaecomniaMarcoGracchoascribiturUimretinetcomburendimaximamcolumbaceumstercus.RefertGalenusinMysia,quaeestAsiaepars,sicdomumconflagrasse:Eratproiectumcolumbaceumstercus,inpropinquofenestramtangebat,utiamcontingereteiusligna,quaenuperillitaresinafuerant,cuiiamputri,&excalfacto,&uaporemedenti,mediaaestate,cumsolplurimusincidisset,accenditresiuam,&fenestram.hincforesaliaeresinaquoqueillitae,ignemconcipere,&adtectumusquesubmittereincipiunt:ubiantematectosemelestaccensaflamma,celeriterintotamgrassataestdomum,cummaximamhabeatinflammandiuim.Io.BaptistaPorta,insuaMagianaturali.Faces,quaeuentisnonextinguantur.Proitineribusfiuntfaces,quaeuentisnonextinguantur.Quodesulphureeuenit:difficulterenimextinguitur,ubiflammamconcipit:undefacescera&sulphureuicissimoblinitis,&confectis,uentistempestatibusinnoxieferuntur.Producendisautemexercitibus,uelnecessariisrebusaliis,utunturtali:Earumellychniumsalnitroebulliuntaqua,&exiccatumsulphure,&ardentimadefaciuntaqua,indecandelashacefficiuntmixtura:constatenimsulphure,indecaphurae&terebinthinaeresinaemedietate,colophoniaeduplo,ceraeautemtriplo:quatuorefficiuntcandelas.eascomponuntsimulinmedia,autuiuumsulphuraeiniiciunt,&pertinaciusomnibusresistit.Idem.Igneutquisnoncomburatur.Belbinnusdicit,quandoaccipisalbumenoui,&alumen,&liniscumeopannum,&ipsumabluiscumaquasalissicca,eumprohibetignemcomburere.Dicitalius,quandoaccipiturarsenicumrubeum,&alumen,&teruntur,&conficiunturcumsuccosemperuiuae,&felletauri,&linitcumeohomomanussuas,deindeaccipietferrumignitum,noncomburitipsum.Similitersiaccipiaturexmagna&alumineiamenti&talo,&acetoforti,&althea,&contriueriseacontritionebona,&liniascumeomanus,nonlaediteasignis.AlbertusMagnus.Lampasmirabilis,inquaopparentresquantitatisterribilis,habensinmanuuirgam,&territathominem.Acciperanamuiridem,&decollaeamsuprapannumexequiarumuiridem,madefacipsumcumoleosambucino,&poneipsumlicinium,&illuminacumeoinlampadeuiridi.Namtuuidebisnigrumstatum,intercuiusmanuseritlampas,&mirabile.Albertus.Ignismixtura,quaesubaquaardeat.Puluisprimopareturpyrius(utdicunt)adbellicasmachinas:quibusabardenti,quasibombo,nomenbombardarumestinditum,hicmixtioneshorumsubintratomnes,utpotebasis&fundamentum:cuiadiiciaturtertiacolophoniepars,communisoliuarumoleiquarta,sextaautemsulphuris,ritepermisceantur:exomnibusresiccatispericulumsumunt,siualentiusuriturquamqueritur,colophoniae&sulphuris,siremissiuspuluerisdictiplusculumfuggeratur.horummixturainstramentis,&linteisobuoluaturpannis,uelloculisexiisconfectisstrictiusquampossit,indefuniculis,&ligaminibusobuolutamferuentiimmerguntpici,&resiccaricurant,acdenuostraminibusmunientes,illiniuntpice,uteamabaquaehumiditatetueatur,necignisuidisrumpifinat.ubiautemritefuerintinsolata,paruoforamineperuia,ignemimmittunt,&ardereincipiente,paulomoranturtempore,tumproiiciuntinaquam,necseabeaextinguisinit:nuncfundum,nuncaquesuperficiempetens,&ineaobuoluitur.Necdisplicet,utnaphtamadiungantiis,quampetroleumuocant:rapacissimusenimignisest,eoquelongeuisodissilirecogit,utmagnesferrum,&comburitur.Multumquebitumenhocinaquaardet,quodanaturaartificesmutuatisunt,necbalneorumsemperebullientiumaliareddipotestratio,nisiquodbitumineintusardeant,&aquadepascuntur,quaecontinuaesitcausaebullitionis.Bellicasaepeinstrumentahuiusmodicompositionibusreplentur,indeigneasquasdamemittuntpilaseminus,&disrumpuntur,quassicparant:Pulueremhuncobuoluuntstupa,acmixtura,quamdiximus,illinunt,&implicant.&concauasmachinasreplentpuluere,pilis,&mixturauicissiminspersis,ignequeadmoto,inhostiumcongressibus,pilaeperaeraproiiciunturaccensae.Quodoleiuicemexpleat,&ardentiusexuratur,immittuntaliquisuillumadipem,anserinum,sulphurignemnonexpertum,quodGreciuocantάπυρον,sulphureumoleum,&naphticum,salnitrumsaepepurgatum,ardentemaquam,terebinthinamresinam,liquidampicem,quamomneskitramuocant,uulgodictamliquidamuernicem:uitellorumouorumoleum,&aliquando,utmolemhisaddat,&liquidainspissetomnia,lauriscrobemimmiscent:iisuitreouaseocclusis,illudsubfimocondito,permensesduosueltres,alternissemperdenisdiebusinnouandofimum,&remiscendo,exemptaeindecompositioni,siignemadieceris,arderenondesinit,nisitotafueritabsumpta,aqueenimdispersionenonrestinguitur,imoaccenditur:ueruntamenluto,terra,puluere,&omninoquibusuisaridissuffocatur,sicassidi,clypeo,&armatishominibusinieceris,ignecandentesreddit,utcomburicogantur,autarmaexuere.Aliudtrademus,quodestualentiorisoperationis:Terebinthinaeresinae,picisliquidae,&uernicisindepicis,thuris&caphuraepartespotiores,uiuisulphurissesquitertium,salnitripurgatiduplum,ardentisaquetriplum,&tantundemnaphticiolei,sedsalicispollinis,carbonumpusillumadiicias,haecsimulconficiantur,&inglobuloseffingito,uelollulasreple:sicexurit,utextingueresituanum.Porta.Ignisesca,Fomesexminimacausa,ignemconcipiens(escamuulgaresuocant)sicfit:Fungiarborummaximi,exactealignosapartemundantur,acsiclixiuiolongotemporedecoctossiccarifacies,accuilibetlibraeipsorumaddessulphurisunciasduas,salisnitriunciammediam:acsiclixiuioeousqueincoques,donecabsumaturlixiuium,siccatosqueinsole,rorabisaquauitae(aliiappellantardentem)siccabisquedenuo:quantofrequentiusefficies,eomelioreseuadent:seruanturautplibano,ueluulgarisandaraca.Aliudeolongeparatufacilius;sedminusconcipit,&simultumsatisfaciat.Linteaegossipio,praecipuenigra,leuitercombure,&dumcomburuntur,suffoca,&serua.Cardanusdeuarietate.Ignemtrahentia.Heraclitusprofessusest,omniafieriperlitem&amicitiam.Sicnaphtatrahitignem,prosilitqueineamundecunqueuisam:similiteraproxisherberadix,alonginquoattrahitignem,utnaphta.CorneliusAgrippadeoccultaphilosophia.Adignemsoleaccendendum.Ignisexrotundauitriphiala,aqueplena&immobilitersoliopposita,facileexcitaripotest.Cumenimdirectesoliobiiciturretroinlineaamphorampertranseunte,obiectumillifomentumcombustibile,ignemexradiismultiplicatis&addensatis,leuiterconcipit:nonsinespectantiummiraculo,quiexaquaignemexcitariuident.Io.BaptistaPorta.Mixtura,quaeaquaaccenditur.Siuisfacereimaginemaliquamhominis,autalterius,&quandoponiturinaquaaccenditur,&siextinxeriseam,extenuetur.Accipecalcemnonextinctam,&permisceeamaliquantulocere,&oleosesamino,&naphta,idestterraalba,&sulphure,&facexilloimaginem:namquandoturoborabisaqua,accendeturignis.Albertus.Ignis,quisputoaccenditur:furibusatquelatronibusmaximousui.[Recipe,Oleisulphurini}Laricini}Cedrini}Picisliquidae}{ana.◉xiiii.Salispetrae◉xui.Salisammoniaci}Uitrioli}Tartaricalcinati}{ana.◉xiiii.Magnetiscalcinati}Calcisuiuaeexsilicibusfluuialibus}{an.◉u.Seui}Adipisanatis}{ana.◉ui.]Aquauitaecoopertaomniasepeliunturinequiuentrepermensestres.Quartoquoquedieconturbantur:tumignidecoquuntur,quoadabeatliquor,&remaneatfex.Eauaseruptoextrahitur,acteritur.Hocaspersapulueresiaquaperfundatur,igneconceptoardere.Scaliger.Utelychniumparesquodnonabsumatur.Alumenplumaeinelychniimodumsecato:idinoleumimmittito,necunquamconsumetur.Nostradamus.Lapis,ignemfricationereddens.[RecipeStyraciscalamitae}Sulphuris}Calcisuiuae}Picis}{ana.◉iii.Caphurae◉i.Aspalathi◉iii.]Puluerizataponanturinuaseterreo,optimeclausoadignem,donecinlapidemconuertatur,quipannoaliquofricatus,accenditur,sputoueroextinguitur.Ruscellus.Candelaquamuentusextinguerenonpossit.Elychniumsumito,sulphuruiuumpuluerizatumeilinteoloobuoluas,deinceracandelamconficito.Accensanonextingueturdumeiustantillumsuperfuerit.Nostraignisferrumdetrahens,inuentumfiliiAmram.[RecipePicisliquidae}Gummiiuniperi}Oleielachrymaterebinthi}Oleiexbitumine}Oleidesulphure}Oleidenitro}Oleiexouorumuitellis}Oleilaurini}{an.partessenas.Puluerislaurisicci}Caphurae}{ana.inaquaeuitaemaceratipartes14.Salispetrae,adpondusomnium.]Inditainuasuitreumorisangusti,benelutato,&obturato,infodianturinuentreequinopermensessex.Quartoquoquedieagitentur:deindedestillenturinSeraphino.Scaliger.Alius.[RecipeRecrementilachrymelaricine,quoresidetexoleidestillatione}Oleieiusdem}Picisliquidae}.Piciscedri}Caphurae}Bituminis}Mumiae}Ceraenouae}Adipisanatis}Stercoriscolumbini}Oleiexuinosulphure}Oleiiuniperini}Oleilaurini}Lini}Canabis}{an.◉.5.Petrolei}Philosophorum}Uitellini}{an.◉.5.Salispetrae◉.x.Salisammoniaci◉.uii.]Imbuanturaquaardentiomniaita,utcooperiantur,tumsepultainequiuentretertioquoquedie&lectusrenouetur.PosthaecextrahaturanimaSeraphino:quamspissabisbubulistercorispulueretenuissimo.InhocSemimaurusillecanitmiracula.Uelsolisradiisignemconcipere.Nequeid,inquoesturere,sedadmota.Solaurina,autacetoextingui,iniectaueterrasuffocariposse.Inipsaaquainuictumpertinaciterardere:tantumabesse,utabeaquicquampatiatur.Hosignesinuasaconiectosetiamnuncinhostesiaculantur.IduasisgenusapudueteresGraecosασιοχοςdicebatur.Scaliger.Ignisinextinguibilis.[RecipeUernicis,quacoriainaurantur,◉.x.Sulphureuiui◉.iiii.Oleiresinae◉.ii.Salnitri◉.i.7.Olibani◉.i.Camphurae◉.ui.Aquaeuitaeoptimae◉.xiiii.]Misceanturomniaoptimeadlentumignem:&fietmixtura,quaimbutaestuppae,&inollaspositae,atqueaccensae,igneminextinguibilemreddunt,quocunquefuerintproiectae.Fiorauantus.Ignisinextinguibilis.[RecipeUernicissupradictae◉.xii.Oleiresinae}Oleicerae}ana.◉.i.Oleiterebinthinae◉.uiii.Sulphurisuiui◉.ii.Salnitri◉.iiii.Camphurae◉.i.Aquaeuitae◉.ii.Picisgraecaepuluerizatae◉iii.]Misceanturadignemlentum,&fiatmixtura.Fiorauantus.Ignemexpoculoaquaeplenoconspicere.Recipeouumgallinae,aquouitellumunacumalbuminefueritexemptum,&implesequentipuluere.Accipesulphurisuiui,calcisuiuaean.q.sufficit,rediganturinpuluerem,&inpraedictumouumponito,foramenceraobturato.Cumignemexeouidereuoles,inpoculumaquaeplenumponito.Fallopius.Ignemsubaquaconspicere.[RecipeCalcisuiuae}Sulphurisuiui}{an.q.s.Petrolei}Cerae}{an.parum]Misce:&inaquamponito.Fallopius.Ignemmanutractare.Rec.Altheaeq.s.misceaturcumouialbo,quomanusinungantur:&siccateignemtractarepoterunt.Fallopius.Lapisignemhumidoquouisexcitans.Magnetemlapideminollam,uelaliudconsimileuasconiice,uiuacalceimmersum:meliusquefuerit,sicolophoniamadieceriscumcalcepari,cumuasexpleueris,figularicretacircumlitospiramentofornaciinditur,donecpercoquatur:indedetrahatur,&inunamollamconiiciatur,cretadenuoillitaimponaturfornaci,alteriuseademprosequendo,dumuehementerinalbuerit,&rorefiat:cumopusfuerit,aquauelsaliuasuperinfusaflammameleuabit:quasopita,lococalidoadusumrecondito.Porta.Aliafaciendiratio.Siuiuisulphuris,salnitriuocatirepurgatiparipondere,caphuraeduplum,nouaecalciaddantur,acomniamortarioconteranturusqueadeotenuia,utinauraseuolarepossint,simulstrictolinteolodeligataconuoluanturtestaceouaseclausa,superillitaargilla,feruentidesiccentursolefigulorumimponaturfornaci:cumquefigulinumuasfueritexcoctum,inquomaximaestadhibendadiligentia,inlapidisduritiemcoeunt,&rediganturextracta,adusumministrantur.Idem.Aliter.SumaturMagnetislapidispraenarratacalx,salnitrisaepepurgatiquadruplum,aequaliponderecaphura,uiuisulphurisignemnondumexperti,&terebinthinaeresinaeoleum,&uinifaecisconcretae,quassempertartarumuocabimusposthac.haecomniamolauelpilatritacribrentur:quaeinfractasupersuntdenuoteranturcribrenturque:insuperausteriuiniardentemaquamparatamhabeas,eamqueinfundas,utsuperemineat,uitreouasecondito,&operculato,nehalitumexpiret,fimosupponaturduobus,ueltribusmensibus,denisuicissimdiebusinnouando,donecmelliscrassamentumimitetur,necullumdiuisionisiudiciumpraebeat.flagrantiindecarboneinferuescat,dumhumiditasomniseuolet,&penitussiccatainlapidemcoeat.Sihoccognoueris,uasfrange,&exemptamiterumteritocompositionem,aquauelhumorealiquoleuitersuperinfuso,flammaerigetur,&interomnesprincipemhaecsibiuendicatlocum.Io.BaptistaPorta.Ignisuolans.Accipelibramunamsulphuris,librasduascarbonumsalicis,librassexsalisperrosi:quaetriasubtilissimeteranturinlapidemarmoreo,posteaaliquidposteriusadlibitumintunicadepapyrouolanti,ueltonitruumfaciente,ponatur.Albertus.UtignisCrystallorotundoaccendatur.Sisphaerulaperfecterotunda,uelsiplanumuitrumparetur,utispecillum,&aliquantulumsolioppositumretroparteminaduersamradiosuniens,ustulat.tandiuenimmateriamillamigniumconceptricemremouebis,&appropinquabis,dumradiorumreflexorumconuminueneris,indepaululumimmorandoignisemicatinde&precipuemirabimur,siparuamagnaeextetspheraeportio.Medicitradunt,quaeincorporeutendasunt,nonutiliusposse,quamcrystallinapilaaduersussolisradiosopposita.Porta.Candelasutunicofiloaccendas.Multascandelasunicofiloaccendes,sipriusaquamadefactumsulphure&auripigmentocumpleodissolutisillinas:sedutrumquepurgatumesseoportet:nihilenimurituratenuiuelexiguoigne,donecaquamaduerit.Cardanusdeuarietatererum.Lignaquaeattrituignemconcipiunt.Quaelignaattrituignemconcipiunt,suntquaemaximecalida,utilaurus,rhamnus,ilex,&tilia.Menesterueromorumaddit:&coniiciunt,quodasciasilicoretundent,&hebetent.exhisomnibusterebrumfaciunt,utattrituacriusresistat,&pertinaciusopusexpediat.conceptaculumueroexmolli,utihedera,ferula,syluestriuite,&similibusarefactis,&penitushumoreomniexinanitis:adsummumeadeterioraadignariumusumueniunt,&reiiciuntur,quaeumbrosiscontectisquelocisassurgunt.Etsiccommodiusexpedies,necreferrearbitror,silaurumlauro,uelhederaenudata,ferulamferulaconfricaueris,&quodpraestantiusest,funesupereamceleriter,&uehementermoto,&ubifumumeleuabit,adiectominutisulphurismomentofomitemadmoueris,uelaridanutrimenta,quaeexmateriaparabisaridifungi:foliorumexcoctiuelleris,circatussilaginisradicesreperti:ociusenimignemconcipiuntretinentque.Exignariisoleautineptareiicitur,pinguiorimateria,&immodicohumorereferta.Io.Bap.Porta.Excarabeignisquomodofiat.Etdixerunt,inCarabe,quandomultumterisipsum,&sufflasuersuslampademeumsufflatorioinflammaturexeoignismagnus,&abeonihilcontactumcomburitur.Albertus.Ignemmanutractare.Siuisportareinmanutuaignem,utnonoffendat,accipecalcemdissolutamcumaquafabarumcalida,&aliquantulummagranculis,&aliquantulummaluauisci,&permisceilludcumeobene,deindelinecumeopalmamtuam,&facsiccari,&poneineaignem;&nonnocebit.Albertus.Utquistotusuideaturignitus.Quandouisutquistotusuideaturignitusacapiteusqueadpedes,&nonlaedatur:accipemaluauiscumalbum,conficecumalbumineonorum,deindelinecumeocorpustuum,&dimittedonecexsiccetur:&deindelinetecumalumine,&posteapuluerizasuperilludsulphursabtile,inflammaturenimignisineo,&nonlaedit,&sifacissuperpalmam,poteristenereignemsinelaesione.AlbertusMag.Ignitustotusuideri.Praedictaubiteliniuerismixtura,resiccaricurato,&tritumsubtilissimesulphurinspergitoflammamadmoueas,ubiardereincipiet,ignitusuideberistotus.Siminuscommodumfueritsulphurardentisaquaeirroratusaspergine,quamdiximus,ignemadmoue,&aliquantulumsubeatutusdeges.Io.Bap.Porta.Ignetuerialiquid,necomburatur.Eaconsiderato,quesummefrigidaobstupent,&subtiliasunt,&obsubstantiaeconnexionemabignenonuincuntur,utiamiantuslapis,quempalmeumalumenuocant,extinctacalx,ouialbumen,altheaesuccus,hyoscyamus,psyliisemen:haeccumsuccispermiscentur,dumlinimentispeciemassequanturindemanusoblinito,&illaesusignemdetinebis:nonsictamen,utomninotutus&intrepiduspertractarepossis,uelperignemambulare,examiantelapide,mappetexuntur:&sisordidataeigniproiiciuntur,candoripristinorestituuntur.Porta.Utresinignenoncomburatur.Siuisutresproiiciaturinignem,&noncomburatur,Accipeglutempiscispartemunam,&aluministantundem:illipermisceaturtotum,&fundatursuperipsumacerumuini,&commisceaturcumeoquicquiduis:proiiceinignem,linecumhoclinimento,noncomburetur.Albertus.Candelapauoreminducens.Accipepannumlini,nouum,album,&facexeolicinium,&poneinconcauitateeiuscutemserpentis,&salemgrossum,&sacraipsumoleumoliuae,&dacuiuis,&statimcumaccensumfueritipsum,trepidabit,&timebitualde.Idem.Uthominesinignenoncomburantur.Experimentummirabile,quodfacithominesireinignemsinelaesione,uelportareignem,uelferrumignitumsinelesioneinmanu.Accipesuccumbismaluae,&albumoui,&semenpsyllii,&calcem,&pulueriza,&conficecumilloalbumineoui,succumraphanicommisce.exhacconfectioneillinascorpustuum,uelmanum,&dimittesiccari,&posteaiterumillinas,&posthocpoterisaudacitersustinereignemsinenocumento,Idem.Utfilumignenonaduratur.Curfilumouocircumdatum,nonsoluminprunis,sednecinflammaardet?quianonfitignisnisicaloradsummumdeducatur:atsemperprohibeturabouo,neadsummumdeducatur,quiaouumcomburinonpotest:atquodnoncomburitur,aliquomodosemperrefrigerat,quodestmaximecalidum.Cardanusdesubtilitate.Ignis,quioleoextinguitur,&aquaaccenditur.Hiceasuntconsideranda,quaefaciliusinaquaardent,uelineasponteaccenduntur,uticaphura,&uiuacalx.Undesicera,naphta,&sulphuremixtumcomposueris,ignemqueconcipiens,ubioleuminieceris,uelcenum,extinguitur:reuiuiscitenim,&maloremconcipitignem,infusaaqua.Hacfiuntcompositionefaces,quaefluminumtraiectu,&pluuiosistemporibusnonextinguuntur.NarratLiuius,uetulasquasdamineorumludis,accensisfacibaexhisconfectis,Tyberimtranasse,utmiraculumexpectantibus,&cernentibusostentarent.Io.Bap.Porta.Aquaardens.Uetus,ualidum.&nigrumuinumhabeas,indeintusuiuamimmittecalcem,tartarum,sal,uiuumquesulphur,uitreischymistarumorganisaquamexugito,naecmireardet,necarderedesierit,nisitotacosumetur,uelparumrelinquat.siinpatinam,uelaliudpatentiorisorisuaspones,&flammamadmoueas,illicoignemarripit:siinmurumproieceris,uelefinestranoctu,innumerisscintillis,&igniculisaccensumaeremuidebis:ardetinmaniabusdetenta,neccomburitmultum,idautemaduertito,sipluriesdistillabis,minusardere,ideanimacetocontrariumaquahabetardens.Siminusphlegmateredundetuis,spongiamoleomadidamuasisoriindistillationeaccommodato,phlegmaautempenetrarenonsinit.Idem.Flammameminusproiicere.Idcommodefaciuntcolophonia,thus,&succinumprecipue:namsiflammamconcipit,inaltumsetollit,eminusflammamemittens:siinterdigitoscandelamcontinebis:inpalmaautempinsitumpuluerem,dumqueproiicis,euoletpuluispercandelaeflammam.Idem.IgnisGraecus.IgnemGrecumsicfacias.Recipesulphuruiuum.tartarum,sarcacollam,picolam,salcoctum,petroleum,&oleumcommune.facbullirebene,&siquidimponiturineo,accenditur,siuelignum,siueferrum,&nonextinguiturnisiurina,aceto,uelarena.Albertus.Manicaemetallicaeaddurissimaignecolliquanda.Uasalongitudiniscubitorumquatuor,autsaltemtrium,latitudinisdodrantis,crassitudinisdigitorumtrium,inimoflexa,acadcubilifiguramfermeformata,sinefundo,exsilicenigromaculisalbisinspersofiunt:inmediolongitudinisforamen,atqueineocanalisadunguemcollocatus.perquemspiritusfolliumintusferatur:inimoforamen,perquodliquatamateriadescendat.Imaparsuasisobstruitur,eoutdixirelictoosculo,argilla&carbonibustritissimultusis,&informamcaementiactenacioremredactis.Haecsicdisposita,asimilitudineManicaemetallicedicuntur.Implenturintusmateriaquamliquarepropositumest,atquecarbonibusalternatimconclusushicignissummamhabetuim,cunctaquenecesseest,sinonliquantur,uri.Nonuulgarisutilitasestspiritus,quipercanalemexfollibusintusimmittitur:hicprimo,quodpalamest,ignemaccendit,&flammamsuscitat,ipsumqueignemcogituehementiuspenetrare.Secundocumfrigidussit,sit,conceptumametallocaloremcogit,acintropellit,atquesicmateriaminquaest,dissoluit.Tertio,siquidliquatumestneuraturprohibet,caloremquemitigat.Cardanusdesubtilitate.Quifieripossit,latexintenebrisrefulgens.Tu,quipraeauidusadlectionemrerumaccedis,quaslarga,eademqueprodiganaturahumanousuiliberaliterfoeneratur,abditas,&delitescentes,eumquecurattenebrisinnoxiumreddere,(quodnonestprofectoaspernabile)exiisingenioserequire,quaepraestarepossunt.pleraqueenimhabes,quaeinnoctibussensumferiunt,&cient,multa,Aristoteles,multaquepassimexperientiademonstrat:ceubestiolae,exinsectorumgenere,quasGraeciπυγολάμπαδας,Latininitedulas,siuecicindelasuocant.Suntfungi,capita&squamaepiscium,utrecentistrichiae,&uulgoharenagidicti.Sicmiluus,siuemiluago,quodoculinoctusplendeat,lucernadicitur.Pectinumunguesintenebrisignelucentes,&inoremandentium.Sicluporum,&aelurorumoculi.EstqueinGermaniaesaltu,inHercinia,apparensuolucris,cuiuslucentpennaeigniummodo,earumquesplendoreuiatores,perinnumerasillassolitudines,itinerumdubiosmoderantureuentus.Sicdespondylis,plerisqueostracodermorumgeneribus,uelsupereosinsidentemusco.Aglaophotidismarinae,&terrestrismeminitAelianus.talenomenasplendorelucisinditum,aliaquemarisalumnaanimalia.Saepemanibusmarinamaquamexagitatam,igneisscintilliscorruscantemuidimus.Narratlosephusuallem,inquaestlocusBaraas,exeodemradicisnominedictus,igneocolorefulgurans.Sicnictegretum,cuiusualdemiratusestDemocritus.Iamquercuspraearidicandicis,situquemarcidi,argenteonoctusplendoreadspectumouent,&uulnerant.Carbunculusintenebrisrutilat,aeremcircumsecusprocorporismodoilluminando:&multasuntquoquenoctulucibilia,grauissimorumauctorumtestimoniocomprobata.Atseriesadmonet,doceamusindehumoremextrahere,exquolatiusdiffusiusqueproficiscaturlumen,&emanet,utnoctuuideripossit.Iaminfrapatescitexemplum:Nitedulaeigneomultumcolorecorruscantes,interomniaprincipatumobtinent.Nosearumcaudamacorporerescindimus:precauendo,nealieniquippiamnitidispartibusimmisceatur,porphyreticolapideterendo,diebusquindecim,uelplusculissubfimouitrocondimus:fueritquepraestantius,nelateracontingant,sedpendeant:iamelapsisdiebus,furno,uelcalentisaquebalneouaseimposito,&accommodato,paulatimluculentum,&stillatitiumlaticemsubiectaparopsiderecipias,acpellucidocrystallinoorbecondito:sicconclauismedio,lucigenapendeataqua,&aeremilluminabit,quiestcircaillam,utmaiusculaeliteraenoctupossintconspectari:dummodoanonmagissplendidoillustretur.sicenimilliuspenitusexiguumlumenexolescit,utinterdiuuiderinequeat.Cuicongener,necmultumdissimilisestaqua,exdictorumpisciumsquamisseduloextracta,quamsaepeseparariuidimus,necaprimaferedignoscitur,eademqueinreliquisparandiratioiampatet,eisqueutimurindicendis.Io.Bap.Porta.Aquaardens.Aquamardentemsicfacies:Accipeserpentinam,quamdestillabisperalembicum,uelutaquaardensexibit:etiammisceuino,autcuiuis,&accenditur,siappropinquaseicandelam.Albertus.ComburentiaSpecula.Uerumcumduouideanturessemodiaccendendiignemexspeculo:primus,utomnesradiincentrumspeculiincidentescolliganturinunopunctoperreflexionem,quifit,cumcauospeculosphaerico.Secundusest,utomnesaequidistantescolligantur,quiesoleprodeunt,inpunctumunum,quietiamfitparabile:extaredehoclibrosArchimedis,ubidocetcomburentiaspeculaparaboleconstare.FranciscumMauroliciumMessanensemscripsisse,apudConradumGesneruminuenio.Resautemsicsehabet:Cumsuperficiesconumrectumsecat,&superficiesdimetiensaequidistatlateritrigoniinscriptisuperficieiconumperaxemexuerticesecantis,superficiesillaparaboledicitur,quaesitABC.cuiusrectaauerticeBdiuidensACrectamsubiectamaequislateribus,curuisBA&BCuoceturdimetiensBD.ACautemdiameter,basisconiK,mediumBD:dicoHKLtalemsemperhabereproportionemadperpendicularemquamcumqueexlateresuperdimetiensuenientem,qualisestipsiusperpendicularisadpartemdimetientisinteruerticem&perpendiculareminterceptam.UelutsitperpendicularisFG,talemhabebitigiturHLproportionemadGF,qualisGFadGB:&uocabiturtuncimage1HLlatusrectum,&omneslineaeaequidistantesBD,seuradiireflectenturinK.EstueroHlsemperquadruplaBK.Sedsipropositumsitfacerespeculum,quodproculcomburat,qualemfecisseGalenusnarratArchimedem,quihostiumtriremesdeusserit.manifestumestspecula,seuaparabolesumptafuerint,seuacirculo,acsphaera,maximaesseoportere,idest,portionesmaximarumsphaerarum,autconorummaximorum,parabolispartemnontamenmaximam.UelutsiadM.passusextendereignemlibeat,circulumdescribemus,cuiusdimetienssitduomilliapassuum,huiustantumassumemusportionem,utrotunditasnonlateat,partemscilicetsexagesimam,cuidimentientemproaltitudineinterminounoadiiciemus,&dimentientefixocircumagemuscirculipartem,quaenobisportionemsphaeredescribet:quamcumexpoliuerimus,ignemsoliexpositaprocul&ualidissimumadpassusM.accendet.Nuncautemnonadeoutilisobbellicasmachinas:olimuerotutissima.Quaeueroaparaboleproceditconflagratio,potentiorest.EaautemsicfitSitlocus,quicomburidebetmillepassibusdistans.FacioBKpassuummille,cuirectamcoaequalemadiicioKD,ipsiautemBDaequalemadperpendiculumfacioBa.&exalteraparteBcaequalemBA,&ductisDA&PC,facioDcentrumbasisconi,&ADaxem:namangulusADCrectusest,&circumuoluoACutfiatconus,&describeimage2ercirculusalineaDCtanquamsemidiametroproconibasi:huncdiuidoduabusdiametrisadrectosangulossesecantibusCE&FGincentroD.EritetiamutBpunctuscircumferentiamcirculidescribatcircaconum,quaesitHB.Ducoigiturauerticeconirectamadextremitatemuniusdiametribasis,putaadC,&ubisecatcirculiperipheriam,utinB,exillopunctoducolineasrectasadextremitatesalteriusdiametriBF,&BG:superficiesigitur,inquaesttrigonusBFG,ubisecatsuperficiemconi,facitduasobliquaslineasBF&BG,quasexchalybeoptimo,neflectantur,fierioportet,assumptatantumparte,putaBL&BMaequalibus,quaesuntlateraparaboles.IndeassumesmolemexgypsoNmaioremlatitudineLBMinuertice,quemsensimcoribusatteres,donecimpositaparaboleLBMcircumuersaqueundiquetangat,sinequeimpedimentocircumuertatur.Quodcumeffeceris,huicmoliuitrumcandensaptabis,efficiesqueparabolem,quaeatergosuperaspersoplumboradiosomneseSoleequidistantes,quiomniumsuntrobustissimi,inpunctumK,idestpassibusmillediimage3stantemreflectent,comburentquestatim.HecautemabArchimedeplanedemonstratasunt,utetiamAntoniusGogauaadnostranstulerit.Card.desubtil.Ignisexaqua.Utignisdeaquaextraeat,testamouiaccipe,&sulphuruiuumtritumimpone,&calcem,&claudeforamen:&mitteinaquam,&intenditur,&dicitur,quodsiponaturcaphurasuperaquam,accenditur,&comburiturinaqua.Albertus.Utinsomnoomniareuelentur.Suffumigatioaduidenduminsomno,qumodfuturumestdebono&malo.Accipesanguinemasinicongelatum,&lupiceruinipinguedinem,&storacem,aggregatotumponderibusequalibus,&conficiantur,&fiantgrana,&suffumigeturcumeisdomus.Tuenimuidebisinsomnotuoquinarrabittibiomnia.Idem.Candelaquaecumaccenditur,agitatur.Siuisfacerecandelam,uellicinium,quaecumaccendituragitatur,&ambulat:accipecutemlupi,&cutemcanis,&facutrisquelicinium,&accendeipsumcumoleooliuae,&statimmouebitur.Idem.Lumenpederefaciens.Operatiolampadisestmirabilis,quamsiquistenuerit,noncessatpedere,donecdimiseriteam,accipesanguinemtestudinis,exsiccaipsuminpannolini,&facexipsolicinium,&illuminaipsuminlampade,daipsumcuiuis,&dicillumina:namipsenoncessabitpedere,donecdimiseritillud,&estmirabile.Alber.Lampas,quaecumaccenditurinlocoranarum,noncantant,sedomnessilent.Accipepinguetudinemcrocodili,&conficeiipsamcumcera,albificainsole,&facexeolicinium,&illuminacumeoinloco,ubisuntranae,&cumuiderintistudstatimtacebunt.Idem.Candelaquosuisreferenscolores.Lampasuitreaadmodumsplendida,&diaphana,quaecunquesuolumineillustrabit,croceareddet,&lutea,autflaua,sipuluerecrocioleumeslychniouicinumrespergatur.Dealiiscoloribusidemeritexperimentum:modocubiculumaliudlumennonagnoscat.Mizaldus.Coloratumcubiculum.Uiridecubiculumsicuidebis.Situiridislampas,uitrea,&pellucida,utpertranseuntesradiimediicoloreinficiantur,&(quodinhocplurimumconducit)oleo,uelomni,quouiuithumido,immisceaturaerugo,unaritetereantur,uthumorfiatuiridis,lichneusexlinteo,coloriseiusdem,uelegossipiopareturuncto:lampadeinillaperuratur,oppositumferienslumen,uirideomne,&intuentiumuultusostentat.Nigrumautemomnesiuideredesiderabis:atramentumimmisceomnifuliginemuelsimile:meliusautemesepiisimmissumatramentum,namlucernisadmotum,siaccenditur,atralucetflamma.SicAnaxilaumlusissefertur:saepeenimexatramentosepiaeastantesAethiopesreddebat,&nigros.Flauumsiteresomne,utiauripigmentum,crocum,lupinorumcortices,&oleopermiscebis,&accendesineofuniculum,flaualampade,croceumconspiciesomne.Uiridepartim,flauumpartim,&nigrumsipraeoptabis,hecinsimulpermisceto:utiquoquetraditSimeonSethi,siquisthryallida,idestlucernaestupam,insepieatramento,&aerisaerugineintinxerit,hominescircumstantesuideri,partimaereos,partimnigros,proptermixtarumreruminspersionem.Sedmaximeidperpendendumduco,lucesomnesamouere,nelumineilloimpediatur,supereturqueelampadecoloremanans,&frustreturillusio,sidiefuerit,claudanturfenestrae,nealiquodlumenirrumpensprestigiumdestruat.Io.Bap.Porta.Utinpalatioomniauideanturnigra.Quandouolueris,utquesuntinpalatio,uideanturnigra.Accipedespumamaris,&calcantho,&permisceeafilis,deindehumectacumealichnium,&illuminacumeolampadem,Albertus.UtLampadenocturanaetaceant.NarratAlbertusdelphinipinguedine,acceraexsolealbaconfectoelychnio,acaccensoinlacuumripis,statimranasomnessilere.Affricanusautemnaturalius&certiusinGeoponicisgraecis,omneidaiteuenirelucerna:namsiaccensumposuerisinipsam,obstrepentesomnesranaestatimconticescunt.Solentimpostoresperforatoparieteranamimmittere,indechartacooperiunt,&ineacoruumdepingunt,accensaextraface,ueladmotoigne,incalescensranacoaxat,utcoruiuocesimitetur,sicdepictumcoruumcrocitantemostendunt.Io.Bap.Porta.UtLampadaquisaccendensreformidet.Linteumfiatlicium,cuiusmeditullioanguissenecta,acleuiterinfractumsalaccommodetur,alicuisuccendendumpraebetoexoleo:namflammamsentienssaldissiliet,anguinapellisdistorqueturcumcoquitur,uttimoremincutiatpueris:siccanis&lupi,lupi&ouiscoriumobtortumsimuloleosiaccendes,commouentur,innatametiamnumfugientiasimultatem.PortaexAlberto.Utsinecapitibusuideanturhomines.Quandouis,utquesuntinpalatio,uideantursinecapitibus:accipesulphurcitrinumcumoleo,&poneipsuminlampade,&illuminacumco,&poneilludinmediohominum,&uidebismirum.Albertus.Uthominesuideantursinecapitibus.Accipespoliumserpentis&auripigmentum&picemgraecam,rheponticum&ceramnouarumapum,&sanguinemasini,&tereomnia,&mitteinrudiollaplenadeaqua,&faciasbullireadlentumignem,&posteadimittefrigescere,&faciascereum,&omnisquiilluminabitureo,uidebitursinecapite.Albertus.Utastantessinecapitibusuideantur.Auripigmentumsubtilissimetritumnouaollaexoleosinasebullire:necabrefueritsisulphurimmisceasoperculoollaeimposito,necroceuseuoletuapor.idnouaincendeslucerna,&astantessinecapitibus&manibusuidebuntur,oculosdigitiscomprimendodumcandelaaccenditur,idquepaulisperuidebisutfieripoterit.Porta.Utequinauelasininauideanturastantiumcapita.Difficileaggredierisopus:uincattamenoperissedulitasreidifficultatem.Equoabscindecaputuelasino,nonmortuo,nelanguidasituirtus,eiusdemquecapacitatisfictilemfabricatoollam,oleoplenam,suiquepinguedine,utsuperemineat:osoperculato,tenaciquemuniasluto,ignemsubdelentum,utplanebullienstribusserueturdiebusoleum,elixataquecaroinoleumcurrat,utnudaspectenturossa:pilatundito,puluisqueoleopermisceatur.quibusastantmiumcapitaperungantur.similiterinlampadibusstupeifuniculiinmediostatuantur,necpropeneclonge,utrespostulat,&monstruosospectaberisuultu.Exiismultadiscascomponere:satisenimdixisseuideor,sidiligensfueritintuitor.Exhumanocapiterecenterobtruncatoelectumoleum,animalibusfaciemhominisinducit,sicuariisanimaliumcapitibusmonstrosiorareddescorpora,siiisaccensisliciisillustreturdomus,quodsidoclaudepectori:namutiarcanaabantiquiscaelabantur,necitafaciliterexeorumeruiturdictis.AlitertamendocetAnaxilaus,necirrite.Equorumuirusacoituaccipitur,nouisquelampadibuselychniisaccensum,hominumcapitaequinauisuimonstrificerepraesentat,deassoissicquoqueproditur.Sicilludquodapriamuocant,insuibuscumsubant:acceptumenim&accensumidempraestat.Sicanimaliumreliquorumauricularibusaccensissordibus.Siilludperures,quodicemusspermaeoquespectatorumfaciesperunxeris,eorundemanimaliumconspiciescapita.serua.Perta.Uthominesuideanturuultumcanishabere.Accipeadipemdeaurecanis,ungeexeoparumdebombycinonouo,poneinlampadenouadeuiridiuitro,&ponelucernaminterhomines&cernentuultumcanis.Albertus.Uthominesuideanturhaberequorumlibetanimaliumcapita.Accipesulphuruiuum&litagirium,&istissimulpuluerizatis,spargeinlampadeoleoplena,habeantquecandelamdecerauirginea,quepermixtasitcumfeceilliusanimalis,cuiuscaputuisutuideaturhabere,tenenscandelamaccensamdelampadisigne,&dabibereuinumcumualdimonie,&illiquiindepotabunt,uidebuntsehaberecaputanimalis.Alb.Uthomineshaberetriacapitauideantur.Accipedepilisasinimortui,&facfuniculum&sicca,sumemedullamdeosseprincipalisdextrihumeri,&miscecumuirgauirginea,&linefuniculum,&ponesuperliminariadomus:ingredientesdomumtriacapitahabebunt,hiquiindomosuntintrantibusasiniuidebuntur.Albertus.Utcaputhominisuideaturcaputasini.Tolledesegmineaselli&ungehominemincapite.Albertus.Candela,quaefacithominerequinis,aliorumueanimaliumcapitibusuideri.Diumultumquecogitaui,utrumantiquitusarcanahuiusmodiignorarentur,anueritatiresponderentquedeiisdicuntur,&abimpostoribuspromittuntur:necparumgauisussum,cuminterantiquosmultoscompererim,quibushaecfuerecure,praesertimAnaxilaoPlinianaeassertionifidemadhibendo:necparuminhisinueniendisdesudauimusadexplendamnostramhistoriam,necabrefueriteorumcommeminisse,&inmediumafferre,experientiaeaccommodando,iisprimoassuescatoperator,adaliapaullatimdeueniens:docenturqueprimo,quomodouideripossitomne.Io.Bap.Porta.Utfaciesinsignisuideaturmaciei&palloris.Sicfaciliteropusexequeris:uitreoamplioriscratere,ualdeinfundasuinumuelgrecum,intussaliniice,quantumpugnoquiscapereposset,flagrantibusimponesineflammis,neuasrumpat,illicoebullireincipiet.candelamadmoue,&succendetur,reliquatuncextingueslumina,&talesastantiumfaciesreddet,utsibimutuoterroremincutiant.Ideminfuciniseuenitubicampaneconflantur,&metallicatamopertumomnedirouisiturcolore,utdemiraricontingatlabiasqualloreperfusa,puniceainliuidum&nigrumcommeantia.Accensumquoquesulphurastantiummediocollocetur,&fortiusoperabituridem.SicquoqueAnaxilaumphilosophumluderesolitumessecomperimus.Sulphurenimcalicinouoimmissumcarbonibussubditiscircumferens,conuiuisexardescentisrepercussupalloremdirumeffundebat.Idmihisaepecasuaccidit,dumNeapolitanoinagroLeucogeiscollibusnoctudeambularem:namsponteardenssulphurtalesdabatuultus.Porta.Uthominesuideanturelephantes.Accipespeciem,quaediciturAlchachengi,&contere,&conficeipsamcumaliquantulopinguedinisdelphini,&facexeogranasicutcitri.Deindefumigaexeissuperignemstercorisuacce,quemulgetur,&nonsitindomolocus,exquoegrediaturfumusnisiportas,&sitlargasubterradeintus.Namomnesquisuntinmansione,uidebunturquasiipsisinthominesmagniinformisequorum,elephantum,&estmirabileualde.Albertus.Uthominesuideanturuariaforma.Accipeoculosbubonis,&oculospiscis,quidiciturlibinitie,&felluporum,contritaergoeamanibuscommiscendo,&poneeainuaseuitreo.Cumergouisoperarieum,accipeadipemcuiuscunqueuisbestiae,quodfiathocinformaeius:liquefaceam,&permiscecumillamedicina,&inungecumoleolichniumquodcunqueuis,deindeaccendeipsuminmedioaedis,uidebunturenimomneshominesindomoillainformailliusbestiae,cuiuspinguedinemaccepisti.Albertus.Uthominesuideanturangeli.Accipeoculospiscis,oculosfileae,idest,frangentisossa,&contritaeosmanibusmaleande,&poneeosinuaseuitreoseptemdiebus,deindeineisaliquiddeoleoinfunde;&illuminacumeoinlampadeuiridi,&poneipsumcoramhominibus,quisuntinaede:ipsienimuidebuntseinformaangelorumexigneaccenso.Albertus.Uthominesnigriuideantur.Accipelampademnigram,&fundesuperipsamoleumsambucinum,uelargentumuiuum,&fundeinillooleo,uelargentouiuoexsanguineflebotomatium,&poneinillosanguinesambucinum,uelargentumuiuum.Albertus.Lampasaliafaciensapparerehominesinformafoeda:Etterrenturhominesinuicem,&faciuntipsumfingentesdaemonem.accipepilosexcaudacanisnigri,inquononsitalbedo,&aliquidexpinguedineeius:liquefacpinguedinem:deindeaccipepannumexequiarum,&facdeindelicinium,deindelineipsumcumeoquodfecisti;&illuminaipsuminlampadeuiridicumoleosambucino,&accendeipsumindomo,&nonsitibiliciniumpraeteripsum,&uidebismirabile.Albertus.Lampasquamcumaliquistenetinmanu,nonuidetaliquoseorum,quisuntibi.Etquieritpostipsum,uidebittantum.Accipepiscem,quidiciturDelphinus:deindeaccipepannumliniautfuneris,&spargesuperipsumaliquidextraazimar,deindefundesuperilludexillapinguedineliquefacta:deindestringemanumsuperipsum,&inuoluepannum,&facexeolichnium,deindeaccendeipsuminlampade,&erisuiridis,&fietquodtibidixi.Albertus.Domumargenteam&luminosamuidere.Sipraeoptabis,sicefficies:Nigrisabscindelacertiscaudas,&stillaefracturaemananslucidaexcipiatur:emultistamenpluresadunabis,&papyraceumlicium,uelsparteuminficies,&sipoteris,oleopermisceto:sicargenteocoloreomneuidebisperfusum.Ideminomnibusimitaberis.Nuncutinstitutumexequamurordinem,reliquatrademusexperimenta,hancsequentiaseriem,necupidoslegentiumanimosdetineamus.Porta.Utomniaalba&argenteauideantur.Accipelacertam,&abscindecaudameius,&accipequodexit,quiaestsimileargentiuiui:deindeaccipelichnium,&madefaccumoleo,&poneipsuminlampadenoua,&accendedomumeius,uidebitursplendida&alba,ueldeargentata.Albertus.Utdomusuideaturtotauiridis,&plenaserpentibus&imaginibustimorosis.Accipecutemserpentis&sanguinemalteriusserpentismasculi,&adipemalteriusserpentis,aggregaillatria,&poneeainpannoexequiarum,&accendeipsainlucernanoua.Albertus.Uttotadomusappareatplenaserpentibus.Accipedepinguedineserpentis,&parumsalisineapone,&accipepannumexequiarum,&scindeipsuminquatuorfrusta:deindepinguedinem,&poneipsaminomnipanno:sicfaciasquatuorlicinia,&accendeeainquatuorangulisdomuscumoleosambucino,&insampadenoua,&fietquoddixi.Albertus.Liciniumpulchrum,utdomusuideaturtotaplenaserpentum&imaginum,doneclichniumpermanetaccensum.Accipepinguedinemserpentisnigri,&spoliumserpentisnigri,&pannumexequiarum,&facliciniumexillopanno:deindelineipsumcumillapinguedine,&ponespoliumserpentisinconcauitateeius,&illuminacumoleosambucinoinlampadeuiridiautnigra.Albertus.Uuaeplenumdomiciliumuiderepoteris,&omnespuarumillusionedecipientur.Cumdeflorescereiamincipietuua,uaspuroplenumoleoaccommodeturinfra,cuiracemumcumfrondibusimmergasfirmetur,nehincindeconuellatuentus,feriatilludsol,operculogypsato,&pellicato,relictotamenforamine,quopetiolusintromitatur.itaimmorarisinito:ubiperfectamreceperituuamaturitatem,linteoexprimitur,expressusquehumorseruaturinoleo,solisdiebuspaucis,lucernisdemumaccensumomniauuiscernesplena,frondibus&arboribuscircumuallariuideberis,ubifortassearboresprorsuscarentfrondibus:inaliisuerofructibusutitor:idemenimarbitrorpraestariposse.Porta.Utresuiridesuolantesconspiciantur.Accipepannumexequiarumrecentem,&poneineocerebrumauis,&pennascaudaeeius,&inuoluendofaceislicinium,&poneipsuminlampadeexnouauiridi.Accendeipsamindomocumoleooliuae,&quaereseruntindomo,fientuiridesualde,&uidebiturquasiuolentuirides&nigrae.Albertus.Lumen,quoastrauagariuideantur.Suntquitestudinemuelcentaureamperurunt,eiusqueflammaefumospectantstellassicuagantes,aclocodimoueriuideanturundiquepercoelum:idquodnonabeosolum,sedareiomniseuenitfumo.crassiorisenimlocoexistensdiaphanitatis,mobilisqueimaginisformaalocoipsouariariuidebitur:ideoquefallituruisus,acmoueriputabit.Quodsiidmirabiliusexpetitur,ignemcaelato,utspectantemlateat,&pertranseuntesradiirefrangantur.hincmultaingeniosusaucuparipoteritoculosfallentia,quaeelibrisopticorumexcipiet.Porta,Lampascumaccenditur,uidentseinuicemastantessicutimagines&lapides.Accipezimat,&terebene,&accipepannumfuneris,&madefacipsumcumpinguedinepiscis,autcumoleosisaminopuro,poneipsuminlampadeuiridi,&poneipsumexillomedicaminecontritoremparuam,&fitmirabile.Liciniumquodcumaccenditur,noncessantsaltare&gaudere,&insaniregaudio,&maximemulieres,&accipesanguinemleporis,&sanguinemcuiusdamauis,quaediciturSolon,&assimilaturturturi,&aequalemedietatiseiusexsanguineturturismaris.Infundeergoinlicinium,&illuminacumeoinmediodomus,inquasuntcantatrices&puellae,&estmirabile,&probatum.Albertus.Lichnium,quoarctaimminentemanuperuratur,laxauero,extinguatur.Ecaphuraaquamexugito,uitreischymistarumuasis,&ritelutofabricenturspiramenta,neuispirituseuolet.taliaquaintusperungemanus,&superflammamarctampugnumcomburiturualde,siaperitur,debilitaturlumen.Ioan.BaptistaPorta.Aliudlichnium,quodquandoestaccensum,&infunditursuperipsum,aquaualescit:&quandooleum,extingnitur.Accipecalcem,quamnoninuenitaqua,&permitteeamcumaequaliponderesibiexcera,&medietatiseiusexoleobalsami,exnaptacitrina,cumaequalisibiexsulphure,faclichniumexea,&rorasuperaquam,&accendetur,&rorasuperipsumoleum,&extinguitur.Albertus.Demultislampadumexperientiis.lamaliquaslampadumexperientiassuperesseuideo,quaslicetuisunontamiucundas&mirabiles,utrespostularet,nequidomisisseuideremur,recenserecensuimus.Hasnecotiosum,uelinutilefueritprimaeaddereseriei.Porta.Mulieresualdelaetari.Cumleporisadipelampadesaccendantur,acmulierummediomorenturaliquantulum:necenimlaetantur,utsaltent:idtamenrarooperatur.Porta.Adfaciendamcarbunculamuelaliquamremlucenteminnocte.Recipenocticulaslucentesquamplurimas,&ipsascontritasponeinampullauitrea,&claudeinfimoequinocalidosepelias,&dimittemorariperquindecimdies,posteadistillabisexeisaquamperalembicum:quamreponeuasedecristallo,autuitro.Tantamenimpraestatclaritatem,quodinlocoobscuroquilibetpotestlegere&scribere.Quidamfaciunthancaquamexnocticulis,fellerestudinis,fellemustellae,fellefuronis,&canisaquatici,sepeliuntinfimo,&distillantexeisaquam.Albertus.Candelainaquaardens.Recipecerae,sulphuris,aceti,anapartemunam,coquantursimulusqueadaceticonsumptionem:posteaformenturcandelae,quaeaccensae,inextinguibileseuadunt.Roscellus.Ignemexpluuiisconstruere.Recipeoleipetrolei,sulphurisuiui,sulphurisflaui,calcisuiuaerecentis,picisgraecae,picisnaualis:misceantur,&haecmixturaabhumoreaccenditur.Fallopius.DeAere.Cap.Iii.Uasuentumproiiciens.Conficipotestsifiataeolipilaaerea,uelreialterius,sitcaua&rotunda,&inuentrepunctumhabeatangustissimum,quoaquainfunditur,&siforisarduumfuerit,prioriutereexperimento:siadignemaccendensferuescit,cumquenullumhabeatspiramentum,maximumindeeiicitspiritum,seduapidecrassitudinishumectum.Porta.Adcorrigendumaerempestilentem.Absqueullanoxaemendantteterrimiodorispleraque:cuiusmodisuntcastoreum,galbanum,sagapenum,sulphur,coriorumcornuumquesuffitus,&puluisbombardicus.Quiceupraesentiss.discutiendepestisremedium,superioribusannisadhibitumfuit(inquitLemnius)quumapudTornacensespestistotaurbegrassaretur.Nammilitespraesidiarii,quiinarceexcubiasagebant,tormentabellicapuluerebombardico,sedabsqueolobis,repleta,urbiobuertebant,eaquesubdiei&noctiscrepusculumexplodicurabant.Hincfactumfuit,utsonituuiolento,fumiqueodoreteterrimo,contagiumaerisdiscuteretur,&aliodepelleretur.Mizaldus.DeAqua.Cap.Iiii.Aquaemarinaeconcinnatio.Aquaemarinaequadrantal1.exaltosumito,quoaquadulcisnonaccedit,sesquilibramsalisfrigiro,eodemindito&rudemisce,usqueadeo,donecouumgallinaceumcoctumnatabit,desinitomiscere.Eodemuiniueteris,uelaminnii,uelmiscellialbicongios2.infundito.miscetoprobe.Posteainuaspicatumconfundito,&oblinito.Siquisplusuoletaquaemarinaeconcinnare,proportioneeaomniafacito.CatodeRerustica.Aquaauinoutseparetur.Quodsilinteumuinoaquaemixtoimponatur,promineatqueextraurceum,aquaeuasetotaascenditperlinteum,sincerumquerelinquitincaliceuinum.Quoexperimentoproditurlymphatumapuro:necpossethocfieri,siuinum&aquamiscerentur.CardanusdeSubt.Aquaeinebriantes.AquaexauenadistillatautunturMoschouite,quoduinocareant:necminusexcalefacit,autinebriat,quamuinum.Cumenimauenacrassiorissitsubstantiae,necesseest,utexdistillationeincalescat,attenuetur,acexacuatur,&adnaturamaquaeardentisaccedat.Canabisfoliainfarinamuersa,quodcaputferiant,potumsuauiterinebriantemefficiunt.CardanusdeSubt.Glaciesardens.Sicandelasulphurispulueretumcarbonisoblitainaquamergaturhyemistempore,exsuperiorepartepapyro,suspendaturqueubiguttacaditglacie,circundabiturglaciecrassiore,ardebittumaccensa,magnoquemiraculoglaciesastantibusardereuidebitur.CardanusdeSubt.Fluminaquomodoquistutotranarepossit.Utiliusfluminatranantur,coriaceointestinocrassiore:quodubiopusfuerit,inflaturuehementer,&conclusiscapitibussubaliscircunligatur:itatutoequites&peditesinmagnisnecessitatibusfluminibussecommittunt,quandoquehocsolotranareauxilioetiamausi.Securiusidfieretiamtympaniscoriaceissubpedibuspositis,baculoquecuitympanumsitsuppositum.Nonenimsolumtranare,seddeambularesuperaquas,respropeostentumuideripoterit.CardanusdeSubtil.Uasinuersumuthauriataquam.Quodsicefficies:longissimicollipareturuas,&quolongius,eomirabilius:uitreumuero&pellucidum,utascendenteminspiciasaquam,hocbullientisaquaeexpleatur,&ubitotumefferbuerit,uelignifundumadmoueto,illiconefrigescat,inuersooreaquamtangat,&intrototumabsorbeat.SicnaturaererumexploratoresSolisradiisaquamhauriri,&absorberiaiunt,eterraeconcauislocisinmontibus,undefontaneaefficiturscaturigo:necleuiainsurgunthincartificiainspiritalibusmechanicis,uttraditHieron,sedutiabhocpropositoaliena,aliotransferantur.SimilequoqueaUictruuiodeueterinorumortuaffertur,nuncueroindomesticumperagrauitusum.Ioan.Bapt.Porta.Aquafortis.Recipealuminis&uitrioli,autsalnitri,authorumtriumsimulustorum,sing.part.1.rediganturinpuluerem,misceantur&ponanturincucurbitam,lutoobductam:deindeinuasrecipiensdueunciaeaquae,insingulaslibraspulueris.Quodcumfactumfuerit,colloceturitasineoperculo,cumuaserecipienteoricucurbitae,farina,&ouorumalbiscopuletur,neullomodorespirarequeat.Sitqueuasrecipiensinaquafrigidasitum,&continuedesuperlinteismadefactum.Namsicfiet,utspirituscumipsorumaquameliuscopulentur,neadhaerescantrecipienti.Quibusadministratis,ignisaccendatur,primoquidemlentus,&subcucurbitatantum,donecmateriadissoluatur:deindeaugeatur,atqueetiamsupracucurbitamponanturcarbonesaccensi,augeaturqueignis,usqueadhorasquinque,autsex.tuncsinito,utfrigescat:posteximaturaqua,&serueturadusum,inuasealiquoprobeobturato.Uerumignisitainstruenduserit,neuasrecipiens,aliquomodoabeocorrumpiqueat.Quodsifortioremaquamconficereuoles,additosalnitripartesduas.Alex.Adnauessubmersas.Cumnauesfretomerguntur,quaseruereconsiliumest,cymbaeonustaesaxisperfunesalliganturnauigioaburinatoribus,sicutfunesquantumfieripotesttendantur,indetotidemcymbisuacuislapidesexprioribusdetractiexcipiuntur:quofitutalleuataecymbaenauigiumpaululumexprofundosecumtrahant.Namaercymbas,quaeponimage4derelapidumfermemergebantur,cumaquesubessenolit,insuperficiemaquaeattollit,undenauigiumfermeprocymbealtitudinesuperiustrahitur.TrahaturigiturexAinB,tunccymbae,quaeplenaesuntlapidibusilliannectanturfunibus,transfusisquelapidibusnauigiumtraheturinC.Rursuspriorescymbae,inquaslapidestransfudisti,nectunturtensisfunibusnauigioinCexistenti,trahentquedeductislapidibusipsuminD,atqueperpetuatransmutationeadaquaesuperficiemtandemdeducetur.Seddices,Plurimiscymbisopuseritadtrirememeducendam.Uerumest,sedratiosicconstat:quaelibetnauisautcymbatantumferrepotestponderis,quantumestpondusaquaequamcontinerepotest.Uelutsitriremiscapiatinfluminemilleamphorasaquae,quarumpondussitdecemmiliatalentorum,triremisillainfluminedecemmiliatalentaferet.Quodsieademinmaricapiat,utdixi,easdemmilleamphoras,quarumpondussitduodecimmilliumtalentorum(namaquamarisgrauiorestaquafluminis)eademinmariduodecimmilliatalentaponderisferet.Atqueearationemanifestumest,curnauigiaappellaresoleamusamensura,ut,nauemmilleuelquingentarumamphorarum.Idemenimestacsidicas,quaeferrepotestmilleautquingentaponderistalenta.Namqualisestcapacitas,utdixi,nauisrationeaquae,tantumestpondus,quodferrepotest,scilicetquantumestpondusaquae,quamcapit.Manifestumestigiturexhoc,quoddiuersaponderaeademnauisindiuersisaquisferet,quoniam&aquarumipsarumdiuersasintpondera.Iuxtauerohancrationemliquetponderismagnitudinemesseprorationeimpellentisaquae.Namsi(utgratiaexemplidicam)cymbauigintiamphorassustinet:hocest,quiaaerinclususabaqueamphorisuigintisuperiusimpellitur,utaquaillascilicetquaeinnauicontineretur,locumsuumrecipiat.Belleigiturconuentihocexperimentumcumratione,quaesuperiusdictaest,scilicetuesicamaereplenamabaquasursumpelli,quoduesicaeaquaelocumoccupet:quareponduspromagnitudineaquae,quamuesicacontinerepotest,inaeresustinebit:idest,itauesicaeponderesuperimposito,utipsumpondustotuminaeresit,noninaqua.Uerumpondusquodinaquaest(utadnauigiumeruendumrursusueniam)tantoleuiusredditur,quantoaquaipsagrauiorextiterit:undepaucioribuscymbisopuserit,quamquaepondusdemersinauigiiferrepossent.Dupliciuerorationenauigiaexgrauioribusaquisextrahuntur,quamleuioribus:atqueideoexmari.quamexfluminibus,uellacubus.Altera,quodcymbaeinmariplussustinentponderis:reliqua,quodnauigiumineaaquaminusgraueest.Oportetautemhancobcausamanimaduertere,cum,utdictumest,nauigiumgrauiusreddaturinaquaesuperficie(quiapartimestinaere)quaminimo,utquandomagiseleuaturacymbis,eopluresacmaiorescymbaealligentur,nedeceptihacrationenonsolumdenuomergatur,sed&impetuadiectoomnessecumcymbasinprofundumtrahat.Dubitabitautemaliquis,curexoneratiscymbisB,impletisautemaliis,quaeperAsignificantur,nondescendatnauis,quaeeleuatafuitabA,cymbisuacuis?nonenimplenepossuntsustinerepondus.Causaest,quiafactisiamfunibusaequalibuscymbarumA&B,quumiamuacuumseuinane,uelaer,quiincymbiscontineturpotentiorsitnauispondere,plustrahetinanecymbarumB,quamremittetgrauitasaucticymbarumA.Itaquehacrationeperpetuonauisascendet:hocduntaxatobseruato,utplenarumcymbarumfuneseosintuacuarumcymbarumfunibusbreuiores,quantoponduslapidumeascymbasdeprimit.Card.deSubtil.Aquasalsaquomodoreddaturpotabilis.Siuascereumefformabimusuacuum,&inmarisaquasimmergimus,quaeperceraeporosintrodelabitur,fietpotabilis.Siccrudofictiliuaseobstructoore(quodenimintropermeat,percolatumest,quodsalsedinemfacitpercommixtionem)secernitur.Fitaliteruberius&celerius:Sabulonemfluminuminsalsamaquamimmittas,&paulisperimmoraberis,&lineopannosubiectiuasisoriobtentocolatur,donecsalsamentumamiseseritomne,&dulcescet.Ioan.Bapt.Porta.Aquaaduersuslocustas.ChuerchScytharumCatainorumciuitasest:inquastagnum,cuiuspraesentialocustasarcet.OlimeamobcausamindepetitisaCypriRegeaquis.Quarumuasestanneoplenoturriappenso,factumest,uteotemporenonsitalocustisinsulatentata.Scaliger.Utaquasineignecalefiat.Siuasaeneum,amplum,rotundum,&unicoapertumforamine,uiuacalce,acsulphure,aequispartibus,exacte&integreadimpleatur,&foramen,nequidexpiret,sedulorecludatur,&moxinfontemnonexcurrentem,uelputeumdimittatur,aquameiusdiesmultoscalidiusculamconseruabit,acpalamexhibebit.Expertumamultis.Mizaldus.DeTerra.Cap.U.Terraardens.EstinterLazigeMetanasteterranigrabituminis,&Penoleiparticipes,ceraelentore,&usunonabsimilis,namutcandelaardet,eamuidimusapudArchiepiscopumlegatumPannoniaeregis.Sedhaecolimmihi,&nuncalis,quiea,quaedelapideacterraScoticascribemus,nonuiderint,admirationedignadicipoterunt:atcumipsumlapidemcandelaeinstarardereuiderimus,cessatadmiratio.CardanusdeUarietatererum.Lutisapientiaeconficiendimodus.Sumitocretaeoptimae,quauasafictiliaconficiuntur,uelalbae,uelcineritiae,partesquatuor:cineriscommunispartemmediam:stercorisequini,uelasininisicci,partemunam:&siperfectiusuales,addelaterumcontritorum,uelscobisferriparum.rediganturinpulueremsubtilissimum,cribrentur,&misceantur:deindeponanturinterra,superspargendosensimlanaeepannisdetonsae,quodtomentumdicitur,partemunam:aquaecommunis,quantumsatisest,&misceantur,deindeponanturinterraordinate,superspergendopaulatim,primotomentum,itautaequaliterdistribuantur,deindeaquam,etiamsubigaturprobe,primobaculoaliquo,deinpala,&fiatmassa.Quaecumbenesubactafuerit,ponatursuperscamnumaliquodfirmum,uelmurum.subigatur,&palaoptimetundaturtandiu,donecsatisesseuidebitur.Quoenimdiutiustunditur,&subigitur,eoetiammeliuseuadit.Ualetautemhoclutumadlutandauitreauasa,adformascrassioresformandas,fornaces,aliaquequamplurafacienda.Quodsitanrumlaborisinconficiendolutoconsumerefortenolis,sumitotantumcretam,tomentum,&stercuscumaliquantulocineris.Quidamabsquestercore,quidamabsquetomentoconficiunt,suumquoddampropositumsecuti.Caeterumadlutandaorauitreorumuasorum,nerespirarequeant,ualetsupradictumlutum,praesertimsiaddideriscalcisuiuaepartesduas,albaouorum,quotessesatisuideatur.namsictutiusest.atqueuitrimododurumredditur,quofit,utminusetiamperidrespirarepossit.Porrolutumtale,inlocoaliquohumidoconseruandumerit,itatamen,utnechumidumnimis,necsiccumfiat,namsemelinduratum,nulliusestusus.Sienimaquaremollescereuelis,forisparumhumescet,intussuamduritiemretinebit.Quarecumnimiumfueritdurum,optimesiccaripermittito:deindeinpulueremredigito,conficitoque,utpriusestdictum.Alexius.Laterescocticurgrauiores.Sedilludmirum,quodquidamaiunt,laterescoctosgrauioresesse,quamantequaminfornacemponerentur.Causaessepotest,quodubifactisunt,inSolesiccantur,concipiuntqueaerisnonparum,quiintrolatensmultoleuioremlapidemreddit,quamidemsitigneexustus:itaquedumcoquiturlater,grauiorefficitur,quanquamhuimidumabsumptumsit.Quietiamexcoquunturplusquamparsitlateres,coloremferriimitantur:undegrauitatis&coloriscausaeademessepotest:paruitasprorationemateriae:atparuitasipsafit,coactaperuim,&liquescenteterra,quaemetallicumquidretinet,undefermesemperplus,quamparsit,excoctiinflectuntur,atqueincuruantur.Illudueromagnadubitationedignum,autintermissoignefornacibus,uelbreuimomentolateresfrangantur:Iduerononsemper,sedcumcalorimmodicusignecessantecontrahitur,frangitlateres.Idemcumdenuoaccenditur,etiamfrangit:namquaeiamsiccasunt,cumnouocaloreferuent,disrumpuntur:sicutdeuitropatet.Causaest,quoniamantequamliquescat,&molliaturquoddurumest,flatudistendenterumpitur.Obeamigiturinaequalitatemmagnaiacturafigulis.Cardan.deSubt.DeSecretisLiberIiii.Mundipartes,quasuocantIntegrales,praecedentilibroexpediuimus:iamuerocumea,quaeinhiscepartibuscontinenturnobisexponendasint,omniumprimodehomineacturisumus,utpotequodintercaeteraDeinobilissimumopusexistat,&cuiuscausanonmundussolum,sedetiamquidquidineoestcreatumsit.Cumtamenquaeadhominemsecretareserunturmultasint,&subdiuersiscontineanturgeneribus,nonuno,sedduobuslibriscomprehendendafuerunt:quorumhicanimi,quintusuerocorporisremediacontinet.Adanimumautemreferimusaffectus,quasuocantanimipassiones,odiumscilicet,amor,&aliahuiuscemodi.Animaeitemfacultatesinternaememorianimirum,phantasia&ratiocinatio,quaenullumextraseopusproferunt,sedexternarumactionumrectricesexistunt.DeAnimo.Memoriautconfirmetur.Mirabileest,quodreferunt,dentemtaxi,uelsinistrumpedembrachiodextrohominisalligatummemoriamroborare.Uerisimiliusforsan,quodtraditSimeonSethi,scilicetfelperdicisarteriistemporumillitum,utpenetretsemelinmense,admemoriamconfirmandamplurimumprodesse,Sed&melissaconfirmateam,&ingeniumacuit,achominemcommestafacitindustriumquodetiamnasturtiumefficerepotest.Etgallinaecerebrumingenium,&memoriamiuuat,adeoutaliquos,quidelirarecoeperant,esipiscerefecerit.Sedmelissapraeterhecanimitranquillitatempraestat,&hilaremnonparumcuraspellendoreddit.Sicacoenacommesta,somnosiucundosfacit,utcaulestristes,&phaseliturbulentos,&alia,accepaeterribiles.Indeabhisnatamopinionemlamiarum,quaeapio,castaneis,fabis,cepis,caulibus,phaselisqueuictitantes,uidenturpersomnumferriindiuersasregiones,atqueibidiuersismodisaffici,proutuniuscuiusquefuerittemperies.Cardanusdesubtilitate.Adamoremconciliandum.Sciredebes,tantamessererumnaturaliumpotentiam,quodnonmodocunctasressibipropinquantessuauirtuteefficiant,uerumetiampraeterhoc,infunduntipsisconsimilempotentiam,perquamhaceademuirtuteipsaeetiamcaeteraafficiant,quemadmoduminmagneteuidemus:quiquidemlapisnonsolumannulosferreostrahit,seduimetiamannulisipsisinfundit,quahocidemefficerepossunt,qualemuidissereferuntAugustus&Alebertus.Similimodoponunturannulipercertumtempusinnidopasserum,siuehirundinum,quibusposteaadamoremuelbeneuolentiamutimur.CorneliusAgrippa.Addissoluendummaleficium.Siquaemulierteligauitmaleficiisadamoremsuum,&uisilluddissoluere:accipecamisiamsuam,&percapitiumeiusmingeforas,&permanicameiusdestram,&noncurabisdeeaAlbertus.Aliudaddissoluendummaleficium.Siuissoluereuinculaamoris,uadeinsyluam,&prospice,ubipicanidumhabueritcumpullis,&quandoerisibi,ascendearborem,&forameneiuscircumligaquocumqueuis,quiacumuidette,uaditproquadamherba,quamponitadligaturam,&statimrumpitur,&tunccaditherbaillainterramsuperpannum,quemdebesposuissesubarbore&tusispraesens,&accipe.Albertus.Adaugendammemoriam.Thusalbissimuminpollinemattritum,&cumuino,sifriguserit,uelaquadecoctionispassularum,siaestas,epotuminlunaeaugmento,orientesole,necnoninmeridie,&occasu,miruminmodummemoriamaugerefertur,&cerebroacuetriculoprodesse.AuthorRasis.Adperpetuamsponsicumsponsaconcordiam.Orpheusinlibellodelapldibusiubetsponsumceruinumcornugestare,sicenimperpetuameicumsponsafuturamconcordiampollicetur,Mizal.memor.Cormasculinaecoturnicisauirogestatum,&foemineafoemina,facitutneclites,neciurgiapossintinterillosoboriri,autspargi.Mizal.memor.Quomodoamorconciliaripossit.Nostrumfuitaboperisinitioconstitutum,omniatantumnaturaliteroperari,&praesertimquaemagorumoperibusimpiorumeuenient,adeorumscientiampenituspessundandam:mortaliumenimmenteshislaqueis,&erroruminuolucrisirretiunt,cumhominumparsmagnahuicinsistet,acfallaciipsiusillecebramultosdiuexariuideam,admirationeanimoscapi,&ingeniaipsaadperniciemelabi,quaeeleuata,acdiscendicupidiorasunt.Nosquaeexiispoterimusamorumilliciarecenserenonpigebit,anaturaepostliminiominimediscessuros:quaesolegentesboniconsolant.Utigiturexordiamur,Scituiamdignumest,quodaliononintenditurmens,nisiuthominummulierumueanimisamorisigniculosaccendere,eosmitioresreddere,nostraequeuoluntatiobtemperaturosnititur,cumquerebuseueniat,inquibusefficiendipotestaslatet:iisutamurquorumaliquaamaioribusnobisexperientiacomprobata,multaquerecentiorumindustriacomparatasunt:&primumHippomanes,antiquitusadsyderalaudibuselatum,quanquamnondesuerint,quiadstruxerintmuliercularumfigmeta,delitiasessefabulas,demonstrationibusfortasseaddicti,necprodigiosisnaturaemiraculis,additisquecausisfidemadhibentes:quibuseuidensexperientiarefragatur.Quodduplexstatuunt,unumuirus,exequarumobscenisdistillans,libidinisfurorenimiostimulatarum:nosterinGeorgicisPoetasiccecinit,"Hincdemum(HippomanesueroquodnominedicuntPastores)lentumdistallatabinguineuirus,Hippomanes,quodsaepemalaelegerenouercaeMisteriqueherbas,&noninnoxiauerba."UndeapudTribullum."Hippomanescupidaestillatabinguineequae."Necinstitutoinefficax,eiusqueusumalibitradidimus,&uirescumpoposcitlocusalterumautemcaricaestmagnitudine,specieorbiculatum,latiusculum,coloreiamnigricante,frontinascentespulliadheret,statimquefoetapartuedito,secundasdeuorat,&laborumoblitaperlambendo,&abstergendoeumconuellit,Hippomanesappellatum:quodsiquispreripueritaduberapartumnonadmittit.odit,&alienumtanquamasefugat,nunquamamatura:quoidemrectesensitinAeneideuates."Quaeritur,&nascentisequidefrontereuulsus.Etmatripraereptusamor."Meritoergoexcarneillaamoremcreari,&illiusesseirreticulumnonabsurdumputarunt,amatoriumqueinnascibeneficium.&traditPausanias,necAelianusomittit.tantamineouimnouitolympiaePhormisAreas,quodilloaerimixto,&effusoequamposuit,abscissacauda,ubiHippomanesincluserat,fabrica,utexeaequieatenusfallerentur,uttantopereadilliusconspectumfuriisstimularideberent:sicenimeosalliciebat,tantaqueinsaniaducebantur,utruptisfrenis,inipsamuiolentius,quaminpulchramequam&uiuaminsilirent.Nequeenimquodungulae,cumaereaestatuaehaerent,lubricolapsuelidantur,idcircocoitumdesperant,immoardentiusmultohianteore,imminentequeadhinniunt:nequepriusquamflagris&magnoductorumroboreabstrahantur:abereosimulacrodepellipossunt.Undenomenuenenoinditumιππομανες,quodequinae,cupidinissimilitudine,hominisamoresinducit,&effrenatefurereinuenenoremfacit.traduntquenonminimeauctoritatisuiri,quodhoccognitumpenitushabent,&siamatoriasdissiliet,anguinapellisdistorquetur,cumcoquitur,uttimoremincutiatpueris:sicanis&lupi,lupi&ouiscoriumobtortumsimuloleoaccendes.commouentur,innatametiamnumfugientiasimultatem,abAlbertotraditum.Io.BaptistaPorta.Adamoremconcillandum.Diligentteomnessicorhirundinistecumhabueris.Etmuliereumperditeamabit,aquocolumbinicordisinpuluereminpotumuelescamacceperit.Praeterea,siquisdeleporisfellesubcapiteposuerit,perpetuodormiet.Excitabiturautemsiacetumillipotandumdederis.ExAlbertifabulosisnarrationibus.Mizal.memor.Defascinatione,&quomodopereamillaquearipossit.Iamdefascinationeestdisserendum,quiqueeffascinatoresfaerint,necsilentiopraetereundum.namsinobispriscorummonumentalibeatuidere,comperimushuiusmodimultaposteritatiproditaiamesse,cumnouarecentisaeuieuenta,antiquaeformaenonprorsusuanaesuffragentur.Nechistoriisfidemderogateopusessecensui,siuerasreicausasualidisrationibusaptarenequimus:praetereapleraquesintperuestigationempenitussummouentia.Quodautemexaliisoperationibussenserim,inmediumexplicandumduxi:multaapudTheocritum&Uirgiliumreperies.Undenescioquistenerosoculosmihifascinatagnos.Isigonus&MemphrodorusinAfricaterrafamiliasquasdamproduntuoce&linguaeffascinantes,quesiimpensiusforte,quamliceat,admirataefuerint,uellaudauerintpulchrasarbores,laetioressegetes,infantesameniores,egregiosequos,pecudespastuuelcultuopimasarescere,&emoriunturrepente.haecomnianullialiaecausaeobnoxia:quodSolinusquoquescriptumreliquit.IdemlsigonusTriballis,&Illyriiseiusdemessegeneris,quipupillasbinasinoculishabeant,atqueuisisexitialemeffascinationemfaciant,utinterimantquosdiutiusintueantur.iratisprecipueoculistamnocentiuisusunt:utimpuberesmaximenoxamsentiant.HuiusmodifoeminasinScythiaesse,quaeuocanturBithietraditApollonidesPhilarchusinPonto,Tibiorumgenusalterum,multosquealioseiusdemnaturae,quorumnotasdicitinoculoalteropupillamgeminam,inalteroueroequieffigiemesse:quorummeminitquoqueDidymus.NecdissimilisgenerisDamonprodiditpharmacuminAethiopa,cuiussudortabemcontactiscorporibusafferat.acfoeminasquoqueomnesuisueffascinarepatet,quaeduplicespupillashabeant.Ciceroquoquedeiisscribit,sicPlutarchus&PhilarchuseffascinatricesgentesPaletheoberumPontumincolentesnonpusionibusmodo,quorumhabitussitimbecillis,sedadultis,quisolidoconcretioriqueconstantcorpore,pestilentensesse,&intuitui,soloquehabituinmorboslanguere,quosperimant,&intabemresoluant:necsolumquicontinuo,sedhospites,&quieorumcommertioalienissimisunt,concutiuntur,tantaoculisuis:&fascinum,quanquampercontactum,&miscellamineatur,saepeperoculostamenperficitur:utiexterminatioquaedamspiritusperoculosadfascinaticordeueniens,totumqueinficiens.Sicenimeuenit,utadolescenssubtili,claro,calido,dulciquesanguinepreditus,talesdetspiritus,cumacordiscaloreapuriorisanguineexoriantur,quialeuissimiinaltioricorporisparteperueniunt,&peroculosprocidunt,&iaculantur,quimaximeforaminosi&uenulentisunt,omniumquepartiumnitidissimi:&cumspirituipsounauisquaedamignearadiisemittitur,utrubentesoculos,&lipposspectantesobuios,similicoganturlaboraremorbo:mihiqueaccidensdetrimentumattulit.inficitenimaerem,quiinfectusaliuminficit,sicoculisproximusunasecumuaporemcorruptisanguinisdeferens,cuiuscontagionespectandisoculiruboresimiliafficiuntur:sicadimitlupusuocem,sicregulusuitam,quiaspectuuenenumexcitat,&radiisuirulentosinfigitictus:cumspeculoautem,reciprocoiaculatuinsuiauctoremretorquentur.Sicimmundaemulieresintuitureformidantpolitumspeculum,utaffertAristoteles,eiusqueaspectusordescit,&fulgorhebetatur:quodeuenit,quiasanguineusuaporinspeculisuperficiemproptertersitudineminunitatemcoit,utquedameluuieculaoperatur,&claredemonstratur:immosicnouitiumaegerrimeelues,quodideoinpannouelsaxononeuenit,quiainilloserpit,&inprofundumdescendit,inhocueroexpartiuminconcinnitatedissipatur.Atspeculumquiapertinaxobstat,quiatersuminfractumreseruat,quiafrigidumcoactoaereguttulasgignit:talifermepactosiinclarumuitrurespires,faciessaliuaeorisasperginerigatur,tenusqueeuolansparsinsaliuamrelabitur.sicexoculisradiorumprofluuium,quispirituumuehiculum,adoccursantisoculosperuenienstransuerberat,&percussihominisinterioraafficit,propriamquaerensregionem,cumecordeexoriantur:sicipsiincordismarginibuscogunturinsanguinemperegrinushicsanguisabineffascinatinaturauirididiscordans:reliquumtabeconficit,undeaegrotat,eatenuscontagioneipsapermanente,quatenusuistabidisanguinisinmembrisuiget.&cumsanguinisaffectiosit,exnunquaminterpollaricontueturfebri,quesiinbili,uelpituitaesset,perinteruallafortassesedaretur.Utautemdistinctiuspatescantomnia,idprimosciendum,duplicemapudauctoresfascinumreperiri,alterumamoris,inuidaeuelmaleuolentiaealterum:Siueropulchridesiderio,formaequeconcinnitatisfueritdesiderioirretitum,quanquameminusiaculetur,peroculosuenenumhauritur,&uenustespectrumformeamantiscordiresidet,igniculossuccendit,undesemperafflictarisolet,&quiaibimollissimusamatisanguisuagatur,multusrepresentat,suiqueipsiussanguinerelucet,insenonquiescit,&sicabeotrahitur,utuulneratisanguisinuulnerantemlabitur,rectehocsicinnuitLucretius,"Idquepetitcorpus,mensundeestsauciaamore.Nanqueomnesplerumquecaduntinuulnus:&illamEmicatinpartemsanguis,undeicimurictu:Etsicominusest,ostumrubet,occupathumor."Siueroinuidiae,uelmaleuolentiefueritquemtaleuirusinfecerit,effascinationoxiaadmodummaximequeinuetulisreperitur.Necualetaliquisinficiari,quinanimoaffectomalehabeatcorpus:animusqueaffectuscorporisuiresfirmat,&potioresreddit:necsolumimmutatcorpusproprium,sedalienumreddit,&tantoid,quantoardoresinterioresuindictae,uelcupiditatisincordecient.Nonneauaritia,moeror,uelamor,colores,&habitusimmutat?Inuidianonnecorpuspalloreinsigni,&extremainduitmacie?Ronnepraegnantisauidusinficittenerumfoetumreiagnatenota?sicubiflagrantesinuidiaoculos,&trucesdeflexerit,&perniciosenocendicupidoacriusmicatexoculis,&intestinusardorproficisciturabeis,astantiumcorporibusmaximespeciosismaluminferunt,&oculorumaciesutitelumtransuerberat,precordiaperurit,&macieipraebetcausam,sichelerici,&sanguineipraesertimfuerint:nampororumapertura,&humorumsubtilitatefaciledepasciturmorbus.Necsolumexpassionetalefitcorpus,seduenenumhumanoreperiripossecorporefacileest,quodprobatAuicenna:pleriquetalisuntnaturaprediti:quodmirumuiderinondebet,siartefieripossesaepiusuisumest.MittiturAlexandroabIndorumReginainsignisspeciepuella,serpentumuenenodelibuta,&depasta,utAristotalestradit:&AuicennaRufitestimonioscribit.Galenusautemalteramfuisse,quaeHyosciamumimpunesumeret:aliaueroaconitum,utnecgallinaappropinquaret.Etfrequentieiususu(utexantiquorummonumentisaccepimus)usqueadeoinnoxiumpraebuitseuenenoMithridatesPontiRex,cumuelletuenenosibimortemconsciscere,neseRamanisdederet,nullamexassumptouenenopercepitnoxam.Galline,anguium,&lacertorumcarnibusobese,ueltriticocumiuredecocto,siaccipitriglutiendasdabis,acceleratpennarumdefluuiummultaquepraetereafiunt,quaelongumessetrecensere,sicpleriqueuirisuaptenarurasunt,quitactuinfirmitatesaliquascurant,multiaraneum&oleandrumcomedentes,serpentumquemorsusfloccifaciunt,nectabemsentiunt,sisimilemsortiunturnaturam,quorumobtutusuelemanansspirationonhominessolum,sedplantulas,herbas,ceteraqueemaciat,utexarescantpenitus:&saepeubihuiusmodianimaliaresident,arentessegetesueneniparticipesfacteexiccatecernuntur,nonnisioculorumui,&auramquandameructantes.Nonnemulieresmensiumtemporecucumeres,&peponestactuuisuqueinficiuntutmarcescant?nonnepueriinnocentiusuiris,quammulieribustractantur,&pluresfoeminas,quamuiroseffascinatricesreperiescomplexionisratione,fortiorienimlapsuatemperamentodecedunt,plurimisquenoxiisuescuntur,utinsingulismensibussuperfluitatibusexpleantur,&sanguisebulliatmelancholicus,undeuaporesorti,sursumelati,peroculosprolabuntur,&astantibusuenenumexpirant,&talicorpusexplent.Atsiformosamdeperisiuuenem,eiqueuis(uelmulieruiro)fascinuminducere,utsifieripossit,inamoremcoarctetur.Io.Bap.Porta.Amatoriaeillaqueationismodus.Sintoportetsanguinei,expartequidamcholerici,oculoshabeantamplos,nitentes,&glaucos,&multumconducitcasteuiuant,nefrequenticoituhumorumsuccusexhauriatur,undefrequentissimointuitu,diutissimaimaginatione,debitaapproximatione,cumconaminefactoaciemacieidirigant,radiiradiis,&luminaluminibusconiungantur,sicexintuituultrocitroquefactonascituramor,&combibitur.Curautemtuifascinodetineaturnonaliorum,exsuperiori&exhacuideturratione:Euenitenimexfascinantisintentione,quiquidemperspiritus,siueuaporestransmittunturadmaleficium,&spirituilloaffectuseisimilisefficitur.existenteenimmaximeinpassioneilla,&imaginatiuauirtutecircaremualdefixa,habitusdiupermanens,spirituumhabetobedientiam&sanguinis:tuncexoptatarepotestauirtutibusdeuinciri,&inflammari.Quanquamanimus(utAuicennaeasscribitur:nequiabhacsententiailliusabhorretauctoritas:)soloaffectu,&imperiotalesproducerepotestaffectiones.PlacetMusaeo,quodamorisfundamentaoculusiaciat:&precipueadamandumillicessint,&exadspectuamoremnascidicitDiogenianus,ubiincognitumamorenonpossedicit:&tanquamprodigiilocoIuuenalisdeamanterefert.Quinunquamuisaeflagrabatamorepuellae.Nitidusenimoculorumobtutusuisamadinsaniamcompellit,amorisquealliciturperoculosrudimentum.Reliquaueromembranonueredantcausam,sedconcitant,utformelenociniocernentemremorenturuisisrebusillectus,&immorantemobtutuferiant,&ibicupidinemexcubantemaiuntsuamitteretela,utemissusexoculisaculeusinstantisconfugiat,acpraecordiaperurat.Apuleius.Istienimtuioculipermeosoculosadintimadelapsi,acerrimummeismedulliscommouentincendium.Iamnonparuamtribuimusquaerentibusradicem,nepenitus,malequementiscomposextiteris,multiscorroborarepoteris.Quodsialiquibusfortassemirumfuerit,morbisperpensis,quiexcontagioneeueniunt:utipruritum,scabiem,lippitudinem,epidimiam:sitactu,uisu,loquela,astanteminficiat,facilequetabemcontrahat:curamatoriacontagio,morborumomniumgrauissimapestis,nonillicohominesinuadat,acpenitusconsumat?Necinaliissolum,sedinipsosquoquerelabitur,immissumquefascinumipsialliciunt.UeteribusquoquescriptisproditurdeEutelida,quirefluxionibus,aquis,speculouelfonteresilientibusinuidentemimaginemretorquentibus,sibifasciniperniciemintulitauthor.ΕυτελιδααυαγηΒουκαιρεμιδωμολοφισιςαινηςΔινηεντιποταμωαδαντικανουσοςαδικηςAdeosibipulceruisusest,uteodemquoaliiipsefascinodeciderit:sicpristinumcorporishabitumdeperdit,peculiarisquemorbipoenasdedit.Sicsepropriopueriuitiantfascinatu,parentesueroueneficis&fascinatoribuscausamascribunt.Porta.Adligatos&maleficiatosamulleribus.Ponedeegestioneseualuiexcrementoipsiusmulierismaneinsotularidextromaleficiati,&statimcumipsesentietfoetorem,solueturmaleficium.Alexius.Aliud.Incalamum,uelauellanamuacuamponeargentumuiuum,obturandocumcera:&ponatursubpuluinari,seuceruicalimaleficiatorum:uelponatursublimineostii,perquodindomumuelcameramintrat,&solueturmaleficium.Idem.Aliud.Ligatusungattotumcorpusexfellecoruino.&oleosesamino.Idem.Aliud.Suffumigiumexdentehominismortui,ligatossoluitindubitanter.Siuirsecumportaueritcorcornicismasculi,&muliercorcornicisfoeminaebeneconuenientsemper.Alexius.Philtrum.Porroueneficiasuntperse:cerebrummurilegi,lacertaeque:sanguismenstruusmeretricis,stellio,cuinomenstincusinditumest,hippomanes.Haecomniamentemmutantpotius,quamadamandumeamaquasumpserintcogant.Componunturautemplerunqueexexcrementis,autanimalibusquosputredogenuit,autexseminehumano:qualeilludquodexeo&uterocatuleardentisinUenerem,cumtamencatuluspraesensdiuquecoramilladetentusadeamnonadmittitur,tuncenimquasirabiosafurit.Sunt&aliaphiltra,quaenoneduntur,plerunqueamortuorumuestibus,candelis,mensuris,acubus,&generalitereorumquefunerumgratiaparantursumpta.Card.desub.Fasciniamoriscuratio.Multaenimsunt,quaeprudensinstituituetustas.Siamorisfascinumamoliriconaberis,sicauerruncabis.Uisumastrahas,netuisaciemoculisadigat,neueluminaluminibuscopulentur,undeenimafficisoletindecausamamoue:consuetudineminterpollatimremoue,otiumrepelle,grauisanimumadhibecuris,sanguinem,sudorem,&excrementaomnialargeeiicito,unanoxiaeiiciatur,aure,&contrariaprimisextantquoque.Siinuidorumfueritmaleficium,illudsicnosces:coloremdeperdet,difficulteroculoseleuat,semperinclinat,crebraiactatsuspiria,corangustiiscohibetur,necsignumconspiciturmalialicuius,lachrymaseffunditsalsas&amaras.Adipsumeffascinandum,quiaaercontagiosus,&contaminatusest,odoratasuffimentasubstituantur,utaereminstaurent,necminusaquisirrorando,cynnamomumgaryophilos,ciperum,xilabii.moschum,ambram.Ideopriscaquumadhuncnostrumsepropagauitconsuetudo,retinentquehocmulieres,sinoxampueroscontraxisseuident:adexpiandosthureeossuffumigant,&circumuoluunt:claroseruenturaere,iipendeantecollolapides,carbunculus,hiacinthus,saphirus,alissumindomosuspensum,rhamnum,&phu.opiferumputatamuletumDioscordes,hisopum&liliumodoratoAnnulusdeferatur,exonagariuelungularumasinidomestici,satyrion,quaeorchis&foeminadicitur.RutamsuadoteprobatAristoteles.Haecomniaueneficiorumuireshebetant.Queautemexperientiacomprobata,&adueritatempropensiorauisasuntincertigenerisexperimenta.hocscripsimuslibro.Io.Bap.Porta.Dementesreddere,utfacilealienentur.Faciliterefficiuntuino,quodsicconstat:Mandragoraeradicesaccipiunt,&inmustumadhucferuens,&inbullastumensdimitiunt,operculumindatur,aptoquelocotribusserueturmensibus,cumeoindigueris,potuidabis:quiidhauserit,ubimultumprofundofueritdemersussomno,mentecapitur,utperdiemnonparumdeliret:atpostsomnumsoluiturdementia,necmalumdefertmultum,multumquefuerituoluptuosumuidere,periclitamini,Sicdecamelispumaabebriopotatafertur.Itatamen,utdicemus.saeuiusdementant.Emenstruorumprofluuiosanguinemcapiuntfoeminarum,perniciosioresttamenbiliosarum&steriliumpotioremretinetinseuim,cumsyluestriscaticerebroremiscent,integramsinuntcumsuanoctediem,uitreisinderasis,aquameliciunt,&poculentisimmiscent,&tamdiuinsaniet,quamdiuperniciosumdestruetuirus,&abiget,quodinmensefiet:&siuolunt,poteruntsopitamrabiemexcitare.Uelsic:muriscerebrum,cati,ursi,canisspuma,&uespertilionisoptimecummyrrhaaliquoremixtauasesimoobruunt,&exaggerantoctodierumspatio,perdistillationemaquamextrahunt,quapotionata,memoriaueneficaproprietatetollitur,&intellectucarerefacit.Io.BaptistaPorta.DeSecretisLiberU.Hicliberueremedicusest,utpotequicorporishumani,quatenusestmutationibusobnoxium,symptomatacontineat,eorumqueremediasecretiora.Inhocitaquelibrodemorbisagitur,quorumdiuisionembreuitabellapaulopostexhibebimus.Haecamplissimaestmateriatumquodmorborumuariaesintspecies,tumquodunius&eiusdemmorbimultapassimamultisremediaproponantur,exquibustamensaltempraecipuaselegimus.Caeterumquodmors&uitahumanocorporisanitati,&morborumrationecompeterent,priusquamdemorbisageremus,uisumestdeuita,morte&sanitatenonnihilexponere.DeCorpore.DeUitaCap.I.Uitautproducatur.AmbrosiamproducereuitaminLongissimumeuumpleriqueaffirmant.Italiaquoquehancherbam,licetraram,fert:sedsiseratur,nonrecipiet:faciledignoscitur.quodsolasuoseminequemadmodumcopiosumfertuinum,suauiterredolet:racemosaest,ruthefolio,radiceualdelonga,exilique,nunquamfloret.Ususigiturherbehuiusuitamproducerecreditur:necrationecaret,quodexproprietatefit.CardanusdeUariet.DeMorte.Cap.Ii.Morsutleuiorreddatur.Morshominiminusmolestaestexsenio,utAristotelesinquit:hocsolodeterior,quodantemultaperfertincommodaadeosenex.Proxima,quaeexuiperaecuiusdammorsucontingit,cuiusmeminitPlutarchus.Succedithuic,quaeexpotumeconii:namdormientespereunt.Quartafitpotucicutae,dequaalias,authoreTheophrasto:sedhaectorquetpersaepe,ut&meconium:uiperaeautemmorsusnonadeocuiqueinpromptuest,Quintafitdealbatisnupercubiculiparietibus,accensisquecarbonibuscumquisdormierit.Interrogauienimiamdeprehensos,acpenemortuos,quimihiretuleruntnilsensissemali.Ultimacontingithis,quiinaquasuffocantur:namquaeexsanguinisprofluuioaccidit,iuxtafinemlaboriosaest,utTacitusrefert.CarddeUariet.Utquisridendomoriatur.Ranae,buffones,serpentes,&quaecunqueuenenosareptiliagaudentinplanta,quaeapiumrisusdicitur,dequaferuntmedici,siquiscomederit,ridendomoritur.Cornel.Agrippa.Utquissimecruciatuexpiret.CrudorumporrorumsuccusPliniointerdeleteriarecensetur:namfamaest,MelamequestriaordinisreumexprocurationeaTiberioprincipeaccersitum,insummadesperationesuccoporriadtriumdenariorumargenteorumpondushausto,confestimexpirassesinecruciatu.Mizaldussecret.bort.Oleumsuofoetorenecanshomines.[RecipeTerebinthinae◉.ii.Sulphurisflaui◉.i.Assaefoetidae◉.uiii.Serapini◉.ui.Stercorishumani◉.xuiii.Sanguinishumani◉.x.]Misceantur,&ponanturinretortamoptimeobstructam,destillenturqueigneuehementiore,quousqueomnesspiritusexierint.Fiorauantus.Mortemfotuallicere,&aliterdolose.Quiscrede,quodaiunt,humanicruorisfaecesdetractaaqua,&arefactascumstyracecommixtas,&cubiculoinaliquosuffumigataslethalemafferreodorem?Sicuerotutusfies:cepamhabetocandidam,quamexcaua,utexcipiendispulueribussitapta.intusconiiciunturaloespartesduae,tresueroagaricipulueris,claudito,&filoligato,nedehiscat,indeollaeinditur,&acetuminfundituracre,cummellisdimidio,aquaesescuplum,erufiinuenisstercore,&tantundemrosmarinicoronarii,ollamoperculo&lutostipato,clibanoperdieiquadrantemcalidisinferuescatignibus,&priusquamrefrixerit,fimoquinquemensibusexaggerato.eximitodemum,&percolumtraicitolineopanno,&seruato,siuinimaluaticicyathoguttulasabsumes,tribusdiebusliberat.siillicosuccurris,semeltantumsufficietexhibita.Aliaautemsicparantuenena:Rubetamcumaspidemaximeuirulento,uipereoquescatenteuenenoplumbeoconduntorgano,quoaptiusextrahipossitaqua.indeamboacribusuerberibusexcruciantur,utitaexcandescant:intusenforbium&christalliimmittuntspumamintenuespulueres,indeleuessubiiciuntprunas,paulatimaquamdistillandodetrahunt,plumbeaseruantpixide,cuiussiquotidieexhibeantguttulam,inmensenecat,sensimcorporetabescente,magisuelminus,utilliuseritnatura,quiuenenumhauserit.Oportetautemaquae,dumeliciuntur,cauere:pernicialemenim&strangulantemhalitumeructant,&spirandonoxiusextrahituraerille,quibussuccurresantidotis,quaesupradiximus.Deloautemnecandiexperientiamultasunt:undeignorantessaepenecanturhomines:utautemabiispraecauerediscant,apponemusaliqua:Aneouaseintusstanno,uelplumbononillitoueteremconduntrubetam:execrabilisenimestuirulentiae,&cumeosimullineumimmittuntpaninumperdiesaliquot:&eiusdemsanieinficitur,quaeoreuomitur,quosinaturaehostiumpostcoitumabsterseris,breuiinteritictu,cauetotequeabinimicisluxuriatismulieribus.Surdiaspicissputumillicoenecat,&marinicanissel.Fit&alianecanditechna:Argenteampateramaccipiuntconcauam,quarubetamcooperias,indelentumsupraadmouentignem,paulatimquedecoquunt.orisautemuapores&uirus,quodeructatnoxium,perargentiporoscombibitur,siineapoculumsubministrantcautelethaliasumentespoculanecabit.Est&apudeoscautiorinterficiendimodus:Equorumecaudasetaeminutissimaeinciduntur,rebusquealispermixtaeesuipraebentur,quascumdegeretentat,uentriculi,&intestinorumhaerentplicaturis,&putrescunt,&cautelongooccidunttempore.Sicgallinas,columbas,mulieres,uelanimalaliquodcumeoconuersarisolitumuenenoaluntaliquo,dumpaulatiminalimoniamconuertatur:utidepuelladiciturAlexandromissa,&degallinishyosciamo,&decoturnicibusueretrodepastis,necdignoscipotest.Haecnarrassesufficiant.Idtamenmireoccurrit,dumhaecagerem.Rubetalapidemartequadamelectum,siquiscumuenenoglutierit,innoxiumabeoseruat:circuitenimueneno,eiusqueuireshebetat,inefficaces&irritasreddit.Incapitesenis&magnibufonislapisest,cuiusgratiainterficitur.Sedtalieliciturpacto:Incaueareponiturpuniceoinpanno,&Soliexponiturardenti,&aliquandouerberibusaerispaulantimexcruciatur,dumqueipsiferiandorelaxantse,capitisonusexoredeponunt,hocemediiforamineinsubiectumuasdilabitur,alioquieaestaliisinuidissimanatura,utlapidem,nisitolleretur,resorbeat,sedospotiusest,quamlapis,fuscumoblongum,&expartecauum,&probatursic:Bufoniadmouetur,hiceleuaturcontraillud,&sipotestattingit,&saltueriperenititur,sicabeisexperitur.Ioan.Bapt.Porta.Pagambreuitactuinducere.Rubetamillamaccipiunt,quaeinuepribusuiuit,acuelutiintuberculisdorsumexasperat,quambuffonemaliquiuocant.haecnocentior,tantoqueeritmagislethifera,quantoinopacioribus&frigidioribuslocisuitamdegerit,siluis&arundinetis:multumenimuenenisiisinfamisest,eamoblonguminsacculumimmittunt,&salemquimagnitudinemIndicaenucisimpleat,manibushincindecaptansualideexagitabatmultum,dumemoriatur:indesalemexitiosumretinensbuffonisuirusseruant.UelRubetaminsalesepeliunt,acpermensisdimidiuminfimodetinent,salemseruatumesculentiseliquant,quiidesitauerit,internispercurrenspartes,laedet,&sanguineminficiet.&isbreuemorieturinteruallo.Uelhumidolocoaddissoluendumtradunt,taliquemadenslinteusaqua,uelomnenudumcarnemcontingens,saeuissimaminduitplagam.Haectamentaliseritueneni.Antidotus.Sumitoantequamflorescatfoliorumhypericiflorentium,quantummanibuscapipossint,acueterioleoSoliperhebdomadamapponito,tunccalentisaquaebalneoperdiemimmorarisinito,acstramineprelosuccumexprimito,expressumqueeodemseruatorase,&iugemoperamimpendas.&cumfloresdeprompserit,&semenpepererit,triahaecmisceas:&ubiinferbueritigni,scorpionescentumproiicito,uiperam&rubetam,detractocapite&cruribus,idsubaestumcanicule,ignidetrahe,&operculatumuas,&pelliculatumSoliquindecimdiebusapponito.cuideindegentianaeradicis,dictamialbi,utriusquearistolochiae,tormentillae,&reubarbariparesadditoportiones.sicboliArmenipraeparati,&smaragdipulueratipusillum,uastribusmensibusfimoobruito,nectamendeficiattheriacaeoptimaeduplum.indepercolumtraiicito,&inuasseruatostannosublitum,eocordisperungaturregio,hypocondria,pulsusomnes,&dorsum,&illicoferarumomniumictusfacitirritos:undeiniis,&inferiusscribendisnonaliudpraesentiusexhiberipoteritremedium.Ioan.Bapt.Porta.DeSanitate.Cap.Iii.Adcorporisroburaugendum.Omniaanimalialongaeuaaduitamconferuntlongaeuam:&quaecunquehabentiainseuirtutemrenouantia,conferuntadnostricorporisrenouationem,&iuuentutisrestitutionem,quodMedicisenossemultotiesostenderunt:sicutmanifestumestdeuipera,&serpentibus.Etnotumest,quodceruirenouantsenectutemsuamcomestioneserpentum:eodemmodophoenixrenouaturperrogum,quemsibiconstruit.&similisuirtusestinpellicano:cuiusdexterpessisubfimocalidoponatur,posttresmensesregeneraturexeopellicanus.IdcircoMediciquidamquibusdamconfectionibusexuipera&elleboro,&exquorundameiusmodianimaliumcarnibusconfectis,promittuntrestituereiuuentutem,&restituuntquandoque,nonnunquametiamtalem,qualemMedeaPeliaesenipromissamrestituit.Creditumquoqueest,ursisanguinemapplicatooreerecentiuulferehaustum,hocpotionisgenerecorporeiroborisincrementapraestari:quiaidanimalrobustissimumsit.Corn.Agrippa.LiberU.119Morborum,aliisuntcorporis{{Totius,siueuniuerssales,&uel{{Interni.{Externi.{Partium,siueparticulares,&uel{{Trunci,ut,{{Capitis.{Thoracis.{Uentris.Artuum{{Comprehendendi,utManuum.{Ambulandi:utPedum.]DeMorbisUniuersalibusinternis.}{ana◉.[RecipeOpii}Sulphurisuiui}Myrrhae}Agarici}Rutae}Cassiaefistulae.]Cumsuccoabsynthifiantpilulae,adcicerismagnitudinem.Dosis◉.ianteparoxysmum.Roscel.Adquartanam.[Recipeaquaetheriacalisana◉.i.Aquaegentianaeana◉.i.Liquoristartariana◉.i.Oleipiperisgr.iii.]]Misce.Exhiteaturtribushorisanteparoxysimum,corporepriuseuacuato.Innominatus.Adquartanampilulaeexpertae.[Reciperutae.ana◉s.Myrrhaeana.◉s.Opii.ana.◉s.Croci◉.ii.Cassiaefistulae◉.ii.Sulphurisuiui◉.ii.Hyosciami◉.u.]Fiantpilulae,Dosis◉.i.cumaqua.RoscellusAdquartanam,optimum.[RecipeTheriacaeoptimae◉.iii.Oleiiuniperini◉.iiii.Oleiantiqui◉.ii.Caryophylorum◉.i.alias◉.iiii.Spicaenardi◉.i.Uinielecti◉.i.]Bulliantaduiniconsumptionem,&addeparumcerae,siuis,&fiatunguentam,quoinungaturspinadorsiperhoramunam,uelduas,anteaduentumparoxysmi.Exlib.manuscripto.Adquartanam.RecipePiperisnigrigranaiiii.cumsuccogentianaefiatpilulauna,aurocooperta.Capiatcumuino,uelaquatheriacalitribushorisanteparoxysmum.Innominatus.Adtertianas,&quartanas.NarratPlinius,quodexaegroresegminaunguiumepedibusmanibusquecerapermixta,itautdicaturquartanae,tertianae,uelquotidianaefebriremediumfieri:atquesicanteSolisorrumalienaeianueaffigantur,remediumforeinhismorbis.Similimodoomniaresegminaunguium,siadcauernasformicarumadiiciantur,eamqueprimocoeperittrahere,correptamcollosubnecti,atqueitadiscutimorbum:elignofulgureicto,reiectisposttergamanibus,aliquiddemorbariferunt:&inquartanisfragmentumclauieeruceinuolutumlana,subnectuntcollo,autspartumecruce,liberatoqueconduntcauerna,quamSolnonattingat.Cornel.Agrippa.Adquartanam.EtinlibroHermetisoculiursiambocumliganturinpannolinisuperadiutoriumsinistrum,remouetquartanamEtdicitur,quodsilupusuiderithominem,&ipsenonuideteumstupescit,homotimet,&raucescit.Etideosiquisgeritoculumlupi,iuuataduictoriam,adaudaciam&debellationem,&timoremaduersarii.Albertus.Adquartanas.Quartanasbubulusunus,cumlaserpitiiobolopotusferturexcutere.Mizal.AdquartanamAquartanaetiamnonpaucos,sedinteraliosfiliumBartholomeiCressiPistoriensisciuis,cumautemseptemmensibus,eaqueduplicidetineretur,incredibiliceleritate;utetiamuxoremeius,matremque,quartanalaborantes,exdiarrhoeatotidemmensium:amboeniminlectoiacebant.Curafuit,uomitibus,abstinentiacibiindiebusaccessionis,purgationecumpharmacoHamech,inunctionedorsihorafrigorisexoleodescorpionibus,&pinguedineanseris,&gentianaesucco.Aliosuerocurauisuccoradicumuerbasci,inpotudato.Cardanus.Adquartanam.Dicunt,quodoshominismortui,quinunquamhabueritfebres,suspensumsuprapatientem,liberataquartana.Cornel.Agrip.Adquartanam.Siaccipiaturcorrecenterextractumexanimali,&adhuccalens,atqueuiuenssuspendatursuprapatientemfebremquartanam,tolliteam.Cornel.Agrip.Adquartanam.Cantharidestelaearanearumindutae,&quartanariosuspensae,eumperfecteliberaretraduntur.Mizald.Adquartanam.Uermiculiinmedioechinoplantaedypsacireperti,aduersusquartanasplurimumpolleretraduntur,siinalutaclausibrachioalligentur,autcolloappendantur.Mizald.Adquartanam.Cimiceslectulariiseptem,folliculouuemaioris,autprunispolioexcepti,&antefebrisaccessionemuiuideuorati,nonsolumquartanariisremediosunt,sedetiampercussisabaspide.Dioscor.Adquartanam.Succuspolygonicumseptemgranispiperisanteaccessionemquartanaehaustus,eamabolet.Sedaiuntcolligendamesseplantam&exprimendumeiussuccum,dieIouis,Lunadecrescente.Mizaldus.Adquartanam.SuntmedicaaliquaSolsequiisecretapaucisintellecta,quaecumplerisquehactenusdesideratisextenebristibiinlucemaliquandoproferemus.Hancsolsequiinarratiunculamclaudebam,dummedicinaecandidatusquispiamfamiliarismeus,familiariter,utsolet,meinuisit.Quiposteaquamlegithancfacultatumsolsequiihistoriam,fidemmihifecit,secognouissemonachumquendam,quiquartanascurabat,propinatoanteaccessionemuinoalbo,inquouii.granasolsequiidetritafuerant,repetitodiesaliquothaustu:quodhictescirelibenteruolui.Migald.Adquartanam.Succusplantaginiscummulsaexhibitusduabushorisanteaccessionemquartanae,illamemendat,&repetitionefactatandemabolet:sicutiamultisobseruatumintellexi.Idem.Adquartanam.Quandooshominismortuisuspenditurinaliquo,iuuataquartana,&sisuspendituroshominismortuisuperillum,quiconqueriturdeuentresuo,sanatur.Albertus.Adfebres.Etdicunt,siacceperiscaninumdentemcrocodiliexpalatueiussuperioresinistro&suspendiscumsuprafebricitantem,sanat,&redibitadipsumnunquam.Albertus.Adtertianas.SimilimodooculosranarumanteSolisortumadalligatosaegro,itautcaecasdemittantinaquam,tertianasabigipromittunt.Corn.Agrippa.Adfebres.Caeterumnuncinnaturaquantasuirtutespossidentnumeri,patetinherba,quaepentaphyllon,hocest,quinquefoliumdicitur:hacenimuirtutequinariiresistituenenis,pellitdemonia,confertexplationi:atqueeiusfoliumbisquotidieunumuinosumptum,curatephemeram:tria,tertianam:quatuor,quartanam.Similiterseminisheliotropiigranaquatuorpotaquartanis:triauerotertianisprodessedicuntur.Similimodouerbenacafebribusinuinomederifertur,siintertianisatertiogeniculoinquartanis,aquartoincisafuerit.Corn.Agrippa.Adfebres.TradiditetiamSerenusSamonicusinterpreceptaMedicinae,quodsiscribaturhocnomenAbracadabra,uidelicetdiminuendoliterampostliteram.iuxtaordinemregressionisabultimausqueadprimam,sicuthicostenditur,quicunqueaegerhemitriteolaborans,siuealiafebri,hancschedamalligatam,&acollosuspensamgestauerit,ualereillicontraaduersamualetudinem,morbumquepaulatimdeclinandotransire.Corn.Agrippa.Adpuerorumfebres.Sifebricitantiinfanti,quiadhuclactenutritur,parislongitudiniscucumeresdomientiapponantur,&quasicondormiscant,statimsanabitur:namfebriliscaloromnisillostransilit.Mizal.Adpuerorumfebres.Memorabilesaneest,quodinGraecisquintilliorumGeorgicislegi,&amultisnoninfeliciterexpertumaudiui.Quidillud,inquies?sifebricitantiinfanti,quiadhuclactenutritur,autpaulograndiori,parislongitudiniscucumeresdormientiapponantur,&quasicondormiscant,statimsanabitur,febriliomniabillopresso,hausto&extincto.Mizal.Adfebrimexcitandam.Febrisaccenditur,sicornutiscarabeiinoleodecoquantur,atqueexeopulsusinungantur.Confertenimnonparumquandoquefebrissuperueniens,utinconuulsione&athritide,cumexmateriafrigidafuerintnonnunquametiaminresolutione.Card.deUariet.Adtertianasfebres.Amatbuglossamilludquodtresemittitthirsos,cumsemine&radicetrirum,potumque,contrahorrorestertianaeualdeprodesse:quodueroquatuor,quartanariosiuuareinuinococtum&potum.AutorDioscorides.Adfebresputridas.Noliminsuperomissum,quodquiimpleueritfictilefloribuspersicis,&obturatoorepermiseritdiesaliquotsubterramacerari,uelinfimoputrescere,exprimetoleum,quosiinungatpulsustempora&spinam,anteaccessionesfebriumputridarum,certoexperimentoillascurabit.QuodaGermanomedicoingenueacceptumfero.Mizald.Adpestem.AddamexAnton.LudouicoUlyssiponensimedicopraestantissimo,quodLampetraepestistemporefrequentercomestae,innatauicontratamdiramluemsummeefficaceshabentur.Mizald.Placentacontrapestem.RecipeArsenicialbicristallinipartessiueunciasduas.Rubeipartem,siueunciamunam.Fiatplacentarotundacrassitudinedigiticumalbooui,uelinucilagineTragacanthi.Insuaturlinteololineo,superadditoserico,&admoueaturcordi.Necopusestindusiuminteriici(nametsiarsenicumintrosumptumsitlethiferum,necetiamoccultaui,sedsolarosione,utproindeuenenumnonsitdicendum)tamenadmotumextra,uenenisresistitcertaexperientia.IacobusCarpensis.Adpestemsacculus.RecipeSaphyri,Smaragdi,Hyacinthi,Rubini,Corallorumrubeorum&alborum,singulorumdrachmam,Crociscrupulum,Margaritarumdrachmamsemis,Arsenicialbidrachmasduas,Ambarigranasex,Radicisiridissiccae&odorataeunciamsemis,Cornuceruiniustidrachmam,Auripigmentiunciamsemis.Teranturomnia,&fiatsacculuscumsindonepurpurea,cordisqueregioniapponatur.Nonnulliadpraeseruandumpropriaurinautuntur.Aliiodoreradicisenulaecampanae,acetomaceratae,autangelicae,autgranisiuniperi,uellauri.Multinonprodeuntinpublicum,nisicibati.Siquistamenhaclueinfectusfuerit,expurgatoquamprimumfieripossit,uentriculo,communibusqueuiis,pulueresudatorio:nonpriustamen,quamnaturaepropensionemadsudoremcognouerit,&clystereutatur.DeindeTheriacam,Mythridatum,caeteraqueremediamorbispestiferisaduersantiaadhibeat,itatamennehaecremediasemel,utfit,uelcontinuesumat,sedterquaterueeodemdiesemperinteruallosexhoraruminteriecto.Sibuboseseostendat,autcarbunculus,sanguifugasnonproculalocoaffecto,sisitinmembroignobili,applicet:praestabittamenpriuscucurbitulasamplas,&magnascummultaflamma,uelgallum,autcatulum,uelpulmonesanimaliumsubindeadmouere.Caeteruminterinitiapestiferimorbiantequampharmacasumpserit,somnumfugiat,eiquenullomodoindulgeat,neueneniuisautpestilentiaeuirus,unacumsanguinemembraprincipaliainuadensprotinusinterficiat,corcaeteraquemembraconfortantiaadhibeat,quantumfieripotest,cibisuentriculosuomaximecongruentibussereficiat,Deoqueuitamsuam,&omniareliquaardentibusprecibuscommendet,necnonMediciperiticonsilio,reliquacommittat,utdiuinasuaelementiagratiaqueille,hicueroartesuaipsisuccurrereuelit.Ranelectuariumpraeseruatiuumcontrapestem&aliosmorbos.RecipeCinamomielecti◉dimid.Zedoariae◉.i.BoliArmenipraeparati◉.iii.Camphoraegranauii.Seminiscitriexcoriati,Acetosae,Corticiscitriana◉.i.&dimid.Radicisdiptami,Tormentillae.Pimpinellae◉.dimid.Rasuraeeboris,Ossisdecordecerui◉.i.Auri&argentipraeparatiana◉dimid.Fragmentorumsaphyri,Rubini,Smaragdi,Granataeana◉.i.Misce,fiatpuluis,cuiaddeConseruaerosarum,Acetosae,Buglossaeana◉.ii.Saccarialbi◉.i.dissolutiinaquaBuglossae&Endiuiae,&fiatElectuarium.Modusutendihocpraeseruatiuocontrapestemtalisest.Parsmagnitudinisduarumfabarumcultelloacceptacomedatur:incensaueroiampestesemiunciacumuinoacetosaedeturomnidie.Contrapleurisinsemiunciacumaccommodatoiusculo,succo,uelaquabenedilutadeturlaboranti.EgoautemhuicelectuariononnunquamadderesoleoungulaeAlcinae,cornubestiaeunicornissiuemonocerotis,&succiniana◉.i.PriscianusdeCordubaMedicusLeonisPontificisdecimi.Aliudremediumcontrapericulosos&pestiferosmorbospuerorum.Nostraematronaepueris,simalehaberecoeperint,solentexhiberepaululumossisdecordecerui,Ossisbestiaeunicornis.Corallorumrubeorum,Succinialbi,Margaritarum,Ramentorumauri,Ungulaealcinaeaequaliportione.Haecomniainmortariocontritamiscentsimulinmorbiscalidiscumaquarosacea,infrigidisuerocumaquaLiberU.129Lauendulae.Exhibeturautemadmensuramcochlearii.Ranzouius.Pilaeodoriferaecontrapestem.RecipeRosarumrubrarum◉.ii.rad.ireos,rad.cyperian.◉.7.rad.angelicae◉.ui.Foliorumlauri,rorismariniana.◉.ui.Baccarumlauri◉.iii.Caryophyllorum,lignialoes,nucismoschataean.◉.s.unionum◉.i.styracis,calamite,ladanian.◉.i.moschiinaquaros.dissolutig.xii.ambre◉ii.cumgummitragacanthiinaquaros.dissolutifiatmassa.Exlib.manuscripto.Adpestispraecautionem.Recipeconseruerosarum,cons.uiolarum,conser.buglossae,conseruaenenupharisan.◉.7.confect.alchermes◉.ii.7.rad.angelicae◉.ii.zedoariae◉.iielectuariideouo◉.i.7.theriacaeuenetae◉.iiii.syrupidelimonibusq.s.fiatopiata.Utaturquotidiesemeluelbis.Exlibromanuscripto.Adpestemremedium.RecipeCoepamalbam,&magnam,intusqueexcauatam,quamrepletheriacaoptima,&aquauitae,cooperiaturbeneoperculosuo,&incineribuscoquatur:deindeexpressussuccusaegrotobibendumdetur:quodreliquumest,contundatur,&bubonisuperponatur.Roscellus.Contrapestemoptimum.Matutinahoratemporecontagioso,priusquamadomiciliotuolongiusrecedas,ostuumaqua&acetosimulmixtiscollues,deindepredictiliquoris,cochlearisquartampartemhauries,naresqueitarestringas,quocerebrumabomniqualitateaerisexterniliberumexistens,minoricumdifficultateauapore&halituinpalatodetentoirrorariqueat.praesidioquoquemaximofuerit,emunctoriauiscerumprincipaliumsubindeabluere,utputatempora,axillas,&inguina,partesraras,&laxaspraereliquis,uthacdecausaomnibusiniuriisaerisinfectiexpositaemagisessecenseantur.quaeutmagisadhucabomnilabepestiferapraeseruentur,familarisfueritpilaeargenteaemultisinlocisforataeusus,incuiuscauitatefrustumspongiaecontinuoistoliquoremadentisdetineatur.Hacenimrationeambientealterato,meipsummultotiesaqueuisepidemiainhodiernumdiem(laussuperis)praeseruaui.EgidiusBruxelD.Adpestispraeseruationem.Accipesacchari,inaquatheriacali,perinfusionemfacta,dissolutiadperfectionemcocti,unciastres:tincturaesulphurisdrachmamunamfianttabulesecundumartemquarumusuapestequamplurimosseruatosessecognoui.Adpestemprobatum.[RecipeAcetiacerrimi}Succiallii}{ana◉.ii.TheriacaeAlexandrinae◉.i.]Misce,&offerpatientiillico.Quosumptoutoptimesudet,cura.Exlibromanuscripto.Aduenenaantidotus.Insanctuariis,inquit,MithridatismaximiRegisdeuictiCneusPompeiusinuenitinpeculiaricommentarioipsiusmanudescripto,compositionemantidotieduabusnucibussiccis,ficistotidem,&rutaefoliisuigintisimultritis,additosalisgrano.Quihocieiunussumit,nullumuenenumillodietimeat.Prodesteademantidotusmirabilisuccessuaduersusgrassantispestiscontagia,ieiunouentriculodeuorara.Testessuntmulticumnoti,tumignoti,hacantidotopermagnas&deplorataspestilentiasmeadmonente&ministranteseruati.Mizal.Aduersusuenena.Lapidemefficacissimumesseaduersusuenena,testessuntmagneauthoritatis&antiquitatismediciquamplurimi.TalemglorianturseuidisseIuliusScaliger&AmatusLusitanus:traduntque,pestecorreptisefficaciterdaricumuinomomento.Namtantusilliusui&praesidiocietursudor,utpenetotumcorpuseliquaricredas:quounopestilensuirusforastruditur.LapidemhuncArabesmediciBezoarduocant,&abeoalexipharmaca,remediaaduersusuenena,Bezoardica.Mizaldus.Nequisauenenoafficiatur.HisaccedetexDidymisententia,quodsiquismiliarempanempraesumpsit,nunquamauenenonoxamincurret.Mizal.mem.MedicamentumRegisMythridatisaduersusomneuenenum&praecipuepestiferum.Pliniuslib.23.cap.8scribit.Cn.PompeiuminsanctuariisMythridatismaximiRegisdeuictiinuenisseinpeculiaricommentarioipsiusmanuconscriptocompositionemantidotieduabusnucibussiccis.Itemficubustotidem&rutaefoliisuigintisimultritis,additosalisgrano,&ei,quihocieiunussumat,nullumuenenumnociturumillodie.Ranzouius.ExperimentummediciantiquiorisRegisAngliae,estquepuluismirabiliscontratoxicum&omneuenenum.RecipePimpinellae,Radicistormentillae,cinamomianaunciamdimidiam.lignialoes,granorumiuniperi,zinziberisanadrachmamunam.Interdumadditurcarduibenedicti,radicisangelicae,anadrachmadimidia.Fiatexhisomnibuspuluissubtilis,&occlususinpixideusuibeneseruetur.Ranzouius.AntidotusNicomedisregiscontrauenena.RecipeBaccarumiuniperidrachmasii.terraeLemniedrachmasduas,&obulostotidem.Haecubiinpulueremredegeris,oleoautmellecommiscebis,reponesque,atquecumopusfuerit,exaquaemulsecyathisduobusinmagnitudinemauellanedabis.Ranzouius.Uebecticaquiscorripiatur.Aquamexhispraebent:plumbumintenuemuertuntpuluerem,uelincalcem,&cumsaleacetumperacrefundunt,aquamignestillatimcapiunt,cuiusinmensecyathumexhibent,idquesexiesinnouant,&hecticaeuminuadettristis.Quodsiexitialemlongomoliunturtemporemorbum,sifaciunt:cerussam,eruginem,lithargyrium,&minium,singulorumparesportionescapiunt:squillaesucci,quantumsatissitadeacogenda,uitreoinuaseponunt,quofimoquadragintaimmoreturdiebus:extrahunt:deindehominissudoremremiscent,&esummorituropraebent,sicdiuturnolanguore,&inlongamtemporisintercapedinemexitiosamdetinentuitam.Taliauteminfirmitateliberandihaecest.Antidotus.Sicillicomorbusdeprehenditur:siinglycyrhizaedecoctoscammoniipusillumredactupulueremhauritur,liberatillicoegrotum.Siuenenumpraecesserit,sicfacito:Aquamuitreischymistarumorganisexugito,ecolumbaceostercore,&excorticibusouorum,quartapiperisparte,&thurispauculo,aclixiuiiduploelarmentitiocinereconfectoremisceto,&primomenseseptemdiebuscyathussumatur,undecimsecundo,quatuordecimuerotertio,usqueadsextum:&ueneniextinguituim.Maciemuerosicpelles:Aquamhauritoexherbapersonantiacumremixtionenucleorumpinearumdiebussingulisanteprandium,donecsanitatifuerisrestitutus.Io.Bap.Porta.Adtabem.Extabeautemsimpliciinnumerossanaui:atqueinterreliquos,filiosduosfabrilignarii,quiapudportamTonsamhabitabat.Eratautempraeteruictusmoderatamrationem,expanecoctocumseminibuspeponumcontusisaccolatis,autptisana,cochleis,cancris,testitudinibus&potuuinialbiunicumhocpraesidium:sanguinemsuillum,&cochleaspurgatas,&ranascumgerminibusrubiinbalneoMariaedistillabam,&aquehuiusproaetatequantitatemdabam,donecpinguesefficerentur.SicetiamsanauifiliumIacobiMariaeAstolphi,tabellionissummaesidei,amiciquenostri.Card.decurat.admirandis.Anpericliteturaeger.Morbus,quicoeperitcumlunafueritineosigno,quodmaleficiaaliquatenuitgenitura,siueinquadrangulo,autdiametroeius,grauissimusfuturusest:siautemmaleficiarespicit,poriculosus.Sininlocoubigenituraetemporebeneficafuerit,sinepericuloerit.AuthoresPtolomeus,&Galenusexdoctrina.Aegyptiorum,&maximeMercuriiTrismegisti.Mortisuelsalutispraesagium.Tradunturticamuiridemhorisuigintiquatuor,inlotiodecumbentismaceratameiussalutempraesagire,siibidemuiridisperstat:sincontra,mortem,uelingenspericulum.Mizaldus.Anuicturussitaeger,necne.Uolentibusexpeririuicturussitaegernecne,praecipiuntradicischameleontisalbidilutoeumtriduoperfunditernasuices:quipertulerit,moriturumnegant.Theophrastus.Mortispraedictio.AddoinlibrisAruspicumtraditumesseSeruioauthore,abietemecoelofulminetactam,dominiautdominaeinteritumpraedicere.Anconualiturussitaeger.Illudplanenonabsurdum,aegrosquiimaginemepupillareddunt,possesanari:quinon,non.Eorumtamen,quisanaripossunt,multimoriuntur,quodnondumuislethaliseoobreperit:periturorumautemuixunusautalterseruatur.Cumetenimuitaliscalormanet,pupillaredditnitoreimaginem.Cardanus.DeMorbisUniuersalibusexternis.Lepraecura.Referunt,leprososbalneoeiusaque,inquacadauerablutumsit,sanari.Seddequalaepraagatur,haudcompertumest:quaedamenimscabieipessimaespeciesest,aliaipsaelephantiasis.Similiternequeobseruatumest,ansemperidcontingat,anforsanaliquandofortuito:rationetamenresipsanoncaret.nammateriaquaeadcutimpropellisolebat,antipathiacadauerisanaturanonampliuspropellitur.Inditaenimesthaecratiocontrarietatis,etiamininsectis,&eomagisinperfectioribusanimalibus,&maximeequis&canibus,utodoremmortuorumsuigenerisrefugiant:quantomagishumananatura,quaeadmodumsensupraeditaest,atqueeoexquisitissimo.Itaqueoccultainnatura,nonampliusaudettransmittereexteriushumorempeccantem:atqueeomagissihecpatiente,haecscientefiant.Card.deuarietate.AdElephantiasindignoscendam.Elephantiasicorreptosdeprehendesexlotio,cuiplumbiusticineresinspersisint.Namsisubsidunt,nulluminestcontagium:sinfluitant,&inurinaesuperficiehaerent,certissimaelabissignumostendunt.Lemnius.AdElephantiasin.Nonnullielephantiasiacleprainquinatimorbumuicerunt,frequentiranarumpalustriumusu:nimirummitigatosanguinisferuore,acmelancholiaadustioneemendata.Quodderanisintelligequaesaliunt,&nonrepunt,autlenteprogrediuntur,namuenenataesunt.Mizal.Elephantiasisremediumsalutare.Gallinaeuiperissaginatae&elixatae,salutaressuntelephantiasilabeinfectis,exquorundamexperimento.Mizal.Adlepramunguentum,[RecipeTerebinthinaelotae}Oleilaurini}{ana◉.iii.Aceti◉.s.Cerussae}Lithargyrii}Aloeshepaticae}{ana◉.s.AlbuminumouorumN.ii.]Misce,&fiatunguentum.Roscellus.Lepraecura.Sed&balneumprimogenitifilii,ubiilliussanguinissuntreliquiae,utexperimentouidi,leprososmundat.Causaasympathiameasententiaquerendaest.Corruptiorenimsanguisperarterias&uenasingressus,corruptumattrahit.Estautemsanguisquiapartueffunditur,&potentiaqualisnoster,&corruptior,&uiribusadhucpartusacpuericalidior:quocircauehementerurget&purgat&extinguit,uelutradiisolisignisflammamobruunt&euanescerecogunt.Sedqualisleprasit,&utabelephantiasiacpsorascabiequedifferat,aliasdictumest.Card.desubtilitate.Leprosumhominemreddere.Leprosisanguisuelcapitur,inquibussitriticumdiusteteritutaffatimsaturetur,eoquegallinaeuelcolumbaeobesae,cuiesuipraebentur,lepracorripietur,&ideminmorbisaliiscontagiosisconsiderant.Uelaliter:Cantharidescapiunt,amianthumlapidem,&auripigmentiquintuplum:hectapsiaeradicis,uelscyllaesuccoconficiuntur,utlinimentumimitentur:&caligasuellineastunicasperfricant,&inflationem,ulcerationem,&lepraminducuntincuitabilem:proindeabiismaximecaueto,&siatrociusquerunt,utpertinaciusoperentur,humanumadiunguntsudoremexalisrusiuiri&cholerici,aconitisuccos,bufonumuirus,uelconsimile,breuilethiferaminducuntplagam.Siferrumhorummadueritsucco,uirulentos&insanabilesinfigitictus.SedtaliseritoptimaAntidotus.Adelephantiasin:paniseclibanocalidusinfundaturendiuiae,lupulorum,&absinthiisucco,aceti,&sulphurisinacetoinfusi&exiccatitantundem,&ineosesquisextasucciparseupatoriigalegae,idestrutaecaprariae,uiperaecarniumparesportiones,aristolochierotundeduodecimapars,citricorticumsexta,seminiseiusdemdimidium,&theriaccaeparpondusconiicito,hellebori,&scammoniipauxillum:omniaremisceto,&igniapponitodumeuolethumidum.adusumreponitur.tribussemperdiebussumatur.Siquiduerocutiremanserit,hocuterislinimento.Uiperarumadipemhabeto,seuihircinidimidium,ursipinguedinisparsquarta,caparorumoleitantundem,uiuisulphurisparssexta,lichenisquadruplum,acetuminfundatur,&decoquedumstrigmentosumfiat,indeceralinimentumeffingito,&alternisdiebusinungatur,dumpustularumsquamaedecidant.Io.BapstaPorta.Adserpiginem.Aduersusfacieiserpiginem&aliarumpartiumcorporis(GalliDertasuocant)accipitoradicemlapathi,seurumicis.eamqueparticulatimconcilam,diemunuminalbo&acriacetomacera,deindeextrahe,&serpiginosumlocumteruelquateromnidieseduloconfrica,&inacetumtotiesremitte:uel,quodsatiuserit,nouasradicessubstitue.Experimentofrequentiprobatum.Suntquiidemcertopromittantexradicibusborraginis,aieiunolaborantepraemansis&diu,identidemqueillitis.Faciliseritexperientia:Mizaldus.Adscabiem.[RecipePomatae◉.ii.Styracisliquidae◉.s.Lithargiriiargenti◉.s.Saliscommunis◉.ii.Succilimonumq.sufficit.]Fiatunguentum.Roscellus.LiberU.139[RecipeAquaerosarumAluminisUiridisaerissinguloruman.q.s.]Misce&lauaquotidietercumtelasfilata.Exlibromanuscripto.AdmorbumGallicumunguentum.[RecipeUnguentisaragonisUnguentiagrippaeUnguentimarciatiUnguentidialtheaesingul.an.◉.i.OlibaniMasticissingul.an.◉.s.OleilauriniOleisalicisOleililiorumsingul.an.◉.s.LithargiriiArgentiuiuisingana.◉.ii.Theriacae◉.s.Saxifragiae◉.ii.Unguentisandalini◉.s.Axungiaeporcineueterissinesale◉.xiiii.Cinerissarmentorum◉.i.]Misce&fiatunguentum.Roscellus.Balneumadconsumptos&resolutos.[RecipeCapitauitulorumrecentiaN.ui.unacumeorummesenteriis&pedibus.Capitaouinatotidem,omniabenemundata,acsiprocibopararentur.]Coquanturinaqua,inuasemagno,uelduobus,&fiatbalneum:quoalternisdiebusutaturaeger,maneperunamuelalteramhoram,&totidemuesperi.Huiusmodi◉MilantuahUitalotautembalneumnouies,&semperiterandumest,&semperrecensparandum.Exlibromanuscripto.DeMorbisParticularibus.DeMorbisCapitis.Doloriscapitispraecantatio.Capitisdoloremleuareuidisuspensumchirographum,utalatereuides,cumpatiensquinullumexmedicinapraesidiumsentiebat,terDominicamquamuocantorationemrecitasset.Cardanus.Adcapitisdolorem.Inoleamirabileest,quodopemquandoquesenserunt,&acapitisdoloreabsqueullismedicamentisleuatisunt,quifolioeiushocnomen(Athena)scripserunt,ipsumquefoliumcapiticircunligarunt:quemadmodumtraditZoroastres,insuisdeagriculturacommentariolis.Quodunumquiaunamsuperstitionemredolet,tibiaestimandumrelinquo.Mizaldus.Adcapitisdolores.Magnesipsecapitiadmotus,dolores,omnesqueeiusquerelasobliterat.QuodexueterumcommentariissetranstulissescribitnosterHollerius.Adcapitisdolorem.Recipesummitatessalicis,q.sufficit.Rorismariniparum.Coquanturinacetousqueadtertiaepartisconsumptionem,quolaueturcaput.Roscellus.Adobliuionem,cruditatesinstomacho,prosenibus.Recipetriumpiperum,Galange,cassiaelignee.calamiaromatici,croci,spicaenardiindicae,cardamomi,carpobalsami,asari,zingiberis,sem.myrtisicci,an.◉.ii.masticis◉.ii.trita&cribellata,conficianturcummelleoptimodespumato,&fiatElectuarium.Dosi◉.i.temporesomni.Exlibromanuscripto.Admemoriam.Etsisuspenditurcorupupaeautoculusautcerebrumsupracollumconfertobliuioni,&subtiliatintellectumhominis.Cor.Agrippa.Adaugendammemoriam.Siquistransglutitcorupupae,uelhirundinis,uelmustelae,ueltalpae,eoadhucuiuente&palpitante,conferteiadmemoriam,reminiscentiam,intellectum,etdiuinationem.CorneliusAgrippa.Adepilepsium.Tradunteumquiinpicatouasebiberit,comitialemmorbumexpugnaturum.Mizal.Adepilepsiam.Siherbabatrachiondicta,ceruicilunaticiuelepilepticiexfilorubrodeligeturlunadecrescenteinprimapartetauri,uelscorpionis,magnumacinsperatumleuamenhincsentiet.Suntquieiusradiceminuinomaceratampesteinfectispropinentadsudoremeliciendum.Quodualdepericulosumputo,sifebricitent:sincontra,oportuum.modouiresconstent.Idem.Adepilepsiam.Aquastillatitiaexfloribustilie,epilepticispuerismiranduminmodumconfert,quocunquemodoministretur.Suntquieisocientuiscumquercinum,successuadmodumfoelici&optato.Idem.Adepilepsiam.Dissectisantepleniluniumpullishirundinumexprimafoetura,duolapillireperiunturinillorumuentriculis,quorumunusconcolor,alteruerodiscolorhabetur.Hipriusquamterramattigerint,siinbucule,autceruialutaincludantur,&brachio&colloaptentur,comitialessanabunt,nedumiuuabunt.ExrelationecuiusdamItaliquiseidexpertumfuissemihiasserebat.Mizal.Adepilepsiam.Cumprimuminfantesexuteroprodeunt,sipriusquamaliquidgustent,coraliiscrupulumdimidiumdiligentertritumcumlactenutritiohauserint,nunquamepilepsiamincurrent.ArnaldusUillanouanus.Adepilepsiam.Accensisutrislibetceruorumcornibus,odoreillorumfugantemserpentes,&comitialesdeprehendunturmorbi.Idemetiampraestatlapisgagatesincensus,suffitusuo:sedneodordispergatur,straguliscircundaridebetquisquisest.Namtum,siepilepsiaeestobnoxius,cadet.Dioscor.Galen,Plinius,Apuleius&alii.Adepilepsiam.Orbiculieuiscoquerno,uulgarifilotransfixi.idempraestantinamolienda&praecauendaepilepsia,quodpaeoniaemasculaeradix,autsmaragdusecollopendens.Mizal.Adepilepsiam.AdduntmagienaturalisprofessoresuerbenamSoleperArietemspaciantecollectam,&granispaeoniaesociatam,tritam,&exuinoalbopercolatohaustam,epilepticos,miraculoquodamsanare.Resmedictante,multisexperta,quamexuetustissimolibrodeherbisseptemplanetarum,Hermetiascripto,fideliterdecerpsi.Mizal.Adepilepsim.AdditConradusGesnerus,seosilludquodcotonalemsuturamdescribit,epilepticisexhibuisse,&optimesuccessisse.Mizal.Adepilepsiam.Feltestudinisnaribusepilepticiillituminmorbiparoxismo,prostratosstatimerigerefacit.Suntquiadferocemhuncmorbumexpugnandum,tresclauosinuigilianatalisB.loan.Bapt.fabricatos,defigantinlocoubiepilepticusceciderit,idquetamprofunde,utnonappareant,nuncupatodumidfitpatientisnomine.Quodproexpertomihitraditumest.Mizal.Adcomitialem.Ungulaalcismagnauipolletaduersuscomitialemmorbum.Nameiusparticulaannuloinclusa,&digitoquiproximusestminimo,itacommissa,utinpalmamconuertatur,collapsosinipsoparoxysmoplurimumrecreat,&confestimexcitat.Idemefficitportiunculaeiusdemnuda,&manuiinpugnumcomplicataeinserta:repenteenimmorbumexpellit,&prostratoserigit.Quoduno&alteroexperimentoseprobassetraditLemnius.Nosportiunculaeiusdeminauremsinistrammissa,&aliquandiuuelutiscalpendo,mota,idipsumfoeliciterexpertisumsinuereepileptico,idquemiraculilocohabitumest.IoannesAgricola.Ammonius,idemefficitraditsuspensauelgestataparticulaeiusdemungulae,modocutimattingat.Quodetiamamuletumadpraecautionemmorbiplurimumualerecertussum.Audioetiamramenta,uelscobemaduersuseandemnoxaminPoloniapropinari.Caeterumeligendaestunguladextripedisposterioris,cauendumqueabimpostoribus,quibubulasproalcinisuendunt.Mizaldus.Adepilepsiampuluisoptimus.[RecipaeGentianaePeoniaeAntimoniicumurinapraeparatisingana.◉.iii.CraniihominisMoschig.iii.]Fiatpuluis,quoutatur◉.i.singulisdiebus.]Roscel.Adepilepsiam.Diciturquoquequodsiradixpoeoniecumcastoreo&liturapannorummenstruosorumdeturpatienti,sanarimorbumcomitialem.CorneliusAgrippaAdepilepsiam.Sic&enidohirundinumlapilluscollectusrecreareconfestimdiciturcomitiales:&alligatus,perpetuotueri,potissimesisanguiniuelcordihirundinumfueritinuolutus.Idem:Adepilepsiam.Aquadistillationiscerasiorumnonmultoanteexarboredecerptorum,uiignismediocrisexcepta,siinosepilepticiinfundatur,quotieseumparoxysmolaborarecontigerit,inhibeturimpetusmorbiuiolentissimi:Respreciosa,&saepenumeroprobataaloanneManardoFerrariensiMedicopraestantissimo.Mizaldus.Epilepsiaeremedium.HacrationeradicemPoeoniemarisrecentem,&anagallidemrubroflorecontraepilepsiaeminassuspendimus.Uuierus.MedicamentumRegisDaniaecontramorbumcaducum.RecipeCraniumsiuecaluariamhominis,presertimfurissuspensi,nulliusquemorbiinteruentumortui(namhuicplusefficaciae,quamreliquistribuunt)hanccaluariamincraticulatostamadpulueremredigito.DeindeaccipitotriagranaPoeoniae,atquehaeccumunadrachmapraedictipulueris,&aquaeLauendulaeadquantitatemuniuscochlearisaegrototemporematutinoexhibeto.Postero&tertiodiefacidem.Sumetautemaegrotushuncpulueremieiunostomacho,actrescontinuosdiesdomisecontinebit,paucopotu,&cibisleuisacfacilisdigestionisutentur;utsuntoua.Nonabsreetiamfuerit,utaegrotusposteasingulisdiebusmaneperaliquodtempuscochlearaquaelauendulaeexhauriat.Osbestiaeunicornisetiamcontrahocmorbigenusconducit.Ranzouius.Adparoxysmumepilepticum.Orpheus&Archelaustradunt,Plinioautore,morbocomitialilapsosconfestimliberariaconuulsione,siinparoxysmoeorumlabiahumanosanguineirrigatafuerint,autpollicespedumfortiterpuncti&uellicati.Mizald.Adcomitiales.Comitialibusmorbis(namnullialiimagisdebenturauxiliailla,quaePhysicauocantur)Alexanderscripsit,pinguedinemchameleontisinoleodecocti,uentrequeacdorsispinainunctisadeoprodesse,utamorbostatimsurgant,&postseptimaminunctionemliberentur.Nicolausprodiditinsusurrandoindextramauremillud,Oremuspraeceptissalutaribusmoniti:adiectadominicaoratione,postcompletamsupplicationem,antequamabsoluanturhaecambo,aegrumamorbosurgere:uelforsanquandoqueitacontigit,uelsusurrusilleineamauremprodest.Uelcumaflatufiat,utmultiMedicicredunt,interimilleconsumitur.Rinaldusmagisadrem:cumLunaIouiiunctaest,datopatientitribusdiebusmaceris,paeoniaeseminum,&radicisdimidiumdracmaefoliorumgaryophilatae,&primulaeueris(quaeestbellis)drachmamunam,teratur,acpartiatur.CardanusdeUariet.Contraepilepsiam.Etdicitur,quodsifiatannulusexalbisungulisLiberU.147lisasini,quiinduitipsumepilepticus,nonpatitusepilepsiam.Albertus.Comitialismorbipraecantatio.Annulumdicunt,quemegouidi,siconficiasargenteumhocmodointusscriptum,◉Dabi◉Habi◉Haber◉Hebr◉necomitialimorbolaborantescadant,prohibebit,indigitopositus.Cardan.Conuulsionisaflaturemedium.Nodosligneoseuisco,quaequercuiadnascitur,idgenusconuulsionissanare,quodaflatufit,nostriGramphumuocant.Debetsuperponilocopatienti,utstatimdiffugiat:pinguisuccotenuiquepraeditumestidlignum,autoccultaratione.Cardan.Admelancholiam.Melancholiamnonparumiuuat,corpusurticisperfricare.Cardanus.Admetum&phantasmata.Quiurticaminmanuhabuerit,cumpentaphyllo,securuseritabomniphantasmate&metu,Mizaldus.Adhydrophobiam.Hydrophobiquiexcanisrabidimorsuaquamappetunt,&eandemreformidant,siinopinatosubitoqueimpulsuaquismergantur,metusmetudiscutitur,&talisymptomateliberatur.Lemnius.Adhydrophobiam.RefertAetius,quodsicoagulumcatulisemeltantumexacetoederinthydrophobici,statimcapieteoscupiditaspotusaquae,&obidmedicamentumhocmirislaudibusabeocommendatur,Myzaldus.Adebrietatem.Ebrietatiabsynthium,amygdalae,caulespraemansiconueniunt.Cardanus.Adophthalmiam.Estquidampiscis,siueserpensmaximusnominemyrus,cuisieruaturoculus,&alligeturfrontipatientis,ophthalmiamsanaredicitur,pisciuerooculumrenasci:sedalteroillumcapilumine,quiuiuentemnondimiserit.Corn.Agrip.Adoculorumuitia.Adoculorumuitia,unguem,nebulam,albuginem,&alia,sequensremediumprestantissimumessemihinarratumest.Caputcatiomninonigriinnouaollaaduritur,&cineratur,exeoqueadlaeuorem&tenuissimumpollinemdeducto,nonnihilpertubulumpennaemundae,inoculumquotidieterinsufflatur.Siquisueroardor,noctumaxime,oculuminfestet,foliaquercusaquamadentia,binauelternasimuloculosuperponuntur,&identideminuertuntur.Dicebatsecretihuiusautor,uisumposserestituihocremediopostcaecitatemuniusduntaxatanni,experientiaeproponimus.Mizaldus.Collyriumpraestantissimumcontraomnisgenerispassionesoculorum.[RecipeFoeniculi,Absynthii,Apii,Rutae,Scheinwurtz,unacumradicibus,LiberU.149Saluiae,Betonicae,Auripigmenti,Pimpinellae,Cardobenedicti,singulorumanapartesaequales.]Haecomniasimulinmortariocontusamisce,acurinampueriinfunde,deinde,[RecipegranorumPiperistritinum.xiiii.Melliscochleariaduo,Caphurae◉.i.]Haecomniasimulinmortariocontusa,perlinteumexprime,&colaturam,seusuccuminuitreouaseconserua,acindesingulisdiebusuesperi&maneguttamunaminoculumpatientisinstillaanimaduertendumtamenest,quodhaecaquaperspatiumnouemdierumSoliestexponenda,&destillanda,antequaminusumtransferatur.HenricusRanzouius.Adnariumfoetorem.[RecipeXyloalescrudi,Rosarum,Caryophyllorum,singul.ana◉.ii.Spicae,Calamiaromatici,Myrrhae,Calamenthi,singul.ana◉.i.]Conficecumbonouinoantiquoaromatico,addendomoschigranaui.facpilulasquantitateciceris,&dissoluaturunaprouicecumoleonardino,&stilleturinnares,autimponaturcumtenla,factapriuscollutionecumuinoodorifero.Alex.Adnariumobstructionem.[RecipeSuccibetae,Succimaioranaeana◉.i.Oleiamygdalarumamararum◉.i.]Misce,&pernaresattrahantur.Fiorauantus.Adsanguinemsistendum.Sanguisexquacunquepartecorporisimmodicefluensilicosistitur,sisubtili&rarobombaceinuolutumstercussuillum,adhuccalens,innares,pudendummuliebre,autlocumaliumsanguinemanantemintrudatur.Quodrusticispotiusquamaulicisscriptumerit,utsimileshabeantlabralactucas.Mizaldus.Adsanguinemsistendum.Sisanguisfluatenaribus,constrictoeiusdempartisdigitopersaepesistitur.AliiinfrontepatientisexilliussanguinescribuntConsumatumest.Cardanuis.Sanguisutcohibeatur,praecantatio.Sicmihicontigit,utaliquandopraecisolabiosanguisnullaartenossetcohiberi,tummaximequiacomedebam,salemimposueram,perstrinxeram,nihilproficiebat,praecantationeusussumilla.quaeapassioneDominisumptaest,&ilicomeadmirantecessauit,nequeloquente,neccomedenteapparuitsanguis,etsilocusegregietumdoleret,&uulnusappareret.Miraberis,nescioegoenfides,anuerbaprofuerint.Uerbahaecsunt,SanguisManeInTe,SicutFecitChristusInSe.SanguisManeInLiberU.151Poena.SanguisManeFixus,SicutChristusQuandoFuitCrucifixus,terrepete.Cardanus.Adsurditatem.[RecipeAxungiaecanis,Succiabsynthii,Oleiueteris,singul.anaq.s.]Misce&inauresinstilla.SextusPlatonicus.Adsurditatemoptimum.[RecipeSaluiae,Maioranae,Flor.rorismarini.Hyssopi.Arthemisiae,Mentastri,Calamenti,Chamomillae,Millefolii,Hypericonis,Abrotani,Saturegiae,singul.anaM.i.]Coquanturinaqua,inollauitreata,supraquamaurescollocenturita,utfumusingredipossit,masticandoremaliquam,utfabas,continuoutporimeliusaperiantur,&tandiu,donecdecoctumfrigescat.Quofactosumitooleumcolocynthidis,&unamuelalteramguttaminstilla,moxbombaceindictooleoimbuta,obstrue:demumaliquantumsupradictarumherbarumsupraponito,somnitempore.Iteretursingulisdiebus,&perfectesanabitur.Roscellus.Addentiumdolorem&stuporem.Dentiumstuporem,quemGraeciαιμοδιανuotant,portulacamansadissoluit,Aphrodiseoteste.Quodetiampraestatsalisdefricatio,uelquippiamrecentiscaleiouillidentibusstupefactisattritum.Addoquodinoδoνταλγια,seudentiumdolore,nullumpraesentiusinueniasremediumemplastellofactoexpiceuulgari,autresinaliquefactacumpuluerealuminis,&nucis,quamgallamnuncupant,modoarteriaetemporalipaulosupradentemexcruciatumcalidumapponatur,&ibidempernoctaresinatur,ueldiesaliquotgestetur.Sedidmaximelocumhabetinexcarificationedentiummaxillarium,&superiorisordinis.Experto,utdicunt,credeRoberto.Mizaldus.Dentiumdolormiresedatus.Nuperdoloracerrimusduosultimosmaxillaesinistraesuperioresdentesuexabat:undeconsensuquodam&aliosomnessuperioreseiuspartisdentesaffligebat,&maxillamtotamadeoutosexcutiuideretur:tumetiamoculum&aurem,&nasipartem,eandemuehementerurgebat,neculloauxilioabscedebat,sedintermittensquandoquereuertebatur.Dexteramanudentesapprehendebam,distrahebam,nihilproficiebam.Tandemcasualiquoinueni,quodubisinistramanuleuiterapprehendissemdentem,quimagisuexabat,itautpollicepartemexteriorem,indiceinterioremcomprehenderem,statimnonsolumdolorilliusdentis,sed&totiuspartissedabatur.Illudueromirabilius,quodquantoleuiustangebam,tantoteleriusacperfectiusdolorsedabatur.U.153Fiebataulibertemsedatiohaecconfestim:&hoccumrediretdolor,saepiusplusquamuiciessumexpertus,donecsicsponteabscessit,&liberatussum.Cardan.Addentiumstuporem.Dentibusquistuporeobtorpescuntabesuacidorum,austerorum,uelfrigidorum,portulacamansaremedioessesolet,ignibusquesacrisauxiliatur,acUenerisimpetus&somniafrangit,etc.MizaldusHortomedico.Addentiumdolores.Dentetalpaeuiuaeexemptoeademissasanaridentiumdolores,inquitCornel.Agrip.Addentiumdolorem.Dentiumdoloriprodestplerunque,sidentescoxarumossibusbufonistangantur:antipathiaenimest.Cardanus.Addoloremdentium.[RecipeLigniguaiaciM.i.AquaeardentisQ.S.]Misce,&inorecontineatur.Exlibromanuscripta.Addentiumdolorem.[RecipePiperislongi,Masticis,Origani,Saturegiae,Xylobalsami,Pyrethri,singul.anay.7.]Tritainy.i.aquaeuitaeinfundantur.Dehacaquaquaparumindentemstilla.Roscellus.Adanginam.Adeoestsalutarishumanussanguisutelephantiasiconspurcatisoliainbalneisexillotemperauerint,&OrpheusatqueArchelausillitueiusanginamcuraritradiderunt.Adanginam.Cataplasmaexpuluerecombustarumhirundinum,&nidicarundem,efficaciterprodestdiscutiendistumoribusgutturis,&curandaeanginae.Mizaldus.Squinantiaeremedium.Squinanticisbufoseurubetacocta,&proemplastroimpositaadeoprodest,utquendamhocauxilio,cuiiamtanquammorienti,demorecandelaeaccensaefuerant,liberauerim.Crediderim&filum,quosuspensainterierit,posseconferre.Cardanus.Adstrumas.Pedesomnesmagnerubetae,abeauiuenteabscium,dumLunauacuaadconiunctionemproperat,colloquestrumaspatientissuspensiadeoconferunt,utpersaepeetiamamorbopatientemliberent.Cardanus.Adcolumellamsuffocantem.Sicontigeritadestillationecolumellamingutturelaxari,succuscrudaebrassicaesummocapitiadmotus,illaminsublimemorispartemreuocabit,solitumquelocumrepeterecoget:quodnaturaearcanis&secretisadscribendumest.MizaldusHortomedico.Adcolumellaeinflammationem.ExcrementumpueriaridumcummelleAtticotritumpraestantissimumestremediumadcolumellaeinflammationes,quaesuffocationemminantur.Sedpuerillepascendusestbiduolupiniscumoptimopanesatisfermentato&salito:eiqueuinumuetusbibendummediocriterdandum,utquamoptimeconcoquat.Tertiodiesumptumexerementumdesiccandumest,&quodictumestmodousurpandum.Gallinarum&perdicumcaroiniureelixapossetexhiberi,nisiexcrementummagisfoetidumredderet.HocGalenisecretumest,aquopiamprecibusmagnisimpetratum,utipsescribit.Adinfantulorumfiriasin.Urticaeinmortariocontusae,additomomentounguentipopuleonis,arteriistemporum,acmetacarpiiapplicantur:remediopraestantissimoadextinguendumardoremsiriasisinfantulorum,plusminusbiduo,modosingulisquaternishorisinnouentur.Langius.Infansutnonstemutet.Indomo,inquaciconiaepennaefuerintinfantemnonsternutaturum,inquitAetius.Adanimidefectum.Animidefectucollapsierigunturuellicatoarticulodigitiannularis,seumedii:necnonattrituauriadeundemcumcrocimomento,perhuncenimuisquaedamrefocillatrixadcoruitaefontemdimanat.Lemnius.DeMorbisPectoris.Adtussimpuerorum.DicitTabariensis,quodsisuspenditurlapisspongiaeincollopueri,quitussittussiuehementi,sedaturtussiseius:&quandointromittiturincaputasini,autanumscarabeus,sincopizat,&nonuertitur,donecextrahaturabeo.Albertus.Addifficultatemspirandi.Clauenzanusadolescens,nomineIacobus,quiiamperseptemannosspirandidifficultatelaborabat,frequentibus&longissaeuisqueaccessionibus,desperatusabaliisMedicis,ameinduobusmensibusplanesanatusest,factusquepinguis:sedaliaratione.DropaceenimPauliadcoxendicumdolores,additomelleanacardi,superimpositosuturaecoronali,unadiefermelibrasduasaquaedetraxi,indesequentibusdiebusidemactumest:sednontantadefluxitaqua:sicqueliberatusest.Existimocantharidesidemposse,quodanacardimel,&euphorbiumetiam.Miscebametiamelateriigranumunumunciistribuslactis,iubebamqueeotanquamerchinouti:&conduxitmultum,atquehaecomniapriuspraepurgatocorporecumcatapotiis:siccatoqueuictutenui,sedhumidotamen,parumquealente,tumdecoctoIndicilignipropotuexhibito.CardanusdeCurationibusadmirandis.Adpleuritidem.Scobis,uelrasuraedentisapriunciasemisinpollinemredacta,&cumaquahordei,uelcicerumrubrorum,autdecoctopectoraliapleuriticohausta,uero&compertoremedioillumabimminentepericuloliberat.Mizaldus.Optimumfacillimumqueremediumadpleuritidem,quo,utaliostaceam,fabrumquendamsemimortuum,duobusdiebusmirabiliterpraesanauimus.Accipepomumodoratum,&flauum,abinterioribusnempeseminibusmundatum,atqueolibanoeumimpleto:deindeoperculoeiussuperaddito,subcineribuscalidiscoquito,donecperfecte,&absqueustionecoquatur.Hocpomuminquatuorpartessecato,aegroqueadcomedendumpraebeto.Quodcumritefactumfuerit,statimaperieturapostema,tumapostematispusexpuetur,&sicaegerliberabitur.Quoniamfaberquidam,cuiusaentesiamerantclausi,utinstrumentoaliquo,proiniiciendopomoaperireconaremur:quicuminiectopomopersemihoramquieuisset,statimmagnampuriscopiamexpuit,deindedormiuit,cibumpetiit,sanusque,Deiauxilio,euasit.Alex.Pedem.Adpleuritidem.Limatura,seupuluisdentiummaiorumapri,deturincochlearicumoleolini.OctauiusLandus.Adpleuritidemunguentum.[RecipeOleirosati◉.ui.Terebinthinaeana◉.i.Sulphuristenuiss.tritiana◉.i.Millepedumcontus.ana◉.i.]Coquanturomniasimulperhoramunam,deindecoleturoleum,quoaffectaparsinungatur.Roscellus.Adempyicos.Siquispleuriticus,empyicus,uelsuppuratusscrupulumpuluerisseminumurticaecumsyrupouiolaceo,autalioquopiamexiis,quospectoralesuocant,paulatim,&uelutilambendodeglutiuerit,uiscosumhumoremactenacemnullonegotioexpectorabit.SecretumcuiusdamnonuulgarisMediciParisiensis.Adphthisimaquaoptima.[RecipeTussilaginis,Limaciarumpurgatarum,Hyssopi,CapilliUeneris,Consolidaemaioris,sing.ana.Q.S.]Ponanturincucurbitamplumbeam,&inbalneoMariaedestillentur,dequasumatpatienssingulisdiebusinaurorapoculumunum,stomachoieiuno.Roscellus.Aliudadidem.Recipesulphurissublimati,&superlapideporphiriocumaquarosarumintenuissimumpollinemtriti,quantumsufficit.Conseruaerolarumquantumsatisestadconficiendumelectuarium.Dosis◉.7.ieiunostomacho.Innominatus.Adphtisimelectuariumoptimum.[RecipeherbaePulmonariae,Rorismarini,Betonicae,CapilliUeneris,singul.ana◉.ii.Mellisdespumati◉.i.Consolidaeminoris◉.uiiii.Tussilaginis◉.i.Uiolarum◉.i.]Misceantur,&fiatelectuariumsecundumartem.Roscellus.Adphthisimremediumprobatum&facile.[AccipeTussilaginis,Lardiporcinibenecontusianaquantumsatisest,Quorumrecentiumnum.i.]Misce&coqueproplacenta,quacumpernouemdiesmaneususfueritaeger,effectumadmirationedignumuiderelicebit.Ualetetiamadimpinguandacorporamacillenta.Alexius.Adphthoen.SanauineptemadolescentulamaPontificislibellis(Datariumuocant)FrancisciAlciati,postquamuelutphthoepessimalaborantemipseegoprodeploratareliqueram,aderatfebrisuehemens,spirandidifficultas,maximatussis,purissputumcopiosum,itaquecumcaeterapraesidianonualerent,iussiutsolaptisanaprocibouteretur,aquaquecumsaccharoconfecta.acciperetautemsingulomane◉.iiii.decocticaudarum&chelarumcancroruminaquahordeicum◉.ii.sacchariconualuitqueperfecte,&sanataest,hoceodemauxiliomultosadmodumcuraui,quiintegraesanitatirestitutisunt.eratautemilla,filiaunius,quiexphthoeueraobierat.Cardanus.Adempyema&phtysim.Expessimoempyemate,amedicisegregiisderelictumiuuenem,AdrianumBelgam,optimorummorum,namneminemillogratioremexpertussum.EratautemalibellisDonAlfonsiPezoni,regiiquaestoris.Huncitaquefebre,tussiassidua,sputosaniei,difficultatespirandilaborantem,mirismodiscurareaggressussum,annoabhinc4.coactusquesumsanguinemmittere,quodmagispericulum,quametiammorbumuererer:indetestudinumusu,&syrupoetiamexillisconfecto,exquisitaqueuictusratione:inquaaliiMedicinonobseruandapeccauerant,carnes&ouaconcedentes,tandemeumliberauisic,utuxoremduxerit:&nuncetiamsanus,meimemoruiuat.Ususautemsumineodestillatisaquis,cuiusmodisupradocui:tumdecoctolignoIndico,cumhumectantibus&expectorantibus,mellesiquidem,altheae,&symphitiradice,scabiosa,glycirizza:foliisquelongaearistolochiae.Cardanus.Anhelosisbonumremedium.Ozymisuccusexsemiunciaepotuscumdimidiocrociscrupulo,miruminmodumconfertanhelosis,acsuspiriosis.Idem.Adinternauulnera.Siquisinterneuulneratusdecoctumradiciscaryophyllataebiberit,sanabitur.Etsiexternauulneraeodemcolluunturdecocto,summopereiuuabuntur.Ualetpraetereaadlateris&pectorisdolores,necnonadinternascruditatesdiscutiendas.Mizald.LiberU.161Addoloresstomachi,&appetitumconciliandum.Cochlearpulueriselectriseuambarialbiexuinouelbrodiosumatur.ExReuerendissimoNuncioprothonotarioBigliaMediolanensi.Addoloremcolicum,&apostematainterna.Oscaluariehominisradatur,uellimeturineaparte,inquacommissurainsincipiteest,insuperioriuelutcrux.exeopuluerecumbrodio,uelaqua,autuino,sidesitfebris,deturaegroto◉.i.uelsemidrachma.inhaustumouetuomitusuehementes,&sedes:proptereadandusest,antequamuiresegrotiomninolabefactentur.AReuerend.NuncioprotbonotarioBigliaMediolanensu.Adosuentriculicorroborandum,&constringendum.[RecipePul.coriandripraeparati◉.i.Pul.anisi◉.s.Pul,coralliorumrubrorum.Pulcinnamomiana.◉.s.Pul.conseruaerosaceaeexiccatae◉.u.]Fiatpuluis,quoutaturacibocochlearismensuram.Exlibromanuscripto.Aduentriculumcorroborandum.[RecipeSpec.diarrhod.abbatis◉.iii.Pul.triumsandalorum◉.ii.Pul.cort.citrisicci◉.u.Aromat.ros.◉.i.s.Sem4.frig.maior.ana.◉.s.Syrupidepomis◉.i.Saccharialbissimiq.s.]Fianttabulae,singulaeduarumdrachmarumpondere,exquibusunamquotidiesumitoduabusanteprandiumhoris,adiectisadianthiconseruaescilicetrosmarini◉.s.myrobolanichebuliconditi◉.ii.UincentiusLaureus.Adpituitamexuentriculodiscutiendam.[Recipecaricarumpinguiumpersetaceumexpressarum◉.iiii.Medullaecarthami◉.i.s.Rhabarbarielecti◉.iii.s.CaryophyllorumCinnamomiNucismoschataesingul.ana.◉.i.]Misceomniasimul,&cumsyrupodecorticibuscitrifiatsolidiorisformeelectuarium.Utatur◉.s.bisinseptimana,horistribusanteprandiumD.LeporinusDalmat.Adnauseamamari.Absynthium&pulegiumterecumoleo&aceto,&naresinteriusfrequenterfrica.Idemfacitsemenapiicumbibitumfuerit:prohibetenimnauseamnecommoueatur,&sudabiteamcumcommouebitur,&absynthiumsimiliterfaciet.AlexiusPedemontanus.Adcolicam.Radixhyosciamialbi,quandosuspenditursuperpatientemcolicam,confertei.Aristoteles.Adcolicam.DixitAlexander,quandoaccipituraliquiddeLiberU.163umbilicoinfantis,quiegreditur,siinciditur&ponitursublapideannulideargentouelauro,tuncei,quinesciteumnonaduenitcolicapassiopenitus.Albertus.Colitocruciatuiremedium.Animaliumcalcancicombustisummepollentaduersuscolicoscruciatus,utscribitRhasis.Adidem.Spermacetihumidum&recens,confertadconlicoscruciatus,&omnesinteraneosdolores,cumalii,quaeflatusdissipent,exhibitum.Sedcanendumnequiseouetereutatur,autnimiousueoassuescat:namalioquinpericulosumest.ExquodemMedicoGermano.Adidem.Noui,quibubulumstercusariduminiusculoignarusbibit,&acolidolorestatimeuasit.Audiuietiamauirissidedignis,nonpaucosrusticoseiusdempotuliberatos.Quidamnonipsumexcrementum,sedexpressumindesuccumbibunt,&meliushabent.Gesteras.Adidem.Corculumgaleritaefemoriadalligatum,sumeprodestaduersuscolicumcruciatum.Necdefuerunt,quiilludrecenseaminremetiamdeuorarintoptatosuccessu.ExquodamHispano.Colicisdoloribusexperimentumoptimum.Siiuuenumceruorumtenerrimacornua,dumadhuclanuginosacuticulaoperiuntur,intaleolasscindantur;&fictilinouodiligenteroperculatotorrefaciendaclibanocommittantur,factusexiispuluis,additopipere&myrrhacolicruciatibuscumuinogenerosomirificeconfert.ScriboniusLargus:Adcolicam.Ossiculumhominisquodcumqueappensum,utcarnemattingat,doloribusuentris,quicertaperiodorepetunt,prodesseexistimatur.Mizaldus.Adcolicam.Illudcertumest,lupistercus,intestina,coriumcomesta,ueletiamsolmgestata,colicamtollere:confirmantenimhaecintestinumillud.Cardanus.Adcolicam.Umbilicusinfantis,quipraecisusestdumnascitur,inargeneoannulogestatus,utcarnemtangeret,multismeuidenteprofuitcolidoloribusparatis,uthocpraesidiointegraualetudinepermultosannosfrueretur:forsanillisprofuitfides:namomnibuscontingerehocminimecredendumest.Cardanus.Aduentristormina.Traduntintorminibusanateuiuaappositauetritransiremorbum,anatemqueemori.CorneliusAgripa.Adcolicos&nephriticoscruciatus.[RecipecorticumacerrimiraphaniunciamunamOssiummespilorumdrachmasduas.]Blandeconquassatamacerenturhorisoctoinuinialbigenerosiunciisquatuor,deindepercolata,&modicecalentiapropinenturinegressulectui,&eiusdemingressu:itereturquepotio,siopusfuerit,dosimeiusaugendo,uelminuendoprocorporum&aetatummodulo.Nondeeruntquiprotamsalutarimuneremihisummamsinthabiturigratiam.Mizaldus.LiberU.165Oleumaduermes.[RecipeamigdalarumamararumSem.persicorumAlliiLumbricorumterrestriumsing.ana.◉.i.GentianaeM.i.}Dictamnialbi}Radicesfraxini}Rad.graminis}Rad.imperatoriae}Rad.peonie}Croci}Calamiaromatici}Cariophyllorum}Aloeshepaticae}Galbani}Colocynthidis}Zingiberis}Nucismoschatae}Cinnamomi}Piperisnigri}Piperislongi}Carpobalsami}Olibani}{ana.◉.iiii.Corall.rubrorum◉.iiii.Theriacae◉.i.persici}Herbarumporri}Pulegii}{ana.M.i.Menthae}Absynthii}Abrotani}Centauriaeminoris}Fol.}{an.M.i.Plantaginis}Rutae}Marrubii}Apii}Saluiae}Anethi}Camedryos}Maioranae}Rorismarini}Betonicae}Foliorumlauri}Corticummal.aurantiorum}Cort.maligranatising.Sem.apii}Sem.portulace}Sem.raphani}Sem.caulium}Sem.}{ana.◉.s.plantaginis}Sem.porri}Sem.centauriaeminoris}Sem.mal.cotoneorum}Sem.foeniculi}Sem.petroselinisingul.LupinorumBaccarumlauriPhaseolirubrisingul.ana.◉.i.Cornucerui◉.ui.Fellistaurini◉.i.Acetialbi◉.i.OleimastichiniLauriniNardinisingul.ana.◉.i.Oleicommunisreteris◉.xlu.]TriturandaLiberU.167Trituranda,triturentur:contundenda,contundarturmisceantur,&ponaturinlococalidoperdiesquindecim:deindecoquanturusqueadtertiaepartisconsumptionem:demumcoletur,&serueturoleumadusum.Quosiutiuoles,tempora,nares,pulsusmanuum,orificiumuentriculi,umbilicuminungito,iterandoinunctionesaliquoties,uidelicetsingulisduabushoris.Roscellus.Aduermeselectuarium.[Recipeseminiscinae◉.i.Dictamnialbi◉.ii.s.Croci◉.s.Melliscolati◉.ii.uelq.s.]Fiatelectuarium.Dosisy◉s].Roscellus.Aduermes.Nihilefficaciusadexigendauentrisinteranea,&lumbricoseiiciendos,exiccatisintegulaignitauermibus,exhibitoqueillorumpuluisculouerminantibuspueris.Namconfestimreliquoscorporiinhaerentesexcludit.Lemnius.Aliud.Experimentoprobatumhabeo,puerorumlumbricosuuarumpassarumesuexpugnari,siieiunisabsqueulloalioedulioillasexhibeas.Namutamarulenta,itadulciaaffluenterhausta,uermibussuntinimica:distendienimacrumpiilloscontingit,suauioriseduliicopia.Lemnius.Addisenteriam.[RecipecoagulileporisSanguinisleporini,singul.ana.q.satisest.]Misce&dapatienti.Omniaenimaluiprofluuiacompescit.Alexius.Aliud.MultidisenteriasexitialitergrassantescurauerunthaustodecoctoIndicisalceaeexuino,siquidemfebrisaberat:uelplantaginis,hordeiue,sipraesenserat.IdfuisseinterarcanadoctissimicuiusdamHispanimedici,procertoaccepi.AdDysenteriam.Sanguisleporinussiccatus(utietiameiuscoagulum)dysenterias,&aliasuentrisprofluuiesquantumuiseffrenescompescit.Similiterfaciuntossahumanaadlaeuorempuluerata,&exuinorubrosubausterosumpta.Mizaldus.Adfluxumhepaticum.DocetRhasishepataanatumproprietatemhaberesistendifluxum,quiexdebilitatehepatisnascitur.Adicteritiam.Iusculumexdecoctionefragariaeherbaecumsuaradice,abictericoieiunodiesaliquothaustum,illumperfectesanat.Secretumhoccuiusdamest,monachi,exquoingentespecuniascorradebat.Adaquashydropicorum.Puluismagnetistriobolaripondereepotusexsuccofoeniculi,hydropicisaquasdetrahit.Mizal.Adhydropicorumaquam.Mirumest,quodaffirmant,coluberfluuiatilisfuniculoacandapreligatussuspenditur,subiectouase,aquapleno,inquoddehiscatore,aliquotposthorisueldiebuslapidemeructat,quiexceliberU.169ptusuase,quodsubiacet,totamaquamebibat.Alligaturlapishydropicorumuentri,atqueintotumexhaustaaqualiberat.Hollerius.Adhydropem.Clysteriaexdecoctionecarduibenedictiinurina,omnegenushydropiscurant,saepiusinfusa.Exlibromanuscripto.Adhydropem.[RecipeSpicenardiIndicaeHepatislupinisingul.ana.◉.s.]Tritamisceanturcumsyrupodeabsynthio,fiantpillulaeN.18.aurocoopertae.Capiatpilulasiii.singulisdiebusstomachoieiuno.Innominatus.Adhydropem.[RecipeLiquoristartariAquaegentianaesingul.ana.◉.i.Spiritusuitriolig.iii.Oleisulphurisg.iiii.Aquaetheriacalis]Misce.Capiatanteingressumlaconici,&sudet.Innominatus.AdcalculumImp.Max.Ii.[RecipeRhabarbarielecti◉.ii.Galangae}Granorumparadisi}Anisi}Foeniculi}Agarici}Masticis}Cinnamomi}{an◉.i.Glycyrhizae◉.s.LapidisIudaici◉.iii.Mithridati◉.u.Macis◉.iiii.Caryophillorum◉.7.Uiniardentispart.i.Uinimaluaticipart.ii.]Ponanturomniainuitrooptimeobturatoperdies14.posteadestillentur.Utaturbisinhebdomadaadquantitatemcochlearisstomachoieiuno.Exlibromanuscripto.Adcalculumpuluis.[RecipeGummicerasorumMiliisolissingul.ana.◉.ii.Sem.petroseliniSem.melonumSem.maluaeGlycyrhigaerasaesingul.ana.◉.iii.Saccharicandidi◉.x.]Fiatpuluissubtilissimus.Exlibromanuscripto.Adlapidem,&phlegmauesicae.[RecipeRad.}{ana.◉.s.foeniculiRestaebouis}Chamaedryos}Betonicae}Parietarie}FlorumCheyri}Rorismarini}Saluiae}Baccarumlauri}Iuniperi}Semgenistae◉.i.LiberU.171AltheaeAnisisingul.ana.◉.i.Sem.frig.maiorumCinnamomiNucismoschataesingul,ana.◉.i.Glycyrhizaerasae◉.ii.]Fiatpuluissubtilissimus.Dosis◉.i.cumdecoctocicerumrub.D.Biesius.Adcalculumpuluis.[RecipeSem.melonum◉.i.s.Gummicerasorum◉.s.Miliisolis◉.ii.Liquiritiaerasae◉.i.s.Saccharicandi◉.ii.s.]Misce&fiatpuluis.Dosis◉.a.cumbrodiocicerumrub.IsabellaCortese.Adcalculumsyrupus.[RecipeSaxifragie}Miliisolis}Sem.}{ana.q.sufficit.caerasorum}Gran.alchechengi}Gentianae}Cicerumrub.]Coquanturinaquacotoneorumusqueadtertiaepartisconsumptionem:deindecoletur,&decolaturaaccipe◉.i.Mellisoptimi◉.i.Aceti◉.i.coquantur,despumentur,fiatquesyrupus,dequopatiensquotidieinauroracapiatcochleariumunumstomachoieiuno.Exlib,manuscripto.Adcalculumbalneumoptimum.RecipeHysopi,maluae,petroselini,parietariaeana.M.i.Seminislini◉.s.saxifragiaeM.i.Ponanturinsacculoomnia,&inaquasufficienticoquantur,&fiatbalneum.Exlib.manuscripto.Adcalculumpuluis.[Recipesanguinishircinipraeparati◉.s.LapidisIudaiciLapidumcancrorumSem.persicorumsingul.ana◉.i.Sem.petroselini◉.ii.Sem.apii◉.ii.]Fiatpuluissubtilissimus.Exlib.manuscripto.Adcalculum.[RecipeRhabarbarielecti◉.iii.Granorumiuniperi◉.u.Corticumcassiae◉.s.Anisi◉.i.Foeniculi◉.i.Lapidisludaici◉.s.AgariciZingiberisCinnamomiGalangaesingul.ana.◉.i.Macis◉.ii.Mithridati◉.ii.Liquiritiaerasae◉.ui.Uinioptimipart.ii.Uiniardentispart.i.]Inuaseuitreo.Utaturbisinmensecumcochleari.Exlibromanuscripto.Adcalculumprobatum.[Recipeanisi◉.iiii.CuminiRomani,inacetoperdiemintegrumadsoleminfusi,&resiccati◉.iiii.Sem.apiiSempetroseliniSaccharialbissimisingul.ana.◉.iiii.]Fiatpuluissubtilissimus,quoutaturaegerstomachoieiunosingulisdiebuscochleariumdimidiumcumpanetosto,uelbrodiocicerispermensemintegrum,curabiturperfecte.Exlibromanuscripto.Adcalculumpuluis.RecipeRad.enulae,rad.pimpinellae,sem.anisi,sem.petroselini,sem.foeniculi,granorumiunipesem.saxifragiaealbaeana.◉.s.Fiatpuluissubtilissimus,quoutaturcumuinocalidomanestomachoieiunosingulodieultimoplenilunii,hocestunodieantenouilunium.Exlib.manuscripto.Adcalculos.Brasauolusuimincredibilemtribuitpuluerimespilorumaddeturbandoserenibuscalculos,&ciendasurinas.Adcalculumprobatum.Raphaniinsaliscumulos&salinasproiecti,uelconsepulti,inaqueamsalsuginemmassamtotamdeliquescereacresoluicogunt.Exquomultiaduersuscalculum&tophosarenaceosincorporeconcretos,aquamexcorticibus,ueltotocorporeraphanorumexpressamcumuinoalbo,&puluereterebinthinaeexadustione,uelresiccationeadSolemsalubriter&successuadmodumfoeliciexhibent.Resprobata,&nulloauroaequiparanda.Mizaldus.Aliudadidem.Aiuntnonnullibaccasleucacanthi,seualbispianiexuinoalbosumptasdeturbandiscalculisadmodumefficacesesse.Idem.Adcalculos.SiinlaminaauripurissimifiguraleonissculpaturSoleuersanteinLeone,&Lunanonaspicientesextamdomum,necdominoascendentisSaturnum,uelMartem,Lunaqueabillisrecedente,ualebitsigillumhuiusmodicircarenesgestatum,adsaeuissimosillorumdolores,&cruciatus.Etsicomponanturtrochisciexpuluereselectiolibanicumhircinosanguine,imprimanturqueindictaLamina,&siccatisoluanturinuinoalboquodaieiunobibatur,mirabilemeffectumhebebuntaduersuscalculosrenum,&uesicaelapidem.AndreasCordubensisadsummumPontif.Gregorium,&AlbertusMagnus.Aliudadidem.Omniageneralapidum,quiincapitibuspisciumreperiuntur,trita,&cumuinoexhibita,colicumdoloremcompescunt,&calculumquiinrenibusdefixusiacet,atterunt,&comminuunt.Galenus,&Auicenna.Aliudadidem.Aduersuscalculummultideexperientiamagnificantpuluerempellisluciipiscis,cumaquaparietariaeexuinoalbohaustam.Aliiidempollicenturdepellepiscisbarbatuli,&stillatitiaaquaherbae,quamargentariamuocant.Mizaldus.Aliudaduersuscalculum.PuluisuitriabAbenzoareinhuncfitmodum.Frustumuitricrystallinidensum&perspicuumterebinthinaresinaillinitur,&prunisimponitur,donecincandescat.Aquaextinctum,iterumillinitur,excoquitur,&restringuitur.Ubiidseptiesiteratumerit,insubtilissimumpuluerematteritur.Exeopondusaurei,ueldrachmaeuniusexuinoalbo,calculosefficacitercomminuit.Galenus&Auicenna.Aliudoptimum.Passerculustroglodytesuocatus,quiomniumauicularum,exceptoregulo,minimusspectatur,&iuxtasaepesacmurosuictumquaeritat,uolatumqueperbrenemfacit,naturalemuimadmiraionedignamhabet:Saleenimconditus,&crudusinciboacceptus,concretoscalculoslotioexpellit,&nerenascanturprohibet,acmorbumperfectesanat.Condituroptimepenniseuulsis,atqueindelargosaleadobrutus,arefactuscommeditur.Sipluresadfuerint,coquipossuntmorealiarumauicularum.Possuntetiamnondeplumesuriinollaoperta,&cinisuniususti,cumpaucopipere&cinnamomoexhiberi.Suntquiuiuumpennispraeuulsissalecondiant,quodmeliusest.Aliiassatoseduntintegros,itautnihilexeispraeterpennasabiiciant.Aetius&P.Aegineta.Adcalculos.Gummicerasoruminuinoalbosolutum,contracalculumprofuisse,certoexperimentocompertumest.Mizaldus.Aliudoptimum.Accipeaquaeuitaeoptimae,oleiamygdalarumdulcium,singulorumunc.ii.misce,&bibestomachoieiuno.Abamicoexperto.Adcalculumremediumbonum.OnonisseuAnonis(quae&acutella&restabouisuulgodicitur)contracalculosplurimumlaudatur.Namabillorumcruciatucelerrimeliberat,aceosexpediteeducit,puluereexcorticeradicumeiushaustocumuinoalbo.Mizaldus.Aliudadidem.Hoclocomihisanequamoportuneinmentemuenitsecretumcuiusdamdoctissimimedici,facileadmodum&familiareaddeturbandoserenibuscalculos.Idsolumconstatsyrupodehyssopocumduploueltriploaquaeparietarie.Quoremedioperdiesdecem,autduodecimhyemepropinatoadolescenticuipiam,&aliis,ieiunouentriculo,illemihifidemfecitsemultoscalculosecorporibuseorumexclusisse.Mizaldus.Calculosis&podagrosisamuletum.Illudabsquesuperstitione,radixpeoniemasculaeMaiocollecta,&crescenteLuna,proamuletosuspensa,podagricos,&calculososiuuat.Cardan.Adrenumdolorem,&tenesmum.Pullicolumborumoccultaproprietaterenumdoloriconferunt,&corruptumsanguinememendant:sedduminterficiuntur,capitetruncaridebent.Eorundemcarnesfacultatemhabentsananditenesimum,quemcucurbitafrequentercomesageneraresolet.Rhasis.Aduesicaelapidem.Constathacrationeaquamfieriposse,quaelapidemuesicaepercatheteremimmissa,ilicoconfringet.Namcumduosintnecessaria,&quodlapidematterat,&quoduesicesitinnoxia,primumpraestabitmodusacmateria:namextremosuaporesescorpionumcinere,uelMacedonicipetroselini,ueltecolitho,autlapidibuscancrorumexcipiemus:sicenimaquafiet,queetiamporphyritemcomminuat.Cardanus.Adrenesexpurgandos.Sisemeninuentuminpilulis&globulislappaeminoris,inleuissimumpulueremredigatur,&cumpaucouinoalbo,generosoexhibeatur,renesabarenulisefficacissimerepurgabit,sedaliquantocelerius;sicumaquauitaehauriatur.Mizaldusabexperto.Adurinamciendam.Rubetadiscissa&renibussuperposita,urinamcituehemanter,atqueadeoutnonnunquamascitici,hocmedicamentoliberentur.Cardanus.Adurinammouendam.Scolimi,seucinaraeradixdecoctainuino,&pota,copiosam&graueolentemurinamprolicit:eodemquemodouirulentae&uenereaegonorrheeauxiliatur.Dioscorides,Oribasius,Paulus&Langius:Adlotiidifficultatem.Centipedaeincellisuinariisrepertaelotiidifficultatesegregiesoluunt,siuinoalbointritaehauriantur:uelsiccatarumpuluisexeodemuinoexhibeatur.Constatexperimentocuiusdam,quisicutiidsecretilibereidmihiimpertiuit,itaegoaliudeicandidecommunefeci.Mizaldus.Adstranguriam.Lapilliexcapitelimacum,&grandiorumcochlearumeruti,stranguriosisurinammoliuntur,illiusmeatuslubricando,sicomminutiexuinoexhibeantur.Auxilianturetiamparturientibus,laxando&dilatandoetiammuliebreslocos.Mizal.Stranguriaeremedium.Adstranguriamlinguaanserisebibitamirabilisest,inquitCardanus.Aduesicaemorbos.Quaedamasimilitudinemiromodoliberant:asimilitudine,uelutuesicaebouistrescoctaeinaqua,ebibitaaqua,siccatisqueuesicis,accumaquaebibitis,dicuntomnesmorbosuesicaesanari,praecipueuerourinaeincontinentiam.Cardan.Aduesicaescabiem.Decoctumherbae,quamHippurimuocant,scabieiuesicae,malointolerabilimedetur,factainmultisexperientia.Mizaldus.Adgonorrhoeam.Cinaraeradixinuinococta,&pota,uenereaegonorhoeepraesensesseremediumfoelicisuccessuseprobassescribitloan.Langius.LiberU.179[RecipeRadicismaluae,Radicisaliheae,RadicisPetroselini,sing.anaM.i.]Coquanturinaquafluusaliusqueadconsumptionemtertiaepartis,deindecoletur:cuiaddebutyrirecentisadquantitatemnucis,&bibendumpraebeduabushorisanteprandium,stomachoieiuno.AquodamEquiteFerrariense.Admingentesinlecto.[AccipeSuccifoliorumcupressisOleisesamini,sing.◉.ii.]]Misce,&dainpotumane,&eundodormitumtribusdiebus,&noncomedatacetositatem,nequeolera,&ualetproprieinmulieribus.Bayrus,sirectememini.Adeffluuiumurina.Uesicaouilla,autcaprinacremata,&exposcabibita,uelleporistesticulusexuinoodorococtus,&potus,iisquiurinaminuitireddunt,benefacit.Mizaldus.Addoloremhemorrhoidarum.RecipeFoliamaluae,Uiolariae,AltheaeanaM.i.s.Melilori,Foenigreci,florumChamomilleseminisLinianaM.i.TassibarbatiM.ii.Pareturdecoctuminaqua&uinorubropariportione.Exlibromanuscripto.Adhemorrhoidarumdolorem.Recipemicaepanis,sifieripotest,hordeacei,&inlactemuliebri,uelcaprinomadeat,additouitelloquorum,&croco.Exlibromanuscripto.Admenstruaalbaunguentum.[RecipeCoral.rubrorum,Myrrhae,Corticumthuris,Succirosarum,Nucumcupressi,Balaustiorum,Masticis,Olibani,Carabae,Spicaenardi,Galliaemoschatae,Coriandripraeparati,singul.ana◉i.Oleirosarum,Oleimastichini,Oleinardini,Oleirutae,singul.ana◉.s.cumpaucacerafiatunguentum.]Roscellus.Aduterumlocomouendum.Bardanaemaiorisfolium(quae&Arction,&Personariadicitur)summocapitegestatum,matricemsursumtollit,subplantapedis,deorsum.Quodremediumpraestantissimumhabeturaduersussuffocationes,praecipitationes,acdislocationesmatricis.DefoliobrassicaescribitCato,quoduerticicapitisimpositum,uuluamexdefluxupendulam,uelaliteraffectam,sursumrapit.Mizaldus.Admulieresuterostrangulatas.Experimentocertissimocompertumest,bituminissuffitu,siuecrudumsit,siueuratur,mulieresresuterostrangulatasextemploreuocari.Quamobremnonnullaehocmorboobnoxiae,lanaexceptumilludcolloappendunt:utcrebroolfactusuffocationisparoxysmumarceat.Langius.Utmulieresfiantsteriles.Sidentespueriinprimiscumcadunt,suspendanturantequamueniantadterram,&ponanturinlaminaargenti,&suspendantursupermulieres,easprohibentimpregnari&parere.Albertus.Adidem.Simulieraccipitsingulismensibusdeurinamuleponderaduo,&biberit,ipsanonconcipiet.Cleopatra.Aliudadidem.Sisemenacetosaeligeturinpanno,&suspendatursupertympanumsinistrum,nonconcipiet,donecpermanetsuperipsum.Albertus.Aliudadidem.Quandobibitmulierurinamarietum,uelsanguinemleporis:uelsistercusleporissuspendatursupermulierem,nunquamconcipiet.Albert.Aliterutsterilessiantmulieres.Quodsiquisextraxeritcalcaneummulierismustellae,ipsaexistenteuiua,&suspendatursupermulierem,nonconcipiet,donecmaneatsupeream:&quandoremouetur,impregnatur.Uel,siaccipianturduotesticulimustellae,&stringantur,&ligenturincrucemmulieris,&habeateossecum,muliernonconcipiet.Albertus.Uthomosempereunuchussit.Uthomosempereunuchussit,accipeexuermiculo,quiinaestatelucet,&daeibibere.Albert.Aduersussterilitatemmulierum.Semenrumicis,seusyluestrislapathi,sinistrobrachioalligatum,sterilitateminmulieribusemendat.Africanus.Mulierutconcipiat.Simuliernonpotestconcipere,accipecornuceruinumpuluerizatum,&misceaturcumfelleuaccino,teneatmuliersuperse,coeat,&statimconcipiet.Ueldeturmulierinescientilaciumenti,eahoracoeat,&statimconcipiet.Albertus.Conceptumiuuantia.Iuuaturnaturasimilibus,lacequaebibitumamensibus,uterusleporis,hircitesticuliadiuuantadconceptumQuaedamcertaratione,phu,scobslignicupressi,cortexmori,&artemisia.Cardanus.Abortumprobibentia.Existimantsoetuscontineri,siuermisquiingramineinuenituruiuus,&antequamterramtangit,collosuspendatur:diximusaliasdeaetitelapide.Cardanus.Anmuliergrauidasit.Siexpeririuolesanmulersitgrauida,facutlotiumreddatinuaseaeneo,&noctemunamacumferream,&perpolitaminilluddemerge.Sipraegnanseritmaculisrubrisdistinguetur:sinminusnigrescet,uelferruginea,autaeruginosaLiberU.183euadet.ExpertumfuisseintellexitMizaldus.Filiorumquoshabituraestmuliernumerusutcognoscatur.Caretautemrationequoddicunt,nodosinumbilicoostenderefiliosexeademmatrenascituros:autenimsimpliciteratquehocsuperstitiosiusAstrologorumpraedictionibus.Fierienimpotest,utmoriatur,autcastauiuat,quaepluressithabiturafilios:autnonsimpliciter,sedquiapotest,hocautemmodopluresnodoshabebunt,atqueuniconiunctauiroplures,alteripauciores:quodessenonpotest,utsimuldiuersonumerocomprehendatur,autmaximumnumerumcontinebit,quomodocunqueconiungatur.Cumergorarissimecontingat,hancpotestatemnonfrustrari:autenimnoncommodeiunctaerit,ueletiamsicommodissime,morbisaliisqueoccasionibusimpedietur:quomodoigiturscirihocpotuit,quodnunquamfermeaccidit?Dicendumigiturerit,foecundosuterosplerunquepluresnodosparereinumbilico,sterilesautempaucos,necadunguemdistinctos,uteuentuipersaepeconcordareuideantur:atquehocmodoproblematumueritasexquiritur.Cardanus.Adfoetusretentionemoptimum.[RecipeOleimyrtini,Mastichini,Terebinthinae,singul.ana◉.i.Sandalirubri&citrini,Hypocistidis,Acaciae,singul.ana◉.u.Spodii.Rosarumrubr.sing.ana◉.u.BoliArmeni,Terraesigillatae,Rasuraeeboris,sing.ana◉.ii.Masticis,Myrrhae,Uernicis,Sanguinisdraconis,Styracisliquidae,PicisGraecae,Mumiae,sing.ana◉.i.Picisnaualis,PicisGraecae,anaquantumsufficit.]Fiatterotum,quodpartimsuprarenes,partimsupramatricem,uelsupraregionemuesicaeponatur.Roscellus.Utmuliercitopariat,&sinedolore,expertum.RecipeGallitrichiquantumsatisest,contundaturbene,&exprimatursuccus,dequoaccipitopoculumdimidium;&cumuinomulieriparturientiadbibendumdato.Moxherbamexpressamcalidamsupraumbilicumligato.Alexius.Adpartumaccelerandum.Spoliumserpentisquandostringitursuperanchammulieris,acceleratpartum:sedcumparit,illicoremoueatur.Albertus.Adpartum.Filiaquaequeseptimanatamiromodopartumadiuuaretraditur.Corn.Agripa.LiberU.185Siexpartulaboransmulier,ocimiradiculamcumpennahirundinistenuerit,absquedoloreillicopariet,quodabamicoprobatumintellexitMizaldus.Aliudadidem.Pastinacaepiscisradiusadalligatusumbilico,ferturfacilespartusfacere,siuiuenteablatussit,ipsaquedenuoinmaredemissa.Corn.Agrippa.EtnarratDemocritus,linguamchamaeseontis,siuiuentiereptasit,adiudiciorumeuentumpollere,eandemquesalutaremesseparturientibuscircadomum:cauendumautem,nedomoinferatur,quiaessetperniciosissimum.Adsecundasmonendas.Calendulaeaquamomnibusoculorummorbisconduceretradunt:adhaeccapitisdolorestollere,suffitumqueexeiusfloribuspudendomuliebriperinfundibulum,uelaliterexceptum,secundasmorantesfacileeuocare,&profugasreducere.Hocsecretouetulamquandamobstetricemmiraarteemunxi,dummeaegeretopera,inenixupuerperiicuiusdamlocupletismatronae.Mizal.Unguentumpurgans.[RecipeOleirosati,Oleiuiolacei.Oleiamygdalarumamararum,Oleirutae,Oleisambuci,Oleicataputiae,singul.ana◉.i.Fellisueruecis,Fellistaurini,ana◉.i.Fellisporcini◉.i.]Ceraequantumsatisest.Misce,&fiatunguentum,quoinungaturuentriculus,&umbilicus,etc.Roscellus.DeMorbisManuum.Admanuumtremorem.Arthemisiainaquarosarummaceratatremulasmanusemendat,siindelauentur.Mizaldus.Adextrahendas,spinasedigitis.RecipeAbrotanumquantumsatisest,tere,&cumacetomisce,&superponito.Exlibromanuscripto.DeMorbisPedum.Podagraeremedium,quoRexDaciaeutebatur.[RecipeTurpeti,Hermodactylorum,ana◉.ii.Zingiberis,Salisgemmae.Cinnamomi,ana◉.u.Diagridii.Anisi,Foeniculi,ana◉.i.Zuccaricandidi◉.i.]Fiatpuluis,dequosumaturadquantitatemdrachmaeunius,&dimidiae,usqueadduas,sinonsufficeretprimaquantitas,&inestatesumiliberU.187turcumaquaendiuiae,inhyemeuerocumbrodiopulli,perhorasquinque,uelsex,anteprandium,dormiendoperunamhorampost,ueiquiescendo,&potestsumibisinmense,uelsaltemsemel,&hocpenultimadieLunae,praemittanturautempertresdiesomnimaneunciaesexaquaemellis,admodumsyrupi.hocenimdisponituiaspulueri:temporeuerointermedioomnisero,cumiturdormitum,sumanturpilulaeduae,ueltresdeIua,quaeconficiturexpuluereipsiusIuae,&terebinthinaquantumsatisest.Patiensueropropossesobrieuiuat,uttantoremediogauderepossit.Exlib.manuscripto.Adpodagram.[RecipePicisnaualis◉.ii.Colophoniae,Cerae,ana◉.u.SemenNasturtii.}BaccarumLauri,}Sulphurisuiui,}Cimini,}Croci,}Absynthii}Anisi,}Pulegii,}Masticis,}{ana◉.ii.Cinnamomi◉.i.Zingiberis◉.ii.Caryophyllorum◉.u.]Fiatemplastrumsecundumartem.Exlibromanuscripto.Pilulaeadpodagram.[RecipeAloes,Myrrhaeelectae,ana◉.i.Rhabarbarielecti,Agaricitrochiscati,ana◉.u.]Cumsyruporosatolaxatiuofiatmassa.Exdrachmaunafinganturpilulaequinque.Capiatperduashorasantecibumfingulisquindecimdiebus.Exlibromanuscripto.Addolorespodagricosinprincipio.[Recipeoleipapaueris◉.ii.Spicaenardi◉.ii.]Misce,&maceraperoctodiesadSolem,deindeexprime,&serua.Temporeususaddealiquantulumaquaeexopiodestillatae.IdemfacitoleumHyoscirami.HenricusUuolffius.Pilulaeadpodagram.[RecipeSucciHelleborinigri,SucciFumiterrae.SucciColocinthidis,SucciGentianae,SucciPetasites,SucciRhabarbari,Agarici,Rhabarbaripuluerizati,Masticis,singul.ana◉.i.]Misceomniabene,&fiatmassa,exquaformenturpilulae.Dosis◉.i.exquatrespilulaeparentur.HenricusUuolffius.Podagraeremedium.[RecipeOleicinnamomi,Oleicerae,LiberU.189Oleisalis,sing.anapart.i.]Misce.Andernacus.Adpodagraminprincipiofluxionis.[RecipeFarinaehordei◉.iii.Farinaelentium◉.ii.Terraesigillatae,Sanguinisdraconisana◉.ii.]Coquanturfarinaelentoignecumposca,deindemisceanturpulueres,cuiaddeOleirosati◉.ii.Ceraenouae◉.i.fiatinmodumcerati.Etubifluxiosedatafuerit,addepuluerisflorumChamomillae◉.s.Croci◉.i.Uitellionorumnum.ii.Exlibromanuscripto.Adpodagram.ExperimentumRegiicuiusdamChirurgiaduersuspodagras&chiragras:HabemanipulumArthemisie,deferuefacitoinoleodulcioliuarum,donecdecrescatadtertias:eodolentemlocuminunge,sentiesbreuitemporedoloremsedari.Mizaldus.Aliudadidem.Miluicaputdeplumeustum,&quantumcapipotesttribusdigitiscumaquasumptum,podagricisauxiliatur.Mizaldus.Adpodagam.Siacceperisdextrumpedemtestudinis,&suspendiseumsuperdextrumpedempodagrici,confertei.Similitersisinistrumsinistro,&sicmanuseiusconfertmanui,&digitusdigito.Albert.Addolorespodagricos.Necmirumuideridebet,quodcoriumcalcaneidextriuulturissuperpedemdextrum,&sinistrisupersinistrumpodagrici,leuarepossitdolores.Cardanus.Adischiados.Decoctumcorticispopulialbaeischiadicossummerecreat.Quodetiampraestatsuccusfrondiumgenistaeinacetomaceratarum.Mizaldus.Adarticulorumaffectus.Oleuminquodecoctaefuerintranaeusqueadseparationemcarnisabossibus,plurimumualetadomnesneruorum&articulorumaffectusperfrigerataquemembra,sieocalenteungantur:Mizald.Adathritidem.Exathritideautem&articulorummorbisprimumloan.AntoniumScazosum,loan.BaptistamMareschalcumaSenatuslibellis,&fillamloan.AngeliLinati,tumaliosinnumeros.Sediuuathorumtriuminsigniorumcuramnarrare.LaborabatergoIo.AntoniusScazosusbiennioathritide,nilproficientibusMedicis.quemegoexhibitionedecoctiexlignoquaiacocumbetonica,&catapotiisexhermodactylis,curaui.AtIo.Bapt.Mareschalcusiiii.iammensibus(eratquemensisille,quocurareaggressussumillum,Decembris)conflictabatur:praetereaduabusfebribusunaintermittente,alteracontinua:&quodomniumdeterrimumfuit,cibumomnemauersabatur,&fermeimmobiliscumesset,meritoamedicosuouelproinsanabilihabebatur:uelexpectandumueradcuramcontendebat,obidquedissidebamus.Egoenimnonexistimauihocfaciendum,quandoquidemaffecteparticuleindiesfiebantimbecilliores,nequeeniminhumanocorporequiquamquiescit:sedsinoninmeliusproficiant,necesseutindeteriusprolabantur.Itaquecolocynthidaminmellecoxipuro,melautemodoratismistum,uelutoffamdeuorandumdedi:decoctumqueinterimligniexaquapropinans,antefinemhyemisperfectesanaui,utnunquamposteaineummorbumreciderit,&adhucuiuit.FiliaautemAngeliLinatiiambiennioexpertanonsolumomnesMedicos;sedetiamcirculatores,sumpseratuinum,aquam,unctiones,&suffumigiaexcinnabarifactitio,necsanaripoterat.Dolebanteicrura,actremoreuexabaturita,uttotasnoctesuigilpersaepeduceret,absquespe,utparerat,totfrustratentatispotentissimisauxiliis.Itaqueexhibitouinocumoptimocortice,curandaminterimparticulamipsamsuscepi,excogitatoquepraesidio.quod&causaemorbi&morboaduersaretur,ipsumconfirmaretmembrum.lachrymaelignimagnamquantitatemexcipiiussi:quacumthure,lignoaloes,seminebalsamine,styraceodorata,corticecitriimistis,&saepecruribuseosuffumigiocalefactis(aderat&lapisgagatescopiosus)sanataestperfecte,conualuitque.LiberauietiamPet.Ant.Besutium,iuxtaaedemsacramBreram,nonproculaPortaBeatricelaborantemathritide,eisdempeneauxiliis,quibusetiamScazosum,cumhiaMedicosuoomnibusindeteriuslabentibusdestitutusesset.Nepedesautmanusafrigorelaedantur.Siquisnolitpedes,uelmanusafrigoreoffendi,pinguedineuulpisinungat.Mizaldus.Torporisamando.Cummembracompressadetinentur,spirituumtransitusprohibetur,undetorpentadeo,utnontutohomoillissecommittat,sentiturquestupor:atueropraeteriduellicationemquandam,uelutformicarum:eafit,quoniampartesinaequaliterafficiuntur,stupidaeenimsaniscohaerent:quamobremhicaffectus.&obimpotentiam,&obdolorisspeciemquandam,grauispersaepehominiest.Nihilautempraesentius,quammembrumtotumuehementerextendere,acfricare,uelalteriuslaterismanu,polliceapprehenso,pedempatientiscruriseleuare.Cardanus.DeMorsisParticularibusexternis.Adcapitisuulnena.[RecipeAquaeuitae◉.ii.s.Masticistriti,Myrrhaepuluerizatae,Aloestritae,sing.ana◉.i.]Bulliantbullitioneunaadignem,deindecoleturaqua,cumuulnerafuerintlota,sequenspuluisinspargatur.AccipeOlibani,Myrrhae,Aloesana◉.i.Misce,&fiatpuluissubtilissimus.Roscellus.Aliudadidem.[RecipeOlibani,Myrrhae,Aloes,Resinae.singul.ana◉.i.]Fiatpuluis,quouulnerapriusaquauitaelotaaspergantur.Aduulnera,Spasmum,&dolores,oleum.[RecipeTerebinthinaeclarae◉.i.Oleicommunis◉.i.LiberU.193MyrrhaeSarcocollaeMasticisCrocisingulorumana◉.i.PanisporciniCaudaeequinaeRubiaetinctorumsingulorumana.◉.i.Uermiumterrestrium◉.iii.]Ponanturomniainretorta,&destillentursecundumartem.Fallopius.Adomnisgenerisuulnera,oleummirabile.[RecipeTerebinthinae◉.i.OlibaniMasticisMyrrhaeSarcocullaesingulorumana.◉.i.Aquaeuitae◉.uiii.]Misce,&destillainretorta.posteaoleumabaquasepara,&serua.Fallopius.Aliud,praesertimadneruorumuulnera.[RecipeTerebinthinaeclarae◉.i.s.Ceraeflauae◉.i.NucismoschitaeCaryophyllorumsingulorumana.◉.i.Cinerislignorumcombustorum◉.ui.Laterumtritorumq.s.]Misce,&inretortadestillentur.Fallopius.Aliudeiusdem,adidem.[RecipeOleiAbietini◉.i.Albuminumouorumcoctorum◉.i.Resinae◉.ui.Gummihederae◉.ii.]Misce,&destillainretortasecundumartem.Balsamumaduulnera,eiusdem.[RecipeTerebinthinaeclarae◉.i.s.OleilauriniGalbaniSummiArabiciGummihederaesingulorumana.◉.i.Olibani}Lignialoes}Galangae}Caryophillorum}Nucismoschatae}Consolidaeminoris}Cinnamomi}Zedoariae}Zingiberis}{ana.◉.ui.DictamnialbiStyracisliquidaesingul.ana.◉ii.MoschiAmbraesingul.ana.◉i.]Puluerizanda,puluerizentur,misceantur:quibusaddeaquaeuite◉.uiii.poneinuaseuitreooptimeobturatoperdiesocto,deindedestillenturprimoignelento,quousqueoleummanareincipiat,tumaugeatur,donectotumdestillauerit,deindeoleumabaquasepara,&serua.Oleumaduulnera.[RecipeTerebinthinae◉.ii.Oleilini◉.i.Resinaepini◉.ui.LiberU.195Masticis}Myrrhae}Aloes}Sarcocollae}{ana◉.ii.Macis}Croci}Lignialoes}{ana◉.ii.]Ponanturinretorta,&destillenturprimoignelento,posteafortiori.Fallopius.Oleumaduulnera24.horiscuranda:&adruptusrametc.[RecipeOleicommunis◉.ui.Oleiabietini◉.i.Myrrhaeelectae◉.ui.AloeslotaeOlibanisingulorumana.◉.ui.Mumiae◉.ii.Glutiniscommunis◉.ui.Granorumtinctorum◉.iiii.Picisnaualis◉.ui.Gummiarborissicomori◉.ii.Amurcaeolei◉.ii.Altheae◉.uii.]Omniaincucurbitamuitreamrobustamponantur,&perhorasxii.inbalneomariaecoquantur:posteacolentur,colaturaeaddantur[SerpentariaeM.iiii.BalaustiorumM.iiii.Consolidaemaioriscumfloribus,herba&radicibusM.iiii.BetonicaeNicotianaesing.ana.M.iiii.Balsaminae,cumherba&fruct.M.iiii.FoliorumCypressiM.iiii.UesicarumulmiN.xl.MillefoliiBrassicaemarinesingul.an.M.iii.DactylorummaturorumN.xxu.Hypericonis}Perforatae}Centaureaeminoris}Bursaepastoris}{an.M.iiii]CoquanturiteruminbalneoMariaeperhorasxuiii.deindeponanturadSolemperaestatemintegram,inuaseoptimeobturato.Quofacto,omniaeximantur,colentur,exprimendofortiter,oleoquedeniqueaddanturcrocitriti◉.iii.coquanturquesimulperhorastres,&oleumserueturadusum.Hocoleoadrupturamsiutiuoles,priuspiliabradendi,deindeper15.diesrupturabisquotidieinungenda:moxuesicaporcina,&fasciisfirmiter&riteliganda.Curandumueroutintectoaegerperdiesquindecimquiescat.Roscellus.Aduulnera.Aduulneraqueuispraestantissimumest,acparatufacile,sequensremedium.SumunturpicisGraecae,sulphuris&olibanialbisingulorumpartesequales,teruntur,ouorumalbuminibusexcipiuntur,&uulnerumlabrisriteobductis,absterloquesanguine,superlinteoloimpositaeidemuulneriapplicantur,fasciadeligantur,&diesaliquotibidemmanerepermittuntur.Resmira&probata.Mizaldus.Adulceramaligna.Mirabilis&citoparabilisaqua,nulloaurocomparanda,adhuncfitmodum.Aquapura&lympidainuasnulloantealiquoreimbutummittitur.Ubiefferuescit,illicoinuiuam&recentemcalcem,alteriuasinouoimpositameffunditur:acibitandiuquiescerepermittitur,donecdetractaspuma,clara&pellucidaappareat,subsidenteadimumuasiscalcepultismododiluta.Tumdemumaquasupernatansexcipiturperuasisinclinationem,sedcalceimmota,&phialamunda,autaliouasculodiligenterobturato,adusumseruatur.Uixcredipossitquantumhabeatenergiae&miraculiinulceribusquibusuis,&maximealueUenereaobortis.Namfotuexlinteoloinearepentemadefacto,&uiceemplastriposthaeculceriimposito,acsubinderenouato,saniemdeterget,doloressedat,ulcuscarnereplet,acinflammationespaucotemporeextinguit:nonabsqueingentimiraculo,cumsuicalorisuehementiaalioquinincendatcalxuiua.Ftuerehocexcellentissimosecreto,quodmultaprece,precioquemulto,multisrecusaui.Mizaldus.PreciosumoleumBalsaminum,quodinstillaripotestuulneribus,quaenoncapiti,sedalioquicorporispartibussuntinflicta.Accipeoleirosatiunciasnouem.Rebaraeminutimcontusaeunciassex.Hecfirmitercontectainampullasiuelagenastanneapertresdiesstarefacito.DeindelagenamunacumpraedictisinbalneumMariaeimmittito,&adhoraemedietatemprobebulliresinito.PosteainlagenaminiiceMasticissubtilitercontusidrachmassex.Itemthuris,bdellii,opopanacis,caphurae,anasiuepartesaequalesunciamdimidiam,posteailludoleumpermundumpanniculumlaneumexcolato,itautomnisuirtuspraedictarumspecierumindeexprimatur,habebisqueinhuncusumparatumoleumprestantissimum.Ranzouius.Insignecataplasmauulueririum,contraquemuisictum,quoususestChristiernusIi.RexDaniae.[RecipeCeraeunciastrescumsemisse,ColophoniaeseupicisGraecaeAschenschmaltz.Mumiae,anasesquiunciam.Myrrheunciamunam.Miniiunciamdimidiam.Corallorumalborumdrachmastres.Magnetisunciamunam.]Ceramunacumcolophoniaprimumdissoluifacito,deindemumiamadiice,posteadeAschenschmaltz.Haecadlentumignemcollocato,&probeuersatoDeindereliquisquoquepredictisspeciebusimmissis,adlentumignempaulisperstaresinito.probefrequenterquemoueto,saepeetiampericulumfacito,numsatissitdecoctum,&infundosubsidereincipiat.Stillaexaltoguttulasaliquasexcalidaspatulainfrigidam.Quodsiilludinfrigidari,&spatulaeadhaeresceresenseris,abigneremoueto,tamdiuqueuersato,donecsuaspontesitfrigefactum,&insolidamcoeatmassam,nesequentiatriabummiineoadurantur.AddeinsuperThuris&Misticisanaunc,unam.Caphuraesesquiunciam,&inollatamdiumoueso,uiinfrigidatumduritiemcontrahat,&manibustractaripredictoqueadipesubigipossit.Ethocmodocataplasmariteparatumhabes.Quodsiigituruulnusinflictumestrecens,pannolineocrassioriillinito,&partiaffectaeapplicato.Quibullibetetiamuulneribus,siuecoesimladiosecante,siuepunctimmucionesintinflicta,hoccataplasmarecteadhiberipotest.Idem.Potiouulnerariaeiusdem.RecipeLimoniisyluestris,idest,Wintergruen/&Betonicaeanadrachmamunam,saniculae&pedisleonis,idest,sinnauanadrachmamdimidiam,cumduabusmensurisuiniinnouaollauitreatafirmiterocclusa,quaefarinasubactaprobeobturetur.Inmedioautemoperculiforamenrelinquatur,perquoduaporegrediatur.Cocturahuiuspotionisadpaciumduarumhorarumcontinuetur.Exhacpotionehominisauciatosingulisdiebusmane&uesperiadquantitatemuniuscochlearisexhibebibendum,&locoaffectobrassicaefolia,uelpraecedenscataplasmaimpone.Aliapotiouulneraria,quauulneramiruminmodumcurantur.Accipeduasmensurasceruisiaeuetustissimae,iniicemanipulumclematissiuedoruincae,cauliculumartemisiaerubeae,paulumherbae,quaediciturRodicheil,uelindefectumhuiussumemeramperuincam,decoqueadmedietateminuasefictili,operculoprobetecto.Deindeexcolainollamlapideamsiuelagenam,sicutorificiumeiusprobeobstruipossit,neaeringrediatur.posteausuiserua.Exhacpotionedabishominiuulperatosiuelaesomaneieiunouentriculoinmeridiepostsumptumcibum,auespericumdiscessurusestcubitum.Singulisuicibusadquantitatemtriumcochlearium,iubebisqueutlaesusposteaduabusauttribushorisabstineatacibis,&quotiesindebiberit,paululuminstilletinuasculum;&hocuulnusabluat.Foliumetiambrassicaerubrum,autmaximefuscumliquorehuiuspotionisimbutumuulneriimponat,itatamenutasperiusfoliilatusuersusuulnussitcooptatum,quodlinteofirmiterinuoluatur.Quodsiuulnuspoteritconstringiacufiatidquoque,nemagnacicatrixinderemaneat,alioquinihilominustamenuulneraconsolidathaecpotio.Idem.Uulnusutsinedoloreinfligatur.MagnetinonabsimilisuideturaliusMagnescandidus,cuiusegoexperimentumtaleuidi.AttuleratLaurentiusGuascusCherascius,prouinciaeTaurinensismedicusempyricus,hisdiebushunclapidem,pollicebaturqueposse,siuelstylumautacutangeret,carnemtotamabsqueullodolorepenetrarequodcumnobis,utparest,ridiculumuideretur,remexperimentoinmeiscontubernalibusconfirmauit.Egotandem,uttamincredibilisreipericulumfacerem,acumipsampriuslapidiaffricatamcutiadiutoriibrachiiintuli,sensiqueprimoleuissimampunctionisimaginem:postcumtotummusculumquasidirectapenetraret,acumquideminprofundumquapenetrabatpenetraresentiebam,doloremnullumpenitussensi:tunquefamiliaribus,quodinmefueramexpertuscredidi.Cardanus.LiberU.201Cataplasmapraestantissimum,quodcumincomitatuTyrolensiapudCarolumU.Oenoponticommoraremur,IoannisFriderici,quondamSaxoniaeelectorisChirurgus,IllustrissimumHolsatiaeDucemAdolphumdocuit,&contraquemuisictum,&aduulneraatormentorumglobulisillata,mirabilemcurandiuimhabet.[RecipeGalbanum}Armoniacum}Opopanacum}Bdellium}Ceram}Oleicommunis}{ana.◉.ii.ArgyritissiueargentispumaepraeparataeSilberglett◉.i.Oleilauriniunciamdimidiam.MyrrhaeThurisMasticisAristolochiaeTerraecadmiae,siuelapidiscalaminarispreparati,Galmeiunciamunam.Caphuraeunciamdimidiam.Terebinthinaedrachmamunam.]Redigeadpuluerem,quemfacigniexcandescere,&quicquiddissoluendumest,dissolue,&inmoremcataplasmatisforma,modosequenti.Quatuorgummimaceranocturnotemporeinacetoacerrimoexuinoconfecto,inuaseexorichalcofabrefacto,autollaincrustata,itautacetumquantitatemgummiexcedat,posteadecoquegummitantisper,donecsordes,excrementaautlignaabiisseparentur.Deindeexprime,siueexcolaperdumlinteumincacabumautlebetem,&gummiiterumcoqueusqueadconsumptionemaceti,&donecgummialebetesegregentur.Faccolliquescereoleum&ceraminpeluiexorichalco,immitteargyritimsiuespumamargenti,&uersarudicula,utargyritisinfundumsubsidat,&cumcoloremfuscuminduerecoeperit,facpericulumcultrolato,autspatula.Quodsinonadhaeseritcultrotenaciter,sedinderesoluitur,perfectaedecoctionisestsignum.Abigneigiturremouestatim,&paululuminfrigidarisinito,nontamennimiscitoPosteadequatuorgummimaceratisinaceto,singulisuicibusadquantitatemfabae,uelnucisauellanae,immitteindecoctumcataplasmapedetentim,donecgummiprorsusingressafuerint.Namsisimuliniicerentur,cataplasmanimisebulliendoascenderet,fortassisetiameffunderetur.Uerumadmaioremcautelampeluimcumaquainpromptuhabeto,utsinimisbulliat,supraaquamteneri,&infrigidaripossit:illudquerursumemplastroadiice,quodinaquameffusumest.Etcumgummiplaneinemplastrumingressafuerunt,cocturameiusdeintegrorepete,parumperquedecoque.DeindeadiiceMyrrham,Masticem,Thus,TerramcadmiamAristolochiam.Redigeiteruminpulueremtenuissimumpaulatimsupraignem,nonnimiscalidetamen,nepulueresardoreconflagrentuelconsumantur.Extremoiniice.Terebinthinam&oleumlaurinum,&cumplaneabigneremotum,&infrigidatumfuerit,adiicecaphuram.Deindeeffundeinaquamcalidam,donecaptumafficiatur,utmanibustractari,&subigipossit.Posteamaceraoleoartemisiae,utnitidum&purumreddatur.Immitteinpellemhinnulibenepraeparatam.Tuncad40.aut50.annosusuiconseruaripotest.Conducithoccataplasmaaduersusomniauulnerasclopetaria,contraictus,&uulneruminflammationem.Heinr.Ranzouius.Ratioconficiendipuluerisutiliscontradissectionemneruialicuius,quiaChirurgiestconglutinandus.Recipeoculoscaneriinsubtilissimumpulueremcomminutosinparuolinteolo.Huncpulueremneruisinsperge,&siccisfasciisexlinteoloconfectis,locumobliga,nehumiditasaliquaadneruospenetrarepossit.Hancligaturamperspacium24.horarumintactamrelinquito.Elapsopraedictotemporisspatio.Chirurgusneruuminspiciat,ipsiusqueconglutinationemexploret,&deincepsuulnusilludcalidisuinculisdeligetinstaralteriusuulnerisrecentis,&postdiemunumautalterumligaturamdissoluat.Idem.Retioscerta,quafluxussanguinisexquonisuulnereerumpentiscohiberipotest.Ineunteuere,cumranaeseminaprimasiueouaproiiciunt,tuncaccipecrassiorislineipanniulnastres,uelquatuor,plusminusuequantumsatisest.Huncpannumcumhuiusmodiouisranarumprobeabluto,soliquesiccandumexponito.Deindesecundotertioquelotum,similiquemodoinSolesiccatumusuidiligenterseruato.Cumautemhocutiuolueris,partemuulnereduplomaiorem,indepraecisaminstarcataplasmatisuulneriimponito,sanguiniseffusiostatimsupprimetur,quodcertoexperimentoinplurimisestcomprobatum.Idem.Escharoticumsinedolore.Fitescharoticumabsquedolore,facile,quodcutempertunditinhoris24.Sisanaestcutis,ipsumsolocoriocircumdatumimponitur:sinautemsanies,utinsuppurationibussubest.locusacetoacerrimolauatur.Constatmedicamentumetenerosapone&calceuiuatenuissimemixtis,adeoutinunguentiformamtranseat:Cardanus.Ulcerismaligipreodigiosacuratio.GallorumRegisfraternatuminorlaborabatulcerepessimo,prodigiosaequeturpitudinis:curatusestafflatuperpetuopueriannumagentisduodecimum.Necabsqueratione:spiritusenimacordeimpubis,aetatefirmatamen,syncerusest,accorruptoshumoresemendarepotest.Cardantus.Adulcera.Nouiquiantelucanomediiueristempore,mensenimirumMaio,stratissupergraminalinteaminibus,roremexciperent,expressumdecoquerent,despumarent,&tumdemumpanniculosineiusdecoctomadefactos,successuadmodumfoelici,ulceribusphagaedenicisapplicarent:&sicabstersa,siccataquerorisacrimoniaadunguemconsolidarent,unaincoctoaluminis,&olibanimomento.Mizaldus.Escharoticumcutimcelerrimeperforans.Saepenobiscontingit,utcutimseucarnemerodereacperforarecelerrimeuelimus,nonsatisfidentessectioni:aliasmollissimummedicamentumdescripsimus,nuncefficacissimum,exaquaenimsaponis,autlixiuiotinctorum,quodexcineribusroborisfit,conficiturhocmodo,libraeduodecimlixiuiiacerrimisupercalcemuiuam,&roboriscineremsuperfunduntur,permittunturquedestillare,indesuperaliamcalcem&cineremdenuoinfunditur,repetiturquedonecouumsustineataqua.Indeaddunturchalcantiunciaesingulaeinsingulaslibras,autdimidium,&inaeneolebetesensumspissatur,donecextractumcogaturinpastillos:cochlearienimsensimextrahitur,hocinoctauapartehorae,sirectepraeparatumfuerit,perforat.Cardanus.Utsciasanmembrumaliquodsitsyderatum.Siquisexpeririuoletnummembrumaliquodamputandum,ueresyderatumfuerit,&sphacelismotactum,partemeamporrorum,quaeuirescit,contundat,&unanoctemembrosuperponat.Idsipostridieliuoremautnigroremnonnihilexuerit,significabituitaleadhucesse,sinminus,mortuum&iusteamputandum,neparssynceratrahatur.ExperimentismultisconfirmatumfuissemihifidemfecitHispanusquidamarcanorumnaturaeexploratorindefessus,quodposterisimpertitumuolui.Mizal.Adextrahendaeuulneribusspicula.Sagittaespiculum,uelserrumquoduisexuulneredetrahes,sispecillumuulnerariumsuccoualerianaeimbutumipsiuulneriindideris,&contusamherbamsuperligaueris.Sicenimnonsolumreuelleturferrum,sedetiamunauulnussanabitur:nisiinsignitermentiaturItalus,quihuiuscereipericulumsefecissemihiaffirmauit.Idemprestantfoliahorminisatiui,quaenostraestorualla.trita,aculeosacspinasecorporibusdetrahunt.Mizaldus.Admembraresoluta.RecipePinguedinisueruecisoptimaepoculaduo,coquanturadmedietatisconsumptionem,deindeaddaturoleirosaceipoculumunum,&iterumadconsumptionemmedietatiscoquantur,quopartesresolutaeinungantur.Roscellus.Aliudadidem.}Menthastri}Saluiae}{anaq.s.[RecipeRorismarini}Maioranae}Menthae}Sabinae.Contundanturoptime,&cummedullapedumbouisfiatunguentum.Roscellus.Adresolutionemneruerum.Recipesanguinishumaniq.s.destilleturseptiessecundumartem,quousqueaquaomnisexierit,quaneruiresolutiinungantur.Fallopius.LirerU.207[RecipeFoliorum&florumanthosFoliorummirtillorumsing.ana.◉s.ResineEmplastridebetonicasingulana.◉.ii.Terebinthinaeclaraeq.s.]Fiatemplastrum.Exlibromanuscripto.Adpediculospudendorum.[RecipeAxungiaeporcinae}Argentiuiui}Saluiae}{an.quantumsufficit]Misceomniasimulbene,fiatqueunguentum,quopartespediculisobsessaeinungantur.Fallopius.Utparsaliquasinedoloreplurimumintumescat.Siquisaquadestillationis,ueldecoctioniscrabronum,autuesparumcutemalicuiusattigerit,sicintumescetlocus,uthydropis,autuenenimagnaeuealicuiusaegritudinissuspicionemingerat,sedabsquedolore.RemedioestTheriacapota,uellocoillita.Hacfraudemeretriculequaedamgestationemuteri,etiamapudcircumspectos,&cautos,artificiosementirisolent:&suammiseriamcredulaeplebifalsoattestari,quistipemuicatimemendicant.EstidRogatiParisiensisarchimendici,&blitteorum,canariorum,ostiariorum,templariorumqueludimagistriincomparabilis&locupletissimi,artificiumemultisunum:aquodameiuscontemporaneo,&familiarimihiindicatum.Mizal.Admorsumcanisrabidi.Foliabrassicaeutietiamsemen,cumsylphio&acetotrita,acimposita,morsumcanistumrabidi,tumnonrabientisperfectesanant.Hisaddereabsurdumnonerit,quodoraculoquodamostensumest,radicemcynosrhodi,uulgusesglaentierumodoratumnuncupat,unicum&singulareesseremediumaduersusmorsumcanisrabidi,nisiPlinium&Galenumabiurareuelis.Idem.Admorsumcanisrabidi,scorpionumqueictus.Hominiascorpionibusicto,remedioestciniseorundemexuinopotus.Etrabidicanismorsumcuraritestanturmulti,piliseiusdemanimantisextustis,&exuinopropinatis.Plinius,&Lemnius.Admorsumcanisrabidialiud.Adcanisrabidimorsum,cancriinpatelladeuruntur,utpulueraripossint.Exhibeturcochlearismensuracumpuluereradicisgentianeacthurismomento.Debetautemantidotusistafrequenteriterari,&persesquimensemcontinuumassumi,quorabies,&aquaepauorpropulletur.Probatumaudiui.Mizal.Aliudadcanumrabiem.Herba,quaeAlyssumuocatur,ualetcertoexperimentoaduersuscanumrabiem,&obidGaleno&Aetioteste,aMaridestrabie,alyssumnominatur.Mizal.Admorsumcanisrabidi.Cancrifluuiatilesmorsisarabidocanemirificeprosunt.Sediipostcanissyderisexortum,Lunanaxiiii.cumSolLeonemestingressus,uiuiinpatellasuntadurendi,&inpulueremtenuissimumatterendi.Cuiuscochleareunumexaquaecyathopropinatur,dumadhucrecensestmorbus,augendaquequantitas,siinuererauerit.EoremediouimadeoefficaceminessescribitGalenus,utnullosperiissedicat,quibusintemporeexhibitumfuit.Aduiperaemorsum.Miraculoesttrifolium,herbahyacinthosimilis,quandofloresuereemittit,&semenhabetχγιχωαργιαouiasimile.Haecenimdecoctamultum,&morsibusphalangis,autuiperaeexaquaefotuadmota,illismedetur,&doloresstatimsedat.Eodemuerofotuinaliononmorso,partisanaesensumsimilem,&doloressimileshisquosmorsusinuehit,omnesexcitat:morsusitaquesanat,&ferarummodopartemaffligit.AutorIacobusSyluiusMedicus.Adscorpionumictus.Semenagrestisetocimanutritum,uelcollosuspensum,plurimumpolletaduersusictumscorpionum.Inquamremetiamprodesseaiuntradicemlauri,&ireos.Mizaldus.Adscorpionumictus,aliud.Adeouenenaplerunqueuenenatissuntuenena,utaconitumexuinotepidodatum,percussisauipera,autscorpione,salutiferumesseexpertumsitanonnullismedicispraestantissimis.IdemAdscorpionumictus.Illuddemultisuideturmemorabile,quodquiraphanumpraegustauerit,siascorpioneferiatur,citrauitaealeameuadet:&siscorpionibusinspergeturraphanus,illosadmortemadiget.Idem.Adbubones.Suntquiaffirmant,aquamexhumanostercoredestillatam,ardere:pinguiorenimest,&satistenuis,minustamenquamexuino,constatsaneaduersarieambubonibus,maximegulae.Cardanus.Adtransferendosbubonespestiferos.Ostreauiuapestiferosbuboneslocotransferunt,&uirusomneadsetrahunt:suntautemadglutinandabrachio,quaaxillarisdecurrit,siquidembuboinalisest:siueroinguemobsidetur,lineamentisfemoris,quaeuenacrurisdescribit.Hollerius.Adbubonespestiferos.Hyosciamuspestiferisbubonibusadmotusillosferturdisperdere.Uel,utquibusdamplacet,dispergere.Etsiquisanteillorumemersumplantameamsecumhabuerit,nusquamabubonibuscorripietur.Mizaldus.Adcarbunculos.Puluiscoriandricummellemixtus,&supercarbunculumpositus,illumdestruit.ArnoldusUillanouanus.Adanthracespestiferos.Galbanumemollitum,&exlineopannoanthracipestiferocoextensum,&appositum,sicurabilisest,adeoilliadhaerebit,utreuellinonpossit,nisiradicituseumextirpet.Siueroincurabiliserit,neLiberU.211netantillumquidemadhaerescet.Idem.Adictusuenenatot.Siquisictus,ueldemorsusabanimaliiobolo&uenenoso,instilletillicotresuelquattuorguttaslactisficulneisuprauulnus,miruminueniespraesidium.Poteritetiamimponeregranasinapicumacetodetrita.Mizaldus.Adstrumas.Sipedesmagnaerubetae,seubufonisuiuentis,abscindanturquandoLunauacuaadSolisconiunctionemproperat,&collopatientisstrumascircundentur,adeoprosunt,utpersaepeamorboliberent.Cardanias.Adscrophulas.Mirumdeseptenarioexperimentum,quodmasculusomnisseptimusabsquefemellaintermedianatus,uimhabetcurandiscrophulas,solotactu,ueluerbo.Corn.Agripha.Adarthriticorumtophosextirpandos.Sicaseusputris&uermiculosussubigaturexiure,inquosuillaperriadiutiuscoxerit,detrahetarthriticisabsqueferrotophorumparticulas,emplastrimodoillisappositus,uttraditGalenus.Quodetiampraestat;quasimiraculo,coccusgnidius,cummyrrha&acetotritus.Adquaeuisapostemata.Ueteremanseremmasculumtriduanainediamacera:deindeilliobiicefrustaanguillaerecenteroccisae,&excrementumeiuscollige:habebispresensremediumadquaeuisapostemata.ExquodumperitissimoChirurgo.AdUerrucas.Uerrucaefoliisficulneiscontacteaboleri,acuanesceretraduntur,sifoliaipsaposteasepeliantur.Suntquicordicolumbiidemtribuunt.Mizala.Aduerrucas.Siporrosautuerrucasabolereuolueris,abscindecaputanguillaeuiuentis,&easmananteillinecruore,defrica,&inunge:deindecaputipsiusanguillaeprofundesepeli.Ubimarcidumerit,omnesprotinusdecident.Ioan.Bapt.Porta.Contrauerrucasexperimentumbonum.Ponepedesgallinaesubpruniscalidis,donecexcorientur,&cumcorioseparatoabossibusfricauerrucasterautquatercalide,&delebuntur.Alexius.Contraclauos.Hermodactylusacseminainpulueremredacta,atqueoxymellitiscilliticae,uelsuccocalendulaecommista,clauoscallosqueabolentetiaminpartibuspudendis,quumafoedoconcubitucontractisunt.Idem.Aduerrucas.Nullainpartemedicinasuperstitiosior,quaminabolendisuerrucis.Serapiorefert,contactassingulassingulisciceribusinmensiumCalendis,ciceribusqueposttergareiectis,deleri.AdUerrucas.RecipeCepamrubram,contundeoptime,&LiberU.213misceaturcumsale:quouerrucaeinungantur.Roscellus.Aquaadcallos&uerrucas.[RecipeSalnitri.Uitrioli,Uiridisaeris,ana◉.ii.AluminisZuccharini◉.i.Calcisuiuae◉.s.]Destillainretorta.Primaaquainutilis,secundaueroefficaxadclauos&uerrucas.Fallopius.Adclauosinpedibus,probatum.Alliumcontusumsuperligetur,quotidierenouando.Pedesautemclauososalternisdiebuslixiuiolauareoportet,quibussiccatisalliumsuperligandum,doneccadant.Foramendeniqueunguentoaliquoabstergente&consolidantecurandum.Aduersuscicatrices.Cicatricesconstatpropriosemineabscondi,&quasidelitescere.Cardanus.DeFormaCorporis.Cap.{{Capitis,utatquehaecconsistituelin{{Capillis{{Tingendis.{Augendis.{Minuendis.U.Forma,seupulchritudoestuelcorporis{{Totius.{Facie{{Caloranda{Detergenda{OculisColorandis.{Dentibus{{Abstergendis,siuedealbandis.&uel{{Trunci.{Extrahendis.{Uentris,atquehaecconsistituelin{{Mamillis{{Minuendis.{Constringendis.{Partium:{UentreErugando.atquehacconsistit,uelinmanibus}{Dealbandis.{Artuum:U.215{Detergenlibertudinetotiuscorporis.Cap.U.Hominesutpinguescant.Sicumlacertaesepo,halinitro,cyminoquefarinamtriticimiscueris,gallinaehoccibosaginatae,adeopinguefaciunthomines;quieasederint,utdisrumpantur.Cardanus.DeFormaSeuPulchritudinepartiumcorporis,&primodecapillistingendis.Adcapillosdeaurandos.Capillosaureicolorisaemulos,unacumbarba,adhuncfaciesmodum.AccipefrustulaRhabarbari,quaeapharmacopoeisderaduntur,&tanquaminutiliaabiiciuntur.Eainlixiuiumdecoctionisfoliorum&ramorumuisciexquauisarboredetracti,tandiuinfunde,&macera,donecemollescant.Factaexpressionepostleuemebullitionem,spongiamexlixiuioimbue,&capillitiumidentidemintinge,autbarbam,siuisumerit.Tumdemumutrunquecalidislinteissicca,quodtutiusest,quamigni,uelSoliexponere.Idubisaepiusegeris,absqueullaoffensaoptatumassequeris.ExquodamItalo.Adcoloremargenteumcapillisconciliandum.[RecipeAquaefluuialis◉.xxu.Radicis&foliorumcentaureae◉.iii.]Coquantursimulusqueadconsumptionemtertiaepartis,deindecumadSolemperdiesquindecimfuerint,addantur[GummiArabici,Tragacanthi,Aluminis,sing.◉.ii.Smegmatis,siueSaponisUeneti,Aluminisexuinifaecibus,albi,singul.◉.i.]Misceantur,&coquanturaliquandiu,fiatqueaqua,quaeItalorumuulgo,Bionda,hocest,flauaUenetaappellatur.Quandoautemutiuoles,manecapillostingebene,eosqueinpannolinteoinuoluito:deindeuespericaputlixiuio,inquoherbaUitriolaappellata,coctafuerit,lauato,atqueadSolem,uelignemsiccato.Quodcumbisterueinhebdomadafactumfuerit,capillialbi,splendidi,&argentosimilesreddentur.Alexius.Utcapilliflauescant.Capilliutaurumflauescent,siacceperisaluminisrupei◉.ui.uitrioli◉.iiii.salisnitri◉.ii.&exiisstillatitiamaquamextraxeris,capillitiumque,uelcaesariemspongiaineamadefacta,&tantillumexpressa,tinxeris,acidentidemrepetiueris.Mizaldus.Adcapillosrubrocoloretingendos.RecipeFoliorumnucisM.i.destillenturincucurbitauitrea,quasolumcapillicanescenteslauenturdiebusquindecim,&rubrifient:durabit.quetincturamensemunum.Faciemautemeaaquanetingito:namnigrafieret.Alexius.Capillosflauortingere.Flauosreddesmultummellisoleo,&uitellorumouorum.Necminuslixiuioesarmentitiocinere,hordeipalea,liquiritiaecorticibus,rasura,&buxifrondibus,croco&cumino,sisaepiuscapilloslaueris,maximeflauescent,auriquecoloremimitabuntur.Porta.Pili&capilli,utuiridesuideantur.Capparorumaquadestillata,uiridesuerepilos&capillosefficit.Cardanus.Adcapillosdenigrandos.Capillosautbarbamsicdenigrabis:Accipelixiuiicommunisquantumuoles,cuiinfundefoliabetae,saluiae,&lauri,cummyrrha&corticibusiuglandiumuiridium.Tumdemumcoqueomnia,&exeorumlixiuiobarbam,uelcapillitiumlaua:autmadefactaibidemspongia,&nonnihilexpressaidentidemtinge:miraberiseffectum.Mizald.Adcapillusnigrocoloretingendos.Nigricabuntualdecapilli,corticumficus,gallae,elates,rubi,cupressi,&similiumlixiuio.Hoctamencommodetinges,modobarbam&capillos,sicuicanescunt:argenteaspuma,combustumaes,fortislixiniiquadruplopermiscetur,dumqueleuibusprunisinbullaserumpit,lauabis,&resiccatoscalidaperluesaqua.Ioan.Bapt.Porta.Supercilianigratingere.Sicnigrescuntsupercilia:Friganturoleogallae,eassaleammoniacipusillotritabis,indeacetoimmiscebis,quorubi,&moricorticesebullierint,illinantursupercilia,&pernoctemimmoraberis,indeexaquaeleuabis.Idem.Adpilosdenigrandos.[RecipeLixiuiimensurasu.Lithargyrii◉.ui.Saluiae,Foliorumficinigrae,sing.M.i.]Misceantur,&coquanturusqueadconsumptionemquartaepartis,&fiatlixiuium,quocumcaputbisinhebdomadalotum,deindesiccatumfuerit,sequentiunguentoutitor:[RecipeSuccisaluiaequantumsatisest,Tartarinigri◉.i.Lithargyrii◉.s.]Misceantur,&fiatunguentum,quoplumbeopectinesaepiusinuncto,capillipectantur,&statimnigrireddentur.Alexius.Capilliutnigrifiant.[RecipeSuccicorticumnucumuiridium◉.iii.Uinirubrimensuramdimidiam.]Coquantursimulusqueadtertiaepartisconsumptionem,deindeaddanturoleicommunis◉.u.miscebene,&ungecapillos.Marinellus.Aliudadidem,eiusdem.[RecipeMyrobalanorumIndorum,Gallarumana◉.i.Lithargyrii◉.i.Salispetrae,Aluminisrochae,Aerisusti,ana◉.7.Salisgemmae,Tragacanthiana◉.i.]LiberU.219Omniainpulueremredactacumaqua,inquanucleidactylorumfuerintcocti,misceantur,quacapilliinungantur.Aliudeiusdem.[RecipeSuccipapauerisrubri,Succicorticumnucumuiridium,Oleimyrthini,Oleidecosto,sing.anaq.s.est.]Coquanturaliquandiusimul,&serueturinuasealiquoadusum.Lixiuiumcapillosnigrostingens.Accipenucescupressi,&coqueinuino&acetouinirubri,fiatquelixiuium,quocaputlauetur.Marinellus.Unguentumcapillosnigrostingens.[RecipeGallaruminoleocommunifrixarum◉.ii.Aluminisrochae◉.ii.Salisgeminae◉.i.Oleidecostoquantumsatisest.]Misce,&fiatunguentum,quocapilliinungantur.Idem.Lixiuiumadcapillosnigrostingendos.[RecipeSpumaeargenti,Aceti,uelsuccicitri,anaquantumsatisest.]Coquanturpersemihoram,fiatquelixiuium,quocaputlauetur.Idem.Remediumcapillsnigustingens.RecipeFoliorumcapparorumquantumsatisest,coquanturinlacteusqueadconsumptionemtertiaepartis,&capilliinungantur.Idem.Unguentumadcapillosnigrostingendoseiusdem.Accipefloresnucum,contundeoptime,atquecumoleocommunimisceantur,fiatqueunguentum,quocapilliinungantur.Lixiuiumoptimumadcapillosnigrostingendos.}{anaquantumsatisest.[RecipeBaccarummyrthi,}Sumach,}Saluiae.}Nucumcupressi,}Myrobalanorumcitrin.}Myrobal.chebulorum.Coquanturomniainlixiuio,usqueadtertiaepartisconsumptionem,fiatquelixiuium,quocaputlauetur.Idem.Aliudcapillosnigrosefficiens.RecipeLumbricorumterrestrium,ustorum,uelfoliorumficusnigrae,inpulueremredactorum,Oleiamygdalarumdulcium,singulorumquantumsatisest.Misceantur,fiatqueunguentumadcapillos.Alexius.Aliud,quomatronaquaedamUenetaestusa.RecipeOleitartaricalidiquantumsatisest,inungaturspongiauelpecten,quocapillipectanturadSolem,capitepriusloto.Quodcumterquotidiefactumfuerit,fierinequit,quinseptemdiebuscapillinigrireddantur..U.221Caeterumsiodoratoseosfacereuoles,postremocapillos,oleobenliberniouinoinungito:quoniamcapillosnonsolumodoratos,sedetiamnigrosreddit,&estrarum.Alexius.Adpraecauendamcanitiem.Lactecaninocaput&capillosinungito.Resexpertaest.Nostradamus.DeCapillisAugendis.Utpilinascanturcito.Combustarumapiumcinis,cumsoricissterco-re,sirosaceoilleuerisoleo,nascentur,&inmanuspalma:quibus&addereritepoterisauellanae,castaneae,dactylorum,&reliquorumfabaliumcinerem:exomnibusenimrenascendiuisdestruitur,uelprodeuntmolliores.Ioan.Bapt.Porta.Adbarbam&capillosgignendos,quiposteanondefluant.[RecipeApesincineremcombustas,quotuolueris,Semenliniusti&trititantundem,Oleilacertarumuiridium](fitautemhoc,silacertaeuiridesuiuaeinphialamaliquamuitream,oleicommunisplenam,adignem,usqueadresolutionemponantur:deindeadSolemperquindecim,ueluigintidiessinantur)quantumsatisest:misceantur,&fiatunguentum,quopartespilisnude,mane&uesperiinungantur,&sicbreuirenascenturcapilli,&nondecident.Uerumcaputsequentilixiuiopriuslauandumerit:[Recipelixiuiiexcineribusquantumsatisest,CapillorumUeneris,Agrimoniae,Hederaearboreae,sing.M.U.]Misceantur,&coquantur:deindecoletur&serueturadusumcoopertum,quocumcaputbisuelterinseptimanalotum,deindesiccatum,moxleuiterpraedictounguentoillitumfuerit,fierinequit,quinplurimilongissimiquecapilligenerentur,firmiterquehaereant.Alexius.Utbarba,uelpilinascantur.Apesincanistroadignemexiccentur,duminpulueresredigipossint:hospulueresoleocontempera,&locumubiproducerepilosuolueris,illinito:miraexperieris.Nostradamus.DeCapillisMinuendis.Adpartemaliquamdepilandam.Utpilicadantexquocunqueloco,necampliusrenascantur,efficietstercusfelissiccum,tritum,&fortiacetoitamixtum,utfiatuelutispissamentum.Quolocuspilosusmultotiesindiedefricabitur,acinungetur,&inpaucotemporeglaber,depilisqueeuadet.Experimentumarustico.Aliudadidem.Urinamurium,soricumue,pilosumlocumdepilumreddit.Restituituruero,acemendaturtalparumsanguine,autearundempelle,sieiaffricetur.Mizaldus.Adpartemdepilandamaliud.Siitaglabram&depilemuelishaberepartemaliquamcorporis,utnunquampilosrediuiuosemittat,tereformicarumouacumhyoscyami&cicutaesucco,autuespertilionis,&testudinissanguine,&eolinimentolocuminunge.Suntquiaurealaminacandentepubescentemsyluulamabsqueullanoxaitaperurant,utpilorumneunumquidemuestigiumsupersit.Alexius.Psilothrum,quoperlituslocusglabrescitillio.Siuulgaridecoctoperunxeris,uiuaecalcis,auripigmentitertio,fortiquelixiuio,&dumcoquitur,plumaexperimentumcapias.Columellaueroiubetranamluridaminaquamcoquere,usquedumadtertiampartemdecoxeris,eaquecorpusungere,siquodglabrumfacereuoles.Sunt&infinita,utihederae,&uitiumlachryma,quaeuelutigummiest,&psilothrieffectumhabent.Sedilludutcommodumsatisfaciet.Etsinunquamrediuiuosquaeris,glabrasritepartestaliradicituseruesillitu:utiformicarumouorumhyoscyamisucci,cicutae,&psylliiseminis,uespertilionis,&testudinissanguinis.Porta.Puerinepubescant.Utpueripuellaequenonpubescant,sanguinetynniillinepudenda:frigidusenimest,accrassus:&sialibiillinatur,idempraestabit.Facit&adhoclomentumfabarum,siassidueeolocolauentur:detergitenim,atqueitaprohibet,doneccutissolideturhumoreglutinoso:taliaautem,utomniafermealia,minimesuntperpetua.Adpilosexpellendos.[RecipeCalcisuiuaerecentis◉.iii.Auripigmenticontriti◉.i.Lixiuiifortissimi,mensurasii.]Misceantur,&inollacoquantur,donecinspissentur,uelanatispennaimmissaardeat,miscendocontinue:deindeinuasealiquouitreo,uitreatoueseruetur.Quandoautemutiuoles,primopartes,oleoamygdalarumdulcium(quominuscalorsentiatur)deindeunguentoleuiterinungantur.Uerumsiquiscutemsubtilioremhabeat,itautardoremaliquandiuferrenonpossit,aquasequentipartemilliniat,&statimardorcessabit:[RecipeAquaerosarum◉.ii.Aquaeplantaginis◉.i.Saccharialbissimi◉.s.]Misceantur,&fiataqua.Poterisautemhacutialternistantumdiebus,proutuidebitur,quodsiataliunguentoabhorrueris,sequentiutitor:[RecipeSalisammoniaci,Fellishircini,sing.quantumsatisest.]Misceanturbene,&fiatunguentum,quoparteshirsutaeinungantur.AlexiusPedem.Aliudeiusdem.[RecipeSucciradicischelidoniae.Auripigmenti,Hederae,singulorumquantumsatisest,Quorumformicarum,Aceti,singulorumpartemi.]Misceanturoptime,fiatqueunguentum,quosipartespilosaesaepiusinunctefuerint,absquedubiocapillidecident.Quodsidolorposteasuccesserit,LiberU.225supradictaaqualocaaffectaillinidebent.Utpilicadant,&nonrenascantur.Recipestercoriscatiq.s.puluerizetursubtilissime,cribretur,&cumacetodistempereturadformamunguenti,quopiliinungantur.Exlibromanuscripto.DeFacieColoranda.Roseumfatieicoloremconciliare.ExGranisparadisi,cubebis,caryophyllis,brasiliirasura,&ardentiaquasaepiusextillata(ubialiquantulumfuerintimmorata,uelignilento,uelputrifimo)aquamelicies,quasaepefaciesmadeat,dumoperariincipit.Io.BaptistaPorta.Adconciliandumfacieiruborem.Radixpolygonati,seuSigilliSalomonis,pallentesuirginumgenassoloaffricturubicundasacfloridasefficit.Mizaldus.Addiluendumfacieinimiumruborem.Accipeunciasquatuornucleorumpersicorum&sem.cucurbitaeexcorticatorumunc.ii.tereacfortiterexprime,utoleaginosumliquoremelicias,quomane&uesperi,facieicarbunculos,acruborestange,&paulatimdisparebunt,uelutplurimumemendabuntur.Idem.Aliudeiusdem.Cepaceililiorumbulbiinaquadecocti,facieiruboremtollunt,simatutinis&uespertinishorisillinantur.Acceptumaquadammatronamangoniorumartificeadunguemfacta.Aquaeadfaciemmagonizendam,utleuoresplendeat.Quialbuminacoquantur,&durescant,iisaquamextillabis,eritqueusuiapta,sicrosmarini,fabaequeflorum&limonumsucco.Hacautemaquaomniumpraestantissima,solertiquecuraexcogitata:Talcuminminutissimumredigaturpulusculum,&ollaeindatur,&itemcocblearummultamimmittescopiam,&operculato,nefugiant.namalimentofraudatae,immissumuoranttalcum,concoquunt,ubiomneuorassenoueris,cumtestistusasuitreoaccommodabisorgano,aquamextillabis,&seruabisadfaciem.Io.BapstaPorta.AquacutemSplendidamreddens.Accipeaquaefontanaedestillataequantumuoles,Myrrhae,insing.huiusaquaephialas,unc.i.cortouorumnoncoctorumN.iiii.Gummiiunipericochlearedimidium,medullaepanis,inlactecaprinomollitiM.i.Misceantur,&destillentur,quousqueomnisaquaexierit:quofacto,sumitoseuum,quodPomatamuocant,sihaberipotest:sinminus,adipemcaprinum,uelgallinaceum,uelagninum,ueluitulinum,quaetamensemelbisueinpuraaquasuntpercolanda:moxinollamadlentumignemponenda,utliqueflant,addendosensimsupradictaeaquaedestillataetantum,utfrigefactumoleiunguentiuespeciemreferat:uerumcumaquaadipepermiscerinonpossit,sedpotiusoleimodosupernatetadeps,aliquantulumtartariusti,sednonmultum,uelsalisalcali,uelboracisinaquadissoluioportet,quoexactepermisceriqueat.Quodcumfactumfuerit,unguentuminLiberU.227uasisuitreisseruetur.Quumueroodoratumefficereuoles,additocaphure,beniouinialbi,moschi,uelambrae,quaeinaquarosarumdissoluta&percolatasint,siueoleumIasmini,quodidemerit:Alexius.Oleumtutempulchram.Splendidamquereddens.[RecipeTartarialbi◉.i.TalciSalis,sing.◉.s.]Misceantur,&infornacelaterario,uelcalcarioponantur,doneccomburantur.Quofacto,supermarmoreteraturmateria,deindeinsacculoaliquo,inconumsiueacumendesinente,inlocohumido,aerequeremoto,perquindecimueluigintidiesponantur,supponendouasaliquod,utoleumdistillansrecipiat,&serueturtanquamrespreciosa.Quumautemutiuoles,cutispriuslixiuiolauanda,atquesiccanda:deindeoleopraedicto,cumpannoaliquolinteoinungenda&fricandaleuitererit:quoniamomnisgenerismaculasdelet,cutemmollemnitidamqueefficit.Idem.Adfaciempurpurandam.Adpurpurandamfaciempallidulam,&deconloremuenustandam:sumesantalirubri,&acetiacerrimibisdestillati,utriusquequantumuoles,misce&ignilentocoque,additoaluminismomento,habebisrubricamtingendaefacieiperfectissimam.Quamsiodoratamuolesreddere,iniicemoschitantillum,uelodorisalterius,quitibiarridebit.MizaldusexartificiiscuiusdamItali.Adfaciemdecorandam.Alumentritum,&cumalbuminerecentisouiagitatum,feruefactum,&continuomotum,inunguentispissamentumtransit.Quo,sibiduo,ueltriduofaciesmane,&uesperiinungatur,nonsolumemaculabitur,&erugabitur,sedsumme&pulchra,&gratareddetur.Idem.Facieidecoratio.[Recipesuccilimoniorumunc.ii.Aquaerosaceaeunc.ii.Argentisublimatidrach.ii.Cerussaedrachmasii.]Inmodumunguentimisce,&linilocumuesperi,manebutyroinunge.Cardanus.Smegmatamulierum.Smegmatamulierum,quaenitorem,&leuoremfaciebusinducunt:utimicapanisincaprinumlacautseruminiecta,extillataindeaquafaciempenicissabis,mirumadmodumadeamdealbandam,&nitoremcuticonciliandumualet.Necminusasininumcandoriconfert,namcutemerugat,polit,&molliculamfacit.IdeonontemerePompeiaSabinaNeronisuxorquingentassempersecumasinas,acbalnearumsoliolacteillocorpustotummacerabat.Io.BaptistaPorta.Aquareddensfaciemiuuenilem.Accipesulphurisuiuiunc.i.Olibanialbiunciimyrrhaeunc.ii.Ambraedrach.ui.Redigentursingulainpuluerem,deindecommisceantur,&additalibraunaaquerosaceae,destillenturindiplomate,seubalneo,utuocant,Mariae.ExceptaaquaLiberU.229serueturinuaseadunguemobturato.Cumutiuoles,tingeinealinteolumalbum,quofaciemablueantesomnum,&manehordeaceaaqua,autfontanadeterge:adeouenusta&limpidaeritfacies,utabomnibusmiretur,&exoscularidesideretur.Exquodamlibrodecorismuliebris,Utcutiscandorepraestet.[Recipeacetidestillati◉.i.Spumaeargentiunc.i.]Misce,&inphialamaliquamuitream,superlateremadignemperhoramunam,deindeadSolemperdiesoctoponantur,&seruetur.deindesumito[Aquaecucurbitae◉.i.Salisgemmaeunc.i.]Misceantur,&inphialamaliamsimiliteradignemperhoramunamponantur,utsupra,&seruetur.Quandoautemutiuoles,sumitohuiusaquaecumsalesupradictiaceticumargentispuma,sing.part.i.Commisceantur&fiataqualactisimilis,quacumcutis,uelfaciesspongiafueritsubtiliterlota,alba,mollis,&leuisreddetur.Alexius.Utfaciesfucatapallescat.Crocumdentibuscommaducabis,&orepropiusmulieriinteralloquendumappositoflatusdeturbatfaclem,&subcroceamreddit:siautemnullofueritcircumlitafuco,inoxiaremanet.Io.Bap.Porta.Aquafaciemdenigrans.Iuglandiscalloso,herbidoqueputamineillo,quodguliocamdicunt,&gallis,chymistarumorganisclarissimaeliciaturaqua,quasifacies,uelmanusmaduerint,nigrescuntpaulatim,utAethiopesuideantur.Quodsiabiicere,&pristinaealbedinirestituereuelis:Acetum,limonissuccum,&colophoniamextillabis,talisqueloturanigrumilludabiicit,&propulsat.Idem.Admulierumfucosdeprehendendos.Purpureusmulierumcolorsifucatusest,deprehenditurcommansisgraniscymini,uelnuchleoloalliidemorsoabipsis.Namsinatiuusest,durabit:siuerocerusatus,hydrargyratus,autcitriniunguentiillituconquisitus,statimobsolescet.Langius.DeFacieDetergenda&emaculanda.Adfacieimaculas,&omneslentigines.[RecipeMyrrhaecontriteq.s.estOuorumalbaN.i.Aquaeuitaeparum.]Misceantur&contundanturoptime,deindedestillentur,donecaquaomnisemanarit:cuideindetantumlactisuirgineiaddatur,quantumdictaaquaappenderit,&serueturinuaseuitreo.Lacautemuirgineumfit,quandoLithargyriuminacetocoquitur,&colatur:deindealiquidoleitartariadditur,&eritaqualactisimilis.Quandoautemutiuoles,faciempriusaqua,inquafurfuraliquandiufuerit,abluitocumlinteo,uelpannorubro,quodmeliusest,fricandobene:deindecumlinreo,albomundofaciesexiccatafuerit,supradictouugnentofaciemungito,mane&uesperi,&persesiccaripermittito,atquehincremadmirationedignamuiderelicebit.Alexius.Aliudadidem.Siaurumcandens,&ignituminuinogenerososaepiusextinguatur,&sicumtantillotartarimisceatur,omnesmaculas,quamlibetfoedas,exquauispartecorporisabstergit,&cohonestat:imouerofaciemleprosam,acrubicundumnasum&uerrucosumemendat.Lemnius.Aquaadfacieiserpigines,naeuos,aliasquehuiusmodimaculas.[RecipeSalnitriTartarialbi,sing.◉.i.]Teranturpersesingula,deindepermisceantur,cribrentur,&fiatpuluissubtilissimus.Quofacto,incatinumaliquodcolloceturpuluis,exquomassaformetur,saccharimodoalta,deindecarboaccensussuperacumeneiusponatur,&sicpersecomburetur.Quoniamcumsalnitrumtenuiumhumidarumquesitpartium,tartarumuerocrassarum,persecomburi,atqueinmassamquandammutarinecesseest.Hissicsehabentibus,inscutellamaliquam,massauelplacentaillaimmittatur,superinfundendoaquamcalidam,digitisquefrangatur,quousqueoptimedissoluatur:deindecumperfiltrumcolatum,&inollamnouamadignemutuixferueat,positafuerit,donecsiccetur,puluis(inquouisomniscontinetur)infundorelictus,seruetur.Quofactosumitoampullam,cuiindanturacetidestillatiunc.iiii.aquaeuitaeterdestillateunc.i.moxpuluissupradictusinfundatur,permisceatur,atqueadSolemperdiestrescollocetur,uaseoptimecooperto,&seruetur.Quumueroutiuoles,mane&uesperiserpigines,aliasquehuiuscemodimaculaslauato,&paucisadmodumdiebusintegresanabuntur,cutisquecandidauenustaquereddetur.Alex.Aliudadeasdemmaculas.RecipeFoecesuinialbi,easquesiccabis,&siccasinuaseferreoincineremrediges.Quofacto,insacculo,inlocohumido,perdiesuiginti,ueltriginta,maneant,suppositouasealiquouitreo,donecinoleumomniscommutetur,&serueturinuitreouase.Quocummacule,uelserprginesinunctefuerint,citoeuanescent,cutisquemolliculaeuadet.Quodsiodoratumcupias,additocaryophyllosN.xx.Idem.Admaculas,pannos,lentigines,uitiligines,&incipientesimpetigines.[RecipeCalchanthiunc.iii.Halinitriunc.iii.Scobischalybisunc.i.Caphuraeunc.s.]Distilla.Cardanus.Admaculas&lentigines.Maculaspeculiarimedicamentofacieisicdelebis:Quarecentiaquindecimacetoacerrimocumcorticeintegrainfunde,indefractaexcipeeodemaceto,&synapisunciaaddita,uitreouasedestilla:aquamsuperponecortodumdormitumuadis.Tollunturmaculaequaslentiginesuocant.Idem.Adfaciemlentiginosam.Albaegallinaesanguisinfaciemlentiginosameffusus,ibiqueresiccatus,&detersus,omneseiusmaculasobliterat.ExquodamItalo.Furfuresafacieabstergere.Uaccinum,hircinum,&caprinumuelcumuitripuluereimmisceantur,&mollisfaciesillinatur,&eammaximepurgat,&faciemuenustat:U.233Draliberconteaeautemsuccusmaculasomnesemendat,praecipuesieisosdehonestatur.IoBaptistaPorta.Adfacieitubercula.MeminitCon.Gesnerusuidissemulierem,quaeatuberculisfacieiliberataest,solalotioneaquaedestillationisfragorum:cumtamenillapriusquamdestillarentur,subfimoinuitreouaseessentputrefacta.Adfaciemdetergendam,maculasqueomnisgenerisdelendas.[RecipeTerebinthinaeuenetae◉.ii.OuorumrecentiumalbaN.xii.]Misceantur,&incucurbitauitreabisdestillentur,&fiataqua,cuiaddanturcaphuraecontritae◉x.&dissoluaturbene,serueturque.Quumautemutiuoles,sumitohuiusaquaeunc.i.aquetestudinumunc.i.misce,saepiusquefaciemlaua.Alex.Pedemon.Genarumliuoremabstergere.Genarumliuoremabstergeresicpoteris,precipuemulieribus,temporequomenstruapatiuntur:Locusillinaturcerussa,fabarumpuluere,acetoimmixto:uelouorumboletismellemixtis.Porta.Adfaciemelephanticam.Atuberculiselephantie,&facieileprosaemultiliberatisuntsolalotioneaquaedestillationisfragorum,illispriusinuaseuitreosubfimoputrefactis.Gesnerus.Adfacieipustulas,exhepatiscaloreeuenientes.[RecipeAxungiaeporcinaemundateSulphurisuiuising.part.i.Aquepersici,&filicisdestillatae,sing.q.s.est.]Misceanturadignemlentum,&fiatunguentum,quopustulaeinunctaesanabuntur.Uerumauinocaeterisquerebuscalidisabstinendum.Alexius.Mixturaodorata.[RecipeMoschi◉.iii.Ambrae◉.ii.Zibetti◉.i.]Triturentursuperlapideporphiriocumoleoamygdalarumdulcium,&fiatunguentumodoratum,&pretiosum.IsabellaCortese.DeOculisColorandis.Oculorumcolorempermutare.Sioculorumcalorempuerispermutareuelis.sicassequeris:Putaminumcorylinuciscinere,exoleosinciputillinatur.Puerorumalbosaculosdenigraricontingit,operationemiterata.Pleraqueextantexperimenta,albos&glaucosoculosnigrefaciendi,&uariosinducendicolores:sedhaecmissafaciant,cumnontamleuiteregentesoculispericulumcapiant,necexperientiaeutiqueritur,respondeant.Io.Bap.Porta.DeDentibusAbstergendissiuedealbandis.Addenterdealbandospuluis.[RecipeCoralliorumrubrorum}Balaustiorum}Pumicis}Aluminisusti}Gallarum}Acaciae}Galliaemoschatae}{ana◉.iii.Cyperi.}Spumaemaris,}Cardamomi,}SalisAmmoniaci,}Salismineralis,}Salisgemmae,}{ana◉.ii.Spicaenardi,}Lignialoes,}Nucumcupressi,}Costi.}Spodii,uelseminismirtillorum,}Masticis,}{ana◉.i.Caryophyllorum,an.◉.s.Fiatpuluis.Exlibromanuscripto.Puluisadconseruandamalbedinemdentium.[RecipePutaminatriumouorum,Corallorumrubrorum◉.iii.Filisericialbi,inollanouaadcineremexusti◉.ii.Cinnamomi◉.ii.Caryophyllorum◉.i.Pirethri,◉.ii.]Hisadsubtilissimumpulueremcontusis,dentessingulisdiebusuesperi&manefricate.Ranz.Aliuseiusdem.[RecipeCornuumceruiustoruminollamnouamadcineremredactorum◉.i.s.Masticischiae◉.7.Salisammoniaci◉.ui.]Misce.Aliuspuluisdentifricius.[Recipecorallorumalborum,&rubroruman.◉.i.Pirethri}Maceris}Masticis}{ana◉.i.PumicisBoliarmenising.ana.◉.i.]Fiatpuluissubtilissimus.Hen.Ranzouius.Aliud.Dentifriciaoptimaparabanturantiquitus,expurpurarum,&buccinarumtestiscrematis,nuncautemcitopoterisuticombustipanismicis,punicispolline,corallisrubeis,sepiarumtestis,ceruinocornu,&iissimilibusquorumunumquodqueriteexpolit,&abstergit.Siccoccigranulis,sipurpuraperfricabis.Omniumtamenoptimesulphurisoleonamexpolit,leuigat,&maculaspropulsatomnes.Fitquoquealuminis&salisaquaextillata.Porta.DeDentibusExtrahendis.Utabsquedoloredenteseradicentur.Traduntnonnulliradicesasparagisiccatas,&dentibusinfixas,illosabsquedoloreeradicare.Mizal.Addentessinedoloreextrahendos.Colocynthidemsyluestremcoque,priustamentritam,&inacetoinfusam,donecmellisacquiratcrassitudinem,&scarificagingiuascircadentem,&intingehocpharmacocircadentem,&iubeclaudereospermodicumtemporis:posteaaccipedentemcumdigitis,&sequetursinedolore.Alexius.Aquadentesextrahenssinedolore.Accipesalarmoniacum,&destillaperalembicum,tangecumeaaquadentem,&cadetsinedolore.Idem.Puluisadidem.Puluiscorallirubriconcauitatidentisimmersus,dentemeradicat.Dissolueammoniacumcumsuccoiusquiami,tangedentem,&cadet.Idem.Dentesutaudireuideantur.Illudsanemirum,quodquisquetamenpotestexperiri,lanceamadlyramappositam,uttangatueladhominisos,siquiscaputlanceaereliquumdentibusteneat,tanquamindentibussitauditussonum,uoces,acuerbaproculexaudiet,quorumnecsonumsecusaudireposset.Cardanus.DeMammillisMinuendisMamillaeutnoncrescant.Melissacontusainemplastriformam,&mammismulierumsupperposita,earumincrementumprohibet.Fallopius.Mammillarumincrementumprobibere.Conduranturcicuta,eiusquemagmatacumacetouirginumuberibusimponatur,&siccoercet,utcrescerenopatiatur,praecipuehocinuirginitate,quanquamsolitolacdenegettempore.Mollesautem&relaxatassiccoerces.Albaargilla,ouialbumen,omphacitisgalla,mastix,thus,tusaomniacalidoacetoimmisceantur,&illinanturmamme,&integranoctecommorarioportet,&sinitoillicesse:siparumfueritefficax,opusinnouato.Iuuant&adhocmespiliossa,immaturasorba,syluestriapruna,acacia,&malicorium,balaustium,immaturaenuces,pineae,syluestriapyra,&plantago,siacetoebullianturomnia,&mammisapponantur,autaliqua.Porta.Utmammaemulierummammisuirginumsimilesfiant.TraditRondeletiuspostPlin.experimentoconpertumessesquatinampiscemmammismulierumsuperpositum,illasadeoconstringereutuirginummammisassimilentur.Poterit&genitalibuspartibusearundemsimiliterfacere.Arrigantaurescultui,&uoluptatistudentes.Uentrisrugasapartuabstergere.Diuaquaimmaturacoquantursorba,ouiqueimmiscensalborem,necdesitaqua,cuiarabumgummisitsolutum,talilinteumpannummadeataqua,&uentriaccommodetur:uelcombustumceruinumcornu,amiantuslapis,ammoniacussal,myrrha,olibanum,mastix,inpulueremredactaomnia,cummellepermisceantur,&erugatomne.SedquaerensNaturaeostiumrestringere:expartuenimrelaxarisolitumest,quod&siuirodisplicuerit,sicresarcies:Omphacitesgallastritatotenuissime,quibscoryophyllorumpuluerisparumadmisceatur,uinoebulliant,quopannummadeat,&locoapplicetur.Uelsimeretrieium&populariumrestringes&coarctabis.Gallis,gummi,alumine,bolo,draconissang.acacia,plantagine,hippocistide,balaustiis,lentisco,symphitomaioriminorique,cupressinucibus,uuarumacinis,glandiumcostis,uelcauoillo,quoglansprorumpit,&dehiscensnucleumostendit,mastiche,&lemniaterra.Sihaecomniarubrouino,uelacetodecoctasint,&saepemadeatuulua,coarctatur&superprimiturualde.Uelhaecinpulueremredacta,introperarundinemtraiiciatur,ueliissuffimentasubstituantur.Atsidefloratammulieremintegreuirginitatirestituereuis,talipilulasconstituespacto:Alumencombustum,mastix,adiectocalcanthis&auripigmentimomento,intenuissimumrediganturpuluisculum,utferetactumeffugiat:pluuialiaquapilulasubicoegeris,digitiscomprimito,&tenuemresiccaricurato,acnaturaliumostiohymenaeilocoaccommodetur,ubipriusfueritrupta,senisquibusuehorisimmutando,pluuiali,uelcisterninasemperaquafouendo,pernaturalemiddiem,&hincindeuesiculasinferunt,quaecontactaesanguinisinducuntprofluuium,utferedignoscinequeat.Hirudinealiquilocummordicuscapicurant,siccrustulansinducunt,&fricataesanguinemmouent,ubipriusplatisarctauerint.Porta.DeManibusDealbandis.Manusutdealbanda.Recipesuccilimoniorumq.s.Saliscommunisaliquantum.Misce,quomanusinungantur:deindepersesiccarisinentur:posteaaquacommunilauentur.Exlibromanuscripto.Admanusdenigrandas.Puluiseiusnucis,quamgallamuocant,proiectusinaquam,manib.lauandisprolatamillassumedenigrat,tantumabest,utdealbarequeat.Remedioeritcotex,autsuccusmaliaurantii.Mizaldus.Adgraueolentesalarumhircos.Scolimi,seucinaraeradixgraueolentesalarumhircos,&reliquicorporisuirosumodoremcocta&emplastrataemendat.Idemetiampotestdecoctainuino,&epota.Namitacopiosam&graueolentemurinamprolicit:eoquemodouirulentae,&uenereegonorrheaeauxiliatur.Dioscorides,Oribasius.Paulus,&Langius.DeCibo.Cap.Ui.Utfarinaperennet.Farina,quaeAugustomensemolitaest,perennareinItaliasolet.Cardanus.Uuacoctautseruetur.Quumuinumcoctumerit,&quumlegetur,facitoutiserueturfamiliaeprimumsuisque,facitoquestudeasbenepercoctumsiccumquelegere,neuinumnomenperdat.Uinaceosquotidierecentessuccernito,lectoretibussubsternito,cribrumilliusreiparato,eosconculcatoindoliapicata,uelinlacumuinariumpicatum.idbeneoperito,iubetooblini,quoddesbubushyemen.Indidem,siuoles,lauitopaulatimeritloreafamiliae,quodbibat.Cato.Caroutuermicularisuideatur.Liraechordaeminutatimconcisae,nuperexcoctaecarnireiectae,uermiculariuidebuntur.Porta.Caroutsanguinosauideatur.Leporisexcoctum,&congelatumsanguineminpulueremuersum,supercarneminspergendo,sanguinosauidebiturcaro,utnauseabunduseiicias,&multa,quaegulosisrelinquimus.Idem.Quumuthominiscaputmagnitudinesuperet.Decemuelpluraboleta,&albuminainuicemseparabis,boletaleuitercommisceto,&inuesicamimmittito,rotundamqueligandoimitaberisfiguram,inollamaqueplenamimmittas,&cumbullisintumescerecernis,uelcumduritiemtraxerint,exime,&albuminaaddito,accommodando,utinmedioinsideant,&iterumcoquisinas,siccorticibusenudatumhabebis,quassiceffinges:ouorumcorticesalbas,&elotasconteresutintenuissimumpuluisculumuolent,fortiaceto,ueldestillatoemacerarisinito,dummollescant:namsiouuminacetodiutiusfueritappositum,cortexeiusdissoluitur,&tenerescit,utfacileperstrictumosphialaepossitimmitti,ubifueritintromissum,claraaquainpristinamreditduritiem,utdemiraricontingat.Corticescumunguentiformampraesetulerintdissolutae,penecilloaliquosuperexcoctumouumcorticeminducas,&claradurescitaqua,tuncuerum&naturalehabebisouum.Idem.Adfacileperferendaminediam.Auicennarefert,quendamperegreprofecturum,libramunamoleiuiolaceicumadipemixtibibisse,&inediamabsqueullasamedecemdierumsustinuisse.Quod&oleumamygdalarum,acadipemuaccinum,exuiscedinepraestareidemtraditAuicenna.Contrafamem.Peregrinationes&bellasaepehominemininopiamrerumomniumconiiciunt,itautingentiuenementiquefamelaborandumsit.Quarenonabsrefueritpaucacontrahancsubiungere.Fameigiturdominante,omniumanimaliumiecurassatuminpenuriapanissatiatmagis.Itempaniscoctusexamygdalisdulcibus,&saccharoplurimumnutrit.Panisquoquenauticus,siuebiscoctus,eoquodproptersiccitatemsitumminimecontrahat,&diutiusreliquoincorrupiusseruetur,inhuncusumcircunferendusest.Legimusquoquequendamruinisaedificiorumobrutum,cumnullamuitaespemreliquamhaberet,septemdiesnoctesquesolaurinaepotafamemacsitimtolerasse.Rantzouius.Globulicontrafamem.Auicennaglobuloscontrafamemcomposuit,quisuntconseruandi,neSoliscalorecolliquescant.{{Recipeamygdalarumdulciumexcorticatarum◉.i.Adipisuacciniliquefacti◉.i.Oleiuiolarum◉.ii.Mucilaginis,Radicisaltheae◉.i.]Teranturomniasimulinmortario,&fiantpilulae,sicutglobulinucisinstarItalicae.DePotu.Cap.Uii.Uinumcorruptumutemendetur.Solentcorruptumuinuminuasmundumtransferre,lactisquepartemdecimamsensimadiicere,indepostdiesoctoreseratouaseminutimuendere,cumqueclarum,&bonumuideatur,sitamendiutiusmoreturincalice,ueluase,denuocorrumpitur.Relinquitetiamquodeffusumestincalicismarginebutirosampinguedinem,obquamfrausdetegitur.Esttamenlucrosafraus.Sitamenprohiberepotiusconsiliumest,antequamconturbetur,neputrescat,decimaparsardentisaqueimmixtaefficit:meliuslongesulphur,sedodoreproditdolum.Cardanus.Uinumcorruptumutemendetur.Sedhoclocoinmentemmihiuenitsecretummultoargentooenopoliscomparandum,quodgratislibenterillisimpertiam.Sidissectuminparticulasraphanumdoliouiniimmergas,foetoremomnem,acgraueolentiam(siquaeinsit)adhaecacoreminserecipiet,accontrahet.Quineibitabescat,&uitiumtrahat,confestimeximendusest:&siopusfuerit,recensiniiciendus.MizaldusdeSecret.hort.Uinumnecorrumpatur.Neuinacorrumpantur,cutisuitis,sympathia,&quiaexiccat:necnonalumen,dumnouumest,&antequamferueat,immixta,efficiunt.Cardanus.Uinumcorruptumutreparetur.Tacendumnonest,quodsicutiabrassicauinisaporindoliofacilecorrumpitur,itaodorebetae,foliseiusdemersis,facilereparatur.MizaldusHortomedico.Uinumpendulumquomodocomrigatur.Uinumpendulumsiccorrigitur.Sumitoceraeuirgineae◉.i.uelquantumsufficit,incidaturminutim,&inuinoponatur,&breuitemporepristinamsuamnaturamacquiret.Exlib.manuscripto,Aduinumreparandum.Uinumuitiatumreparabis,siinaliuddoliumilludtransfundis,quodpriusderasum,&afoecibusdetersumfuerit,necnondecoctocalidofoliorumlauri,myrti,horminihortensis,quaenostraestorualla,iuglandis,autradicisireos,uelbaccarumiuniperi,probeacdiligenterelotum.Ubiinusumuolesdepromere,colorem,odoremacsaporemsanequamgratumexhibebit.Mizaldus.Aliud.Uinumfoetidum&corruptumemendatur,siprouasismagnitudine,iustaportiomunditriticiexsacculoineosuspendatur,&exinderetrahatur.Namquidquideritfoeroris,adsealliciet,acitauinumsincerum&clarumreddet.Pictorius.Aliud.Uinumperuersumacturbidumsicemendabis.Accipealiquotouorumalbumina,quaeubidiuacmultumagitaueris,&despumaueris,indoliumproiice,&moue.Idemassequeris,siperuetustosiuglandiumnucleosduodecimfilotransfixeris,subcineribuscoxeris,&dumadhuccalent,pendulosinuinodemerseris,tandiuquedimiseris,donecsolitocoloreaccepto,uinumtibiarriserit.Namtumdemumexcludendierunt.Secretumhoccuiusdamestoenopolae.Adtollendumuiniacorem&corruptelam.Acorem&corruptelamomnemsicdeponesauino.Accipeiustamquantitatemcicerum,&eaoleoinunge,coque,tere,utfiatcrassamentum,uelutmaza,&pasta.Exeaproiicelibrammediaminuinum,quodtenditadacredinem,&saporilleintradiemnaturalememendabitur.Mizaldus.Aduiniacorem.Uino,quodacoremconceperit,medeturollulaaquaebonaeplena,uttraditTarentinus,modoopertasitdiligenter,&indoliumuinidemergatur.Posttriduumenimsipristinumroburresumpserit,aquaolebit,&uinumperplacebit.Uinumacidumutemendetur.Siuinumuehementeracescat,triticumtamdiuinaquacoquatur,doneccrispetur,indepostquamfrigefactumfuerit,immittaturinuinum,concludaturqueuas.modusestexcentesimaparte.Card.Uinumneperuertatur,praecantatio.Siinuasehaecuerbascribantur:Gustate,EtUidete,QuodBonusEstDominusuinumimpositumnunquameoannoperuertetur.Aphricanus.Uinumneacescat.Semenporriinuinumproiectum,efficitneacescat:imouero,utacetuminuinumredeat,hocest,acoremomnemexuat.PetrusCrescentius.Uinumasperumlenefieri.Uinumasperumquoderit,lene&suauesiuolesfacere,sicfacito.Deeruofarinamfacito◉.iiii.&uinicyathosiiii.conspergitosapa:posteafacitolaterculos.Sinitocombibantnoctem&diem,posteacommiscetocumeouinoindolio,&oblinitodieslx.Iduinumeritlene,&suaue,&bonocolore,&beneodoratum.Cato.Adgraueuiniodorem.Cociacetumsuisobsoniisapio,&cellariigrauemodoremuino,insacciseximeresolent.Plin.Uiniprauusodor,utemendetur.Tegulaecrassae&puraepartemcalefacitoigne,siccatoque,inderestialligataminuasimmittito,conclusoqueuase,postbiduumexperierisansitemendatum:aliterrepetes,donecoportuerit.Etodoreenim&duplicicalorenilmirumest,praesertimrepetendosaepius,emendari.Cato.Uinumsiuolesexperiri,anduraturumsit.Uinumsiuolesexperirianduraturumsit,necne,polentamgrandemdimidiamacetabuliincaliculumnouumindito,&uinisextariumdeeouinoquoduolesexperiri,eodeminfundito,&imponeincarbones,facitobis,autter,inferueat,tumpercolato,polentamadiicito.Uinumponitosubdio.Postridiemanegustato.Siidsapiet,quodindolioest,scitoduraturum.Sisubacidumerit,nondurabit.Cato.Uinumneacescat.Lardumeuasisoperculosuspende,pinguedine&salsedineprohibebitseparationem,&attenuationem,aquibuscausisacetumgeneratur,Aduinumcorruptum.Uinumcorruptumacglutinosumlactebubulomodicesalitorestauratur.Suntquicalce,sulphure,&alumineidmoliuntur,quonehominiinfestasint,acnoxaminferant,iridisradicem,&granaiunipericommiscendasuadeo.Lemnius.Uinumtotumannumutduret.Mustumsiuolestotumannumhabere,inamphorammustumindito,&corticemoppicato.demittitoinpiscinam,postxxx.diemeximito.totumannummustumerit.Cato.LiberU.287Albauinainrubraabsqueullodetrimentostatimconuertes,sipulueremellisadlapideamconsistentiamdecocti&siccatiinuinumalbumproieceris,&transuasandomiscueris.Idemminorenegocioprestabitradixomniumlapathorum,sirecens,uelsiccainuinummittatur.Mizaldus.Uinosapores,&odoresdiuersosquomodoconcilies.Herbae,sumina,autaromataquaeuisinfundunturinaquamardentemperhorasuigintiquatuorsicuisilorumextrahetur.Tumaquaesicimbutaemodicumuinobibendomiserbitur.Euonimus.Utuinumpalatoarrideat,atqueodore&coloregratumsit.MalumMedicumseumalumCitriumcaryophyllisundiquestipatumcadoinserasita,neuinumattingat:nullumnecuapidumnecmucidumsaporemcontrahet.Alexius.Uinumnouumturbidum,utcitofiatclarum.Rasuraelataesubtiles,leuesnemorisfagi,quaefiuntcumascia,seucuminstrumentoapplanantelignoruminaequalitatem,ponanturinuase,&duobusdiebusclarescit.Idem.Utnequetonitruanequefulguraperuertantuina.Ferrilaminacumsale,autsilicibusdoliorumoperculisimposita,noxamafulgure&tonitrudetrahunt.Idem.Mustumneebulliat.Expulegio,ueloriganocoronamconfice,&collouasorumcircumpone.Uelinterioradoliorumlabialacteuaccinoperunge:detinebitenimintusbulliensmustum.Idem.Utuinumnouumuetusfiat.[RecipeMeliloti◉.i.Glycyrrhizae,NardiCelticae,sing.◉.iii.Aloeshepaticae◉.ii.]Contundantur,&misceanturcumuino.Euonimus.Uinumnefloremhabeat.Oenanthensiccataminuinuminspergito,autfarinameruiuinoadmisceto.Ubiueroinfrasecesserintflos&farina,uinuminaliuduastransfundito.Alexius.Auinoaquaquomodosegregetur.Uasexhederaconficiatur,uinumconiicies,&siquamistafueritaqua,breuitemporeforasextillabit.Idem.Uinumabaquaquomodoseparetur.Liquidumalumeninuinidoliummittito,deindespongiaunctaoleouasisosobstruito,&inclinanseffundisinito,&effluetsolumaqua.Idem.Aliter.Liciauelpenicilliexgossipio,ueluinumdolioimmergantur,utsuperemineant:abeoenimaquasecernitur.Idem.Uinumanhabeatadmixtamaquam.Malauelpyrasyluestriauinoimmergantur,siperfluitantiasupernatauerint,meri:siueromerguntur,dilutiindiciumest.UelcannaGraeca,uelpalea,uelsimilealiquidoleoinungatur,deindeinuinumponatur,&extrahatur,quodsiguttaealiquaehaerent,aquamhabet.Democritus,Florentinus,&Sotio.Uinumanaquasitinfuscatum.Siuolesexperirianmustoremixtasitaqua,ouumimponito:sistatimdescendit,aquosumest:sincontra,purum.Praeterea,siuiniindolioferuentisimpetumfrangereuoles,minimamcaseiparticulaminilludproiice,uelimmitte,uidebisremmiram.Curautemidfiat,docebitGeorgiusUallaPlacentinus.Utaquauinomixtasupernatet.Sanguisgallinaceigallisiccatus,pulueratus,&uinoaquadilutomixtus,aquamsupernatarecogit.Exrelationecuiusdammonachi.Adaquamauinosecernendam.Scirpussiccatus,&uinolymphatoimmissus,quidquidinestaquosiadserapit,relictouino.Quodadexplorandauinadilutiorapulchrumerit,acutile.Mizaldus.Utuinumreddaturgratissimum.Uinumpalatoarridebit,&cumodoretumcoloreperplacebit,simalummedicum,seucitriumcaryophyllisundiquecompunctum&armatumitaindoliosuspendatur,neuinumattingat.Sicenimnullumsaporemuapidum,autmucidumcontrahet.Neuinumuapescat.Oleumuino,uelalteriusgenerisliquorisuperinfusum,praepeditneuapescat,autcorrumpatur.Namomnishalitus,quiputredineminferrepossent,unacumexternoaere,uelutiquodamtectorio,excludit.Plinius.Aliud.Sidesitcommoditasaestiuismensibusuinuminsubterraneas,&profundasapothecasmittere.prohibebisneuapescat,detrudendoineiusdoliumlardi,&suillaecarnissalsaesesquilibramlinoinuolutam,autmaioremcapacitatem,prouasiscapacitate.Sedita,utdumuinumdepromis,idunaadfundumusquedescenderepatieris.donecuasexhaustumsit.Fietita,utnecuinumasedegeneret,necuapescat.Lemnius.Aduiniferuoremcitorestinguendam.Theophrastusscribit,quodsiquisinbullientemuiniurceum,puniceminiecerit,illiusferuoremstatimsedabit.Aduinumrifrigerandum.Necuinumaestiuismensibus,&perCaniculaeincendia,citoincongiis&amphorisuapescat,sedsuauesit,acsummefrigidum:collocenturuasaoenophorainlabroaquafrigidaoppletodeindesalpetrae,autnitrumilliinspergatur.Tantafrigiditateuinumimbuicontinget,utuixdentesferrepossint.Lemnius&Langius.UinumGraecumutfiat.Quiagerlongeamariaberit,ibiuinumGraecumsicfacito:Mustiquadrantaliaxx.inahenum,autplumbeuminfundito,ignemsubdito.ubibullabituinum,ignemsubdito.ubiiduinumrefrixerit,indoliumquadragenariuminfundito,seorsiminuasaquaedulcisquadrantali.infunditosalisM.i.sinitomuriamfieri.Ubimuriafactaerit,eodemindoliuminfundito.Schoenum&calamuminpilacontundito,quodsietsextariumunumeodemindoliuminfundito,utodoratumfiet.Postdiesxxx.doliumoblinito.Aduerdiffunditoinamphoras.BienniuminSolesinitopositumesse:deindeintectumconferto.Hocuinumdeteriusnonerit,quamCoum.M.Cato.UinumCoumutfiat.UinumCoumsiuolesfacere,aquamexaltomarinamsumito,maritranquillo,cumuentusnonerit,dieslxx.anteuindemiam,quoaquadulcisnonperueniet.Ubihauserisdemariindoliumfundito,nolitoimplere,quadrantalibusquinqueminussit,quamplenum:operculumimponito,relinquito,quainterspiret.Ubidiestrigintapraeterierint,transfunditoinalterumdoliumpuriter&leuiter:relinquitoinimoquoddesederit.postdiesuigintiinalterumdoliumitemtransfundito,itarelinquitousqueaduindemiam.UndeuinumCoumfacereuoles,uuasrelinquitoinuinea:sinito,benecoquantur,&ubipluerit,&siccauerit,tumdeligito&ponitoinSolebiduum,auttriduumsubdio,sipluuiaenonerunt:sipluuiaerit,intectoincratibusdiligentercomponito,&siquaacinacorruptaerunt,depurgato.TumsumitoaquammarinamQ.S.indoliumquinquagenariuminfunditoaquaemarinaeQ.X.Tumacinadeuuismiscellisdecerpito,descopio,inidemdolium,usquedumimpleueris,manucomprimito,utcombibantaquammarinam.ubiimpleuerisdolium,operculooperito,relinquito,quainterspiret.Ubitriduumpraeterierit,eximitodedolio,calcatointorculario,&iduinumconditoindolialauta,&pura,&sicca.Utodoratumbenefiet,sicfacito:sumitotestempicatam:eoprunamleueminditosuffito,serta,&schoeno,&palma,quamhabentunguentarii,ponitoindolio,&operito,neodorexeat,antequamuinumindas.Hocfacitopridiequamuinuminfundereuoles,delacuquamprimumuinumindoliaindito,sinitodiesxu.opertaantequamoblinas,relinquitoquainterspiretuinum,posteaoblinito.Postdiesxl.infunditoinamphoras,&additoinsingulasamphorassapaesextariumunum:Amphorasnolitoimplerenimiumansaruminfimarumfini&amphorasinSoleponito,ubiherbanonfiet,&amphorasoperito,neaquaaccedat,&neplusquatriduuminSolesiueris.Postquatriduuminculleumcomponito,&instipato.M.Cato.Utuinummaluaticigustumpraeseferat.Florehortensishormini,&semineindoliouiniposito,dumadhucferuet,tantagratiaipsiuinoconciliatur,utCretici,autmaluaticigustumpraeseferat.Arrigiteauresoenopolae,sedneminem,obsecrouestrisimprobismiscellaneisdefraudate.MizaldusHortomedio.LiberU.253Uinumborraginatumutilemelancholicis,&cardiacislaetitiamaffert,amentiamtollit,etc.RecipeFlorumborraginisquantumuolueris.ponanturinmustonouousqueadperfectamdepurationem:deindepostquamconsederit,inaliuduassensimfundatur,&adusumseruetur.ArnoldusUillanouanus.UinumexHalicacabigraniseducitmateriamcalculosamarenibus&uesicamanifeste,&urinamretentamducit.RecipegranorumHalicacabicontritorumquantumsatisest,coleturuinumcalidum,uelfrigidumsuperipsaaliquoties,donecsaporem&uimeorumrecipiat,&saccharouelmellecondiatur.Arnoldus&Dioscorides.UinumCidonites,prodeststomacho.dysenteriae,hepaticis,renumuitiis,difficultatiurinaeastringit,etc.RecipeMalorumcotoneorummundatorum,&incisorum◉.xii.ponanturinmusticadumperXxx.dies:deindereponatur.Alexius.UinumHippocraticum.[RecipeCorticiscinnamomiinteriorum◉.ui.Zingiberis◉.dimidiam.Nucismoschatae◉.ii.Caryophyllorum,GranorumParadisi,sing.◉.i.Cardamomi,◉i.PiperisCalamiaromat.Coriandripraeparati,sing◉i.Uinioptimi◉.uiii.Saccharialbiq.s.est.]Puluerizandapuluerizentur,deindemisceantur,&colentursecundumartem.Caeterumhocuinumlacteamygdalarumclarificaripotest.Euonimus.Aliudadimbecillitatemstomachi.[RecipeCinnamomielectiunc.semisZingiberisalbidrach.ii.CaryophyllorumPiperislongiNucismoschatae,sing◉ii.Saccharialbi◉.dimidiam.]Omniabenetritainmerialbimensuristribuscommisceto.acpercolabis.Idem.Aliud,[RecipeCinnamomielectiunc.i.s.Zingiberisunc.dimidiamCaryophyllorumdrach,ii.Galangaedrach.i.Granorumparadisidrach.i.UinirubriMensurasii.]Misce,&coletursecundumartem,lacteamygdalarumcolando.Alexius.UinumHippocraticumfaciliratione.[Recipecinnamomielectiunc.ii.Zingiberisunc.i.Carpesiiunc.dimidiam.LiberU.255Saccharialbi◉.dimidiam.]Tritahaecomniainfiscumponantur,&exeouinioptimimensurasduas,liquanturaliquoties,utuinumtranseundoqualitateseascombibat.Idem.UinumHippocraticumlaxatiuum,contraquartanam,quotidianam,&tertianamnothamconcoquit&praeparathumores.&eosdemmoxperaluumeducit.[RecipeCinnamomielecti,Passularum,sing.◉.dimidiam,Zingiberis,Zedoariae,Caryophyllorum,Masticissing.◉.i.Polypodii◉.iiii.Epithymi◉.ui.Esulae◉.i.Sacchariquantumsatisest.]Misce,&conficesecundumartem.Euonimus.UinumHippocraticumcumaquaardente.[RecipeCinnamomielecti◉.ii.Zingiberis◉.dimidiam,GranorumParadisi,Piperislongi,sing.◉.i.7.Caryophyllorum◉.i.Nucismoschatae◉.dimidiam.]Tritaomniainuasaquaeardentisterquateruedestillatae,plenum&clausumperquatuordiesponantur,&bisautterquotidieagitentur,demumcoletur,&seruetur.Huiusmediocrecochleareplenumimmittesingenerosiuinirubeimensu&saccharilibraaddatur.Sitamenuinumdulcesit,saccharoopusnonest.Euonimus.Maluaticiapparatus.[RecipeGalangaeoptimae.Caryophyllorum,Zingiberis,Macis,sing.◉.i.]Haecomniacrassiusculetritainuaseligneobeneoperculato,infusainaquaardenterelinquitohorisxxiiii.deindeinlinteosuspenditoafiloinuascapaxsommae,utuocant,autdimidiaesommaeuiniclaripertresdies.Ethabebisuinumtambonum&forte,quamipsumnatiuummaluaticum.Idem.Uinummaluaticum.[RecipeMoschi,Agallochi,sing.◉.i.Cinnamomi,Cardamomi,Caryophyllorum,sing.◉.ii.Saccharicandidi◉.dimidiam.]Contundanturleuiter,&insacculoinuinosuspendantur.Idem.UinumdeRomania.RecipeCinnamomielecti,Succiglycyrhizae,sing.◉.ii.Anisi◉.i.Macis◉.dimidiam,Sacchari◉.iii.Haecomniatritacrassiusculeinsacculosuspendeinuino.Idem.LiberU.257[RecipeZingiberisGalangae,singul.◉.dimidiam.GranorumparadisiCaryophyllorum,sing.unc.iii.]Rediganturinpulueremnontenuissimum,deindeinsacculosuspendanturindoliouinimediocri(ineinSuder.)Euonimus.Uinummuscatellum.[RecipeGlycyrhizaePolypodiiAnisi,sing.drach.ii.Nucismoschatae,drach.iii.Calamiaromat.drach.i.]Teranturleuiter,&insacculosuspendanturinuino.Idem.UinumsaporeRhetici.[RecipecinnamomiZingiberisCaryophyllorum,sing.drach.dimidiam.]Crassiusculetritamisceantur:deindelinteoloilligentur,&inuaseuitreo,aqueardentispleno,atqueoptimeobstructo:perhorasduodecimsuspendantur.Cumutiuolueris,linteolumexprimeinmagnumaliquodpoculumuitreum,cuiinfundendumestuinum,itautlaterapoculiaromaticaillaaquaardenteconspergantur,utliquorinfundumexpressus,inclinatopoculolateraundiquemadefaciat.Deindeuinuminfunde,quodhabebitsaporemRheticiuini.Idem.UinumZedoarticum.[Recipecinnamomi,unc.iii.CaryophillorumNucismoschataeGranorumParadisiCardamomi,sing.unc.dimidiam.Zedoariae,drach.ui.CubebarumPiperislongi,sing.unc.ii.]Contundanturcrassiuscule,&insacculo,inmensurauini,queuulgoOmauocatur,suspendantur.Idem.Claretum.[Recipecinnamomiunc.ii.Galangae,Zingiberis,sing.unc.i.Caryophillorum,drach.ii.GranorumparadisiPiperislongi,sing.drach.i.Mellis◉.i.7.Sacchari◉.ii.UinialbiMens.iiii.]Puluerizandapuluerizentur,deindemisceantur,&aliquotiescolenturcumalbuminibusouorumclarificando.Idem.Claretum.[Recipecinnamomi,unc.i.ZingiberisGranorumparadisi,sing.drach.i.a.Caryophyllorum,drach.ii.Coriandripraeparati,drach.iii.Saccharialbi,unc.iiii.Uinialbioptimi◉.iiii.]Omniatrita&colata,reseruenturinuasestanneo.Idem.Aliud.[RecipeCinnamomiunc.dimidiamCaryophyllorum,drach.i.Zingiberisunc.ii.Saccharialbi◉.dimidiamMellis,unc.i.Uinialbi,Mens.iii.]Misceantur,&fiatClaretums.artem.Idem.Aliud.[Recipecinnamomielectiunc.i.Zingiberisunc.dimidiamGalangaeCaryophyllorumGranorumparadisi,sing.drach.ii.Croci,drach.i.Mellisopt.despumati◉.ii.UinioptimiMens.ii.]Omniatritapersacculumcolabis;cuiusparssuperiorelineasit,inferiorlanea.Hocuinosimulierutidebeat,autdelicatusaliquis,promellesaccharumpones.Idem.Claretumlaxatiuum.[RecipeCinnamomiunc.i.Galangae,drach.ui.EsulaeTurbitPilularumHermodact.sing.drach.dimidiam,]Rediganturinpuluerem,&fiatclaretumcummelle,saccharo&uinosecundumartem.Idem.Uinumsaccharatum,senibusfrigidis&debilibusconuenit,&quibushumornatiuus,&calornaturalisminuitur.Nutritenim,&sanguinemgenerat,&repletpartesprincipalesspiritibus.[RecipeuiniMaluaticiSaccharialbissimi,sing.◉.iiii.]Coquanturadlentumignemusqueadsyrupiconsistentiam:deindeadusumseruetur.Ususeiusestcumduabusaquaepartibus.Idem.Uinumutaluumbonamfaciat.Uinumsiuolesconcinnare,utaluumbonamfaciat,secundumuindemiam,ubiuitesablaqueantur,quantumputabiseireisatisesseuini,totuitesablaqueato,&signato,earumridicescircumsecato,&purgato.Ueratriradicescontunditoinpila.easradicesdatocircumuitem,&stercusuetus,&cineremueterem,&duaspartesterraecircumdato,radicesuitisterraminsuperiniicito.Hocuinumseorsimlegito.Siuolesseruareinuetustatem,adaluummouendamseruato,neccommisceascumcaeterouino.Deeouinocyathumsumito,&miscetoaqua,&bibitoantecoenam.Sinepericuloaluummouebit.M.Cato.Uinumadaluummouendam.Uinumadaluummouendamconcinnaresiuoles:uitescumablaqueabuntur,signatorubrica,neadmisceascumcaeterouino.Tresfasciculosueratriatricircumponitocircumradices,&terraminsuperiniicito.Peruindemiamdeiisuitibus,quoddelegeris,seorsumseruato,cyathumincaeterampotionemindito:aluummouebit,&postridiepurgabitsinepericulo.Idem.LiberU.261Inuinummustumueratriatrimanipulumconiicitoinamphoram,ubisatisefferbuerit,deuinomanipulumeiicito,iduinumseruatoadaluummouendam.Cato.Uinumadlotium.Uinumconcinnare,silotiumdifficiliustransibit.Capreidam,ueliuniperumcontunditoinpila,libraminditoinduobuscongiisuiniueteris:inuaseabeneo,uelinplumbeodeferuefacito.Ubirefrixerit,inlagenamindito.Idmaneieiunuscyathumsumito,proderit.Idem.Uinumadtormina,sialuusnonconsistat.Adtormina,&sialuusnonconsistat,&sitinee&lumbricimolestierunt.xxx.malapunicaacerbasumito,contundito.inditoinurceum,&uininigriaustericongiostres:uasoblinito,postdiesxxx.aperito,&utitor:ieiunusheminambibito.MarcusCato.AdDyspepsiam&Stranguriam.Addyspepsiam&stranguriammederimalumpunicum,ubiflorebitcolligito.Tresminasinamphoraminfundito.Uiniq.c.ueterisaddito,&foeniculiradicempuramcontusamminam.Oblinitoamphoram,&postdiesxxx.aperito,&utitor.M.Cato.Aduinumementiendum.Flosamaranthiinaquamaceratus,uinumementitur,gratafebricitantibusimpostura.Mizal.hortomedico.Utquisauinipotunonoleat.Iristroglotidysmanducetur,&uinumpotatumnonexhalabit.Alexius.Utquiscitoinebrietursinenocumento.LignumaloesInduminfundaturinuino,autcoquanturcorticesmandragoraeinaquadonecrubeat,&diluaturuinumexea.Alexius.Utexmultouinipotuquisnoninebrietur.[RecipesuccicauliumalborumSuccigranatorumacrium,sing.unc.ii.Acetiunc.i.]Bulliantsimulaliquandiu,&fiatsyrupus,dequosumaturunc.i.antequambibatur.Uelamygdalaeamaraequinqueuelsepteminieiunocomedantur.Pulmocaprinusuelouisassatus,&commestus,&semencaulium,&absynthium,&salnaphticus,&ameos,&lapisamethystusgestatus,omniahecabebrietatepraeseruant.Idem.Uinibanstunimioneinebrieturaccumbens.Potatoruininoninebriabitur,sichamaepityos,uelhederaeramulisfueritcoronatus:uelsiinitiocenaecrudaebrassicaequatuoruelquinquecimatacommederit.Hirundinisrostricinis,uelhirundinumcombustarumpuluisinuinopotatuscummyrrha,inaeternumnonsinitinebriari.Idemfaritsuccusfoliorumpersiciexpressus,&cyathusieiunosumptus.Idem.Utebriirursumsobriifiant.Sobriosredditebriososacetumaceruatimhaustum,&brassicacommesta,&dulciariaexmelleacplacentae.Idem,Nequisebrietatemsentiat.Quicaprinumpulmonemtostumederit,ebrietatemnonsentiet,etiamsibibendicertamineprouocetur.Africanus.Uinososabstemiosreddere.Multisuat,cumuinumliberaliushauriant,utnileisperniciosiussit,inmorbos,&deniqueinmortemincidant:ateosaspernari,&abhorresceresiuoles,&Clitoriusfonslongeabest:Anguillastres,uelquatuoruinoimmersassinito,dumemoriantur:ebriosouinumadmoueto,&pertaedescet,semperqueoderit,necampliusbibet,uelquamminimemodestiusdegens.Mullumquoqueuinosuffocatum(Athenaeusmemoriaeprodidit)siprotinusauiroabsumatur,uenerisimpediendaepotestatemhabere:siamuliere,nunquameamconcipere.Porta.Uinososabstemiosreddere.aliter.Obseruato,ubinoctuaniduletur,illiusonapraeripias,elixatainfantiincommessationepraebeto,semperindeuinaperosuro.Iarcas.Anfuturasituinicopia.Upupasicecineritantequamuitesgerminent,futuramuinicopiampraesagireaiunt.Mizaldus,Ceruisiautpertotumannumintorrupta&integramaneat.Ceruisia,apudGermanos,quaeMartiofitmense,sineuitiototumseruaturannum.Cardanus.Adlanguescentemceruisiam.Ceruisiamubiagenuinosaporedegenerauit,autubilanguescit,medicatisodoratisquerebusrestituimus,acsaporisgratiamconciliamus,nempeiridisradice,zigebere,nucemyristica,seumoschata,caryophyllis,lauribaccis,eiusquearidisfoliis,calamoodorato,origano,beta.Lemnius.Aqualactisfontanaesimilis.Aqualactisfontanaepersimilissihabetur:feruefactaeuesperiacetumalbum,autarantiisuccum,automphaciuminspergito:sedcauenebulliat,postlinteoinsacculiformamconsuto,acspissiorepercolato:turbidaprimumexibit.iduerosaepiuscumrepetieris,utaquafontistandemexibit.Cardanus.Acetumutfiatacre.Quartaautquintaparsacetiadignemferuefiat,deindereliquoaddatur,&adsolemperdiesoctoexponatur,&acerrimum&iucundumerit.Caeterumgraminisradicesuetustae,&uuaepasse,&pyrisyluestrisfoliacontusa,&rubiradix,&lactisserum,&glandisustae,prunaeignitae,&cicerumdecoctum,&testaeignitae,singulaexhisinacetumconiectaipsumacrefaciunt.Alexius.Utillicofortereddaturacetum.Acetumualidum&forteillicoreddes,siinilludrecentishordeaceipanisfrustulainiicias,namintrabiduumualdeacescet.Mizaldus.Uinumutillicoinacetumuertatur.Siillicouelisconuertereuinuminacetum,proiiceinilludsalcumpipere&fermentosubacidoconfusum.&idcelerrimepraestabit.Siproperantiusperficiuelis,lateremautchalybispartemignitam,semelatqueiteruminuasdemerge:autraphaniradices,uelimmaturamespila,corna,LiberU.265mora,autprunula.Idemetiamprestabituiolealtilisquinobiscaryophyllatadicisolet,flosspectatissimusuinoimmissus.Porta.Acetumutsubitofiat.Siacetumsubitofacereuoles,tusambetaeradiceminuinumconiicies,posthorastresinacetumdegenerabit.Mizal.Utacetumuininaturamadsciscat.Utuinumsubacidum,autacetumuininaturamadsciscat,porrisemineeffeceris,autiniectispampinis,accapreolisuitis.Lemnius.Acetumutfiatarte.Acetumfitsaleimposito,&requacunqueacriquaenonputrescat(expertussumegopiper)lucroingentisisiliquastrumseruetur.Fit&igne:cumenimferuet,indeexponitursoli,acetoiamadmixto,totumfacileacescit.Cardanus.Acetumutexaquafiat.Pyraagrestiatriduoseruanturincumulo,indeaquasuperfunditurpauca,singulisquediebususqueaddiesxxx.Licetetiamposthaecrepetere:namsublatadulciparte,tumputredinisauxilioaquainacetumtransit.Dactylienim&cariae,&uuaeexpressodulcioresucco,indeaquaaddita,primoquidemacsecundouinum,tertioueroacetumacerrimumdetrahitur.Cardanus.Contrasitim,excalore.Contrasitimexcaloreprouenientem,detineanturinorecrystalli,coralli,argentum,saccharumcandidum,autsilex,quialiquandiuinfrigidaaquafontanaiacuit.Iulepusetiamrosarum,&uiolarumcumaqua.Itemcumradixglicyrhizaerecenseterraeuulsa,&manducata,siueexaquapotasitimsedat.Quemadmodum&uigiliaeextinguuntsitimacaloreortam,sicsomnusortamasiccitate.Frigidaetiamaquaoscolluere,prodest.Ficirecentessitimleuant,caloremquerefrigerant.Nucleinucispinee,portulacaefoliumlinguesubditum,fraga,pyra,pruna,cerasa,malorumcitoniorumgrana,lactucae&cucumerisseminaadminuendamsitimsuntpraestantissima.Perfususaquafrigidapanis,&cumuinosumptuscontrasitimprodest.Uinumrefrigeratur,siinaquamfrigidamunacumcantharocollocetur,panisquetostusinaquamfontanamfrigidissimamimmittatur,cuiposteaindeexemptouinuminfundatur,illudquehocmodobibatur,aquainterimsaepiuspermutata.DeUenereCap.Uiii.Uenerisincastrisfortitermilitare.SiquisUenerisincastrisfortitermilitareuult,talimuniaturcibo,precipuebulbis:omnesenimueneremstimulant.Sicerucalargesumpta,cicer,cepae,pastinaca,anisum,coriandrum,pinearumnucumnuclei,interhossatyrionlargemouetsemen,&fortiusuenereainreobstat,&mulieribuslibidoacriusexcitatur,uenerisqueurticaesunt.Siquenobisessetherbailla,quamIndusattulerat(cuiusmeminitTheophrastus)utnonsolumedentibus,sedtangentibusiamgenitalibusadeouisqueincresceret,utualerentquotiescoireuellent,&eausifuerant,duodeciesperfecissent,illumautemadseptuagesimumcoitumperuenisseaffirmat,uttandemguttatimessetspermatisemissio,&insanguinemdeueniret.Undesiexomnibusuelaliquibusueneremuisciere,taliremedioutere:satyriisumitoradices,pineequenucisnucleos,anisum&erucam,utaequalicertentpondere,scincorummedietas,moschiparum,sicelecto,&despumatomelleconficiantur,necremouendumpasserumcerebrum,ornoglossum,syluestriseruca,&iissimilia.Siquisautemcertandouelletmulierissemenmouere,coliglandem,moschi,&uulgodictiziberi,castorei,cubebarum,&oleibeneaspergineirrigato,uelhorumunum:coeuntesenimlargemouent.Uterqueautemsicdelectabitur,longumpiper,pyretrum,galangacontundantur,puluerispusillumcummelleconficiatur,eoqueutantur.Io.Bap.Porta.Adueneremmaribusexcitandam.Mirumest,quoddigitusmagnusdextripedis,cinerestellioniscumoleo,uelmelleinunctus,latesufficerepotestiis,quiaetate,uelaliter,mortuumferehabentpenem,&rebusuenereisperagendisparumsuntidonei,Authoressuntprisciillirerumnatureindagatoressolertissimi,cumplerisquerecentium.Adueneremfoeminisexcitandam.Sitestesanserum,mensibussedatisillicoamulierecommedantur,nonsolumadexcitandamlibidinemconferredicuntur,sedetiamadsobolemprocreandam.Idemetiamefficiabuteroleporislectumest.Rhasis,&Albertus.Utmulieruirumsuumadmittat.Quandomuliernonuultuirumsuum,tuncaccipiatuireiusaliquiddesepo,hircorummedioruminterparuos,&magnos,&liniatcumeopriapumsuum,&coeat:ipsaenimamabiteum,neccoibitposteacumaliis.Albertus.Utmulieruirosuodelectetur.Simuliernondelecteturcumuirosuo,accipemedullamlupidepedesinistro,&portaeam,&nullumdiligetpraeterte.Idem.Adueneremaugendam.[Recipecastaneasuinocreticomaceratas,deindecoctasN.20.SatyrionisN.x.SchincorumN.ii.PinearumPistaceorumsing.ana.◉.iiii.Sem.Erucae◉.ii.Cubebarum◉.i.Cinnamomi◉.7.Sacchari◉.xii.]Fiatelectuarium.Exlibromanuscripto.Adueneremaugendam.[Rec.castanearuminuinooptimococtarumN.xx.PistaciorumPinearummundat.sing.an.◉.iiii.SchincorumN.ii.SatyrionisN.x.Cinnamomielecti◉.7.Sem.caulium◉.uii.Cubebarum◉.i.LiberU.269Saccharialbissimiquisufficit,fiatelectuarium,]dequosumataegeradcastaneaequantitatem,anteuelpostcoenam.Roscellus.Aliudeiusdem.adidem.[Recipesaccharialbissimi◉.iiii.Pistaciorum◉.i.Zingiberis◉.ui.Piperislongi◉.ii.Schincorum◉.ii.Pinearummundatarum◉.u.]Contundanturoptime,misceantur,&fiatelectuarium.Tabulaeadidem.[Recipecinnamomi,zingiberis,piperisSem.nasturtii,sem.eruce,sinapissing.an.◉.s.Liguaeauis,sem.cepae.schincorumana.◉i.Saccharialbiss.inaquaros.dissoluti◉.iiii.]Fiatconfectioinmorsellis.Roscellus.Utmares,uelfoemellaegignantur.Plantaemercurialismasculae(naminmarem&foeminamdiscriminant)decoctum,uelsuccusdiebusquatuoraprimopurgationisdiemulieribusbibitis,procreandimarisuimuteroconfert:Foemineueromercurialis,similissuccustotidemdiebus,pariquemodoassumptus,gignendaeprolisfoeminaeuiressuppeditat,sicessantibusmenstruis,&compositoutero,uir&mulierdebitecomgrediantur,&mutuoamplexuconcalescant.Dioscorides&Plinius.Utmulierespulchrospariantfilios.Hincsolertieuenitexcogitatu,quonampactomulierespariantfilios:prodiditEmpedoclesmulierisinconceptioneuisionemfoetumconformare:namsaepeimagines&statuasadamaruntmulieres,quibussimilesfoetusediderunt.&sepescriptisproditurmulieresnigros,&uillosospeperissefilios:&causamhominesrimati,ubimultadiuexaruntingenia,picturasinparietibusreperiereexaduersoexistentes,quibusfoeminaedumuenereofungerenturmunere,oculidetinebantur,eaquecogitationeanimusaffectus,similesfoeturasreferebant.Undequodusuuenit,memoriaemandandumiudico,&quodmaximesalutareremuresse,&saepeoccurrensomnibuspraecepi,utineorumconspectu,Cupidinis,Adonis&Ganimediseffigiespendeant,uelmateriaparentumsolida,indeueneremexercentesmulieres,animouersent,utfortissimaimaginationeanimusrapiatur,&grauidaediutiuscontemplentur,&partusindegenituseumimitabitur,quemipsaecoeuntesmenteconceperint:necparumidprofuturumscio.Cumidsaepiuspraecepissem,audiuitmulier,statimquecandidummarmoreumpuerum,benequeformatumanteoculossibiproposuit:talisenimexoptabatformaepuerum,coeundo,&uterumgerendo,quamsaepissimeanimoeumdeuoluebat,enatumqueposteafoetumostenditmaterobesulum,necamarmoreosimulachrodissimilem,itapallentem,utuerumimitareturmarmor:&ueritatisexperientiapatuit.aliquaeartificiosuntlaudatae,successusquefauit.Nesintpraetereainordinaticoitus,neueinlatera,sursumquefiant:plerisqueenimhocincausafuit,utdiuersaorirenturmonstra.Porta.Quomododiscolores,&pulchrifoetusgignidebeant.Magnusestanimieffectus,ueluisimaginationis:maximusuerodumsuiinexcessumfertur,utidassequicogitationeminimequeas.Gerentesuterummulieres,cumauidissimecupiunt,uehementerexcogitant,spiritusimmutantinteriores,&inhisexcogitataereipingunturimagines.iisanguinemmouent,undeinmollissimafoetusmateriareiimaginesexprimunt,sicpartusinperpetuummaculisuariisquenotisinficiunt,nisidesideriorefricatoquiescant.Ideononimpunererumexploratoresexquisiuere,itasignarifoerus,uticogitatanima,&maximeinpraecipuisactionibus,utinmariscongressu,spermatiseiectione,&aliis.Ideohominicuminsitcogitationisuelocitas,animiqueceleritas,&ingeniiuarieras,multiformesimprimitnotas:pluresidcircoinhomine,quaminceterisanimalibusdifferentie:aliisenimcumimmobilessintanimi,singulisinsuogeneresimiliaprereandidaturfacultas.Hancanimiuim,&cogitationisrectenouitIacob,utisacraetestanturlitere.Monstraquomodogignantur,&demirauiputrefactionis.Necitafaciliordabiturmonstraproducendimodus,quamesupradictis.Siquisautemidsummopereaffectarit,multaspatefaciemustaliaproducendiuias.PrincipioputabatDemocritusexplurimorumcommixtioneseminum,cumhocante,illudposteaiactatumuteripartessubingreditur,&simulconsunduntur,dissidentquemembris,utbicepshomo,&multimembragignanturanimalia.Empedoclesautemresponsaomniapoccupandouerumconcepisseuisusest.Ipsen.obseminisredundantiam,autdefectum,autobprincipiummotus,autinpluradistributionem,autobimpregnationemmonstruosaaitanimaliagigni.Stratonautemabadiectione,ablatione,transpositione,autsufflationeideueniretradit.Atmediciquidamiduuluaeadscripserunt,quaesaepeflatuimbuta,subuertatur.Naturasagaxinanimaliumefformationemembraprimumeffingit,quaeincorporeprincipatumobtinent:posteaeximpedientimaterie,nuncparcius,nuncprofusiusoperatur,utsesibisuggerit:sicdefectucoercita,uelredundantiasuperataabinceptoimpedituropere,undepartusproducitmonstrificalabeaffectos:utinartesaepiusperspicitur:nuncmutilata,utclaudos,monoculos:nuncsuperfluauthermaphroditas,quaternisoculistotidembrachiis,totidemquepedibus:sicquaefortuito,uelarteordinantur,adiuuatipsa,&inchoatisdatfinem.Tibiautem,quicupidusartequadammonstrainlucemprodiredesideras,utexempliscondisces,multahorumlib.6.&8.trademusprincipia:cogitato&exoriri,quaeconsequipossibiliafuerint:subscribetenimnaturauotis,operequedelectaberis,eaqueeuenient,quaenunquamputaueris,ansamquepraebentconficiendi,quaeuetitaedescriptionis,&potiusadmirandi,quamprofanisuntoperis.Io.Bap.Porta.Utrummulierintacta,ancoitu,uelpuerperiomaculatasit,noscendiratio.Aliquahuiusreiexperimentaattulitpriscaaetasilla,aliquauero&posterior,paratufacilia,mirandaque:uthominesuisispotiussensumnegare,&sestultosfateri,quamueritatemcomprobareaudeant,quiquedesideriohuiusmodidemulcentur,inuestigationisoblectationetenentur,&doctrinamhancauidissimesitiunt,capiantconficiendinormam,uideantqueexperimentum:Gagatislapidis(quifrequensestnobis,quoglobuloseffingimusincorollisprecariis,adnumerandas,uelexplendaspreces)rasura,uelipsepilatundatur,acsetaceocribrotransmissus,intenuissimumredigaturpuluisculum:indeexaquauinouehauriatur,sicitillicolotium,&retinerenequit,corruptaeuirginitatisindicium,eamquedefloruisseprodit:siuirinonadhuccongressus,uelpuerperiumpassafuit,eamcompescit,&arctiuscohibendidaturfacultas.Necminusinualideidmanifestatsuccinumalbum,seucrystallum,quodelectrumuocant,siinpulueremredactumieruneexuinosorbeatur,&adinterioraferatur:namsicarnissenseritmaculam,moueturinam.Possumussicexpeditiushuiusreicapereexperimentumidemsuffitu:siportulacaesemen,uelpersonataefolia,quamuocantnostrateslapatium,ardentibusprunisinspersa,adsuffimentasubstituantur,&uirginitatisfumusproditorsurgat,tuncinfundibuloalioreinstrumentopatulouuluaeoresursumpermeet,proiicietextemplourinam,&meiet,necretinereualet,siuenereampassaestlabem.Siuenerisignara,fumumirriterecipit,urinamtenet,&uirginitasdeprehenditur.Siquisautemiocigratia,nonmeieresolum,sedsemenmulierememittereuolet,hocefficito:Agalochum,quodxyloaloedicunt,serretur,uelpraecidatur,eiusqueserraturamuiuiscarbonibusaffatiminspargito,acperuricurato:recipiatfumummulier,acuuluaemeatussubiens,effluetlatesemen,neciniutundumeritspecimen.Idem.Adligatos.Ligatumaquopiammaleficosanarecrediturpicusauiscommesta:adhaecsuffitusexdentehominismortui:&sicorpustotuminungaturfellecoruino,&oleosesamino.ExCleopatra.Uelsiargentumuiuumincalamo,autauellanaenucleouacuocumceraocclusumsubpuluinarimalefitiolaesicollocetur,autsublimiteostii,perquodisinaedes,uelcubiculumintrat.HaecUuierus.Adligatossoluendos.Sisponsus,inquitUarignana,Nicolaus,&Arnoldus,pernuptialemannulummingat,soluiabimpotentiaUeneris&fascino.Quodsiinamantiscalceumstercusamataeponatur,ubiodoremsenserit,soluituramor:namodiosaesthaecres,&abQuidiodeductainlib.1.deRemedioamoris,IllatuasredolentPhineumedicaminamensas,Nonsemeleststomachonauseafactameo.Impotentiumcura.Quidamdumerubescuntauttiment,aUenerisusuprohibentur,&seueneficiispetitosexistimant.Multasunt,quaehuicmalooccurrerecreduntur:&formicaeuolantesoleosambucino,utdicunt,exceptae,&membrouiriliillitae:multaquealia,dequibussupradictum.Cardanus.Utmulieracoituabhorreat,uirqueadUeneremexcitetur.Sitauriomninorusiaridumgenitaleinpulueremconuertatur,&exeopondusaureiuniusmulieriinuinoueliusculoquopiampropinetur,fastidiumcoitusilliadferet,sicutiscripsitRhasis.Idempuluisidoneismedicamentiscommixtus,languidamacsopitamuenereminuirisexcitat,Marcelloempiricoautore.Homines&mulieresligare,utadconcumbendumsintimpotentes.Siuirgamlupiuiriuelmulierisnomineligaueris,adeoadUenerismunusexplendumimbellesfieri,utfereuideanturcunuchi,donecfueritsolutusnodus.Albertus.Mulierutaliumuirumnonadmittatpraetersuum.Accipeselhirci,&adipem,&exicca,utraque,deindetere,&calefacambocumpurooleo,priapumquecumeaillineincircuituhoracoitus,&nullumaliumexpetetpraeterte.Albertus.Uenerisdesideriaobtundere.Uenerisdesideriaobtunderesicpoteris:Rutamcommanducato,&caphuram:destruitenimstatumquoerigituruirga:uteunuchusuireuadat.Sicuitexinhibetuenerem,&sisubsternatur,hibatur,uelmanducetur,semendesiccat.UndematronaeinThermophorisAtheniensiumfoliisiiscubitussibisubsternebant,necminuslactuca,quibuscontinuocomeditur,coeundiadimitfacultatem:ideoPythagorasuocabatάνουκον,quoduerboruminuoluerisinnuuntquoquePoetae:CallimachusceciuitAdonidem,cumlactucamcomedisset,abaprointeremptum,atqueaUeneresublactucaconditum,quodoleretali(Atheneusait)Uenuselanguescat,&impotentesuiriadconcumbendumfiant.Ioan.BaptistaPorta.NequisillicitaUenereafficiatur.Cormasculinaecoturnicisauirogestatum,&foeminaeafoemina,facitutneclitesneciurgiapossintinterillosoriri,autspargi.Etsiincoriolupideferaturcorturturis,gestansnoncapieturillecebroappetiturerumuenerearum.Mizaldus.Anmuliersitcasta.Exploraturusanmuliersitcasta,sicfiat:Cumcastitatemconiugisprodathicmagneslapis:diuenimsedulidiuturnaexplorationeconquisiuimus,&experientiisclarenouimus,noneostemeresicprotulisse,utquaedamquoquedelapidibusexperimenta,quaesaepeadmiratisumus,saepequeirrisimus.Magneslapis,sidormientisconiugiscapitisupponatur,sicastaest,dulcibusuirumdetinetcomplexibus,sinminustanquammanupulsaecubiliproiicitur.PortaexAlberto.Utmuliercumaliquoadulterarenonpossit.Utmuliercumaliquoadulterarenonpossit,incidedecapilliseius,&pulueremillorumtibisuperferetrumsparge,antetamenungeferetrumcummelle,&moxcoeascummuliere,&cumuoluerissoluereextuiscapillis,facsimiliter.Albert.Utcorruptaeabincorruptisuixdignoscipossint.StillatitiaaquaasterisAttici,uelpotius,acticiLiberU.277epota,autuuluaeindita,mulierumalbaprofluuiamirificesistit.Adeouteiusquoquediutinainiectione,corruptaeabincorruptisuixdignoscipossint.Quodefficacius&celeriusfiet,sieiusdecoctoinsideant,utmihiretulit,quiseexpertumdicebat.Mizaldus.DeSomno.Cap.Ix.Tabulaeadsomnumconciliandum.[RecipeCorticumradicismandragoraeM.i.Seminishyosciami◉.i.Seminispapauerisalbi&rubriana◉.i.]Omniatritacoquanturinaquaefontanae◉.ii.usqueadtertiaepartisconsumptionem,deindecoletur,addaturque[Saccharialbissimi◉.i.]&cumiterumadperfectamferesacchariconsistentiamcoctafuerint,adde[Nucismoschatae,}Galliaemoschatae,}{ana◉.ii.Lignialoes,Corticummandragorae.}Seminishyosciami,}{ana◉.ii.Sem.papauerisalbi&rubriOpii◉.ii.]Fianttabulaesecundumartem.Roscellus.Somnosconciliare.Siquissomnosconciliareuoluerit,sicpoterit:Erecentiopio,nudisquealliicapitibusaquamuitreisorganisstillatimaccipias,permisceanturaliis,acdormiturodetur,quantumcapietnucistesta:potionatoenimillicomedicamentocaputuaporibusoppletur,utinsoporemcadat:necminusoperabiturmandragoreaqua,feruentiextractaaquabalneo,necpotatornidoreoffendatur.Ioan.Bapt.Porta.Aliudeiusdem.Aliudadsomnosuiolentiusexhisfit.Opiumpareturelectum,cummethellenucisaequalipondere,nigrihyoschyamisemen,dissoluanturlactucaesucco,praestantiusautemaquasubfimoobrutaaliquantulumdimisisseoportet:indeuasisdestillationisaptisaccommodato.Ubiautemincipietferuere,aquamelicito,faecesseruato,calidisquecineribusexiccato,utintenuemuertaspuluerem,cribroexcutiente,dulciaqua,deindelixiuiumacreconficito,indeomnisigneuaporeuoletresidens,cumpriusreseruataimmisceaturaqua,&esuiuelpotuiaccommodetur,noneadem,sedpaucioriquantitate,quamquaesuppositaestabunde&sumpsisse.necaliquibusexhibeatur,nisimagnanecessitasurget.Uelmandragoraeaqua,opium,&papauerissemencumallio,uelrebuscaputferientibusremisceantur:equibusquodfapaemagnitudinemaequat,satisestsumpsisse.Pomumsomnificum.Fitquoquesicexomnibuspomumsomnificum,quodconstatexhis:Opio,mandragora,cicutaesucco,hyoschyamiseminibus,uinifaecibus,quibusmoschumadiiciatur,utodoreelectumolitoremferiat:inpilasconglobato,quantumpugnoquisprehendat.hocsaepiusodorandoluminasomnodemulcet,acligat.Quiidautemstatisefficerecertanthoris,frustraconantur:uariaeenimsunthominumtemperies:quiueroaffectarit,similibuspericulumcaptato,paremqueoperamimpendendoinopsfruaris.Adretundendameorumsaeuitiemsatisestpraesidii,sitaleexacetodissoluto,ueldestillatotempora,nasum,&testiculosperunges,uteorumuisomnospropellant,acsoporantemexcitent.Idem.Utinsomnomirabiliauideas.Referunt,siquisdormiturustemporailliniatupupaesanguine,uisuruminsomnismirabilia,quodarationealienumminimeest.Cardanus.Adsomnuminducendum.Somnoconciliandoauxiliaphysicahyoscyamussubceruicaliuiridis.Fructusiuneicaulispinguiorisepotus.Oleum,inquooculussinistereritiiincoctussit,inaureminstillatum.Uelappositahirundineinangulisoculorum,atqueabducta,meconiuminstilla.potensest.Ualidiusadhuc,siexeodemfiatsuppositorium,sedauferatursomnoiaminchoato.Uelplantampeduminungepinguedinegliris,autunguentoexaqua&acetorosaceis,atqueargilla.Dicuntetiam,quoduixcredipotest,dentesinunctosexsorditieauriumcanis,somnumprofundumprouocare.Cardanus.Insomniaclara,&iucunda,&obscura,meticulosaqueinducere.Cibusexconcoctione(quodproexploratohaberidebet)inuaporemsoluitur,tabescitquequemcaliditateiunctainleuedesciscereparest;cumquenaturainsublimeferatur,aliquatenusattolli,&incerebrumperuenasredundare,ubinaturacerebriperpetuoobrigansrigore,adinstarimbriumgenerationis,utinmaiorimundosaepeuisitur,fithumificus,&nebulescit:sicintestinareciprocationedenuoredditumincapescit:&adcordeferturprincipissensusdomicilium:interimcaputopplet,grauedinosumreddit,utprofundodemergatursomno.Quodsinoctisconticiniomagissoporaricontingit,maginesdescendendoaliorumoccursuinterpolentur:utpraeposteraemonstruosaequeuideantur:simatutino,ubiexcrementum,foeculentusquesanguis,apuro,&frugidiscretus,&ipserefrixit,&deferbuit,meracae,absolutaequeuisionesdemonstrantur,&gratae.Nonergoirrationabileduximus,cumimmoderatotumefactapotu,uirtussopitalangueat,&naturaeduliiuaporesattollantur,&exiis,quaecorporeabundant,insomnoexultari,&immoderateiactari,utdiuersaincendia,tenebrae,grandines,putredines:exflauaatraquebile,frigidoputridoquehumore.Sicaliquemtrucidare,uelimpiecruentarisanguinisabundantiamhabere:imotemperieieiusdempraesagiturameliciposseHippocrati&Galenoplacet.Undecibisuescentesflatuosis,eorumuisalebrosaeimagines,monstrugsaeque,quaeitidemattolluntur,sitenuesmodicaequeexhalationis,gratisanimumexhilarantsimulachris,&incolumesuidentur.Sicextrinsecusapplicandosimplicia,secumilliusreiphantasmatainfectasensuumprincipideferunt:arteriaeenimnostricorporis(inquitGalenus)adseintusquodcunquetrahunt,proximecircundanseas,dumcontinuodilatantur,siceasomniemus,quaepraeoptabimus.Ioan.Bapt.Porta.Somniagrataexcitandiratio.Utnonminusperuigiles,quamsoporanteslaetemur,ensomniagrataexcitandiratio.Cenaesummo,cumcubitumpergimus,silenitermandimus,hippoglossum,melissam,iisquesimillima,consopitiuariisilludimurimaginibus,quibuslaetioranonpercuperetanimus,agros,uiridaria,arbores,flores,terraminuiroremconuersamcernet,umbrolisoperculisopacatam,acdeniqueoculoscircunlustrando,uernatundiquemundus,&arridet.Ueleleoselinisucco,populnearumnouellarumfrondium,acoriuulgaris,solanihortensis,stramonii,aconito,maximequeuiridantiumtemporaperunxeris,collumueliugulumperquemuenaeascenduntsoporariae,locaubimaximeuenaesuntconspicuae,manibuspedibusque.Confert&iecurperungere:namauentriculosursumeuaporando,permeatsanguisadiecur:aiecinoreadcorsubit:sicreciprocantestingunturuapores,eiusdemquecolorisimaginesreferentes.Idem.Somniaobscura&tumultuosaexcitare.Siquaerimussomniaobscura&tumultuosa:fabasedimus,quiasiccaeacflatuoso,&ideoaPythagoricisabominantur,quodtaliapariantinsomnia.Plerosquelegissememini,afabisabstineto,eiusqueusuminterdixisse,&fereleguminaomnia,phaseolospraecipue,quossmilacesuocanthortenses,lenticulascrassum&melancholicumhumoremexcitantes,allia,cepas,capitataporrabrassicaminterolera,raphanos,&tandemradicesfereomnes:interhaecuinum,quiaspirituosa,uaporolentaquesunt,inflationemcalidam,mordacem,&noxiumhumoremparientia,insomniaingerunt,inquibusphantasmatadeluxata,lacessita,tortuosa,turbida.Sicperaeradelatus,maria,fluentaquetransnareuideberis,ciuitatesmultaslustrare,casus,mortes,tempestatumsaeuitiam,nubilosdies,uidereimbresdecidere,Solisfulgoreminfuscari,coelumhyemare.Sicpraedictalocailliniendofuligine,uelomniadusto,acetoque(quodideoaddimus,utpenetrandiuimmedicamentumasciscat)ignes,incendia,fulgura,corruscationes,&omniatenebrisinuoluta.Idem.Somniatumultuosasuffituedere.Interfectirecenteruiricalcaneuminpulueremredigimus,cuimagnetisparumaddimus,porrosimulcommixta,siaccensiscarbonibusinieceris,utlocispluribusfumusdomiciliiculminapetat,dormienteslaruarumoccursaculisdeterrimisspectris,horribilibusqueafficies.Sicquoquesidormientiscapitiuiuaesimiaenuperextractumcorsupposueris,nonnisiferasinsomniscernet,&abeisdilaniari,utterriculamenta,&timoremincutiantmagnum.Idempraestabitonyches,sicolloligaueris.Idem.Insomniamalautarceantur.Referuntdentesequimasculiseucolloappendantur,seubrachiosinistro,eosquimalasomniauideresuntsoliti,curare.Cardanus.Utquisnondormiat.DicitPsellusPlatonicus,quodcanes,&corui,&galliconferuntaduigiliam,etiamphilomena,&uespertilio,&noctua,atqueexhismaximecaput,cor,&oculi.Ideodicunt,siquiscorcorui,ueluespertilionissuperseportauerit,nondormitabit,donecdeponatur.Idemfacitcaputuespertilionisaridumalligatumindextrobrachiouigilantis.Namsiponatursuperdormientem,ferturnonexcitari,donecdepositumfuerit.Utquisdormirenequeat.Oculushirundinispositusinlecto,nonpermittitiacentemdormire,donecauferatur.Albertus.DeExercitio.Cap.X.Uthomineslongasaltationetorqueantur.Siuishomineslongasaltationeuttorqueantur,uelrisu,ploratione,cantu,aliisqueaffectibus,sicritepoteriteuenire,naturalesquemagishabetcausas.Sedutliquerepossitexperimentiratio,priuspaucadicendasunt.EstPhalangigenusquoddam,quodaTarentoinApuliaepartibusTarantuladicitur:uniuersaenimregiosiceislaborat,utperpaucisintquieuadant:eorummorsusacerbiorest,quamUespaeictus,&hominesquiabeisiciuntur,diuersisafflictanturcasibus:multienimperpetuocanunt,illachrymant,delirant:sedomnesferesaltant.Messoresenimdumoperiaccumbunt,ignariquedoli,saepeacriterpercutiuntur,musicisqueadhibitismodulisanimumdelinientibuspermulcentur,eisqueinsanitatemrestituuntur.Inquibusdamenimcauernulisuitamdegunt,easqueinsegetibuscondunt:sicfacilecapies:Arundinumfoliisoresibilumeffingas,utmuscaeuocesimiteris,ubiilludanimalsenserit,exitillico:namsaepeeisdepascitur,utaranei,quiamplissimasaedificiisinnostristelascontexunt,&muscispandunt.Captuminpulueremriteuertas,illiuspusillum,quantumquisdigitisduobusprehenderit,aliisremiscetopulueribus,nesumentemoffendat:uenenumestenim:ubiilludabsorpserit,adtripudiumsaltationemqueconcitabitur,praecipuesisonisfueritallectus.Ioan.Bapt.Porta.Iterfacientesutnonfatigentur.Iterfacientessisecumportantarthemisiam,exitinerenonfatigantur:&ipsaarthemisiacontusacumaxungia,&applicatatollitdolorempedumexfatigationeitineris.PetrusBayrus.LiberU.28AnimaliumTerrestriumLib.ViSecretaanimaliumterrestrium{{Integrorumuel{{Domesticum{{Genere,Cap.tum{(Maiorum,ut{{Equorum,Cap.Ii.{Asinorum,Cap.Iii.{Boum,Cap.Iiii.{Taurorum,Cap.I.{Specie:U.{Minorum,ut{(Ouium,Cap.Ui.{Hircorum,}{Caprarum}{Cap.Uii.{Porcorum,Cap.Uiii.{Canum,Cap.Ix.{Syluestrium,in.UideliteramA.{Partium,uel}{Ossium,Cap.Xxuiii.{Cornuum,Cap.xxix.{Pilorum.ASyluestriumin{{Genere,Cap.ut{{Ceruorum,Cap.Xi.{Aprorum,Cap.Xii.{Leporum,Cap.xiiI.{Uulpium,Cap.xiI.{Luporum,Cap.Xu.X.{Specietum{{Maiorum{{Simplicium:{Mixtorum,Cap.Xui.ut{{Murium,Cap.Xuii.{Talparum,Cap.Xuiii.{Mustellarum,Cap.xix.{Formicarum,Cap.Xx.{Scorpionum,Cap.Xxi.{Cimicum,Cap.Xxii.{Minorum{{Gressilium:{Pulicum,Cap.Xxiii.{Pediculorum,Cap.Xiiii.ut{{Coclearum,Cap.Xxu.{Erucarum,Cap.Xxui.{Reptilium:{Serpentum,Cap.2x1ii.LiberUi.287restribusdomesticisingenere,Cap.I.Destiaeutdomumredeant.Siuisutbestiaadhospitiumsuumredeat,linefrontemeiuscumsepo,squilla,&redibit.Albertus.Bestiaeuthominemsequantur.AristotelesinlibrodeAnimalibusinquit:Siponataliquisceramcontritamsupercornuauituliuaccarum,uaditcumeoubicunqueuult,sinelabore.Utbestiaenonampliuscomedant.Silinguabestiaruminungaturcumsepoaliquo,nongustantcibum,neccomedunt,sedpriusmoriunturfame,nisiabstergaturcumsale&aceto.Itemsicaudalupiautpellis,autcaputsuspendatursuprapraesepio,noncomendentbestiae.Adimpinguendumquadrupedes.Animaliaomnia,nonsolumquadrupeda,maxime&celeriterimpinguanturposttriduiinediamcibo,quimaximeillisconueniat:existimantequishyoscyamum&testudinumcarnemconuenire,tumhordeum,actalia.Quibuscumcibosalemquiapotupraecipueimpinguantur.Causahuiusest,quodfamesinhisanimalibussuperfluumhumidumabsumit,caloremqueauget,&appetentiamcibiperpluresdiesexcitat.Porrobeluaenonnisinaturaliappetituurgente,cibosassumunt.Cardanus.lumentautappetantcibumauidius.Amurcetantauisest,tantautilitas,utetiambouespraeseruetamorbis&cibiauidioresfaciat,immixtasensimcibisatquepotuiquartoquintoquedie.Itaetiamexteriuscumfeceuiniaclupinorumcremoremixtaillitaque,iumentis,tumouibusseruatpilumaclanam,&cutimascabieacricinis,imolanamaugetetiam:praestatauteminunctasoueslauaresalsaaqua.Cardanus.Aduersusomniageneramorborumanimalium.Aduersusomniageneramorborumsalutarisconfectioest,[AccipeMyrrhae,Thurismasculi,Malicoriitusi,sing.◉.Piperis◉.iii.Croci◉.iii.Acaciae.}Casmiaebutyri,}Resinaeustae,}AbsynthiiPontici,}Puluerisserpilli,}Betonicae,}Centaureae,}Sagapeni,}Saxifragiae,}Peucedani,}{singul.selibram.]Quaeomniabenetusa,&cribratainmellisoptimisextariistribusmisces,&adcarbonesleuiterpaululumcoquis,postinuasestagneo,ueluitreoconditaserua,exquaconfectionemorbidisetiamsifebriunt,singulisdiebuscochleariasingulamaioracumulatacumheminaaquaetepidae&oleifloristribusunciisdabis.Quodsiabsquefebresuntmorbidi,uelconualescereetiamcoeperint,cumuino&oleoplurimisdiebusdabis,donecanimalliberetur,quamualidissimam&approbatamnouerispotionem.PubliusUegetius.Utiumentorumurinareddatur.Sialliotritoiumentorumnaturatangatur,urinamimpeditamreddere,&nullomodotorqueriaiunt.Mizaldus.Siiumentumsanguinemminxerit.Siiumentumsanguinemminxerit,ueladsellatumfuerit,hacrationecurabitur.Desuperioriuenasanguisauferatur,aphodilliquoqueherbaeradixteritur,&cumuinialbidulcisduabuscotylis,perosinfunditur,queglutinosauideatur.Prodestetiamfarinamtriticeamcumadipesuilla,&puluerecorticismaligranatidecoquere,&noncrassaspotiones,sedliquidasperosfundere:&nonsolumacursibus,sedetiamabambulationeabstinendumest,utglutineturuena,quaeinterruptaest.Contingitenimcursu,uelsaltu,utintrinsecaeuenaerumpantur:quapropterrebusstipticis,&his,quaeconsolidationemfaciuntcurentur.Superreneshocanacollimaoportetimponi:bulbostascedeasuiuascontusas,alliaquinque,anagallicilibram,quaeomniapariterbenetritacommiscis,&renibuseiusimponis.Quodprodestetiamillis,quibuseuulsi,uelemotisuntrenes.Hisautemquibuspernareseffluitsanguis,poscafrigidissimacaputeiusfouebis,modicumsalisadiicies,postanacollimaincapite,&intemporibusoblinis,&inmedicamentoconstrictisuenisfluxumsanguinisreprimis.PubliusUegetius.DeDysenteriaiumentorum.SiDysenteriaiumentumapprehenderit,reuersatureiusextalis,quaeutcureturcircumsecandaestcautissime,neintestinum,quodpraepositumestextali,frangatur.Prociditintestinumacontactu,uitaepericulumfacitsitangatur:quodsemelnonredit,sedsicremanebit,&paululumeritextalissupra.Idem.Sianimalsanguinemuomat.Siuerosanguinemuomat,oportetgenestesuccumcumuino,atqueporrisucco,lixiuio,oleoquepermixtofaucibusinfundere.Aliquandoanimaliasanguinemuomunt,quibushacpotionesuccurritur:absynthiumponticum,&spicamnardiaequsponderibusincacabonouocumaquadecoques,&dabisinpotu.Idem.Adtussimanimalium.Tussimquoqueinsanabilemcuracumheminapassi,&tribusunciisolei,&ouocrudo,sipertriduumdefundisfaucibus,additofabaepolline,&foenograecobiniscochleariis.Praetereaualdetussientibusprodestfabaefrixaesextariussinesalecoctus,sepicapriniunciaetres,butyriunc.tres,alliipurgaticapitatria,decoctacumsuccoptisanae,datapertriduum.Idem.Aduerrucasanimalium,eiusdem.Aliisquoquepartibuscorporisnascunturuerrucealiquando,&uitiumdeformitatisimportant,hacrationecurande.Linosubtiliconstringenturipsaeuerrucae,incausticumcrudumimponitur,&spontedecidunt.Ferroetiampraeciduntur,&decauterioleuiteradustasanantur.Adfpuasmumanimalium.Spasmumcertumestanimaliasustinere,quaenecessitashisdeclaraturindiciis:subitoconcident,&articulieorumextensisunt,&totocorporepalpitant,aliquandoetiamdeorespumamemittunt.Quibusescamdabisposcanitroqueconspersam,cucumerisquoquesyluaticipuluerem;&nitrumtritumperseptemdiesinpotionedabis,utpurget.Sanguinisquoquemarinaetestudinisdimidiamcotylam,acetitantundem,uinitantundem,laserisaliquantulumparitermisces,&suffundisinnares.Utilediciturtergaeorumoleo&aceto,&nitrofrequentissimeconfricari:Idem.DePodlagriiumentorum.Podagranonnunquamsoletoccupareiumenita,cumhominumuitiumtransitinpecudes:cuiuspassionishaecsuntsigna:necstarepotest,necambulare,sedsicogatur.claudicat,&saepeseproiiciet,sicutindigestaexhordeoanimaliafaciunt;quaepropterdoloremnoncoquuntcibum,&ideofithorridum,&corpuseiuscalebit,uenaeeriamextabunt,naturasubmissaerit,inpedibusstercushaerebitpropternimiumeorumcalorem,sicutsubtritissoleteuenire:cuiproderitsinonsinaturaccumbere,sedminutimdeambulare,&locosicico:donecsudet.multorummanibusconfricandumest,utuehementiussudet,sanguinemeidetrahesacapite,asuperioribusuenis,sednonmultumsequentidiedeposterioribuslocisdetrahessupratalos.tertiodegambis,ueldesubipsisdolorumlocis.Meminerissemperparumoporteredetrahere.Aquamcalidamdabisinpotu,inquaadiiciespulueremnitri,&triticeamfatinam,pollinemquoquethurisacetabulumplenuminuinomaceratuminfundis,&triduopernaressingulascotylas:betasetiamexcoques,&aquamearumadtrescyathossuffundes,&exercebiseumsingulisdiebus,uentremquoqueeidemexpurgabis,utauferaturhumorpessimus,quidescenditinuenas.Hocgenuspurgationisadhibebis:thimiaccetabulumplenuminuinoueteridulcimacerabis,&singulascorylaspernareseideminfundis,foenumuiridadponisQuodsidefuerit,siccumnitroaspersumdabis.Sinihilprofecerit,castretur,&uitiocarebit:nampodagrararouexateunuchos.Idem.Adstrumasiumentorum.Plerumquestrumae,uelparotides,autscrophuleiumentorumgutturinfestant,&fauciumtumoremproducunt.Nam&subrectosuntcapite,&tanquamabstranguriapraefocantur.Hocprimumfomentiscalidis,&cataplasmateexpollinehordeaceo,&resineunciistribusmeroualidococtis,curariexpedit:&cumcollectiofueritmaturata,scalpellosecariopusest,&quicquidcollectumfueritemittere,&aceto&sale,&oleoinfusoslemniscossubiicere:caeterisquoquediebustraumatico,&medicamentisaptissolertercurare,siuulnuspateat,dumsanetur.Naminhislocisexpraeclusionecitosoletfistulafieri:quaesieuenerit,papyro,&collyriopoteritsanari.Idem.Adfascinatumanimal,eiusdem.Fascinatumanimaltristeest,grauaturincessu,macescit,&nisisubueneris,incidetinmorbum.Bituminisigitur,&sulphurisparumcumgranislauriexaquadefundispernares.Praetereacoriandrum,uelsemenipsiuscumsulphure&redacarbonibuscircumferes,exaquaferuentianimalcomsperges,suffumigabis.Uniuersisquadrupedibusremediumpraestatistasuffumigatio:curat,atquemorbisresistit.Adcossos,uermes,ueltineas.Cossos,uermes,ueltineas,caeteraqueanimaliauentrisextinguit,siheminamcinerisexoliuaelignoaridocollecti,cumheminaoleiuiridispertriduumdabisadcornu.Aliaquoqueconfectio,sedaquaesaepemortiferamliberatpassionem:puluerissantonici,itemqueabsynthiipontici,necnonlupinicrudi,&herbaecentaureae,&eruipollinis,&seminisraphanibinasunciasmittis,addisquecornuceruiniunciam,sem.apiiunciamunam,sinopidisponticipastillostres,opopanacissemiunciam,uinitenetani,uelalteriusausterisextariosduos,oleiuiridissextariumquaetepefactaitaanimalidefundis,utperoscornuaccipiat,incliuoconstitutum,quatenussuccusfaciliusadinterioraperueniat.Posterodieidemanimalconstituaturincliuo,&perclysteremintestinoilliustepidaepotionissextariusingeratur,quatenusalternisdiebusexutraqueparteiniectapotio,coagularequodappellatur,possitinfundere,inquoillaenoxiaebestiolaecoguntur&pertusouentriculoexcruciatadoloribusanimaliapereunt.Idem.Deimpetigineanimalium.Impetiginesquoqueinarticulis,uelgenibusinterneruoscommissuralibuslocisaliquandonascuntur,&fituulnussimileragadio,&nonfacilesanatur,nisistalticis,uelstipticisrebus,nonsinealligatura,uelinterdumadustionecuretur.Malagmasquoqueconuenientesoportetimponi.Idem.Utpiliiumentorumrenascantur.Quodsipilitardiuscrescunt,uiuamtestitudinemsuprasarmentacombures,&cinereseiusinnouumcacabummittes,additisunciistribusaluminiscrudi,medullaeceruinaequodsufficit,&uinoinfusodecoques,&diebusplurimisimponis,reuocarepiloscreditur.Puluisdefabiscombustis,ueldelupiniscrudis,ueldefoliisficicombustisseuocommixtussuperponiturassidue.Quodsinullaprecedentecausadeciduntpili,spieanardi,uuaspassasparitertundes,&exacetodecoques,calidumquemedicamentumglabrocorporiimponens.Pub.Uegetius.Addenigrandospilosalbos.Sialbumpilumnigrescerecupias,atramentisutoriiscrupulosseptem,odolaphinis,aliasrododaphnidissuccumscrupulosquatuor,sepicaprini,quodsufficitparitertemperabis,&uteris.Idem.Utpilinigrialbescant,eiusdem.Ui.295Siediuersoalbospilosfacereuolueris,cuculibermerissyluestrisradicumlibramunam,nitriscrupulosduodecim,inpuluerescogis,heminammellisadiicies,quibuspermixtisuteris.DeSecretisAnimaliuminspecie.OeSecretisEquorum.Cap.Ii.Utferoxequusmitescat.Equuscalcitrosus,uelquoduisaliudanimal,patientersinetsecurariinstabulo,&ferreisapudfabrumcalcearisoleis,siexiguum&rotundumsilicemalterutriauriumimmiseris,&apprehensamauriculammanibusperstrinxeris,acretinueris:sicenimstabitimmotus,&quantumuisferox,quiescet.Siinutramqueauremsingulossilicesintruseris,tammitemhabebis,quamestouis.Expertumaccepitaquodamequisone&stabularioregisNauarrae.Mizaldus.Utequicursunonfatigentur.Luporumdentesmaximi,equisadalligati,infatigabilemcursumillisconciliaretraduntur.Plinius.Adequumclamosum.Sinimisclamosuseritequus,ligeturcapitieiuslapisperforatus,sicenimemendabitur.Addoquodequusauresretroproiiciens,plerumqueestsurdus,&quinunquaminturbaaliorumhinnit.mutus.AutorSimonetaCardinal.Equusutfiatgradarius.Equorumgressum,quemaliquiuocanttolutarium,aliigradarium,seuasturconem,quarationefiatfaecunduaGallis,hauddubiumest,cumenimequustrifariammoueatur,uelextremampedisiuncturamflectendo,uelgenu.Italiligatisbinis,&binispedibus,dextrisinuicem,atquesinistrisinuicem,cogunteosbinos,&binossimulmouere,spatulaetiammota,sedgenupraecipueagitato,atqueflexo.Galli,ultimampedisiuncturamarctouinculoomniumpedumdeuinciunt:itafit,utcogaturequusgenuamouere.AtqueitapatetadAsturconisdisciplinampertinere,utgenuaflectat.Namsiiuncturamsolaminferioremmoueat,etiamsiambasdextrassimulatquesinistras,nonperficigradariumgressumconstat.Suntigiturduogeneragradariiincessusequorum:Gallicus,Italicus.Molliorestincessus,quicunquefitaltioreiunctura,quoniammodicointeruallomochliimultumspariisuperatur.Mulaetummolliterincedunt,motainferioreiunctura,uocaturqueincessusilleTraina:cumautemgenuAsturconiusconcutit,magisgenuflexum,quampes,quodaltiuscadat,dumfigitur.Cardanus.Utequiuariiscoloribusnascantur.Uariicolorisnascenturequi,sitantisper,dummasculusinitfoeminam,stragulodiscoloreillaoperiatur.Namqualesoculisequiineuntiscoloresobieceris,talesproculdubioreferetpullus.AuthorAbsyrtus.Illudipsumetiamincanibusexperiripoterit,acaliisanimalibus.Equosuelpecudes,discoloresprogignere.Equosuelpecudesdiscoloresprogignerequerens,ideffecit,quodimitariomnesiubeo,quiidemcupiunt:ipseuirgulta,acperticaspopulneas,amygdalinas,quaeuefacilecorticibusspoliaripossunt,edolatascorticibusinterseptas,circulisredimitas&sinuatas,uticolubrosalbonigroueinterstinctascolore,incanalibusiuxtaaquasinpascuis,&praesepibusfixit,ubigrexouillipecorisstabulabatur,&coitumineundo,&oculoscircunlustrando,nilnisiuirgasaspicerent,utquosdabantfoetus,diuerseessentcolorati,&passimcandidauellerapullisinfuscarenturmaculis,noniniucundumuisu,siclanigeraomniaanimalia,ueluniuersumpecus.Praeualethocinequis,idqueplurimumobseruant,quihuiusmodicuramhabent,&adcoitumequasadmittunt,&equilia,ubicoitumexplent,tapetis&pannis,uariisdepictiscoloribusexornant,undediscoloresequos,scutulatos,spadices,diuersequecoloratosefficiunt.Porta.Equiuthabeantparuumcaput,&iubampulchram.Caputequipulli,sisepiusfrigidalauetur,extenuatur&macrescit.Atcontrasicollumcalida,crassescit,crinesquecrescunt,iubaquepulchrioreuadit.Cardanus.Adequosobstinatos.Siequus,uelsessoremrespuat,uelnauimingredinolit,ueltimeatrotas,autalia,idquemaximecontingitcastratis,&quimaleuident,&timidis,lapillumexfilosuspensuminauremimmittito.Sihocnonprosit,quodillorumsensumperturbat,oculiuittauinciantur:profuithocsaepe.Uirgaetiamsicaedanturcrura,quaeretro,agitueleleuat:ignisquoquecaudaesubmissus,tuminstrumentumferreum,quoddumretrocedit,illumpungit,&sauciat:optimumenimhocest:itasiinhumumprocumbat,infrauentremsintaculei.Quodsimoderatesolumobnitatur,nonsitautemreses,leuitercastigandus,&reiquamtimetadmouendus:namacriterubiimpellatur,duriorsaepefit,quodmaiuspericulumsubesseexistimet.Idem.Utequiceumortuiprocidant,&posteaalacrioresfiant.Linguaserpentisuirgineacerainclusa,&inauremsinistramcuiuscunqueequidemissa,illumuelutimortuumhumiprocumberecogit:ablata,nonsolumeumexpergefacit,sedetiammultoalacrioremreddit,utretulitquidamAnglus.Equiutinfuroremagantur.Certiusquodlasereequinaribusillitis,cuminfuroremagerent,imoetiamhomines.Atnostrumlaserimbecilleest,autaliud:namlaserpitiumherbaolimerat.Cardanus.Neequi.uelouestranseant.Siexlupiintestinofuniculumfeceris,&illumsubarena,autterrasepeliueris,equos,&ouilepecushactransireprohibebis,etiamsifusteadigantur.Albertus.Equineamuscismolestentur.Siquissuccofoliorumcucurbitaepilosequorum&aliorumanimaliumaestatemediaintinxerit,&madefecerit,nonparuoreimiraculomuscarumtaediis,acmolestiacarebunt.Cardanus.Adequosclauolaesos.Cumususequorummaximesitnecessarius,contingititeragentibus,praecipuetaediosaiactura,siuelferreamsoleamamittant,uelclauopeslaedatur.Afferresolentclauos,&malleolum,idemtenaculaeuicesgerit.Atsiiamexclauoequusclaudicat,exemptoillo,&ungulaexcauatamolliter,necoronalaedatur,autsordesaliqualateat,sulphurliquefactumrepurgatoulceriindito:soleamexterius,nelocumlaesumprematincuruato:reliquapinguedine&ceraoblito,tumsoleaeforamina,quaeclauisnoncomplentur.SicmihicontigitasturconemArchiepiscopiAmulthonisdonodatum,confestimeclaudosanumreddi,inquit.Cardanus.Adequosclauatos,probatum.Ferreasoleaabequoquamprimumauferaturaffectusqueuinooptimelauetur.Quofacto,sumitosambucimediampelliculam,quamsupraaffectumlocumponito,moxaliquotguttasseui,ferrocalidoliquefactiinstillatosuprapelliculam:&soleamferreamprobeadaptato:&equitaquouoles.Exlibromanuscripto.Adcaecitatemequorum.Recipeuitrioliromani◉.s.Salisarmoniaci◉.ii.,zingiberistriti◉.d.Caphurae◉.ii.Caryophyllorum◉.s.Aquaerosarum◉.s.Aquaefoeniculi◉.s.Uinioptimi◉.ii.misce,&poneinuaseuitreoadsolemperdiestriginta.Cumutiuoles,cumpennamolli&paruainhacaquaintincta,equorumoculosinunge,&curaneequioculosfricent.Exlibromanuscripto.Adequorumtussim.Quaquinquesubuesperam,inacerrimoacsortiacetomacerata,&diluculo,ubiexterioremputaminiscallumintabuisseobseruabis,infaucesequitussientis,linguaexerta,proiecta&deuorata,tussimilliuscurant.ExcuiusdamHippiatrisecretis.Adscabiemequorum,probatum.[Recipeaxungiaeporcinae◉.s.Oleilaurini◉.i.s.Argentiuiui◉.ii.Elleborialbi◉.i.]Miscebene.Exlibromanuscripto.Adunguemoculorumpuluis,hominibus&equisidoneus.Recipeouumgalline,extrahealbumentotum,uitelloaddetantumsalis,quantumalbuminisspaciumcontinebatur,miscebene:deindeaccipelignumalniuiridebracchiimagnitudine,&dimidiaeulnaelongitndine,facqueineoforamensecundumlongitudinemsatislongum,utuitellumcumsaleimponipossit.Impositouitello,foramenclauiligneoeiusdemarborisobturaoptime,nequouismodoexpirarepossit.Igniimpone,&ure,donecincarbonemuertatur,ueldonecmixturaimpositaacarbonesecernatur,quamaufer,&serua.Quodsiutiuoles,intenuissimumpulueremredigito,&percannullampennaeadcicerismagnitudineminoculumsufflaricurato.Exlibromanuscripto.Adequorumdysuriam.Siequidysuria,seumeiendidifficultatelaborent,foliatissambuciramisundiqueillorumcorpusdiu,acblandeuerbera,&tumdemumfoliaipsacolloLiberUi.301eorum,&capiti,necnoncorporiuniuersocoapta.Namiumentorumimpedimentisarbusculahaecmaximopereconfert.SimonetaCardinal.Adurinaedifficultatemequorum.Quidamcepamablatocorticecircumuesicamponunt.Aliiapiisementritumcumuiniheminisduabus,autcepaesemeneodemmodocumuino,autcolumbinumstercus,autpoliifolia,autsmyrniicorticemsiccum,autnitridrachmam:cumalliicapitecontuso,infunduntcumuino.Aliiuinonigrosoloutuntur.Absyrtus.Adsanguinismictum.Sisanguinemmingatequus,lomentofabepurgatococto,adipemceruinummiscebis,&cummodicouinoperosadtriduuminfundes.Autlactiscaprinihemina,amyliminadimidia,ouadecem,oleicyathitres,omniamixtasimulpercornuinfundantur.Idem.Depulmonisuitiis.Uitiainpulmonehaerentia,&consistentia,acetumacretepefactum,&infusumsanat:auturinahominiscumadipissuilliliquefactidrachmisxx.Cauendumautem,neexmulieresiturina,cuinaturalessubeuntpurgationes.Idem.Detussiequorum.Incipientetussi,farinamhordeaceamammixtisfabis,auteruo,inpotuexhibereoportet.Inualescenteautemtussi,melliscyathosduos,picisliquidaetantundem.oleitantundem,butyridrachmasxxiiii,calefacies,&adipissuilliueterismodicaparteadiectaexhibebis.Quodsinequesicsedetur,marrubiumterescumoleo&sale,uinoquedilutainfundes.Aliimarrubiisucco,&oleo,&rutaesyluestrisradiceuruntur,quidamthusammiscent,autipsocumoleoutuntur.Idem.Adanhelosorequos.Agaricuspromedicamentomaximeaphelosisequisconuenit,&foenugraecum:sicequummeumcuraui:laudantueteressanguinemcatuli,quidecemdiesnonexcesserit,inpotu.Itempotensauxilium:examarisnucibus,hydromellite,&syluestriscucumisradicefiantpastilli,&cummelledentur:radixquoqueherbaelanariaepectoriuelaurium,uelnariumradicibusimpacta,uelexmoriradiceerrhinum,&capitisfrictiocumuinomodicooleiadiecto.Caeterumfamiliariaauxiliaacria,&ualidaessesolent,cuiusmodisulphur,nitrum,piper,castoreum:rutaquoqueinplurimismorbisconuenit,uictusplerunqueabstinentiamequisibiinstituunt.Exhiberidebentomniacumlacteautuino.Sed&gentianaeradixutilissimaest.Cardanus.Adequorumherpetem.Herpetiuero,quemuermemuocantueterinarii,uermiculumquiincarduifullonumuerticenasciturpenaeanserisinclusum,absqueoffensa,discissacutefrontis,inserito,consuitoqueuultius,soletuigintipostdiesemori,totidemquediebusequusliberatur.Aliihelleborifrustumrecondunt:urticafaetidainpotu,&cibodata(scrophulariamuocant)estpropriumhuiusmorbiauxilium.Curantaliiigne,aliisectioneuenae,atquepurgationibus,quaeduofermeomnibusmorbisequorumconueniunt:cumenimparumdormiant,plurimouerociboutantur,atqueexercitio,tumabsqueordine,utroqueauxilioindigent.Expurgationibusmaximeconuenitmedicamentum,quodexmyrrha,gentiana,aristolochialonga,radicibusebuli,&baccislauriconstat.Cursuapurgationeexercentur,inaquaautemabustione:liberisinpascuisabutroquenutriuntur.Generaliterautemsiinpascuisnonsint,lococalidoegriequialendisunt,bonisquecibis.Sanguiscastratisnonadmodumminuendus,quiaminusabundat:eo&plusetiamsiabundent,laeduntur.Cardanus.Neequiautbouesmorbispremantur.Equi&bouesaliquomorbononprementur,siilliscornuceruinumappenderis.Absyrtus.Remediumcontraomnesmorbosequorum.Aduersusuniuersasinfirmitatesequorumuelboum,ubiprimumcoeperintaegrotarepotioistasuccurrit:Radixscille,radicespopuli,quaeGreceappellaturrhamnos(namestfuscior,&nubellula)&salescommunesquantumsufficitmittesinaquam,eamqueanimalibususqueadsanitatemdabisinpotu.Quodsidesperatasualetudinespraeoccupareuolueris,neunquamaccidantanimalibustuis,incipienteuerehancillispraeparabispotionem,&per14.diescontinuosdabisinpotu.Pub.Uegetius.Deoculoruminflammatione.Sioculusequisitinflammatus,thurismasculi,siueutaliihabent,medullaeagninaeutriusquedrachmamunam,croci,ossissepiae,utriusquedrachmamunam,oleirosaceidrachmasdecem,candidumouorumdecem,miscebissimul,&sublines.Aliudadoculuminflammatummedicamentum,constatexthure,amylo,melleattico.Absyrtus.Dealbugineequorum.SalammoniacumtenuissimumadmelAtticum,autaliudbonummisceatur,&illinatur,autbutyritantiademadiiciatur.Autsepiaeostritumperharundineminsuffletur.Aursilphiiradixcumoleotusa,bisindiesublinatur.Auterucaesemenintegrum,uelutestinsuffleturinoculum,&sinatur,donecseminaattenuatoriasuaacredineextenuent&extergantipsasalbugines.Idem.Deprofluuioalui,equorum.Sialuusfluat,sanguisexuenisincapiteauferatur,bibataquamtepidamfarinahordeaceapermixtam.Siindenihilomitiusmalumfiat,oleumpernaresinfundatur.Cohibentautem&malipuniciputaminaaluumprofluam,unacumrhoesyriacocontusa,&perosexhibita.Idem.Detormineequorum.Equustorminosuslaueturaquacalida,&contegatur.Deindemyrrhaedrach.u.uiniueterisheminasui.oleiheminasiii.simuldiluta,&intrespartesdiuisa,infundito.Uenterinsuperaquacalidamarina,autmyrtibaccis,inaquacoctis,calfiat.Poliietiamfolia,autabrotanum,autamygdalaeamarae,ammixtouinonigroausteroinfundantur,autmalipuniciputaminacumaqua.Prodest&apiisemen,&cucumerispariportione,utrumquecummellis&uiniparimensurainpotudatum.Autcardamomisementritumcumaqua,Medicaetiamherbamadidaobiicitur,itemquehordeum.Uoluulosiporroequiinfusopersedemimmissoeluuntur,quodexbetaaquaeincocta,&nitri◉.xl.additisolei◉.xxx.constat.Eodemmodo&nitrumtritumcumuinoinfundereperanumpotes.Similiteretiamsiadterramminxeris,&lutoindeacceptouentremilleueris,torminasedabis.Idem.Defebrienteequo.Febricitansequuscalidolauacrocuretur,hyemeuerofoueatur,utnefrigescat.Alimentumpotissimumerui,auttriticifarinaeexhibeatur.Inpotuaquatepidaofferatur,uinocumoleotepefactototumcorpusinungatur,uenterquepurgetur,&sanguisexcollo,autueniscircaguttur,siuepectus,autdepededetrahatur.Genuaautemcalidoconfricentur,ubiueroconualuisseuidetur,aquacalidalauetur.Siueroexlassitudinefebriciter,&macilentusreddatur,lactiscapriniheminam,amylimensuram,oleiheminaedimidiam,ouaquatuor,ammixtoportulacaecontusaesucco,addiestres,autpluresinfunde,donecsanusfiat.Siueroobhumorumimpressionemintonsillas,autpartescircacaputfactam,febrierit,confouendusestipse,&palatumeiussalecumoriganotuso,&peroleumexcolatoillinatur.Pedes&genuaaquacalidacalfiant.Partescircaossalanotrito,&uinifececonfricetur.Algisautuiridigramine,seufoeno,absquehordeonutriatur.Siuerosanguispernaresipsiferatur,coriandrisuccus,autlaserissuccusdilutus,pernaresinfundatur.Idem.Adimpinguandosequosgraciles.Sigracilescatequus,frumentumtorrefactum,authordeumpinsitumduplamensuraipsiobiiciatur:terindiepotumducatur.Siueroperseueretmacies,furfurfrumentomisceatur,&leuibusgymnasiisexerceatur.Atuerosinonsitedax.solani&poliifoliaaquapotabilitrita,&dilutanaribusinfundunt.Hordeumuero&eruumaquamacerataproponunt:autmelanthiicyathosduosterunt,&ammixtisoleicyathistribus,cumuiniheminafaucibusinfundunt.Nauseantemcurabisalliotrito,&uiniheminaaffusa,acdata.Siurinaeemittendaedifficultateteneatur,ouorumdecemcandidumadpraedictaammixtumperosinfundimus.ConstantinusCaesarexAbsyrto.Malagmaadneruosclaudosequorum:[AccipeSepihircini◉.Mollicidenaese◉.Resinae◉.Eruginisse◉.]Misce.Publ.Uegetius.Compositiopuluerisquadrigarii.Quadrigariumpulueremuocant,quiexdiuersopigmentorumgeneremixtus,&perseadiuuatequos,&aliaanimalia,&aliispotionibuspromodo,uelcurationemiscetur.HuiusChirontalemcompositionemsaluberrimamcredit:[Tragacanthiponderaiii.Aloe◉.ui.Myrrhae◉.ui.&◉.i.Costi◉i.&◉.i.Armoniaci◉.i.&◉.i.Casiae◉.i.◉.i.}Abrotani,}{singul.◉.i.Gentianae,}Aristolochiaelongae,}Centaureae,}Betonicae,}Saxifragiae,}Samsuci,}Opii.Eupatoriae,◉.ui.Cardamomi◉.ui.Folii◉.iii.Spicaenardi◉.iii.SpicaeCelticae◉.ui.Asari◉.i.Dauci◉.iii.Castorei,Opopanacis,Galbani,Strutii,singul.◉.ui.Panacisradicis◉.i.Liquiritiae◉.ui.Absynthiifascesiii.Succiherbaeperistereisiccae&cribratae◉.u.]Haecomniapariterconteres,&diligentissimeinuaseuitreo,uelstanneoseruabis.Cumopusfueritsingulacochlearia,uelamplius,siuirespatiuntur,equisueliumentissingulisdabis,additouino&oleo.Interdumaliispotionibusmisces,siratioartis,uelcuramandauerit.Publ.Uegetius.Utequaeabortiant.Aristotelesdicit,quodequae,quandoodoramfumumlampadisextincte,aboriuntur,&indignantur:utsimiliterhocacciditquibusdammulieribuspraegnantibus.DeSecretisAsinorum.Cap.Iii.UtAsinusnonrudiat.Asinuslapidemhabenscaudaealligatumruderenonpotest.SimonetaCardin.Asinianimodelinquentes.Illudsilentionequaquaminuoluam,quodPlutarchustacitumnoluit.quidillud,inquies?asinos&equoslinquianimo,quificosdorsuariicomportarint:sedmaioremiraculodignumestremedium,quo&ipsis,&hominibusquoquesuccurritur.Exanimatafereiumenta,extinctosquepenedeliquiouiriumhominesobiectuspanisreuocat:namquesipauxillumhuiusuorauerint,protinusciboseserecolligentesroborantur,&pristinumiterprosequuntur.NecsecusinhominibuseuenisseidemprodiditPlutarchus:Brutum,inquit,peraltasniuesinApolloniamproficiscentem,cumanimusdefecisset,panisabhostemurosurbisdefendenteproiectus,extemporerecreauit.Claudicatioasinorumutsanetur.Caeterumclaudicantesasinoscurabis,siaquacalidatotumpedemcircumlaueris,&scalpelloexpurgaueris:Ui.309quodpostquamfeceris,urinamueteremcalidam,inquaadepsmaximecaprinuseliquatussit,autsiishaberinequeat,bubulus,cirlibercunfundes,atquehocfaciesusquequosanitatemadipiscatur.ConstantinusCaesarexAbsyrto.DeSecretisBoum.Cap.Iiii.Boumcicuratio.Nouelloscumquisemeritiuuencos,sieorumcollainfurcasdestitutasincluseris,acdederiscibum,diebuspauciseruntmansueti,&addomandumproni.Uarro.Bouesnepedessubterant.Bouesnepedessubterant,priusquaminuiamquoquamages,piceliquidacornuainfimaunguito.M.Cato.Bouesutualeant.Bouesutualeant,&curatibenesient,&quifastidientcibum,utimagiscupideappetant,pabulum,quoddabis,amurcaspargito,primopaululumdumconsuescant,posteamagis,&datorarenterbiberecommixtamcumaquaaequabiliterquartoquintoquoquedie.Hocsicfacies,itaboues&corporecuratioreserunt,&morbusaberit.Idem.Bouesutnonfiantdebiles.Eruummaceratumtritumsingulismensibusinpotuexhibe,plagamboumcurabismaluasyluestri,trita,acillita.Democritus.Boueslaborantes,utnonlassentur.Oleo&terebinthinacoctiscornuaillinito.IdemBouesutamuscisnoninfestentur.Laurifructumtenuissimetritum,&exoleococtum,bobusillinito,autexsaliuapropriaipsorumboumeosinungito.Tauriillitonaribusrosaceo,tenebrisoffusisuertiginosifiunt.Aphrican.Bouesutpinguesfiant.Bouespinguesfacies,siredeuntibusapascuisprimadiebrassicamconcisam,&acriacetomaceratamobieceris:deindepaleasexcussas,&furfuribustriticeismixtas,addiesquinque.Sextaautemhordeimolitiheminasquatuor,&sexsequentibusdiebuspaulatimalimentumauxeris.Ethyemequidemcircagalliciniihoramnutries,deindecircadiluculum,quando&potumdabis.Reliquumalimenticircauesperam.Aestateautemprimumpabulumsubdiluculum:secundumadmeridiemofferes,deindepotumexhibebis,&sictertiumpabulumcircahoramnonamdabis:&rursuspotumhyemequidemaquamcalidiorem,aestateautemtepidam.Atuerooraipsorumurinacolluuntincumbentempituitamextrahentes,&linguamauermibuspurgantesuolsellaexemptis.Nascunturenimuermesinlinguisipsorum,quosdeindesaleconfricant.Sed&stramentiipsorumcuramhabereoportet.Sotio.Bossiaegrotarecoeperit.Bossiaegrotarecoeperit,datocontinuoeiunumquumgallinaceumcrudum,integrumfacitodeuoret.Postridiecaputulpiciconterito,cumheminauini,facitoqueebibat.sublimiterterat,&uaseligneodet.Bosqueipsius,&quidabit,sublimiterstet.Ieiunusieiunobouidato.M.Cato.Bobusmedicamentum.Simorbummetues,sanisdato[Salismicasiii.Folialauriiii.Porrifibrasiii.Ulpicispicasiii.Alliispicasiii.Thurisgranaiii.Herbaesabinaeplantasiii.Rutaefoliaiii.Uitisalbaecaulesiii.Fabulosalbosiii.Carbonesuiuosiii.Uinis.iii.]Haecomniasublimiterlegi,teri,dariqueoportet.Ieiunussiet,quidabit.Tertriduumdeeapotioneunicuiquebouidato.Itadiuidito,cumterunicuiquedederis,omnemabsumas.Bosqueipsius,&quidabit,facitoututerquesublimiterstent.uaseligneodato.Idem.Bouesutpinguescant:eorumquelectus.Bobusexequisroboreaeplantaecumstraminesuppponantur:sicenimiacentibusmolle,stantibusdurumfiet.Pinguescuntbouesdulcibusfrondibusulmi,Sole,&lotioneaquae.Cardanus.Decapitisdoloreboum.Doloremcapitisbouispriuscognoscereoportet.Quandoigiturdemissisauribusnoncomedit,capitisdoloradest.Linguaigituripsorumthymotritocumuino,&allio,&saletenuiconfricetur.Ptisanaetiamcrudauinodilutaprodest.Quin&laurifoliismanusplenaemensuraacceptis,&inosimmissis,autmalipuniciputaminibusmedeberis.Etmyrrhamagnitudinefabaeinduabusuiniheminisdiluta,&pernaresinfusacurabis,Democritus.Deprofluuioaluiboum.Rhamnifoliacontusa,&bitumineintectaederedato.Aliimalipunicaefoliatusa,&polentaobducta,inciboexhibent.Aliifarinaefrumentisiuetriticitorrefactiheminasduas,cumaquaemensuradimidiasubactasexhibent.Idem.Detormineboum.Quitorminibusuexaturbos,inunolocononpersistit,nequecibumattingit,sedsuspirat,acgemit.Modicumigituralimentumipsiobiiciendumest,&carocircaunguesperpungenda,utsanguisindepromaneat.Quidamcircacaudamaperiunt,utsanguiseffluat,&panniculoobligant.Aliicepas,&salemsimuluniunt,&coactainsedem,quampenitissimeprotendunt,&adcursumcogunt.Aliinitrumtusumperosingerunt.Idem.Defebrienteboue.Bosfebriensnonadmittitcibum,deorsumnutat,lachrymatur,sordesinoculishabet,circaoculoscauatur.Eumcuranthocmodo:Exopacislotisgramencapito,&lauato,eiqueedendumpraebeto,autuitisfolia.Inpotuexhibeaturaquaquidemfrigidissima,uerumnonsubdio,sedmaximelocoumbroso,auresuero&naresspongiaaquaimbutadetergantur.Quidamcauteriofaciemipsiusperurunt,&partessuboculisitidem,easquespongiaurinauetericalidaimbutabisperdiemconfricant,doneccrustaeexcidant,&uulneracicatricemrecipiant.Lancinanturetiamaures,utsanguiseffluat.Quidampolentamuinosubigunt,&edendampraebent:aliimuriadissoluunt.&amiculisconcalefaciunt:aliicytisumpraebentcumuino,idquodnonbobustantum,sed&aliopecoriauxiliareest.Didymus.Detussienteboue.Hordeummolitummaceratum,&palearumtenerrimaspartesrepurgatas,&eruimolitiheminastresintrespartesdiuisas,singulatimedendaspraebeto.Quidamartemisiamherbamtritam,acdilutamaquaexprimunt,&antepabulumaddiessepteminfundunt.ConstantinusCaesar.Desuppuratisbobus.Siulcussuppuratumcollegeritbos,urinabouisuetericalidaipsumpurgare,aceluereoportet,&lanisextergere.Deindeemplastraexsaletenui,acpiceliquidaimponere.Idem.Adbouesclaudos.Siobperfrigeratampartembosclaudicet,pedemlauareoportet,&affectampartemscalpelloaperire,&urinaueterefouere:deindesaleminspergere,&spongiaautpanniculoextergere:posteaadipemcaprinum,autbubulum,adferrumcalidumaffrictumdolentipartiinstillare.Siexcalcataspina,auteiusmodiquopiamclaudicauerit,aliaquidemsimiliterfaciendasunt.Uerumceracumoleouetere,&melle,eruiquefarinacolliquata,&refrigerataulceriindatur,deindetestatenuiscribrata,adficusautmalapunicatusaammixtaimponatur,&panniculointegatur,obligeturquediligenter,utnihiltemeresubeat,donecstarepotuerit.Sicenimsanuseuadet.Tertiaautemdieresolue,eademqueadhibe.Siueroobinfluentismateriaeimpetumclaudicarit,parsipsacumoleo&passococtocalefiat:deindecrudahordeaceafarinacalidaimponatur.Quumueromaturafactafuerit,&mollis,diuidatur,aceluetur:elotaeautempartidiuisaeliliifolia,autscillacumsale,autpolygonum,autmarrubiumtusumimponatur.Florentinus.Descabieboum.Scabiem&eruptionesurinabubulaueteri,&butyroquidamoblinentes.Aliiresinam,autpicemliquidamcumuinocataplasmatismodoimponunt,&sicipsossanant.ConstantinusCaesar.Deuermibusboum.Aquafrigidaquidamirrorantulcera,&sicenecantuermes.Idem.Adpeliculusbum.Bouemsupinumdeiicere,acprosternereoportet,&capitesursumspectante,linguamcontemplari,anbullashabeat.Hasautemferramentisacutis&ignitisinurereoportet,deindesyluestrisoleaefoliiscontusiscumsaleulceraillinere,autsaletenuicumoleo,autbutyrocumsale.Autcucumerissyluestrisaridiradixcontusa,simulcumficubusadedendumpraebeatur.Autpolentaeheminaeduae,&farinaefrumentitorrefactitantundem,uinomadefactaexhibeantur.Idem.Sibouemserpensmomorderit.Sibouemserpensmomorderit,Melanthiicaetabulum,quodMediciuocantSmyrnium,conreritoinuiniueterishemina.Idpernaresindito,&adipsummorsumstercussuillumapponito.Etidemhoc(siusuuenerit)hominifacito.MarcusCato.DeSecretisTaurorum.Cap.U.Uttauricicurescant.Tauriindomiti&feroces,ficoalligaticircurantur,&immobilesconquiescunt.Quod&caprificoillorumcolliscircundatae,Pliniusadscripsissemihiuidetur.Taurusutmansuescat.Aelianustradittaurummansuescere,sidextrumipsiusgenufasciadeligetur.AccedatexSeneca,quodsicutitaurosrubicunduscolorexcitat,itamappaalbaursosacleonesproritat.DeSecretisOuium.Cap.Ui.Utouesaliquemsequantur.Queseumsequisolent,utscripsitDidymus,quiuellereillarumauresobturauerit.Utariesnonincurrat,necimpetat.Cornuaipsiuspropeauriculaseiusperforato.ConstantinusCaesar.Utpraegnanteouecognoscaturqualemcoloremhabeatfoetus.Aperitopraegnantisos,&siquideminuenerislinguamipsiusnigram,nigrumagnumpariet.Siueroalbam,album.Siautemuariam,uariuserit&partus.Didymus.Utagninonaegrotent.Hederamaddiesseptemedendamexhibe,&nonaegrotabunt.Idem.Quesnescabraefiant.Quesnescabraefiant,amurcamcondito,purambenefacito,aquamubilupinusdeferuerit,&faecemdeuinobonointerseomniacommiscetopariter.Posteacumderruderis,unguitototas,sinitobiduumauttriduumconsudent:deindelauitoinmari:siaquammarinamnonhabebis,facitoaquamsalsam,ealauito.Sihaecsicfeceris,nequescabraefient,&lanaeplus,&melioremhabebunt,&ricininoneruntmolesti.Eodeminomnesquadrupedesutitor,siscabraeerunt.M.Cato.Ouesutacibodeterreantur.Lupistercusinstabulispecudumoccultatum,nonsolumeasaconsuetocibodeterret,sedetiamuelutioestroquodammaleficiiactas,ultrocitroqueexagitari,balare,&continentertrepidarecogit,acsipraesensesset,autcumeisdiuersareturinfensissimus,acuoracissimusillarumhostislupus.Quemuelexsoloodorelatitantiseiusfimisibiinsidiariputant.Neciisrebusfaciunt,donecablatumsenseritdictumstercus.Hocsaneaucupiouidiquosdamimpostorescircunforaneos,iactitantessepecorisaegrotantis,uelaliteraffecti,summosessemedicos,magnapecuniasimplicesrusticosemunxisse,uelpropecuniapraepinguemouiculamsecumasportasse.IdemposselupicaudamtraduntRhasis&Albertus:imoueroquiduisexeoanimaliadcaudastranslatum,tantaesteiusantipathia&naturalisdiscordiacumouillopecoreuniuerso.Mizaldus.Adouiummorbosmirumremedium.Uentriculumarietisinaqua&uinococtum,plerosqueouiummorbossanareinpotudatum,haudimmeritoproditumest:namsympathiaest.Cardanus.Quando,&quomodoouestondendae.Nequefrigoreadhucexistente,nequeaestatistempore,sedmediouereouestondereoportet.Uulnera,quaeintertondendumcontingunt,piceliquidaillinantur.Reliquumcorpusexuino&oleo,autsuccolupinorumamarorumdecoctorum.Praestattamenuinumpariamurcamixtum,autoleum&uinumalbum,cera&adipecommixtisillini.Hocenim&lanaenocumentumnonasfert,&scabiemfierinonpermittit,&ulcerationemfieriprohibet.Obseruareautemoportet,utprobedetersae,postprimamdieihoram,resiccatororepernocteminlanasillapso,tondeantur,magisutiqueinSole.Exudanteenimdumtondetur,ouiculasudorlanisexcipitur,lanaquecoloratior&molliorredditur.Didymus.Utoues&capraepestilentianonlaborent.Siciconiaeuentriculumaquacontritum,cochleariiuniusmensurasingulisinfuderis,pestialentianontentabuntur.ConstantinusCaesar.Utpecoramultumlacfaciant.Omniapecoraimmensumlacdabunt,unaquefetumnutrient,sicytisumcomedetint,autdictamnumuentribusipsarumalligaueris.Aphricanus.Pestilentiaeouiummedela.Prouidereoportet,utouesprimuminpestilentemmorbumnonincidant.Uereitaqueincipientesaluiamontana,&marrubiumherba,simultusainpotumisceantur,adquatuordecimdies.Idem&autumnototidemdiebusfaciendumest.Siueroeascorripiatmorbus,iisdemremediisutendum.Cytisiquoquefoenumprodestinpabulosumptum,&harundinisradicestenerrimaeinpotumaceratae.Aegrotantesinsuperinaliamregionemtransferendaesunt,utnequesanaeipsispermisceantur,&ipsaeaqua&aerealioparticipantesconualescant,&corroborentur.Leontius.Adouiumscabiem.Scabiesneabinitioquidemaccesserit,siquisposttonsuramexhis,quaediximus,illinat.Siueroexnegligentiatuacontingat,curabisipsamhocmodo:Amurcainsulsaexcolatur,&aquainqualupiniamarimaceratisunt,&faexuinialbi,singulaparicopiamixtainuasculocalefiunt,&exhisillitaouisadbiduumpermanet.Tertiadeindeexaquamarinacalidalauatur,&posteaetiamexaquapotabili.Aliicupressipilulassimulcumaquaaffundunt.Aliisulphur&cyperum,cumcerussa&butyrotusaillinunt.Quidammingenteasinoinuia,idquodconsistitlutosumillinunt.Quidamadhucdiligentioresmeliusfaciunt,&nonpriusquicquampraedictorumremediorumscabiosaeadhibent,quamparsaffectasitdetonsa,&urinauetereconfricta.Scabiemporroouiumcurabisetiamurinalauando,&sulphurcumoleoillinendo.Didymus.Addiuersosouiummorbosremedia:SiSolisardoroueslaeserit,caduntqueassidue,&nonedunt,betaesyluestrissuccusexprimatur,&infundatur:coganturqueetiambetasedere.Sidifficilemhaberentspirationem,auresferroincidantur,&inalioslocostransferantur.Situssisuexet,amygdalaepurgatae,&tusae,uinicyathistribusmixtaepernaresinfundantur.Siexnocentiorepabulouenterintumescat,sanguinisdetractionecurabisipsas,lancinatis&apertissupralabrauenis,&his,quaesubcaudasunt,iuxtasedem,sed&hominisurinamsesquiheminaemensurainfundereoportet.Siuermescumherbacomederint,idemfaciendumest.Sihirundinemglutiuerint,acetumacrecalidum,autbleuminfundatur.inuulnussaltenuistorrefactuscumpiceliquidaimponatur.Siareptiliquapiammorsasit,autpercussa,melanthiumcumuinopraebeatur,fiantque,&obiicianturea,quaeinbobus&reliquispraediximus.Lupiinpecoranonfacientincursum,&scillamei,quiduxgregisappellatur,alligaueris.Anatolius.DeSecretisHircorum.&caprarum.Cap.Uii.Nehircifugitiuifiant.Hircifugitiuinonerunt,sibarbasillispraecideris.Florentinus&Zoroaster.Utcapraemultumlacpraebeant.HerbamQuinquefoliumPentaphyllumGraecisdictam,antequambibant,addiesquinqueesdendampraebe.Capraemultumlacfaciunt,sidictamnumcircumuentresipsarumalligaueris.Florentinus.DeSecretisPorcorum.Cap.Uiii.Adimpinguendosporcos.Pinguescuntporcifurfuribusfrumentaceis,&quisquiliisarearum,&frumento.Hordeumautemsuprahoc,quodpinguefacit,etiamadgenerationemindifferensanimalfacit.Florentinus.Pestilentiaesuummedela.Porcipestilentemaffectionemnonincurrent.autillapsisanabuntur,siinaquamundebibuntasphodeliradicesconieceris,autetiamubifrequenterlauantur.Idem.Suesneaegrotent.Suesnonegrotabunt,sinouemcancrosfluuialesedendospraebueris.Cognoscunturaegrotantessueseuulsiseceruicepilis.Sienimipsipilipurifuerint,sanisunt.Siuerocruentati,autsaniemquandamcrassioermcircapiloshabuerint,egrotant.Democritusigiturphysicusasphodeliradicismodicetuseminastres,singulissuibusinciboadmiscereiubet,&anteseptimumdiemfirmamsanitateminderecuperaretestatur.Sifebricitent.sanguisexcaudadetrahendusest.Sitonsillaeinfestentur,exscapulissanguisauferatur.Siueroignotusmorbusoccupet,perdiem&noctemtotamincludantur,nequecibusnequepotusipsisofferatur.Uerumradicescucumerumsyluestriumtusaeinaquammittanturperdiemacnoctem,ipsaqueaquapostridieinpotupraebeatur,postquamenimlargiusbiberint,paulopostmorbicausamsimuleuoment.Quandoquidemueroedaxanimalest,splenemquemaximeaegrotat,prunastamaricisinaquaextinctasinpotuexhibe.Sed&hominesuinumproaquasupramiricaeprunasfusum,acpotatumsanabit.CuireieuidenstestimoniumDemocrituspraebet.IdemDemocritushominissplenimedelampromittit,siferrumpruniscandefactumaquaextinguas,deindeaquamacetomisceas,&bibendumdolentisplenempraebeas.Quumueroareptilibuscommorsaefuerintsues,iisdemauxiliis,quaeadpecorapraediximus,curabuntur.Didymus.DeSecretisCanum.Cap.Ix.Canisutquemuissequatur.Pinguedinemdematricecanissumito,&cumpaneadcommedendumcanidato:&sequetur.Eademetiampinguedinecalceamentainuncta,efficiunt,utcanesomnessequantur.Fallopius.Canisnetedeserat.Canisiranamcoctamdederis,efficies,utnunquamatediscedat.Uerumegoranaspluresdedissecanibuscoctasobitermeexistimo,quitamenmihinonparuerunt.Uerumsicumdiscedunt,abaliouerberantur:sicibumatesolumaccipiunt,nondeserent.Existimantquidam,exhibitopanesubalacontento,itautsudoremaduerit,fieriobsequentioresamantioresquedomini.Cardanus.Canesnelatrent.Siuiscanesnelatrent:Nigricanisoculumuiuentiiamipsidetrahatur,sitecumdetinueriseum,aliicanestibiadherenti,ueliuxtaeosambulanti,necadlatrabunt,necforasuocesemittent:quodfortasseeuenitodoreoculi.Uiolentiusoperabuntur,&tutiusdeges,sioculisuelluporumcordecomitaberis.Sicquoquediciturdehyenaelinguainmanudetenta,necsolumillacaneselingues,sedgestantemabeisincolumemreddit.Io.Bap.Porta.Canesutobmutescant.Similisuirtusestinoculishyenae,quaequodcunqueanimallustrauerit,euestigiohaeret,stupescit,&moueresenonpotest.similisuirtusestinoculisluporumquorundam,quisiquempriusuiderint,stupescit,&raucescitadeo,utsiclamareuoluerit,nonhabeatuocisministerium.Agrippa.Utaliquemcanesfugiant.Corcanishabentemfugiuntcanes.Idem.Canesutquamcelerrimeuenationiseaccommodent.Primumresoluendumest,cuigeneriseosapplicareuelis,&eorumanimalium,quaeuenationisuntdestinati,sanguinemcumoffisstatimpostablactationemsubministres:nempesiadceruos,&lepores,ceruinum,uelleporinum:siadapros&uulpes,aprum&uulpinumsanguinemdabis.Siadperdicescor,&intestina,&caputporriges.Hacrationefiet,utstatimhorumanimaliumuestigiainsequantur,necaliisauiculis,autanimalibusobuiisanimumapplicent,&arectauenationeauertantur.Exlibramanuscripto.Canesnerabiecorripiantur.Subestlinguecatellorumneruusuermiculieffigiempraeseferens,rotunda&teretiforma:quisieximatur,nosarabieimmunesreddit,facitqueutminimolatratusintinfesti,necquenquamlaetalimorsuimpetant.Colum.&Plinius.Adcanumrabiem.Rabientescanesconcludantur,cibusquenonprebeaturaddiemunum,deindeexueratroquippiaminpotummisceatur.Quumfuerintpurgati,hordeaceopanenutriantar.Eodemetiammodocommorsosarabiosiscanibuscurabis.Theomnestus.Canummorbicuratio.Canumuenenasunt,spongiafrixacumadipedeuoraturenim,necreddipotest(tumetenim)necconcoqui(estenimcontumax.)Eademratione,sedminusoccidunt,pellesanimalium:nuxilla,quamuomicamuulgusuocat,leuisatquedura,tumuitrum:namreliquauenenauomeresolent.curanturautemoleocopiosoebibito,quod&inmorbisspontenascentibusplerunqueutileest.Cardanus.Adcanumpublices,scabiemque.Publicescanumperdesaquamarina,&muria,deindecyprinoillitocumueratro,aquaque&cumino,&uuaacerba.Autcucumerisradiceillitacumaqua.Praestatautemamurcacorpusillinere:scabiosisenimmedebitur.Theomnestus.DeSecretisAnimaliumsyluestriumingenere.Cap.X.Animaliumferitasutmitigetur.CrateuasHippocratisherbarius,traditaspersuplantaeoenotheraeexuino,omniumanimaliumferitatem,nedumhominummitigari.QuodderadiceintellexitTheophrastus.SicAelianusoenuttamceruos,&canesinebriarescribit.Ferasutarceas.Utaferistutussis,praeterarma,haecsuntauxilia.Igniseumenimhorrent:nonitaserpentes,namquaedamseuoblucem,seuobcaloremsponteaccendunt.Funisattractus:uelsidesitlignuminmedio:namubiuiderint,insidiasliment.Retroetiameuntesuersusillos,absconsocapite,sediumentapraecipuetiment.Etcornu,siquisinsonetuehementius.Constatergomachinasigneasquadrifariamillasarcere,aspectuignis,strepitusauditu,foetorisolfactu,tumdemumsiattingas.Odoreetiammaximetetroabigerentur,siuisodoris,autsonitus,autlucisaugeriadeoposset.Cardanus.Utaferistutussit.Siquisleonispinguedineperunctus,aferisesttutus,cumodoremillumseuuiuentis,seumortuiexpauescant.Hocautemmaximecumintrepidusobuiamiueris:namsifugamarripueris,uixodorempercipient.Cardanus.DeSecretisAnimaliumsyluestriuminspecie.DeSecretisCeruorum,Cap.Xi.Certiquomodissenetutemrenuent.Notumest,quodceruirenouantsenectutemsuamcomestioneserpentum:eodemmodophoenixrenouaturperrogum,quemsibiconstruit.Com.Agrippa.Adceruosfugandos.Ceruiformidantfuniculum,quipennasquasdamcircumsitas,&appensashabet,nimirumpennarummotumimaginantes.Contemnuntautemeiusmoditerriculamenta,ubihominesipsisastantesuiderint.Democritus.Adceruosalliciendos.Ceruitibias,&fistulasconcinnasaudientes,nonaufugiunt,sediucunditatetonorumcaptipermanent,atquesiccapiuntur.Idem.DeSecretisAprorumsyluestrium.Cap.Xii.Utquisasyluestribussuibussecurussit.Siuelisabincursusyluestriumsuumsecurusesse,cancriungulas,acpedesproamuletoalligatoshabetoDemocritus.DeSecretisLeporum.Cap.Xiii.Aeetasleporumquomodosciatur.Annorumquotsintlepores,siquisuelitscire,inspicereoportetforaminanaturae:quodsinedubioaliusaliohabetplura.Archelaus.Leporesquomodoimpinguandi.Hosnuperinstitutum,utsaginarentpleraque,cumexceptoseleporarioconcluduntincaueis,&lococlausofaciuntpingues.M.Uarro.Adleporescongregandos.Succushyosciamicumsanguineiuuenisleporisrismixtus,&inleporinapelleconsutus,ferturomnesleporescongregare,quifuerintineotractu,ubisepultusiacuerit:nonsecusquammatrixcanis,alioscanes.Exuetustissimocommentario.Suntquimihiaffirmarintiduerumesse.DeSecretisUulpium.Cap.Xiiii.Neuulpesgallinaceosuorent.Uulpesgallinaceosnonattingunt,quiuulpinumiecurcomederint.Corn.Agrippa,DeSecretisLuporum.Cap.Xu.Adartendoslupos.Quodsilupicaudainuillasepeliatur,prohibetabintroitueiuslupos.Rbasis&Albertus.Lupiutbestiisnonnoceant.Sicaudalupisuprapresepiouaccarum,autpecudumsuspendatur,nonapproquinquabitlupus,donecauferatur.Albertus.Adluposcapiendos.Luposuenaberishocmodo.Blemmipiscessuntparuimarini,quosaliquiluposappellant.hiuenationemterrestriumluporumperficiunthocmodo.Uiuosipsosquamplurimospiscaberis,&conteresinmortario,autpila,&prunamplurimamexcitabisinmonte,inquolupiuersantur.uentouidelicetspirante,accipiesqueexhispiscibus,&inignemmittes,cruoremdeinde,&carnesagninastenuiterconcisasprobepermiscebis,&adcontusospiscesadiicies,secedesqueexillislocis.Postquamenimrogusgrauiterolerecoeperit,lupieiusregionisomnescongregabuntur.Ubiautemparticipauerintcarnibus,autodore,tenebrisoffusisuertiginosiredditisoporabuntur.Itaqueueluttorpentesipsosreperiensmactabis.Diophanes.DeSecretisAnimaliummixtorum.Cap.Xui.Animalediuerscommixtum.Animalediuersiscommixtumsicgenerarepossumus:Animaliaquaeremultipara,idestquaepluresedantunonixufoetus,&quaemaximesalaciasint,&inquibusuincatcoeundiuoluntas,maresfoeminisobsequiasollicitent,commiscereintersecurabis,quibusparquoquesitcorporismagnitudo,gestationistempus,aequum,uelsanenonlongediuersum:sicexalienigenoruminterseanimaliumcongressu,diuersaprodeuntsemiferamonstra,multiplicinatureuarietate.Exlupoenim&canegeneraturfera,quaecrocutadicisolet,producendiqueeiusmodumdocetAristotelesLeaenacumpardiscoit,undeignobilesgeneranturleones,noniubati,&maculosifoetus,utrefertPhilostratus.CumPantherisquoquecoeuntlupi,sicanimalgigniturbigenere,quodThoesdicitur,maculosapellepantheramrefert,facieautempatrem,quodtradiditOppianus,sicuulpe,lupo,&tygride,simia,leone,&similibus,utcrebrogrecedicisoleat:sempernouialiquidAfricamafferre:obaquaeeniminopiamegestatemquesiticulosisinregionibus,elonginquocogunturbibendigratiainunumcongregari,ui,autuoluptateadcomminiscendumcogente,&inibieuariaseminummixtura,uariassubindeanimaliumnasciformas:nectalesfoetusAfriceregionibustamprodigiosihabentur,cumfamiliaribussitincoliseorumpartus.Innouisigiturprocreandisexemplisutitor.IteminAelianolegi,apudSybarimpastoremfuissenomineCrarhin,quicumcapellamomniumformosissimamdeperirecoepisset,&libidinisoestroacriusexcruciaretur,eandemmireinibat,acutiamicamamplexabatur,noncitrasuauiationemcrebram,idemquecapellariusamator,pabulumlaetiusamoeniusqueobiiciebat,utillisuauiorfieretanima:indeexconcubitubrutinonatumferuntinfantem,cruribusmatremquireferebat,facieautempatrem.Io.Bap.Porta.DeSecretisMurium.Cap.Xuii.Muresutnecentur.Muresnecanturueratrocumpolentaobiecto,autsyluestriscucumerisseminecumueratronigro,&colocynthide,&polenta.Siuerocalchanthus,&origanum,&apiisemen,&nigellasuffumigetur,fugabuntur.Siuerocineremquercinumcauernaeapposueris,incineratiscabieinfestantur,&necantur.Siferrilimaturam,hocestramentalimadetrita,fermentoammixtodeposueris,ubiabundant,eagustatamorientur.Paxamus.Muresutexcaecentur.Silibeatmuresexcaecare,tithymalumcontusum,&cumpolenta,&uinomulsomixtum,ipsisappone:ubienimederintexcaecabuntur.Idem.Minesutfutiant.Siunicomureapprehensocaputipsiusexcoriaueris&dimiseris,reliquifugabuntur.Itemmuresfuganturhaematiteslapidissuffitu,&myricauiridisuffumigata.Paxamus.Muresutcongregentur.Anatoliusamurcaminpeluimaereaminfundereiubet,&inmediadomonoctudeponere,eoquepactoomnesmuresetiaminaliisdomibuscongregariadseruit.Adcongregandummures.Habeduosmuresuiuos,uelplures,quosinpraelatumfictilemissos,igniexfraxineolignoexcitatoexpone.Ubiconcalescetfictile,iucundospectaculouidebisadpippitum&sibilumincarceratorum,mureseproximoomnesaccurrere,&seinignemrectapraecipitare,acsiobsessisauxiliaresuenirent.Quodfraxinifumoascribendumarbitrarer.Mizal.exAlberto.Aduersusagrestesmures,necnondomesticos,auxilia.MuresiactaseminanullomodopersequitraditApuleius,sibubulofellemaceratafuerint,antequamspargantur.Necabuntursifoliisrhododaphnesillorumaditusclauseris.NondesuntexGraecis,quisyluestriscucumeris,authyoscyami,ueluelamygdalarumamararum,&ueratrinigriparesportionescontusaspolentaeimmisceant,acoleosubigant,agrestiumquemurium,autdomesticorumcauernis,&cuniculisapponant.Pliniusabigiscribitcineremustelae,autfelisdiluto,&seminibusresperso.Utmuresacinaraeradicibusarceantur.Cinaraeradicesamuribussummeexpetuntur:quarumuoluptateallectisemelturmatim,uelelonginquoaccurrunt:sicutinsuisagriculturaeselectispraeceptionibusadnotauitUarroGraecus:sednonabsqueauxilio,&remedio.Traditeniminsultantemillorumaciem,lanaradicibusobuolutaarceri,autstercoresuillo,uelcinereficulneoeisdemapposito.Nequemmusaraneusmordeat.Nemusaraneusanimalmordeat,musipseuiuuscaptuscretacircumdatur:quaecuminduruerit,suspenditurincollum,&sicnoncontingeturamorsu,certissimumest.Uegetius.Necaseusamuribusedatur.Sicerebrummustelaecoaguloaddatur,negantamuribusattingicaseos,neccorrumpipraetereauetustate:tantumintermures&mustelasestdissidium.CorneliusAgripa.Mures,utliterasnonuorent.Atramentumlibrariumdilutoabsynthiitemperatum,literasamuribustuetur,Dioscorides.DeSecretisTalparum.Cap.Xuiii.Talpaequomodocapienda.Sitalpasaccipereuoles,illorumforaminibus&ostiolisporrum,autcepamdebesobiicere.Namforasacsistupidiessent,confestimprosilient.Albertus.Talpaeutcongregentur.Talpafictiliinclusacumaccensosulphurispuluere,sociasadseeuocatalias,ceuflebiliuoceillarumauxiliumimplorans.Albertussirectememini.Talpaequomodoexpugnandae.Paxamusnucem,autuasculumquodpiamangustum&solidumperforariiubet:ibiquepaleas&cedriam,uel(utlegitPalladius)ceram,quantumopusfuerit,cumsulphureincludi:omnesquetalparumaditus,&spiramentadiligenterobstrui,nepereafumuspenetret.Itatamen,utunumtantumos,&foramenrelinquatur,quodamplumsit:incuiusostiolo,dictanux,autuasculumintusaccensum,siccollocabitur,utabunaparteflatumpossitaccipere,quicedriae&sulphurisnidoremintalpetumulumdiffundat.Eoartificioimpletisfumocuniculis,talpasomnesuelprotinusfugere,uelenecarideprehendes.Suntquiueratrumalbum,autcynocrambescorticemtusum,&cribratum,&cumpolenta,&ouisrigatum,uinoque&lactesubactuminoffas,&pastilloscogunt,aceostalparumcauernisimmittunt.Pleriqueadhasabigendasfelesinhortiseducant,acmustelasLiberUi.333lascicurant,utsuouenatupestemhancarceant,cuniculorumfaucibusacspiraculisadmotae.Aliiforaminaearundemrubrica,&succocucumerissyluestrisimplent,acsaturant:uelcaptamunamcumaccensosulphureinollamproiiciunt,putanteseoconuenirealiasomnes.Nondesunt,quiillarumostiolislaqueossetaceosadhibent.Rusticissatisestuirgam,autfoliaceumsambuciramumdefixisse.Pliniussolaamurcanecat.DeSecretisMustelarum.Cap.Xix.Utmustelae&sciuricicuresfiant.Mirabilequippiamoccurrit,quodhocloconontacendum:nimirumquodmustelae&sciuritentatoalliodentibus,uixaudentinposterummordere,cicuresquehocmodofiunt.Mizaldus.Mustelaequomodonecandae.Mustelasueloccides,uelfugabis,sisalemammoniacum,&frumentum,seu(utaliilegunt)fermentumcommaceraueris,&adlocum,ubifrequenterdiscurrunt,proieceris.Uelcaptamunam,cauda&testiculisamputatisuiuamdemittunt:demitte,&reliquaeemigrabunt.Africanus.Mustelaenenoceant.Mustelarumgenusomnepelliturnidorefelisexusti,quarationeinsectaomniaasuigeneris.Cardanus.Admustelascongregandas.Felstellionuminaquatritum,ferturcongregaremustelas,utinquitComeliusagrippa.Felesutabauiariisarceantur.Felesabauiariisarceritraduntur,pullisgallinaceorumsuccorutaeperfusis:autilla,utmultisplacet,undequaquearmatis.Mizaldus.Felisutsinemasculoconcipiat.Nonsolumanimaliuminterseamicitiaest,sedetiamcumaliisrebus,utcummetallis,&lapidibus,&cumuegetabilibus:sicfeles,siuecatusgaudetnepitaherba,adcuiusaffricationemconciperetraditur,&defectummasculisupplere.AgrippadeSecretisFormicarum.Cap.Xx.Adformitasfugandas.Siformicascaptasusseris,reliquasformicasfugabis,quaeresexperimentoconstat.Diophanes.Formicaeutexpellendae.Expellesformicasexcauernissuis,sicochlearumtegmina,hocest,tectascumstyraceusseris,&contulasinagmenipsarumconsperseris.Similiterexpellesformicas,origano,&sulphuretritis,&circumaceruosipsarumadspersis.Penitusautemintereuntformicae,sisuccumcyneraicumoleodissolutumipsisaffuderis.Idem.Formicaeutplantasnoncontingant.Formicaenoncontingentplantassiruncesobleuerislupinisamariscumamurcatritis,autcoctis.Idem.Formicaeutmellariumuasnoncontingant.Uasmellariumnoncontingentformice,etiamsioperculocaruerit,sialbamlanamcircumdederis.autterraalba,autrubricacircumscripseris.Quidamsuccumlaserisacetodilutumtruncisilliniunt,&inforaminaipsaruminfundunt.Idem.Formicaeutinterimendae.Intereuntpenitusformicae,radicesyluestriscucumerissuffumigata,autSiluromaximeAlexandrinosuffitoadlentumrogum.Formicae,utarceantur.Arcebisformicasfelletaurino&picecumamurcamixtis,indequeillitotrunco.Idemfacit&rubrica&pix,mixta&illita.Quidampiscemappellatumcoracinumexarboresuspendunt,atquesicformicasdisperdunt.Quodsiformicaeexurantur,aliaeodoreipsarumdiffugient.Idem.Formicaequomodoabigendae.Palladiuscontraformicarumagminahocmonstratpropugnaculum.Siformicae,inquit,habentinhortoforamina,cornoctuaeadmoueto:siforisueniunt,omnehortispatiumcinere,autcretaecandoreueloleoobsignato.Etpaulopost:Formicasabiges,sioriganum&sulphurtrita,adillarumforaminaresperseris.AtPliniuspraestantissimumaduersusformicasremediumesseait,limummarinum,autcineremobturandisillarumforaminibus,sinonsintrigui.Atomniumefficacissimehelitropioherbanecantur.Quidamaquamdilutolaterecrudo,eisinimicamputant.Aliter.Acipesulphurislibramdimidiam,liquescatadigneminuaseterreo,addesalistartari,uelsaliscinerumunc.iii.ueliiii.miscebene,agitando,donecsubrubeumacquiratcolorem.auferaturabigne,&fundatursupraasserempriusaquahumectatum:&cuminduratumfuerit,tereminutim&superfundeaquaefontanaequantumsufficit,relinquaturqueinuaseuitreo,donecaquafiatcolorata.Hactincturaaceruiipsarumaspergantur,uelarborumtrunci:&peribunt,ueldiffugient.Probatum.Alexius.Formicaeutlocumsuumamittant.Accipeoriganumsiccum,puluerizasubtiliter&superlocum,ubideguntformicaeasperge,&ammittentlocumsuum.Albertus.Formicaenearboresascendant.Neformicaarboresconscendat,lupinuscumfracibusteritur,eoqueimalineacircumlinitur.Columella,Plinius,&Palladius.Similimodoformicaefugiunt,excordeupupae,nonexcapite,pedeueloculisAgrippa.Aliter.Lupinumcumoleoterito,arborumacplantarumradices,siuecaudicesillinito.Plurimisolaamurcanecant.Aduersusfomicas.Coruespertilionisprohibereexitumformicarumaffirmant,sedsulphurillasprohibet,credoodorismagnitudine&prauitate.Nihil,utexpertussum,inarboribusaquatutius:circumdanturcera,illaaquaimpletur.Cardanus.DeSecretisScorpionum.Cap.Xxi.Aduersusscorpiones.Siscorpiumunumcaptumexusseris,etiamreliquifugabuntur:Siquisautemraphanisuccomanussuasdiligenterillinat,intrepide&citrapericulumscorpiones,&reliquareptiliaapprehenderepotest.Ipsiueroraphaniscorpiisimpositistatimipsosinterficiunt.Scorpiiplagamsanabis,argenteiannulisigilloadlocumappresso.Sandarachacumgalbano,&hutyro,siueadipecaprinosuffita,scorpios&omniareptiliafugat.Siquisscorpionesinoleocoquat,&locumascorpionepercussuminungat,doloremsedabit,ictumquecurabit.Diophanes.Scorpionesutdomicilianonobrepant.Scorpioindomicilianonobrepit,quotiescorylinuculalaquearibusappensacohaerebit.Plutar.Adscorpionesfugandos,&interimendos.Silocuminquouersantursurculo,autramuloueriheliotropiicircunscripseris,illoshincegredipossenegatPlinius.Siueroherbaipsaimponatur,autrespergatur,protinusemoritradit:Idemfieriaiunttacturadicisherbae,quamscorpionidemdicunt:imoueroascorpioneminimelaedi,quiherbamgestabit.Afripromittuntadmanipulumocimicumcancrisdecemmarinis,uelfluuiatilibustritum,aproximoomnesconuenire:Triduntiidem,siascorpionequispiampercussus,alsinoinsideat,spectansadeiuscaudam,perniciosumsessorisuirusinasinumtransire.Indiciumerit,sideflauerit,&pepederitasinus.Mizaldus.Scorpionesutinnocentertractes.Siquissideritim,uelscorpiumherbamtenuerit,scorpiosinnocentertractarepoterit.Tarent.Adictusscorpionum.Sicscorpionibuscontrariuseststellio,intantum,utuisuquoquepauoremeisafferat,&torporemfrigidisudoris:itaqueinoleoputrefaciunt,&Interficiunt:cumeoictusinungentesscorpionum.Corn.AgrippadePhilosophiaocculta.Crocodilusutreddaturimmobilis.Siquiscrocodilumibidispennatangat,immobilemreddet.IdemAgrippa.DeSecretisCimicum.Cap.Xxii.Cimicesnecantia.Pixliquida,&syluestriscucumerissuccusinlectosmissa,cimicesnecant.Similiter&scillaconsecta,atqueacetotrita,siindelectusperspongiamillinatur.Similitercitriorumfoliacumoleocoquito,&lectorumcommissurasillinito.Autfeltauri,authirciacriacetodilue,indequelectum&parietesilline.Idemcontingit,sioleumantiquum,&sulphuruiuumtriueris,aclectisilleueris.Noneruntcimices,siglutenpisciumcoctumgrabatisilleueris.Eosuero,quiiamsuntperdes,siamurcamcoctamfellebubulomixtamcumoleoipsisadsperseris.Authederae,autcapparisfoliaoleodissolutalectisilleueris.Hocmedicamine,etiamquiinparietesuntcimicestollentur.Efficaxautempharmacumpraeparaturhocmodo:Staphidissyluestrisacetabulum,scillaeintenuespartessectaetantundem,acetiacriscochleariumunum:simulterunturhaec,deindecalefiunt,&siclocusillinitur.Etcedriaepartemunam,passipartibusquatuorpermisces,acillines.Idemfacit,&capraeautuitulifel,cumparimodopassiacaceti.Didymus.Adcimicesperimendis.Cimicessuffituhirudinumnecantur,sigrabatumoperimentiscontegatur,utuaportranspirarenonpossit,&uiceuersa,hirudinesinterficiunturcimicumsuffitu.Scolopendraetiamsiccata,&suffumigataidemfacit.Ethederaefoliatritaammixtishirudinibusdecem.Florentinius.Cimicesutperimendi.Pedesleporisautceruicircafulcralectialligati,iuxtadorsumquotereclinas,nonsinuntcimicesnasci.Atueroinprofectionibus,siuasaquafrigidaplenumsublectumposueris,cimicestenoncontingent,dumdormis.Etenimcalidaeeffusio,quaomnesutuntur,eosquidem,quioccurrunt,perdit:uerumnonestimpedimento,quominusuelociterregenerentur.Demotritus.Adcimices.Faciasfumigiumcumfimobouino,&fugabitcimices.Innominatus.Adcimicesnecandosprobatum.Accipeabsynthii,rutae,oleicommunis,aquae,singulorumquantumsufficit,coquanturomniabeneusqueadconsumptionemaquae,deindecoleturoleum,cuimisceaturaxungiaequantumsatisest,&fiatunguentum,quolecticarumiuncturaeinungantur.Alexius.Aliudadcimicesinterficiendos,expertum.Accipeaxungieporcinae,argentiuiui,singulorumquantumsatisest,misceanturoptime,&fiatunguentum,quolecticarumiuncturae&rimaeinungantur.Idemfacittincturasulphuris,dequasupraincapiteformicarummentionemfecimus.Idem.Adcimices.RecipeabsynthiiM.i.elleborialbi◉.i.Coquanturinlixiuio,usqueadtertiaepartisconsumptionem,quoiuncturaelectoruminungantur.Roscel.DeSecretisPulicum,Cap.Xxiii.Pulicesquomodoperimendi.Scrobemfacito,&rhododaphnescontusasinipsummittito,isticqueomnesconcurrent.Absynthium,autcucumerissyluestrisradix,aquamarinairrigata,acrespersa,pulicesnecant.Disperditautemipsospenitusmelanthiumaquamaceratum,acrespersum.Autconyzecoctaedecoctumirroratum.Disperditeosdemsimilitersemensinapis,&rhododaphnes,amboferuefacta,&indomorespersa.Calcemuiuamcribrato,&postquamlocumuerreris,inspergito,indequenecabuntur.Idemcontingetexamurcapauimentisassidueinroratis.Cyminumitemsyluestretritum,acaquamixtum,&seminiscucumerissyluestris◉.x.triti,&inaquamdemissi,indequedomorespersa,pulicescremarefaciunt.Idemchamelaeaeradix,&populinigraefolia,tusa,&aquamacerata,&tribolusexaquacocta.Pulicesetiammuriaacrisrespersa,&aquamarinaenecat.Quodsiinmediodomusquispeluimdeponat,&circulummachaerapenitusferreacircunscribat(praestatautemadhancremmachaera,quahomooccisusest)&reliquamdomum,praeterquamlocumcircunscriptumcremorestaphidissyluestris,autlaurifoliorumtusorumconspergat,autetiammuria,autaquamarinacocta,omnespulicesinpeluimcongregabit.Fictilequoqueuasdefossum,itautlabraaequaliapauimentohabeat,&adipetaurinooblitum,omnespulicesinsesecongregabit,etiameos,quiadhucinpalliisdelitescunt.Sublectoparuulumscrobemfacito,&inipsumsanguinemcaprinummittito,congregabitquepulicesisthic,&exaliisuestibusadsealliciet,aceuocabit.Caeterumexamphimallis,&densissimistapetibus,inquibusplurimipulicesdelitescunt,eximiaceuocaripossint,sisicinurnaautdolioipsesanguiscaprinusdeponatur.Pamphilus.Adpulices&cimicesnecandos.Absynthium,ruta,abrotonum,mentastrum,saturegia,iuglandisfolia,filix,pseudonardus,quaenobislauenduladicitur,nigella,coriandrumuiride,psyllium.anagyris:omnia,uelaliquaculcitrissupponantur:autcoquanturinacetoscillitico,acindetoraliaconspergantur.Alexius.Aliudadpulices&cimiceseiusdem.Decoctiotribulorum,autpersicariae,autcolocynthidis,autrubi,autfoliorumcaulium,sparsaperdomum,fugateos.Pulicesomnesinunumlocumutconueniant.Inungeparuumbaculumexpinguedineericii,&plantaeuminmediocubiculi,&omnespulicesbaculoadhaerebunt.Alexius.Aduersuspulices.Sisanguis,uelpinguedoursiinscrobeautuasesublectoponatur,conuenientineolocopulices,acmorientur.ArnoldusdeUillanoua.Adpulices.Cumlixiuio&lactecaprinosimulmixtis,cubiculainspergito.Pulicesquomododepellendi.Recipelupinorumfabas,&absynthium,quaeduoinaquacoquantur,quacubiculainspergantur.Idempraestataqua,inquaabsynthium,colocynthis,foliapersici,uerbena,&coriandrumfuerintcocta.Fallopius.Aduersushortensespulices.Apulicibusplantaenonlaedentur,sinaturaliLiberUi.343auxilioerucamherbampluribuslocisadmiscueris.Iuuatetiamacreacetum,succohyoscyamicontemperatum,&bestiolisillisrespersis.Anatolius.DeSecretisPediculorum,Cap.Xxiiii.Adpediculospalpebrarum.Palpebraecumaquamaris,uelaquasalsa,autsulphureafricentur,autepithimentur:autexacetoscilliticocumalumine&alocliniendopilospalpebrarum.Alexius.Adpedliculuspudendorum.Accipepomumadmollitiemcoctum,&mundatumacorticibus,seminibusque,argentiuiuiparum,misceanturinmortariooptime,agitandocontinue,donecuniuntursimuladformamunguenti,quopartespediculosaeinungantur,&morientur.AbItaloquodam.Adpeliculos&lendescapitis.Interficiteoshocunguentum:Accipe[Oleicommunis◉.iii.Cerae◉.i.Staphilagriae.Argentiuiuiextincticumsaliuaieiuni,singulorum◉.iii.]Fiatunguentum,quoungaturlocosaponis,quandocaputlauatur.Bayrus.Aliudeiusdemadpediculos&lendes.AccipeSandarachae,nitri,sing◉.i.staphisagris◉.ii.cumaceto&oleoconfice,&unge.Helleborusalbus,&nitrum,&staphisagria,&oleumdeserbin,&coniunctim,&diuisimualent,&sumach,radixlapathiacuti,&oleum.DeSecretisCoclearum,Cap.Xxu.Adlimaces.Quodadlimacesattinet,siuelamurcamrecentem,uelexcaminisfuliginemillisresperseris,oleribusnonminuscommodabis,quamsiinterillacicerconseueris,adhortensiummultaportentautile.Mizaldus.DeSecretisErucarum.Cap.Xxui.Aluersuerucas.Quodaderucas&campasattinet,suntnonnulliquirespersoficulneocinereillaspersequuntur,suntquiinhortisscillamareatimserant,authincindesuspendant.Aliifluuiatilescancrosclauis,pluribuslocisaffigunt.Quaesiobstinaterestiterint,&praescriptisauxiliispugnauerint,hancopponesmachinam.Urinambubulam,&amurcamaequalitermista,igni,donecferueant,admouebis,&ubirefrixerint,illorumimbreoleraacarboresconsperges:quodAnatoliiestexperimentum.Pliniusuirgissanguineis,quaehissuntobnoxiatangendapraecipit.Palladiusfusticulos,uelfasciculosalliaceossinecapitibus,peromnehortispatrumcomburit.Adhaecuespertilionumstercora,ututnidorefumopluribuslocisexcitetur.Querespraesentissimumhabetmiraculum.EasdemtraditPliniusaboleribusarceri,sicicerunaseratur,&illisremisceatur:autcancriramisarborumacornibuslocispluribussuspendantur.Nasciquoqueprohibentur,imoueropraesentescollectimperduntur,exGraecorumobseruatione,sialiquotdeuicinohortosublatas,inaquacumanethocoxeris,eaqueperfrigerataherbasautarboresresperseris,quaenidulanteserucas,&adfotumincubantessustinent.Sedualdecauendumeritneaquaillafaciem,uelmanuscontingat.Porroremediumcertum,acparatufacileerit,sicircaarborumcrura,autarborumbrachia,bitumen&sulphurincendas.Uelfungossubnucisarborenascentesfumumdareibidemcogas,galbanumue,autcaprarumungulas,uelceruinumcornu,auentiflatuauersus,comburas.Suntquicineremuitigineumpertriduuminaquammittant,quaposteaolera,&arborescopiosaasperginelustrant.Multiinficulneolixiuioprouciendaseminapraemacerant.Nostrateshortensiumcoloniarteadmodumfacilieasdemsichodiepassimexpugnant.Ubiapricislocisillaepostpluuiasincesserunt,matutinishorisfruticesolerum,autramosarborumsuccuteresolent:sicenimdumadhucnocturnotorpentfrigore,faciledecidunt,necampliusadsuperioraperreptant:praebentqueoccidentiuiamadmodumpronam,acpraesentem.Caeterumsicuiuscunquegenerisanimalculaoleribus,&arboribusnocetiaperdereuoles,DiophanemGraecumausculta.Uentriculumueruecis(inquit)recentermactati,&suisadhucsordibusexcrementitiispleni,diligentertibicomparato:cumquespatioillo,quobestiolisscatethortus,terraleuiteradobruito.Peractobiduo,ibiblattas,&animalculaaliagregatimcongestareperies:quaeuelaliodeportabis,ueleolocoaltissimedefodies,neresurgant:idcumbis,ueltertiofeceris,genusomne,quodnocebat,extingues,acuereperdes.Rusticiapudnospaleisintortisarborumtruncosarmant,&cruracoronant:quibussummaarborumpetenteserucaeimplicantur,acuelutiobiectislaqueis,&compedibus,uelprofligantur,uelsicacoeptauiaactutumreuocantur.HaecexMizaldodeSecretishortorum.Aduersuserucas.Animalianoxiaoleribusarcenturaquainsolationisdierumdecemcancrorum,autpagurorum.CardanusdeSubtilitate.Adaersushortensumanimalcula.Stercusomniumoptimumherbisacoleribuscenseturessecinistenuissimus,naturacalidus.Nampuliceshortenses,uermes,erucas,limaces,acanimalculaaliastirpesdepopulantia,occidit,uelabigit.Mizaldus.DeSecretisSerpentum,Cap.Xxuii.Aduersusserpentesauxilia&secreta.Florentinusrerumagriinterpres,apudGraecossummus,&diligens,scribit,serpentesinhortis,autalibinequaquamstabulaturos,siabsynthium,autarthemisiam,arbrotaniumueperambitumplantaueris,uelinanguliscommodedisposueris.Quisialicubiuersarifuerintassueri,suffituradicislilii,autcornucerui,uelungulecaprinaeactutumabigitradit.Palladiusomniausteritateeosdemfugari,nocentesquespiritus,graueolentisfumiinnocentiaexagitariscribit.Democritusmoripenitusaffirmat,siquercinafoliasuperiniiciantur,autsiquisieiunusinillorumosexpuerit.Apuleiusarundinesemelduntaxatpercussosobstupescerecontendit:saepiusueroroborari.TarentinusGraecaeagricolationisperitus,cumaserpenteafficipossenegat,quisuccoraphanioblitusfuerit,autraphanumipsumgustauerit.QuodAthenaeus&Galenuscumplerisquealiismalomedicoseucitrioascribunt,&pulcherrimahistoriaconfirmant.SedserpenticidamFlorentinumrursusaudiremolestumnonerit.Serpentes(inquit)nunquamaccedent,ubiceruiadepsiacuerit:autcentaureaeradix,autgagateslapis,autaquilae,uelmiluistercus:fugabiturqueomnereptile,sinigellam,pyrethrum,galbanum,ceruicornu,hyssopum,sulphur,peucedanum,&caprarumungulasmiscueris,deindetriueris,&acetumacerrimumfuderis:compositisqueexeamiscellaneasphoerulis,fumumacuaporemexcitaueris.Namdiffusoperaeremrerumistarumnidore,reptilequoduis,acsiflagelloageretur,proculfugere,uelexpirareanimaduertes.Quidamprodideruntpunicaeramumuenenataomnia,nedumserpentes,fugare.Quapropterstragulisconsultoimponisoletiisaedibus,inquibusuersarisolentserpentes,&uenenosaquaeuisanimalcula.Quorumagminainunumlocum,ceupiscesinnassam,idemFlorentinuscogebat,dolioasalsamentisinueterato,&circahortum,agrum,autlocumaliumserpentibus,acuenenatisbestiolisobnoxium,defosso.Naminidreptileomneconfestimaccedebat,accedensqueultroillabebatur.Pliniusdesilereloquenshaectradit:Serpentes&huncfruticemrefugiunt,baculumquerusticisobidexeogerunt,&circunferunt.Caeterumexperimentocertissimoprobatum,&confirmatumest,ustis&accensiscoriis,quaeueteramentorumsunt,serpentesefficaciterfugari:nequeeosmodoquiinhortis,agris,autdomibusoberrant,sedquiinhominumcorporaingrediuntur,dumperaestatemaltosomnooppressi,apertooreincampestribusobdormiunt.QuodMarcusGatinariamedicuscelebrismemorataccidissecuidamhominisuotempore.Cuicumfrustraadhibitaessentinnumeramedicamenta,&presidiaalioquinefficacissima,deomnnibuspraesentissimum,&mirabilissimumfuitueteramentorumfumus,&nidorinfundibulohaustus,&exceptus.Namcumprimumimmanisfera(eratenimuiperapregrandis)fuminidorempraesensit,uisaestacircunstantibusegrediperanum,magnaomniumadmiratione,&incredibilistupore.Quodhicscriptum,&adnotatumuolui,ceusecretummagnum,&paratufacile,multisqueprofuturum.Sedhicnonestomittendum,quodserpentesignemualdeoderunt:nonsolumquiaoculosillorumhebetat,sedquodnaturaignisuenenoaduersatur.Oderuntetiamualidumodoremiaculantia,qualiasuntallia&cepae.Amantsabinam,hoederam,acfoeniculum:sicutibisontessaluiam,&uiperaeerucam.Omniumpessime,&infensissimeauersanturacoderuntfraxinum:adeoutnematutinasquidemoccidentalesueumbraseius,quamsuntlongissimae,attingant,sedproculfugiant.Quinexpertiprodimus,inquitPlinius,quodsigyroexfraxineafrondeclaudanturignis&serpens,inignempotius,quamfraxinumstatimfugietille:miranaturaebenignitate,quaepriusquamserpentesprodeant,sicutiflorerefraxinumpermittit,itaanteconditosfolianequaquamdeponeresinit.Uirgiliusomniseruditionisparens,cedrouelgalbanoincensisillospersequitur,&exagitat."Disce(inquit)&odoratamstabulisincenderecedrum,Galbaneoqueagitaregrauesnidorechelydros."HaecMizaldusexPriscissupranominatis.AdserpentesstupefaciendosAristolochiarotundacumcampestriranadiligentertrita,additaattramentiscriptoriipartealiqua,facitutserpentesceumortuiillicosubsistant,&haereant,siexillamiscellaneaaliquidscribatur,&coramillisproiiciatur.AutorAlbertus.Serpentesutabsquepericulotractaripossint.Succusraphani,perunctiseomanibusdiligenter,facit,uttutustractarepossisserpentes.CardanusexTarantino.Adictum,seumorsumserpentum.Siaserpentequispiamdemorsusfuerit,nisifebricitet,bibatsuccumefoliisfraxini,uinoalbogenerosoexceptum:folisqueipsistegatmorsum:miraculumamultisfoelicisuccessuprobatum&expertumdemirabitur.Nectemere:namcertamcontraserpentesantipathiahabetfraxinus.Mizal.DeSecretisOssium.Cap.Xxuiii.Ossautmolliantur.Referuntossamollirisuccisapii,millefolii,raphani,prassiicumaceto,siinhisimmersafimoobruanturequino.Cardanus.Ossautdealbentur.Ossadealbanturmiruminmodumdecoctacumaqua&calce,siperpetuodespumaueris.Idem.Ossautmolliareddantur.[RecipeUitrioliRomani,Saliscommunis,sing.anaquantumsatisest.]Tritadestillentur,aquaqueadusumseruetur.Cumutiuoles,ossaindictaaquamacerentur.&molliareddentur.IsabellaCortese.Ossauiridicoloretingenda.[Recipeacetiacerrimimensurami.Uiridisaeris,Limaturaeorichalciana◉.iii.RutaeM.i.]Terendatriturentur,contundendacontundantur,&misceantur:inquoossaperdiesxu.macerentur.IsabellaCortese.Ossaalbanigrocoloretingenda.[RecipeLithargirii.Calcisuiuaeana◉.ui.Aquaefontanaequantumsufficit.]Misce.Inhacaquaossacoquantur,&nigrocoloretingentur.IsabellaCortese.Adtingendaessaquaeuis,&ligna,probatum.Accipeacetumfortissimum,ponaturinuaseuitreo,cuiaddaturlimaturaeaeris,uitrioliRomani,aluminis,florisaeris,singulorumquantumsatisest.Misceantur,&relinquantursicperdiesseptem:deindeadignembulliantinuaserecipienteossa,uelligna,addendoparumaluminis,&quouolueriscoloretingetur.Alexius.Adeburemolliendum.Sieburmolleadomnemimpressionemrecipiendamuisfacere,elixaturinaquacumradicemandragoraesexhorisadminus,&fietmollesicutcera.Idem.Adeborapolienda.Sedneomittamus,quodeboraperbelleexpolirefertur,&saliscumulosinaqueamsalsuginemtransmutare,&redigere,siraphanisconsepeliatur.Mizaldus.DeSecretisCornuum.Cap.Xxix.Cornuautmolliantur.Est&chymicaeartisopusmollirecornua,quodlongacoctionefit,additopraesertimcinerismodicoinaquam:contingithocnonanteoctauamhoramfiuntexhiscapuliacmanubriagladiorum,pectines,latrunculi.Aramentariaeautempyxidesthecae,uasaquealiaersieodemmodofiant,aliudtamenestGallorumhacinarteinuentum,aclongepraestantius.Cardanus.Cornuaquomododenigrentur.Manifestumest,quodaceto&aquaardente,accalchantocornuafrigidam,uelmollitertepidadenigrantur.Addunturetiamquaecolorissubstantiamretineant.Cardanus.DesecretisPilorum,uidesupradesecretisEquorum.DeSecretisLiberUii.Dehominedictumesthactenus,quantumsecretorumnobisexponendorumratiopostulauit.Cumitaquedereliquisetiamaenimalibusnobisagendumsit,hoclibroeorumanimaliumsecretaproponemus,quaeinaquisdegunt,sedsequentiuolucrum,&eorum,quaeaerisattractioneuitamsustentant.DeSecretisPisciumingenere,Cap.I.Piscesutunuminlocumcongregentur.Accipe.Origani,thymbrae,samsuchising.◉.iii.corticisthuris,myrrhae,sinopidis,sing.◉.uiii.polentaeuinoodoratodissolutaeminamdimidiam,hepatisporciassati◉.iii.adipiscaprinitantundem,alliitantundem.Singulaseorsimtundito,deindearenamtenuemammisceto,&horami.autalteraminlocumanteaimmittito,retiaquecircundato.Aliidelphiniumherbammasculamcontusam&cribratamLiberUii.355immittentes,prouocantpisces,utmanibusprehendant.Quidamalliiminamdimidiam,&sesamitorrefactitantundem,pulegii,origani,thymi,sampsuchi,thymbrae,staphidissyluestris,singul.drach.xxxii.polentaeminam,alicaetantundem.corticisthurisdrach.xui.cumterra&furfuribuscommiscentaciniiciunt.Florentinus.Piscesomnigeni,utinunumlocumcongregentur.Accipesanguinisbouini,sanguiniscaprini,sanguinisouini,stercorisbouinitenuiumintestinorum,stercoriscaprinitenuiumintestinorum,stercorisouinitenuiumintestinorum,thymi,origani,pulegii,thymbrae,sampsuci,allii,uiniodoratifoecis,sing.part.i.adipisautmedullaeeorundemanimalium,quantumsatisuidebitur.Omniasingulatim,autsimulcontundito,&inmassasredigito,easqueinlocosantehoraminiicito,retibusqueeosdemcingito.Democritus.Fluuialespiscesutcapias.Accipeadipisouilli,sesamitorrefacti,allii,uiniodorati,origani,thymi,sampsuchiaridi,singul.moderatasportionestundito,&paneexceptasiniicito.Didymus.Adomnespiscescapiendos.Accipesanguinemcapraenigrae,uiniodoratifoecem,polentaemassam,simulmisceto,&pulmonemcapraetenuissimeconcisumsimulsubigito,acutitor.Democritus.Piscesnequiscapiat.Sicircumfuniculumpiscatoriumsalemasperseris,nemopiscemuenabitur.Idem.Adpiscescapiendosinescatio.Accipesiluriuirosiunc.i.paphorumfuluorumuolatilium,anisi,caseicaprini,sing.drachiiii.opopanacis,drach.ii.sanguinisporcini,drach.iiii.galbanidrach.iiii.Omniadiligenterterito,&simulmixtisuinumsincerumausterumaffundito,&collyriainstarsuffimentorumformato,atqueinumbrasiccato.Tarentinus.Adfluuialespisculoscapiendosinescatio.Accipesanguinemuituli,&uitulinascarnesualdeconcisas,inuasfictilemittito,acsinitoperdiesdecem,posteaproinescationeutitor.Idem.Inescatio,quapiscesinpromptuhabentur.eiusdem.Polentamsubige,&massasindefactisipsisobiice.Adpiscespelliciendos.Seminarosecumgranosinapis,&pedemustelaecircaretiaposita,authisappensa,piscesadsepelliciunt.Albertus.Adpiscescapiendos.Cicindelas,idest,muscasnoctulucentes,incucurbitauitreaignelentodestillato,donecaquaomnisexierit:deindeaquaextracta,unacumargentiuiuiunciisquatuorinphialam,uelaliuduasuitreumrotundum,&optimeobturatum,neaquaingrediqueat,ponatur.Quofacto,uasinretealiquocolloceturdiligenter,nefrangatur:deindecuminaquisdemersumfuerit,itasplendebit,utpisceslumineallecti,cumulatimeoconcurrant.Alexius.Adalliciendospisces.Siurticacumpentaphylloteratur,&cumsuccosemperuiui,seuaizoi,&exeomanusinungantur,proiiciaturquemagmainaquampiscosam,missaemanusineampisciumagminaadseallicient.Idemfiet,siinpiscatoriamfiscellam,uelsagenam,autreticulumimponanturhuiuscemodimiscellanea.Hermes.Piscesquomodoalliciendi.Piscesagminatimconfluent,pacatoflumine,autmarislittore,siaquamdecoctionisaristolochiaerotundaeadmixtacalceresperseris.Quodsieiusdempulueremdegustent,uelutexanimatisupernatantescomprehendentur.Plinius.Adpiscescapiendos.Siexcocculisaborienteallatis,cumcymino,caseouetustissimo,farinatritici&uinoinspissamentumcoactis,formentursphoerulaemagnitudinispisi,&piscosisamnibusquietaaqua,iniiciantur,quotquotpiscesdegustabunt,earumillicostupefacti,&uelutinebriatiadripasdissilient,&itamanibuscapifacilepoterunt.Experientiamultotiesprobatum.ExMizaldo.Piscesutfacilecapiantur.Piscescibocapiuntur:cibusigiturquatuordebethabereconditiones:utsitodoratus,namproculalliciteos,qualiasuntanisum,panacissuccus,&omnibusmeliuscyminum.Sitiucundisaporis,utedentesinuitet,&fallat:taliasuntsanguis,praesertimsuillus:caseus,praecipuecaprillus:panis,maximetriticeus:papiliones,melioresqueintereosfului.Sitcaputferiens,utceleriteruimueneniadilludferat:utaquaardens,faexuini.Sitdemumueneficum,quodattonitosreddat:exquogenereestcalthaeflos,calendulamuocant,quodsingulomensefloreat:namherbahaec,cuiusluteisuntflores,infrustraconcisa,praegrandesetiamhoraespacioredditattonitos:Estcalx,quaeetsiaquamcorrigat,occidittamenpisces.Esttithymallicuiuscunquesuccus:estutraquenuxuomica,&quaemethelseusomniferadicitur.Sednihilpraestantiuseofructu,quiexorienteuehitur,uocantcocculum:nigrabaccaest,persimilislaurinae,sedminoracrotundior.Compositionostraadpiscescapiendosexperta.Baccarumorientalium,siuecoccularumquadransunciae,cymini&aquaeardentis,sing.sextans,caseiuncia,farinaeuncietres.digeranturcontusainpastillos.Cardanusdesubtilitate.DeNassis.Retrimentumquodabexpressamyrobalanoreliquumest,stercushumanum,panempurum,singulaseorsimterito,indequehectriasimulmisceto,&innassammittito,utitor,&succendet.Tarentinus.AliuddeNassis.Inescatio,uelutscriptumreperi,Ichthyophagorumquapiscantur,capeoperculasiuetestas,&carunculasinpetrisnascentes,&cumhisuenare.Idem.Adcapiendosomnisgenerispisces,omnitempore.Accipenardicelticaefoliaiiii.cyperiunum,smyrniimagnitudinefabaeAegyptiae,cumini,quantumLiberUii.357tribusdigitisprehendipotest,seminisanethipugillumtusaaccribratainharundineminde.Uisuueroexpetiente,lumbricumsiueintestinaterraeablue,&inuasculummitte,&soleamdelocohumidaminmanumexprime,&expharmaco,quodsatisest,ammisce,&adiectislumbricisadmassamtere,&inesca.Idem.Utpiscesinmariinunumlocumconueniant.Accipetestasmarinasiii.quaecircapetrasnascuntur,&expressaipsorumcarne,intestamipsoruminscribesubscripta,&euestigiouidebispiscesinunumcongregatos,utadmireris.Suntautemnomina,lao,sabaoth,hocnomineIchthyophagiutuntur.Idem.DeSecretisPisciuminspecie.Cap.Ii.Admagnospiscescapiendos,omniaquemarina,uelutglaucos,orphos,&similes.Gallitesticulicumnucibuspineistorrefactisactritiscommiscentur,itautsinttesticulorum◉.uiii.nucumpinearumdrach.xui.terunturauteminfarinaespeciem,fiuntquecollyria,quorumescapiscesillectantur.Tarentinus.Admullosscarosquemagnoscapiendos.Accipephloenifluuiatiliscarnisdrach.uiii.lentisintegraetorrefactaedrach.uiii.squillorumfluuialium◉.iiii.malabathri◉.i.tritahaecalbumineouigallinaceiexcipe,&collyriisutere.Idem.Admurenascapiendas.Accipesilurifluuiatilisdrach.xui.seminisrutesyluestris◉.uiii.adipisuituli◉.uiii.sesami◉.xui.extritiscollyriafacitoacutitor.Idem.Adpolypos&fepiascapiendas.Accipesalisammoniaci◉.xui.butyricaprini◉.uiii.terito,&collyrialiquidasccito,eaqueseminibus,autlinteisnonsimbriatisillinito.Siccircumdepascent,&nondiscedent.Tuueroceleriterantrahe&locustas,&murices,&quaecunquehabesinscaphammitte.Idem.Testadines&testaceaquomodocapienda.Accipesalisammoniaci◉.ui.cepe◉.i.adipisuituli◉.ui.ferramentaformafabarumfacito,eaquepharmacoillitaadmoueto,&sponteadodoremprogredientur,sequeipsatradent.Idem.Admugilescapiendos.Accipehepatisthymidrach.iiii.Squillorummarinorumdrach.uiii.Sesamidrach.iiii.Fibaefresaedrach.uiii.Hamiarumcrudarumdrach.ii.Tritahaecsapaadstillataexcipe,&collyriisindeformatisinescationislocoutere.Idem.Aliud,admugilesmarinoscapiendos.Accipearietismembrum,inollamcrudammitte,&aliaollaimpositaobturata,utnollibitranspirationisilocu,&infornacemuitriariammitte,utassetur,amatutinoinuesperum,&reperiesipsummolleredditumuelutcaleum,exeoitaqueinescabis.Idem.LiberUii.359Adcapiendosmugilesmarinos,scaros,mulloqueeiusdem.Accipesepiarumtestacumsisymbriouiridi,quodestmuscus,&aqua&polline,&caseobubulo,mixtautere.Admugilesmarinoscapiendos.Accipefoliiinalabathripilulamunam,piperisgranax.melanthiigranaiii.florisiuntiodorati,alliiinternaepartisparumquid.Omniatritamisceto,deindemedullampanispuriinuiniMareoticiheminaunamadefacito,aridiqueeoexcipito,unitisqueinescato.Idem.Admugiles,capitonesque.Accipepanemexpolline,&caseumcaprinum&calcemuiuam,miscesimul,tundequeacmarinamaquamaffunde,collyriisqueindeformatisinesca.Idem.Adpagrosmarinoscapiendos.Accipemelanthiidecoctumcumlocustis,&lumbricis,tere,additoquepollinefrumenti,&affusaaqua,admellisspissitudinemredige,&utere.Idem.Thynniquomodocapiendi,exeodem.Accipenucesinglandes,adcineremcxurito&cummaioranaterito,&cumpanepuroaquamadefacto,accaseocaprinoinmassascogito,acutitor.Alceroscapiendos,eiusdem.Accipealliumtritumcumpane,&caseouitulino,accaprino,&pollinetritissimulquemixtis.inmassasredige,&locuminesca.Pastinacaemarinae,utcapiendae.Accipehirundinisfimumcumsimilaginemadefactumsubigito.Aliud.Lactucaesemencoquito,affusoquebutyro,&similagine,simulterito.AdSalpas.Accipemuscumuiridemexpetra,inoleotoquito,eoqueinescato.Idem.Adglaucoscapiendos.Amias&pulchrositemquealosasassato,ipsosqueexossato,&adiectomusco,&hordeifarinacrassiore,massasfacito,eisqueinescato.Idem.AdTrachuros,Malanurosquecapiendos.Asininumstercusincoriandrisuccomadefacito,&cumsimilaginemassasinescatricesfacito.Idem.AdPolypodes,eiusdem.Uocarim,mormyros,aradas,circumligato,&inescato.AdSepiascapiendas.Fecemuinisineaquacumoleoterito,&adlocumprogressusinmaremittito,ubiuidebiturSepiaatramentumdimisisse,&progredienturinlocum,inquoapparuitoleum,&sicipsaspreherde.Idem,AdLocustascapiendas.Mormyrumadrobustumquiddamalligato,&purpurasnumerodecemterito,modicoquemuscoammixto,inpetramexponito,&sicprehendes.Idem.AdcapiendosMelanuros,exeodem.Hepatcaprinumaccipe,eoquehamostuosinliberUii.361esca.Siueroaliamquandampraedaminmarireperimus.Itemqueadmultosaliospisces,ungulacaprina,autasininaproescauteris.Adgrytenfluuiatilemcapiendum.Accipefurfurishordeaciminasduas,lentisintegraechoenicemunam,misce&garosyncerosufficientimacera,&sesamichoenicemadde,indequepaululumdisperge,&circumcircaobiice.Simulenimutdisperseris,omnistenuisgryteadueniet,imo,etiamsistadiisquinqueabsit,inunumconuenientomnes.Caeterummagnipiscesabodorediffugient.Sicigiturutaris,&succedet.Idem.Adporcoscapiendos.Accipesesamidrach.iiii.capitumalliorum◉.ii.coturnicissalsecarnisdrach.ii.opopanacisdrachmamunam.excipeparietumgymnasiorumstrigmentis,&collyriisindeformatis,utitor.Idem.Adcapiendasanguillas.Accipescolopendraemarinaedrach.uiii.squillorumfluuiatiliumdrach.uiii.sesamidrach.i.excipe,&utere.Idem.Anguillae,utreuiuiscant.Anguillaedefectuaquaemortuaereuiuiscunt,sicorporeintegroexistenteponantursubfimoinaceto,&addaturdesanguineuulturis,postpaucosdiesomnesrecuperantuitam.Corn.Agrippa.Cancriquomodocapiantur.Cancricapiunturuirgulisdiuisisinsummitate,quibusintestinaaliqua,autranarumcorporainsertasint,ordinedispositis,iuxtagurgites,autloca,quaehabitaresolent,denisduodenisue:indereticulocircumitpiscatoruirgassingillatimeleuans,subiectoquereticulo,cumcancernonadeoceleriterpossitseexplicare,deciditinreticulum.Itapiscatormagnacumuoluptatecentumautducentosresertdomumbenerobustos,&uiuaces.acmagnos:namparuiadescamsublimemnontamfacileaccedunt,sed&quaeauertant.Cardan.Adcancroscapiendos.Acciperanas,inpartesdiuisas,quasinpluresimmittenassas:collocainlocaubicancridegeresolent.&ingredienturnassas.Aquodampiscatore.Adranascongregandas.Referuntsepultocapraefelle,ranasadillumcongregari.Agrippa.Admolestumranarumclamerem.Cessabitranarumgarrulacoaxatio,acnocturnusululatus,&clamorplerisqueingratus,acmolestus,silacuum,&fluminumripis,ubiinhabitant,accensaadhibeaturunalucerna,uelplures,prolociamplitudine,&ranarumcopia,quemadmodumAphricanusinGeoponicistestatur,&nosParisiensicuipiampraesidideillarummolestiaconquerenti,certo&optatoexperimentoconfirmauimus.Mizaldus.DeSecretisAnimaliumaeriumseuuolatilium.LiberUiii.Secretaanimalium&uolatilium,in{{Genere,DehisCap.uidelicet{{Gallinarum,Cap.Ii.{Columbarum,Ca.Iii.uel{{Integrorum{{Terracontentorum{{Domesticorum{{Maiorum:{Pauonum,Cap.Iiii.{Minorum,ut{{Hirundinum,Cap.u.{Uespertilionum,cap.U.{Syluestrium{{Maiorumscilicet{{Phasianorum,cap.Uii.{Perdicum,cap.Uiii.{Turturum,cap.Ix.{Coturnicum,cap.X.{Turdorum,cap.Xi.{Graculorum,capXii.{Minorum,Cap.Xiii.uidelicet{{Anserum,capXiiii.I.{Specie:{Amphibiorum:{Anatum,cap.Xu.uti{{Apum,Cap.Xui.{Fucorum,Cap.Xuii.{Uesparum,Cap.Xuiii.{InsectorumutuidesignumA.A.Insectorum:{Muscarum,Cap.Xix.{Curculionum,Cap.Xx.{Locustarum,Cap.Xxi.DeSecretisAnimaliumuolatiliumingenere.Cap.I.Adauescongregandas,Uiscumquercinumsylphioconiunctum,&adarboremquampiamcumhirundinisalasuspensum,auesadsecongregat.Albertus.Utauesmanibuscomprebendas.Accipegranaquaeuisinfaeceuini,&succocicutaeimbibita,&auibusobiice.omnisauis,quaeindegustat,inebriatur,&perdituires.Idem.Auicularumiucundaeducatio.Docenturmiruminmodumauiculaecanere,&maximecardueles:Filumpediannectitur,sicquealligatursemicirculoligneo.semicirculusspeculitabulaeintruditur,aliusinfraambitumaiore,itautascenderedescenderequepossit:luditcumpropriaimagine,sibisimileminspeculoesseexistimans,alateribussuperioriscirculi,dueparuaesitellae,alteramilio,uelpanico,uelnucibus:alteraaquaplena,eaquerationeconstructae,utunaLiberUiii.365demissa,alteratrahatur.miraberisauiculaeindustriam,cumnunquamaliashocstudioopusfueritei.Cardanus.Auesutcapiantur.Ueratrumalbumcumcibisauibusconsuetismixtum,atqueeociboauespastae,moriuntur,&siccapiuntur,&tamentutoedipossunt.Certius,quodauiculaesipanicum,autmiliumcumauripigmentoalbocoquatur,statimintereunt:&tumtutoeduntur:biseniminfringituruisueneni.Adauesafructibusarcendas.Alliaarborumramissuspensa,accedentesadfructuumdepraedationemauiculaslongearcent,utinGraecorumgeorgicisadnotauit.Democritus.Adalitesasementefugandos.Magiputantrubetamfictilinouoinclusam.medioquedefossamagro,arcerealitesasemente.Ueruminstantemessistemporeeffodiendamesseuolunt,&extralimitesagriabiiciendam,nefrugesfiantamarae.Plinius.Auesquomodocapiantur.Nuxuomicaauesredditattonitas,sicibisearumimmisceatur.Meminimealiquandocornicesmanucepisse,cumintercarnesnucemillamtritammiscuissem.Auiculaesiedantgrana,quaeuelinfaeceuinicumcicutaesucco,uelinaquaardente,ueletiaminfaecesolapotentiorisuini,uelindecoctoaibielleboricumfelleantiquibouis,attonitaeredduntur.Quaeuerogregatimincedunt,gregatimetiamcapiuntur:utperdices,magishisanseres,omniummaximeanates.Cicuratasenimexsuogenerepraecisisalisiuxtaaquasuallocircumductoalereoportetcopiosoiucundissimoqueilliccibo.Idanatibusinterreliquaestsorgumincoctumaquae:noctecumcicuresclamant,agrestesdescenduntadcibum:namanimaliaomniaconsensumhabentinquatuoruocibus,cibi,uenereorum,pugnaeactimoris,sequemutuointelligunt.Retibusigiturquecoopertoriauocentcontractis,herentenimpalisinuoluta,clauduntur,utquandoquemilleunoimpetuanatescaptasreferant.Etquanquammirumuideatur,certumtamenestnullumessefeliciusaucupium.Eligunturueroecicuribus,quaecoloreagrestibussintsimillimae.Cardanus.Auesquomododoceanturloqui.Loquidocenturauestenebris,aclucerna,fame,acuino,eligunturqueinuenculae,&lingualariore,&expsittacis,quiquinoshabentinpedibusdigitos:aptioresenimhiadsermonem.Porrofamespraecipuumestnecessitatisdiscendiuinculum,utPersiusdixit"Quisexpediuitpsittacosuumχαιρε,Picasquedocuitnostrauerbaconari?MagisterartisingeniisquelargiterUenter,negatusartifexediuoces."Tenebraeauesmagisredduntsolicitas,acsensum&memoriamcolligunt.Undeetiamhominesmeliusintenebrisrecordantur&cogitant,atquedeliberant.Lucernaueroadhibetur,quiainexquisitistenebrisauesdormiurit,timentqueutsensusexcutiatur,nonaugeatur.Tenuiigiturlucernaopusest.Idem.LiberUiii.367Siauespediculisdetinentur,oleoliniillitocurantur.Idem.Auiumuocesutintelligantur.Siuisauiumuocesintelligere,associatecumduossociosinquintoCalendasNouembris,&uadeinquoddamnemuscumcanibusquasiaduenandum,&illambestiam,quamprimoinueneris,defertecumaddomum,&praeparacumcordeuulpis,&statimintelligesuocesauium,uelbestiarum.&siuisutaliquisintelligat,osculaeum,&intelligetsimiliter.Albertus.Rapacesaues,utpennasmutent.Quodsiplumasmutareuelis,acpennas,carnesmuriscumpuluerepisciculorumdato,uelcarnesgallinaeserpentumcarnibusnutritae.Cardanus.DeSecretisAnimaliumuolatiliuminspecie.DeSecretisGallinarum.Cap.Ii.Gallinassicfarcito.Gallinasteneras,quaeprimumparient,concludat,pollineuelfarinahordeaceaconspersarotundasfaciat,easinaquamintinguat,inosindat.paulatimquotidieaddat,exgulaconsideret,quodsatissiet.Bisindiefarciat,&meridiebiberedato,necplusaquasitasiethoramunam.Cato.Gallinaeutpinguescant.Inculinafaciastibifiericapsam,pluribusinterstinctamcapsulis,singuliscumsuisforaminibus,perquaecapitaforasextruderepossintgallinae,cibumquecapere.Hisitaquecapsulisgallinaeiuuenes,uelpulliincarcerentur,singulaesingulis:cibusquesingulishorisofferatur,parumprouice,potuinterdicto.Cibusautemsittriticuminaquamodiceelixum.Oportetautemcapsulasinferiusesseperuias,utexcrementapermearepossint,quaesingulisdiebusdiligenterauferenda.Caeterumultratreshebdomasinclusasessegallinasnonoportet:praenimiaenimpinguedine,interirent.AquodamHolando.Gallinaeutpinguescant,aliter.Pinguescuntmaximegallinae,&grassissimaefiunt,indomotenebricosa,&calidanutritae,pennispraepetibus,quasGraeciocypterauocant,euulsis,oblatoquecibofarinaehordeaceae,aquasubacte.Aliihordeacea,&loliaceafarinautuntur.Authordei&seminislinicrudafarina.Quidametiampolentamadmiscent.Aliquihis&uinumaffundunt.Quidampanemfrumentaceumbonum,madefactumpraebent.Plurimimilioenutriunt.Florent.Quanecomedantgallinae.Quicandidumeuacuetur,aduitellumautem,hocestcroceumoui,gypsumliquiduminfundatur,utintestaeduritiemtranseat.Etenimubiagulositatestimulabuntur,&nihilampliusreperient,citoabstinebuntabouorumuastatione.Florentinus.Gallinaeutmagnapariantoua.Sicupiasutgallinaemagnatibipariantoua,rubricamdissolutamciboearumadmisceto,&maioraouagignent.Itemmagnaouaparienttibigallinae,sitestamlaconicamtusamfurfuribus,&uinoadmiscueris,&subactagallinisobieceris.Leont.Gallinaequomodosinestrepitucapiantur.Sunt,uelutimendiciAegyptii,quigallinasanates,anseres,cuniculoshamosubfurantur,dumstatimtrahunt:nequeenimconcutiendo,autuocefurtumproderepossunt,dumsensimacceleriterillaadsetrahunt.Cardanus.Gallinaeutapulicibusdefendantur.Incubilibuscumpepereruntgallinae,tolleresubstramenoportet,&recensaliudsubiicere,nepulices,&caeteraanimalianascantur,quaegallinamconquiescerenonpatiuntur.Uarro.Gallinaeutsintauulpibussecurae.Referuntdecoctamuulpem,&infrustadiuisam,datamqueincibisgallinis,illassecurasreddereauulpibusperbimestretemporisspatium:idemqueinanatibusatqueanseribus:idueroexpertuminualleAngusciaenomineGlemores,inScotia,cumuulpiummaximasitcopia.Cardanus.Gallinautnonsitgrauedinosa.Origanummadefacies,&cremoreminpotuexhibebis,auturinalauabis,autallionaresillines,autinaquamconiectumalliumpotandumpraebebis.Leontius.Gallinaeutnonabortiant.Gallinasnonabortirefacies,siouicandidumassatum,&uuaepassaetostaetantundem,simultriueris,&proposuerisantealiumcibum.Pamphil.Gallinaetenebrisoffusis,utfiantuertiginosae.Laser&melmisceto,&inipsisfrumentummacerato,idquegallinisobiicito.Berythius.Gallinautafelenonlaedatur.Felisgallinamnoncontinget,sisubalamipsiusrutasyluestrissuspendatur.Similiterautemnequeuulpes,nequealiudaliquodanimalipsascontinget,&multomagis,siuulpisautfelisfelciboammixtumexhibueris.Africanus&Democritus.Aduitiaeculorumingallinis.Oculumgallinaecurabismuliebrilacte,autportulacaesucco,oculisforinsecusillitis.Autsalemammoniacum,&cuminum,&melaequisportionibuscontusasimiliterillinito.Ipsasuerosubumbramdeducito.Paxamus.Adgallinarumprofluuiumalui.Aluiprofluuiomedeberis,polentaemanusplenaemensura,&ceraeparicopia,uinoammixtis,&inmassascoactis,sihasantereliquumcibumpraebueris.Autmalorum,siuecotoneorumdecoctuminpotuexhibueris.Eademetiamassataprosunt.Paxamus.Adgallinarumpediculoseiusdem.Amorbopedicularigallinasliberabis,cuminotosto,&staphisagriaparibusportionibustusis,illitaindegallinaexuino:&silupinorumsyluestriumdecoctorumaquaipsasprolueris.Adgallorumgrauedinem.Grauedineminduciteissordiduspotus,quarepurusexhibeatur.Medeberisautemgrauedinisiuemuco,acpituitae,allioinfrustaconciso,&inoleumferuensconiecto,itautperfrigeratooleooseluatur.Quodsietiamederintalliumipsum,magissanabuntur.Staphisagriaautem&perse,&eruoammixtaprodest.Itemscillapurgata,&aquamacerata,&deindecumpolentaobiecta.Quodsigrauiusinfestetgrauedo,partessubgenaferrolancinantur,&partescircaoculosexprimuntur,&saletenuiconfricanturipsaulcuscula.Quidamoriganum&hyssopum,acthymumsuffumigant,caputquegallinaesuprauaporemdetinent,rostrumitemallioconfricant.Aliiinlotiohominisalliacoquunt,&rostraquamcautissimedefricant,utoculosnoncontingant.Paxamus.Gallusutnoncalcetgallinam.Siquisinungatanumgallioleo,noncalcabitgallinam,necpoterit.Albertus.UtGallusnonuociferet.Siquisuult,utgallusnonuociferet,caputeiusinungatoleo,&frontem.Idem.Utpullisinegallinaefotuexcrescant.Puluinariaduoreplestercoregallinarumtenuissimetrito,indeplumasgallinarumannecteconsuendoutriquemollesacdensas,ouauerocapitetenuioresupraextante,collocasuperalterumpuluinar,deindereliquumsuperponeinlococalido,permittequeimmotaduobusdiebus,postueroaduigesimamusquediemillasicuerte,utundiqueaequaliterfoueantur,indestatadie:queiuxtauigesimamprimamest,pipillantesiamexouosensimeducito.Necmirum,cumAristotelesnarretSyracusissubterrafoueri,inAegyptoueronulloauxilioprorsus.Nostraaetatecompertumest,suppositoigneleui,atquefimoedipullos,sedepluribustamenpaucos.Supponuntignem,nefimumrefrigeretur.CardanusexDemocrito.Ouorumexcubatiocitragallinam.Quatepidodemergasfimo,senisquediebusrecenssubiicito,nesenescat,sedtemporesuofoueat,&gallinaecaloremimitetur,uertendosemper,donecexcludant,quiquaerunturpulli.Sic&tepenteclibano.Ioan.Bapt.Porta.Utrumexouismares,uelfoeminaesintorituri,dignoscendiratio.Siquiscognoscereaffectaritmaremprogigni.anfoeminam,siccognoscet.Aristotelesait,&probatAuicenna,exorbicularibreuiqueouomas,exoblongisacutisquefoeminaprogignitur:&suffragaturratio:namuirtutisperfectioinmasculisouisaequaliterabit,&continetextrema:inoblongisacentrolongiusabitmateria,inquaestuitaliscalor.Idem.Utpullusfiatuisuiucundissimus.Sipalumbummaremcumgallinacoireprocurabis,autperdicem,uelphasianum,pullusemergetnoniniucundusuisu.Etalbamlobolemdabuntpauones,phasiani,perdices&aliteshuiusmodi,siauiaria,uelcaueas,quibusincluduntur,congrediuntur,pariunt,incubant,&excludunt,susquedeque,&exomnipartealbisuelaminibusobtenderis,&ornaueris.Artificiumhocacceptumferoornitothrophocuiusdamprincipisuiri,licetetiamamultisdescriptumfuerit,sednescioanprobatum.Mizaldus.Utpullusquaternispedibus&alisnascatur.Quonamfiatmodopullusgallinaceusquaternisalisenascatur,quaternisquepedibus.QuoddocetAristoteles:Quaillaseligito,quaebinacomperiesretinereboleta,pelliculaquadamnontenuiintercursante,sedalbuminacontinentur,quefoecundioressaepegallinaeassolentparere,exmagnitudinecognosces,patetqueintuentibusSoliexponendo,exuperanteiammateriaproductum,expluriumseminumcommixtu,semenquehabeatpullorum,glocientigallinaeiamexcubandasupponas,utsuoinsessufoueatea,elapsoiamdebitotempore,talesexcludetfetuspedibus,alisquequaternis,curabisutcommodeeducentur.Siautemembranadisterminabitur,geminidiscretipulligenerantur,sineullasuperuacuaparte.Sicenim&bicepsnasceturserpens,&animalomnequodouoexcluditur:sitaleeuenerit,nonmediocriseritadmirationis:saepiusenimmonstrainprolificisanimalibus,&multiparis,quaminminusfoecundis,&imperfectioribusanimalibus,inaliisuerofacilitasgenerationispraeualet:undeinuilioribusaanimalibusfaciliusmonstraprodeunt,quaminnobilibus.Porta.Animaluisu&tactuinficiens.Necinficiorartificioingenioqueenasciposseanimaluisu&tactuinficiens,acsiregulusuelcatoblepaesset,cauetoque,quiproduceretentas,neintepericulumrecidat,quodfacileeuenturumindico,siilliconefandaluesinlucemprodiens,uitabidiaerismatriceminfecerit.Foecundamergitooua,ubiarsenicum,uelserpentumuiruseliquaueris,uenenaquecaeteramala,perdiesaliquosimmorarisinito:ualidiusoperaturintus,siriteapposueris,glocissubiiciendacurato,manibusneconquasses,neinutileperdas,quodpraeualiturumsperas.Necdabituroccasiomaiormonstraproducendidiuersa,quamouis:&huiusmodisaepegallinaepartusintercaeteraefficiunt,atqueetiamexsefiunt:ideoLeontiusferrilaminamaliquam,clauorumcapita,lauriqueramulos,ubinidiculantur,afferreiubet,neprodigiosos&monstruososedantpartus.Fimocommodeutipossumusestenimnaturalicalorisimillimus,necspernendumretinetputrefactionisuim,mirabiliumrerumparens:totquegeneraexputrefactioneanimaliumproueniunt,quotea,quaeputrefiunt:quodsiquisrecteconsiderauerit,&menteperpenderit,nonminimumelicietsecretorumprincipia.Ioan.Bapt.Porta.Caporummoresutuariemutentur,&pinguescant.Capos&gallosreferunt,&iureeditoallioserocioresreddiadpugnam:capietiamdeplumati&urticatacti,pullosfouent,&curant:consutisetiamoculismiruminmodumimpinguantur.Cardan.Utpullusetiamiugulatussanguinemnonmittat.Referuntcollopullicinerembufonissuspensumefficere,utneiugulatussanguinemmittat.Idem.Utpullusinmensasaltet.Siuisutpullussaltetindisco:Accipeargentumuiuum,&pulueremcalaminthae,&mitteinampullamuitreamsigillatam,&illamponeintrapullumcalidum:cumenimargentumuinumincalescit,mouetse,&facietipsumsaltare.Alb.Magnus.Quautseruentur.Quaipsaseruabishyemequideminpaleis,aestateinfurfuribus.Aliiaquaablutaouasaletenuiintegunt,&sicconseruant.Quidamadiii.autiiii.horasinmuriamtepidammergunt,deindeextractainfurfures,autpaleasdeponunt.Leontius.Anouasintplena,ueluacuadignoscendimodus.Caeterumplenumouum,autnonplenum,cognosceseximmissuinaquam,defectuosumeniminnatabit:plenumdeorsumdemergetur.Idem.Quorumexcubatiocitragallinam.Atsidefeceritmatrix,sicdabiturouorumexcubatiocitragallinam,utdocetDemocritus:Gallinarumuelcolumbarumstercoretuso,atqueincerniculosubtilitersuccreto,obruanturoua,nonirritatamen,nesimulcollidantur,substratiseorumpennis,&circumpositiscubiliaextruantur:turbinatiorouorumparssursumuergat,&uicenisquaternisquehoris,alternisuicibusinnouatocircumuoluendo,utaequabiliterconcalefiant,siceffoereefficeresuntsolitae,lococalido,&tepenteseruentur:ubibisdenidieselapsi,&completifoetus,&pullirostralisouapercudereincoeperint,auscultanumpipiant:saepeenimproptereorumputaminumcrassitudinemerumperenequeunt,uelrimisfatiscunt:testatollito,&gallinaminducito.Etsicollibueritaliterpotes:Quatepidodemergasfimo,senisquediebusrecenssubiicito,nesenescat,sedtemporesuofoueat,&gallinaecaloremimitetur,uertendosemperdonecexcludant,quiquaerunturpulli.Sic&tepenteclibano.Ioan.Bapt.Porta.Quautmollescant,&ampullisincludantur.Quaacriacetoinfundetandiu,doneccortexeorummollescat,deindecuminangustumurceumfuerintimmissi,aquafrigidasuperinfudatur,&pristinamduritiemacquirunt.Acetumenimemollitouicorticem,utinangustumurceumimmittipossit:aquauerodurescit.Cardanus.Quautinscriptafacias.Gallas&alumencumacetoterito,donecatramentispissitudinemhabeant,&exhocquicquidlibuerit,ouoinscribito.&postquamscripturainSolefueritexiccata,ouuminmuriamacremdemittito,&resiccatumcoquito,acdecorticato,&reperiesinscriptionem.Siueroceraintexerispuum,&styloinscripseris,donectestaapparueritliterasexarando,deindepermiserisacetomace,aripernoctem,&sequentidieceramabstuleris,reperiesliterarumfiguramdeacetoconspicuam,&transparentemredditam.Africanus.Quumuthominiscaputmagnitudinesuperet.Decemuelpluraboleta,&albuminainuicemseparabis.boletaleuitercommisceto,&inuesicamimmittito,rotundamqueligandoimitaberisfiguram,inollamaquaeplenamimmittas,&cumbullisintumescerecernis,uelcumduritiemtraxerint,exime,&albuminaadditoaccommodando,utinmedioinsideant,&iterumcoquisinas,siccorticibusenudatumhabebis,quassiceffinges:Ouorumcorticesalbas&elotasconteres,utintenuissimumpuluisculumuolent,fortiaceto,ueldestillatoemacerarisinito,dummollescant:namsiouuminacetodiutiusfueritappositum,cortexeiusdissoluitur,&tenerescit,utfacileperstrictumosphialae(utanteadictum)possitimmitti:ubifueritintromissum,claraaquainpristinamreditduritiem,utdemiraricontingat.Corticescumunguentiformampraesetulerintdissolutae,penicilloaliquosuperexcoctumouumcorticeminducas,&claradurescitaqua,tuncuerum&naturalehabebisouum.Ioan.Bapt.Porta.Quumutinaereascendat.InMaiomenseouicorticemuacuumroreimpleto,soliqueinmeridieapponito,&abeoeleuabitur:&sidifficilisaliquandofueritascensus,baculiueltabulaeadminiculodumascendereincipiatfaciliuseleuabitur.Idem.DeSecretisColumbarum,Cap.Iii.Utcolumbaenonfugiantsedsobolemamorecomplectantur.lanuas&fenestras,&anguloscolumbariioleobalsaminoilline,&manebunt.Nonfugientcolumbae,sicuminum&lenteminaquamulsamacerataobieceris.Etsiaquammulsamdederisinpotu,autlenticulampersepassococtamedendamprebueris,amoremprolisinipsisexcitabit.Didymus.Columbarumphiltrum,utnonfugiant.Praeparatur,utcolumbenonfugiant,eiusmodiphiltrum.Testaetusae,accribratae,&costus,&uinumuetusodoratumsimulmixtaexhibenturproditurisadpascua.Quidamfarinamhordeaceamcoctamficubusaridisammiscent,&additamellisparteproponunt.Aliicuminumadpascuaiturisofferunt.Columbaepermanent,siuespertilioniscaputsupraturremposueris.Autuitissyluestrisramosunacumfloribusprotemporisoccasioneincolumbariumdeposueris.Didymus.Escaadalitiendascolumbas,utaliassecumducantadcolumbarium.[RecipeArgillaeantiquissimae&infurnopistorisusqueadrubedinemcombustae,uellutiantiquiexfurno◉.i.Uerbenaefoeminae◉.iiii.Triticiinuinosublimatomacerati&triti◉.iiii.Cardopatiae◉.ui.Caphurae◉.7.Cymini◉.iii.Uinisublimati◉.i.s.]Mellisquantumsatisadformandaspilulasadmagnitudinempisorum,quaeintercolumbarumeduliaponantur.Quidamaddunturinam&sanguinemhumanumdeinderecipeherbaeuerbenaequantumuolueris,&impendaturindomiciliocolumbino.DauidUezeliusPharmacopaeusColmariensis.Utmultiplicenturcolumbae.Sicraniumhominissenisinperisterotrophio,seucolumbariosuspendatur,multiplicabunturibicolumbae,acquieteuiuent.Idempraestabitlacmulierispuellamabimatulactantis,siinuitreouaseibidemsuspendatur.Albertus.Columbaeutadcolumbariatrahantur.Columbaealliciunturhocpastillo:Maizi,seusorgi◉.lx.cymini◉.ui.mellis◉.x.costi◉.i.seminisuiticis◉.u.Coquunturomniainaquaadilliusconsumptionem,indeaddituruiniodoratioptimiquantumsufficit,cum◉.xu.caementiuetusti,&fiattumulusincolumbariimedio:columbaealiaecumodoremsenserint,adlocumueniunt:sentiuntautemcumipsiscommiscentur,indigeniscolumbis:cumsemeladierintlocum,relinquerenequeunt,suauitatecibiallectae.Cardanus.Columbaeutmaneant,&aliasperegrinassecumadducant.Siunguentoilleueriscolumbas,&aliasexternasinducent.Siuerocuminumobieceris,adpascuaexituris,tumipsasretinebis,tumaliasmultas,cumipsisuenirefacies,unguentiodoreductas.Siuerouiticissemenacceperis,&uinoueterepertriduummaceraueris,deindeautemeruumuinoillorigaueris,&columbisobieceris,ipsasquestatimeuolarepermiseris,externaecolumbaespiritusfragrantiapercepta,omnesincolumbariumuenient.Citiusautemingredientur,sisaluiamcumthureincolumbariosuffumigaueris.Didymus.Felesutcolumbasnoninfestent.Infenestras&ingressus,aliosqueplurescolumbariilocos,rutaeramulosdeponito,&suspendito.Habetenimrutanaturalemquandamcontrarietatemaduersusbestias.Idem.Serpensutnonaccedatcolumbarium.Serpentesnoninfestabuntcolumbarium,siinquatuoranguloscolumbariiinscripserisAdam.Quodsifenestrashabuerit,etiaminipsisscribes.Serpentesautemeliminabunturpeucedanisuffitu.Democritus.Felesutcolumbasnonlaedant.Nequefeles,nequealiudanimalinsidiasstruereporest,autaggredi,cumnonsintdomusinpropinquo,equibusinsidiariqueant.Quintiliorum.Reptiliautcolumbariumintrarenonpossint.Nequepossibileestreptiliapercolumnasascendereposse,cumsintualdediligenteroblitae,tectorioqueinductaeexplanatae.Quintiliorum.Columbaeutconseruenturaduersusnoxiaanimalia.Lupicaputseuodoreseuspeciecreditursuspensumincolumbarioarcereuiuerras&mustelas.Cardanus&Agrippa.Palumbumrecentemsicfarcito.Palumbumrecentemutprensuserit,eifabamcoctamtostamprimumdato.exoreineiusosinflatoitemaquam.hocdiesseptemfacito.Posteafabamfresampuram,&farpurumfacito,&fabaetertiapars,utinferuescat.cumfarinsipiat,puriterfacito,&coquitobene.Idubicoxeris,depsitobene,oleomanumunguito.Primumpusillum,posteamagisdepses.oleotangitodepsitoque,dumpoterisfacereturundas.Exaquadatoescamtemperato.M.Cato.DeSecretisPauonum.Cap.Iiii.Pauonesreliquiquepulliutalbigenerentur.Pauonesreliquiquepullialbigenerantur,siauiariauelcaueas,quibusconcluduntur,eorumquecubiliatectorioinalbenturopere,uelalbislinteis&uelaminibusprotegantur,&exiguiscancellispraepediantur,quominusiislocisfugiant:rectepauimentasuntcuerrenda,nenisialbapenitusconspiciant:cumcoitumineunt,excubant,ouaquefouent,sicalbicantemdabuntsobolem:ideminaliisfacito,Ioan.Bapt.Porta.Caeterumnatispauonibusbiduocibusnonestdandus.Tertiaueroexhordeifarinauinosubacta,&tritopinsito,zeapinsita,inaquapuramacerata,cibantur,&connutriuntur.DeSecretisHirundinum,Cap.U.Hirundinumpulliutalbescant.Quahirundinumoleoillita,cumquindecimdiebusiamcubauerithirundo,pullosaederealbos:quitamenprocessutemporismutatapluma,morealiarumhirundinumnigrescunt.Cardanus.DeSecretisUespertilionum,Cap.Ui.Aduespertiliones.Inuiispublicisplatanifoliasuspendas,&uespertilionesnoningredientur.Occiditipsashederasuffumigata.Africanus.DeSecretisPhasianorum,Cap.Uii.Phasianiutfiantpingues.Pinguescuntinclusi,itautprimadieaccipiantcibos,sequentiueroaquamulsa,autuinumpotensapponatur.Cibussitcrudahordeaceafarinaaquasubactaparticulatimautemapponatur,&paulatim.deindefabafresamolita,&ptisana,&miliumintegrum,&semenlinicoctum,&siccumcrudahordeaceafarinamixtum.Hisetiamoleumadiicerepotes,massasqueexipsisfacere,easquecibilocoofferre,utindesaturentur.Quidametiamfoenumgraecumaddiesquinqueautsexobiiciuntbilempurgareexuolucribushiscupientes.Pinguescuntutplurimumdiebussexaginta.Curanturautem&haecgallinarumgenera,medelisacremediisdomesticisgallinisrelatis.Uarro.DeSecretisPerdicum.Cap.Uiii.Adperdicescapiendas.Perdicesnaturacalidissimae,&adcoitumferuentissimaeexistunt:undemaresipsarumzelotypiamotiintersedecertant.Quandocunqueigiturfoeminispresentibusduomaresreperiuntur,statimadpugnamdeueniunt,nequepriuscertamendissoluitur,quamalteripsorumsuperatussecedat.Quiigitursuperiorapparuit,huncomnesfoeminaedecaeterosequuntur,atquehicsuperbiensuictumuelutfaeminamsalit,&decaeteroilleinfoeminarumordinemredactussequituruictorem.Perdicesfacileuenaberissifarinamuinomadefactamobieceris.Berytius.DeSecretisTurturum.Cap.Ix.Adimpinguendumturtures.Pinguescuntquidemturturesmilio&panico,itemquelargopotu.Gaudentautem&tritico,&puraaqua.Didymus.DeSecretisCoturnicum,Cap.X.Coturnicesutpinguesfiant.Coturnicesmilio,frumento,lolio&aquapurasaginantur.Quandoquidemuerocoturnicesueratrouescentesnontutesatisinciboaccipiuntur,quodearumesus&distentionem,&uertigineminducat,easanegratiamiliumcumipsisconcoquereconuenit.Siueroquisabearumesuiamapprehensussithisaffectionibus,miliidecoctumcommodebiberit.eandemuerouim&myrtibaccaehabent.Hancetiaminlethalibusfungisacceptismagnimaceratumobiiciunt,authordeumeodemmodo.Frumentumenimcitopinguefacit.HordeumuerocarnemalbamfacitPascaturautemexpraedictisspeciebussingulatim,autetiamutrisque,addiesuigintiquinque,bisperdiemoblatiscollyriisindefactis,itautseptemcollyriasingulis,primisquinquediebusofferantur,consequenterquepaulatimnumerusaugeaturusqueaddiesuigintiquinque,utsintdiesextototriginta.Quibusimpletismaluasferuefacias,&decoctoeiusadhuccalidofermentummadefactumexhibebis,atqueidfaciesquatriduum.Iisdemetiamdiebusaquammulsamofferes,tersingulisdiebusipsampermutans,&noneademutens,&sicinsequentibususqueadsexagintadiebus,aridisficiscontusiscumpraedictofermentouterisineorumalimentum,contingetquetibipostdiessexaginta,&ipsoansere,&hepateeius,teneroacalbouti,quodsaneexemptuminuasamplummittendumest,inquocalidasitaqua,quaeetiamiterumatqueiterumestpermutanda.Praestantautemfoeminarumtumcorporatumiecinera.Sintueroanseresnonanniculi,sedduorumannorumusqueadquatuor.Porrostatimutexouisprodeuntpulli,polenta&frumentummadefactumcibilocoobiiciantur,&nasturtiumuiride.Quintilii.Anserumsaginatio.Eodemmodoanserem,quogallinamfarcito,nisipriusdatobibere,&bisindie,bisescam.Cato.Adsaginandumeliguntpullosanserinoseircitersexquimensequisintnati:eosincluduntinsaginario,ibiquepolentam&pollinemaquamadefactamdantcibum,itautperindesesatutent.SecunliberUiii.393dumcibumlargeutbibantfaciuntpotestatem.Siccurati,circiterduobusmensibusfiuntpingues.Quotiescunquesumpserunt,locussoletpurgari:quodipsiamentlocumpurum,nequeipsiullum,ubifuerint,relinquuntpurum.Uarro.Anseruiuusexcoctus.Anser,uelanas,uelaliuduiuaciusanimal,sedinhocanseromnibusantestat,sittotocorporeimplumis,capitecolloquerelicto,sithincindeobuallatusigne,&circumseptusnonarcte,nesuffoceturfumo,neueignetorreaturcitius:nonlarge,neimpuniseuadat:intuspassimpocilla,&ollulasaquaeplenas,cuisal&meladiicias,ibiquelanceselixatismalissintplenae,&tessellatimdiscoconcisis,ipsetotusliquamineobductus&laridatus,utesculentiorsit,&faciliusdecoquatur,ignemadmoue.Festinarenolito,ubicaloreefferuerecoeperit,circumambulando&fugiendopraesepitignis,&iterincludit,sicimprobusaquamabsorbendocompescitur,cor,caeteraquemembrarefrigerando,medicamentiuilaxataluum,abstergit,&exinanitur:&ubiinferbuerit,interioradecoquet,spongiacontinuocerebrum,&corhumectato:ubiueroinsaniaferri,&cespitareconspexeris,deficitcordihumidum:remoue,conuiuisappone,euulsissemperpartibusuociferantem,utferepriuscommessatusquammortuusuideatur.Io.Bap.Porta.DeSecretisAnatum,Cap.Xu.Anatumsaginatio.Pinguescuntanateslargiorealimento,quemadmodumpleraqueuolucrumgenera,frumento,autmilio,authordeo.Caeterumaliquimagiscicureshabereanatesuolentes,ouaipsarumcircastagnaperquirunteaquegallinissupponunt,exclusosquepulloseducant,&mansuetoshabent.Didymus.Anatesutmanibusfacilecapiantur.Siquislocumobseruet,exquopotumsumuntanates,&euersaaquauinumnigrumimmittat,ubiidhauserintcadent,&prehendifacilepossunt.Idem&uinifaexfacit.Idem.DeSecretisApum.Cap.Xui.Deapibus,&morborumearummedelis.Locusinquoapesfuturaesunt,adhybernum,autuernumsolisexortumconuersusessedebet,quo&hyeme&aestatecalfiant,&auraeinspirantesipsasrecreent.Aquaoptimaapumexaminibusest,queperasperoscalculosdefluit,incorruptaqueacminimeturbidaexistit.Nam&sanitatem,&bonummelfacit.Uerumpetrarumsaxaitemquelignacollocareoportet,aquampaululumsupereminentia,quibusinsidentesabsquelaborebibant.Siuerononsitfluensateraaqua,aputeoexhauriatur,autefonte,&percanalesinducatur.Sintautemhipropeapes,neexaquaegestationeaegrotent.Pabulothymimaximegaudent,&exeoabundepastae,&plurimummelconficiunt,&sobolempariunt.Saluiaquoque&thymbra,accytisus,iucundissimasuntapibuspabula,&recentistiaexaminacytisomaximeadhaerent,eoqueminorelaborefruuntur.Atueroclaustra,hocestuasa,quibusexcipiuntur,optimasuntextabulisoxeinis,autficulneis.similiter&expineis,autfagineis.Latitudositcubitalis:longitudoduorumcubitorum.Forinsecusautemcalce,&bubulistercoristectoriooblinantur:minusenimsicputrescent.Perforantureaipsaoblique,quouentileniterinspirantes,tumaranearumtelas,tumaliamarcescentiaresiccent,&perfrigerent.Gaudetmaximequietehocanimal,&aegreferthominumaccessum.Quareoportetapumcustodemmurumcircumextruereexrarislapidibus,quoipsaepercauernasinuolantes,tumauesinsidiantes,tumroremeffugerepossint.Amantconsuetapascua,&sihabitationesinnouentacmutent,nonuolentesadpabulumexeunt,&obidinregioneipsasseruareoportet.Porrotithymalumdepastae,&succogustato,exaluiprofluuiolaborant.Quaresiquisinuicinianascatur,extirpandus&euellendusest,ipsaequecurandaemalipunicitegmine,hocestcorticatuso,&tenuicribroexcusso,ammixtomelle,acuinoaustero.Pedunculosautemipsarumcurabis,ramulismaliarboris&caprificiincensisacsuffumigatis.Hebetudinemuerouidendi,sanabisfoliorumoriganisuffitu.Florentinus.Apiumcomparandarumformula.Cumexamenexiturumest(quodfierisoletcumadnataeprosperesuntmultae,acprogeniemueteresemittereuoluntincoloniam:utolimcrebroSabinifactitaueruntproptermultitudinemliberorum)huiusquodduosolentpraeiresigna,scitur.Unum,quodsuperioribusdiebus,maximeuespertinis,multaeanteforamen,utuuae,aliaeexaliispendentconglobarae.Alterum,quodcumiameuolaturaesunt,autetiaminterceperunt,consonantuehementer,proindeutmilitesfaciunt,cumcastramouent.Quaeprimotumexierunt,inconspectuuolitant,reliquas,quaenondumcongregatesunt,respectantes,dumconueniant.Cumamellarioidfecissesuntanimaduerseiaciundoineaspuluerem,&circumtinniendoaere,perterritasquouolueritperducet.Nonlongeinderamum,uelquidaliudoblinunterithace,atqueapiastro,caeterisquerebusquibusdelectantur.Ubiconsederunt,afferuntaluumpropeeisdemilliciisillitamintus,&propeapposita,fumoleuicircumeundocogunteasintrareutinnouamcoloniam:cumintroierunt,permanentadeolibenter,utetiamsiproximamposuerisillamaluumundeexierunt,tamennouodomiciliopotiussintcontentae.M.Uarro.Apesquomodotransferendae.Siemptoricuipiam,autetiamobaliamcausamnecessesitipsastransferre,noctu&placide,&obligatiscumpellibusuasis,eastollatantediem.Hacenimfallacianequefauosperturbabis,nequeanimaliacontristabisipsamolestando.Florent.Apesutnonfugiant.Apesnonfugient.siuitulirecensnatistercusloculorumosculisobleueris.Fixoautem,&inhabitanteadhucexamine,regemleuiteralisprehendito,eiusqueextremainfringito.Ipsoenimintusmanente,nondiscedent.Nonfugientapes,sisyluestris,&satiuaeoleaefoliasimultritaaluearibusaduesperamilleueris,autaquamulsaparietes,&alueariaobleueris.Recensporroeditis,cibuminpeluibusapponereoportet,uinummulsuminquosintthymi,&thymbraemultumfloridae,utnesuffocentur.Aliiuuispassiscontusis,&modicathymbraammixta.massasfaciunt,exeisqueexaminaoptimeenutriunt,quumpropterhyemem,autaestumdomimanentesfamelicaesunt,praetergressisautemdecemdiebusuernis,fimibubuliaridifumoipsasadpascuaexpelles,&purgabisatqueeuerresipsauasa.Stercorisenimsetorsegnitiemeisinducit,&aranearumcassesipsasimpediunt.Siueromultaefuorumstructuraeinuausfuerint,deterioreseximereoportet,neoblociangustiamaegrotent.Fauosautemexunouaseplutesquamduosauferrenonoportet.Macilentaeenim&debileserunt.Didymus.Quotemporeapesuindemiareoporteat.Optimumtempusuindemiaemellis,&fauorumestpleiadumortus,secundumRomanosueromensisMaiiprincipium.Secundauindemiaestincipienteautumno.Tertiapleiadibusoccidentibuscircaoctobremmensem.Nontamendefinitis,accertisdiebus,sediuxtafauorumperfectionem.Sienimantequamperfecteconceptisuntfaui,mellaeximantur,aegreferunt,&cessantpraesiti.Idemfaciuntetiamsiauarioromnemfructumademeris,&alueariapenituseuacuaris.Oportetenimdecimampartemipsisrelinqueretumuere,tumaestate,hyemeueroduabusrelictisipsispartibus,tertiatantumestauferenda.Sicenimnequepraetristitiaanimumdespondebunt,&alimentumabundesuppetet.Caeterumbubulifimifumoipsasexpellereoportet,autmaluaesyluestrismasculaesuffituquamdeudromalachenGraeciappellant.Eiusdemsuccouindemiatoremillinioportet,obipsarummorsus.Prodest&Melitteon,que&melittena,&melissophyllonappellaturillita,&floslentisci.Idem.Utmellisuindemiatorabapibusnonpungatur.Adfarinamfoenigraecitorrefactimaluaesyluestrissuccumaffunditocumoleo,factaquemellisspissitudine,faciem&nudascorporisparteslargiterilline.Indidemetiamsorbeto,&inalueariaterautquaterinsufflato.Fimumitembubulumariduminollulaaccendito,&admotumfenestellaealueariifumumaddimidiamhoramirrumperesinito,&posteaeleuatamollamforisteneto,quofumusforisredundet,atquesicuindemiamperfice.Similiterautem&fucorumnidosaccellasextirpabis,siadbubulumfimumfarinamfabaceamammiscueris.Paxamus.Anmelsitadulteratum,dignoscendiratio,Anadulteratum,autintegrumsitmel,ipsoaccensocognosces.Quodenimadulteratumnonestpureardebit.Diophanes.OeSecretisFucorum.Cap.Xuii.Adtollendosfucos.Sifucostollerelibeat,uespereincipienteoperculauasorumintrinsecusaquairrorato,&circaLiberUiii.393diluculumuasaaperito,inueniesquefucosguttisoperculoruminsidentes.Semperenimmellerepletisiticulosisunt,&aquaeappetentiainsatiabiliabhumoreoperculorumnondiscedunt.Quarepossibilefueritipsosomnesdisperdere,itautneunusquidemaufugiat.Suntautemmagni,aculeoquecarentes,&ignaui.Democritus.DeSecretisUesparumCap.Xuiii.Auespisutnonimpetaris.Maluaesyluestrissuccoaduersusuesparumimpetumillinaris.Paxamus.Nequisauespispungatur.Siquissyluestrismaluaesuccoperunctuseritcumoleo,uelplantamipsamsecumhabebit,auespisnonpungetur.Quodsirecenterpunctusfuerit,etiaminfixoaculeo,idemopitulabitursuccus,autoleumsimplex.Mizaldus.DeSecretisMuscarum.Cap.Xix.Admuscas.MuscasBerytiusGraecushocflagelloprocularceredocuit.Siueratrum(inquit)additoauripigmentocumlactemaceraueris,&illiusroreacimbrelocumamuscisobsessumresperseris,omnesuelfugabis,uelperimes.Quodetiampraestabitalumencumorigano,&lactetritum,quamiscellaneaquaecunqueillitafuerint,amuicisnoncontingentur.Prodestetiamlaurus,cumnigroueratrotusa,&inlacte,autaquamulsamacerata:eiusenimaspergine,ceuquodamtoxiconecantur,autnunquamrediture,alioconfestimeuolant.Generalisratiofugandorum,&arcendoruminsectorum.Inuniuersuminsectaomniaquinquemodisarcentur:autprohibendogenerationem:sicinlocustisouacontereresolemus.Autaduentum:locisconclusis,clausisfenestris,quoniammuscaeobscurolocononuolant,abearumtaediosimustuti.Quaedamaperteinsectapellunt,&occidunt,utduoextremailla,ignis&praesertimflamma,&immensumfrigus.Indesaporacris,&amarissimus,uelutacerum,feltauri,decnctumcucumisanguini,elleborialbi,colocynthidis,lupinorum,Quaedamodorispropriaquadamui,utsulphuris,atramenti,calchantiue,florum&foliorumsambuci,utriusque,coriandri,cornuum&ungularum.Quaedammultiplicigenereincommodiillaafficiunt,utrutba,aerugo.Antiquiueroduobusmaxime,quoramnuncoblitisunthomines,commodissimeadomniaseruandautebantur,piceatqueamurcaolei.Pixabaeretutatur,amurcaabanimalibus.Inueniointerodorata,styracemsuffituomniafermeinsectaanimaliapellere.Cardanus.Admuscascongregandas.Simuscasinunumlocumcongregareuelis.scrobemfacito,&rododaphnascontusasinipsummittito,isticqueuniuersascongregabis.Anatolius.Almuscas,araneas,scorpiones,aliarumquesimilia,aedibusexpellenda.Uiii.395Pennasupupae,quotuoluerisincubiculoaclibercendito,itautfumumsentiant.Quaecunqueenimfumumpercipient,effugient,&nunquamredibunt.Alexius.Contramuscas.Siuisneapproximentmuscedomo,ponecondisim,&opiamcumcalce,&indealbificadomumcumea,&noningredienturmuscae.Albertus.Muscaeutbouesnoninfestent.Muscaenoninfestabuntboues,silaurifructumoleoincoctumipsisillines.Extotoautembrutisnoninsidebunt,sileoninoadipeillinantur.Anatolius.Adperimendasmuscas.Ueratrumcumlacte,autsapa,auripigmentoaddito,maceratum&respersum,muscasperimit.Siueroalumen,&origanumtritailleueris,noninsidebunt.Idem.Muscaeutequos&mulasnonmolestent.Siquissuccofoliorumcucurbitae,mularumautequorumpilosintinxeritaestatemedia,nonparuoreimiraculomuscarummolestiacarent.Cardanus.Adculices.Cuminummansumprobeinore,succumgignit:quosifacies,manus,totumquecorpus(siquidemfieripotest)inunctumfuerit,minimetibimolestierunt.Namhuiusmodiodoreisualdeaduersusest.Caeterum,siuino,inquodcuminumcontrituminiectumsit,fenestrae,uelcubiculorumportae,atqueetiamparietesaspersifuerint,cubiculaminimeintroibunt,odorem,utanteadictum,uitantes.Quodsimuscasquoqueedomodepellereuolessumitosaturegiae,foliorumsambuci,cumini,sing.quantumsatisest,misceantur&coquanturinaqua,quacumdomus,uelcubiculaaliquantulummadefactafuerint,musceomneseuolabunt.Uerumnihilcibieispermittendum,neeoallectaeodoremcontemnant.Alexius.Adculices.Sicanabishumidaeramumflorentemiuxtateponesdormiturus,culicestenoncontingent.Democritus.Adculices.Culicesperditpilusequinusextentusiuxtaianuam,&permediamdomum,&nonpermittitipsisintroire.Exigiteosdemcalcantha&nigellasuffitu.Sispongiamacriacetoimbutamacapitesuspenderis,&subpedes,culicestenoncontingent.Fugabiseosdemrutammadefaciens,&domumrespergens.Itemconyzacocta,&domoexdecoctorespersa.Autgalbanisuffitu,autsulphuris,autcymini.Fuganturitemacermsimplicis,&origaniuaporeacnidore.Stercusbubulumsuffitum&murissublitum,culiceseliminat.Idemcontingetsieximulaesextante,&muricumustorumdrachmisduabus,amiculasuffumigaueris.Spongiaacetoimbutasiexfastigiodomussuspendatur,omnesculicesilliccongregabit.Culicesmolestinoneruntei,quicanabeminlectosubstratumhabet.Rutamaquammacerato,autconyzamcoquito,indequedomumirrorato,&culicesexterminabis.Exigunturitembdelliisuffitu.Democr.LiberUiii.397Muscae&apessubmersae,utreuiuiscant.Muscaesubmersaesiponanturincineribustepidis,reuiuiscunt:&apessubmersaesimiliteruitamrecuperantinsucconepetae.Corn.Agripa.DeSecretisCurculionumCap.Xx.Adcurculionesperimendos,expertum.Accipesalsuginis,allii,sing.quantumsatisest,coquantursimul,&hacsalsuginepauimentaacparietesirrigentur.Alexius.Aliudeiusdem.Accipesagapeni,amurcae,castorei,sauinae,sulphuris,cornuceruini,hederae,galbani,singulorumquantumsufficit,exquibusfiatsuffitum.Frumentonecurculionoceat,neumurestangant.Lutumdeamurcafacito,palearumparumaddito,sinito,utmarcescantbene,&subigito,eogranariumtotumoblinitocrassoluto,posteaconspergitoamurcabeneomnequodlutaueris.Ubiaruerit,eofrumentumrefrigeratumcondito.Cato.DeSecretisLocustarum.Cap.Xxi.Aduersuslocustas.Sinebulalocustarumaccedat,omnesintusmaneantconspicui,&delitescentes,&praeteribuntregionem.Siueroantequamhocobseruatum398DeSecretissitderepenteinstiterint,nihilomninocontingent,silupinisamaris,autcucumeribussyluestribusinmuriaferuefactisconspergantur.Euestigioenimmoriuntur.Similiterpraeteribuntsubiectamregionem,sicaptasuespertiliones,exsublimibusregionisarboribussuspenderis.Siautemcaptaslocustasexusseris,abodoreuertigineafficientur,&partimmoriuntur,partimdemissisalisuenatoremexpectant,&aSolecorrumpuntur.Fugabislocustas,siconfectoexipsisgaroscrobeseffoderis,eosquegaroresperseris,acmadefeceris.Antequamenimpraeterientdies,siaccesserisreperiesipsasinscrobibussomnoaggrauatas,quomodoueroipsasperimas,tuaecuraerelinquo.Nihilomninocontingetlocustaexeis,quaeabsynthio,autporro,autcentaurea,aquatritisresperseris.Demotritus.DeSecretisPlantarum.LiberIx.tumin{{Genere,DehisagitCap.I.{Specie,uel{{Integrarum{(Arborum,in{{Genere,Cap.Ii.Secretaplanta¬rum:{Specie{{Hortensium,Cap.Iii.{Syluestrium,Cap.Iiii.{Fruticum.Cap.u.{Partium:uidelicetuidesignumA.LiberIx.399{{Foliorum,in{{Genere,Cap.Uii.{Specie,Cap.Uiii.{Florum,in{{Genere,Cap.Ix.{Specie.Cap.A.Partium:uidelicet.tum{{Arborum,Cap.Xii.X{Fructuumin{{Genere,Cap.Xi{Specie:{Fruticum,Cap.Xiii.{Herbarum,Cap.Xiiii.Seminumin{{Genere,Cap.Xu.{Specie,Cap.Xui.{Lignorum,Cap.Xuii.DeSecretisPlantarum.ingenere.Cap.I.Plantaeutmaioreseuadant.GeneraliterautemsataseminaLunacrescente,robustioresplantas,&insipidioresgenerare:utcontraLunaluminedeficiente,idestaboppositione,tenuiores,&acriores:indenatumexistimo,utmagnifructus,autradices,seuherbae,raroodore&saporepraessent.Cardanusdeuarietatererum.Plantaesterilesquomodofructiferaereddantur.Siomninosterilisplantasit,Aristotelesconsulit,utdiuisaradicelapisimmittatur.Namsidensussitcortex,temperatocalorefructiferaredditur.Plantasutarubiginetuearis.Cornu&stercusbubulicrematum,tuetur(utdicunt)plantasarubigine.Cardanusdesubtilitate.Plantaeutauermibustueantur.Siplantaeuermibuslaborent,aeneoclauo,purgandae:aesamaroremfirmuminplantarelinquit,similiterfelbubulumsuperradicessparsum:uermesenimdulcialuntur,felautemilludamarissimum.IdemCardanusdeuarietatePlantasquaeoccidant.Referuntnucisramum,dentibusdemorsum,abeoquipriuslentesmanderit,sifloreat,totamarboreminterimere.Etenimnonaliaestratio,quamsihistemporibusplantauioletur,autcortexmedullaueuehementiuslaedatur;claraautemratioest,curignitusclacisradicistruncoprincipalioriinfigatur.Suntquifabarumputaminaiuxtaradicemsparsa,exitiumarboribusplerisqueparereexistiment.Caeterumarboresseuplantasoccidessiterebrasubdiebuscaniculeadmedullamperforaueris,petroleumquecumsulphureinieceris:namestusauciaeplantefaciliuspereunt:quamobrem&corticecircumsecto,aliaesimilitersubeodemtemporeintereunt.Certumestenim,animamuelincortice,uelmedullacontineri:haecautemutraque,&intrunco&inramis,&inradice.Siergoinutilesherbasexecuerishistemporibus,sulphurequeaccinereinsperseris,morientur.Idem.Utplantafiatdraconisimilis.Linisemenradicibusraphaniimmissum,&moxterraeoptimestercorataemandatum,plantamdraconisimilemproducit.Cuiusgustusacetum&salempraesefert,&obidmireexpetiturinacetariis.Nameapraesentenecaceto,necsaleopusest:quemadmodummihiretulitregiorumhortorumpraefectusquidam.Mizaldus.DeSecretisArborumingenere.Cap.ii.Arboresutcitocrescant.Circumarbores,quasseueris,quotismensibus,usquedonectrimaeerunt,fodereoportet,siuolesutcitocrescant.Cato.Arboresutreddanturfoecundae.Seminarosaecumseminibussinapi,&pedemustelaesuspensainterramosinfoecundae,&parumferacisarboris,illammiruminmodumrecreare,acfoecundaretraduntur.Mizaldus.Utomnisgenerisarboresfructusmultomaioressolitoferant.Sumitobracteamantiquam,&aeruginosam,hancqueincornubouiseffigiemconformato,itautquaparteinacutumdefinit,paruumforamenhabeat:quecumintrinsecusmurialorafuerit,uelmali,uelpyri,uelpersici,uelalteriusfructus,semenimmittito,sedita,uteaparsseminis,quagerminareincipitadforamentendat:deindeinfundoaliabracteaoptimeclaudito,nealiaexparte,quamforamineexhalarequeat.Quibusfactis,forinsecusquoqueeademmuriairrigetur:deindeSeptembri,uelOctobriplantetur,utterrainterimaliquomodoferrumexederepossit:cumenimseminainclusahumiditatempercipereincipiunt,acdeindesatishumectafuerint:forasemittuntgermina&radices,hincindeperbracteamrepentesacflectentestandiu,donecipsampermeent.Quoniamradicesnaturadurae&acutae,hincinderepentespungunt,donec(adiuuanteetiamterra,quaeexedendoperforat,attenuatque)foraminaaliquot,perquaeradiceserumpunt,esfecerint.Germenautemcrescendo,&circumoberrandosaporemmuriae,tumetiamcoloremferriinserecipit.Caeterumcumgerminaegredicogantur,simulinunumcoeant,&agglutinenturnecesseest,utexpluribusunumgermenefficiaturmaximum,&perconsequensfructussuosmultomaioressolitisproferat,quoduisupulcherrimumerit.Alexius.Utarboresferacesfiantmeliores.Amurcacumaquacommixtaarboresferacescircunfundito,melioresfient.Cato.Dearboruminsitione,quaefitsubcortice,&intrunco.Tressuntmodiinsitionis,&unusquidemexeisproprieInsitioappellatur:alterueroInfoliatio:tertiusueroInoculatio.Arboresigiturcrassicorticis,&humiditaterefertas,quarumcortexmultamhumiditatemexterrahaurit,qualisestsicus,&cerasus,&oleaeplanta,iuxtacorticeminserereconuenit.Oportetautemanteinsitionempaxillumexfortilignopraeparatumhabere,uteumintercorticem&lignumpaulatimdemittamus,itautinfractuspermaneatcortex.Hocenimmaximeobseruarenecesseest:deindesensimablatopaxillo,surculumstatimadhibere.UocaturautemhicmodusInfoliatio.Inarboribusuerotenuiscorticis,&siccis,nimirumquaenonincortice,sedintramedullamhumiditatemhabent,qualisestcitrium&uitis,&quaecunqueeiusmodi,ipsamlignosampartemmediamfindunt,&surculosimmittunt.AppellaturquehicmodusInsitio.Inutrisqueautempraedictismodiscompendiariaminsitionemfacereoportet,nesurculus,quiinserendusestdilationefacta,resiccetur.Oportetautemsurculosexgenerosis,&uigorosis,acfructuosisarboribus,acutisfalcibusauferreapartibusBoreamspectantibus.sintqueteneri,&leues,&densisoculis,triacacuminahabentes,autduo:adfundumuerounimembres,habeantquecrassitudinemdigitiparui,&sintduorum,annorum:anniculienimpromptequidemexcurrunt,uerumsuntinfructuosi.Acuanturautemsurculiacutafalceexunaparteadfundum,quemadmodumscripioriumcalamumexacuaresolemus,eouitato,utnemedulleimminutiocontingat.Adhibereautemsurculumoporteteafigura,utlignosumquidemadlignum,corticosumueroadcorticemuergat.Sitquederasus&exacutussurculusparismagnitudinisadfissuram,&cauitatem,inquamestimmittendus.Sitigiturderasusaddigitosduos.Postinsitionemuero,nihildesurculoauferendumest,sedsinendum,uthabet.Locusautemlutoinfarctoargillosointegatur.Fuluaenimterraadhancremineptaest,truncosenimexurit.Intantumueroutilisestinsitio,utetiamsiquisipsasplantasinseipsasinserat,habitatiores,&praestantioresfiant.Caeterumsurculidesinentelunaaccipiendisunt,decemautpluribusdiebusanteinsitionem,deponendiqueinuasecooperto,acprobemunito,neperflentur,&transpirent.Oportetenimsurculosquidemacceptosadhucconclusosesse.Iduero,inquoinsitiofit,iamadgerminationemfestinare.Quapropteroportetdecem,autpluribusanteadiebussurculosaccipere.Causamueroobquamnonstatim,utacceptisuntsurculi,ipsosinserimus,discereconnenit.Sienimadhucferuens,&tumidussurculus,statiminid,quodeumsuscipietimmittatur,necesseest,antequamunitiofiat,parumquiddesurculoemacescere,&laxationemfieriinterimmissum&suscipienslignum,&decaeteroaerinlocosintermedioscauosingrediens,concretionemfierinonpermittit.Siueroaddiesaliquotsurculiinuasequopiamanteadeponantur,inipsouasesustinent,quodpassurierantpostinsitionem,&decaeteroubiiaminsitisunt,nequeampliuslaxatiofituinculorum,nequeaeringredietur,sedcompendiocoalescet.SurculipraetereanonBoreaspiranteinserendisunt,sedAustro.Atqueilludquidemmanifestumest,quodimberinsitioniquidemcommodusest:infoliationiauteminutilis.Nosseitemexpedit,quodpostaequinoctiumautumnale,usqueadSolstitiumhyemale,insitioritefieripotest:itempostFauoniiflatum,hocest,aseptimaFebruariimensis,usqueadSolstitiumuernum.Quidamuerooptimumtempusinsitionisesseaiunt,statimpostCaniculeortum,&rursusinaestatepostsubcanicularesaestus.Atuerosiexlonginquaaliquadistantialocorumafferantursurculi,portentursaneinuasealiquoinlutuminfixi,ipsumqueuasdiligenteroblinatur,neperflentur,&transpirentdumapportantur.Florentinus.Deinsitionequaefitperinoculationem,seuemplastrationem.InoculatioanteSolstitiumaestiuumcommode,&oportuneperficitur.Egoueroetiamcircaaequinoctiumuernumindieserena,cuminprincipiogerminationisessentarbores,inoculaui,&uehementersuccessit.Purgandaestarbor,inquaminoculatiofitasobole,hocest,propaginibus,&coma,relictisperfectioribus&adultioribusramis,inquosinfoliaturuseris.deindeaccipiendaarborisfructuosaeprogenies,&anniculumgermen,exeoqueoculusinserendusiuxtaexactamscalpturampraeparatitrunci.Ipsumautemcorticempurumexacteexcoriareoportet:lignosumuerointegrum,&intactumsinere,acseruare.Hocenimualdenecessariumhabetur.Prestatautemoculum,quiestinimmittendogermine,inoculum,quiestintruncoincidere.Inipsumenimpositusomninocoalescit.Licetetiamcitraoculuminalteramtrunciparteminlocoleuiinfoliationemfacere.Oportetautem&corticesutrorumquetruncorumaequaliscrassitudinisesse.Factaautemconcretionestatimquodsupracommissuramest,rescindo,neinhocipsumalimentumaedat,sedinidquodestcoaptatum.Atueroubisurculiinsititriasoliaadeptifuerint,uinculadissolutaauferantur.Egouerofaepenumerononipsumoculumexanniculogermineacceptumipsumperseipsuminfoliaui,sedrelictooculoinipsogermineillaeso,exparteretrooculumsitacorticemderasi,&conspicualigniparte,quemadmodumincalamoscriptoriofierisolet,sculpta,sicoculumcumparteligniresiduainfoliaui,&generosioremexhuiusmodiinsitionearboremadeptussum.Caeterumsisinistraeramorumpartesinoculationemsusceperint,duplumfructumproducent.Didymus.Adtransferendas&transplantandasarbores.Quodadarborumpositionemattinet,rarisinteruallisponendaesuntarbores,acplantandae:utcumcreuerint,spatiumhabeant,quoramosextendant.Namsispisseposueris,necinfrasererequidpoteris,necipsaefructuosaeerunt,nisiinteruulseris.Dumtransferreuolueris,antequamidaggrediaris,sedulotibinotandumerit,quibusuentisexpositeerant,utsimilisituillascomponas,&implantes.Quoddumfacis,inimumusquescrobemsarmentorumfasciculoscrassitudinebrachiidebesdemittere.itautsupraterrampaululumextent.Namaestateparuolaboreaquamradicibusperillossubministrarepoteris.Sedoptimumeritannumantequamplantareuoles,scrobemfodere,utterraSole&pluuiisopportunemaceretur,&quodpositumest,citocomprehendat.Quodsieodemanno&scrobemficere,&arboresserereuoles:minimumantemensesduosscrobemfodies,posteastramentisincensiscalefacies.Quemsilatiorempatentioremquefeceris,letioresuberioresquefructuspercipies.Scrobemueroclibanosimilemaperies:cuiusimumsummopatentiussit,utlaxiusradicesuagentur,acminusfrigorishyeme,minusqueaestatecalidiuaporisperosangustumpenetret.Generatimautemsicarbusculas,&arboresdispones,neimbecillaaualentioreprematur:quianecuiribus,necmagnitudineparessepotest,impariquetemporisspatioadolescit.Porrosummecauendumest,nepostrigidastempestates,&uiolentascoeliiniurias,arboresferrouulneres,uelamputes:praesertimquaefructiferaesunt.Cauendumpraeterea,neunaarboralteriusstillicidiumquatienteuentoexcipiat:praesertimsidiuersaesuerintgenere.AdhaecneaestateradicescontraSolemnudentur,autabeoferiantur:&nehominismanucacuminaduritertractentur:autapecoribuspraerodantur:naminposterumcapereincrementumnequeunt,maximesitenellaefuerint.Arbusculaeomnespriusquamtransferantur,rubricasuntnotande:utcumponentur,easdemcoelipartesaspiciant,quasinsuoseminariouidebant:alioquinfrigore,uelcalorelaborabuntabhispartibus,quaspraeterconsuerudinemsubaliotractuexpositashabuerint.Eritergoplagacoeliintranssatissimilisretinenda,neaquiloniaepartesmeridianisoppositaeSolibusfindantur:autalgeantmeridianaeaquilonibusobuersae.Pleriquearboremnecminorembima,necmaioremtrimatransferripraecipiunt,censentquenonnegligendumneradicesmorainarescant:neueaseptentrionibus,autabeapartecoeliusqueadexortumbrumalem,uentoflante,effodianturarbores:autiisuentisradicesexponantur:namitaemoriuntur,ignariscauseagricolis.Proderitetiamquamplurimumterraeinquauixerintarbores,radicibuscoherere:actotascespitecircunligari.Rigaridebebunit,quotiescoelestisimbrisnegabiturprofusio,&ingensaestusperseuerauerit:namitamaiorisincrementifructusdabunt,acuegetiores,aetioresqueeuadent.MizaldusexColumella,Catone&Plinio.Aduersusinstantemarborumrubiginem,&pruinam.Siinstanti&praeuisaerubigini,acpruinae,obuiamireuoles,paleasmultas,siadsunt,authorti,uelagrieuulsasherbas,frutices,&spineta,pluribuslociscombures:maximequaparteuentusspirabit:itaenimimpendensmalumauertiscripsitDiophanes.BerytiusinGraecageoponiconscholacelebris,ubiillaminaerecongregarianimaduertebat,bouiscornusinistrumcumbubulostercoreillicoincendebat,&sumummultumperhortiuelagriambitumexcitabat,uentoqueopponebat,Apuleiusfumumtriumcancrorumustorumcumbubulouelcaprinostercore,autpaleisauxiliumpraesentissimumessescripsit.Quodsiillaanticipauerit,rubigo,inquam,damnumhocmodoresarcies,uttraditBerytius.Cucumerumsyluestrium,autcolocynthidisradices,uelfoliacontunde,&aquamacera:indequearubigineprehensaanteSolisexortumirrora,acresperge.Idemassequerisficulneoautquercinocinere,aquainfuso,&quodictumestmodo,asperso.Proderit,eodemApuleioteste,ramoslaurimultosperhortum,uelagrumdefigere,acplantare:naminillos,sicuti&plurifariamobseruaui,rubiginisnoxaomnistransit,&abit.Quaefrequentissimasoletesseinroscidotractu,conuallibusqueaclociscisperflatumnescientibus.Mizaldus.Aduersuscarbunculum&pruinamarborum.Aduersuscarbunculum,quiuitibuspeculiarisessesolet,Pliniustrescancrosuiuoscremariiubet,uitibusautarboribusappensos.Graecicontrapruinaminhorto,uelagrofabasintus&extraserunt.Idem.Adarboresaegrotantes.Quodsiaegrafueritarborquaeuis,illiusradicibusaffundidebetamurcaaquaeremistaaequaliter:itemsummumpraesidiumesseaiunt,faecemuini,autaquamlupinidecocticircunfundere,uellupinumipsumcircaradicesserere.Didym.&Plin.Adarboresemaciatas&languidas.Siemaciatafueritarbor,&languida,habitiorfiet,siradicescircunfossas,&itemtruncum,uetereurinahumana,eaqueuirili,uelpecorumlotio,imbueris.Paxamus.Utarborstetillaesa.Illaesam,&auitiisarborariisimmunemhabebisarboremquamuis,sibubulo,taurinouefelleradicesilliusperfuderis,autfabarum,uelaliorumleguminumpaleiscircumpositis,aceribusuefrumentirespersis,easdemradicesuestiueris,&regestaterraadiuueris.Mizaldus.Aduersuscaniculaeaestum,&syderationem.Sicaniculaeaestufatigaturarbor,&obidsyderaripericlitatur,triumfontiumsingulossextariospostSolisoccasumradicibusiubeinfluere:seditaneremediumLunadeprehendat.Uelherbamsymphoniacam,quaeApuleioeademestcumApollinari,&hyoscyamo)circatruncumarboris,coronaemodointorque.Uelexeaiuxtaimumcaudicemcubilefacito.Sifueritsyderataarbor,&uelutitabeaegrotans,unguentodelibutamquasireuiuiscereobseruabs,utscripsitDemocritus.Idem.Auesnearboremimpetant.Arborabalitibusnonimpetitur,quaealliorumfasciculumsuspensumhabet:autfalceputatoriaallioperlita,expurgataest.Democritus.Adarboresinfrugiferas.Siflorumlargoprouentuluxuriandonullumferatfructum,querno,uelfagineopaloradicumforaminiimpacto,&terraoccultato,uelutinitafoecundabitur.Proderunt&fabaceaepaleae,truncoadradicescircumiectae,utscripsitZeroaster.Columellaarboremterebrarepraecipit,&inforamenuiridemoleastritaleamdemitti:namitaarboruelutinitafoecundoseminefertilioreuadet.M.Catoamurcamaequispartibuscumaquaremiscendamcenset:deindearboricircunfundendam.Quaesimaximaerit,commistiamphoraunasariserit:sinminor,prorationefundendumerit.Siarboresetiamferacesfuerint,hacmiscellaneamelioresquequefient.Africanusportulacam&tithymalumprobecontusa,&mista,arborumtruncisillinebat,utfoecundioresadolescerent:hisquecolumbinumfimumnonnunqueaddebat.Mizel.Adarboreshabentesfructusdefluos.Quaesi,uelutiaegrotantesarbores,fructumdefluumhabebant,necretinerepoterantSorionGraecorumhortulanusdiligens&peritus,loliumquodzizaniorumnomineuenit,cumradicibuseuulsumincoronaefiguramefformabat,&arboristruncocircundabat:uelmarinoscancrospagurosnuncupatos,eidemcircunligabat:autplumbeacoronaamplexabatur.Preterearadicemablaqueabat,eamqueperforabat,&cuneumexcornoimmittebat,terracircumaggesta.Quidamnudatasradicesaliquotcrassioresacmaioresfindunt,&fissuraesilicisfragmentumimmittunt:deindeligant,&accumulataterrarursusadobruunt.Palladiusrubrica,autamurcainsulsa,aquaeremistaarboremillinit.Uelcancrumfluuialemcumruteramo,autlupinorumfasciculumeidemsuspendit.Idem.Adarbores,quaedeciduosflores,uelfoliahabent.Arboribussiflores,autfoliadecidant,huncinmodumauxiliaberisexQuintilliorumGrecisgeorgicis.Circunfossisradicibus,palearumfabearum,aquatemperatarum,&maceratarummensurammagnammagnaearbori,paruamueroparuaecircumpones,&itadefluuiolaborantemcurabis.Idem.Aduersusuermesarborum.Siauermibusinfestabiturarbor,deFlorentiniconsiliosicillamdefendesLemniamterram,quamsigillatamuocant,&origanumcumaquatere,eaquemiscellanearadicesilline,autscillamincircuituplanta.Siueropiceospaxilloscircaarboremdefixeris,tabescentuermes,acdecident.Aquibusetiamsuillumstercusuinodilutumillesamseruabit,sicutiscripsitinsuisGraecisgeorgicisDidymus,modoilludcircaarboremfrequenteriniiciatur,quodetiamprestarepotestcolumbinumstercus,nudatisradicibuscircumpositum.Adhaectaurinumfel,iisdemfrequenteringestum:namitanequecitosenescetarbor,nequeuermesfacileproducet.Palladiusfaecesueterisuinipertriduumaffundit.HaecexAnt.Mizaldo.Auxiliaaduersusarboreasformicas,erucas,&bestiolasaliasquaereinlib.6.Arboresneaiumentislaedantur.Cancros,&forteetiamgammaros,salicibussuspensos,tumetiamaliisarboribus,iumentaabillaruminiuriaarcere,proconstantitraditumest:iduerocontingitpartimformaeabsurditate,partimodorisfoeditate:namiumentaodoremomnemanimalismortui,plerunqueetiamuiuentis,sieiusdemspeciei,refugiunt.Cardanus.Adarboresnecandas.Arboresnecaresiuolumus:Corticeminorbemdetrahamus,corticeenimspoliata,interitomnisarbor,sedtardius&celerius:utitilia,&roburocius,tardiusauteminfirmiores.Refertquoquequibusfiatannitemporibus,Martio&Februario,statimemoriuntur:hyemeautemrobustisarboribusdiuturniorestinteritus.Atsuberecorticemdetrahereoportet,nedeteriorfiat.Sicpastinacaemarinaeradiusomniumcaudicipraefixusoccidit.Etmenstruatuspannusradicibusadmotus,praesertimiuglandinuci,utplacetDemocrito.Porta.Adarboresextirpandas.Intraiectamterebroarborem,puerilelotium,uelcepa,uelcuneusmyrteusimmittatur,praesertimdumfloret:uelradiciablaqueataedictamnus,faba,uelpannusmenstruomuliebriimbutusadmoueatur:namitaarbortabidaariditateconficietur.Suntquiinterebratammedullamuiuumargentuminiiciant.SyluaeextirpandaerationemDemocritusprodidit,lupinifloreinsuccocicutaeunodiemacerato,&radicibusablaqueatisresperso.Arboresnecare.Oleumcommuneradicibusfundatur:&peribuntbreui.Uelfacforamenusqueadmedietatem,seumedullam,inquoinfundaturargentumuiuum&oleum,&obtureturcera,&creta,&breuitemporisspaciosiccabitur.Fallopius.ArboresutapecoribusnonLaedantur.Cancros,hocestpaguros,fluuiales,autmarinos,nonpaucioresquamdeceminaquamconiectosaddiesoctosinito,&conclusossubdioexponito,utaddiesdeceminsolentur,&exaquainstillatosuperea,quaeillaesamanereuelisaddiesocto,&admiraberisefficaciam.Idemfacitcaninumstercusurinaputridissimaammixta,&circunspersa.Democritus.DeSecretisArborumrumhortensium,Cap.Iii.Aduersusuermesarborismali.Malusomniummaximeuermiculationemsentit,hocest,uermiumerosionem.Aquibusimmuniserit,siscillacircumpositafuerit.Quossihaereditarioshabuerit,fellebubulo,uelsuillostercoremistohumanaeurinae,&radicibusaffusoextinguentur.Siueronegotiumexhibereperrexerint,cortexaereoclauo,uelscalprofodicanduserit,atqueuellicandus,donecmucroneuermestactiradantur,&deturbentur:sedulceratumlocumbubulostercoreobducerelicebit.Porrosigenerosissimaequaequemalorumplantulae,tanrinofelleradicibusadmoto,itascrobibusimponantur,utcacumentantumsuperterramextet,auermibusimmunesprorsuserunt,cumfructibus,quiindenascentur.MizaldusexPalladio,&Anatolio.Utmalussobolemproferatnumerosam.Sifructummultumeamparerecupis,&sobolemnumerosamproferre,sectumplumbeitubiseucanalisospatulum,sicutcirculumducat,caudicialtitudinepedisaterracircunducito:&cummalacoeperintadolescere,uelarboripsaflorescere,torquemillum,&circulumeximito:idquequotannisfacito,utfoecunditatemarborconcipiat.Mizaldus.Nepomiferaarborrumpaturponderegrauata.Quiapomiferisarboribus,utietiamaliis,frequenterusueueniresolet,utdegrauataefoetuumpondere,laborareuideantur,adeoutnonnunquamrumpanturincuruatirami,furcissuppositisoneriimparesfulciendaeerunt.Idem.Admalacaduta.Sieaducafuerintmala,fissaeradicilapisimpactus,illaretinebit.Adpyrossteriles.Sisterilisfueritpyrus&languida,foecundabitureoartificio,quodsuperiusexpressimus.Pleriqueubiadoleueritarbuscula,altesolentablaqueare,&iuxtaradicemtruncumfindere,acsissuraecuneumtedaepineae,autexfago,uelquercuadigere,atqueitaobruere.Idem.Nelapidososfructuspariatpyrus.Silapidososfructusemittitpyrus,iubetQuintilliorumagriculturaarboremadimasusqueradicesretegi,&quicquidlapidosuminuenitur,secerniacexcludi:alteraterracribroexcreta,alteriuslocosuffusa,&additostercorereposita,quodsummeproderit,sirigarenoncessaueris.Idem.Utpyruscopiosum&dulcemferatfructum.Sidulciora&copiosiorapyraarboremtibiexhibereuoles,truncoproximeradicemterebrato,cuneumexfago,uelquercu,utscripsitDiophanes,defiges,autuinifaecenudatisradicibusinstillabis.Remediumaegrotantispyriinflore,autauermibusinfestatae.Sidumfloretaegrotabitpyrus,curabisfaeceuiniueterisaffusaradicibusablaqueatispertriduum:regestatumdemumterra.Siauermibusinfestenturarbor&fructus,radicibusfellebubulo,ueltaurinofrequenterimbutis,&perunctismorienturomnes,acinposterumgigniprohibebuntur.Mizaldus.Remediumproaegraautsteriliarborecotonei,uelaliterlaborante.Siaegrafueritarborcotoneorum,amurcamaequaliteraquaeremissa,radicibusaffundatur.Autcalxuiuacumcreta,&aquatemperetur,arborisquetruncoillinatur.Sisterilisfuerit,infoecunda,uermiculosa,lapidosa,autaliterlaborans,recurreadea,quaesuperiustamgenerali,quamparticularisecretoscripsimus.Prunilanguidae,&minusferatisremedium.Silanguidafueritprunus,&minusferaxamurcaaequalitercumaquatemperataradicibusinfundidebet.Uelbubulumlotiumsolum,authumanum,idqueuetus,mistumaequispartibuscumaqua.Uelcineresefurno,maximesarmentorum.Palladius.Aduersusuermesprunuminfestantes.Prunussiauermibus,uelformicisinfestatur,rubrica&piceliquidaillinidebet.Cerasiputrescentisremedium.Quodsihumorenimioconceptoputrescereobseruabitur,foramenintruncoexcauaridebet.quoillepossiteduci.Siformicespatitur,succumportulacaelicebitaffundere,cumacetipartemediamistum:autfaecibusuinitruncumflorentisarborisillinere.Palladius.Caerasautfiantpraecocia.Praecocesfructusdabit,sianteflorumexortumcalxuiuaradicibuscircumponatur,autaquamcalidasaepiusinfundatur:sedposteaparuotemporistractuinarescit.Cerasusutuuasferat.Siquiscerasonigramuiteminserat,uernotemporeuuasproferet.Florentinus.Morusutfiatferacior,&candidosferatfructus.Nonnulliscripseruntarboremmoriferaciore&procerioremfieri,siforatoprorsustruncocuneiinseranturterebinthihinc,indelentisci.Eadem,sipopuloalbaeinseratur,uelinoculetur,candidamoraproferet.Berytius.Persicamalusutlaetioreuadat.Habitumultolaetioreuadet,sisimulatquepomapersicaederimus,illorumossaponamus,&conseramus,carnispartealiquaineisrelicta.Florent.Languidae&tabescentispersitaeremedium.Persicasilanguidauidebitur,ueterisuinifoecesaquaemistasoportebitinfundere:&frequentiaggestionecumulare,uespertinoquehumoreiuuare,acobiectisumbraculisdefendere,siardoreSolissiccatacontabescat.Inquamremetiamproderitserpentisspoliumappendere.Siuermibusinfestatur,cinereamurcaemistoextinguentur:uelbouisurinacumacetitertiaparteconfusa.Siapruinispericlitatur,stercusilliingeratur:ueluinifoecescumaquapermistae.Uelquodmagisprodest,aquainquafabafueritincocta.Contrauitiaomniaproficitspartumalligatum:uelsuspensaramisspartea.Mizaldus.Necaduca&defluasintpersica.Sicaduca&defluafuerintpersica,nudatisradicibus,cuneilentisciuelterebinthiadigantur?autarboriterebrataeinmedio,palussalicisimprimatur.Idem.Utepersico,&nucipersicomalumcomponas.Epersico&nucipersicomalumcomponere,perinsitionemefficies,quamemplastrationemuocantagricolae,utsiepersico,&nucipersicoramosabstulerisnouellosferaces,&quiadolescendi,magnumquegerminandipraesagiumdabunt,ipsisduobusdigitiscircumsignatis,gemmaeutinmediocollocentur,siccorticesacutoscalproalignoleniter,nelaedantur,cuellas:haspermediumfindito,utsimulcompactaeritecoalescant,&cicatricislocusnonappareat,sedgemmaunauideatur,alterutruminserereexeaarborisparte,quaemaximenitida,acpraecipuehilarisconspicitur.reliquisamputatis,nealimentumsurripiant,utomneinsitoseruiat:corticemaperi,nelignoferruminferatplagam,accircumciditoeiusdemgemmequantitates,acitagemmamaptato,utcircumcisaepartiparsit:circaeamuincito,nelaedas:aclutomunireplagamoportet,supraaliquidimponendo,nepluuiadilabatur,sicgerminabit,&sobolemdabitmediamretinensabutroquegenitorenaturamquamnunquamarborespeperere:eritenimmalumpersicum,&nucipersicumaemulafacierepresentans.Sicmalapunicaexunodulcia,exaliolatereacidauidentur.EtmalapyrisodoratiscomprehendiiubetDiophanes,&eaMirapidianominari.Etmalacotoneisobseruantur,&pulcherrimaeueniuntmala,apudAtheniensesMelimelauocata:utDiophanesquoquescriptumreliquit:Etinuicemdiuersisgeneribuscommixta,citromalalimonibus,&medicamalacumacidis,sicsemiacida,&semidulcia.Persicumexsanguineo,&albo,sicmellitamala,&reliquamultifarioprouentueuenisseconstat.Io.BaptistaPorta.LiberIx.419Exoritursummaquoquecumdiligentiamalum,quodforispersicumaemulabitur,intusuerodulcemmentituramygdalam,quodrectenominarepossumusAmygdalopersicum:Eperficoarboredecerpassurculum,quemsidulciamygdalaeinserueris,indeenatumgermen,denuoinseruerisalteri,idqueter,quatereffeceris,malumdabitintusdulcemnucleumcontinens.pleraquepoteritingeniosusartifexcomponere:mihiuiamostendissesufficiat.Idem.Mespilusquomodoauermibussitexpurgando.UermibusinsenectacrebroinfestaturMespiliarbor:quipraegrandes,&quamcaeterisarboribusdiuersicernuntur:purgandiaereostylo,atqueamurca,uelhumanaurinaueteri,autuiuacalceperfundendi,sedparcius,propterarborisnoxam.Inquamremplurimumetiamproderitdecoctilupiniaqua.MizaldusexPalladio.Nelabanturpomamespili&molestaesintformicae.Silabunturpomamespili,frustumdeeiusradicepraecisum,inmediatruncipartefigatur.Simolestaesuntformicae,rubricacumaceto,&cineretemperatanecabuntur.Idem.Quomodonuciferaearbori,quaeaetatemtulit:succurratur.Quodnuciferaearbori,quaeaetatemtulit,siuolesaccommodare,lixiuioperannumcontinuumterinmenserigabis.Idem.Quomodoexamarisdulcesfiantamygdalae.Theophrastustradit,&postillumPlinius,examarisdulcesfieriamygdalas,sistipitecircumfosso,&abimaparteperforato,defluensundiquepituitadetergeatur.QuodAfricanusinsuisGeorgicisGraecisetiammonuisseuidetur,huncinmodumscribens:Examarisdulcesfientamygdalae,sicircumfossostipitequatuordigitisaradicecauernulaimprimatur,perquamlachrymaquotanniseffluat,donecdulcescitfructus.Utfructumcopiosumferatamygdalus.Quodsiamygdalusperseueraueritfoliaferre,fructumueronullumdare,partemtrunciiuxtaterramforato,uelpotiusradicem,&pinguistedecuncuminforamentransfigito,humanaqueurinaaffusaobruito:autsilicemsicinsere,utlibrotegenteclaudatur.Itemcopiosioremfructumdabit,siferreuspalusarboriadigatur,impressoqueforaminiquerneusinseraturpaxillus.MizaldusexPalladio&Theophrasto.Aduersuspruinamamygdali.Ubiapruinametuserit,Antequamfloreatamygdalusradicesnudentur,&albilapidesminutissimi,arenisremisticongerantur:atqueubiiamtempusuidebitur,utdebeatgerminare,effossisubmoueantur.Idem.Ficusnefructusamittat.Arietiscornuacircaradicesobruentur.Ueltruncusipsiusarboris,quaparteturget,scarificabitur,utpossithumoreffluere.Idem.LiberIx.421Siuermibuslaboraueritficus,ramumterebinthi,uellentiscitaleamcumplantisfici,cacumineinuersoponemus.Perdenturuerocalceuiuaradicibusinspersa,uelincauastruncipartesmissa.Suntquiaereisuncinisillostollant.Aliiamurcam,aliiueteremurinamablaqueatisradicibusmiscent:adhaecbitumen&oleum.Idem.Ficiutgrossosteneant.Ficiutgrossosteneant,facitoomniaquomodoinoleadicetur,&hocamplius:cumueradpetet,terramadaggeratobene:&grossinoncadent,&ficiscabrenonfient,&multoferacioreserunt.Cato.Oleautfructumferat.Oleasifructumnonferet,ablaqueato.Posteastramentacircumponito.Posteaamurcamcumaquacommisceroequaspartes.Deindeadoleamcircumfundito,adarboremmaximamurnacommixtisatest.Adminoresarboresprorationeindito.Etidemhocsifaciesadarboresferaces,eaequoquemelioresfient.Adeasstramentaneaddideris.M.Cato.DeSecretisArborumsyluestrium.Cap.Iiii.Adarboressolustresextripandas.Lupinifloreminsuccocicutaeunodiemacerato,&ablaqueatisradicibusrespergito.Uelsubdiebuscaniculaeillasadmedullamperforato,&petroleumcumsulphureiniicito.Democr.&Plin.DeSecretisFruticumCap.U.Deuitiuminsitione.Quiuiteminserereuelit,crassumtruncumdeligatquiunumatquealterumsarmentumsusciperequeat.Quidaminterrainserunt,adsemipedisaltitudinemdescendentes,&fereinuitisfundoinsitionemfaciunt.Quidaminplanicieinserunt,idquodoptimumexistit.Quodueroinaltoinseritur,difficultercoalescit,auentisagitatum.Siautemnecessitascogatinaltoinsitionemfacere,propterleuitatemexistenteminprofundo,preparatumpalumhabeto,quoadipsumdeliges,quodinaltoinsitumest,propteruentos.Quidametiaminhumerostrunciinsitionemfaciunt.Quodsiincerasumuiteminseras,ualdepraecocesuuashabebis.Quotemporeenimcerasuspropriumfructumferresolet,eodem&uuasdabit,hocestuere.Tempusinsitionisuerest,glacieiamcessante,quandoduminciditur,uitis,humoremnequemultum,nequeaquosum,sedcrassum&glutinosumremittit.Sarmentaadinsitionemaccipiendasuntrotunda,solida,densisoculis,maximeexbrachiis.Sufficiuntautemsarmentooculiduo,auttres.Siueroterraobruatur,tresautquatuor.Caeterumabunosarmentopluresquamduossurculossecareadinsitionemnonconuenit.Quodenimpostprimosseptemoculossuperest,sterile&inutileexstit.Atuerofirmiuscoalescentnouasarmentaperisynisarmentipartemhabentia.Nequeuerostatim,utablatasunt,auitesarmentainseremus,sedpostsectionemobfectaplaga,indoliodeponemus,netranspirent,priusquamtamengermenfundereincipiant,&dumadhucclausasintinseremus.Quaeigituradterramadipsumuitisfunduminserimus,firmiusutiqueinserentur,eleuatasimulterraadipsorumenutriationem,uerumfructumtardioremreddent,uelutaliainterraplantatasarmenta.Quaeueroinaltioreparteinsitasuntdifficultercoalescentauentisconquassata:citiustamenfructumproducent.Oportetautemea,quaeinaltoinserunturesseleuia&plana,crassitudinepollicari:aspretudinemueroaserra,acutafalceleuigareexpedit.Porrosarmentum,quodinserendumest,adduorum&dimidiidigitilongitudinemexunapartederadereoportet,quemadmodumuidemussculptos,&formatoscalamos,cumquibusscribimus,itautexunapartemedullaappareatillesa,exalteraueroipsecortex.Deponendumestautemsarmentumtotumquatenusderasumest,utnequodintertruncum&sarmentummediumesthiet,explendumquecalce,autargilla.Prohibebiturenimitauthumor,&is,quiinipsoesthumorcustodietur.Caeterumparstrunci,queadplagamspectat,uinculoligandaest,simpliciquidem,sedinfracto,deindelutoglutinosoillinenda.Quidametiamhubulumstercusadlutumadmiscent.Quaeigiturhocmodoinsitasunt,eorumuinculumaquaperspongiamirrigamus,subcrepusculumuespertinuminaestatismaximeuigore.Ubiautemiamgerminansquatuordigitorumfueritridicamiuxtadefigereoportet,&alligare,utauentissitsecuritas.Quumuerogermenauctumfuerit,uinculumfalcedissecareconuenit,utacoarctationeliberetur,&humorextruncoinsarmentumdistribuatur.AtueroLunadesinentesarmentadecidereoportetadinsitionem.Itaenimrobustioraerunt.Quidamnonsolumuere,sed&postuindemiaminsitionemfaciunt.Tuncenimuitisdensioremimpetumacconcitationemhabet.Florentinus.Deinsitioneperterebrationem.Optimamihiesseuideturinsitioperterebrationem.Nequeenimuitis,inquainsitiofit,interimociosamanet,sedsimiliterfertfructum,&sermentumcoaltumsimulaugescit.uitenihiloffensaexterebratione,nequecompressaexcoarctatione.Fitinsitioperterebrationemhocmodo.Truncumuitisterebragallicaappellatapraeforato,&praestantiorisinproximositaeuitisramumattractuminforamenimmittito,nonabantiquamatredecisum.Sicenimsarmentumuiuet,tumaueteriparentenutritum,tumuiti,quaeipsumsuscepitcoaltum&concretum.Intraduorumueroannorumspatiumsarmentumimpositumunietur,Tuncigiturpostcicatriceminductam,sarmentumdecidereoportet,quodadhucexueterimatredetinetur,&truncumuitis,inquaminsitiofactaest,quantumsupraterebrationemextat,serradesecare.Etdecaeterosarmentuminsitumprincipalisuitisparsexistat.Didymus.Utidemracemusdiuersoshabeataciuor.hicestsingularesuuas,oliosalbos,aliosnigros,autfuluos.Accipiendasuntduodifferentiadiuersigenerissarmenta,eaquefindendapermedium,cumanimaduersione,neinoculosfissuraperueniat,nequequicquamdemedullaexcidat,atqueitaalteriusalterumadiungereoportet,&adglutinare,utoculicoincidant,&quantumpossibileestsemutuocontingant,&duooculiquasiunusfiat.Indeueroualideconstringeresarmentacumpapyrooportet,&scillaintegere,autglutinosissimaterra,atqueitaplantare,&interiectisdiebustribus,autquinqueirrigare,usquequogermenproducant.Didymus.Uitisutserotinasuuasproferat.Racemosquiprimumenatifuerintauferreoportet,rursusenimaliiproipsisnascentur.Insuper&plantaemultamcuramhabeto,iterumqueracemosproducet.hiueromaturifactiserotinierunt.Eositaqueracemosinuasafictiliainferneperforataimponito,&supernampartemdiligentercontegito,ipsaqueualaaduitemalligato,quoauentisimmotapermaneant.Tarentinus.Uuautabsauinaceisgeneretur.Quuamabsqueuinaceisquidamsicfaciunt.Sarmentiquodplantaturisunttantampartemquantamterraadobruereoportetleuiterexaequofindunt,&auriscalpiomedullamomnemeximunt,deindepapyrohumidaobligatumsarmentumdeponunt.Praestabiliustamenfuerit,sitotamsarmentipartem,quaeinterramdeponitur,scillaeinsertamdeposueris.Scillaenimtumadnascendum,tumaduniendumconducit.Aliiipsasuitesiamfructiferasincidunt,&sarmentifructiferimedullamauriscalpioeradunt,quantumfieripossibileest,eamexaltoeximentes,sarmentononfisso,uelutestindicatum,sedintegrodimisso,&laserisCyrenaicisuccumaquadissolutum,autadsapaespissitudinemcoctuminfundunt,&erectasarmentaadridicasalligant,neuidelicetsuccuseffluerepossit.Singulisautemdeindeoctonisdiebussuccumeundemsarmentoinfundunt,donecgermenemittat.Idemfacies&inpunicamalo,acceraso,siquidem&harumpomaabsquegranisacnucleisnasciuelis.Democritus.DeuiteTheriaca,&purgatoria.QuodadmultaconferatuitisTheriacamanifestumest,&maximeadserpentiumplagas.Modumautemquoparaturnuncdicemus.Ramuliuitis,quemplantareuolumus,inferiorempartemfindimusadtrium,autquatuordigitorummensuram,&exemptamedulla,Theriacamantidotuminipsumsarmentumindimus,deindepapyroobuolutamfissampartemplantamus.Quidilgentiorescircahancparandamhaberiuolunt,etiaminradicesantidotumdiffundunt.Similiterautem&purgatoriamuitemeodemmodofaciemus.Ueratrumuidelicetinfissumsarmentumsubdentes.Uerumnosseoportet,quodsarmentumaTheriacauiteadplantandumacceptum,noneandemuimhabet.Elanguescitenimtransplantatum,auttranslatum&insitum,nimirumantidotopertempustranspirante.Quapropterconuenitantidotumoportuneradicibusillinire.FlorentinusinsuisGeorgicis.Utuitispedunculosauterucasnonfatiat,neqgaglacieaffligatur.Ursinoadipecorticemillinito,&uitispedunculosnonproducet:autadipeursinofalcesungitoneminesciente,quibusuidelicetuitemputaturuses,&nequepedunculi,nequeglaciesuiteminturiaafficient.Atfalcesoleo,inquoalliumcontritumsitillinito.Siueroerucas,quaeinrosisreperinntur,inoleocoxeris,&indefalcesilleueris,nequeabalioanimalculo,nequeapruinauitisiniuriamperpetietur.Autadipehircino,autsanguineranarumfalcesungito.Autcoticulacinerecumoleopraelitafalcesacuito.Uitissarmentausta,&uitislachrymapermixta,cumuinoinmediamuineamdeponito,&uermesnonenascentur.Aphricanus.Uites,utnequeapruina,neqearubiginelaedantur.Stercusaridumperdiuersaspatiainuineamdeponito,secundumuinetiuentum:&ubiincumbentempruinamuideris,stercussuccendito.Fumusindeelatuspruinamdispergit.Quaeuerofacileapruinaadurunturuitestardiusputareoportet,quumadgermenfundendumconcitantur.Sicenimtardiusefflorescent.Quemadmodumigitur&Hippuris,uitiscreditaestpruinamminuscurare,quodutopinor,tardegerminat,calidoiamSoleexistente.Quidamfabaminuinetaseminant,&uitesapruinaillesasfuturascredunt.Diophanes.Aduersuspruinamuitium,eiusdem.Sicontigerituitesapruinalaedi,&manifestumestfructumperiisse,incidendaesunt&ualdebreuiterpraesecandae,utuisearumpermaneat.Nam&sequentiannoprioremfructumreddet.QuidamexperientiainBithyniaedoctiaffirmant,quodubisuspectafueritpruina,conuenietmyricaequidemmaxime,autsihaberinonpossit,cuiuscunquetandemlignicinereminuineadiuentilare.Siceniminsidensoculisuitiscinis,illabentempruinamdepellit.Aduersusrubiginemuitium.Simulutuiderisrubigineminaerecongregaristatimbouiscornusinistrumunacumbubulostercoreurito,&fumummultumperambitumarui,secundumuentumfacito,quouentusomnefumumadrubiginemferat.Dispergetenimomneaerisuitiumfumus.Apuleiustradittriumcancrorumustorumcumhubulostercore,autpaleis,autstercorecaprino,fumumsufficienteriuuare.Berytius.Aduitessteriles.Truncumscalpro,autserra,autquodmeliusestcuneoquercinofindito,&lapideminfissuramindito,utpartestrunciinuicemdisparentur,&inipsumurinamhumanamuetereminfundito,admensuramheminarumquatuor,itauteamsensimomnitruncocircumfundas,utetiamradicesindeperfusaeininregrumrestituantur.Deindeiniicestercusterramixtum.Oportettameneos,quilapidemintruncumimponunt,defodere,&uertereeaquaesuntcircaradicem.Hancuerocuraminautumnofacereoportunumest.Democr.Aduitersyderatas.Syderatasuitescognoscesquidemexeo,quodfoliaualdesubrubrahabent.Curabisautem,siterebrotruncumualdeperforaueris,&perforamenquernumpaxillumindideris,autsiparumderadiceabruperis,similiterquepalumintruseris,&terramcircumaggesseris.Atquesicsaneuitemcurabis.Aliiautemhuiusmodiuitesmarinaaquarigant:alii&has,&queaquocunqueinstrumentopercussaesunt.oleocumbituminecoctooblinunt.AliiuelutinBithyniaexperimentodeprehenderunt,quomodosyderatissitsubueniendum,clauonimirumtruncospenetrantes.Aliiuerourinamhumanamtrunco,&radicibusaffundunt.Casianus.Aduitesaegrotantes.Aegrotantemuitemcineresarmentitio,autquercinocumacetomixtoadtruncumconsperso,curabis.Ualdeprodest&urinahominisradicibusaffusa.Quidamueroegrotasuitesexcinduntiuxtaterram,deindeleuiterobruuntterraadiacente,modicostercoreipsiadmixto,&quumturionesegerminauerint,debilesquidemextirpant,generososuerosumunt&rursussequentiannocommodioremexrelictiseligentes,reliquastollunt.Demageron.Aduiteslachymantes.Uitesmultamlachrymamemittentes,quantamuixcrediparest,&intotumcorpusuitisnondistributumabiiciunt.Falceigiturtruncumincidemus,&exulcerabimussinuuidelicetinipsofacto.Siueronihilprofuerithocfactum,etiamradicumcrassitudinemexsculpemus,autaliquomodoulcerabimus,&amurcaadmedietatemcocta,acperfrigerataplagasillinemus.Subrectumuerocoesuraeoculumforisinungemus.quodmultomeliusesseexperimentoconstat.Sotion.Aduitesdefluas,quasRhyadasGraeciappellant.UitesRhyadas,quaelatinisdefluaesiuefluxaeuocaripossunt,exfoliiscognoscessubalbidis&subarefactis,sed&sarmentumlatum,&instarloritractile,acmollehabent.Medeberisigiturcinereacetoacerrimosubactoillinensstirpes,&irrorans,quaeinambitusunttrunci.Ipsaeetiamuitescinereliquidofactorespergendaesunt.Quidamueromarinamaquamradicibusaffundunt.Aliiracemorumsummaspartesauferre,&impedirestudiohabent.UocataeautemsuntRhyadesfructumnoncontinentes,adefluxu.Idem.Aduitesfructumputrefacientes.Suntquaedamuites,quaefructumrecensproductumputrefaciunt,priusquamracemiconnutriantur,&maturescant.Talibusigiturmedeberisportulacaefolio.Aliiautempolentamportulacaeammixtamtruncocircumlinunt.Aliiportulacadimidiamracemipartemillinunt.Quidamcinerisueterisheminasquatuorradicibusiniiciunt,autetiamarenam.Uarro.Adpraesciendumutrumuiniubertas&bonitas,autcontraprauitasfuturasit.Acinum,hocestuuamparticularemderacemoleniterperdigitosdetrahito.Siquidemigiturquiddamexilierit,ubertatemostendit.Quidamsimultumfermentumprouenit,etiamliquidumfructumabundaturumpollicentur.Caeterumuinumbonum,&potensfuturumconiectamus,siperuernumtempushymbrespluresfiant.Idemfuturumindicanthymbresobortiquumeruimagnitudinemuuahabet,&adhucacerbaexistit.Atueroquaeadipsumuindemietempusoboriturpluuia,nonsolumaquosum,sed&deprauatumuinumacuappamfaciet.Democritus.DeSecretisRadicum.Cap.Ui.Rapaeutmaximaefiant.Rapaemaximeeuadunt,siprofunditatedigitigermeneruatur,indesulcisrarioresobruantur,atqueterrainiectacalcabis.Cardanus.Raphanusutdulcescat.SiRaphanosdulceshaberecupis,seminamulso,uelpassarumuuarumsucco,autsaccharataaqua,biduopraemaceraredebes,&siccataterraecommittere.Florentinus.Raphaniutmaioresfiant.Siraphanosmaioresfieriperoptas,sublatisfoliisomnibussolocauletenuidimisso,terrasaepeoperies.Palladius.Adagrestespublitesraphanosinfestantes.Quiaabagrestibuspulicibusinfestanturplurimumraphani,neillisnoceant,remediumest,eruuminterserere.Theophrastus.Alliumutdulcescat.Alliadulciorafient,siinplantandooliuarumnucleiilliscommisceantur,&conserantur:autfractaeleniterspicae,terraetraduntur:uelinpangendo,olearumfracesadhibeantur.Sotion.Alliumutodorisuirusdeponat.Sialliaterraecommittantur,&exeademeruantur,Lunasubhorizontelatente,uirusodorisexuent,&mandentiumhalitumnullomodouitiabunt.Sotion,&Palladius.Taediumbalitusemanducatisalliisconciliatum,quomodoaboleatur.Taediumhalitusamanducatisalliisconciliarum,aboletur,sicrudafabaillissuperaddatur.Aliibetaeradiceminprunistostamsupermanducant.Didymus.Porrumutadprodigiumusqueexcrescat.Siporricaputacutaarundine,uelligneostylopupugeris,&raporum,uelcucumerumsemeninforamineoccultaueris,adeointumescetporricaput,utprodigiumuideatur.Mizaldus.Adtetrumporrorumodorem.Quicuminumpraegustauerit,foedum&tetrumporrorumodoremnunquamexhalabit,etiamsilargamanuporrumipsummanducauerit:nameiusesugrauishalitusextinguitur.Sotion.Mandragoramfingere.Factitiamillam,quaesaepemulierculisabimpostoribus,&circulatoribusuenditur:Bryoniaeradicemhabetoingentem,acutaquescalpriaciefoeminam,ueluirumeffingito,adiectisgenitalibus,cumabsolutamnoueris,inguina,uelpilorumlocastyloperforato.ibimilium,uelaliudcondito,quoradiculasproiiciens,pilosimitetur,breuiqueeffossascrobe,tamdiuibisinito,quandiu&corticequadamfueritinduta,&radiculasproiecerisillas.Ioan.Bapt.Porta.DeSecretisHerbarumingenere,Cap.Uii.Herbaeutapulicibusnoncorrodantur.Oleraapulicibusnoncorrodentur,siseminibusipsorumparumeruiinseminandoammiscueris.Haecuerouelmaximeraphanis&rapisconueniensexistit.Aliimagisnaturaliauxilioutuntur,erucamsimulserentes,autplantantes,&praesertimcumbrassicis.Haeenimmagisapulicibusinfestantur.Anatolius.Aduersusberbarumerucas.Cineremuitigineumpertriduuminaquammittito,&oleraindeaspergito.Autbitumine&sulphureuiuoolerasuffumigato.Similiternonerunterucae,sisemeninlixiuiumcinerisficulneimissummaceraueris,&itaseminaueris.Caeterumerucae,quaeiamsunt,perdentururina&amurcaexaequomixtis,&igneferuefactis,deinderefrigeratis,&sicoleribusadspersis.Siueroetiamalteriushortierucasacceperis,&inaquacumanethocoxeris,&refrigeratamaquamoleribusirroraueris,praesenteserucasperdes.Anatolius.Adherbasiuuandas.Omniaolerainuniuersumiuuantur,sierucaiuxtaipsaconseratur.Fronton.Adoleradisperdenda.Anserumstercusmuriadissolutumoleribusadspergito.Estenimanserumstercusoleribusnociuum.Idem.DeSecretisHerbarum,ingenere,Cap.Uiii.Lactucautlatafiat.Inlatitudinemsesediffundet,siuelrariorpangatur,uelcumcaulemfaciet,eoleniterinciso,gleba,auttestaprematur,quominusinscapumerumpat.Nameopondusculouelutcoercita,cumnonpossitinaltumsurgere,inlatumperreptare,effundiquecogitur.MizaldusexFlorent.&Columel.Lactucautfiatcandida,&speciosa.Silactucasbonaspecieuelishabere,duobusdiebusanteaquameasablaturuses,comasipsarum,hocest,supernampartemligato.Sicenimalbae&speciosaeerunt.Inalbatipsasetiamarenasuperneinfusa.Florentinus.Lactucautsessilisseupomatafiat.Sessilemfacies,quaeincaulempomat,sedconuolutisfoliisinglobumextuberet,uelinorbemcircumagatur(pomatamnostratesnuncupant)sitranslataeradix,ubiinpalmaealtitudinemadoleuerit,ablaqueata,bubulofimorecentioblinatur,&congestoaggereirrigetur,dumqueadincrementumueneriterumpensgermen,ferriaciepraescindatur:&eifictilistesta,nonpicata,imponatur,nelongitudinis,sedlatitudinisaugmentumcapescat.Idem.Lactucautfiatsuauis.Suauioreshabebislactucas,sicoercitiscaulibus,restibilipullulatuprodirecompuleris.Idem.Lactutautfiatoderata.Odorataenascenturlactucae,siillarumsemenincitriisemenimponatur,&itaterraecommitatur.Quamremetiampraestabitlactucariumsemendiebusaliquotinaquaodoratamaceratum.Florentinus&Mizaldus.Lactucautsapore&formamultiplicifiat.Caprinumautouillumstercusaccipito,&quantumuisparuumsitperforato,&industrieeuacuato,semenquelacturae,nasturtii,ocymi,erucae,raphani,autquaecunqueuelisineuacuatampartemdenseindito,&inprofunditatemnonminoremduorumpalmorumparuorumdeponito,stercoretenero,acraropraesubstrato,deindetenuiterraaggesta,&sensimaquarigaro,atqueetiamubienatumfueritsemenirrorato,assiduestercusinspergendo,&postquamincaulemexcreuerit,multoplusdiligentiaeadhibeto,nasceturquelactuca,cuminiectissimulseminibusconcreta.Aliiduasauttrescapriniautquillistercorispilulasconfringunt,&seminaipsisammiscent,eaquesimulinlinteolummittunt,&rigatadefodiunt,aliaqueitemcuraadhibitalactucammultiplicem,&uariarumspecierumhabent.Didymus.Lactucamseminibusmultisconsitamnasci.Silactucaesolia,quaeiuxtaradicessunt,euellimus,singulisquegradibussemencondimus,ocymiscilicet,erucae,nasturtii,&similium,admixtaquefimoobruimus:enasceturenimabomnibuscoronatuslactucaethyrsus.Ioan.Bapt.Porta,exPalladio.Betautalbior&maiorfiat.Simaiores&albioresfacerebetasuelis,radicesipsarumfimobubulorecentiintege,&quemadmoduminporro,germenfinde,&lapidemlatum,auttestamimpone.Sotion.Brassica,utfiatsapore&magnitudineinsignis.Brassicam&sapore&magnitudinepraecipuamreddes,siomniumprimuminpastinatoseras:deindesiterramfugientescauliculosseces&aterraproceritateluxuriosaattollentesse,exaggerandoaliamaccumules:itaneplusquamcacumenemineat.Saepiussarrita,&stercoratameliusconualescit,pleniorisqueincrementicauliculumfacit,&cymam.Mizaldus.Apiumutfoliilatissimifiat,&crispum.Magnumeuadetapium,siseminiseius,quantumtribusdigitisapprehendipotest,inpanniculumuetustumilligaueris,deindestercoreintectumstatimrigaueris.Similitermaximumeritapium,sicircunfossisradicibuspaleasadieceris,&rigaueris.Crispumautemeritapium,sisemeneiuspriusquamplantetur,inpilalenitertundatur,atquecylindrusipsiinducatur.Florentinus.Apiumhortenseocyssimeproducere.Sintseminahornotina,acaestateingruente,acetoimmerge,sineimmorarialiquantispertepenteloco,subindesemina,insolutamterramconuolue,cuicombustorumfabaliumcineremadmisce:ubiueroleuiimbreardentisaquaeirroraueris,&crebrisirrigationibus:pannooperi,necaloreuanescat:sicpauculotemporiscurriculo,pauciselapsishoristerramdiscutiet:amouepannum,irriga,&cauliselongabitur,maximamquespectantibusadmirationemingeret.Ioan.Bapt.Porta.Asparagiutinmagnacopiaproueniant.Siuelisasparagummultumprouenire,arietumsyluestriumcornuatenuissimecontusasulciscommittito,&rigato.Quidammagispraeteropinionemtradunt,quodsiintegraarietumcornuanonintenuespartestusa&secta,perforentur,&pangantur,asparagumproducent.Didymus.Asparagiuttotoannoedulesinueniantur.Siuelisasparagumpertotumannumhabere,cumfructumadimis,statimsarritoinsuperficieradices.Sicenimtractataplantarursus,asparagumrursusemittet.Idem.Conuoluulusinuineanesiet.Conuoluulusinuineanesiet,amurcamcondito,purambenefacito,inuasahenuminditocongiosduos,posteaignileuicoquito,rudiculaagitatocrebro,usqueadeodumfiattamcrassum,quammel.Posteasumitobituministertiarium,&sulphurisquartarium.Conteritoinmortarioseorsumutrunque.Posteainfriatoquamminutissimeinamurcamcalidam,&simulrudiculamisceto,&denuocoquitosubdio.Namsiintectocoiquas,cumbitumen&sulphuradditumest,excandescet.Ubierittamcrassum,quamuiscum,sinitorefrigescat.Hocuitemcircumcaput,&subbrachiaungito,conuoluulusnonnascetur.M.Cato.Gramennegerminet.Referuntbidentecupreoextinctoinsanguiniehirci,gramenerutum,nonampliusrepullulare.Cardanus.DeSecretisFlorumingenere,Cap.Ix.Elores&fructustemporiusadducere.Eligeflorem,quemmauis:namquoduni,omnibusconuenire:sirosa,temporeanticipatocirciterOctobremcalceminterfictiliauasaseritointerram,cribrosuccretam,&stercoreadmixto,liquidioremfactam,bisindiecalidafouebisaqua:&siaeruentoexagitatus,uelimmoderatapluuiaerit,incontectaminferesdomum,&noctusubdiorelinque.Ubiuerogelicidia,&hyberniimbrescessauere,&aeriseuocaturmollities,Soliexpone,sidieipermittitapricitas.Hocdumtempusexpostularit,&primumueraffulserit,&calycegerminareincipiente,calidioriaquainfundatur:ingienim&lentascaturiginegaudet.Sicprimaerumpet,quaeeratinteruernosfloresnouissima.Considerandumpraetereaintempestiuamfierigerminationemplacidahyeme,austronuesequente,nonhorrida&niuali,utieTheophrastoelicitur,cumuisgenerandi,humorquefoecundusaggregatur,aliasperse,aliasexparteresiduahumoris,quofructusprodierant.Porta.Floresutuernosautaestiuosadbrumamdeferas.Siflorumplantulascumradicibus,inuinaceis,quibuscorticessuntexempti,sepeliueris,autinfimoequinoidentidemreparato,florespulcherrimostibiedentsubbrumam.Mizaldus.DeSecretisFlorum.inspecie,Cap.X.Utrosaeuegetaeseruentur.Leganturrosae,reliquiqueflores,noniamsatiui,cuiampatefactiperennant,sedfloreiamdehiscente,casuraminliquidampicemimmerge,&arundinefissacondantur,ritepicentur,&subdioobruanturaccliuiloco,nelabensaquapluuianoxamafferat.Uelarundinemiamuiridemfindito,rosamuelfloremintuscondito,&fissuramutcoeatcurabis,sicouanshabebisquodoptas.Uelsicaliter:Uasfiatquernum,floribusreple,&rosis,quaenondumoscitent,beneoperculato,&picato,neintrofortasseaquapermeet,puteiuelcisternaeaquisimmergas,uelcurrentibus,quominusputrefiant,ibiquemultumdurabuntuirides,occlusi:cumomnesdehiscant,uelis,pediculuminmalumfigito,autacetoimmergito,Soliostendendo.Ioan.Bapt.Porta.Rosautodoratiorfiat.Rosaeodoratioresfiunt,sialliumiuxtaeas,plantaueris:namquaeexfrigiditatelanguescunt,caloreexacuisolent.Didymus.Rosautpraecoxfiat.Sipraecocesrosashabereuelis,duobuspalmisingyrumeffodies,&calidaaquamaneacuesperiirrigabis.Idem.Rosautomnibusmensibuscomparetur.Simensibusomnibusrosamtibicomparaturuses,mensibusomnibusplantare,stercorare,&rigaredebes.Uerumidinborealibusregionibushaberinonpotest.Idem.Rosapraecox,Praecocesrosaealiterfiunt,tumincophinis,tuminfictilibusplantatae,sieademcuratractaueris,quapraecocescucurbitasaccucumeressuolocodicemus.Idem.Rosaeutrecentes&uiridesseruentur.Conseruabisrosasrecentes,&inuigore,siipsasinamurcamimmiseris,itautliquoreissupernatet,Aliiherbidamadhuchordeisegetemunacumradicibusauulsam,indoliumnonpicatummittunt,&rosasconclusasadhucimponunt,teguntque,acconseruant.Aliiuiridehordeuminpauimentumconsternunt,&rosassuperiniiciunt.Idem.RosautIanuariomensefructumferat.Sirosainaestatemediabisperdiemrigetur,IanuariomensefructumferreaitDemocritus,Rosauttemporemalorumfructumferat.Sitosaincorticemmaliinseratur,&inoculetur,temporemalorumrosasnasciaitFlorentinus.Rosaeutalbaefiant.Rosasdumapeririincipiunt,sulphuresuffumigabis,&euestigioalbashabebis.Didymus.Rosa&Iasmesutflauescant.Insitionedoceamusquomodorosa&iasmesflauescant:quiagenistaeflosintercaeterosmaximeflauusenitet:noseumrosa&iasminoaemulalariquaerimus,&sociatio,cumnonsitiugabilispersurculum,uelinfoliationem,ideorosamiuxtagenistamserimus,eamcumgenitaliterratransferimus,adeo&libentiusinsinuparentis,quamnouercaeadolescunt:acterebramusplantam,cumqueplagampurgauimus,rosamundiqueabrasaminserimus,lutocircunlinimus,&ligamus:moxubicrescentistrunciuifueritcoercita,aradiceseparabimus,&suprainsitionemtruncumrescindimus,sicrosanoillepidauenustatedeflauescet:siciasmesapudnosadeoeleganti,lucentiquecolorelucet,utoculorumaciemperstringat.Sicundiquediuersisquibuslibetcoloribusdelectat,quibusscilicetadoptabitur.Ioan.Bapt.Porta.Rosautfiatuiridis,lutea,&coerulea.Nuncperscrutemur,anfieripossitrosauiridis,lutea,&coerulea.Idsicexequemur:Foriscaudicem,utirosaeiuxtaradices,&ramosomnesfindimus,&coloreubertiminfarcimus,siuiridemaerugine,sicoeruleumIndico,uellapidesicdicto,siflauumcroco,priustameninpollinemredactis.praecauetamen,neauripigmenti,uelalteriusreihuiusmodiquidquamimmisceat:enecatenimuirusplantam,moxstercora,&liga,&colorefloreminficiet,secumducensnutrimentum.Adrosas,uelcarpophylos,uariocolorebreuitemporetingendes.Sumitoterraepinguissimaequantumuolueris:sicceturadSolemprobe,donecinpulueremtenuissimumredigiqueat,deindecuminuasaliquodpositafuerit,germenaliquodflorumalborumimplantetur.Uerumcauendum,neterraaliaaqua,quamsequentibusmadefiat.Itaquesiexalbisfloribus,rubrosefficereuoles,sumitolignibrasilii,minutimincisi,quantumsufficiat,&coquaturinaqua,usqueadconsumptionemtertiae,uelquartaepartis,&fiataquarubra,quaterrabisindie,manescilicet&uesperi,paulatimhumecteturfrigida.Hocautemtandiufaciendum,doneccrescereincipiatplantula:nempeperquindecim,autuigintidies.Quodsiuiridescupis,sumitolocobrasilii,spinaeceruinaeacinosmaturos:siflauos,spinaeceruinaeacinosimmaturos:sinigros,gallas&uitriolum,&coquanturinaqua,quaterra,utiamanteaestdictum,madefiat.Cauendumautemnesubdionocturelinquatur,propterrorem,quemfacileimbibit.Uerumundequaquefloresnontinguntur,sedpartimnaturali,partimeo,quoinficiuntur,itautduobuscoloribusimmersiuideantur.Quodsitribuscoloribuseostingiuoles,manealteraparsterrae,aqua,colorealiquoinfectahumectetur,uesperialteraeademaqua:sequentiuerodie,mane,rursus,alteraaqua,alioquodamcoloretinctamadefiat:deindealterauesperi,eademidemsicutmane&uesperiduobuscoloribusmadefiat,sedita,utlaterauarientur:quodfiet,siaquamtinctam,&manepositamineodemlatereuesperinonponas,sedaliam,&sicplantahaec,unacumpropriosuo,tresacquiretcolores:dequadeindeplurimaealiaepossuntpropagari.Alexius.Ped.Uetonicaecoronariaeflos,utincoeruleumcommeat.Intubum,uelcyanum,sedmeliusintubumerraticum,antiquum,crassum.&pollicaremexcedenslatitudinem,radicemtenussecamus,acpermediumfindimus,utinexcentrismo,&sobolemflorisradiceuulsaminfigimus,uimineconstringimus,acterramputrifimocircumaggeramus,sicflorempariet,quicyaneoblandieturcolore,quogratiusniloculisuisitur.SicsiAnchusaeradicialbumaliqueminfiges,florempurpureumhabebis,indeinpuniceumuergentem.Porta.Uetonicauthyemefloreat.SiadCalendasOctobris,uetonicae,uiolarum,&similiumplantulascumradicibus,inuinaceis,quibuscorticessintexemptisepeliueris,autinfimoequinoidentidemreparato,florespulcherrimostibiedentsubbrumam:atqueitadefragisacmelonibus.Sedafrigoreexternoseruaridebent:plurimumuerocumfoetibusemoriuntur.Cardinus.Uetonicautunoramodiuersosfloresemittat.uermiculatumfloremexpromere.Quodcultusstudio,autsolicommutatiubertatefierisolet.Quanquammultosidassecutosuidi,defixisinouillam,autcaprinambaccam,uelcannulamfragilem,detritumuelinteolum,diuersisuetonicaeseminibusartecompositis,&terra,acstercorediligenteropertis.Namseminaillainunamcoalescuntradicem,quaeramosflorumuarietateillustresemittit.Mizaldus.Unicauiolarumplantautomniumcoloresreferat.Siomnesomniumcoloresunamplantulamuiolarumreferrecupis,singularumseminaconfusa,intenuemcannulam,autdetritumlinteoluminclude,&terraeoptimaesubactae,acstercoratae,utfierisolet,depone.Experimentummihisaepenumeroprobatum,summacumuoluptate,&pariadmirationemiraberis.Idem.Liliautfiantpurpurea.Sililiapurpureafacereuelis,dumflorent,cauliculosipsorumacceptosdecem,autduodecimsimulcolligato,&superfumumsuspendito:remittuntenimexcaulibusradiculasparuassimilitudinehulborum.Ubiigiturplantanditempusaffuerit,cauliculosipsosinfecemuininigriimmissosmacerato,donecpurpurea,&probetinctaapparuerinttibiipsadistrahenti.Deindehocmodoplantatosingulisfaecesufficienteaffusa,atquesicliliaindeproductapurpureaflorebunt.Anatolius.Liliarubrautfiant.Rubrumliliumfacies,siintracorticescinnabarimfundas,cauendonebulbossaucies.Siueroetiamaliocoloreipsaoblinas,cuiuscunquecolorisuoluerisliliagignentur.Florentinus.Liliautperannumrecentiapermaneant.Liliapertotumannumrecentiapermanebunthocmodo:Auferuntipsaunacumramulisnondumaperta,sedadhucconclusa,imponuntqueinuasafictilianoua,nonpicata,deindeuasacoopertareponunt,atquesicrecentiatotumannumdurant.Siquandoautemmediotemporequiseisutiuelit,insoleexponat,quoconcalfactaaperiantur.Quoueroalioatquealiotemporeliliafloremproducant,dumbulbosipsorumplantas,aliosinaltitudinemdigitorumxii.aliosuiii.aliosiiii.deponito,&diuliliahabebis.Idemetiaminaliisfloribusfacerelicet.Anatolius.DeSecretisFructuum.ingenere,Cap.Xi.Eructusuthabtaspraetoes.Utfructushabeaspraecoces,irrigasaepecalidaaqua,Soliexpone,stercorecolumbinoequinoquefoue,autcalce,quaeillamadmittunt,utcerasia,&inutilesramossensimacinutiliaquaequepraecide.Cardanus.Fructusutserotinoshabeas.Atsiserotinauelis,contrariarationeages,inumbra,&multisopertafoliissinito,praeciditoiamnatosfructuscumramis,antequammaturescant,denuoenimflorebunt,&aliosfructusmittent:quosutadmaturitatemdeducas,hyemeuasisfictilibus,quaeexarborependeant,includito.Idem.Fructusutsuauioresodoratioresquefiant.Seminauelgranatriduomulso,lacteouillo,uelaqua,ubisaccharumeliquaueris,quodueterespraestareexistimarunt,suntmaceranda,&insolataponenda,&maioremfructuscontrahentsuauitatem.Siodoratioresquaeris:Seminanardinooleo,succouelstillaticiorosarumliquore,aquadesolutisineamoscho&Zibetioappellatis:ubialiquantulummadefeceris,iamsiccataserito,&suaueolentesfructus,miraquidemilliusodorisfragrantiadelibutiorientur,cuiusseminacombiberint.Sedsiseminumcacuminaconfringes,pauculoibimorenturtempore.PortaexFlorentino.Fructusomnesutaugeantur.Sifructusuelisfierimaiores:Fictilisollaaquaeplenacircaradicesobruatur,ineafloscumramosequaciflexuimponaturannexus,neuedimoueatur,arcteligetur:ollaminterramconiicies,&obterescircaramumneextrinsecusaffletspiritus:siccompletisfructibus:elapsotemporemiraemagnitudinispomisexuberabit,&maioribus,quaminarboreunquampependerintnimiacorticiscrassitie:humoremenim,quemSol&aerabeosurripiunt,seruatolla,&coercet,surgentesqueuaporesfructusincrassant,&augescunt.Fructusutformam,quamuoles,assequantur.Formamquamassequanturdesideras,fingeinligno,magnitudinefructusperfecti:huiccircumponegypsumaquadissolutumcrassitudinedigitiminimi,bifariamdiuisum.Siccamhancfiguram(celeriterenimsiccatur)auferesaligno:idfacilefiet,sipriuslignumoleoillineris.Detractamhancformamcauamegypsobifariamquediuisamfructuicrescenti,quiiustemagnitudinismediumexcesserit,arctissimecircunligato,demittitoquedonecfructusadiustamperueneritmagnitudinem.Habebisfructumformaea,qualignumdedolatumerat,liceat&inscriberequaecunqueuolueris:utueredicerepossis,Crescite,&intitulossurgiteritemeos.Cardanus.Fructusutuimpurgandinanciscantur.Siadradiceshelleborum,autcucumeremsylauestrem,uelscammoneamposueris,pruniautcerasi,magisetiamuitiscumoblaqueatur,fientfructusillarumpurgantes.Cato.Fructusediuersiscompositus,quomodofiat.Inmonstrificisnaturaecompositionibus,actransmutationibushaudquaquamalia,quaminsitioneducituruiameliori.hancsatislaudauimus.longesecuslaudaturiposthac,mutuonpostquamdiuersorumcomplexuindissolubilemunumefficiatnexum.mirandiquepraebeatrationem:&siinsitioneslaboriosas,acimpossibilesaliquisexistimabit,siteffectuslaborisleuamen.&fereimpossibilesinsitionessolertiemendabiscura,necteabeorudisagricole,&insciiartificisdimoueantdictaineo,quoddemonstraturexperientia:&animoobuolue,quaeapriscismemoriaeproditasunt:utificumplatanoinseri,&moro.Morumcastaneae,terebintho,&albepopuloindealbanascimora.Castaneasnuci&quercui.Punicamuariisgaudereadulteriis,&omnibusimmiscerilaetatur.Cerasumpersico,&terebintho.Cerasotebinthum,&persicum.Cotoneaoxyacanthae.Uiteminoleofructusdare,&elaeostaphylosappellari,quosoliuamlatinedicimus:quamFlorentinusseapudMariumMaximumuidisseperhibet,fructumgustasse,&aestimassequoduereacinum&oleibaccamsimulgustaret.Myrtumsaliciinsertam,&punicaquoqueretulissemalaferunt,&caeteris,quasintueriparest,longetamennostrisdifficiliores:&tandemomnegenussurculiomnibusarboribusinseriposseautumatColumella,&docet.Hincomnisfructuumcompositio,hincomniseorumadoptatio,hincinsuetilargiunturfructus.Ioan.Bapt.Porta.Fructuscrescentesutfigarasomnes,uelimpressionessumant.Sihumanumcaput,equinum.aliorumueanimaliummentiriaffectas,magnitudineperfectifructus,argilla,gypsomolli,acsiccescenteformabis,&styliaciefindito,utarchetypumeiicias,utiterumpossitapteconiungi.Siligneaeritpersona,sitintusexcauata,siexargilla,ubitorrueris,&fructusualidisintincrementi,fictilibustypis(apertoloco,quapetiolusintromittatur)claudantur,acfortiligenturuimine,nepomiauctuaperiantur,idqueabipsiseorumincunabubulis,&ineamadolescere.ubiimpetraueris,&addebitamfructusfueritrestitutusmagnitudinem,figuras,&effigiesdabit,quaseffingereplacuit.ualetqueidmaximeincucurbitis,pyris,strutheis,utplacebatDemocrito,citreis,punicis,&malisinsanis.ExQuintiliorumplacitisscriptumuideo:siarundineinlongumfissaexcauabimusinternodia,ineanupercucumeris,ueloblongecucurbitaepartuseditiincludantur,improbocrescensauctu,arundinemimplebit,inoblongam,&teretemfiguramnimirumprotensi.Quodsiinterduosdiscoscompressamapposueriscucurbitam,inorbemplanumexcrescit,&maximefigurasprestatomnes,quibuscogitur.Siinuitilemuaginampostquamdeflorueritconiecerisreuolutamostendetanguisfiguram.Io.Bap.PortaexAphricano,&aliispriscis.Fructusquomodoexos.&enucleatuseuadat.Uetusestphilosophorumdictum:praecipuequiselectaagriculturaepraeceptatradidere,siinserendissurculis,ueluiuisradicibusmedullamauriscalpio,uelosseoabstuleriscultro;fructumexossem,acsineligneisnucleorumputaminibusproditurum,siquidemaltrixipsa,acparensestosseaesubstantiae.Arcadesautemhuicrefraganturopinioni.Omnisenimaiunt,arbos,cuialiquatenusdemptaest,uiuit:sedomninosimedullasubtrahatur,nonsolumnonenucleatosfructusprotuberare,seduitauiduari,acexarescerepenitusnecesseest.rationehacsuffulti,cumparsillahumidissima,maximequeuitalissit:alimentumenimquodasolaministratur,transcurrit,dumadomnesperueneritpartes:naturalienimspirituomnealimentumuiuentis,quasiquedamanima,pertruncimedullam,uelutipersyphonemhaurituridmonstratmateriesexpersmedullaequamrecurustur,&inorbemredigitur,usquequoomninoresiccetur:idquepriscipertinaciterreformidarunt.Nobisautem,quosTheophrastiueritatis,&experientiecommouentplacita,multumeritusui,necparumcommoditatiaaffert.Idem.DeSecretisFruticuminspecie.Cap.Xii.Pomautinuigoredismantant.Praecocia,pyra,mala,cotonea,sedmusteaspernenda,sicus,tuberes,&zizipha,cumsuisfrondibuslegitoomniaimmatura,nontamenpercruda,caducasuntseparandaundiquediligenterinspiciendosintneintegra,necmanibusquassentur,incisoseorumtenacescalidauiresamburipice,parumtangendo:namfaciliusprincipiumputrefactionisexhiberent.indecanabistupareinuoluendo,feruenticeracircumline,&circumlitamelledemergantur,utsintomniasubmersa,&separaracustodi,nesimulcommisceas,nesemutuocontingant:alterumenimabalterocorrumpituroperperculoimposito,operculatumqueuaspellicolato,&perannumuiridiasemperhabebis:&sicomnepomuminmelleseruaripotest,quodinuetustatemreponitur.Io.BaptistaPorta.Malautdiuconseruentur.Malainmultumtempusdurant,siinuigoresuntsuntdecerpta,idquodmanufaciendumest,&caute,utnequassentur.singulaueroinalgas,hocestmarismuscum,seorsiminuoluantur,utundiquaquesintcooperta,&imponanturinollascrudas.apponanturetiamalgaeunacumlignismalorum,utsemutuononcontingant,deindeollisoperculaobdantur,&deponanturinlocosublimiperfrigerato,extrafumum,&omnemgraueolentiam.Sialgaenonsint,inualdeminutasollulascrudassingulamalaindantur,&additooperculoreponantur.Quidamterrafigulinasingulamalaoblinunt,siccant&reponunt.Seruanturetiamintegramala,substratisipsisnucumfoliis.Meliusautemfeceris,sisingulamalainfolianucisinuolutareposueris.Conseruabisetiammala,siinollasintrinsecusinceratasreposueris,&diligenteripsascooperueris.Imputridaperdurantmala,siinhordeumimmittantur.Conseruabiseadem&hocmodo.Accipeuasfictilenonpicatuminfundoperforatum,idquemalismanudecerptis,incolumibus,noninueteratis,exple,&uasmyacantha,autaliquoaliosecureobtura,&inquacunquearboresuspende,&pertotamhyememsine,&taliapermanebuntqualiasuntiniecta.Quodipsumetiamexperientiacondidici.Seruanturetiammalasic.Unumquodquemalumficulneisfoliissiccisinuolue,deindelutoargillealbeintege,&perfrigeratainSolerepone.Permanentetiamconseruataauinifaece,&ipsumquoqueuinumconseruabuntomniummiraculo.Sed&inollamnouamimmissa,&ollaindoliumuiniimmersa,itauteiinnatet,&doliumoblinatur,recentiaeruntmala,&uinumipsumodoratum.Quin&insinuosascapsascomponunturcumtormentispuris,&conseruantur.Hyemaliaautemmalaoptimeinseminibusseruantur.Apuleius.Malaquomodoseruanda&reponenda.Malacircaautumnaleaequinoctiumsuntlegendaprocoeli,soli,&arboriscuiusquenatura:necantexu.Lunam,utscribitPlinius:idquecautamanu,necontusione,autuuluerealiquolaedantur,separatiscadiuis,putrescentibus,acuermiculosis,apraestantibus&generosis.Seruabunturoptimetabulatisextrafumum,&graueolentiaminlocofrigido,&septentrionalibusfenestrisaperto:queserenodiepatenteslucemacciperedebent,exclusisaustris:namaquilonibusmultonocentioresfructibusessesolent:aquibuspomaquaequerugisdeturparicertumest.Seruanturpretereainfrigido&aridolocosuprapaleas,utscribitUarro.Ideoquioporothecasfaciunt,adaquilonem,utfenestrashabeant,&aereperflentursummecuraredebent.Mizaldus.Pomautinarborediuimmorentur.Ramulosintorqueriiube,nematurescenshumorinipsadilabatur,&eaincolumiaseruabunturcontraaestiuicalorisblandimenta:talimaximepactopunicaseruantur,nehiantiadispereant.Io.BaptistaPorta.Pomautimaginemquamuisreferant.Gypso,autfigularilutoquamcunqueuolesinsculptamimaginemtege:&induaspartesaptoinstrumento,eaindustriaseca,utiterumillaeriteconiungipossintaccommitti.DeindeinfigulinaLiberIx.453excoque:cumquemalumaddimidiumpeculiarisincrementiperuenerit,hisceformulisinclude,ualidisqueuinculisfirmiterobstringe,nefictilestypidiuellanturauctuobuolutimali.Quodubicapacitatemillorumexpleuerit,talesanimaliumfigurasrepraesentabit,quorum&habitum&imaginemibidemmentiriuisumtibifuit.Quaeresineffingendismalisnonsolumlocumhabebit,sedetiaminpyris,cotoneis,persicis,citriis,punicis,aurantiis,&reliquispomorumgeneribus.MizaldusexAphricano.Malislineamentaimprimere.Siexcoctogypso,acliquidioreaquaredacto,supramalicortices,notasgraphiodescripseris,cumaddebitamipsacreuerintcrassitiem,atquedecerpseris,graphidisuestigiadepressaextabuntacrefricatanobiseruntperspicua.Porta.Malautfiantdulcia.Sidulciamalafieridesideras,stercuscaprinumurinahumanadissolutumcumueterisuinifoeceradicibusinfunde.Mizaldus.Malautnonputrescant.Siimputriamalahabereuoles,felleuiridislacertaeinungaturcaudex:erit&hocaduersusformicasremediumpraestantissimum.Idem.Malautnonsintcaduca.Sicaducafuerintmala,fissaeradicilapisimpactus,illaretinebit.Aphricanus.Malautfiantrubra.Arborurinarigetur,&rubescetfructus.Quidamueromalorumfructushocmodorubicundosefficiunt.Palosinterramdepangunt,&incuruatosramos,quifructumhabent,citraconquassationempalisreligant,&scrobesinpropinquoipsorum,autaliauasaaquaimplent,coniectationefacta,utinmeridieSolissplendorinaquamillabens,calidumqueuaporemremittens,&perrefractioneminfructumincidens,colorisbonitatem,&rubedinemoperetur.Quidamrosasseminantsubplantas,hocmodofructusrubicundosefficientes.Berytrus.Poma,utfiantrubra,aliter.Sicitrimaliuelpyrisurculumrubroinseramusmoro,indeenatarubradabuntpoma.Sicrhodacenainsignicaloresanguineaexmoriinsitueuenisseconstat.Io.Bap.Porta.Pyraquomodofiantrubicunda,&effigiata.Pyrusmoroinsita,rubicundapyraferet,uttraditTarentinus.Modumeffigiandipyri,inquasuoluerisformas,requiressupraexpomis.Pyraquomodolegenda,&custodienda.Legendasuntpyraeomodo,quomala,eaquemethodo,nimirumdiesereno,&blandamanu,neuulnerentur,caducis&uitiatis,asanis&integrisseclusis,decrescenteLuna,&uegetoSoliscalore.Quodubifactumerit,inpicatouasediligenterincludentur:cuiusosdeorsumreclinabitur,atquebreuiscrobeeolocoobrueturcircaquemperennisaquadecurret.Aliioptimeseruariaffirmant,siillitispicesurculisuelpediculissuspendantur.Aliisapa,uelpasso,autdulciuinomersa,uasispleniscustodiunt.Suntquiinterscobesobruant.Pleriquesiccatisfrondibusinglandisinuolutareponunt.Nonnulliinuinaceisdiscreta,nesecontingant,sepeliunt.Rusticiinterpaleas,autfrumentaseruant.Aliistatimlectacumtenacibussuispicatisurceiscondunt,&oribusuasculorumgypso,uelpiceclausis,subdiuoobruta,sabulouetegunt.Seruanturomniumoptime,utreliquifructus,melle,modononsecontingant.MizaldusexDemocrito&Palladio.Cotoneaquomodofianteffigiata.Malacotoneaanimaliumspeciempraeseferent,siinformastyporumindita,augescereinipsispermiseris.Democritus.Cotoneaquomodolegenda,&conseruanda.Imprimiscotoneamalaquammaturissima&integerrima,sinemacula,serenocoelo,acdecrescenteLunacolligeredebes:&inlagenanoua,quaesitpatentissimioris,detersa,quacanescuntlanugine,laxeaclenitercomponere,necollidipossint.Deindecumadfaucesusquefuerintcomposita,uimineissurculis,autcirculissiceruntarctanda,utmodicepremantur,necumhumorefuerintimbuta,sustollantur.Tumquamoptimo,&liquidissimomelleuasusqueadsummumitareplebitur.utpomumquoduisibisubmersumuideatur.Sedsummoperetibicauendumerit,neimmaturumillud&crudumreponas,alioquinitaindurescet,utusuiessenonpossit.Audiononnulloscotoneaosseo,autligneocultro(quodferrummetuunt)aperirepriusquammelliseruandacommittant:adhaecseminaeximere,aquibuspomumuitiariputant.Resridendapotiusquamaudienda.Aliifectacotoneadoliismustiadfoecemusquemergebant,atqueitaclaudebant,uinumhincodoratiusreddipromittentes.Aliiinnouamollamdoliouiniinnatantemillarecondunt,&doliumoblinunt.Suntquifoliisficiobuolutacustodiant.Pleriquestupis,tomentouemundouestita,incistisconcinnant,&disponunt.Multiinscobe,uelmilio,hordeo,autauenalongotemporeincorruptaseruant.Sedineadomonecsuntcondenda,necreponenda,ubireliquifructusfagaces,uelaliiquiquetenellicustodirisolent.Namillossuoacerrimoodoreuitiant,aclabefactant.Nondesunt,quificis,autnucisfoliisinuolutaseruent.Aliicretafigulinaillinunt,siccataqueinSolesuspendunt.&dumususpostulaueritcretamdiluunt.Pleriquearculisligneisseparatimincludunt,&intabulatosiccissimo,acfrigidissimoloco,ubinequefumus,nequetetersitodor,collocant:itautflosculisursum,pediculiuerodeorsumspectent,necalterumabalterocorrumpatur:deindescobepopulnea,uelabiegnainterposita,lutopaleatooperculamunitasuperponunt,neintroirepossitspiritus.MizaldusexDemocrito,Catone,Uarrone,Columella.Palladis,&Plinio.Prunautsineossiculismascantur.Prunumabsqueossiculistibicomparabis,sitenellamarboremadbinospedesrecisamusqueadradicemfindas,abrasaque&excauatascalproutriusquepartismedulla,confestimseiuictaspartesuinculoconstringas,superioremquepartemacdiuisuraslaterumfimo,uelargilla,ceraueobducas,acchartamadidamunias:elapsoannoobfirmatacicatriceomniacoaluisseperspicies.Hancdeindearboremsurculis,quifructumnontuleruntinseres&sineossiculispomaproferet:siueillafuerintpruna,siuecerasia,persica,mespila,palmulae,lapidosauecorna.Idem.Cerasiaquomodoossiculiscarentiafiant.Siexossatahaberecupiscerasia,teneramadhucarboremadbinospedesrecides,&usqueadradicesfindes,abrasaqueferropartisutriusquemedulla,illicoseiunctaspartesuinculoperstringes:&summitatemacdiuisuraslaterumfimooblines:postannumductacicatricedumdiuortiacoalescent:eidemarborisurculos,quiadhucfructumnontulerunt,inseres,&hincsineossibuscerasarecipies.Idem.Morautfiantalba.Moraipsasialbareddereoptabis,inalbaminseranturpopulum,uelinoculentur,&albescentiadabuntpoma.Berytius.Morautreponenda,&seruanda.Morainuitreouasediligenterconditaplurimotemporedurant,proprioipsorumiusculo,&uinodemersa,acdiligenteroperta:modononfuerintnimiummatura,uieta,&flaccidaseulanguida.Idem.Persicautinscripta&figuratanascantur.Persicainscriptasicfaciemus.Postquampersicifructumcomederis,ossiculumaddiesduossiuetresaquamacerato,&leniteraperito,&repertamintraosamygdalamsiuenucleumaccipito,ineiusquecorticestiloaereoinscribito,quicquidtandemlibuerit,nonprofunde,deindepapyroinuolutumplantato.Quicquidsaneinamygdalainscripseris,hocipsuminfructureperies.Quidametiamhocipsuminueraamygdalafaciunteodemsuccessu.Democritus.Persicautfiantrubra.Rubrafaciespersica,rosissubipsasplantasconsitis.Facies&iuxtaaliummodumrubicundumfructum.Sienimobrutumpersiciospostdiesseptemdetexeris.Inhisenimdiebussuasponteaperitur,&cinnabarimintraossiculuminfuderis,&hocipsumrursusobrutumcura&diligentiadignatusfueris,inderubrapersicahabebis.Fortassisetiamaliumcoloremsiinfunderelibuerit,eundemquoquesimiliterfructuiaffricabis.Idem.Persicautfiantmiraemagnitudinis.Utpersicamiraemagnitudinistibicompares,amygdalasitem&nuces,&similia,accipiestres,uelquatuornucleosexillis,quositacoaptabis,utcorpusunumconstituereuideantur.Hosiunctos,&siopusfuerit,colligatos,inuasaliquodterrastercorataplenumimmittes,plantabis,acsepelies:seditautuasilludforamenhabeatinoperculo,perquodnucleorumgermenexigerecogatur.Sicfiet,utnucleiilliinunamcoalescantarborem,quaesuotemporefructuseximiaemagnitudinisacpulchritudinisedet,acproferet.Suntquinucleosnoninuas,sedfistulam,auttubulumterrasaturatummittant.Sedidmultoleuius,&faciliustibisicompararestudes,diligenterinterlegendaeruntpersicailla,quaeparua&languidaapparebunt,nimiaqueubertatematremonerabunt:utarborissuccusadreliquorumnutrimentaconuertatur.Sicenimsaliuecopiainpaucioresfoetusseconferens,illosaltilisaginabitincremento,acmaioresreddet.Mizaldus.Persicautsineosseproducantur.Persicumsineosseproducerepossumus,nouoinsitionismodo.Circasalicempersiciplantamserimus,locoriguo,humido,&superfoetante:sinminus,aquationibusadiuua,utlignumturgescat,&sibi,&aduenissurculissuccumporrigatsuperfluentem.Sicsalixbrachiimagnitudine,inmedioterebretur,persicicapiterelicto,ramosomnesamputabimus,acperforamensalignitrunciinducimus:foramenlutodiligenteroperimus,acuinculisastringimus:annosubindeelapso,ubiiamcoheserunt,uteduabusarboribusunafiat,quantummoxprominetsupraterebrationem.&compagen,resecamus,neeoferaturalimentum:&abinsitioniscoalitusuccusauocetur,&arbosaliagrauatastirpeadoptatisfrugibusincuruetur.Uelcapitesalicisinterramdemerso,inarcussimilitudinemflectatur,&coalitis,persicumsucciditur,transfertur,&interraexaggeratur,sicpersicussalicinupta:&maritata,miraiucunditatesineossibusfructuspariet.Porta.Persicautsineosseproueniant,aliter.Truncumarborisinferneperforabis,&medullaexcisa,salicis,autcornipaxillumimpinges.African.Nuxnelignosumfructumprogignat.Sipraedurum&lignosumfructumnuxprogignat,cortexinorbemuulneranduserit,utnoxiihumorisuitiumdeducatur.Aliiradicumsummapraecidunt.Pleriqueterebrateradicibuxeumcuneumimponunt,autcupreum,ferreumueclauum.Mizaldus,Nucesutabsqueputaminibusgignantur.Nucesnudassineputaminibusfacies,siconfractanucistesta,internoquenucleoillaesoconseruato,eiipsilanam,autrecentiauitisseuplatanifoliacircumdederis,utnenudusexistensfructusaformiciscorrodatur,&sicplantaueris.IdeminamygdalaFlorentinustradit.sicinisassiduetrunco,&radicibuscircumfundatur.Imo&inreliquisfructuumgeneribus,quaetestamforinsecushabent,siiuxtaeundemmodumsuerintplantata.Aphricanus.Aliter.Loco,quoiuglandemplantaredestinaueris,scrobemdefodito,&pulueratamimponitoterram,acferulaesemenpangito:cumenataincreuerit,aperi,&ineiusmedullamnudaenucisnucleumcaelato,&sichabebislongotemporepraeoptatosfructus.Sicpossumus&Tarentinamefficere,aliiMoluscamuocant:nam&Tarentinamdicunt,quaeestmolliacfragiliputamine,utmanibusattrectata,facilefrangatur.Hanclixiuioperannumsaepeirriga,cineremradicibusiniice:utprodiditDamageron.Etarboremquoquepenitusperforans,duras,&masculasnucesfriabilesfacies.Sicdeauellananuce,&amygdala:antequamfloremproduxerit,ablaqueatisradicibus,perdiesaliquotcalidainfundeturaqua,&tenerasdabuntnuces,utAfricanusait:fitpriorimodo,utnudumnucleum,&friabilemtestamafferat,utnonputamine,sedueriusintegaturcute,adeotenella,utsimulmandatur,&tandemdefructibusomnibusquitestainteguntur.Io.Bap.Porta.LiberIx468Dulcesautemfaciesamarulentasamygdalasanteasiforatotruncoinquadrangulopalmiparuialtitudinelachrymamquotannisefflueresinas,donecdulcescant.Quidammeliusfaciunt,&circumfodiuntsuillumstercus,&urinamaffundentes,deindeaggestaterrarigantsingulisannis,donecdulcesfiant.Omnisautemtruncusamygdaliexcisusfructumabiicit.Teneramuero&dulcemexdura,&amarafacies,sitruncumusqueadradicesinsuperficieexistentesnudaueris,&aquacalidaassiduerigaueris,antequamfloresemittant.Aphricanus.Amyglalaeinscriptae,utfiant.Amygdalaetestamindustrieconfringito,itautinternumnucleumintegrumconserues,apertaquetestainnucleumquodcunquelibueritscribito,rursusquecolligatampapyroplantato,lutoquecircumlitamacintectam,stercoresuilloaggestoobruito.Idem.Punicamala,utnonbient.DumPunicasplantas.silicesinscrobempraemitte.Siueropriusplantataefuerint,scillasiuxtaplantato.Heenimcontrarietatenaturaliipsamalahiarenonpermittunt.Similiterautemsisecundumcaputplantataefuerint,nonhiant.Aphrican.Punicamala,utdulcescant.Radicesarboriscircumfodito,&stercussuillumaggerito,&superingestaterra,cumurinahominisrigato.Uelmalasicdulcioremefficiuntfructum,siurinaassidue,caprinostercore,&uiniueterisfaeceradicesplantaerigaueri.Paxamus,&Anatolius.Malumpunicum,utsinegranisfacias.Siexemerisquemadmoduminuua,conspicuammedullaepartem,&fissumlignumobruas,&posttempusreciderissupereminentemplantaepartem,quaeiamgermenemisit,fructumipsumsinegranispunicaproducet.Aphricanus.Punicamala,utfiantrubicundiora.Sipunicummalumrubicundiusefficereuelis,plantamaquacumlixiuiobalnearumpermixtarigabis.Idem.Utsciatur,quotgranahabeatmalumpunicum.Unumpunicummalumaperias,&numeres.&quotinipsogranareperies,totinsingulisesseiudica.Idem.Punicimaliacinosaugere.Punicimaliacinosaugeresicpossumus,utnimiouideanturmirabilesincremento.Punicamiuxtacornumserito,corniquetruncumterebrato,acperforamenimmittitopunicam:ubiautemtrimatumexpleuerit,eradicibusseparabis,indecornumiuxtacoalitumresecabis,neaduenaearborisuccumadimat,&euocarepossit,utnecuimagis,quaminsitoseruiat:sicenimfructumpraebebit,cuiusacini,cornifructusaemulabuntur,saporequeinsignes,utspeciosioresuiderinequeant.Porta.Punicaquomodoinmirammagnitudinemextrescant.Traduntinmirammagnitudinempunicamalaprotuberare,siollafictiliscircaarboremobruatur,uelitaaptetur,utramuscumfloreinillaclaudatur,adpalum,neresiliat,illigatus,ipsaqueollacontraaquarumincursusopertamuniatur:namsuotemporepomaeiusdemmagnitudinisquafuerit,opportunereddet:imoueroadilliusreifiguramefformata,quamolleautuasculoimpresseriamizaldusexGargilioMartiali.Punica,utinarboreseruenturuiridia.Cummaturafuerintpunica,antequamrumpantur,petioli,quibusdependentsuntintorquendi,totoannouiridiainarboreseruantur.Pall.&Plin.Punicorummultitudoquomodocomparetur.Punicorummultitudocomparabitur,sitithymali&portulacaesuccusaequalitermistus,truncoarborisantequamgerminet,illinatur.Palladius.Punicorumacini,utcandidifiant.Candidifientpunicorumacini,siargillae&cretemiscuerisquartamgypsipartem,&tototrienniohocgenusterreradicibusinsperseris.GargiliusMart.Punicautadhybernosususseruentur.Ponicaadhybernosususseruabuntur,silenimanudecerpseris,netactuasperioreuitientur,autuulnussentiant,deindepediculisincoctam&liquidampicemdemersis,refrigerataexordinesuspenderis.Suntquitotainpicemmergant,&ubirefrixerint,suspendant.Itemsiintegracollectainaquamarina,uelferuentemuriatandiudemergantur,utliquoremcombibant,&madescant:deindeSoletriduoresiccentur(seditautnoctesubdiononmaneant)postealocofrigidosuspenduntur:cumuoluerisuti,aquadulcimacerabis.Aliiargilla,uelfigularicretainduunt,&siccata,locofrigidosuspendunt:atquecumususexegerit,inaquamdemittunt,&cretamresoluunt.Aliifoeno,uelculmosingulainuoluunt,&insuperlutopaleatocrasselinunt:atqueitamaioribusramisalligantneuentocommoueantur.Aliiinsiccamarenamdistincta,&secretadeponunt:autinfrumentarioaceruoadumbram,donecrugosafiant,diligentercondunt.MizaldusexBerytio,&aliis.Malumcitrium,uteffigiatumnascatur.Citriifructumsimulachriformamredderefacies,uelhumanaefaciei,uelalteriusanimalis,hocmodo.Gypsoautlutoquicquiduolesintegis,&perfrigeratuminduaspartesinstrumentoquopiamacutosecas,itautanterior,&posteriorparscoaptariaccommittiqueant,indequesiccatuminfigulinatorres.Quumuerofructusaddimidiampartemsuiaugmentiperuenerit,formasillascircumdatasuinculisdiligentermunies,neabaugmentoeius,quodcircumdatumestdiuellatur,&suscipietomninocircumdatasformasAphricanus.Citriaquomodofiantrubra,&mediumillorumdulce.Sirubracitripomauolesefficere,surculummoroinserito,&rubrumpomumdabit.Mediumpomidulcefiet,uttraditPalladiussitruncusobliquoforamineabimoterebretur,utalterapartenonexeat:sichumoreffluerepermittetur,donecpomaformentur:moxforamenlutoreplendumerit.Idemfieriaffirmant,siseminapriusquamponantur,ouillolacte,autmellitauelsaccharataaquamaduerint.Mizaldus.Citriamalaquomodoconseruanda.Sicitriifructumgypsosubactoprobeilleueris,illaesum,&pertotumannumintegrumconseruabis.Citriainhordeumoccultata,&obrutanonputrescunt.Sotion.Citriamalautpertotumannumhabeas.Citriasitotouishabereanno,eumseruabismorem,quiinAssyriapeculiaris,multisqueetiamlocisfrequensest.Quumlegenditempusaderit,partemagenitalirescindesstirpe,&luxuriemferrocorriges:partemrelinques,quapartestrinxerisgenuinaarborisferocitate,aliasubstituer,tisqueadultis,poterunt&priorailladecerpi,atquenouafoeturainuitari.Porta.Ficusinscriptaeutfiant.Oculumfici,queminfoliaturuses,inscribito,quomodocunqueuelis,&sicusinscriptaegerminabunt.Democritus.Ficusquomodofiantpraecoces.Maturescentficusantetempus,sicolumbestercus,&piper,&oleumiuxtaadieceris.Idem.Ficusutfiantpurgatoriae.Quumficumplantas,adsummasradicesueratrumnigrumcontusumsimulcumtithymallomittes,&habebissicusuentrememollientes.Idem.Ficusquomodoaequealba,&nigrafiat.Diuersasarmentaaccipito,&priuscolligatosramoseiusdemtemporis,acaetatisexistentes,inscrobedeponito,stercoratoque&rigato.Cumuerogerminauerint,rursusutrosqueoculosinidemcolligato,quoinunumtruncumcoalescant,&postduosannos,siitauisumfuerit,transplantato,&geminicolorisficushabebis.Quidammaiorisecuritateidemfaciunthocmodo:Duorumficorumdiuersorumseminasiuegranalinteoloilligataplantant,&transplantant.Leoncius.Caricaeutdurent.Admultumtempusbonaeperdurant,siinsportisinclibanumsuspendantur,ubipanisestextractus,&infictilenouumnonpicatumindantur.Oportetautemficusdecerpereunacumfundo&pediculo,exquodependent,&muriamcumoleoferuefactaminSoleirrorare,&inuasmittere,idquelutooblinere.Noctemtamenunamantearoriexponere,&posteauasicommittere.Paxamus.Ficusutuiridesseruentur.Ficusseruaripossuntuirides,siinmelleitadisponantur,utnequeseinuicem,nequeuascontingant:quodoperculodiligentertegidebet.Idemcontinget,sisingulaeintracucurbitamuiridemclaudantur,loculisunicuiquecauatis,&suspensainumbrosolococucurbita,ubinecignis,necfumusinspiret.Uerumcumpetiolislegidebent:namsicdiutiusintegraedurant.Africanus&Palladius.Oliuaeutdulcescant.Accipecinerisquercinisextariumunum:calcisuiuaerecentistertiamsextariipartem,misceanturbene,addendoaliquantulumaquae,uthumectenturnonnihil,coeantqueinunum:deindecumsicperhorasduasrelictumfuerit,inuasaliquodligneumcumforamineinfundoponatur,subigendobene,&superinfundendositulastres,uelquatuoraquae,&perforamencoleturlixiuium.Quodsiadduassitulasnonperueneritlixiuium,aliasduasaquaesuperinfundito,utduaslixiuiicolligerequeas.Quibussicsehabentibus,oliuasuiridesrecentes,&incorruptassumito:deindecuminlixiuiotandiu,donecfundumpetant,ueldentibuscaroabossibusflauissecernatur,fuerint,inaquamfrigidaminiicito,mutandoaquamterquaterue.Cauendumomnino,neabsqueaquaremaneant:quoniamsubitonigrescunt,coloremqueillumsuumnatiuumcumsaporeammittunt.Praeternaturamenimuidetur,atqueidcircoiucundissimumestuidere,uttamfolia,quamfructus,naturalemcoloremconseruent.Caeterumpertres,autquatuordiesinaquarecentifinendaesunt.Quodsiautemaquaquotidiequater,autquinquiesmutentur,biduodulceseuadent,itautcumsale&acetoediqueant.Hisperactis,muriaeritsuperinfundenda,&sicquoquebiduispatioesuieruntaptae.Uerumhocnotandum,oliuas,quaeaquamnontetigerint,pelliculamtenuioremobtinere,esuiqueiucundioresesse.Siuerotetigerintdiutiuseruntmacerandenectamenunquamadeoeruntdelicatae,proptereaquodpelliculamsiuecorticemhabebuntasperiorem,etiamsiuiridespulchraequeexistant.Porroaliteretiamolluaepararipossunt.Oliuaesiccae,aquamnunquamingressae,inmuriampermensemunumponantur:deindeinaliamperdiesxu.uelxx.postearursusinaliamefficaciorem,&eruntdulces:sedmodushuiusmodirarusest.Alexius.DeSecretisFructuumfruticum,Cap.Xiii.UuasUereproducere.Siuernotemporecerasumarboremsuagereremalaconspicimus,nostuncuuasoptamus,sicnondeeritcopia,utieTarentini&Pamphilieliciturdictis.Quandoabiisgummiefflueredesiit.neputrescat,&uermiculetur,emuscariiubelanuginemquandam,quaeobuallatarborem:officieteniminsitismultum.Sitinsitio,quamemphylismonuocant:sicenimfaciliuscoalescit:Arborisindecortexrelaxetur,&tenuis,&ualiduscuneusinterlignum&librumadigatur,sedsensimleuimanuslibramento,necorticisfascialaedatur,cuneosubducto,surculuspraeacutusnigrae,&feracisuitisimmergatur,&ligetur:sicUere,consuetocerasorumtemporefenerabituuas,cumcogatursubiectitruncialimoniamsurripere.Io.Bapt.PortaexTarentino&Pamphilo.Uuauinaceisuacua.Sarmentumuelflagellumobruendumexaequodiducito,lapilloquediscuneabisasummocapite,hincindemedullamomnemosseostiloerodendoinparteilla,uelquamabscondetterra:uelquantumfieripossitalteexcauato:subindearctouimine,uelpapyrodiligenteralligatohumido,acpraepinguisolounamdefoditoscrobem,&deponito,illudquefixoligeturcalamo,nepossitintorqueri,siccompagesuna,utpriuscoagmentatur:&praestabiliusfuerit,siquantumsarmentumeritexcauatum,intusscillaebulbumdemerseris:uelutienimglutinoquodamadiungit,humorehumectat,&calorefouet,utinsitioquaedam,uelidemetiamnumeueniet,siinserendosurculouniuersamedullasubtrahatur.IdemexDemocrito.Uitisutbothryonesalbosafferat,&nigrosacinos.Palmesidem,utuuamcandidamsimul,&nigramafferat,&ineademuua,acinaalianigra,aliacandida,&eaaequediuisaappareant:Malleolostres,quatuor,uelpluresdiuersorumgenerum,&colorumsumito,facilequeauctiles,quosaequalitercompositos,atquearctissimecolligatos,intubulum,uelarietinumcornuinserito,utabutraquepartesuperemineant:subtersarmentaresoluito,acinserobemstercorataterraobruito,dumgerminaagant,rigato:atbiennio,ueltriennioexacto,cumunacompagesexilliscoagmentatafuerit,tubulumfrange,sicornuiamemarcuit:ubimaximecohaeserunt,serrapraecidito,acpulueratamterramsupraexaggerato,terraquepinguistruncumoperiat,&cumcolesgerminauerit,unumrelinque,reliquosamputa,nerelictisomnibus,sarmentasuccumministrarenequeant:tuncexcompositarumuirgarumcoitu,arborunaexurgit,uersicoloresuuaspraebens.Ioan.Bapt.Porta.Aliter.Sintsarmenta,utnigrumalterum,candicansueroalterum:&cumputantur,permediumsuntfindenda,praecauendo,nequicquamdemedullaexcidat,&sicinterseiungesdiuisa,ututriusqueoculosaequandocoincidant,utduofereunumfiant:indearctiusligabis,&glutinosaterraadlinirecurabis,ternisquediebuscrebrasibisuccedatirrigatio,donecexutroqueunicumerumpatgermen,uuasqueproducat,inquibusdiuersigeneris,&colorissintacini.Didymus.UuaeutadUerusqueseruenturinuite.Circaipsamuitem,quaefructuplenaest,locoumbrososcrobemfodies,altitudinetriumpedum,latitudineduorum,&mittesarenam,&ibicalamosfiges,inquibusretorquesassiduesarmentafructibusplena,&illaesisbotryonibusalligabis.utsolumnoncontingant,&coperies,utimbereopenetrarenonpossit.Berytius.Uuautfiatodorata.Siodoratamuuamfacereuolumus:Sarmentumobruendum,acodoriferumomneconiicimus,uelunguentumquoduolumusuuamolere,&aliquantulummaceratureiusdemodorisaqua,&uuamdabitabsorptohumoreolentem.Paxam.Uuasutabauibus&gallinistuearis.Utgallinaeatqueeiusmodiauesabuuisabstineant,labruscaeacinosedendosdato:idemenimfermecontingit,quodhominibusquiacerbosfructusdeuorauerint.obstupescuntenimdentes.Cardanus.Uuas&aliisfructusneuespaecontingant.Oleumsorbeto,&uelutinsufflansaduites,&uuasatquealiosfructusaccedito.Democritus.DeSecretisFructuumherbarum.Cap.Xiiii.Cucurbitaequomodofiantlongae,&uestae.&crassae.Seminadecollocucurbitaesumptarectocacumineseres,stercorabis,acrigabis.Siuastiorisincrementioptas,demediouentreextractumsemen,inuersocacuminetelluridepone.Columella,Palladius&Plinius.Cucurbitaeutlatae&amplaefiant.Silatas&amplanshaberetibicordifuerit,seminaquaeinfundolatitant,inuersiscacuminibusterraemandabis.Idem.Cucurbitautsineseminenascatur.Nonhabebuntsemencucurbitaeintrase,hocmodo:Sarmentum,autuirgultumprimummoxubiincreuerit,cucurbitae,siuecucumerisinterramdefodito,quemadmodumuitissarmentasolent,utsummaparstantumuirgultiemineat,&postquamauctumfuerit,rursusidemiterumactertiodefodito,&exortusiuxtamedium,&superterramextantessecato,solumquepostremumtertiumuidelicetrelinquito,&habebistumcucurbitas,tumcucumeresseminecarentes.Similitersinesemineeademfacies,sitriduoantequamsemines,semenipsumoleosesaminomaceraueris,Quintilius.Cucurbitaeutfiantpraecoces.Praecocescucurbitas&cucumeressicreddes:Incophinos,autinfictiliainntiliaterramcribratammittes,stercoreammixtoliquidioremfactam,&anticipatoconsuetotempore,Uereuidelicetinchoante,seminaimplantabis,&cumSolfuerit,&calor,&moderatapluuia,cophinossubdioexpones,circaqueSolisoccasuseosindomumcontectaminferes.Atquehocassiduefacies,aquamirrorans,quandoususpostularit.Postquamueroperfectecessabuntfrigora,&glacies,cophinos,siuedoliainlocumsubactum&excultumdeportatosdefodies,itautlabraaequaliasintterrae,&deindereliquamcuramadhibebis.Siueroabstulerisipsorumuirgulta,citiusfructumproducent.Quintilius.Cucurbitae,autcucumeresquomodoformaeuariae,&characteresimprimantur.Transfigurabunturcucurbitaeinquamcunqueuelisfiguram,sitestaceafecerisuasa,eaqueparuisadhuccircumposueris,&obligaueris:formasenim&characteresimplebunt.Quare&arundineinlongumsecta,excauataque&composita,accoarctata,siineamcucurbitam,autcucumerem,dumadhucparuaest,immiseris,augescensperomnemlongitudinemarundinemexplebit.Quintilius.Cucurbitaequomodofiantpurgatoriae.Purgatoriasfacies,&deiectorias,utaliapleraque,siillarumsemennoctemacdiem,cumrhabarbaro,agarico,scamonia,colocynthide,autaliispurgantibusmedicamentissimplicibus,praemaceraueris,deindeseminaueris.Idem.Cucurbitaequomodoconseruentur.Cucurbitasseruabissic:Hastenerasacceptasconcide,deindeaquamferuefactamaffunde,&pertotamnoctemsubdioperfrigera,indequeinmuriaacricompone,&diupermanebunt.Hodieperhybernosmensesomnes,laquearibus&tabulatisaediumappensae,uirides&cibisnoningrate,anostratibusubiquecustodiuntur:maximequaecitrullinuncupantur.Quintilius&Mizaldus.Cucumeresocyssimeproducere.Sieorumseminarecentia,aestiuotemporehumanocruoreimmerseris,noninfirmi,sedsani,adulti,&fuluiuiri:retineteniminsecalidioremefficacioremqueuim:crebropermuta,necontabescat,sedimmarcidusmaneatoportet:morenturperhebdomadam,sicinsolataseminascrobiculiseffossis,infoecundam&pulueratamterrampangantur:&caueneinuersa:necobfuerit,siuiuacalxsubsternatur:subindecalidaaqua,uelardentirigatuscaulisforasemicabit:pannistege,necalorelatuseuolet,eumserperespectabis,sipropiusnonadmiseris,cuicaducushaereat,&inimmensammonstrificecrescetmagnitudinem:quanquambreuitemporisprocessuuitamascititiamexpirabit.Idemdepoponibus&melonibusfaciendumest.Ioan.Bapt.Porta.Cucumeres&fructusomnesserotinosfacere.Siuelimuscucumeres&fructusomnesserotinosefficere:scimuseosmaximegelicidia,&imbreshorrere,acfrigorapertimescere:undeseminainaestateplantabislaetaminecircumaggerata,sifrigorimaximeobstabunt,necabeonecabuntur.Aliterquoqueuegetesperdurareualent:apudputeumserantur,&tamtempestiuosinputeosdimitte,acsuprarecteoperi,neSol,uentiquenoxamexiccandodeferant:iuuant&aquaesurgentesuaporesutdiuuiridimaneanthabitu.Uelstercorosoloco,&aprico,ubiseminaposituru?eris.Sirubos,autferulashabereuolumuspostautunniaequinoctiumhisiuxtaterramrecisis,excauatis,&ligneostylointermedullaslaetamenimmittimus,accutumerissemenaddimus:hincnasciapparetfructus,quipossit&interfrigoranonnecari.Idem.Melonesquomododules&odoratosreddes.Melonesrosarumfragrantiamspirarefacies.sisemenipsumcumrosisaridisposueris,&mixtimplantaueris.Dulcesueroefficies.sisemenipsorumlacte&mellemaceraueris,&refrigeratumseminaueris.Florentinus.Cinarautnespinishorreat.Euenietcinarae,utnespinishorreant,sipungendaseminalapidisattriturerundanturcacumina.Uelsilactucamscindamusinpartes,&singulissingulacondantur,sicnonhispidaenascenturcinarae.Uarro.Cinaraequomodofiantodoratae.Suaues&odoratashabebiscinaras,siseminainodoratoliquorealiquo,autsuccotriduopraemaceraueris,&siccataterraecommiseris:namsaporemeumreferent,cuiushumoremcombiberint.Undelaurumredolebunt,siillacumlaurifoliismaceraueris,autinlaureambaccamintruseris,&itaplantaueris.Simileeritexperimentuminreliquis.Mizaldus.Cinaraequomodofiantdulces.Dulcesprouenientcinarae,siseminainlacte,melle,autaquasaccharata,ueluinoaromatitemaduerint,&siccatatelluremintrauerint.Idem.DeSecretisSeminum.ingenere,Cap.Xu.Seminaquomodoafrigore,pruina,&ardoredefendenda.Sitimorfuerit,nefrigoribus,pruinis,ardoribusueperurantursemina,paleiscontegipoterunt:quibustransuersaeuirgaeimponentur,&uirgisarundines,autsarmenta.Idem.Seminaquomodoinoxiainterraseruentur.Siseminaterraemandandasuccosemperuiuipauloantesationemmadefactafuerint,abauibus,formicis,agrestibusmuribus,&aliishortorumpraedonibusnonsolumillaesaseruabuntur,sedquaeindenascentur,etiampraestantioraeuadent.Aphricanus.Satautincolumiaseruentur.Satisomnibusincolumitatemtuerilicebit,sicollectafuligine,quaesuprafocoshaeret,pridiequamsatiofiat,cumseminibusmisceantur:uelportulacaeaquaseminaipsaconspergentur,uttotanoctesuccumtrahant,acebibant.Mizaldus.Seminaneabauibusdepopulentur.AitPlin.essealliuminaruis,alumnuncupatum,quodaduersusimprobitatemalitumseminaeruentiumacdepopulantium,coctum(nepossitrenasci)utiliterobiicitur.Hocquaedeuorauerestupentesmanucapiuntur.Africanusadeamremmodicumfrumentum,uelhordeumuinoincoctum,autinfusum,ueratroadmiscet:acforisperarearumhortiambitumdisseminat:sataquaeuisabauiuminiuriahocmodouendicans.Sedeasmortuas,uelinebriatasarundiniexpedibussuspendiiubet.Necomittitcancrorumfluuiatiliumdecoctum,quosiseminaconsperseris,abalitibus(resmira)nunquamaggredientur:imouero,quaeexhisnascentur,durabuntsalua&immuniaabomnibusbestiolaruminiuriis.Suntquiplantassoladecoctihuiusaspergine,foelicisuccessutantumperfundunt.Quaeresmihi&amicisplusmilliesfuitprobata,sedcertalunariperiodo.Mizaldus.Seminautabomnicorrosioneliberentur.Nonnullicontusacyparissifoliaseminibusremiscent,eamquemiscellaneamsubactae&stercotaeterraecommittunt,&itaabomnicorrosioneindenascentialiberant.Aliicerui,autelephantiscornusiccum&concisum,uelderasum,autelimatum,seminibusremiscent:uelaquamadefactionisillorumspargendaseminaimbuunt.Suntquicucumerissyluestrisradicestotamdiem&noctemaquamacerant,eamqueseminibus,repetitaasperginesuffundunt:&postridie,palliouelataseminaillaterraecommittunt:hincarbitrantesmelioraeuasura,&amalisomnibuscertoeripienda.Idem.Sataneaiumentis&pecorelaedantur.Paguros,seumarinoscancros,uelfluuiales,nonpaucioresquamdecem,inuasaliquodaquaplenummissos,legito.&subdioexponito,utdiebusdeceminsolentur:posteaseminaquaeuolesinterraillaesapermanere,aquaillaaddiesoctoperfundito,idqueoctonisdiebusperactisrepetito,donecquaeoptauerissolidiadolescant:experimentummiraberis.Namexseminibusillisquaecunquenascentur,nonsolumaseiumenta&pecoraarcebunt,sedetiambestiolasquasuis.MizaldusexPalladio&Africano.Fertilitatispraedictio.Quodattinetadprognosticonfertilitatis,autsterilitatisseminiscuiusque,tamsati,quamseminandi,hacuiaprocedesexZoroastris,&ueterumAegyptiorumexperimento.Diebusxx.autxxx.anteCaniculaeexortum,inquopiamlocodiligentersubacto,deunoquoqueseminelegitimo&recenti,probationisgratia,dinisisspatiis,acsignatis,paululumseres,&siaerisurgebitincendium,opportuncrigabis:utproiectuminaridamcommodiuspullulet,&antecosmicumdictisyderisexortumtempestiueseprodat.Hocperacto,sedulusobseruabis,exortoProcyone,quodnameiactisseminibusincolume,uegetumacillaesumemerserit,&durauerit:atqueilludfertileacfoecundumeuasurumpraedices:reliquumuero,quodnonprodiit,autuietam,languidamque,&flaccidamplantulamemisit,inutile,acsterilefuturumtibipersuadebis.Namcertocertiusest,insanum&aestuansCaniculaesydusperillasuacaninaincendia,quaedamexsatislaedere,aliaminime.Exquonoxae,uelbeneficiiindiciumperannumfuturumunicuiquesementisgenerisydusnaturaaridumacferuens,praesentiexitio,uelsalutenunciabit,acpraemittit.Zoroaster.Fertilitatispraesagium.Hisutcunquepositisnonpretermittampulcherrimumfertilitatis,uelsterilitatispraesagium,&prognosticon,quodexnucisarboreUergiliusposteritatemlaterenoluit:licetamygdalaeascribant:"Contemplatoritem,(inquit)cumsemoxplurimasyluisInduetinflorem,&ramoscuruabitolenteis:Sisuperantfructus,pariterfrumentasequentur:Magnaquecummagnoueniettriturracalore.Atsiluxuriafoliorumexuberatumbra,Nequicquampigneispaleaeteretareaculmos."DeSecretisSeminum,inspecie,Cap.Xui.Frumentumutualdeexcrescat.Frumentumsupramensuramaugmentumsumet,hocmodo:Nitrum&spumamnitriterito,&adtenuemterramadmisceto,&sicaceruisadiicito.Eademresetiamintegrum&illaesumfrumentumseruabit.Aphricanus.Farinautincolumisseruetur.Farinaeincolumesperseuerantadtempus,tedispinguibuscontusis,&inipsasiniectis.Quidamuerocuminum&salemexaequoterentes,&massasaridasindefacientes,easinfarinamimponunt.Hordeumquomodoincolumeseruetur.Hordeumincolumeseruabuntlaurifertilisfoliasicca,&omniscinis,praesertimalaurilignoimpositus.SimiliterseruathordeumsemperliberIx.479uiuumherbasiccatacumcalamintha,&unacumgypsohordeoadmixta.Quidamuasacetoplenum&contectumoperculoinmediohordeiponunt.Damageron.Fabautincolumisseruetur.Fabaemarinaaquarigatae,&respersae,integre,&illaesaepermanebunt.Didymus.Fabaeutadcocturamcommodaefiant.Quoadcocturamfabaecommodefiant,pridiequamconerasipsas,inaquanitrosamacerato.Idem.Cicerautmaiorafiant.Quorundamsuperuacaneacuraest,quimaiusciceresseuolentes,unacumcorticibusipsumsimiliterpraemaceratum,additonitroinaquamserunt.Florentinus.Cicerpraecox.Quodsipraecoxcicerfacereuelis,ipsumcircahordeitempusseminato.Idem.Lentesutcitiusmelioresquenascantur.Lentesbubulostercorearidoantesementemoblitae,meliores,&citiusnascentur.Idem.Lentesutmaioresnascantur.Lenticulainuaginulismaiorfit,siaquatepidaadditonitromacerataseratur.Idem.Lupiniutdulcescant.Lupinumdulcefitaquamarina,&fluuiali,adtriduummaceratum.Ubiuerocoeperitdulcescere,siccatur&deponitur,pecoribusquecumpaleispabulilocoexhibetur.Leguminautfacilecoquantur.Inseminandounacumstercore&nitrumammiscebis.Sicenimparataipsaadcocturamfacies.Quodsinonsuccedat,ubihocfeceris,uelisqueleguminabreuipercoqui,parumsinapisinollaminiice,&statimquaecoquentur,dissoluentur,sinecarnem,siueleguminacoxeris.Siueroampliusquiddesinapiinigoggoghubeeceris,penitusdissolutaeuanescent.Democritus.DeSecretisLignorum.Cap.Xuii.Nelignaigneardeant.Ligna&tabulataalumineillita,nonardescunt,utnecpostes,fores,autlacunariaaereuiridiimbuta,modocrustadurioriisobducatur,&alumen,plumbiquealbicineres,pigmentiscopiosemisceantur.CuiusreispecimenediditArchelausMithridatispraefectusinligneaturricontraSyllam,quamfrustraincendereconabatur,eomodoquoCaesarcastellumexlarignamateriaconstructumcircaPadum,uttraditPlinius.Pulcherrimumadlignatingendauarie,quibusfabrilignariiutunturadmensasconfitiendasuariistessellis,&figurisinsignes.Manesumitostercorisequinirecentis,&adhuchumidi,cumstramine,quantumsatisest,supraquodlignaaliquatransuersacollocentur,cuisubiicitouasaliquod,liquoremrecipiens.Quodsiunodietantum,quantumsatisest,extrahinonpossit,altero,&tertio,&quartodiecolligas,donecsatisLiberIx.481esseuideatur:deindecoleturaddaturqueinsingulasmensuraseiusliquoris,aluminis,&gummiArabici,singulorumfabaeinstar.Ineoliquore,quosuolescolorestemperabis,uariaqueuasafacies,siuarioscoloreshabereuelis.Hiscomparatis,frustalignoruminuasis,utlubet,condes;eaqueadsolem,uelignempones:postubiutiuoles,frustaaliquaextrahito,reliquasinito.Namquodiutiusinuasismanent,eomagiscoloremmutant.Etsichabebislignauariecolorata,aliaclariora&dilucidiora,aliamagisfusca,aliamedia,quicoloresnullaeluirationepossunt.Alexius.ModusconficiendiHebeni;utuideaturnaturalis.Omnisgenerisligna,Hebeniformamacquirerepossunt,praesertimdura,quaesuntlucidiora,utbuxus,cedrus,morustamalbus,quamniger,quelignaomniumsuntadhocopuspraestantissima,quamuisnigermorusaptior.Sumitoitaquehuiusgenerisligna,atqueinaquaaluminosapertresdies,ueladSolem,uelpropeignemponito,uttantumcalefiat:deindeinoleocommuni,uelSesamino,inquouitrioliRomani,sulphuris,singulorumtantum,quantumauellanaerespondeat,coquitoaliquandiu:namquomagiscoquuntur,eoetiamnigriorafiunt,modonenimiumcoquantur:Namtunc&ambusta,&fragiliafiunt.Riteautemcoctasifuerint,nihilpulchriusdesiderariposseuidetur.Idem.DeSecretisMetallorumLiberX.Metalla,in{{Genere,DequibusCap.atquehaecuel{{Liquida:utArgentumuiuum,Cap.Ii.ut{{Aurum,Cap.Iii.{Argentum,Cap.Iiii.&uel{{Pura,si¬ueperfecta:ut{{Aes,Cap.&uel{{Duriora:U.{Ferrum,Cap.Ui.uel{{Metallauere:{Dura:ut{{Plumbum.Cap.Uii.{Impurasiueminusperfecta:{Stannum.Cap.Uiii.{Stybium,Cap.Ix.I.{Specie:{Molliora:ut{{Sulphur,Cap.X.{Cinnabaris,Cap.Xi.&haecuel{{Ardent:{Auripigmentum,Cap.Xii.{Metallica:cuiusmodisunt{{Chysocolla,Cap.Xiii.{Nonardent:{Sal,Cap.Xiiii.{Uitrum,Cap.Xu.DeDeSecretisMetallorum,ingenere.Cap.I.Metallautincalcem&aquamtransmutentur.Quaemetallainaquamtransmutantur,primoincalcemreducta(deducunturautemigneinfornacibus,solo,uelacetosuperinfusoardentimateriae,uelsaleiuncto,dumcoquitur)indeaquasublatosale,uelliquidoaeritrita,&infusa,sed&metallasale,&igneincalcemtranseunt,uelaquaseparationis,uelattenuata,&hydrargyrocopulata,posttritacumsale,indeignesublatohydrargiro&salecumaqua.Cardanus.Metalloquomodofriabileadimitur.Incalcemredigito,subsimocondito:posthaecfacitocumincandueritigni,restinguantur,uelliquataproiiciantur,ubiardensaquasaepepurgata,terebinthinaresina,ipsiusoleo,cera,sepo,euphorbio,myrrha,factitiachrysocolla,quautunturaurifabri,utceleritatemdentfundendo,auriqueferrumini:namsiinhabilemetallumfuerittundendo,quiaunctuosasaepecorporapraemolliresolent:siomnibus,uelaliquibusiisliquoresubactoinpastillosdigerimus,&ubimetallumuifolliumignibuscedit,intusproiiciemus.Uelhaeclimimodocrassescant,&utiluculentareddantur,metallumigniapponito,utaccensiscarbonibusignescat,&exemptumrestinguatur,acsinitosemissemhoraecombibere.Uelcaniculaperungantur,illaqueinfundantur,&supprimentfragilitatismultum,&huiusadminiculomalleocedunt,&subeoextenduntur,ubipriustactiinpartesdissiliuntmultas.Io.BaptistaPorta.Metallaincorpusreducere.Atsiuoluerismetallaincorpusreducere,quiaincalcemuersa,nondenuoleuiiungunturartificio,consentaneumforeduximusedocere,cumcrebroinnostrisoperationibususuueniat.Haechuiusmodiretinentuim:chrysocolla,tartarum,alumen,ouorumuitella,salalchali,ammoniacum,salnitrum,&quemsaponemuocant,omnibusiis,ueleorumquibusdamglobuloseffingimus,acfusorioinuase,ubicalcesliquescuntigniproiiciuntur,&inpristinumreuertunturstatum:cumhocprobenouerisextrahitoIdtamenanimaduersionedignumest,sicalxaurifuerit,cumouorumuitellis&similibus:cumalbumine&tartaroargentum:amurcauerooleimaximeinhocpraeualet,idneexcorporumreductionecolorisnitoredefraudentur,sedmagisconcinnumpraebeant.Idem.Metallumnobiliusincutemtrahere.Nuncueroreliquumdicturumuideo,quonammodopossitquisnobiliusmetallumincutimtrahere,quodidiotedicuntchymistae:putantenimpartesinmeditulliopositasseimposturisforasallicere,acextrahere,&internataspartessolisuilioribusconstare.Sedaueritatediscedunt,quiainsuperficietantumremissioresexeuntpartes,&aliquantulumuiuumargentumforasallicitur.Resenimcorroduntomnes,quaemedicamentumsubintrant,durioresrelinquutur:expoliunt,&dealbant:antiquorumfortassenumismatumfideducti,intusmeracumaes,forasautemsimplexargentumconspicientes:sedhaecsimulferruminatasuntmalleistusa,tumdemumtypisexcusa,idtamenartificiosimilisicfieripossepenitusestarduum,necfieriposseiudico.Quaetamenexpoliunthaecsunt:communissal,alumen,calcanthum,sulphuruiuum,&proaurotantumaerugo,&salammoniacum:cumopusobeundumest,eorumparteminpulueremredigunt,&cummetallouasealiquointermittunt,fictililutocircumlito,&operculato,exiliperuiospiraminelentoigniaccommodant,acperuripermittunt,&nemetallumliquetur,nefollibusignemuexes:cumpulueresperustiresident,quodfumodignoscunt,laxatooptuberamentouisunt,sedmetallumigniaccenditur,donecignescat,&ignitumiisimmergunt.Uelaliter:Acetoaccommodantdumstrigmentosumfiat,&ubicircumlitumopuslinteaminibusinuolueris,coniectuminfictileacetumcontinent,diudecoquetur,extractuminurinamconiicies,sale,&acetoebulliresinito,donecnullaprorsussordesemergat,&foedaemedicamentummaculeaboleantur:&sicandidissimumnondeprehenderis,idemmunusrursusobeundum,dumperficitur.Uelsicaliterseriatimprocedas:opuscumsale,alumine,&tartaroexaquainollasinasebullire,quumtotasuperficiesinalbuerit,sinitopaulisper:indesulphuris,salnitri,salis,aequisportionibusebullianttribushoris,utineorumpendeatmedio,necuasislateracontingat,eximito:&cumarenulaperfricabis,dumsulphurisuiruseuanuerit:demumutpriusebulliasdenuo,&sicinalbescit,utabignesetueatur,necutiuitiosumimprobabitur,utilereperies,siriteperegeris,&gaudebitis,nisiinuestrampernitiemeritisabusuri.Idem.Admetallainauranda.Aureumcoloremmetallisaclapidibussicinduces.Accipesalisammoniaci,calchantialbi,singulorumpartesquatuoraequales,salislapidei,&eruginispartestresexunoquoque.Hisintenuissimumpulueremredactis,annulum,lapidem,autmetallumquoduisitaobrue,utadictopuluerecircumtegatur.Posteasicinignemperhoramimpone,&extractumrecentiurinaimmerge,ablue&deterge.Excuiusdamingeniosiartificisexperimento.Cardanus&Mizaldus.Ceratumseuelixiradmetallatransmutanda.Sumeinprimisdesulphureextractoaspeciequamtuuis,albificato,uelrubificato,&tereipsumbeneintabulauitreadieuno,autduobus,&imbibeipsumexoleoilliusspecieidestillato&albificatoquatuordiebus,quinquecumdesiccabitur:tere&imbibeipsum,&assainterduouasa,&itafaciasdonecfiatsicutcera.Deindesumeipsumsicutceratum,&ponesuperomnesduasparteseius,&mediam,quatuorpartesargentiuiuidelapide,exquoextraxistisulphur,&facunamquam,quespeciemcumsuaspecie,&quodcunquegenuscumsuogenere,nequediuersificesea,quoniamerrabis.Tuumquoqueargentumuiuumsitcongelatumcumaqualapidis:Amboueroceratasimuliunge,&terebene,&imbibebeneexoleo,&diutere,&assaeacumigneparumfortiori:fientenimdura.Deindetereeabene,&ponesupereasalemsalemarmoniacum,quifuitrubificatuscumignelapidis,&imbibeposteabene,&renouaquaquediestercusinhumando,solueturenim,&fietaquarubicunda,sicutsanguis:facipsumcongelariinuaseuitreocumtenuiigne:&quumcongelabitur,tereipsumbene,&imbibeipsumexaquasedine,&dissolueipsum,&posteacongelaipsum,&itafaciaster:prouenietenimtibiceratum,quodsuperLunamproiice,quoniamipsafietSol,autproiicesuperduoplumbaautsuperferrum,&conuerteteainSolem.Ethaecquidemestuia,quodcoloratrubificando.Sciasipsum.Uiaautemeiusquodalbificandocoloratesthuiusconuersa:Ethocest,utsumasdeeiusargentouiuoalbosublimatoquatuorpartes,&desulphurealbopartestres,&tereeasbene,&ponesupereasdesalearmoniacoalboextractoexlapidepartesduas,&terehoctotumbene,&imbibeexaquasalisammoniacisolutibene,&assaipsumleuiassatione,&hocfacter,sedqualibetuicesitassatiouehementior.Deindeposthaectereipsumbene,&imbibeexaquasalisarmoniaci,&dimittestarecumsuohumore,&poneinuaseuitreo,postinhuma&mutastercusquaquedie,&facsic,donecsoluatur.Posteatereipsum&congela:ignisuerosittenuis,doneccongeletur,&fiatalbum,siuecineritiicoloris.Etsicolorillefueritineo,rediadterendum,adassandum,&congelandum,doneccongeletur,&sitalbum:priustamenipsumsolue,utfiataquacurrens,&nonsitmassa,nequeturbidum,&egredieturceratum,&multumalbum.Cuiusunampartemsuperdecemmilliauenerisrubeeproiice,&fitLuna.Haecestsententiaeorum,quioperatisuntcumargentouiuo&sulphure.Eorumuero,quicumargentouiuosolumoperantur,operatiotalisest,utsequitur.Sumedeargentouiuosublimatofixo,&deargentouiuosolutopartesaequales,fixumuerotere,&imbibeipsumexsoluto,&tereipsumbene,&assaleuiter:hocfacdonecbibatilludsolutumtotum:deindetereipsum,&imbibeexsolutoterendo,donecfiatsicutmedulla,&tamdiuimbibasipsum,donectantumbibat,quantumipseest,&assaipsuminterduouasacumigneforti:&siemiseritfumum,rediadterendumipsum,&reducipsumadopussublimationis,donecfundaturinuaseinferiori:fietenimrectum,&nonemittetfumum.Exipsoproiice,quoniamcolorembonumefficiet:posteaimbibeipsumetiamexsuaaqua,&terebene,&solue.Solueturparuotempore,posteacongelaipsum,&proiiceexipsosuperquodcunquecorpusuolueris:facietenimmirabilia,&praecipuesuperferrum:ipsumenimmollificabit&conuertetinLunamrectam.Eorumuero,quicumsolosulphureoperantur,operatioesttalis:sumedealbificato&sublimatoquatuorpartes,&imbibeipsumexsuaaqua,autexaquaargentiuiui.Quodsiuolueris,utipsumsolumsitexsuaaquasolummodo:facdeipsosicutfecisti,&nondiuersifices:ipsumenimfacietplumbum,&stannum,&aes,Lunam,&ipsumsimiliterfacitargentumuiuum.Lunaminsuahora.Sciasautemquodargentuumuiuumcongelaturinduobusplumbis,uidelicetcongelatursulphurpraeparatuminferro.Sciasergoquomodo,quiaestmagnumarcanum.Modusautemoperandicumsolosalearmoniacoest,utsumasexeodestillato,&ceratopartemunam,&imbibeipsumexsuaaquafortiterterendo:solueipsum,&sieiussolutiodifficisfuerit,imbibeipsumexsuaaqua,&terebene:solueturenim:&quumfactumfueritaquaclara,facipsumcongelariinuaseuitreocumignedebiliinSole,autcineribuscalidis,&hocestmaximumsecretum.Etistisuntquatuormodialbificandi.Quodsirubificareuolueris,ponasproquaquerealbaremrubeam,terereuero&imbibere&assare,&soluere,&congelareestinhocunum,utinalio.Etsiconiunxerisargentumuiuum&sulphur,&praeparaueriseacumsalearmoniaco,eritoptimum.Etsiconiunxerisargentumuiuum&sulphur,&salemarmoniacum,&praeparaueriscumsuisaquis,eritbonum.LaudaergoDeum.HaecRhasisinlibroexperimentorum.Adquaeuismetallainauranda.Accipeuernicisliquidae◉.i.terebinthinae,oleilini,singulorumunc.i.Misceanturomniaoptime,&serueturadusum.Alexius.Thesauroruminuentio.Referuntcandelamexseuohumanoaccensam,delatamquelocoubitheusaurireconditisint,strepituillosdetegere:indeetiamdumproximafueritextiugui.Quodsiuerumest,exsympathiacontingit:seuumenimexsanguine,sanguisautemsedesanimaeatquespirituum,quaeambocupiditateauri&argenti,dumhomouiuit,tenentur,&obidetiamsanguinemperturbant.Itaqueuelutincoriisarietisatquelupiantypathiauiget,quanquammortuis:itahicsympathia.MeliustamenHispanusquidamabsquecandela,thesaurumrecondituminuenit.Itaquenullacertiorratiorerum,quaquaeprincipiisprudentiaeconstat:proximanaturalibusalongepetita:reliquaequaeproprietatesumuntur,autfalseomnino,autrare:uelutillum,quodpanisfrustuminaquamproiectum,edirectocadauerishumaniconquiescat,siidsubaqualateat.Sedadprioremhistoriamredeamus.Oportetautemgeneralimethodoperquirereueritatem.Siigiturcandelahaecobaurum,&argentumacgemmassepultasagitatur,parestetiamabinsepultishocfieri,itaquehacrationetaliaquaerantur.EstautemMagnetisquoddamgenus,quodargentumtrahit:siergotenuisuirgulaexargentoeoinfectafuerit,ubiuersatilisconstiterit,adargentum,praesertimmultum,licetsepultum,conuertetur.Oportetautemoptimumesselapidem,qualemnodumuidi.Aliusmodussumiturasonitu.Subsidetenimplerunque,&maximeubiuacuumrelictumfuerit,resonat.Etrursusubimurusplusaequocrassusest:namibiabsconditumaliquidessesignificat:atquehocfacileanimaduertentibus,aliisincomprehensibile.Itemterebrispraelongischalybeislocapraetentantur,taliacandelaeprestant.Cardanus.Modusueraeartisproplistices,adNumismata,aliaqueomnisgentrismediocriterextantesformas,exmetalloquouis,autetiamcrystallo,uitro,marmore,fingendas.Anteomniaterram,inquaformaeimprimuntur,inpromptuesseoportet:quaecumuarieconficiatur,nostantumuariagenera,eaqueomnium,optimaponemus:utsiunumhaberinonpossit,hisquaehaberipossuntutamur.Illudtamenprimumsciendumest,exiisquaehicponemus,singulisperse,autexaliquotmistis,automnibussimul,nosutiposse.Suntenimomnesoptimae.Caputtotiusartisest,utmateriainquaformaeimprimuntur,sitsubtilissima,&fereimpalpabilis:quoniameffigiesineaexprimunturnitidius:deindeetiamfaciliusinseomnisgenerismetallarecipitabsquecorruptione,optimequecummagistrapermiscetur,itautsiccatadurioreuadat.Potestdeniqueadplurimasfusionessufficere,itautnonstatimaprimafusionefrangantur,sitquealiamateriaparanda.Caeterumadplumbeasformasfingendas,quaelibetterracommodaest:modotenuissima,benequecummagistrasubactasit,utdicetur.Terraprima,infundendisMetallisapta.RecipelapidisSmyris,quoomnearmorumgenusextergitur,quantumsatisest,conteraturoptime,&ignicandeat,utinferiusdocebitur:deindemadefiatadmodumpastae,fianttypiadfingendanumismata.Possuntautemhitypiinmultosannosincorruptiesse,sidiligenterconseruentur:quisitandemfrangerentur,rursusconteridebent,atquecummagistramisceri:eaenimrationesubindemelioreseuadunt.Secunda.Sumitofrustauasorum,exargillaUalentina,uelTreguendana,quibusuasisuitriarii,uitrumliquefactuminfornacecontineresolent.Eritautemmelius,siquiseorumuasorumfundum,autuasipsumamedioadfundum,abiectotamenpriusuitrocircumhaerente:uelsihaechaberinonpossint,sumanturea,quaepossunt.Sumitoigituraurificumcrucibulanoua,tot,uteorumualorum,quedixi,frusta,pondereaequent.haecomniasimulinaeneomortarioconterantur:deindesuperlapideprophyrite,utcoloressolent,cumaquamolantur:&subinderecoquendoattenueturpuluis,utinfradicetur,serueturinscorteissacculis,autligneisarculisprobeconclusis,nesuatenuitateinaeremuolet.Tertia.[R.Testarumtellinarum,uelchamarummarinarum.Corticumouorum,sing.tantundem.]Accendanturutignicandeant,&utpriusdictumest,dealiaargilla,terantursaepius,&eodemmodoseruetur.Quarta.Ferriscobem,autsquamam,aututranquepuram&mundam,inferreacasside,aliouefirmo,adignemuasecollocato,acetumoptimumsuperinfundito,adignemperhorasoctohabeto.Quofactorursusacetuminfundito,igniaccenditoutincandeat,molaturpost,atqueeademiterentur,utinaliisestdictum,&seruentur.Quinta.R.Punicisignicandentis,quaterqueinacetoextincti,part.i.scobisferri,part.ii.misceantur,&ignecandescantutsupra:deindetritaaliquoties,recondanturutalia.Sexta.Sumitoossaueruecis,praesertimcapitisquaemeliorasuntcombusta:deindetrita,&cribrata,quantumsatisest,ponanturinuasealiquoferreoadignemtandiu,donecoptimecandescant,tumadditotantumseui,quantummanucomprehendipotest:miscebeneferroaliquo,utseuumunacumpuluerecomburatur:deindesicadignemrelinquatur,perhoramdimidiam.Quibusfactis,auferaturabigne,conteratur,ignecandidumfiat,humecteturque.quibussaepiusiteratis,subtilissimaperfectissimaqueeuadet.Septima.Recipeossiumsepiarumustorum,tritorum,&cribratorum,quantumsatisest,&fiatmodoquo,iamdictumest,deueruecisossibus.Fitpraetereaargillahaec,exquadamterra,quaeTripoliaffertur:itemexuitiumcineribus,exchartacombusta,exequinostercorearido,atqueusto,exlateribus,boloarmeno,terrarubra,atquehuiusmodialiis,quaenunquamigneliquescunt,nequedissiliunt,nequesquamas,siuecrustasfaciunt,sedperpulchrequasuisformasrecipiunt.Modusreducendipraedictasterras,adtantamsubtilitatem,utfermetactumipsumnonrecipiant.Sumitopuluerespraedictos,siueterras,quasprimooptimeconterito,&cribrato,deindeinuasealiquofirmoadignemponito,tandiudoneccandescant,rursusqueconteritoutprius,cumaquauelaceto.Quodcumsexiesfactumfuerit,ponaturincatinouitreato,superinfundendotantumaquae,utadquatuordigitosemineatmisceanturparumbaculoaliquomundo,utturbidafiataqua:deindepauxillumsicrelicta,aquaauferatursensim,ponaturqueinaliouasemundo.Quofacto,recensaquasupermateriaminfundatur,misceaturqueutprius,donecturbidareddatur:deindecumrursusaliquantulumquieuerit,sensimauferatur,prioriqueaqueablataeaddatur.Hocautemtandiufaciendum,donectenuiorespuluerispartes,aquafuerintomnesablatae.Quodsiquidinprimocatinoerassiorispuluerisfueritrelictum,conteraturrursus,utprius,atquesupradicteaquaedepositaeiamaddatur.Hisomnibusfactis,relinquanturaquaetandiu,donecproberesiduumfecerint:deindeaquasensimablatasicceturpuluis,moxsemeltantum,sedoptimeconteratur,cribroquesetaceo,ueletiamsericodensissimotransfundatur,&habebispulueremomniumsubtilissimum,queminuasealiquooptimeclausorecondes,nequomodoinauraseuanescat.Aqua,quamMagistramappellant,adpraedictospuluerescontemperandos.Utpraedictaeterraeformentur,&formatae,siccataecohaereant,necdissiliant,autresoluanturinpuluerem,talisaqua,quamMagistramuocant,componendaerit,quaeinhuncmodumsehabet:R.Saliscommunisquantumsatisest,eumquelineopanno,aquaimbuto,inuolutum,uelincrucibulointercarbones,uelinollaparuabenelutata,inloco,ubifollibusperhoramignisprobepossitexcitari,ponito:moxubirefrixerit,teratur,trituminollauitreatacollocetur,desuperquetantumaquaecommuniseffundatur,utadquatuor,uelsexdigitosemineat,misceaturquetandiuadignem,quousquedissoluatur:dissolutum&frigefactumcoleturbisperpannumelana,quemfiltrumuocant,optimum.Huiusaquaeususestadhumectandam,tenacemquefaciendamterram,utinferiusdicetur.Fitquoquehuiusmodiaquauelmagistra,exouorumalbis,siquidemoptimebaculoaliquoexficiarboreconcutiantur,donecspumamreddant:deindecumsicpernoctemunamfuerint,coleturaquasubspumacontenta,&serueturadpulueres,inpastaeformamredigendos.Estquidemhaecaquamelior:quoniamargillafittenacior,&formaeexpressiores,nitidioresquefingentur.Undequidampraedictaeaquae,exsaleconfectae,aliquantulumhuiusaquaeaddunt.Quidamueroaquamegummiaddunt,proutiudicio,&usuedocti,magisexpedireexistimant.Derebus,quaeadfundendiarteminpromptuessedebent.Cumquodlibetboniartificisopusabsqueinstrumentissuispropriisperficinequeat,operepretiumesseuidetur,utea,quaehuicartiinstrumentasuntnecessariadoceamus.Itaqueprimodiligentiamadhibereoportet,utcarbonesexlignisrecentibus,duris,siccishabeantur,quemadmodum&crucibulaabsquefractura,nequealba,nequenigra,sedcinericiicolorisesseoportet.Praetereachartaaliquacrassiornondesit,aduentilationemcrucibulorum:itaquoqueuacuaharundo,adexsuflandasexcrucibulissordes.Instrumentumquoqueaduncum,adextrahendoscarbonesexcrucibulis:&praelumquoformaeipsae,quasetiamstasetasuocant,comprimentur,utiniicimetallafusacommodiuspossint.Adhaectabulaebinae,uelplures,politae,&leues,exnuce,robore,uelbuxo,uelaere,interquaeformaeconstringantur,uertiqueualeant.Duaeautpluresplagaelaneae,admanussint,quibusuacuaillaspacia,incomprimendisformis,impleantur.Opuspraetereaestcircino,&regulaadpartiendum,&adcertammensuramexigendasformas,&canalesperquosmetalladecurrunt.Ferruminsuper,ligonisforma,sedinacumentendens,acutrinquescindens,uttyporumuiae,perquasmetallafulaingrediuntur,expediantur:quodsihocdesit,fiatcultelloaliquo,magnacumdiligentia.Oleiquoque&terebinthinaeparum,quocharta,uelbombycisfilaimbuta,&accensa,utintrinsecussiccatiiamtypi,optimefumoafflentur,quometallameliusfluant.Quoniamueroaliquandonimiumlocacauasumoimplentur,ita,utinaequaliareddantur,leporinuspesapposituserit,cumadalia,tumadfuliginemdetergendam.Duaequoquescopae,alterafilisaeneiscondensatis,alteraexsetis,cuiusmodisuntillae,quibusadpectinestergendosutuntur,quibusopusanteinformationem,&post,tanquampectatur,&extergatur.Rationumismataconflandi,&exprimendi.Primosumitonumismaillud,quodexprimendumest,atqueinaceto,cuialiquantulumsalis,paleaequeustaeadditumfuerit,immittito:deindelauato,fricatoquebenesupradictissetaceisscopis,tumaquaabluito,&pannoaliquomundosiccato.Quofacto,alteramformaepartem:nempefoeminam,supertabulam,uelerobore,uelexaere,utdiximus,collocato:atqueita,utparsmedia,quaescilicetalteriformaeconiungitur,prona,deorsumquespectet,numismata,autquicquidfingereparas,priuspurgatum,utestdictum,ponitorectotramiteaduiam,perquammetallumliquefactumdecurrit,praesertimsiunicumfueritnumisma.Quodsiduosint,ponanturadlateraformae,ita,utiterinmedio,perquodmetallafundipossint,relinquatur.Siueronumismatapluraduobusfuerint,suisintsinguliscanales,quiabore,siuemediocanaliculo,metallumadsingulanumismatadeferant.Namilludcauendumest,neanumismateinaliudnumilmametallumtranseat.Quibusfactis,sumitopraedictaeterrae,optimaecribrataequantumuolueris,ponaturincatinummaximum,superinfundendosensimaquammagistram,donectantumhumescat,utintermanuscompressa,minimeadhaereat,sedsiccaefarinaeinstar,pugnocompressaeremaneat.Hancinhuncmodumsubactam,supernumismainipsistypisponatur,comprimendooptimedigitorumpartecarnosa:deindemanibus,idquodmeliusfiet,sialteramquoquetabulamsuperimponas:deindeinstrumentoaliquoscindente,&regula,terracircaformamadhaerens,&redundans,aequaliter,diligenterqueauferatur.Quofacto,pannuselanasuperponendus:deindetabula,&sicstricteambabusmanibustypiinuertendi;deindeablatatabulasuperiore,siquidadhaeserit,pedeleporino,probe&leuitereximendum.Postalteraformaeparssumenda,atqueeademterraimplenda,comprimendaoptime,utprius,ferroqueadaequalitatemreducenda.Deindeferriacumine,superiorformaepars,parumattollatur,manibusquedextreauferatur,ita,utnumismaeximipossit.Quodsifacileauferrinonpossit,subtilipennaeaculeocircumleuiterattollatur,ueletiamcultelliacuminedecussatimpercutiatur,quoobuersotypoauferariqueat.Siueronumismaperfecteexpressumnonuideretur,rursussubpraelo,interduastabulas,utpriuscomprimatur.Quibusomnibusfactis,ferroaliquocuruoscindente,circino&regulacanalibusdispertitis,adignemsiccentur,moxbombyce,oleo,&terebinthinaimbuto,atqueaccensoafflenturfumo:posteasiquidfumisuperfluirelictumsit,leporinopedetollatur.Quodsimetallainfundereuoles,interduastabulasunacumpannissubpraeloponito,comprimendoaliquantulum:deindemetallumliquatuminiicito(sifueritargentum,uelaesalbum,cognosciturexsuosplendore,&claritate:siuerostannum,stuppa,uelchartainiectacomburitur,&optimehincindefluet,nisistannumfuerit:tuncenimsublimaticentesima,&antimoniioctauaparsiniiciendaerit:sicenimnonsolumoptimefluet,sedduriusquoquemetallumefficitur.Porrofrigefactistypis,numismadextreeximatur,acseruetur.Quodsialiaefficereuoles,iterumformaefumoeruntasflandae:deindesubpraelocomprimendae,utanteaiamestdictum:hocquefaciendumtoties,quotiesalianumismataefficereuoles.Caeterumsiformaenondumuideanturfatigatae,sedadaliametallainfundendaaptae,inlocoaliquosiccoconseruaridebent.Siuerofractae,rursusconteri,puluisquemelior,utsuperiusestdictum,fiet.Porronumismata,siuerecentia,siueuetera,tumcoqui,tuminaquaalbaponidebent:praesertimsinonfuerintexstanno,utinfradocebitur.Adnumismataexcretaliquida,penicilloformanda,quodmultofaciliusest,quamlypissuperioribus,sedformaesemeltantumutilessunt:necrespaulosubtilioreshiseffinguntur:quaequepenicillodenuotanginonpossunt.Sumitonumismanitidum,benequeablutum&siccatum,utpriusestdictum:deindeoleoillitumsequentiungitomistura,quaesicsehabet:Recipesupradictilutisapientiaeadsolem,ueladignemsiccati,atqueinpulueremtenuissimumredacti,cribratique,quantusatisesseuideatur:quodeindeaquacommuniliquefacto,alteranumismatisparsillinatur:deindesiccatarursuspraedictoluto,sedspissiore,inungatur,sicceturque.Quodcumquateruelsaepiusfueritfactum,alterasimiliterparsoleopriusillitainungatur,ita,uttotumnumimalutoobducatur,maximesiadauferendumnumisma,permediumformamscinderenoles.Sinminus,antequamalteranumismatisparsinungatur,priuslutumnumismatiadhaerenscontritiscarbonibusaspergendum,quoalteraparssuperadditaminimeadhaerescat,sedfacileremoueripossit.Hisfactis,alteraquoquenumismatispars,supradictolutohumectato,penicilloillinatur,&iterumsiccata,spissiorelutoliniatur,&siccetur,hocquequater,uel,utuoles,quemadmodumfecisti,quumprimamformasti.Uerumantequambenesicceturlutum,partescultelloaliquo,semperoportetleuiterredundantesresecare,necoalescant:eius,inquam,partes,quaecarboneaspersaefuere.Cumautemiamprobefueritsiccatum,commissuraeillaecultelloleuitertractentur,attollendo,utalteraformaeparsanumismateextrahiqueat.Quaablata,alteraquoqueauferatur,quodfiet,silutummodicecultellopercutiatur,numismatedeorsumtendente.Quibusomnibusfactis,sumitoambaslutipartes,atqueprimoforamen,perquodliquefactametalladecurreredebent,adlaterautraquefingito:deindefiloaliquoferreo,partessimulcolligatoprobe,coquitoqueinfornace,uelsubcarbonibusaccensis,donecconsumenturcarbones.Quodsicoquantur,antequamconiunctaefuerintpartes,noneritabsurdum,modoposteafiloritecolligentur.Cumautemmetallaliquefactainfundereuoles,interduastabulas,uelsubpraeloponito,metallumqueinfundito:deindefrigidumexigito,&inueniesnumismaegregieformatum.Uerumsiexargentofueritopusaliquod,eritdealbandum,utdeincepsdicetur.Siexstanno,dealbarenihilopuserit:siueroexauro,aerisflore,&urinaestcolorandum,sednequeexargento,nequeexauronumismata,noninhiscretaceisformis,sedinsupradictisfundendasunt.Hoclutosicparato,aliter,&quidemfaciliusconflarinumismatapossunt,nempehocmodo:Sumaturidquodformandumest,atqueidexcera,&terebinthinacommistaconstet:moxeacera,haccreta,siuelutocontegatur,utantediximus:deindeforameninducatur:deindeadignemponatur,itautforameninimasitparte,perquodceraomnisliquefactaexeat.Quofactometallaliquefactainfundantur.IlludsemperLiberX.501tenendumest,utformae,quocunquemodosint,cumestfundendum,caleant.AlbumadNumismata,aliaqueoperadealbanda,etiamadargenteaoperaantiquaexpolienda,&tanquamrenouanda.Sumitonumismata,uelaliudquoduisopusantiquum,uelnouum,&ponitosupercarbonesaccensos,tandiuuersando,doneccineriscoloremsuscipiant:deindeextergenteexaerisfilisscopa,cumoptimeextersumfuerit,insequentemponaturaquam,quaehuiusmodiest:[RecipeAquaemarinae,uelcommunisq.s.est.SalisalbiM.i.Tartari,Aluminissing.q.s.est.]Misceantur,&coquanturinuasealiquouitreato.Quodsiopusexaere,sophisticarationedealbatumfuerit,sumitoargenti,intenuissimasbracteasdeducti,siuefoliorumargentidenariumunum,[SalisAmmoniaci◉.i.s.Salnitri◉.ii.s.]Misceantur,&ponanturintercarbonesaccensos,inuasealiquocooperto,sedcumoperculoinmedioperforato,tandiu,donecuaporesomneseuanuerint,deindefrigidaconteranturoptime,&fiatpuluis.Cumautemutiuoles,huiuspulueris◉.i.praedictaeaquaeaddito,&peroctauamhoraepartemcoquito:deindenumismata,uelaliaoperaimmittito.Quofacto,aquam,&operaipsainaquamclaram,tepidamqueeffundito,tartaroque&aliisinfundoresiduis,opusoptimefricato,demumaquafrigidaabluito,&siccato.DeSecretisMetalloruminspecie.DeSecretisArgentiuiui,Cap.Ii.Argentiuiuicongelatiocumodoremetallorum.Argentiuiuicongelatiocumodoremetallorum,&praecipueplumbi,fithocmodo:Purgeturplumbum,&ascoriisseparetur,liquatuminfoueamproiicito.ubiiamfrigescereincipiet,lignipraefixacuspide,&detracta,fluidumimmittitoargentum,&congelatur,pilatundito,&multotiesreiterabis,ubidurumiamhabes,saepiuscolliquaro,&inclaramaquamimmerso,tandiuopusiterabis,donecdurum,&submalleoductilehabes,nectameninutileforecenseas.Ian.Bapt.Porta.Argentiuiuicongelatiocumcassideferrea,uelpatina.Fit&aliaargentiuiuicongelatiocumcassideferrea,uelpatina,proiiciendocumeoaquam,quafabriignitumextinguuntferrum.acilloduplumimmittaturammoniacisalis,calchanthi,&aeruginis:uehementiqueignesinatebullire,ferreasemperspatulauersando:&siabsumiturbullitioneaqua,calidapareturalia,&proiiciatur,nesinatebullire:sicdieiquadrantecongelatumhabes,indelinteofisco,uelcoriostrictemanibuscongelatumexugito,utexudetquantulumcunquehabet.expressumdenuocongeletur,dumomneperficiatur,sicinpraelotumfictiledimittaturcumsontanaaquaquadetractis,quodpessumierantserdibus,ineandemfideliammisceto,&confundito,doneclotumclarumhabeas,subdiotribusnoctibusapponito,&intestaeduritiemcrassescit.Idem.Argentumuiuumcongelatuminaurumtingere.Illudautemargentumuiuumcongelatuminaurumtingeresiuis,&pulchre:Infractisparticulatimpartibus,cumCadmiaeterraepulueribusalternisfusoriumuas,&testaceumcompleas,quibusmixturamediet,escidiis&passisuuis,&cyperiradiceIndicailla,quamofficinaeCurcumamdicunt,contusis&inuolutisexpletumuaslutocircumlinias,&Soliexiccabis,ueligni,utSolisuicempenset.sicigniappones,utferueathorisui&incandescat.indeuifolliumprofletur,&maximeuexetur,utfluxumfaciat:&ubifluxerit,frigescatcarbonibustumulatum,sicaurumcoloratum,&splendidissimumreperies.Idem.Argentumuiuumcumaeneispilisfixumreddere.Etaliterargentumuiuumcumaeneispilisfixumredderepossumus,&congelare:Aereaduohemisphaeriafabricemus,utseinuicempenetrent,neexpirarepossint:intusuiuumargentumcumcrystalliniarseniciaequaliportione,&tartariritecontusorum,&cribrosuccretorumimmittantur:lutoforascommissuraeperlinantur,nerespirent:sicresiccescant,&carbonibusexaggerabis,&obruesquartadieiparte,postremoincandescattotum,indeextrahes,&aperias,&totumaeneiuasiscomcauocoalituminherescereuidebis,malleopercussumdecidet,liquato,&proiicito,&optimumdabitargenticolorem,difficilequeabeosecernitur.Siaeriimmiscereplacet,cumeliquatoaeristriploimmisceas,&sineargentooptimumostendetalbum,dulce,&malleabile.Uelaliter:Fictiliollaeaeneumoperculumimponatur,acaccensoignemireuiuumargentuminoperculocongestumreperies,&mirabiliuscongelabitur:aliieferro,chalybe,agento,acdeniqueauroconficiunt,diuersisqueutunturmodis.inaliquibusutilefueritscisse,necmeminisseobfuerit.Idem.Argentiuiuicongelatiocumoleo.Fit&argentiuiuicongelatiocumoleoalia,&sicfactitatamamultisreperio,retinettamenaliquid,&ingeniosaestualde.Exargento,rubroasenico,&aurichalcouasefformeturinscyphispeciem,quodriteoperculumcooperiat,nerespiret,uiuoargentoreple,&iuncturaelutomunianturaliquoouialbumine,uelresinapini,utfit,&inollamsuspendatur,linioleoplenam,&naturalisdiesmedietatesinasebullire,extrahe,&exemptumcorio,uelstramineexprimito,&siquidincongelatumfuerit,opusiterato,&coagularicogito.Siuastardecoagularet,quantumponderisamisisseuides,exaurichalco,&arsenicorependas:epondereenimdignoscerenonpossumus.&utere.Idem.Argentiuiuicoagulatifixatio.Iamposcitordofixationesaliquasapponere,cumsempercoagulationibussubsequatur,quaeplusaliquando,minusueretinentpartium.Undeargentiuiuicoagulatifixatiohecsicprocedit,necabsqueratione:Testaceumuas,quodigniresistat,parato,cuiusfundosambuciradicumrasuramsubsternas,manibuscalcando,&accommodando,aliuddeindesternitopauimentumecrystallinouitro,pilatuso,&perincerniculumtraiecto,&subtilissimo:indepiperis,zingiberis,&cinnamomialiud,malagmaillud,uelcongelatumargentumuiuumimponas:indeuasreplepulueribuseisdemordinepraepostero,operculumimponito,aclutomunito,soliqueinterdiucredendum,utadcandoremreducatur.Siuasinuertas,&leuibussubiectisprunissupraprimamincandescatperhoraminferiuspostea,&colliquetur,&purumreperiesargentum,siquidremanetalienum,omnenoncongelatumeuolat,&exomnibus,quasuiderecontingit,&experiri,felicissimahaecsuccessit.omnibusutipoteris,uelincorpusilludfixat,quofueritcongelatum.Est&aliaargentiuiuifixatio,nonutilitateinferior,&utipoteris,siplacuerit:salnitrum&tartarumtriturentur,&inpollinemredigantur:igniintusadmoto,flammamerigenscomburitur,remanensinaquamuertatur,&leuiflammaeuolethumidum,&salremanenscumchrysocollaefactitiaecombustae(comburiturenimutalumen)triplopermisceatur,salisalchaliduplo,hoccongelatuminuolueuaseduro,ignissupraadmoueatur,indecircum,tandeminferiussenisquibusuehoris,&partesretinentcongelatialiquas.Io.BaptistaPorta.Argentumuiuumutcogatur.Fumusmetallorum,precipueplumbi,cogitargentumuiuum.Cardanus.Explumboargentumuiuum,utfiat.Sumitoplumbumintenueslaminasredactum:ponanturinuaseuitreo,unacumsalecommuniinterposito,deindecooperiaturoptime,&subterrarelinquaturperdiesnouem:&argentumuiuumreperies.Fallopius.ModussublimatiMercurii,siueargentiuiui,quoutunturchymistae&aurifices.Accipeargentiuiuilibramunam,ponaturinscutellamligneam,additoaceti&salnitripusillo,miscendobene,atquemortificando.quibusfactis,addatursaliscommuniscontritilibramsemissem,salnitriinpulueremredacti◉.iiii.aluminisusti,&triti◉.i.cumdimidia.Misceanturbene,&ponanturincucurbitamlutatam,adcollumusque,&alembicosuperadditodistilleturincineribus,primoignelento,quousquehumiditasomnisexierit,queconseruandaerit.Ualetenimadmulta&uaria,presertimadmacerandum,&subigendumargentumuiuum.Humiditateexempta,augeaturigniscontinue,donecargentumuiuumconspiciatur,album,idest,donecuideatursuprafaecesmanere,utalbuspanis.Quodsiuelis,utplusascendatadcollumusque,papyrumcircumeampartem,queforisnudaapparet,ponito:deindeigneplusaucto,uidebispaulatimascendereadsuperioraMercuriumipsum,adformamcampane.Quibusdeindefrigefactis,atqueasembicoablato,eximaturcucurbita,atquemundeturforinsecus,nefracta,aliquomodoargentumuitietur:demumfrangaturcucurbita,utargentumcolligiqueat,uerumita,utafumononlaedatur.Caeterumhacrationepossuntfierimasseducentarum◉.inunacucurbita,mododebitamateriarumproportioseruetur.Porromateriainfundorelicta:nempefaecesterantur,&inaquaferuentidissoluantur,colenturque,deindecoquantur,&siccentur.Remanebiteniminfundomateriasalisimilis,exsale&aluminemixta.Ualetenimhocsalnitroadsublimandumargentumuiuumrecens,additoaceto,uellocoaceti,aquapersublimationemdistillata.Porrosupradictumargentumuiuumsublimatum,cumalumine,ueluitriolodenuo&facilesublimaripoterit,simodoproqualibetlibrasublimatiargenti,addantursalis,uelaluminisusti,uelcalcisuiuaelibrasemissis,deindeincucurbitamponanturadsublimandumutprius.Namsicitiussublimabitur,pulchriusmeliusqueeuadet:quantoenimsaepiussublimatur,tantocitiuspulchriuseuadit.AlchimistaepraeceptaGeberis,D.Thomae,aliorumquephilosophorumsequentes,tantumsepelaborisinsublimandosumunt,utidfixumreddant:suntquequicenties,atqueetiamducentiessublimarunt:quorumomnislaborirritustamenfuit:quodquidemcertumesteuenire,quodsemperfaeces,nempealumen,uelsal,ueluitriolum,utdictuest,addiderint:&cumignisnaturasit,uolitantiasistere,atqueconstringere,constat,quosaepiussublimatafuerint,eoetiamdurioraeffici.Uerumeapars,quaepaulatimconstrictaerat,cumferefaecibuspermisceretur,nusquamapparebat.Quarehi,cumcausas,&modos,utparest,nonconsiderarent,uiderentautemsublimatumpaulatimdeficere,auteuolasse,autigneconsumptumcredebantpotius,quamfaecibusessepermixtum.Itaquecumphilosophicequisfixandosublimato,progrediuult,oportet,utter,uelquater,cumsale,uelalumineusto,uelcalceuiua,ueltalco,utanteadictumest,sublimetur.Namsic,nonsolumabomniterrestrimateria,uerumetiamaqualibetredundantihumiditatepurgabitur.Amateriaquidemterrestriexpurgatur:quoniamremanetinfundocucurbiteunacumreliquisfaecibus,idest,cumsale,alumine,&uitriolo.Abhumiditateuerosuperflua:quoniampartimpereuaporationem,unacumacetoresoluitur,partimperiteratamsublimationemignisnaturamaliquomodoassumit:quaecausaepotissimumsunt,utfixusreddatur,queduofixionispraecipuesuntpartes,autpotiussolae.Nequequicquam,inhocproposito,remessefixamintelligimus,quantamexcoctamesse,tantamquecumignehaberesocietatem,utnequefugiatamplius,nequequouismodoigneabsumatur.Quarecumterquateruesublimatumfuerit,utdictumest,sublimeturperse,absquereliquarumadditione,toties,donecinfundofixumremaneat,nequeignisullaiamuifugiat,&minuatur.Uerumsicitius,faciliusqueparareuoles,hacsecurissima,acphilosophicauiaprocedito:nempeter,autquatersublimatis,utdictumest,adiungaturquartaparsargentipurissimicalcinati,utsuolocodocebitur:quibusdeindeoptimemixtis,&sublimatis,misceantursimul:nempeillud,quodsublimatumest,cumillo,quodinfundorelictumest,&conterantur:deinderursussublimentur.Hocquidemtotiesfaciendum,quotiesnonampliusascendat,sedinfundomaneat,etiamigneuehementiore,Atquesiceritperfectum,album,mundum,fusile,&penetrabile.Quodsiquismaioremcopiamfacereuelit,nequeargentioptimi,quartampartemadderepossit,sumatpartemaliquamter,autquatersublimati:cuiaddaturdeindequartaargentipuripars,&sublimetur,utiamdictumest.Quibusfactis,sumaturhocargentumsublimatumfixum,cuiaddanturargentiuiui,priussublimati,nonfixi,partestres,misceantur,&sublimentur,utsupradictumest,donecfixumremaneat.Quodsiadhucmaioremcopiamfacereuoles,rursuspartestresnonfixi,huicaddito,atquerursus,utpriusfacito,donecfixumeuadat.atquesicdeincepsprocedendo,donecsatismagnamhabueriscopiam.Modusautemhicmeliorest,quamsisemeltotumsublimetur.Quoniamsaepiusuolatilefixumredditur.&fixumuolatile,idquodphilosophicommendant:namfusibilius,penetrabilius,&maiorisuirtutisefficitur.Atqueomnesecretumconsistitinhacuiasublimandi,utnuncdiximus,quamprimiphilosophorum,&excellensilleGeber,sequuntur,nisiquodocculteadmodumteneant,utrumsublimaridebeat,quamuisargentumuiuumdicat,tamenaliudquiddamintelligit,quodetsisimilitudinemcumargentouiuohabeat,tamennaturaadperfectioremgradumadductumesseconstat:quemadmodumexempligratia,pastaexfarinaconstat,nonprimaratione,sedadperfectiusreducta.Caeterumhaecaltascientiaaliundeessenonpotest,quamasoloDeo,quiomnibus,quibusuult(utomnestestanturphilosophi)eamlargitur,&subtrahit.Alexius.Hydrargyrumutexcorporeforaseuocetur.Oleumsulphurisdemersumcorporihydrargyrumforasalliciuolunt,statimillitoabalneis.Hollerius.Caeterumadmirationedignumest,quodexmorboNeapolitanoinunctus,siaureumannulum,uelnumismainoreteneat,&linguahincindeuolutet,argentumuiuum,quodcorporiexillitu&unguineinnatat,abaurorapitur,&inannulumdeuoluitur:sicuttotusargenteuseximatur:necpristinorestituiturnitori,nisiigniadmotus.Lemnius.Argentumuiuumeplumboextrahere.Possumusquoqueargentumuiuumeplumboextrahere,inhuncmodum:Tenuissimaplumbiramentainardentemaquam,nullophlegmateredundantemproiiciantur,adiectotartari,&salismomento,uelquodmedietatemaequet,&aquasuperplumbumquadrantesuperemineat,osoperculato,&permensemsubfimoobruito,postdetrahe,&uitreoinuaseobtorto,nemultumascendendolaboret,ignissubiiciatur,&aquamextillansuiuumargentuminguttulasuersumadscendereconspicies:ubihaenotaecomitesapparuerint,auctoignerecipias.Uelaliterargentumuiuumeplumbouberiusfaciliorisicdetrahesuia.Sitfictilisollefundumcrebrisforaminibuslacessitum,&exiguis,inaliamsubintretollam,actenacilutocommissurasstipabis,breui,eiusdemquecapacitatiseffossascrobeobruatur,solaundiqueterrapedibusconculcata,superioremuacuammediotenusuiuarepleascalce,necaquamexperta,indelimaquaesitumplumbum,&tenuetritumdisseminabis,uiuacalcerepletotamdenuo,utinmediocolloceturplumbum,&puerorumurinamexpergificabis,suprasicoperculaimposito,omniqueoblinitospirametoignemadhibeuehementem:&undiquetumulabis,&perdiemimmoretur:fortissimienimuiignisperapertafundiforaminainsubiectumuasuiuumdeciditargentum,sextailliusrespondensparti.Porta.Adtingendum&figendumMercurium.Mercurium,uel,simauis,argentumuiuum,unaeademqueuia,fixum&tinctumsichabebis.Sumesalisnitri&uitrioliRomani,utriusque◉.iii.mitteinuasdistillatorium,seuchymicumorganum,utaquamelicias:prioremabiice,posterioremserua.Eaest,quaestillabitdumalembicum,utuocant,rubescereincipiet.Haecabsqueulladifflationesedulotibicustodiendaerit.Usussicerit,AccipeMercuriioptimi,&utparest,purgati,unc.unam,sulphurisunc.ii.&aquaepraedictaeunciastres:permitteomniasimulstare,donecaqualimpidaeuadat.Hanccumsuahypostasi&sedimentorursusdistilla,&infundoalembicireperiesMercuriumextinctum,fixum,rubrum,&completum.Audiuiaquodam,quemhuiussecretiparticipemfeceram,seabsqueecundadistillationeMercuriumreddidisse,qualemhicproponimus,nisiquodplussatisrubicundotingebaturcolore:eratnihilominuscorporeadeoduro&fixo,utnecigni,necmalleouinceretur,quibusillumexaminandumpraebuerat.Atsibonusisteuirmeserioconsuluisset,&rogasset,saturatumacprofusumcoloremeumuna&solacoctionefacileemendasset,acdiluisset.Hicquihabetauresaudiendieasarrigat,&protamgratuitoarcanomihigratiassaltemagat,partem.quelucrihincemersuri,inpaupereslibentereroget.Mizaldus.Argentiexuiuoargento,faciendimodus.Argentumuiuumpurgatum,cumsalearmoniaco&urinabis,auttersubigatur&fricetur,optimedeindecumsalinainferiusdicenda:posteaiterumbisauttercumurinafricetur,singulisuicibusperpannumlinteumcolando.Quofacto,argentumuiuumsicpraeparatumincrucibulumponaturadignemtemperatum:&cumincaluerit,carbonescandentesimponito:&cumignisflammamcoloremmutareperceperis,ignempaulatimaugeto,donecflammaapparueritcoerulea:tumignemplurimumaugeaturcumfollealiquo.Quodsifirmumseufixum,&minimefumosumconspexeris,abigneauferatur,&habebisargentumoptimum.Salinaconficiturhocmodo.Recipesaliscommunisq.s.dissoluaturinaquafontana,deindecoleturperfiltrum:demumcoquaturdonecinfundosalinaapparuerit,quaadsupradictautere.Fallopius.Argentumuiuumutincalcem,siuepulueremrubrumredigatur(praecipitatumuocant.)Hydrargyrumrepurgatumasordibusampulleinditur,&inaequaliaquaeualidaeponderesupracineresmodicesoluitur:deindeperarenampaulatimeuocatur,dumpuluisrubicundusinfundoremaneat.Isposteacatilloimponitur,&leuiterincalesceresinitur:uelinpatellafictiliuitreata,uinosubtilissimedestillatoaliquotiesperfunditur,incenditurque:hocexusto.puluisaquarosaceadiluitur,exiccaturque,tandemiterumuinum,admiscetur,&accenditur,collocaturqueinlocumcalidum,donecsiccuseuaserit.Quidamunc.iii.hydrargyri,inunc.ui.autoctoaquaeualidaedistillataeexsalisnitri&aluminisparimensura,soluunt:moxaquamadpuluerissiccitatemextillant,&incatillomodiceexurunt,reseruantqueinlococalidiore:nehumoreinfectustandeminpristinamsuamformamconuertatur.Andernacus.Oleumhydrargyri,siuebalsamum.Fitautemdumhydrargyrumincalcefoecularumuiniexiccatarumpurgatur:deindepercalcanthum;salemnitri,&alumeninaltumeleuatur:posteauinispiritucorrectodigeritur,donecinmuccosampinguetudinemtranseat:hincliquorextrahitur,&inarenaignefortissimourgetur,quoadhumorlactisinstarextillet:hiciterumaffunditur,&oleumalbissimumsuauissimumque,omniserodentisfacultatisexpersprouenit:quodomniummetallorumoleapraestantissimasuperat.Exeodemsicumaurodigeratur,congeleturquepostea,summumartismagisterium,siueelixirconficitradunt.Paracelsus.DeSecretisAuri.Cap.Iii.Aurumexcrescere,&augere.Sioptabisaurumexcrescereplurimum,&augeri:Siinuasfueritefformatum,aliudue,siponderimagnitudononrespondet:Aurumfluidoargentomanibusdigitisueperfricabis,dumilludbibat,donecquaesitumexpleatpondussuperficieicohaerescens:deindeualidumparatolixiuium,exsulphure&calceuiuis,&cumauroinollampatentiorisorisconiice,leuibussubiectisprunis,tandiuindesinenterbulliat,dumsuumiamcoloremcontraxisseperspexeris:siceximito,&habebis.Uelexouorumbolethis,lithargyrioaureoaquamualidoexugitoigne,&ineoignitumaurumextingue.Siautemunumquodqueexcrescereuolueris,sichabesaliudoptimum:siriteperegerisaurumsatisponderosumreddes,neccaelaturaeformaequeeritimpedimento:sedulustamenesto.Antiquorumlaterumruberrimisalisnobisubiqueuenalis,acflagrantissimuscalcanthipuluisparetur,aptoqueinspargasuase:Argentumpuluerabis,uelfortiaqua,uelexcalce,uelleuiarcificioaliquo:indeaurumuicissimcumpuluereinspargendoaccomimodabis,acpraepostereuasexplebis,&obturabis,igniaccommodatopertertiamdieipartem,necignemfolliumuexesspiritu,detrahe,&solispulueribussineargenticalceinnouabis,&explebis.Siaurumcoloremdeperdet,sicresarcies:salnitro,ammoniacosale,cascantho,&laterculorumpuluere,cumurinastrigmentumfacias,aurumoperi,&lentocondesigni.Est&loturaegenusaliud,utifiericonsueuit:Acetoebullirecurabis,saleammoniaco,aerugine,tartaroque,dumamissumrecuperetcolorem.Sifulgentissimumnitet,&remissiusoptas,remedioest,uturinamadefactumincandentemlaminamrefrigerarisinas.Siccalcanthumconcremabis,utflagrantissimumreddas:inuasconiectum,carbonibusobrutumdecoquatur,duminflorentissimum&flagrantissimumcolorempermutetur,exinuito&recondito,necinmalumsuscipiesusumPossumusaerisramentisaliteropusexplere,argentiuicemexplens,nimiumqueponderissuscipiet.Etfitaliter:Antiquoslateresignitosinoleorestingues,indeterito,&cumuinoargentoremisceto,marmoresimullaeuigato,acuitreoinuaseadignemimponito:eliciaturoleum,cuiusignitioperisextinctioneaugescitpondere.Aliterautem,&perfectiusaurumaugebitur:Siaerisduplumcumargentocolliquetur,indeintenuesducaturbracteas,acparuulas.paratointereaefortisaquaefaecibuspulueremsalnitriscilicet,&calcanthi,acfortiinuasefusoriolamella,puluis,indeaugendumaurumaccommodetur,&praeposteroordineuasexplebis.postremoosluromunito,&ignilentocommittitoperdieimedietatem,detrahe,semperideminnouando,dumadstatumperueneritpondus.Ioan.Bapt.Porta.Adauri&argentipondusaugendum.Aquaexstercorehumanochimicisorganisdistillata,auro&argentopondusadauget.Mizaldus.Aurumexargentoextrahere.Quaeritur&apudChimistasaurumexargentoextrahere:nectamparum,quinsumptibusreficiens,multumnonsuperlucreris.haecesteiusconficiendinorma:Tenuiselimataferriscobsinfusoriumuas,&durumignitandiuincandescat,dumsoluatur:indefactitiamchrysocollam,quaauriferruminiutunturaurifices,&rubeumarsenicumpaulatiminspergito.&postqueinasperseris,aequaliargentipondereiniecto,exquisitepurgetur,uasecineribusparato&sorti,iamexclusissordibusomnibusauriinseparationisaquamimmergito,&aurumdeorsumuasisfundoprocumbitcolliges,necueridicummagisemultis,&peculiosum,&laboriosumreperimus.laboribusneparcito,&riteministrato,netempus&oleumteras.Porta.AdfaciendumSolem.Accipesulphurisuiui&salisnitriana,tereomniaseorsim,posteamiscepulueres,&poneinbociauitreabenelutata,&adignemlentumapponeperhorasduas.posteaignemauge,donecfumuscesset:postfumumuenietflammaextracollumbocie,&ascendetperulnas,sedbrachiaduo,ueltria:&cessataflamma,remanebitsulphurinfundo,quasialbus&fixus.tuncextrahe,acrecipedictumsulphurfixum,&tantundemsalisammoniaci,&tereomnia,&beneinpulueremredige,accommisce:deindeomniaponeadsublimandum,dandoprimitusignemlentum,deindefortiorem,donecascendatperhorasquatuor,sublimatumextrahe,&omnia,nempetamsublimatum,quamfaecessimulincorpora,&iterumsublima,utprimousqueadsexuices,&sulphurremanebitinfundouasis:quodaccipe,&tere,acsupermarmor,autuitruminlocohumidopone,&conuerteturinoleum:dequoponeduasueltresguttassuperunoducatoincrucibuloliquefacto,&fietoleum,quodponesupermarmor,&congelabitur:dequoponepartemunamsuperquinquagintamercuriipurgati,&fietsoloptimus.CarauanHispanus.PulcherrimumopusadmultiplicandumSolem.Adhonorem&laudemDeitracteturhoc,quodsequitur,dealiquibusmetallorumtransmutationibus.Etprimodicimus,quodLunadeseestuerumSol,&illialiudnonconuenit,quamperfectadecoctio.Etideofac,uthabeasunciastresLunaefine,&fiatcineritiumexduabuspartibuscinerisuitis,autlignorumbenerecoctae,&lote,&unaparteossiumequi,uelbouis,benecombustorum,utalbasint,&inpulueremredactasubtilem,&miscecumdictiscineribus,&irroreturaqua,postfactuumcineritiuminpatellaterreaforti,autinfouea,interra,iuxtaquoddebetessemagnabeneaequalis,&beneleuigata,&beneexiccata.PosteafundaturtuaLunaindictocineritio,&sitbenepurgata,&affinata,itauttuaLunasitutcopellata.PosteacapetuamLunamitamundificatam,&percuteinlaminastenues,spissitudinisalbiduplicis,uelcirca.Posteahabeasdesalecommunipraeparatopermodumquisequitur.Capiespoculumterreum,&impleassale,posteadetineintuohypocausto,&faciescircumcirca,&usquedesuperfortemignemcarbonum,perspaciumquatuor,autquinquehorarum.Etcumterminusdictuspreterierit,permittequiescerequantumuis,uelcoagulari,extinguendotuumignem.Posteacapetuumsalem,quandoestbenealbus,&poneinunoaliouase,cumaquaemundaemagnaquantitate,&permittetotumliquescerecirciterperdiemunum,&mouesaepius,utcitiusfundatur.Posteacapelinguasfiltri,&distillapaulatimdictamdissolutioneminaliuduas,posteacapepatellamterreamplumbatam,&intusponeaquamdistillatam,superiusdictam,&ponesuperparuumignem,&coagulapaulatimposteahabeaspalettamstanneamplanam&mundissimam,cumquacolligestuumsalemeamensura,quacongelabitur,&seruatuumsalem,quoniamestpraeparatus,posteacapetuamlunamitapurgatam,&percussam,utsuperiusdictumest,&habeasduosgliodesdeBarbier(Gallice)&inunofacunumstratumtuisalis.posteaunumlaminarum:posteasalis.&itaalternatim,donecduotuauasasintplena.posteaconiungeunumalteri,&lutaiuncturas.posteahabeasfurnellumuentosum,factumadtuamdiscretionem,quihabeatcraticulamferream,superquamponestuumuasinfossum,inbonumignemcarbonum,itautsitsemperutrubeum,perspaciumu.horarum.Etsupratuamfornacemeritcappa,ueltegumentumterreum,quodtuumfurnellumtotumteget,&infundo(autsuperius)habebitunumparuumspiraculum.Etcumterminustuemateriaetransierit,remoueuas,&permittefrigescere.posteacapetuammateriam,&ponetuumsaladsiccandum,&capetuaslaminas,&uidebis,quoderunteximperfectionesuanigrefactae.Ergofricaeasbene,detuoposse(paulx)utprohibeaseorumobscuritatemposteareponeinnouosaleintuouase,utanteafecisti.posteaintuofurno,utsupra:&itatotiesfac,utinuenias,quodtualunanilplusnigredinisteneat.EttunchabebistuamLunampraeparatam,utfaciasopustuum.Tuncergofunde,&faciasuirgamrectam,&politam,&pondera,utsciasiustequantumhabeas.Etfaciasindesexagintapartesaequales:posteahabeasdefinoAuroquantumdeLuna,&purgapermodum,quisequitur:Capedecrassosalealiquantumsiccoadignem,sednonnimis.posteacurauthabeasmortariumaeris,autaliudbeneleuigatum,&intusteredictumsalemadextenuandum:posteahabeasexmagisuetustistegulis,&magisrubeis.quamsitpossibile:&terebeneminutim,&cribraoptime,&munde.posteacapeduaspartestuarumtegularumitapraeparatarum,&unampartemtuisalisantedicti,&benesimulmisce,posteacapeaurumsuperiusdictum,&percuteinlaminastenues,utfecistideLuna,&capeduouasa,utfecisticumLuna,&intusfaciesstratumtuicementi,&posteastratumtuarumlaminarum,etc.quousquetotumsitplenumutrumqueuas.posteaiungesimul,&luta.posteaponeintuofurnoardentecumbono&fortiigneperspaciumxxiiii.horarum.Etinoctoprimishorisdimittestuumignemtectumsuocoopertorio,utmodereturcalorignis:&aliisoctohorisremouebiscooperculum:&ultimisoctohorisfaciesignemfortissimum,quifieripossit.Etinomnibussupradictisterministenebistuauasarubefacta,utdeLunafecisti,posteacapetuumaurum,quoniamestpraeparatum,&pondera,&facuttantumhabeas,quantumdeLunaaequaliter,posteahabeasuasfactumexoptimaterra,benepolitum,&fundetuumaurumintusposteadailliadcomedendumpeciamunam,uelfrustumargentituisupradicti.Etadprimumfrustumquoddabis,habebispeciamnigrismalti,uelencausti(esmail)latitudinistuicrucibuli,quamponesintus,tenendotuammateriaminfundo,&statimfundetur,&custodiettuammateriam,utnihildiminuatur.posteahabebittuumuasunumcooperculum,quodteget,&tegumentumpyxidis.Etinfundodicticooperculieritforamen(buhat)paruum.quodsuperabit,autsupereminebitigni,perquodsciesnumtuamateriasitfusa,&perquodtuillidabisquotidie,idest,singulisuigintiquatuorhorisstructumtuaeLunaeposteaclaude,uelobturacumparuocuneo,uelobturaculoterreo.Etnonestobliuionitradendum,quodoporteat,uttuamateriasempersitfusadienoctuque.Etscias,quodtotaLunapraeparata,utdictumest,quamintusproiicies,conuerteturinpurumSolem.Etitapotesproiicereusqueaduumeruminfinitum,&probatumest.Etneobliuiscaris,quodsubtuouaseoportetponeresubcraticulatuifurniparopsidem,siuescultellamterream,nesituumuasfrangeretur,tuamaterianimisamitteretur.RaymundusLullus.Aliomodosubtilius,eiusdsem.CapiaturLunaaffinata,utsupradictumest,&limeturlimaturabenemunde,posteamisceaturcumsuiponderissalecommunipreparato,utsupraposteaponeincrucibuloclauso,&lutaroinunofurno,utsuperiusdictumest,perquatuordies,(fortassehoras)posteaextrahaturaqua,&laueturcumdulciaquacalida:fundetursal,&itatotieslauetur,utaquaexeatdulcis,&clara:&singulauicepermittetuamLunamresidere,antequamaquamextrahas,&salem,posteaexicca:posteaiterummiscecumsuiponderisnouisalispreparati,uisupra,&coqueperterminum,utsupra,postealaua,utdictumest.EtitahabebistuamLunamporaeparatam&albam:quamponeinunoperot(uasest)benepolitoadfurnumtanquamadminiumfaciendum,&calcinaperspaciumseptemdierum,permodumfaciendiminiumexplumbo,&octodecimhorasproquodlibetdie,faciendoignemcumflammabeneclaradesubtussinefumo.EtsaepiusconuertedictamcalcemLunecumcochleariferreoparuo,&qualibetuiceclaude&obturaostuiuasiscumsuocooperculobeneiuste:&quolibetdieirroratuamcalcemLunecumaquasequenti:Etitatuacalxfietadmodumpulchra,&naturaeSolis.EttunchabeastuumfermentumexfinoSole,&imbibe,&coqueinfurnouenri,utdictumestsuperius,praeterquamquodistudnutrituradtrigesimum,&aliudadsexagesimum.Etnotaquodsupertuofermentofusoadfurnellumponaturparumuitri,autnigrismalti(esmail)utsuperiusdictumest,&nondecrescetaliquid.Etreuersio,seurecursustuioperisest,quodquandoconuerteristantumpondusLunaeinSolem,uttuumfermentumponderat,capiaturtuamassa,&fundeproMarchau.estrelius(Gallice)finissimiaeriscumtuamassa.posteafacaccudereintenueslaminas,&poneincemento,stratumsuprastratumalternatimperplacentulascrassas,sicutpanisdenarii,ueloboli(inPicardiauelGallia)&nutriasinignerubeum,utessepotestsinefusione,&perintegrumdiem,&itaeritfinum,&admodumbonum:posteapermittefrigere,&aperi.Etcementumitafiat.Recipepartemsaliscommunispraeparati,partesduastegularumueterum,&magisrubearum,quaminueniripossint:posteateranturinmortarioaeneo,cumpistelloferreo,&factanquamlutumcumacetofino,&utere,utuis.Ettuacrucibulasintfortia,benepolita,&exfortiterramacinata,exaliiscrucibulis,autsimilibus,&ossibusustis,albis,tritisintenuempuluerem:(CementumSolisaliteretiamsicfit,utinmargineerat)Duaepartestegularumsarracenicarum,tertiasalismistainfundocrucibulipositae,auritenueslaminassuperpone,iterumpulueremsuperponens,sicdonecfueritcrucibulumplenum,ponesupertripodeminollaperforata,&impleollamcarbonibuspriusinloco,ubinonsituentus:&sicaffinabitaurum.Aurum&argentumquomodoclumdeferatur.Aurum&argentumaquaseparationissolue,autsolutumdenigra,indeaurumplumbo,argentumpiciliquefactisimmisce,autarenae:&sicoccultedeferes.Cardanus.Aquaaurumabargentoseparans.[RecipeSalispetrae◉.uiii.Uitrioli◉.iiii.Sulphuris◉i.]Trita,&destillata,aquaadusumseruetur.Cumutiuoles,argentumcumauroimponito,&argentuminaquamresoluetur,aurumueroincineresredigetur.Coleturaquaacineribus.Fallopius.Aquaaurumabargentoseparans.Accipehalinitripartemunam,liquidialuminis,quodrochaeuocant,partestres,arenemediam,siccatadiligenter,&purgataignedistillaturuitreisuasis.Colligiturautemseorsimquodpriuseffluit,cumcroceademumuideturuasisfacies:auctisignibusaliasuccedit,quaeprioreexcipiturplerumque.Separaturautemsic:Aquaeextractaepartemmodicamaccipe,cuiargentipurissimipondusoboli,idest,xii.granorumimpone,acimpositamcineribustandiupermitte,donecdissoluaturargentum.Haecpurgamentacalcitenuisimiliainimumuasisdemittet:quibussublatis,quodreliquumestaquepurioris,totiaquae,aquaiamdetraxerasaddes.quaesimiliexemplo,&ipsapurgamentaillissimiliainimumdemittet:quipussublatisaquamtotampurissimam,acmagishabebisadargentum,accaeterametalla,praeteraurum,dissoluendumefficacem.Cardanus.Utaurumabargentoseparetur.Solem,seuaurum,sicaLuna,seuargentoseparabis.Corpusreideaurateoleoliniinunge,&pulueresaluminisrochaeuocati,acsalisammoniacidesuperinsperge:deindecalidaomniainaquamextingue,remanebitineaaurumseparatum.Exquodamperitoaurifabro.Mizaldus.Liquorsiueaurumpotabile.Auriperregalecementum,siuestibiumpurgatilamellae,exuiridisalisliquoreinpulueremresoluuntur:isdeindeaquapluuialistillatitiatandiuabluitur,donecnullaampliussalsedosubessepercipiatur.Autsiceleriusidemexpedirecupias,aurilaminaecumplumboinlamellasredactoobteguntur,&perhoras24.cementantur,utuocant,leuiganturquedumcalxaurisubtilissimafiat.Posteatantumspiritusuinisuperelotumpuluerem,uelcalcemrepurgatamfunditur,quantumsexdigitostransuersossuperemineat:aciuncturisuasisprobeoblitis,maceranturinaquatemperatecalida,siuebalneoMariae,diebusuiginti,auttriginta.Tumliquorcitrinus,relictoinfundouasispuluerecandidoeffunditur,&spiritusuiniexampullauitreaperoperculumaflauoauriliquoremodiceexbalneoseparatur.Postremoidemliquorauriextractus,adsummumgradumusqueeleuari,hocest,quinquiesperampullamincuruatam(retortulamappellant)urgeridebet:atquetuncquintaauriessentiaabsoluteparatadicitur,summumchimicorummysterium.Paracelsus.Aurumpotabile.Auruminfoliaredactum,cumacetispiritudistillatur,separaturque,&exaquauitaepraeparatamensemdigeritur,dumsuccusappareat,cuiusscrupulusexspiritu,uelhumorealteriusreipropinatur.AndernacusexParacelso.Aurumdiaphoreticum.Uasuinorubronigroqueoptimorepletur,&inaquamfrigidissimamcollocatur:deindeduaehabenturpatellaeaureae,quarumuni,quealteramexciperepotest,linteolarara,&exiguainduntur,atquesicillauinoimponitur:posteahisincensis,alteraalteristatimimmittitur,siniturque,dumomniacomburantur.Uasculisiamrefrigeratis,semotoquecinere,oleumcolligitur:idquetotiesrepetitur,dumsatiscollectumfuerit.Tandemomnisliquorampullaeinditur,&excineribuscalidisperoperculumstillatur:hocmultiproauropotabiliutuntur,&secretilocohabent.atquehuncinmodumexaliisetiammetallisoleaelicerepossumus,utexargentoadoculorumaffectus:exere,adcutisuitia.Paracelsus.AuriBalsamum.Sioleum,siuebalsamumauriparatur,quodParacelsusbutyrum&axungiamsolisnominat:quodtumintrosumptum,tumforisinunctum,quaeuisulceramaligna,etiamelephantiasim,eiusquespeciescurare,&(utsummatimdicam,)pluspraestarescribit,quamhumanamenscomprehenderepossit:habethocmodo.Auriinlamellastanuissimasredactidrachma,cumoleiepinosemunciamiscetur,inditurqueuitro,&digeriturpermensem:deindeoleumabluitur,&puluis,quiinfundouasisremanet,exmelleadhibetur.Uelsicrectius:foliorumauridrachma,oleimastichinidistillatidrachmaesexmiscentur,maceranturqueinfimoequinodiebustriginta,deindeoleumexcalidaaquaabluitur,&aurumspirituuiniperfunditur,digeriturquediebusduodecim:posteaperbalneumextillatur,dumoleuminfundobutyriinstarremaneat,quodterinseptimanaulceribusinungitur:quinetiammembrisconuulsis,&quouismododebilitatissubuenitillum.AndernacusexParacelso.Aurumuitaesiuepraecipitatumcumauro.Hydrargyriperacetum&salempurgatiunc.ii.auriorientalisoptimi,inlamellastenuissimasredactidrachma,incatinotriangularicalidoadmixturamsubiguntur(Barbariamalgamaappellant:)haecinaquamfrigidamfunditur,&siquidexhydrargyroreliquumfuerit,illudpercoriumexprimitur,ipsaqueexsale,&acetolauatur,donecnullaeappareantsordes:curainterimadhibita,nehydrargyriquantitasimminuatur.Quodsiaccidat,augerieadebetita,utadauridrachmamilliusdrachmeseptemueloctoremaneant:deindeampullelutoobducteinduntur,affundunturqueaquaeualideunciedue,&operculosuperimposito,eademrursuseuocatur,perarenamcalidam:omnibusrefrigeratisaquaprotectaiteruminfunditur,distillaturque,utantea:idquerepetiturquinquies:atquetuncpuluisrubicundusprouenit,quemaurumuitae,&aurumpraecipitatumuulgonuncupant.posteaidemincatillumponitur,cooperiturque,&intercarbonescandentessinitur,dumexcandescat:moxidemeximitur,&ubirefrixerit,aquarosarumhumectatur,rursusqueexiccatur.Iunioribusdenariidimidii:adultisuerointegriponderedatur.Pestimedetur:morbumgallicumcurat:elephantiasim,aquamintercutem,aliosquemorbosdifficilesabigit:uiscerumobstructionesreserat:iisquiuenenumhauserunt,opitulatur:ulceribusmaligniscurandistumintrosumitur,tumextrinsecusunguentis,&emplastrisquepurgant,foeliciteradsordidacauernosaque,nonautemserpentiacurandaadmiscetur.AndernacusexParacelso.Modusterendiauri.Sumitofoliorumauritantum,quantumuolueris,ponanturincrucibulum,ueltestamadignem:deindesumitoargentiuiuiquatertantum,&similiterinaliumcrucibulum,ueltestamponaturadignem,sednonprope,uttantumcalefiat.Auriuerofoliatandiuadignemrelinquenda,donecrubescereincipiant,sednonliquescant.Quibusfactis,auferanturabignecrucibula,&misceaturargentumuiuumcumaurifoliis,miscendoaliquantulumsimullignoaliquo:deindesubitoinscutellamaquaeplenaminiiciantur,&fiatmalagma.Uerumsialiterfacereuoles,foliaauri,cumargentouiuo,superlapideporphyrioconterantur,donecoptimefuerintmixta,atquecontusa:deindebis,terueaquacommunilauentur,quodsiparumaceti,uelsuccilimoniorumaddas,optimefeceris:nammeliuscitiusquepermiscentur.Itaquehocmalagmaquocunquemodoparatum,sumito,atqueperpannumlineumnonrarumexprimatur,utparsaliquaargentiuiuiexeat:uelexprimaturperdamae,siueagnicandidampellem,quodmeliusest:deindequodinpellehaesit,conteraturcumsulphureuiuooptimepriuscontrito,tanto,utdimidiammassaemensuramnonexcedat.Quibusfactis,ponaturinuasealiquoferreoadignem,optimecooperto.ibiquerelinquatur,donectotumsulphurcombustum,&quodrelictum,flauumfuerit:deindefrigiduminscutellaaqueplena,totieslauetur,donecauricoloremsumat,&serueturadusum.Quandoautemquisutiuolet,addattantumaquaerosarum,uelcommunis,inquagummiArabicidissolutumsit,quantumsatisest.haecmisce,&fiatliquoraureusadscribendum&pingendum.Quodcumscriptum,pictumquefuerit,fricenturliteraedentealiquoleuiter,quodcumaliomolitoauro,quoomnesferepictoresutuntur,fierinequaquampotest.Modusterendisiuemolendiauri,aliter.Sumitofoliaauri,quaeinscutellaaliquauitreacumiulapiorosaceoconterito,&miscetodigitomedio,utoptimemisceantur:deindesuperlapideporphyrite,autmarmoreopositis,rursusprobeconterantur,addendoaquamsensim:posteaauferatur,atqueinscutellamcolligetur,lapidebenelotoaqua,utritecolligipossit.Quibussicsehabentibus,aurumbenedigitolauetur:deindecuminfundoresiduumfecerit,aquasensimauferridebet,aliaquesuperinfundicalida,acdenuolauari,hocquetotiesfaciendum,doneciulapium,lauandoprobeablatumfuerit,aquaquedulcisampliusnonapparuerit.Posteaexiccatumaurum,inuasealiquouitreosupercineremcalidampositum,tandiusinendumerit,donecoptimecalefiat:atquecoloremsuumnaturalemrecipiat:quofacto,contempereturaquagummi:&fiatliquoradusum.Idem.Adreparandumauricolorem.Siaurumasuocoloredegenerauerit,sicilludemendabisacreparabis.Exsaleammoniaco,calcantho,nitro,&laterculorumpuluere,faccumurinaspissamentum,&eoobductum,opertumqueaurumlentoigniimpone.Idemfiet,acmultoleuius,sicumsaleammoniaco,aerugine&tartaro,tandiuinacetoferueataurum,donecdeperditumcoloremrecuperet.Gratismihinequaquamacceptum,tibitamengratis,utaliamultaexhibeo.Mizaldus.DeSecretisAbArgentosumptis.Cap.Iiii.Historiaantiquadeargentoinaurumuerso.QuidamMaurusinterraMaurorumaccessitadquendamfabrum,&eidemportauitxx.argenteos,uteosadignemincrusolomitteret:quibusfusis,faberaerariussuperipsisproiecitpuluerem,quemdeditsibiMaurus.Eratautempuluisuiridis,fumumcitrinuminignefaciens,argentumconuersumestinaurum,&illudaurumaerariusuendiditaurificiadpreciumauripreciosissimi.AerariusinderediensdeditpreciumMauro:tandemMaurusmisericordiamotusergaaerarium,dixitei:Hancconfectionempulueristedocebo:Recipeauricalcinati,uelpuluerrzati,aerisusti,crociferri,singulorumunciamunam,salisammoniacirubificatiunc.tres,alibiaddituruitriolirubificatiuncia:soluatursalarmoniacum,&eosolutoincera,idestcumsuaaquaimbibedictospulueresauri,eris,uitrioli&croci,ferri,superporphyriteautmarmore,molendo,&terendoperlongamcortritionem.Postquampulueresbiberinttotamistamaquamsalis,poneinphialauitrihabentecollumlongumsubfimoequinocalidoperdiesxxi.mutandofimumcalidumdequatuorinquatuordiebus.Postquamsolutumbenefuerit,&inaquamconuersum,congelaipsuminaliquaphialasuperfurnellosupercinerescalidos.Quocongelato,ponepartemunamsuperdecempartesargentifinipraeparati&separati.Notaquodsialiquaparsremanseritinsoluta,moliasadhuccumaquasalisarmoniaci,quousquesittotumsolutum:hocfacutnonperdasaurumtuum,semperreiterandoimbibitionemcumaquasalisarmoniaci.Siautemdictamcongelationemresoluerisiterum,&omniaperordinem,utsuperiusfeceris,unaparstingetuiginti:&sicmultotiensmultiplicarepoteris:augebisenimdecemsingulauice.IllumaerariumuidiinToleto,quimihiistaretulit,&cuidamconsanguineosuoseni:&aerariusilleeratsenex,&ego&magisteroperatisumussecundummodumpraedictum.Aurumsicdebetpuluerizaricumodoreplumbi,uelcumaqua,inquasaepiussitextinctumplumbum.Uelfacaliter:Soluaturplumbuminuase,quodsuperiushabeatforamenmodicum,adquantitatemuniusaurei,&superponaturaureusita,utrecipiatodoremplumbiexillaparte,deindeuerteadaliam,&cumsicfactumeritaliquoties,aurumpoteritconteri.Aesustumautemcumsulphureuiuocalcinaridebet:&antequaminillismisceatur,debetabluicumaquapura,uelaqua&sale,donecabeoexeataqualimpida.Crocumferrifiatcumaceto,adignemlentum,utfiatrubrum.sicuerofit:Limaturamferriacetofortiimponas,&sitacetumrubrum&clarum,&ponaturadsolemduobusueltribusdiebus:posteaeffundaturleniteracetum,acseruetur,&aliudacetumlimaturesuperponaturadSolem:&fiatita,donectotalimaturasoluatur,uelredigaturinpulueremtenuissimum:&iterumtotumacetumdesicceturadSolem.Salarmoniacussoluaturperfrigidum&humidum,uelpercalidum&humidum.Recipesolutioniseiuspartesii.aerisustipartemi.erociferripartemunam,salisarmoniaciadquantitatemomnium:soluatursalarmoniacum,&exeoimbibanturpulueres,perlongamcontritionem,posteaponanturinsimoequinocalidoadsoluendumquindecimdiebus.potesistaresoluereinfoueamutandosaepefimumcalidum:deindecoagulasupercineresadlentumignem.HuiuscoagulationisseucongelationisparsunatingitdecemdeLunapraeparata.Etsisoluerissecundo,modopraedictoomniafaciendo,parsunatingituiginti,&sicaugmentarepotes.HaecexpracticaMagistriOdomari.Argentuminaurumtingere.ArgentuminaurumtingeredabitursicfacultasLixiuiumprimotaleparabisacre.Calximmittaturinollam,cuiusfundumcrebrisforaminibussitsolutum,tenuibusque:peruiumsupralignum,ueltegulamaccommodabis:indepuluerem,&aquampaulatiminfundecalidam,acperarctafundiforaminainsubiectamfideliammunadamdefluat,aciterabis,utacerrimumfiat,inhoctritumimmittasstibium,utintenuesauraseuolarepossit,otiosoigniebulliresinas:namubiinfernuerit,purpurascetaqua,tuncperlineamlacianiaminpurumuasexprimito,inresidentespulueresdenuolixiuiumimmittas,&inprunassufferuefaciastantisper,donecnonampliuscruentatauideaturaqua,coloratumlixiuiumconferuefacitosubiectisignibus,doneceuanueritaqua,residentemueroresiccatumpuluerem,cumtartarioleodesiccato,&dissoluto,&exauri,&argentiponderibusaequis,lamellisfictilifusoriouaseuicissiminspargito,carbonibuscaelatotantisper&opusinnouato,donecperfecticolorispraerogatiuaaurumaemulariuidebitur.Io.BaptistaPorta.Argentumutinaurumtingatur,tamcomplete,utuerecredaturaurum.Exargentielimatascobe,cumargentiuiuitriploignimalagmaconfice,acuitreoinuasecarbonibusinferuescat,dumilludargentiuiuieuolet,quoargentumsuperatur,indesalammoniacus,&uiuumsulphuraequaliargentiponderetriturentur,acuitreoinuasealiquoduashorasflagrantibusprunisimmoreturdumeiusuissalemammoniacum,sulphurindeuiuumargentumsublimet,&uasiscolloinhaereat:uasfrange,&argentumaureocoloreinsignitum,suiqueponderisuelmaiorisseruato,talemqueillicoparatoaquam:Romanumcalcanthumcumduplorubeicypriicalcanthistillatitii,quoduocantcoparosam,&optimasit(namhincomnedependet)sicsalnitritriplo,aeruginispartetertia,accinnabarissexta&uitreisorganisaquamstillatimexugito:cuiuspartesduaecumseruatoargentopernaturalemdiemlentoignibulliant,indeauctodistillationisigne,aquaomniseuaporet,&quodinfundoremanet,cumchrysocollaecalcetestaceoinuasefusorioaccommodetur,oreaperto,&lutoobstructocolliquationisignemadhibeto,&habebis:lutescitenimargentummaximecolorenunquamcariturum,ueleumpermutaturum,utexaminibusomnibusauriexpositum,colorisparum,uelnilnilammittat.Sicalitercoloremauriaemulabiturperfecte,&peculiose.Meminisseiamdebesestibioconfectiaerisusti,idcumargentimedietatecolliquatum,perfectumauridabitcolorem,utuideripossit.Siaurocommisces,melioremdabit,utaliquorumpatiaturexamen.Aliterquoquefitoptime:siargentiuiuicongelationem,quamcumcassidediximus,tertiaeargentipartiremiscebis,argentumaureocoloreinsignitumreperies,cumaequaliauriportionecolliquabis,inollamimpones,&peracreacetumfundas,acperdieiquadrantemebulliresinas,&coloreaugebiturmagis.hocautemextremoimponesauriexamini,excommuniscilicetsale,&laterumpuluere,additotamencalcantho,aurumquesicpurgatumaccipies,&examinibusobstatomnibus,acnonsoluminsecundum,sedetiamtertiummigratordinem.IdemPorta.ColoratioLunae.Recipeacetumbonum,factumexuinorubeo,&habeaslimaturamferri,&poneinuaseterreodeRauiax:posteahabeasacetum,inquositsolutamsuasextaparssalisarmoniaci:posteaponesuperdictalimatura,utsuperemineatunum,autduosdigitos.Posteaobturatuumuas,&ponesupercinerestenuesperspatiumoctodierum,&mouequotidiebis,auttercumuirgulalignea,&fiettotumrubeum,autuermilium,utsanguis.posteacola,&mundabene,&adiiceacetumnouumpariterutsupra:&itatotiesfac,utdehocacetosatishabeas,&antequamhocfacias,uelhocfacto,habeaslibramargentiuiuisublimati,&libramsalisarmoniaci,&tereinpuluerem,&miscesimul,&tersublimasimul,&qualibetuicemisce:quodascenderit,cumeo,quodinfundoremanet,&tuusmercuriusmanebitnigerinfundotuiuasis:&tumsalarmoniacumascendetalteaduas.Posteamiscetuumdictummercuriumcumtantundemsuiponderislimaturaeferri,&ponesupermarmor,&fundenturinaquam:quammateriamitafusamproiicetotaminacetumitarubeuminuaseclauso,&positopertresdiessupercaloretenui.Posteapurumdistilleturperfiltrum,&ponaturinalembico,&perbalneumMariaesepareturhumiditas.Posteasupercineribusinfornacerecipeinaliaphialia,permodumaquaefortisoleum,uelaquamexeuntemuermiliam,&seruaseorsum:&superfaecesponaturdeacetonouo,&soluantur,posteadestillenturperfiltrum,&congelenturperbalneum,posteapercineresseparaoleumrubeum,&posteaponecumalio,&itasa:toties,uttotumhabeasseparatum,posteareseruetur.Etneobliuiscaris,quodhocfactomisceaturtuumsalarmoniacumcumtantundemcalcisuiuae,&ponatursupermarmor,infundeturinaquam,quamrecipe,&ponecumsuaquartaparte,auttertiasalispetrae.Sicfaciasaquamfortem,&peralembicumincineribussuperfurnellodistillaaquam:inquaaquafortisoluepurissimumSoleminfoliis,quantumsoluipoterit.Posteacapetuumoleumrubeum,&siestlibrauna,ponelibramsemistuaeaquaesolarissimul.Etponeinphialasupercineribustenuibusperuigintiquatuorhoras,posteaperperalembicuminbalneocongeletur,&posteaponeadputrefacienduminfimoequinocalidoinphialauitreabenefirmata,&clausaperquindecimdies:posteacongela,utsittanquammel.EthabeasLunamfinamalbam,&cementatam,&ungehocunguentoabutroquelatere,&poneinunocrucibulostratumsuprastratum,quoadsitplenum,&addecemunciassithuiusunguinisunciauna,&clauso,&lutatotuocrucibuloponeincalorequatuordierum:postfacignemfusionis,uttotumfundatur,&habebisSolemaduigintiquatuorcaratos,quisitibinonplacet,recudetenuiterinlaminas,&ungeutsupra.Etsinimiumcoloremhabebit,nolitantumapponere,&itaerittuaLunaperfecta(additioinmargine)Recipeunamquantitatemauri,inpulueremredacti,&unamquantitatemlimaturaeferri,&unamaerisusti,&beneloti:&capedesalearmoniacoadquantitatemomniumdictarumrerum,&facomniasimulbenebullire,posteadesiccasepercineribuscalidis,autsuperprunis,ueladSolem,&facpuluerem,&proiiceunumestrelinilliuspuluerissupertresestrelinsargentifinifusi,&hocuidebiturSol.Itemunafiniauri,unafiniargenti,unafiniaerisfusisimulfaciuntaurumoctodecimcaraticumunaaerisustifusi.Aesustumsicfit:Limaturaecupriunumpondus,&quartampartemponderissulphurisuiui,&misce,deindeponehocincrucibulo,&coopericumtegula,&lutacumlutosapientiae,nealiquiduaporisindepossitexire.Deindeponeoscrucibuliinferius,&cooperiipsumcumcarbonibus,&itadimitteperaliquashoras,deindeextraheabigne,&inueniesaesustum,quodlaua,utdecet.RaymundusLullus.Argentuminaurumcommutare.Recipeargentiuiui◉.iii.ponaturinampullamuitreamoptimeperlutatamadignemdonecferuescat,cuieumaurifoliatiunciaunapermixtafuerit,abigneauferatur,&addatur[Salisarmoniaci◉.i.Salisellebrot◉.s.Boracis◉.ii.Argentiuiuipurgati◉.ix.]QuofactosigilloHermetisampullaclaudaturoptime,nequouismodoexpirarepossit,&ponaturadfornacemignispertresdiescontinuos:posteaabigneauferatur:&cumfrigidumfuerit,ampulla,siuecucurbitaaperiatur:materiaeximatur,&inpulueremsubtilissimumredigatur,quiPhilosophisdiciturElixir.Etcumaurumfacereuoles,sumitoargentifinissimi◉.u.&cumadignemliquatumfuerit,supradictiElixirisunciamunamaddito,&inaurumoptimumcommutabitur.SalautemElebrotsicconficitur.[RecipeSaliscommunispurgati,}Salisgemmae,}Salisalkali}{ana◉.i.]Quibustritisaddantursuccimenthae,succicaryophylloruman.◉.ii.aquefontane◉.ii.misceanturomniaoptime,&eritfactum.Lutumuerosapientiaefitelutooptimosicco,&cribrato,&cumalbuminibusouorummixto.Argentumdeniqueuiuumcumacetoacerrimopurgatur,lauandoterautquater,deinperlinteumcolando.Fallopius.Argentumutinauretur.Argenteauasaauroincrustari,&obducinequeunt,nisiargentiuiuiministerio,cuiuniseobsequiosumpraebet,actractabile.Namcumomniametallarespuar,solitantumauro,ceuamico&familiarilibentersociatur,maritatur,&agglutinatur.Hincargentoaegerrimeadhaerescit,aegreplumbo,difficillimeferro,aerimediocriter.Lemnius.Argentumincalcemuertere.Siuisargentumincalcemuertere,uelaliud,sicfiat:Exargentiramentis,&uiuoargentotriplicatomalagmaconfice,indecommunisaleporphyreticomarmoremultumleuigabis.ubiadperfectamunionemperuenissescies,inobtortouitreouaselocato,quodfaciliorsitadscensus:igniappone,eiusqueuigoreuiuumargentumperfistularumcollainreceptaculumdilabatur,quoduasisimoremanetfundo,dulciaquaconfricato,nouamsubindeaffundens,dumnullumsalsuginisuestigiumexcernatur,&amaroremamiseritomnem,dulcescenteaquaiamcalcemhabebis.Est&parandiratioalia:Argentumfortiaquasoluatur,utassolentaurifabri,&fontisimmisceasaquam,quaecommunemsalemexederit,sicargentumadimasuasispartesprocumbereuidebis,penicillisaquamexugito,&calcemtestaceouase,flagrantibuscarbonibusappones.detrahe,dulciqueaquasalsedinemamoueas,quoddenuosemperexercebis,dumtotumabiissecernes,&moduslauandisit,queminpriorireddidimus.Sicargentumincalcem&ceramuertes.Eiusramentacumsublimatouiuoargentopermixtauitreoaptocondanturuase,&flagrantibusprunisexponantur,utuisignisuinumargentumexpellat,&inimauasispartefixumargentum,uticeramreperies,gemmisaptum,pyxidiculaseruetur.Ioan.Bapt.Porta.Argentiliquefaciendimiraratio.Illudmirumest,quodreferunt,quoddamgenusargentiminimeliquescerefollibus:cumqueomnemcircahoccuramexposuissent,edoctipriorumprincipumexemplo,uasaipsa,inquibusargentumliquescereconsuenerat,cumargentosupra,&carbonibusinimoperforata,alateribusmontiumcacuminibusimponebantuentoflante,atqueitaliquefactum,denuopostmodum,cumsollibusinparuisuasisrepurgabant.Cardanus.Argentumexcrescere,uelponderosiusreddere.Salealiquis,&antiquistestis,argentumintenuesbracteasdeductumignidetinent,utibiabhumiditateuendicentaliqua,&densenturpartes,quaepondusadducunt.Atsicexpeditiusidemefficies:Argentuminsubtileslamellasductumcinnabari,acsublimatouiuoargentouicissiminspergunt,inuaseignicontumaci,&supraluto,&uinculismunito,neuimsuspiret,carbonibuscircumseptumpernaturalisdieimedietatemdetineatur,&friabilesexemptaslaminasincineritiumalueolumignecandicans,&incolliquatumplumbumimmittunt:&eximieuifolliumflatu:quodpessumit,plumbumadreceptaculumorasexpellunt,utsecumcontrahatsordes,&purgatumrelinquatargentum:quaesoletprobatiocommentitia,uelcapellariaomnibusnominari,quodcommentumomnepurgetur.Quodsiponderosumnonreperies,multumdenuoremperage,dumauriexpleatpondus.Possumussic&aliterargentumaugere:Stillatitium,&forteacetuminlabelluminfunditur,confractumstibium,aclimaquaesitumplumbumtundantur,&succernantur,quidquidnontransmeat,denuoinpilamreipetitur,&molitur,utsictenuiuscribretur,indistillatumacetuminiicies,&subfimoconditur,dumsolutaconspiciasomnia,igniposteademitatitouas,&opusintusextinguitosaepe.Uelexiisaquamextrahito,&idempraestabit.Cumsulphure,utdocetGeber,incalcem,&corpusreducendomultumacquiretponderis.Ioan.Bapt.Porta.Argentumuelaurumdiminui.Nuncuerorestat,quomodopossit,&sineformaequoqueaccelaturaeargentum,uelaurumdiminui.Fortiaquaassolentmulti,opusautemtuberculis,&depressionibusscabrumreddit.Sicautemfacies:Sulphurispuluereaspergesopus,&circummundiquecandelamadmoueto,uelsubopereincendes,paulatimexardescensconsumitur,malleodecuteinaduersampartem,&superficiescadet,quantitatiseiusdem,cuiusuolueris,utisulphure,uteris.Idem.AdLunamdealbandam.Lunamseuargentumitadealbabis:Accipesalemammoniatum,alumenrochaeuocatum,&plumae,salemgemmae,tartarum,&uitriolumRomanum,singulorumpartesaequales,Inpulueremredactasimulmisce,&inaqualimpidadissolue:deindeLunamquandiuuisumerit,ibidemferuerepermitte.uidebiseamadmiraculumusquedealbari.Exsecretis&experimentiscuiusdamchrysopoeophili,Mizaldus.Uasautargenteissimiliareddantur.Hydrargyrumfortiacetoremixtum,uasaargenteissimiliareddit,sieoillinantur.Mizaldus.Aquaargentumcoloreaureotingens.[RecipeSalnitri◉.ii.Aluminisrochae◉.u.]Trita&mixtadistillentur,aquaqueadusumseruetur.Cumutiuoles,argentumigneliquescat,indictaaquafundatur,&extinguatur,&auricoloremacquiret.Fallopius.Aquaargentumdissoluens.[RecipeUitrioliRomani◉.i.SalisArmoniaci◉.u.Salisnitri◉.iiii.Cinabrii◉.iii.]Tritadistillentursecundumartem.DeSecretisAbAeresumptis.Cap.U.Aescoquere,siueurere.Remanetutdoceamus&aescoquere,quodamultistraditur:stibiumtamennullibi,quodsciam,traditumest,taliqueexpediespacto:Aesfusorisinuaseliquato,cumaequisstibiiportionibussimulcolliquatis,tantundemsuperadditostibii,&superperplanummarmorproiicias,utineiussuperficiefrigescat,utaptiusinlamellasducatur:duosdeindeexcauabislateres,utintuscommodeaccommodaripossintlaminae:ubiaccommodasti,operculeturalio,acferreisuinculis,&lutostipetur,resiccatumuitrariorumfornaciinditur,ibiqueperhebdomadamimmorarisinito,utperfectecomburatur,detrahe,&adusumaccommodato.Ioan.Bapt.Porta.Aesaureumreddere.Aerecombustosicaureumcoloremeffinges.Siexcalcantho,salnitro,alumine,cinnabari,&aeruginefortemfaciasaquam,acsolutumfatiscatineacombustumaes,incorpusreducendo,aureicolorismultumretinebit.Fitquoquecyanosaepiusargentuminspargendo,&ignibuscommittendo.Idem.Aesargenteumreddere.Siueroquaerisaesargenteumreddere,uelcyprium,utisaepepueri,&circulatoresassolent,utillicouasaargentinitoremcapiant,conficiendihaecestratio:Ammoniacussal,alumen,&salnitrumpariponderemisceantur,&modicaargentitiscobelimaquaesitaigniadmoueto,utinferuescant,&ubifumaredesierint,respersapuluere,uelsaliuaorismadefacta,uelpaulatimadiectadigitisfricandotractabis,&argenteumcoloremimitariuidebis.Idem.Aliter.Argentipusillumfortiaquasoluatur,tartaritantummergito,&ammoniacisalis,dumstrigmenticrassamentumimitetur,indeinorbiculosdigere,&inarescant:siceisaes,uelaliudconsimilegenusdigitorumtractationecrebra,acsaliuaecomplexufriantiargenteumuidebitur.Necminusidemeuenitargentouiuo,mirequedealbabitur.Seruenturhaecargentata,neabacribusnoxamsuscipiant,uelutiurina,aceto,limonumsucco,&similibus:defacilienimcoloremperdunt,coarguuntur,&deprehenduntur.Sicquoquesiaessoluaturaquaforti,ueleiusramentaferrumtangensincoloremtingituraeris,sicideminauro&argento,&metalladiuersimodecolorabimus,&fricabimus.Sictactuargentumpossumusinficere,utinfectumreiiciatur:Manibussublimatumargentumuiuumpertractato,indeargentum,uelargenteanumismatamanibusuersansinficies,utnilpenitusualereuideantur.Hocpraetereaindictumnonabibit,quodpraecipuumincolorandismetallisest,utsinteasaepiusdefaecata,elota,acrecrementisomnibusexpurgata,&praestantioraerunt:utiacetoaesextinctum,incalcemcumsaleredactum,utdefoedantestollanturpartes,quousqueeorumappareantnotae,&profundiusfiatcommixtio:situasisfundumcrebrisforaminibuslacessitum,&pereacolliquatummetallumdescendat,utrecrementa,&spurcitiassuprarelinquat,nullaqueextetscoria,eoquepraestantiorafuerint,quominusexcrementiineisfuerit,infrapurumdilabatur,cuiustamenmeminissesemperoportebit.Porta.Aeseximiedealbare.Sisalemammoniacum,&ouicorticessimultritaueris,siexiisaquamchimicoorganoexceperis,ineaqueaesignitumextinxeris,miramsuscipietalbedinem.Addequodexantimonioextractumhydrargyrum,seuuiuumargentum,aeseximiedealbat,sisupereoproiiciatur,ueldefricetur.Quodnonfacitfossile&metallicum,aPliniouo-micaperpetuiliquorisnuncupatum.Mizaldus.Utaes,uelcuprumargentinitoreminduat.Sisalammoniacum,alumen&nitrumpariponderemisceantur,additaqueargentipaucascobe,igniadmoueantur,utferuescant,ubifumaredesierint,puluereillorumasperso,uelsaliuaorismadefacto,confriceturaesuelcuprum,illicoargentinitoreminduet.Ioan.Bapt.Porta.Adaerismetallacoloreargenteotingenda.Recipeaquaefortisunciamunam,ineadenariumoptimiargenti,priusmalleoattenuatum,deindeinpartesminutasconcisuminiicito,&adigneminuasculoidoneo,donecinaquamresoluatur,argentumponito.Quofacto,auferaturabigne,addaturquetartarialbi,contrititantum,uttotamaquamimbiberequeat,&fiatmassa,quacumopusaliquodaereumconfricatumfuerit,album,&argentosimilereddetur.Alexius.Cuprumutcitofundatur.Quicuprumcitofusibile,&ductilehabereuolunt,equiungulasintereliquandum,&fundendumunaeiaddunt.ExItalo,&quodamexpertofusoreacaepitMizaldus.Aurichalcumargenteocoloretingere.[RecipeArgentiuiuisublimati,SalisArmoniaci,sing.anaq.s.]Coquanturinaceto,inquoaurichalcumpriusca-lefactumextinguatur,&argenticoloremadipiscetur.Fallopius.Aesutfiatdulceutargentum.Recipeaesustum,&fundecumboraceincrucibulo:posteaextingueinoleodepointre(Gallice)&ponatursuperincude,&sensim,&lentomodoplanetur,&iterumcoquaturincrucibulo,&extinguaturinoleodepointre,&itafacquater,uelquinquies,itautsitdulcesatis:&illudaesustumestfinumaesadalligandumaurum,&ponipotestmedietasplusquamalteriusaeris,&eritindeaurumpulchrius,quamalteriusaeris.RaymundusLullus.DeSecretisFerri.Cap.Uii.Ferrumauricoloretingere.Ferrilaminasfictiliinolla,uiuointermissosulphure,&lutomunita,igniconcremabis:deindeextrahe,&friabilesreperies:tertio,&inuaspatuliorisponito,ubidistillatumacreacetuminfundatur.subCaniculesidusexponito,siadruboremnondumperuenerit,rursussubSolehabendum:uelferuentisaquaebalneo,dumrubescat,sinito,penicilloexugatur,uelinuasaliudtransfundatur,rursusacetumaddatur,&eademsequantur,dumferrumsoluaturtotum:peruitreumuasLiberX.545euaporethumidum,&residenspuluissuperargentum,uelaliudalbumproiectus,auricoloremimitabitur.Porta.Adferruminaurandum.[AccipeAquaecommunis◉.iii.Aluminis◉.ii.UitrioliRomani◉.i.Florisaerisdenariumi.Salisgemmae◉.iii.Auripigmenti◉.i.]Misceantur,&coquantur.Quandoautembullireincipiunt,additotartarieuinifaecibus,saliscommunis◉.dimidiam:ferueantaliquantulum:deindeauferanturabigne,atqueeaaquaferrumpingito,moxignicalfacitoprobe:deindeleuigetur.Alexius.Adferrumaureocoloretingendum.[Accipeoleilini◉.iii.Tartari◉.ii.Uitellorumouorum,adduritiemcoctorum,&contusorum◉.ii.Aloes◉.dimid.Crocigranau.Curcumaegranaii.]Coquanturomniaaliquandiuinollanoua,&fiatoleumadferrumpingendum.Quodsiiamdictaespecies,oleononbenecooperirentur,addeutcooperiantur,priusdiligenterleuigatum,&eritaureuscolor.Idem.Aquaadferrumaurofoliatoobducendum,uelauro,argentouiuoresoluto,quoaurificesadargentuminaurandumutuntur.[AccipeUitrioliRomani◉.i.Aluminis◉.ii.Salisammoniaci◉.i.]Rediganturinpulueremtenuissimum,coquanturqueinaquacommuni,quacumferrumpriusmundatum,leuigatumque,deindeintinctumfuerit,superaddanturaurifolia,deindesicceturadignem,leuigeturquelapidehematite,utmosest.Siueroauro,argentouiuoresoluto,ferruminaurareuelisaurificummore,addesupradictaeaquae,florisaerisdrachmamunam,sublimatiunciamdimidiam:misceantur,&cumaliquandiuefferbuerint,ferrumindictaquoqueaquaferueat.Quodsipraemagnitudineferrumaquateginonposset,optimecumdictaaquaferuentefricetur,&sicadaurumargentouiuodissolutum,accipiendumaccendetur.Hocautemquomodofiat,inlibropraecedente,capitedeAuroconterendo,docuimus.Caeterumferrumiamauroobductum,adignemlucerna,uelsulphure,moreaurificum,uelcera,utinGermaniafit(quodlongemeliusest)infumetur.Idem.Adferrumargentumqueaeriscoloretingendum,quodadinaurandummultomeliusest,diutiusqueauricoloremretinet.Certissimumest,auruminalbumferrumargentumueinductumnonitabeneapparere,quaminaes:propterea,quodubiueltantillumferrumdetegi,siueaurumabsumiincipit,illicoferriargentiuecolorapparet,inrubroautemcolorenonitadetegitur.Itaquequidamperiti,&iudiciopraediti,ti,lignum,authuiusmodimateriamnonrubrica,utpleriqueomnesfaciunt,sedfuluoquodam,aureouecoloresolentcontegere.Namtametsiaurumtemporealiquainparteuanescat,nonitautinrubro,multoetiammagisinalbofaciledignoscitur.Hocquoqueipsuminferro,argentoueinaurandocommodefieret.Uerumuthaecnuncmissafaciam,adaeriscoloremferroargentoqueinducendum,fiathocmodo:Accipeflorisaeris,uitrioli,salisammoniaci,singulorumquantumsatisest.Redigaturinpulueremsubtilissimum:deindeinacetoforticoquaturpersemihoram,moxabigneauferatur,immitaturqueferrum,uelargentum,uaseoptimecooperto,tandiudonecfrigescat:atquesichabebitferrumaerisimile,aptissimumadaurumrecipiendum.Idem.Ferrumquomodomollescat.Ferrummollescitsuccocorticumfabae,autmaluae,siinhisnonaquaextinguatur.Utuerocumfoditurductilefiat,torreturgleba,acsubdiuoexponitur:imbribusmollescit,quodterreumest,solecolliquatur,quodesthumidum,ignibusacriorpars,&quaequasiilliuenenumest,absumitur.Itadumsaepiustorretur,diuoexponitur,mollefit,acquantumuistractabile.Filaetiamferrea,siignitaperserefrigeraripermirtantur,adeoductiliaeuadunt,utuiceliniaduinciendumutipossis.Cardanus.Ferrumquomodocaeletur.Molleitaqueferrumhocmodocaelatur:pingiturquodfingerecupisinferro,exaduersopilaplumbeasubiicitur,indemalleolotunditurpars,quamcompressamcupis:quaepromineredebet,plumboexceptanonsubsidet:itaanimalium&plantarumsubtiliterimaginesreferunt,utceraexpressas&elaboratasacutisscalpellisdiceres.Siueroaquafrigidaferrum,dumcandet,extinguatur,&durum&minimeductile,&fragileeuaderenecesseest.Namaquaefrigorecogiturignis,quiintusest,humidumqueinnatumferriceleriterabsumit:quocumductileesset,acobidmollesublato,fragile&durumeuaderenecesseest.Idem.Adrubiginemferroeximendam.Ferrorubiginemeuestigioadimit,illiquesplendoremconciliatoleumtartari,quodipsumetiamlentiginesemaculatinfacie,omnesquepustulasfoedas,quaefrontemmentumquedeformant,aboletuiabstersoria.Alexius.Ferrumutpurgetur.Arteferrumrepurgari,&nobilereddi,AristotelesinMeteorisdocet,dicens:Ferrumsaepiusexcoctumrepurgatur:&quodilliinestterrei,transitinsquamam,ipsumuerotransitinchalybem.Ferruminaescommutare.Siferruminaescommutaredesiderabis,utnilferriprorsusretineat:alumine,&atramentosutoriotingipotest.InCarpatoenimmontePannoniaeSmolinitiooppido,ferturputeusesse,inquoaquaintrescanaleshaustaeffunditur,ferrumillisimpositumuertiturinaes,&sitenuiaeruntfrustula,inlutumtranseunt,quodignibusexcoctum,inpurissimumaestransit.Sedsicfacilitercommutatur:Fusoriuminuasferrumconiicito,dumuehementioccandueritigne,&fluxumfieriincipiet,uiuisulphurisasperginesaturabis,paulatimremoue,&inuirgasproiice,&teratur:facileenimfriatur,fortidemumsoluaturaqua,exsalnitroaluminequeconfecta,calidisinferuescatcineribus,duminuaporessolutaeuanescat,remanenspuluisincorpusredigatur,&habebis.Ioan.Bapt.Porta.Ferrumutinchalybemmutetur.Cortexmalipunici,ferrummutatinchalybem.Cardanus.Utferrumitainduretur,utaliudferrumfacilescindat.Terraelumbricosdistilla:seorsimrapasetiam&radicespeponumdistilla.Misceanturparimensura.Inhisaquisferrummadefiat.Duriuseuadetferrum,sibisidinsuderis.Nostradamus.Crocusferri,seuMartis.Scobschalybissubtilissima,aquafontanaprimumasordibusrepurgatur,&exiccatur:deindeinacetofortissimomaceraturdiebustribus.autquatuor.posteaexiccatapatinisfictilibusimponitur,&infornaceflammisflagrantissimislaeuigare,dumcrocidetritiinstarsubtiliseuaserit.Intereaueropatinameximere,&quodiamleuigatumsupraapparet,pennamodiceaufferre:moxillamiterumfornaciimmitereconuenit.Innominatus.Cultrorumaciemduramacdensamreddere.Aquaexcontusislumbricisperpannumexpressa,&succoraphaniaequisportionibusmixta,usqueadeoduram,&densamredditaciemcultrorum,ensium,&alioruminstrumentorum,quebisautter,dumcudunturinillaextinctafuerunt,utferrumaliud,acsiplumbumesset,facileincidant.AquodamParisiensiMacheropeoaccepitMizal.DeSecretisPlumbi.Cap.Uii.Plumbuminaurumtingere.Plumbuminaurumsicfaciletingerepoteris:Combustumaeslapideapilasubtiliterpinsito,&tenuitercribrato,identidemchrystallinumuitrum,indeplumbibracteis,alternishisinspersisrepleaturfictilefusoriumuas,ututrinquecombustumaescontingat,adhibepaulatimignem,Indefolliumflatuliquescat:ubiautemrefrixerit,adhaerentiasseparabis,&terquaterqueeandemoperamimpendas,&colorabitur,indecadmiamterramtenuitertusam,&rubeamhabeas,acpassisuuis,aridisficubus,&dactylisremistisinuasesubsternito,indecyperiradicem,uelcurcumamdictamadhibeto:&semicoloratasbracteasuicissiminspargito,acoperculoinhibeto:tenuitamenforamineperuio,tandiulentumadhibendoignem,donechumiditatemexhalauerit,indeuifolliumignemuexandocolliquetur,&inuirgamproiiciatur;necauripatitursocietatem.Cadmiaautemterrasicpurpurascet:Ferriramentiscumlebeteignescunt,ammoniacumsalinspargito,remisceto,&inpilamproiice,&contere,deindeinignemquaterreuoca,&inuasdemumproiicito,distillatumperacreacetuminfundendo,permensemfimocondito,acetumdetrahe,&faecibusiiscadmiamterramsaepiusimbibas,&rubescet:inaliisutitor.Aliusextattingendimodus:Ferri,quoddiximus,crocumhabeto,inpilamcalcanthiparpondusiniicitohaematitislapidis&sulphuris,aequisportionibustantundem,auripigmentumsesquitertium,cadmiaeterraerubificaraesextum,omniainminutissimaspartesconcidito,aptoqueuaseignibusindito,dumeuolethumiditas:uigoratopostea,&uiseasublimetomnia,cuiusparsunasuperplumbiquatuorinauricoloremconuertet.Porta.ArcanumPhilosophorum,utexSaturnofaciasaurumperfectum.Recipelibramsemismercuriiphilosophorum,&unciasduassulphuriseorundem:amalgamautrosquesimul,itaquoddealterutronilappareat,sedremaneatpuluisnigerexhisduobus:quemrecipe,&poneinphialastrictioris,&ponesuperfornaculam,seufurnellumollamediantecumcineribuscribratis,utscis:&fac,quodcineresnonascendantadmateriam,&dainprincipioignemleuemperoctodies,adhocutspiritusnonascendant,&siquidascenderitinillisoctodiebus,reduccumillo,quodinfundouasisremanebit,frangendouassingulisoctodiebuspostprimammateriamfactam,quaeeritnigra:&sicfrangendouitrum,teremateriamtuam,&reponeinaliouitreouase:&sicfaciasomnioctauodie.donecuideasmateriamtuamincolorecineris:tumdiminuecineresperunumdigitum,itaquodnonremaneatdecineribusnisiperduosdigitos,&superponeigni,&tandiupermitte,donecmateriasitrubea.Etquandouideriseamrubeam,diminueiterumdecineribusperdigitum,&sicperconsequens,quousquesitalbissimautnix,&quodposteareuertaturincoloremrubeum,dequamedicinarecipeunciamunam,&proiicesuperoctoSaturnipraeparati,&fietSaturnusniger,&durusutferrum:dequoitaduro&nigro,proiiceunciamunamsuperunciasoctoSaturni,&fietrubeus:dequorubeoproiiceunciamunamsuperoctolibrasSaturnipraeparati,&habebisaurumperfectum.LausDeo.MagisterOdomarus.Aurumexplumboutfiat.[Recipeplumbipurgati◉.i.Salisarmoniacipuluerizati◉.i.SalisElebrottriti◉.ii.Salisnitriinpulueremredacti◉.s.]Ponanturomniaincrucibulumadignemuehementemperhorasduas:posteaauferatur,&habebisargentumsyncerum.Faloppius.Aurumexplumbofacere.CalcanthiCyprianilibraunacumaquaefontanaelibracommisceatur:deindeperfiltrum,posteaperalembicumdistilletur,&seruaaquaminuaseuitreoadusumposteaunciaunaargentiuiuiincrucibulumponaturadignem,&cumferuereincipit,addeaurifoliatioptimiunciamunam,&abignesemoue.Quofactosumitoplumbioptimipurificatiatqueliquefacti,libramunam,cuipraescriptumaurumcumargentouiuomisceroadignembenecumferroaliquo:&cumomniaoptimepermixtafuerint,addesupradictaeaqueuitrioli◉.i.&refrigeraripermittito,&habebisaurumoptimum.Plumbumautemhocmodopurificatur.Plumbumliquescatadignem,&inacetofundatur&extinguaturacerrimo:iterumliquescat,&insuccochelidonie:posteainaquasalsa:moxinaceto,cuisalarmoniacumfueritpermixtum:demumincineribus,fundatur,priussemperadignemliquefaciendo:&optimepurificatumerit.Fallopius.Saturnus&Iupiteritatransmutantur.Primofundaturincrucibulo,&superponetantummercuriiuiui,quantumponderat,&erittanquampuluisPosteabenelaueturcumsale&aceto,posteacumaqua,quoadnigredosittotaremota,posteaexicca,&misce,cumsuosalecommuniarso,&calcinaperquatuordies,&noctesadignem,cumclaraflamma:postealaua,utanteacumillis,itautnigredototaremoueatur.Posteafunde,&deducincorpusperdescensorium,sicsuntpurgataabeorumsordicie.PostadhuncsaturnumitapurgatumdebesaddereadmarchamquinqueestrelinsfiniSolis:&adlouemduocumdimidiofinaeLunaeEtopusest,utistudfermentumsitamalgamatumcumuiuoargento,&factumitasubtile,utqueattransirepermediumpanniduplicis.Posteaponesuperigneincrucibulo,&calefacpaulatim,&illidonaSaturnumpaulatim,donectotumreceperit.Posteaponeinunothes(uasputo)adbonumignemmouendocumuirgaferrea,quoaduiuumargentumdiscedat,&Saturnusmaneat:calcineturitautsititauermilium,utscarlatum,autalbum,&tuncestroboussez:posteahabeasprolibraSaturniunumquartumuitriolirubificati,dimidiumquartumocreae(doccre)unciamunamtutiaeAlexandrinae,&dimidiamlibramcalcisuiuae,&omniasimulpuluerizenturterendotenuiter.Posteacalcinaseptemdiesadflammam,posteareducincorpuscumsalepetra,&euphorbio,&raffina,&capequodfinumerit:itaSolem,autLunamhabebis.EtproIouecapedimidiamlibramcalcis,unumquartumcalaminalbae,alumen(aereum)unumquartum,facutdictumestantea,&eritperfectum.ItemnotaquodsieripotestspecialiterSaturnus,sineleuamento,uelfermentoSolis.Etitafit.Capiunturlaminaeserreae,subtilitercusae,uelfabricatae,&totiescalefacrubeas,&extingueinacetorubeo,&inuino,semelinuno,&semelinalio,utrelinquatsuassquammas,&mundetur,utUenus,&uermilium.Posteaamalgamacumargentouiuo,&facutdictumestsupradeSoleexLuna,&perfectumest.RaymundusLullus.Plumbuminstannumuertere.Tantamplumbumcumstannoaffinitatemhabet,utfacilepossimusuertereplumbuminstannum,quodsimplicieuenitlauacro.dumenimsaepiuslauabitur,utparsillaaboleaturterrea,instannumtransmutariuidimus:argentumenimuiuumillud,quoinpuramreducebatursubstantiam,&nonfoedam,semperinplumboremanet,ueleiuspars,undefacilestridoremadducet,&instannumconuertet.Porta.PlumbumPlumbum&stannumincaltemuertere.Atplumbum&stannumincalcemuertere,siuolumus:stannumuaseliquescataliquo,&intenuissimumsalemproiicito,corilicaudiceuertendo,utadhaerentespartesseparentur,&granulismilioproximisuertantur.Ueleliquatumperarctacribriforaminatraiicitoinfrigidamaquam,acuelutiuermiculoseffinges,denuoopusrepetendum,dumtenuissimumefficias:indepuluereminferuentemaquammergito,tantispermutataaqua,&colata,donecuictosaledulcescat,&salsilagoabierittota,&infictilemollamcondito,&laterum,ueluitrariorumfornacicondesdiebustribus,&incalcemredactumreperiestotum.Uelaliomodo,utgranulorumuicemexpleat,&docetGeber:Apertoliquescatcratereorisampli,uncoferrosuperficiemerodendo,utcutimdetrahatsuperficialem,excoriandosemper,donecomnecinefactum,uelpulueratumhabebis,ollaeimponitur,&fornaciinditur,&laxatoobturamentouisitur,dumincalcemuertaturcandidam.Uelaliter:Fictilicratereamplo,lutoquemunitocolliqueturplumbum,ferreaspatauersando,perdieiquadrantem,nulladuminpulueremuertaturinterpollatione,quodinollaminiice,acfortireuerberationisigniperdiemapponito,&candicansreperies,setaceocribrotransmissumseruetur.Idem.Adplumbumliquefactummanibustractandum.Sisuccomalue,autmercurialismanusoblinasinoffensecitraquelaesionemplumbumliquefactumfractarepoterismodocelerimotuidperficias.Alexius.DeSecretisStannlCap.Uiii.Destannospiritumelicere.Stannielimatascobscumsalnitriaequalipondere,ollaeinditur,cuiussuperiusseptem,uelmultaspertusasaccommodabisollas,acspiramentalutoclaudas,&munias:suprauitreumuasinuersooreaccommodabis,uelapertocanalicumsubiectaparopside:indeignemadhibe,&incandescentisrumoremaudies,euolatinfumospiritus,&ollarumcameris,&uasisuitreifundocompactumreperies.Temporisnenimiumterasinelimandostanno,inliquatumstannummedietasuiuimergaturargenti,&pilatundatur,&habesillico:&citiuseuolatspiritus,&fixumargentumuiuumhabes.Organumsiterreumalatereperforabis,commodius,paullatiminiicies,&obturabis.Io.Bap.Porta.Stannistridoremtollere&mollitiem.Stannumest&argentiaemulum,simulquemultumcolorecommunicant,haerentque:suaptenaturastannumtalemsortiturcolorem,utaliamaximedealbatcorpora,sedfrangit,&friabiliareddit,praeterplumbum:quiqueartificioaliquocommiscerecallet,nonminimumnanciscituropus.Prouiribusergoargentumimitariconemur,quodfacilepraestabitur,siquaeinficiunt,infirmitatesabolescimus,acfundituseruimusstridorem,uidelicetsurditatem,liuorem,&molliciem:nonenimpriusignitumliquatur,sedigniadhaerescenseximieueloxfluxumfacit:hasimpinguntnotas,necinmeditullioconiunctae,sedutiaduentitiisilludspoliarepossumus,&primodocebimusstannistridoremtollere,&molliciem.Nondesunt,quiideueniretradantcineribus,calce,oleis,&destillatisaquis,sicolliquatumextinguitur,necminusbullitionibus.Atsicperfectius,&commodiusexpedies.Ignestannumpostquamfueritsolutum,argentumuiuuminiice,amoue,&inuitreacucurbitaaccommodato,cuiuenterinorbemturgescat,&colluminlongumporrigatur,atquecuruetur,inferuescatigni,eiusqueuiargentumuiuumsublimet,&peruasiscollumsuspendatur,&descendatstillatim,utprorsusabsumatur:remanetinfundostannum,hocidentidemter,quaterqueefficito,dumpenitus,utiglacies,nullumexhibeatstridorem.Sicueroaliterrectiusexpedies:Incalcemredigito,utisupradocuimus,utfugitiuamillam,&nonfixamargentiuiuisubstantiamdeleat,uelsulphurispotiusilliuscausam:&siprimam,&secundampostuicemnoneueniet,uicissimtertioprosequere,incorpuscumdebitisreducens,uotifiescompos,&sicdurescit,utpriusignecandensuideatur,quamsoluatur:namuehemensignisuiuiargentihumidumconsumit,quodfacilempraebetfusionem,utduriusignesoluatur,utigniantur,sedmanifestiusinstanno,quaminaliismetallisidexperitur.Idem.Stannosurditatemadimere.Siuisstannosurditatemadimere.Quiapersemolleestsurdum:ceditenimpercutienti:metallisueroreliquisassociatum,fitmagisdurum,&sonorum.Sedhocopus,hiclaborerit:consortiumenimperuicaxomniumrespuit,nisiplumbi,&omneredditfragile.Sedtaliperficiesartificio.Fortiaquasolutumfatiscat,sicargentumritepurgatumplumbo,aliudueunamisceaturaque,&leuiigneuasinferuescat,&uiredundantiscalorisinuaporemsolutaadsummaelatadeuoletaqua:resiccatamextrahito,&inaliudtransferaturuas,fortidenuoinfusatantisperaqua,donecconiuncta,acperminimacomplexatauideantur:ueluatrumqueinaquamexcalceredigatur,&permisceatur:spiritumenim(utaiunt)corporumquefitmixtio.Sicontingatipsiuslucemhebetari:Igneliquatumcyclaminodemergatur:sicdulce,sonorum,fulgens,&optimumquoduocant,habebisalbum.Commisceriquoquepoteritargento,&aliisstannum,peruiuumargentum,quodaliquossensisseuideo,&optimumparantpseudargyron:Inliquatumcumuiuoargentostannumimmiscentargentum,&diutiusignedetinent,detrahunt,&sicfragileinfigulariecretaepilaminuoluunt,&perdiemsubignedetinent,uelcalidiscineribus.Idem.Stannuminplumbumuertere.Facilequoquestannuminplumbumuerterequisquepoterit,sisaepiusincalcemreducet,&praecipuesiconuenienteminreductioneilliadhibueritignem:stridoremenimammittens,facileinplumbumuertitur.Idem.DeSecretisStibii,Cap.Ix.Estibiospiritumelicere.Estibiopossumusextraherespiritumhocmodo:do:stibium,quodseplagariisantimoniumdicitur,tenuissimemanualibusmolissubigitur,&tritatur:indenouaollacarbonibusaccensisconditarubescattota,cuistibium,tartariduplum,salnitriquadruplumoptimetusapaulatiminiicies,cumquetollitursumus,operculoclaude,nesurgensfumuseuolet:tollitodemum,&aliudproiicitodumtotuscomburaturpuluis,igniposteaaliquantisperprorogetmoras,extractarefrigerarisinito,&superextantestollitofaeces,&infundoinsidensuiuumargentumreperies,quoduocantchymistaeRegulum,&plumbumpresefert,facilequeinhoctransformatur.Sienim(Dioscoridesait)paulomagiscrematur,inplumbumuertitur.Porta.Uitrumantimonii.Accipeantimoniicrudilibrasduas,ueltres.Conteresuperlapideminutissime:contritumimmitteinpatellamnonuitreatam,atqueadmoneadignemlentum,utitamundificetur,continueagitandocumspatulaferrea,uelcochleariferreo,donecincipiatueluticonglobari,tumremoueatur,&rursussuperlapide,utantea,comminuatur,iterumqueigniadmoueatur,fiatquehocperdecem,uelduodecimuices,calcinando&terendo,donecpuluiscinerissubalbidiformamadipiscatur.Posteaimmittaturincrucibulounacumunciasalisammoniaci,&cooperiatur,inquecopiosumignemimmittatur,atqueobruaturita,utcarbonestriumdigitorumaltitudineexcedantipsumcrucibulum:italiquabitur,&coquetursufficienterintradimidiaehoraespatium,posteaeximatur,&inpeluiaurichalceatenuiterdiffundatur,&refrigeretur.&habebisuitrumantimonii,quodhyacinthiinstarpellucet.Daturagranistribususqueadnouemcumaequalimensuragummitragacanthae,&saccharisufficientequantitate,informaueltabularum,uelelectuarii,uelpulueris.Hocincolicis,&febricitantibussaepissimefoelicitersumusus.Oleumstibii.Antimoniumintenuissimumpulueremredadactum,accucurbitaeuitreaeimpositum,acetoacerrimo,&distillatomaceratursuperleuiigniscalore,tantisper,donecrubrocoloreacetuminficiatur.Coloratuminaliuduitrumtransfunditur,nouumquefaecibussuperaffunditur,donecrursumrusumcoloremconcipiat.Istaeautemtransfusiones,&additionesnouiacetisuperfaeces,totiessuntrepetendae,donecnullamampliusrubedinempulueresexseemittant.Acetumuerocollectumleuiignedistillaridebet,donecrubedopaulatimcondensariincipiens,alembicumpetereuideatur.Tuncrefrigerandasuntuasa,acliquorrubeus,quadragintadiebusfimocalidomaceraridebet,donecperfectamoleiformamacquirat.QuidamadGesnerum.DeSecretisSulphuris.Cap.X.Sulphursublimatum.Sulphurasordibusproberepurgatum,calcanthoincalcemredacto,&saletorrefactocommiscetur,inditurqueuasi,&exarenacalidaurgetur,dumfloresappareantcitrini.Quodsialiquotiesiteretur,florestandemalbumacquirentcolorem:quiperse,uelinoleumreducti,&exhibiti,plurimorummorborummedicinaexistunt.Innominatus.Tincturasulphuris.Accipeoleumterebinthinaeclarae&albae,cumaquafontanadistillatae,uelperbalneum,uelperuesicam,quantumsatisest,sulphurissublimari,superlapideoptimetriti,tantum,utoleumterebinthinaeperdigitosduosemineat:misceanturinuaseuitreobene,deindeponaturadSolem,uelfornacem,uelinbalneoMariaeperdiesaliquot,ueldonecoleumtingatur.Quofacto,sensimoleumeffundaturinphialamaliquam:rursusaliudoleumterebinthinesuperinfundatursulphuri:iterumqueinbalneodigeratur,&effundatur.Quodcumquater,quinquies,ueltotiesfactumfuerit,donecoleumnonampliustingatur:collectumoleumomneinbalneoMariaedestillandumest,&remanebittincturainfundocucurbitae,plurimorummorborummedicina.Oleumsulphuris.Siuisautemsulphurisoleum,sicextrahes:uasuitreumhabetoorisampli,&concauum,incampanaeformam:ubilutoilleueris,pedeferreosuspendaturfilo,inferiusautemamplumreceptaculumlocato,utemarginibuscampanae,extillansoleumrecipiat,cuiusmedioterreum,uelferreumaccommodeturuassulphurisconditum:ignemtuncsuccendito,&dumcomburitur,aliudrecentiussuperindatur.Namdumuriturconsumeretur,erigenssefumus,uasisqueferiensfundum,humectisexhalationibuscorporescit,&reciprocansinoleumcoalescit,acindedilabitur.Aliudignemadmittens,&detinens.Uiuumcapesulphur,nonignemexpertum,aciuniperioleoportionibusaequisremisceto,&igneuitreiscucurbitisoleumelicito:innecessariisutitor.Io.BaptistaPorta.DeSecretisCinnabaris.Cap.Xi.Modusparandicinnabaris.Omnes,quisecretis,&rebusmetallicisdelectantur,artemconficiendicinnabarisagnoscunt,sedinparuaadmodumcopia,utduarumauttriumlibrarum.InGermaniauero&Galliaquidam,grandesfacientesmassas,quasinItaliamaduehunt.Quarecumipsioccultumhocteneant,nosadcommunemutilitatem,inpublicumedereuoluimus.Sumitoargentiuiuipartesnouem,sulphuriscitrinipartesduas,quidamsumunttres,aliiquatuor,aliicumargentouiuoequantpondera.Namadpingendum,sulphuriscopiaabessenihilpotest,quinpotius,cinnabarisaccenditruborem:adaliauero,tresautquatuorunciaesulphuris,insingulasargentiuiuilibrassatissunt.Sulphurinpatella,siueollaaliquaamplaadignemponatur,utliquescat,liquatumabigneremoueaturpaululum:deindepositoargentouiuoinpannoaliquo,addatursulphuri,sensimcomprimendopannum,&continuomiscendo,donecoptimepermistum,frigidumquefuerit.Hisoptimemistis,&frigefactisctis,materiaeximatur,contundatur,atquesubtiliterconteratur:deindecribretur,&fiatpuluis,dequosumitotantum,quantumuolueris,&ponaturinamplamcucurbitamuitream,lutosapientiaeobductam.Uerumcucurbitamplenamessenonoportet,sedadquartamsolumpartem.Quibusfactis,ponaturcucurbitainfornacesupercineribus,&coquanturprimoignelentoperhorastres,deindeaucto.Uerumsimagnamcopiamefficereuoles,addesensimpulueremalium,miscendosemperbaculoaliquo,cucurbitacontinuesuperignestante.Sedutresperfectefiat,infundibulumincucurbitasitumesseoportet,perquodbaculusinsupremapartecircumlutoobductus,itautinfundibulios,cumdemittiturbaculusobturet,quocontinuemateriapermisceriqueat.Quibusfactis,acprimopuluereadignemperhorasquinquecocto,donecuelomnino,uelparsaliquaeiussublimatafuerit,addanturduocochleariarecentispulueriscalidi,attollendobaculum,utiniiciqueat:deinderursusdemittendo.Poniturautembaculus,utaliuspuluisiniiciualeat:namnisiponeretur,cucurbitaeositaapuluereadhaerenteobstrueretur,proptersublimationem,utaliusaddinonposset.Atqueinhoctotaarsconsistit,adconficiendasmassasquantumuismagnas.Sienimmateriasimuliniiceretur,tuncantequammateriasublimaretur,cucurbitaipsafornaxqueliquesceret.Quareperpartesponendaerit,utcumprimaparscocta,atquecucurbitaecircumadhaeserit,aliaaddatur,atqueinfundocucurbitaecoquatur,donecitidemutprimaadhaereat,atquerubescat.Atquesiccontinueaddendopuluerem,fietmassacinnabarisinsignis,cuiusinmedioforamenerit,abaculocontractum.Quodsiforamenquoqueobturareuoles,additopuluerem,baculopriusextracto:deindeorecucurbitaeobstructo,coquitotandiu,donecpuluisinmedioquoquesublimetur,adhaereat,&obstruatforamen.Atquehicestmodusconficiendicinnabaremoptimus,atqueinItaliahucusqueincognitus.Caeterumhocanimaduertendumuidetur,utbaculusaliquandomoueatur,attollaturquenepuluisadhaereat,obstruatqueinfundibuliforamen.praetereasiignisquoquemagnusatquecontinuussit,nihilnocebit.Alexius.Cinnabarisquomodofixusreddatur.lamtertiiordinismedicinasaggrediopportunumfuerit:siquidemsciomultumanimosabhuiusmodilectionedetinuisse,cumalibriinitionilaliudconcupierint,sicpecunieluxusirrepit.Nuncprofundioranaturemysteriapanduntur,apudeostamen,quinummosexoptant,siferealiquisest,quieosnondepereat.Etsialiasabantiquistertiiordinismedicinastradidimus,cumnobisnonsiteorumcopia,inaliudtempusfortassedifferrecensuimus.Multisunt,quimultapericlitauereexperimenta:quorumea,quaelucrosiora,&expeditiorasunt,trademus.Etexiisprimocinnabarimfixumreddere,quiidfacerequaesierit,itafaciundumessecenseo:cinnabarisconfractaepartesadmagnitudinemiuglandum,uitreoinuasecapacitatiseiusdemargentipondereiamtriplicato,uelmaioridisseminatascondito,&uicissiminsparsas,lutomunias,&resiccarisinito,sinminusinSolem,utrepetasoportebit:indecineribusimmersumtandiulentoignidecoquas,quousqueinfractumplumbeocoloreliuescit.quodsinecsicquidem,iugemoperamimpendas,dumadidperuenerit:indeplumbiduploeluas,acelorumexaminibusomnibusexpositumpertinaciusobstabit,maiorisponderis&uirtutis:&quolenioriuterisigne,tantofeliciusresperagetur.Sicueroanimaturargentum,&amissumresarcietur.Sublimatouiuoargentoexacetodistillatobulliat,indeuiuumargentumremiscebis,&uitreorecuruouaseuiuumargentuminigneminferuefactodeuolet,&inreceptaculumdilabatur,&seruetur:ponderis(sisapis)parumamisissecomperies.Alitersic,&citius,&lucrosiussicfacies:Infractascinnabarispartesadtesserarummagnitudineminoblongumlinteumsacculumaccommodabis,ollaelateribusundiquedistantem,indelixiniumperacerrimumfundasexalumine,tartariduplo,uiuecalcisquadruplo,&cineribusroborisaequaliportione,confectum,utifierisolet,uelrationealiquaparandum:perdiemebulliresinas,exime,&ebulliatcumoleo,ingemoperamimpendas,&integramcumnoctediemsinitoquoqueillicesse,&exemptasexoleocinnabarispartes,ouialbuminesubactoperlinito,acintertiaparteelimataeargentiscobisreuoluto,infundoaptiuasissubsternito,ritefigulariacretamunitum,utdiximus,ignemadhibediebustribus,&tampostremoaugescat,utignicedat,&fereliquescat,detrahe,&exfoecibusextremoargentiexamineperluito,&aduerum,&naturalededucito.Sic&aliterfixumredderepossumus:sictestaceoinuasetotundoundiqueclauso,ubiexilispiramentocinnabarimimmiseris,glutinoexouialboreillinas,neuiigniscarbunculet,igniaccommodato,paulatimuigorando,uellignorumserratura,quousqueeundemcontraxissecoloremcernes:nefestines:opusenimomnecorrumpit,&sepeaphilosophispraeceptumnosces:sedhocministeriumquaeritmaius.Necaliterinutiliterfixumredditur,ustoaereinsparsofictiliinolla,priustamencalcanthodisseminato,&calceexpletapertinacimuniaturluto,&triduouitrariorumfornacirelinquatur,detrahe,&argentumaesretinebit,sirectehaecanimaduertes,nonparumnanciscerislucri:omnibusenimantestat,quitaliparanturarte,facultate.&sructu:necpaucadixissepoeniteat.Idautemingeniosorumreperitdiligentia,uniuspharmacopolaeexemplo,quicumcinnabarimconficerequaereret,inargentumcasuoptimeuersuminuenit.Utiliusfixumredditur,sicinnabaris,arteconficitur,sulphurenonadustibili,acmaioriparte.Io.BaptistaPorta.Cinnabarisparandimodus,adscribendum.Cinnabari,cumsuperlapideporphyriteoptimeaquacommunicontritum,deindeexiccatumfuerit,ponaturinuasaliquodosseum,ueluitreum,urinaquesuperinfundatur,relinquaturquesicaliquandiunamfundummateriapetet:posteaauferatursensimurina,atquerursusrecensaddatur.Quodcumocties,autdeciesfactumfuerit,optimepurgatumerit.Quibussicsehabentibus,sumitoouorumalba,optimeagitata,&inaquampuramdissoluantur:eamaquamsupercinnabarimeffundito,uttransuersumdigitumemineat,rursusquesimulagitato:deindecumresiduumfecerit,auferanturoporumalbasensim,rursusquerecentiaaddantur,fiatquehoctoties,quotiescumurinafactumfuit.Hocquidemnullaaliarationefit,quumutfoetensilleodor,exurinacontractuseuanescat.Hisomnibusfactis,addanturalbuminaouorumrecentia,misceanturoptime,&fiatliquoradscribendum,&pingendum.Ceterumhicliquorinuasealiquoobturatoseruanduserit:deindecumquishocutiuolet,lignoaliquomiscendus.seruaturetiamdiutissimeincorruptus.Alexius.DeSecretisAuripigmenti.Cap.Xii.Auripigmentumsublimare.Primoteraturauripigmentum,uttenuiuspoteritfictilemollamintusuitreamconiicies,&oleuminfundatur,quodnonminusdodrantesuperemineat,lignearudemiscendosemper,nefundoinherescat,resiccatumterito,similemqueimpendasoperamaceto&acrilixiuio,puluis,demumcumtartaro,uiuacalce,erisueramentisinuaseclaudaturuitreooblongo,&concamerato,nonadsummumusquelabrumreplendum,sedmediotenus,riteuenterforaslutomuniatur,&adSolemconferto,sinitoqueinSoleesseusquedumresiccatumfuerit,&igniresistereualeat,clibanoaccommodabis,osneclaudas,neocclusospiritustranguletur,coercitamquesuspiretauram,leuisuerberetignisfundumuasis,indepaulatimsenisconcrescenshorisignetandemcandeat,eiusqueuipetatfugitiuaparsuasiscameras,ibiqueinargentumalbumcongestuminsideat:uasfrange,detrahe,adusumrecondito.Euenitidemindescensu,naminpraecepsfaciliusfertur.Siuerofuerintcorpora&grauia,aliisadiunganturleuioribus,utfaciliusascendat.Adhuncmodumcaeteraetiammetallasublimaripoterunt.Io.BaptistaPorta.Oleumauripigmentisiuearsenici.Auripigmentumcumduplosalisnitripondereconteritur:deindecarbonibussubdioaccensiscatinusimponitur,siniturquedumexcandescat,huiusposteaChymicusassidens,auripigmentumimmtttit:quodlentoigneliquesceresinit,donecnonampliusebulliat:moxrursustantuminiicit,idemqueutpriusexurerepermittit.Hoctandiuagit,usquedumsatisiniectumfuerit:atquetuncconsumptoiamsalenitri,igneuehementioreperhorasquatuor,autquinqueurget,quoadauripigmentuminfundobutyriinstarliquefactumresideat,refrigeratumqueaerionitorealbescat,postconteritur,imponiturquemarmori,&inlocohumidioreadliquoremresoluitur:quitandemsingulariartificioexampulladestillatur.Hocauripigmentioleumcummelleillitumcrassitiemextenuat:terebinthinaexceptumelephantiasimabigit:aniulceribus,&iis,quaecicatricemaegreducunt,prodest.Paracelsus.DeSecretisChrysocollae.Cap.Xiii.Chrysocolla,quamBoracemuocant,quomodopurganda,&multiplicanda.QuamnuncBoracemappellant,abantiquischrysocolladicebatur,cuiusduogenerafuere,&naturale,&artificiale,utexDioscoride,Plinio,aliisqueconstat.Eautebanturinquibusdammedicinis,atqueadaurumconsolidandum,quaetiamhodieutuntur.Inestenimeiuisquaedam,liquefactionemmetalliadconsolidandumaccelerandi.Utunturetiamhacnostri,adauri&argentiscobemliquefaciendam,atqueinunumcorpuscogendam.Praeterea&mulieresquaedamadfaciemdealbandam,&cutemmollem,uenustamquereddendam,proptereaquodnequedentibus,nequecutiullamperniciemafferat.Apudueteresreperiebaturuiridischrysocolla,quaehodienequeinueniri,nequepararipotest.Habeturquidemanostrisalbauna,alteranigra,quaefortassisnonnihiladueterumuiridemalludit.Alba,infrustulalongaformata,&neruosa,aluminisimilisest,ita,utuelplurimidecipiantur,uelaliosdecipiant.Namsuperignemdepositaebullit,atqueinflatur.remanerposteaalba,spongiosa,&fragilis,aluminisinstar.Cognosciturautemdifferentiaaperitis,interalumen&chrysocollamtribusmodis:quorumprimusestexsaporesumptus:siquidemaluminissaporquodammodosubacris,&astringensest,cumneutrumhorumchrysocollaeinsit,sedferesaporeminsipidumcontineat,utmediussitinteroleum&lactisserum.Quareplurimiimpostores,cumaliosdecipereuolunt,ponuntaluminisfrustainoleoamygdalino,&lactissero.Suntpraetereaexiis,quiadduntmel,uelsaccharum,utsaporaeris,astringensquealuminisobtundatur.Reperiuntur&alii,quiadignemliquantrespredictas,addendosalnitrum,sodamherbam,exquaalumencatinumconficitur,uelsalalkali,tartarum,alumenexuinifaecibus:deindeinlocofrigidoformantlapillos,simileschrysocollae,sedaliquomododifferentes.Namchrysocollaelapillisuntlongi,aluminisueroquadrati.Secundusmodus,alumen,cumustumadignemfuerit,plurimummateriaerelinquitustae,ita,utplusquamanteaesseconspicitur,minimumenim,quodabustionerelinquitur,existit.Tertiusdeniquemodus,quoaluimenachrysocolladignoscitur,est,quodmetallaalumennequeliquet,nequeitabeneconsolidet,utchrysocolla.Namquodetiamaloquomodoliquefaciat,idaccidituirtutesalnitri,salisalkali,&tartari,quaealiquaexpartecolliquationemiuuant.Caeterumcognoscipotestexhoc,quodsalnitrumadignempositumstridet,&scintillat.Quidamexpraedictismisturisinserolactisdissolutis,&inlapilloscongelatis,componuntlapides,uerumsaporesalsos,lucidos,&inliquandonimisuehementes.Quareuolentesaurumconsolidare,autargentum,ipsumaurum,uelargentumunadissoluunt.Quaesaccharuminsecontinet,aurouelargentosemperinducitmaculas.Fiuntetiamcompositionesquaedam,queetiamsiuim,utchrysocolla,consolidandi&colliquandiobtineant,tamenforma&saporedifferunt,quarumaliquaspaulopostrecensebimus.Sedutadueram,&perfectamueniamuschrysocollam,quaenostristemporibusinuenitur,dicimus,superioribusannisconsueuisseexAlexandriaaduehidoliolaquaedam,adipequodamplena,ininediolapidesparuuloscontinente,quodpastamchrysocollaenominant,quamArabumscriptoresquidamueteresnitrumAlexandrinumappellant.Hisceuerotemporibusexoccidentequoqueaduehitur,nescioquadecausa,anscilicetibifactasit,uelaliunde,nempeexIndiaapportetur,propterquodmagnamsuperioribusannishicfuissepenuriamintelligerent.Eoenimtemporeunciaunauendebaturcoronato,uno,quonunclibrafacilehaberipotest.Modusautemparandiiisinlocissicsehabet:Inauri&argenti,atqueetiamaerisfodinisaquamquandaminueniunt,quae(quemadmodumegoipsenonsolumuidi,sedetiamsumexpertus)perseipsaestapta,atqueperfectaadconsolidandum,liquandumuelaurumuelargentum,idquodetiaminGermaniaequadampartesuperiorecomperi,ubisimilisaquainuenitur,omnibusadhucincolisincognita.Sumunthancaquamunacumfaecibus,quamcoquuntadcertumspacium,quaesiccolata,spaciotemporisinlapidesparuos,salnitrohaudabsimiles,cogitur.Quoniamautemhilapidesconsisteresicnequeunt,seddissoluuntur,fit,uthislapidibus,unacumsuisfaecibusinfundorelictis,tanquamnutrimento,axungiamporcinam,uelalteriusanimalispinguedinemaddunt.Hocfacto,adfodinasseseconferunt,ibiquefossamamplamfaciunt,cuiusfundum&materiainsternunt,&superhanclapillos,quosdiximus,collocant,deinderursusadipismassam,moxiterumlapillos,atqueitaperguntadeam,quaeplacetaltitudinem,alterumsuperalterocollocantes,sictamen,utextremumstratumsitexillapinguimateria:ibipermensesaliquotapertamrelinquunt:quanquampleriquehaecomniadomiinterra,autinamplisuasisfaciunt.Cumautemlibetuendere,atquealiomitteredolia,uelparua,uelmagna,utuidetur,eamateriaunacumlapidibusreplent,&hocpastamchrysocollae,siueboracisappellant.Mittuntetiamexiamdictislocischrysocollam&lapillosabsqueiamdictapasta,sedeoparatosmodo,quoiamdiximus:quoniamabhinctrigintaannosmaiorcopiafactitii,quameiuspinguismassaeafferebatur:proptereaquodinItaliaeautinesciebant,necreparare,autpurgarelapillosnorant:itaquenulluseratfereeiususus,praeterquaminquibusdamdistillationibusadfucusmuliebreseliciendos.UerumtandemquidamUenetus&mulierquaedamabipsoedocta,idrefingere&conficerecoeperunt,atqueindemagnumquaestumfecere,donecpaulatimconficiendimodus&aliiscoepitinnotescere:quamuisaliismagis,aliisminus.&fortepaucisunt,quieafacilitate,&bonitatefacerenorint,quamnoshicperfectetrademus.Sumitoitaquehancmassam,eaminquam,quaeplurimosinselapilloscontinet,&rancidaminimeest:quoniamindicatesseueterem,&lapillosessecomminutos,atquemagnaexparteconsumptos:deindeinlibrasdecempastae,aquaetepidaemediamsitulammisce,&poneinuasealiquotestaceo,manibusbenepinsando,&miscendo,panisinmorem.Quodcumfactumfuerit,coleturoptime,apidesqueincribrorelictieximantur,ponanturqueincatinum,superinfundendooleumoliuarum,utinacetariisconficiendisfierisolet:deindecumadSolembenepurgati,&unctimanibusfuerint,ponanturinsacco,misceanturqueprobe,quomodosacchariconfectionessolent,&seruenturinligneisuasis,tanquamoptimachrysocolla.Quodsireficere,&multiplicareuoles,sumitoaquamillamcolatam,atqueadignemlentumcoquito,adperfectamusqueconfectionem,spumandotamfaeces,quamspumamaccurate.Coctionemautemesseperfectam,tribusmodislicetcognoscere,primosiaquaeguttasuperunguempositanondiffluit:secundoadmodumsyruporum,siinchartahaereat,aut,quodesttertium,sifuniculusineaextinctus,&interdigitosductus,asperitatequadamdigitostentarit:sicoctafuerit,cacabusabigneauferatur,&operculoadhocapteparato,nequidsordiumingrediqueat,operiatur:moxinfusoriscumulosepeliatur,superquefurfur,crassioribuspannis,autlodice,autculcitra,presseadmodumcontegatur:possesetiamfimocalenti,peroctoueldecemdiescondere.Quodcumfactumfuerit,auferatur,&inueniespinguedinemquandam,siuecrustam,insuperficie,quamdesumptamsepones.inueniespraetereatanquamglacieifrustula,quaepariterexempta,inquealiouaseposita,aquadiligenterelues,&inumbrasiccabis.Quofacto,illoslapillos,quiinsetaceocribromanserant,cumhisnouissimismisceto:indealuminisexuinifecibusalbi,sednonexeo,puodprospecimineproponisolet(namidinutileest)sedexoptimo,librastres,salnitriunciasocto,aquaecommunissitulastres.misceantur,&ponanturadignemlentum,despumandobene,donecperfecte,utprius,coctafuerint.Quofacto,auferaturabigne,&reponatur,donecoptimeresideat,tumsumitohuiusaquaesitulamunamcumdimidia,ponaturadignemlentum,&cumferuereincipit,additopraedictipinguedini,uelcrustae,siuecutis,superiusexemptaelibrasuii.cumdimidia,coquanturquantumsatisest,utprius.Tumabigneremouebis,ponesqueinligneouasealiquo,supraqueuasduosbaculos,decussatimcollocato,equatuorbaculorumangulissingulosfuniculosalligato,sedutfuniculitendanturadsingulacapita,plumbifrustumappendito,acsicinmateriamdemittito,itatamen,utafundodigitosquatuorabsint:hocautemfit,utmateriaadfuniculosadhaerescat.Hisrebusadministratis,eomodocondes,utaliudsuprafecisti.Hocauteminsacco,idest,foueanonponitur,sedubieximendumerit;quodfuniculisadhaesit,pennaoleoimbutalinitur,reliquumuerocacaboadhaerens,oleoeritconspergendum.Caeterumlapilli,quieximentur,nonsintminoresauellanis:quiautemminoressunt,relinquanturinaqua,acrursuscoquanturutsupra:atquesiccontinuando,donecomnisaquainchrysocollamconuertatur.Uerumhocnotandumuidetur,utprimaemassaeinaquatepidadissoluendaeaddatur,cicerisinstar,coagulileporini,quomeliusreliquaechrysocollaepartescoagulentur.Alexius.DeSecretisSalium,Cap.Xiiii.Salalkali.Fiatfossa,cuitransuersimimponanturligna,quibussupponaturaceruumherbaekali,&accensoigne,fiatutinfoueamstilletliquorexherba:quiliquortandemconcrescit,&fitsalalkali,colorispartimnigri,partimcineritii,ualdeacris&salsus,utetiamcorrodat.Ioan.Baubinus.Salammoniacumquomodosublimetur.Salammoniacumsublimatur,uelexsquamaferri,uelexarenarepurgata,uelperfaeculasuiniexiccatas,&insalemredactas,hocmodo:Salammoniacuscumaequalisquamarumferripondereconteritur,inditurqueuasi,&igneprimumexiguo,posteaadauctioreurgetur,donecexcandescat:ineoquecalorisgraduseruaturhorisduodecim:deinderefrigeratisomnibus,eximituridquodeleuatumest,&cumparisalispraeparatipondererursuminaltumpellitur,utantea:idquetotiesreiteratur,donecsalniuisinstaralbescat.DeSecretisUitri.Cap.Xu.Uitrielaborandimodus.Moduselaborandiuitrumconstathocmodo:Frustauitriexcocta,&omnigenerecolorum(haecautemUenetiis,utpleraquealiapulcherrimafiunt)candelaeexponuntur:&utintenuitatemquamuolueris,atquemollitiemdeuenerint,confestimadmotaloco,annexaquefranguntur,autextenduntur:&obceleritatemhaecambabusmanibusfiant.Difficiliusestinhis,nonutinaliisinitiumassequi,quamexmitioexactamartem.Cardanus.Uitrumfictitium.Fitetiamnumproadulterandisgemmisuitrumfictitium,&illudexuitrialbumineparant,quodaliiexarenafluuiorumquorundam,&herbarumcineribusconficiunt,sicefficies.Multaouorumalbuminasimulexagitabis,iisuesicamimpleas,indeinollamaquaeplenamferuentisimmittas,acdiucoquisinas.detrahe,&permultosdiesresiccaricurabis,locotamennonpuluerulento:namnonrelucensuituperatur;&siclapidescet,utinuitriduritiemtranseat.Siautemcoloratumredderequaesieris,coloratisaquisebulliresinas,sitopazion,aquacrocoineadissoluto,sipyropum,brasilisrasura:sicaliostingito.Arsinitripondus,uelgemmaenonexplent,ponderososimmiscetocolores:uticinnabarim,argentiuiuiubertatenonleuem,sicuitripondusimitabimur,nontamenduritietamrobustissima,utscalpturispertinaciterresistat,necradiabnuatlima.Ioan.Bapt.Porta.Uitrumutmollescat.Uitrummollescitmaximeplumbo.tenaxfitdiuturnacoctione.plumbummetallaqueincalcempriusredigereoportet:absumiturenimparsimpurior,&opaca,&uisilliustameninuitromanet.Cardanus.Uitrumutdiuidas.Utuitrumdiuidas,filumsulphure&oleoimbue,locumcircunda,accende,repete,doneclocusoptimeincaluerit,indestatimfiloalioaquafrigidamadefactorursuscircundabis:frangiturenimeoloco,acsidiuisumfueritadamante.Namqueexadamantecertius&exactiusdiuiditur,sedlongioretemporeopusest.Etrursusrotaaenea&smiride.Cardanus.Uitrumquomodomollescat,aliter.Siinsanguinehirci,&succosenecionisuitrumefferbuerit,autmaceratumfuerit,reddeturtammollequamestcera,uelargilla:sicutquiduisexeofingipossit.Prioriueronaturaerestituetur,siinfrigidamdemergatur.Geber,&Albertus.Aliterutmollescat.Sisanguishirci,&cineresuitriaequispartionibusmittanturinacetum,deindechymicoorganodistillentur,&inexceptamaquamuitrummaceretur;plicatile,cereum,acductileeuadet.Indurabituruero,acpriorinaturaereddetur,siinfrigidammittatur,ueleademlauetur.Exsecretiscuiusdamingeniosiuitriarii.Mizaldus.Uitrumuirideutfiat.Uitrumuiridefitexcinerefilicis:salsumenimaliquidcontinet,&chalisimile:undemeliusredditur.Cardanus.Chiystallusutfusilisfiat.Chrystallumterito,&incerniculointenuissimumpulueremsubcernito,cumtartarisalismedietate,exaquaorbiculoseffingas,&crudofictiliualidissimofornacisignetotacandeatnocte,necliquescat,aptedeindeuasecolliquetur,sedomnibuslongeasordibus:sienimfoetulentusfortassefuerit,arguitur,&dolusdetegitur,sedinoffensainterniteatperspicuitatequodsisalisplusculumsuggeratur,celeriusliquefit.Assolentmulticrystallumpraepararealiter,utfaciliusliquetur,sic,&operioptiorest.Ferreumcochlearcapiturmagnum,lutomuniunt,&infractascrystallipartesignicommittunt,dumillaeincandescant,indetartarioleorestinguunt,idmultotiesinnouant,&aereomortarioterunt,utfaciliuspuluiscolliquetur.Hocinadulierandisutimurgemmis.Io.Bap.Porta.Aduitrumferruminandum.Albumenouiconquassatum,calciqueuiueadmissumuitrifragmentaferruminant,actestaceaquaequeitaglutinat,utdissoluinequeant,propterlentoremactenacitatemglutinosam.Mizaldus.Aduitrifragmentaconglutinanda.AccipeUernicemliquidam,crassam,&inueteratam,cumquafragmentauitriconglutina,coniungebene&liga,nequouismododisiungentur:deindeponeadSolem,uelfornacempermultosdies,donecoptimesicceturuirnix:quaedemumcircumhaerentcultellodextreabradantur:&eruntoptimeglutinata,itautnequeliquore,nequealiaaliquareunquamaglutineliberentur.Cauendumtamen,neliquorcalidusseuferuensinfundatur.Alexius.Uitraquomodoconglutinanda.Accipeuiridisaerisquisatisest,incorporeturbenecumuerniceliquida,&utere.Roscellus.Glutemaduasalapidea.RecipeMinii,cerussae,calcisuiuaeuernicisscriptoriaean.◉s.omniaintenuissimumpulueremredacta,cumquatuorouorumalbuminibusincorporentur.Roscellus.LiberX.579[RecipeUernicisliquidae.}Boliarmeni}{an.q.}Cerussae.suficit]Misce.Idem.AliudadIdem.[RecipeUitellorumouorumq.s.Uiridisaeris,parum.]Misce.Idem.AliudadIdem.[RecipeUiridisaeris}Minii}Uernicisliquidae}{an.q.sufficit]Misce.IdemGlutemaduitra.[RecipeSaliscommunisinaquadissolutiCineriscribrataean.◉.i.Farinaesiliginis◉.ii.]Misce,&utere.Roscellus.AliudadIdem.[RecipeCornucerui}Laterumtritorum}PicisGraecae}Spumaeferri}Albuminumouorum}{an.q.sufficlt]Misce.Idem.Aliudaduitra,&uasaterrea.[RecipeCalcisuiuaeOssiumanimaliumCerussae◉.i.Minii◉.ii.UiridisaerisTartarian.◉.ii.]Omniaintenuissimumpulueremtrita,cumuernicaeliquidacommisceantur.Idem.AliudadIdem.[RecipeCalcisCerussaeAlbuminumouoruman.q.sufficit.]Misce.Idem.Glutenaduitreauasaconiungenda.[RecipeUitellorumouorumFabarumrecentiumCalcisuiuaean.q.sufficit.]Misceantur.Roscellus.Aliudaduitra,&lapides.[RecipeUitritritiCalcisuiuaeLactisficuuman.q.sufficit.]Misce.Roscellus.AliudadIdem.[RecipeCeraenouae}PicisGraecae}Masticis}Olibani}Laterumtritorum}{an.part.i.]Terendatriturentur,&adignemmisceantur.Idem.Aliudeiusdem.}{an.part.ii.[RecipeSulphuris,}Masticis}Olibani}Picis}Cerussae}Cinerisparum.]Misceanturomniabeneadignem,&utere.Aliudeiusdem,adidem.[RecipeCalcisuiuaetritaeUernicisliquidae.Albuminumouorumana.q.sufficit.]Triturentursimulsuperlapideprophyrite&fiatglutenprolapidibus.Aliudadidem.RecipeMasticis◉.s.ceraealbae,Uitritriti,Laterumtritorumana.◉s.misceanturoptimeadignem,&fiatglutenprolapidibus.Roscellus.Speculorumcompositio.Speculachalybeauocata,fiuntexaerispartibustribus,stanni&argentiparteuna,antimoniidecimaoctauaparte.Aliqui,imoplures,argentumcompendiicausarelinquunt.Sunt,quiexstannilibra,aeristriente,colliquatisiam,actartariuncia,auripigmentialbisemiunciaadditis,acdonecfumumemittantsuperprunasdecoctis,laminasconficiant.Deniqueexceptummetallumliquatumdenuotabalisadrectitudinemformatis,calefactis,&fumolachrymaelaricissiccatis,&uitistinereleuigatis,inspeculifiguramdeducunt.Postaqua,&arenatabulaeglutinoannexumleuigant:indesmeriglio,autpuniceleui,quartostannicalce.Argenteauerospeculaminorenegetiomiscentur,quandoquidemipsumpersesolumargentum,quasiidpraestat,quodaspeculisrequirimus,uerum&illustrius,&minorenefranganturpericulo.Cardanus.Speculaquaeiunloreseffciunt,Speculaquaeiunioreshominesrepraesentant,suntquaerugasnonostendunt,&rubrialiquidimmistumhabent.Porrorugasnonostendunt,quaecunquenonsuntomninoexquisita,sedtamensplendida,itaque&taliauidimus,&casu&artefiunt,utquaedamdecennioiunioresredderent.Idem.Quomodoresmultiplicatauideripossit.Interludos,quicircumferuntur,nonparumiucunditatisestspecilluminstrumentumuitreumillud,quodoculisapponimus,utcommodiusaliquidintueamur.nequeenimexhis,quaeoculosfallunt,potiorreperiripoterituia,quaminmedio(eoenimpermutato,permutanturomnia)illudergoasolidioriuitromaioriquecrassitieparetur,utaptiusinfacies,&angulosaccommodetur,quibusaliquidnumerareuolumus:ineorumtamenmedioangulimetamhabeant,&oculorumcongruataciei,utdisgregeturuisus,neuerumconspicerepossit.Epluribusergosuperficiebusiamparatis,oculisapponi,&sialicuiusfaciemintuebimur,Argumueloculatumtotum:sinasum,nonnisinasum:sicmanusdigitos,&brachia,utnonhominem,sedPoetisfictumBriareum,sinummumuiderecontigerit,multosnonunumconspicies,utnecmanibustangiualeat,sedtangentemsaepeludat:meliusquefueritcumeodare,quamaccipere.siintriremelongiusintuearis,armatauidebiturclassis.Siinambulantemmilitem,exercitusagminefactoincedens:fitqueutresgeminariuideatur,&duplicescereashominumfacies,binaquecorpora:&hincfiuntdiuersiconspiciendimodi,utresunaaliauioeatur,quaeomniaquaerentibus,&explorantibuspatefiunt.Io.Bap.Porta.Speculisplanis,utcaputdeorsum,pedessursumuideantur.Siquisplanisspeculis,sursumpedes,caputuerodeorsumspectareconspiciat(quanquamidrepraesentandipropriumconcauisspeculissit)planistamensicefficereconabimur:Speculaplanabinasecundumeorumlongitudinemcollocabis,utsimulhaereant,nehincindeagiliterdimoueripossint,rectumqueefficiantangulum:ubiriteparatumfuerit,secundumlongitudiniscohaerentiamfacieiopponatur,utinunomedia,inalioreliquauideaturfacies,tuncspeculolaeuo,ueldextroinclinabislatererectiusinspectando,&caputintorqueriuidebitur.cumsecundumeorumlatitudinemfaciemdissecabunt,fietimagohuiusmodi,utcaputinfra,pedesuerosupralocatiuideantur:quodsiamplumfuerit,totusspectabiturinuersushomo,idautemmutua,&multiplicieuenitreflexione:exunoeniminaliudresidit,utobtortumuideatur.Idem.Speculumoccultadetegens.Speculi,quooccultauideamustalisestcompositio.Planaduospeculaexcrystallofactitia,qualiaUenetiisfiunt,quinonadeoutchalybeauitiantur,aequaliaaduiguemiungeita,utalteriuslongitudolongitudinireliquiadamussimhaereat,&utcircaaxempossituelutintegumentumcircumuolui,sicutsuperficiesuniuscumalteriussuperficiequandoqueunumplanumefficiat:quandoquesolidum,rectum,obtusum,acutumque,utlibuerit.Tuncinsublimispeculumimmobileedirectolocisuspendeslatentis,itautspeculifaciesplanotuoperpendicularisimmineat:speculiautemmobilisfacieslongitudinemlocoquemdesiderasoppositamhabeat:tuncquicquidgereturincubiculoillo,modoluxadsit,circumuolutomobilispeculo,donecaequalemangulumfaciat,quodoculustibideclarabit,dumquodquaerisuides,spectabisomnia.Quodsilocus,quemuideredesiderassublimiorsit,quamille,inquoes,editiorelocosuspende.Cardanus.Speculum,inquoeacernuntur,quaelongealienisinlocisgeruntur.Eademratione,siuelisquodproculfit,quinquemilliapassuumuidere,&interiectismuris,utinhostiliciuitate,editolocospeculumadperpendiculumseufinitoriaequidistansquammaximumsuspende,aliudueroinmanuhabens,utilliusfaciesrespiciat(nonprorsussupina,nequeadperpendiculumexquisiteerecta)speculumquodsuperiuscollocasti,demumsensimteedirectoprimispeculielongabis,paulatimque,acalternatim,mododextra,modosinistrainflectens,doneclocumplaneconspiciasinspeculotuo,tuncilluduixmouensasitu,uidebisquaecunqueillicagintur,&fiunt:necaliudesthuiusrei,utdixi,quammachinarumhostiliumignearumimpedimentum.Idem.Speculumeplanis,inquouniusreiimaginespluresappareant.Speculumautemeplaniscompactum,cuisiunaresdemonstrabitur,plurailliusdetsimulachra,prudensinuenituetustas,utePtolomaeiscriptispercipitur.cuiustalisestcompositio.Planatabula,uelloco,quotaleerectumquaeris,hemicyclusdisponatur,&hancsecundumimaginummerumaequediuidaspunctis:iischordassubtendas,&absidesabscindantur:indesimilislatitudinisparalelogrammaerigasplanaspecula&altitudinis,firmiterglutinentur,&accommodenturneconuellipossint,secundumlongitudinemadiuncta,&superplanamsuperficiemerecta,postremospectantisoculuscirculiloceturcentro,utuniformemadomniauisumhabeat,singulissingulasspectabisfacies,&incirculumdispositas,utiinchoreissaepeuisitur,ueltheatralispectaculo:IdeoabeisTheatricum,uelTheatraledicitur:ecentroenimfacessenteslineaeperpendicularesomnes,supereorumsuperficiemincidunt:inseipsasergoreflectuntur,sicoculoimaginesafferunt,depromensunaquaequesuam,sicdeuoluendodiuersaequesitumeuariando,uarios&diuersosmonstratsimulchrorumsitus.Io.BaptistaPorta.Speculummultiuidumconstituere.Speculumconstruitur,quodpolythaton,idestmultorumuisibiliumdicitur:illudenimaperindo,&clandendosoliusdigitiuiginti,&pluridemonstratsimulachra.sicigituridparabis.Aereaduospecula,uelcrystallinarectangulasuperbasimeandemerigantur,sintqueinhemiolaproportione,uelalia:&secundummultitudinislatusunumsimulcolligentur,utlibriinstarapteclaudi,&aperiripossint,&angulidiuersentur,qualiaUenetiisfactitaresolent:faciemenimunamobiiciens,inutroquepluracernesora,&hocquantoarctiusclauseris,minoriqueluerintangulo,aperiendoautemminuentur,&obtusioricernesangulo,paucioraconspicienturnumero.Sicdigitumostendens,nonnisidigitoscernes,dextrainsuperdextra,&sinistra,sinistraconuisuntur,quodspeculiscontrariumest,mutuaqueidacciditreflexione,&pulsationesundeimaginumuicissitudoest.Idem.Speculum,inquodorsumtuumuideas.Quodsidorsumtuumuidereuelis,speculisduobusplanisidcommodeassequeris,quaequantummaiorafuerint,eoeruntetiammeliora.Primumretrocollocabismediosituintersupinum,&rectum,alterumsublimioreloco,quamtusismediosituinterpronum,&erectumanteoculostuos,optimequequaecunqueintergohabesuiderepoteris.Meminerisetiamsi,gratiaexempli,annulumexaduersospeculocollocaueris,annulusuero&ipsespeculumsit,uelutinclusoSaphiro,uidebisinspeculoimaginemannuli,cuiusgemmaimagotuaapparebit:hocautemexmultiplicireflexionecontinget.Idemininduobuscontingetspeculis,&multomaioremiraculointribus.Cardanus.Speculum,utUterum,&gulamuideas.Atsiprofundaobscuraque,utUterumgulam,cubiculumtenebrosumuiderepropositumsit,amphorammagnamaquaplenamuitreamcollocataedirectoloci,&lumenpostamphoram,utamphoramediasitinrectalineainterlrmen,aclocum,quemuideredesideras:indeomnialiosublatolumine,oculumtuumcollocaubiamphoraelumennonimpedias,locumtameninspicerepossis,uidebisquecuncta,utinluceclara.Idem.Speculumeplaniscomponere,inquoimagounaueniens,inalterorecedensconspiciatur.Atspeculum,inquoimagounaueniens,inalterorecedensconspiciatur,eplaniscomponeresicfacilepoteris.Planaduosumesspecula,quorumlongitudolaritudinidupla,uelsesquialteraerit,&idcommoditatisgratia;nilenimeorumrefertproportio:sinttamenlongitudiniseiusdem&paria,&superstyluminuiceminclinatauniantur,eriganturquesuperplanumaliquodperpendiculariter,undesupermobilelatusfixamoueanturspecula,nondubiumsaneest,quin&inunoaccedi,&regrediinalteroinspicias:&quantohaecappropinquabitur,elongabiturillatanto,utsimulinhocueniens,inalterodiscedensuideatur.Ioan.Bapt.Porta.Speculumpluresrepraesentansuniusreieffigies.utquaeeplanismultisconstant.Sedhaecnotissima.ilaadmirationedigna,quaeunicasuperficiepluresredduntimagines.Eratmihispeculumquadratum,euitroplanum,quodutramqueauremgeminatamreferebat,quasisecundaprimaeesetimago:erat&remotior.Ideffecit,utcredesem,speculumfuisseinHispania,&ipsumplanum,quodduplicemreferretimaginem,facieialteramatquepropinquioremsimillimamuerae,reliquamquasimortui:nameademratioinutrisque.Demonstremusautemcausamhuius.utremsciamus,&conficeredoceamus.Namquiuidenttalia,perterrenturnonsolummiraculorei,sedetiamimagineipsa.Nam&auresillaeposteriorespallidaeadmodumuidebantur.Quiaigiturpallidioreshaefigurae&minusefficaces,acconspicuae,acsimilesprimisimaginibus,manifesestumest,quoduelutinirideduplici,posteriorexpriorefit.Sedexquoreflexio?Uideturetiamnonsemperduplexiris,necnisiinpaucisspeculisduplicesimagines.SitigituroculusA,quoduideturB,speculumC,comcursusadangulosaequalesinC.puncto,concursuscumrecta&Badperdendiculumsupraspeimage5culuminD,ubiuidebitur&B.CumigiturinclinanturB&Aualde,quiaAcbpirumdistataspeculisuperficie,refrangiturexCquianonaidunguemplanumestspeculum,inE.AliusigiturEquamC,altiusigiturFuidebitursupraD.Quodueroaltiusuidetur,&subequaliangulo,&longiusesseexistimatur:quareFpostDetiamesseuidebitur.Cardanus.Speculisplanis,uteacernantur,quaelonge&alienisinlocisgeruntur.Sicsanepoteritquisocculte,&sinesuspicioneeaintueri,quaelonge,&alienisinlocistutogeruntur:quodaliterfierinonposset:sedulustamenestoinspeculorumsitu.Statuaturindomiciliolocus,uelalibi,quoaliquidspectarelibeat,&efenestra,uelforaminisregionespeculumaccommodetur,quodfaciemspectettuam,&beneerectum,sifueritopus,uelparietibusfigatur,undiquemouendo,&inclinando,quousquequaesitumimaginetlocum,quodoculisadmouendo,&accedendoassequeris:&siarduumfuerit,Dioptra,uelalioinstrumentominimefalles,&superlineamperpendicularitererigatur,angulumsecantem,&reflexionis,&incidentielinearum,&eaintueberis,quaelocoinillogeruntur,&clare.Sic&indiuersiseuenietlocis.Hinceuenit,quodsiunominusfueritcommodumspeculo,idempluribusspectarepoteris:uelsidistantianimiauisiledeperdatur,uelparietibus,&montibusinteriectumdirimatur.Speculumsuperaccommodabis,&altetiusregionesuperlineamerectam,quaeangulumdiuidatrectum:sinaliter,neutiquameueniet,&locumconspiciesoptatum:unumeniminaliudimaginemremittens,perdecem,&multiselisaimagooculoeuolat,eaquecernes,quaeprimumoffenderint:dumimagoperrectasproferturlineas,neclocorum,uelparietumanfractumcohibeturuiile:facilisquefueritconstructio.Sicsaepesimulachratransferreconsueuit.Atsialiterfastigiosumaliquod,uelerectumspectarequaesieris,quodneutiquamuisuscernerepossit:secundumlongitudinembinaadiungesspecula,utdiximus,&ligno,uelparietisculminefirmiteralterumutpromineat,&remhabeatobiectam:reliquumuerofuni,utaptedimoueripossit,quandolibuerit,&cumprimonuncobtusum,nuncacutumcausetangulum,utiususexpostularit,dumuisaereilineasecundispeculimediouisusrefringatur,&incidentiae,&reflexionisparessintanguli,&sialiauiderequaeris,erige:siinfimadeprime,donecrefringaturuisui.tumdemumspectabitur:simanibusalterumhabebis,inspectoillofaciliuseueniet.Io.Bap.Porta.Speculumhorasostendens.Sunt&quispeculasfinxerunttotfacies,quothoraedieisuntostendentia,cuiusreitestisestPtolomaeus.Sed&parsimaginispartemcuiuscunquehoraedeclarabat.Sitigiturquadrilaterum,rectangulum,tertiapartelongius,quamlatum:diuisumauteminduodecimquadrataaequaliaABCDEFGHKLM&N:LiberX.591constituaturspeculumiuxtaeandemrationemdiuisumtotideminteruallis,atquesupereauelamenaltiusinAimage6D:itautDspeculumtangaeEademsitproportioEadF,&KadL,quaeAadB,&FadG,&LadM,quaeBadC,atqueGadH,&MadN,quaeestCadD,Sintuerouelaminispartesitadistinctae,utaltiorespossintsensimtransferiisuperhumiliores,itautprimoexAinB,indeutraqueuelaminisparsexBinC,indepartesomnesinD:quofit,utcumgrauiusfiatpondus,eobreuiorerotacircumferatur,uttemporetranslationumfiantaequalia.Addanturigiturhorologiorumrotaesingulistetramorphis,utsinttresrotae,atqueinsingulisdiscriminaaequationum,uelutinPlanetisutmotussiteouelociorpropterrotambreuiorem.quopondusmagisaugetur:itafiet,utcumpostprimitetramorphimsecunda,indetertiadetegatur,atqueinsingulisfaciessingulae,utprohorarumnumeroacpartium,faciesacpartesfacieruminspeculouideantur.Haecautemomniafacileinhorologiishoraruminaequalium,quibusRomaniutebantur,perspiciuntur.Cumenimrota,quaeuoluituraxemhabuerit,superquomoueturextracentrumeius,tantoceleriusmouebiturinpartepropinquaaxi,quoaxisabeademparteacentrorotaemagisremouebitur.Cardanus.Speculumquomodoconstituatur,utnilimaginet,nisiquaeuelueris.Constituitursicquoquespeculum,uteoinspectoaliquisimaginenonuisasua,alienamuideatreispecem,necundiquecircumspectam:Planumspeculuminparietefirmabis,superplanumperpendicularitererectum,etsubnotamanguliportionemcapiteinclinetu,eregionecuiusparietemscindas,subcertampicture,uelidolialicuiusquantitatem:eamqueeiapponassecundumportionisquantitatem,acoperias,utspectantemlateat,&resmirabilioruidebitur,necadilludaccederepossit.Speculumconstitutolocoimaginemrefringet,utuisu,&uisibiliperspeculumictusfiatreciprocus,etibiloceturoculus,quemlocumreperies,utsuperiusdocui.Incedensergoinspector,necsuiimaginem,necquicquamcernetunquam,cumeiopponitur,etadstatutumperueneritlocum,picturaeuelalteriusreisimulachrumcernet,quodnecalibispectareualet.Io.Bap.Porta.Speculumeplanisquomodoconstituaturquoimaginuminaereuolitantemaspicias.Neceritminorisconstructionis,&uoluptatisspeculumilludeplaniscompositum,quodhumiiacenshominesuolitantesostendit,necsinemiraculointueberis.Siquisidassequiuelit,facilissiceritconstructio.Binaiunganturligna,utgnomonisfiguramimitentur,&fixaundequaqueconstituantangulum,utorthogoniitrianguli,&isocelisfiguramhabeant,firmiter:indeinunoquoquepedespeculummagnumunumaequesibieregioneaduersans,etequeabangulodistans,prosternatureorumalterum,iaceatque:quorummedioloceturspectatoreterraeleuatusaliquantulum,utfaciliuscalcaneiformamaccedendo,&recedendocernat,illicoenimcernes,siinrectalineateconstituesangulumillumsecante,sitquehoritonaeiaequidistans.Sicimaginesspeculumilludinaliudtransuerberat,quodspectat,intuitor:manus&pedesagitet,&iactet,utuolantesplumigeraesolent:sicuidebitsuamimagineminalterouolitantem,utsempermoueatur,dummodoereflexionislocononfacessat,namuetaretur.Idem.Speculocylindricoconuexoquisintuens,alteriusreipensilemimagineminaereuideat.Habet&columnarespeculumconuexum,ueleiushemycylindrum(quodparumreferrearbitror)talemsitumindomicilio,uellocoalioconstiturum,utclaraereisimulachruminaerenonsinemiraculopendulumimaginet.Quodsiuidereaffectabis,sicparabis.Cylindricumsegmentum,mediadomosupratabulam,ueltripodemerectumfirmetur,utperpendicularitersolumferiat,indeeforaminealiquo,uelrimula,aspeculoaliquantulumdistantioculuscollocetur:&sitfixus,nehincindemoueripossit:especulideinderegionerumpaturparies,acfenestreinstaraccommodetur,pyramidisformamhabeat,intusconus,forisuerobasisexistat,utifierisolet,ubipictura,uelimagoaliquacollocetur,utoculospectaripossit,sedasuperficiecolumnarisspeculireflectatur:utpicturaillaextracollocata,quaeexoculiforamineuiderinonpotest,inaerepensilisuideatur,quodnonsineadmirationeintuebitur.efficitidquoquespeculumpyramidaleconuexum,sisicaccommodabis,uteandemreferatimaginem.Fitquoqueeomodoqueminferiusexplorabimus.Idem.Sphaericoconcauo,utpensilisquoqueimagouideripossit.Potest&faciliuseiusdemreiimagoreflexainaereuideri,quamconuexocylindrico,&clariusconcauoeuenietspeculosphaerali,mirabiliustamenineiussegmento:aspeculoenimlongeuidebitur,cuminphaeraecentroappareat.Illudobscuroaliquoconstituesloco,&ubialiquantulumabeodistabis,inuersumcernetcaput,tufixisoculis,&inconniuentibuscenirumaspicias,donecadtuasdeueneritaciesultraspeculuminaerereflexaspecies,semotapenitus,dummodoocularesradiiperspeculicentrumacti,spectrumsimulachrumqueinspeculoquoqueuideas,indeuiciniusuisumappropinquandomaiorfit,utmanibustangiuideatur.Quodsimagnafueritspeculiportio,nonestquinonmiretur:namsipropiusaccedet,abimagineterretur,&uidebiturnasusnasoobuiare,&disrumpi:siquisuerostrictomucioneinuaserit,uidebiturabalteroinuadi,manusperfodi,utretromanusagat,&siquisdumaliquisinspexerit,pugnumretrodemonstrauerit,uidebitur&inspectorcolaphoaffici,uttimeatfaciemretorqueat,&inclinet.Uttandemfaciliuscentrumnoscas,hacuterenorma,neadMathematicadiuertaris.Pagina,uelceraportionisarcumcapias,ututrinquechordaminducas,&perpendiculariterbifariamsecato,&inconcursantibuslineis,uelemidiametrisnecessariocentrumreperies,quodinconcauisomnibuscognoscipotest.Sunt&concauorumexperientiaemulte,quasinsequentibustrademus.Idem.Speculiconcauiimaginationes&operationes.Gentroconcauihemicycliiaminuento,diuersitatesomnescognoscerefacileerit,cumexeooniaregulentur,&noscantur.Siuisergoinuersumspectarecaput,extraspeculicentrum,caputhabeto&inuersumstatiminspicies,&pedessursum.Siperfectumnonfuerithemisphaerium,sedeiussegmentum,intracaputfaciliusaccommodarepoteris,&ingentesconspiciesfaciesimmanisBacchi,&digitumbrachiicrassitudinereddet.TaliafecitconcauaspeculaAostius,utrefertSeneca,utredderentmaioremiustoimaginem,quiquadrafuitlibidinismagna,sicspeculadisponens,utdumdraucumpateretur,suiadmissariimotusomnesauersusuideret,taliquefalsamembricrassitieseipsumfallensoblectaretur.Sediisomissis,dextrasinistrauidebuntur:&paulatimcaputelongando,maiorefficiturfacies,cumcentrouicinumfuerit,faciesbinas&quaternoscernetoculos,quiinlatiusspeculummouendouidebuntur,uelcaput:speculienimparuitatesimuluiderinonpossunt.Cumoculusincentrofuerit,nonnisiseipsumcernet,eotransacto&duplicatasfacies,&inuersabinacernetcapita,dummodolineapercentrumacta,oculorumintercapedinemferiat:omniatamenincontrariampartemmoueriuidebuntur,inspectorforiscernatintuituperocularesduosaxes,utgeminatauideatomnia,quemadmodumsaepe&rationeaccidit,utresplurimismodisduplicariuideatur.Sicquoquespeculuminterra,ueltabulaaliquaiaceat,&aequeabeodistent,&inuicemintueantur:osstrictum&longum,&deformiscompressamultumapparebitfacies.Hoctamenoptimiintercaeterataleretinetspeculum,quodeminusignemiaculatur,neccombustionemcaussaturparuam.Quiueropericulumfacereconcupierit,splendentisSolisradiisspeculumopponat,&fomitem,uelaccendibilemremcentrilococollocet,quodaccedendo,&remouendoinuenies,lucisqueconusostendit,&inducitillicoflammam.Quodsidiuperseuerarit,plumbum,uelstannumcolliquefacerepotest.quanquamaurum,&argentumradioscolliquassemelegissememini.Siueromaiorisspheraefueritsegmentum,permaioremaccenditdistantiam.Idem.Deparabolaesegmento,&despeculisaliisustoriis.Quodspeculumualdeperurat,saepiusretulimus,nuncueroquodmaximum,&eminusignemiaculetur,speculumconstruerefueritoportunum:postquamhorummeminimus,qualeGaleni,&multorumtestimonioArchimedemconstruxisselegimus,&hostiumtriremesincendisse.Scitoparaboleamsectionemintercaeterasmaximeperurere,radiosenimuiolentiuscongregat,&inunumcoarctat.SectiohaecrectangulauelParaboladicitur.Utuerocupientibuspateatfabrica,speculumtaleconficiendicapenormam.Sitdistantianota,adquamradiosemittere,&comburerequaeris,eamdupla,&talidiametrorectangularorotundapyramiserigatur:sedcommoditatisgratiaecera,uelcretafiat,indeplanasuperficieaxiaequidistanspyramidisabscindaturportio,&parabolicadicetur:siuersusfastigiuminamblygoniohyperbolem:uersusbasiminoxigonioellipsimhabebis,nosparabolenquaerimus:sittamenportiominor,utfaciliusexcaueturspeculum,&mirabiliorresuideatur:abscissaeportionissuperficiem,planatabula,uelferrilamina(utinferiusdocebitur)figuramimitaberis,indeperfastigium,&basismediumaxeminducitofixum,&materiamaliquamexcauabischalybeam,uelferream,uel(simauis)mixturamaliquam,quapabarisarchetypum:talesicefformatumspeculumparaboladicitur,&secundumdatamdistantiamuiolenterSoliappositum,utipsiusaxissitcontraSolem,comburet:incidentesenimradiispeculo&perpendiculariterferientes,simulinunumreflectuntur.&coincidunt,utomnesuniusradiiuicemgerantcomburentismultum:ideonullaestintersectionesalia,quaelongius&ualentiusignemimmittat,quamparabola.Aliter,quaeaccendunt,multaspeculaparantur,necsineignitioneforti,utiexplanismultissimulcoordinatis:exunoenimhocfierinonposset,utconstatgeometricaerationisexamine.Sictameneplanisustoriumfabricabisspeculum.Sphaericumaliquodconcauummateriapareturqualibet,&simulincauasuperficieordinentur,utseinuicemtangant,necuacuumrelinquant,sintquespeculisegmentahexagona,quadrangula,ueltrigona:&fueritpraestantius,utmultarumsuperficierumnumeroradiinumerentur,sicSolioppositum,circacentrumaccenditignem.ReferebatAtteniusexseptemhexagonisspeculuminunumcolligatisignemaccendi,necexperientiasuccedit,nisialiquantuluminclinetur,&exomniumreflexioneignisaccendatur.Necaliterexpluribusquoqueglobosistumentibusspeculisignemaccendiposseinficior,utmultorumnumerofiatinunoquoqueradiorumcongressus:exunotamenimpossibilenecsinelaborehuiusmoditaliumcompositiofieret.Potestquoqueidemfieri,multorumspeculorumconcauorumcompositione,&intersecatione,necsinelaboriosaoperantisindustria,sedopusefficaciusexpedirent,necminusinterfectionemultorumspeculorumpyramidalium.IdemSpeculumconstruere,quomultaeimaginumdiuersitatesuideantur.Nuncspeculumconstruereconabimur,inquomultaeapparebuntimaginumdiuersitates:&sitaledifficilisfueritconstructionis,imaginumtamendiuersitate,&occurrentiarependet,utadeiusfabricamaccedatur.Circulumcapiesarctae,ueleximiaecapacitatis,quaspeculumuolueris,&hincindeabsidisportionesabscindasduas,expentagoniquantitateuna,alteraexhexagono,quopatuitmodoinmathematicis:indepentagoniarcustabulaquadam,uelferrointusexcauetur,utsuogremioperfecterecipiat,utexearesecatusuideatur,contrariaeautemdispositionishexagonieritlatus,namilliusquantitasconuexaexcipiaturtabula,utinstarilliusarcuspromineat;indecerea,uelplumbeaaccipiaturbracteaconuenientissoliditatis,latitudinearcumhexagoni,&longitudineutrosquesuperans,sicdeindeincurueturlamellautriteinexcauatoinfideatligno,neintercapedo,uelrimularelinquaturulla,&conuexasuperficiesseruataprominens,tuncintrinsecusapplicetursecundumeiuslatitudinem,neconcauitatisformaaduerseturconuexitati:sedlamellaeademutraquesineimpedimentorecipiatportiones,sicparatoarcherypo,chalybis,uelalteriusreimixturaspeculumconstruatur,utidocebimus,&perpolitummultasostendetimaginumdiuersitates.Primodextradextrauidebuntur,&sinistrasinistra,cumplanorumomniumspeculorumpassiosit,utoculus,quifueritdexter,hiclaeuus:&elaeuomutuofiatdexter.Siueroretrogradustuleris,commensuratumuidebituridolum,&imagoanteriusprominebit,sicouexaemagisaccedessuperficiei,turpisfietimago,&quantomagishaeret,eofietdeformior,&equinocapitimagisassimilareuideberis,quodsispeculuminclinabis,inclinabitur,&ipsa,&uariandositum&speculum,uariationesconspiciesdiuersas,nunccaputdeorsum,&pedessursum,&multaconspicies,quaeinpraesentiarecensereopusessenoncensui:namsuper,uolubilemsedemlocatum,ututrasquepossitfaciesostendere,ante&retroperseomniaintuitorcernet.Speculumquoqueexomnibusdictiscomponimus,uteosoloimaginesomnesuideantur,quaeinomnibuspluraora,nuncmaiora,nuncminora,nuncdextra,nuncsinistra:haecpropius,illaremotius,&aequalia:silocounosinuosum,alioconcauum,inmedioplanumlocetur,magnaimaginumdiuersitasspectabitur.Speculocylindricoconuexooreopposito,quantolongitudinedeformis,eogracilitateturpisuidebitur,sieiuslongitudofaciemtransuersamsecet,humilemuultum,&compressum,utirana,demonstrat,utnonnisidentesspectentur,eodemfermepacto,quiinensespectabitur,uelferroaliopolito,&longo,siilludinclinabisante,fronsmaxima,mentumueroparuum,&gracileequieffigie.Contraueroretro,siincauointusinspicies,pluresuniusreiconspiciunturidoliuicemgerentespraelatispeculi.Sicentrooculumapposueris,totacerneseumspeculilatitudine,sicfrontem,os,&reliqua:sitaleinuertesspeculum,utlatefaciesecet,inuersumcaputcernesillico,&caetera,quaeinconcauoretulimus.Siconuexumpyramidaleinspicies,acutafrons,largumueromentumlongissimusueronasus.Multaautemconcauoinspiciesora,sisecundumcauumilludpluresplanorumspeculorumportionesaccommodaueris:intuensenimaliquis,secundumspeculorumnumerumnumerabitea,eiusdemquemotusomnia.&tandemqualecunquefueritspeculum,utpotenonplanum,semperdiuersumabidolospectabitur.Idem.Inspeculumexcauatumidolumquomodoforasemineat.Recentiorumquoqueindustrianactumest,utspeculoineodempluracernanturora,ueluniusreisimulachra,sineprimiimpedimento:retroenimexcauantspeculum,&concauumparuumeffingunt,undesolioloinducto,utidocebimus,&riteconcinnato,alteriusuicemforasexhibebit.Hincoptimeinuentumprouenit,utspeculoquisiniuens,alteriusreiimaginemerectamcernat,utnonsinespectantisadmiratione,manibuscorripiens,nihilnisiaeremtangat:saepeuidissememini,&sicressehabet.Ecrystalloinspeculumparatum,sedmeliusexiridegemma,utisemperuidi,retroidolum,uelimaginemexcauant,quapotuerintdiligentia,foliumindeaccommodantsupra,&insedelocant,quantumenimprofunditatishabebit,tantumextrasuperficiememinebit,nectibisatisfacies,nisimanibustetigeris,anuerepromineat,sicliteraeriteleguntur,utargentofictaeuideantur,nectantaerituisusacies,quinrespiciendohallucinetur.Idem.Speculisbracteola,quomodoinducatur,&uitreaterminentur.Iamapparitionesomnesinspeculis,quasnonimusnarrasseuisussum:nuncautemrestat,utpauca&nonpraetereundadicam,utperfectamtradameorumscientiam.Primospeculorumterminatio,quaeecrystallo,&uitroparantur,indealiorummixturas,&polituras,utsciensartifex&noscere,&componeresciat:namquamquamintermulta,quaererumreferuntimaginem,uelutaqua,gemmaequaedam,politumquemetallum,nilaequeperspicueredditsimulachra,quamplumbumuitrosublitum.Perspicua,speculaautcrystallo,autuitroparantur,crystallinisplanisfoliaquaedamretroinducuntur:cauisuero,&conuexisuitreismixturaquaedaminducitur,quatotaperlinuntur.Crystallinaspecula,ubiplana,&adaequatasunt,quantitatiseiusdemartifexstanneamefficiatbracteamplanam,&tenuem,quapoteritdiligentia.Sienimcrystallum,ueluitrumnonsublineretur,plumbo,obsuiuigorem,naturaequedensitatem,nonsisteretimpressamimaginem.seddilabisineret,quiauitrumrarum,&pellucidum,obsuipellucentiamnoncontineret,undeeuanesceretineosimulachrum,utinSolelumen:Indesuprahancbracteamuiuumargentumdigitisextricabisuteatotumconbibat,&ubiinsuperficiecerneshaerere,&argenteauidebitur,tuhancmanibuscapies,&speculiapartealiquainducereincipiespaulatimtotumoccupato,&circumplectitolaminaea,diligentianonsineparua,neaciemintroconcipiens,irritumfaciatlaborem,neeiiciampliuspossit.Ubihocaccommodaueris,superplanumaliquodlocato,acsuprapondusinducit,&perdiemsicrequiescat.Hincnaturarerumomniumparens,oculumspeculiinstarcomposuit,quippeatergopellucentibuspartibus,nigroremquendamapposuit,quosoblato,tolleretur&uidendifacultas.Aliterpossumusconuexaspeculaterminaresic.Ingensformatouaseuitrorotundumpilaeinstar,utiuitrariorumfornacibusfierisolent:&ignecandensinuentreperforetur,uelaptoinstrumento,uelalitercolliquatoiamuitrouastangat,&inflatorsuofungaturmunere,inlocumillumrumpiturinflatumforaminequeilloproiiciturmixtura,quampriusparabis&colliquatuminuasaliudcommodumtransferas,paribusponderibusscilicetstibii&stannicontusi&elimati,undiqueoperatorperspaciolumreuoluatpermouensopus,ubicircumlitumfueritconcauumomne,eodemforaminesuperfluumemanet,&frigescat:indebina,uelplurasecabisspecula,quodrecteperficiessmirilapide:talemenimsortiturnaturam,utuitrumtactu&crystallumsecet,perlucida,&terminatahabebisspecula.ldem.Speculaquomodoconflentur,&speculorummixtura,&politura.Siconcauum,conuexum.diuersequeefformatumspeculumformarequaesieris,&parabolamsectionem,quamantearerulimus,ceraarchetypumparabis:aptiusenimmanibusaccommodatur,indiuersamreduciturformam,&aptius.eritoperi,ubiquaesitaspeculifiguracereumarchetypumhabes,sequentiterraritepraeparata,tenuipenicilloillinas,dumaliquamhabueritcrassitiem,indesupracrassiustritumaliudmanibusaccommodabis,talisquesoliditatis,fusumsustinetmetallum,neuiignisfrangatur,&inpartespluresdissiliat,paruotamenforaminerelicto:quoceraderrahatur,&metallumimmittas.Soliresiccandumconmittas:namigniinseruescensfluitatcera,sicincalidumcauumilludcolliquatumimmittitometallum,&refrigerarisinito,&quaesitispeculihabesformam.Terraeenim,quibusutipoterimusmultaesunt,utismiri,tripoliuocato,pumiae,lapillis,saepetestibus,antiquitalerispuluere,dummutuoperfricantur,hircicombustisossibus,ferrirubigine,&multis.Haecritetundantur,tenuiquesuccernanturincerniculo,sicdenuoinpilamrepetantur,&tritentur;ignideindeuaseincandesceresinunt,&porphyreoleuigantmarmore,&tandiuoperantur,quandiuintenuissimumuertaturpuluerem,utferetactumeffugiat,&inauraseuolarepossit:indeaquae,uelceriosubtilioremefficiunt,omnesuelexhisaliquostalimadefaciuntaqua,quammenstruumuocant.uiuiscarbonibusollamsaleplenamexaggerant:ubisalcrepitaredesierit,inaquamdissoluunt.Situardentiaquamadefacies,infrigidamadhucterramproiiceremetallumpoteris:idenimmaximerefert,utterracolliquatumrecipiatmetallum,utitripoliuocatumaurumsubstinet,lapilliplumbum,&argentum,aesmolarumpuluere,iisnonsoluminspeculisutipoteris,sedinaliis.Mixturaquainspeculorumefformationeutimur,itaferecommuniterabomnibusefficitur.Aescumstannitriplo,tartaripaululum,&arsenicum,utfluat,&insimuladcorporentur:aliicumstannoaeristriplum,&stibiitantillumargentum,uelpyritenalbumadiungunt:aliiexplumbocumargentiduplo,aliisqueefficiturmetallis:sedubiintestaceumuas,ignicontumaxfueritfusum,intyposimmittunt,sic&aliterspeculatemperantur,sedhorummeminissesufficiat.Iamspeculorumconstructionesretulimus,nuncpoliturassuperesseuideo,utpostquamconflata,&constructafuerint,laeuigentur,&praepoliantur,utexeoresiliensradiussimulachrumredundet,fluat,&imaginetspeculum,multumqueleuor,&partiumconcinnitasrefert.Siueroleueminimefuerit,scinditursimulachrum,&uthincmaior,minorappareatfigura,&diuersa.Rudeautempostquamfueritspeculum,rotaeaccommodetur,ubiarmaexpoliuntur,&adpartiumleuitatem,&aequalitatemreducaturomnium:siconcauum,uelconuexumpolies,nerotaemotusspeculumfrangat,lignumdolabis,eaadspeculiformamreduces,&piceglutinabis,nemoueatur,indelinirisubtiliterinfractopanno,uelcorioualdeperfricabis,indepumiceinpollinemredacta(facileenimpuluerascit)ritepumicabisutaccommodetur,&leuoreminducas,uelubifixumadhaereattabulae,stannicalxtripoliimmittatur,&extricetur:inextremaautempolituratartaro,fuligine,salicisueliunipericineribusutipoteris,&maximepraenitebit.Smirisautemsicpreparatur,optimusquaeratur,&conteres,&pannumincernes,aquamadeat.Io.BaptistaPorta.Crystalliniprismatismirafacultas.Crystalliprismaueromultasspeculorumuireshabet,utquodmultasformasreferat,tumetiamauersascapitibusinimo,&pedibussupra,utcauaspecula,tummonoculos,&quatuoroculis.Ineoetiamcolores,maximedumaduersusSolemsecundumlongitudinemcollocatur,pulcherrimos,&inimitabilesapparent:uerumoculisapplicatum,tummaximeubiarboressint,&prata,pulchritudinemcoelestemrefert,coronas,irides,tapetaubiquespersacoloressplendidissimos,roseos,candidos,uirides,puniceos,coeruleos,aureos,mixtosqueomnes,acgratissimiaspectus:aliaminsublimiatqueaduersameffigiemrerumostendit,quasiplanisinmontesassurgentibus.Finitoremetiam,acregionesfingit,cumdistantiamaxima,atqueiucundiuisus,utquaeillumnonlabefactet,sedrecreet.Oportetautemmagnumesseprisma,purissimumqueDeSecretisLapidumEtGemmarum,LiberXi.Lapides&tum{{Preciosin{{Genere.DehisCap.alii{{Candidicap.Ii.I.{Specie,etdistinguunturuel{{Uisu,siuecolore{{Extremo:sic.{Nigri,Cap.Iii.{Mediosicaliis{{Rubri,Cap.Iiii.{Uirides,Cap.U.{Coerulei,cap.Ui.{Tactu:sicaliiadsculpturam{{Apti,Cap.Uii.{Inepti,Cap.Uiii.{Minuspreciosi.Cap.Ix.DeLapidibusPreciosisingenere.Cap.I.Gemmarumfraudes.AdulteranturGemmaemirismodis,quitamenintresdeducuntur.Horumautemprimusestuulgaris,utinterduasplanastabulascrystallicolorcumglutineperspicuoponatur,indecoalescentilenscentibushis,gemmaannuloclauditur,utrimaconiunctionislateat:atquehicmodusuulgarisacuilisest.Pessimaestfraus,quaesubiicitur,necuulgarisadfallendum,cuiusauthorZecolinusMediolanensis,quitabellamexuerolapide,uelutiproCarbunculo,exCarbunculo,proSmaragdo,exSmaragdonitidam,acuilemobtenuitatemaccolorisdiluti,quarummaximaeratcopia,eritquesemper,ut&hominumeiusconditionis,accipiebat,cuicoaequalemaccrassamexcrystallosubiiciebat,glutinoquequamtenuissimepoteratiungebat,interpositocoloreproprio,utrubrosplendidoproCarbunculo,uiridiproSmaragdo,coeruleoproSapphiro,&utrimalateret,auroclaudebatquoetiamsuspiciodolitolleretur.Uetitumenimestinurbibusnobilioribusgemmamadulterinamturoclaudere.Inhacfraudenihilpraeteruenditorisautoritatemdesideratur.Rimalatetauroibdita,&obtenuitatemcolorillustremfacit:summasuperficies,cumexgeneresit,ueraegemnaenitorempropriumreddit.Itamirificushicmilexgemmariisetiamipsisimponebat,donecignitafraudecumfugasibiconsuleret,exilioabomnibusnobilioribusurbibusdamnaretur,usquesicminimaauriquantitatepudoremurlisnostraeprostituitundique:nectamenspertendumlatrocinium,gemmatriumaureotmcoronatorum,trecentispersaepe,etiamlongeplurisuendebatur.Tertiusgemmasadulterandimoduslongenobilior,acminusdamnatusest,artecumnaturaluctansapphirusnitidus,sedalioquindiluticoloris,cumauroiungitur,apponiturignissensim,donecliquescat,feruetaurumhoristribus,autquatuor,indegemmatollitur,&sensimrefrigeraripermittitur,inueniesAdamantem:gemmaenimmanet:neclimatangitur:quicquidautemestcoloriscoeruleiperit.IdeocolorisdilutissimiSapphirosquaerimus:suntenimuiliores,&celeriusinAdamantemtrenseunt,atqueperfectiusmutantur.Quiprimuminuenithoc,ditatusestualde,breuiquetempore.Indedetectare,adhuclucrumartirelictumest,nitetenimplurimum,obSapphiriduritiem.Suntquiexaquamarinagemmauiliore,&molliorefaciantAdamantespulchros.Sunt&quiSapphirumnoninconquantauro,sedcretainuolutuminignesolum,eodemquemodoressuccedit.Obseruandumtamenest,utgemmaefrigidaeignissensimcircumdetur,&rursusutperactooperepermittaturrefrigerariignisextinctione,namdetrahereexignehaudtutumest.Uitiumestsiquicquamremanserituestigiicoloriscoerulei.Cardanus.Adconficiendoslapidespreciosos.Materiameffingendislapidibuspreciosissicpraestrues.Impleturuesicamultisouorumalbuminibus,simuldilutis,&agitatis:tumdemuminferuentemaquamdiuexcoquendacommittitur,&detracta,locominimepuluerulento,tantotemporeexiccatur,donecuitriconsistentiaminduisseuideatur.Posthaecinparticulasdiuiditur,quaepaulopostaquis,quouisumeritcoloreintinctis,&saturatis,iniiciuntur,utibideferneant,&colorespropositosimbibant:croceum,sitopasiumhabereuoles&crocuminaquamdissolueris:pyropum,sibrasiliiramenta,&scobem:&itadereliquis.Pulchrumsaneinuentum,&paratumfacile,quodabexpertoaccepi,&tibicommuneesseuolui,sedeoanimo,nequemdecipias.Mizaldus.Adfingendoslapidespreciosos.Lapidespreciososcuiuscumquecolorisadhuncfingesmodum:Candidissimicorporissilices,tandiuinfigulorum,autuitriariorumfornacetorrentur,donecinpuluerematteripossint.Cuiusparsunapersetaceumexcreta,uelaliter,misceturpartibustribusminii,plumbi,asordibusrepurgati,&uasculoaurifabrorum,crucibulodicto,imponitur,sednonadeiuscomplementum.Additurnonnihillimaturaeauripuri,uelfoliorumeiusdem,sitopasium,uelhiacinthumfingereuoles:auttantillumrasuraechalybis,siSmaragdum:uelquippiamazurilegitimi,siSapphirum,autamethistum:&itadealiiscoloribus.Tumdemumforti,&ualidoigni,reuerberationisnuncupato,omniaconfusa,&mixtatandiuexponuntur,dumcolliquescant,&mellisspissamentuminduant.Ubiinipsometignesponteuanescenterefrixerint,effractouasculo,lapidemmateriasanequamelegansseseprodet,aperitolapidario,inquastibiuisumeritformasincidenda.expoliendaactractanda,&postremopersolertemartificemannuloinserenda.Suntquiustos,&torrefactossilicesatterantpistilloferreoinmortatioeiusdemmetalli,proSmaragdofingendo:&cupreoprotopasio,absquealiacolorummixtura.Siprosiliceopuluere,crystallicalcinatipuluisculoutiuoles,omniahabebismultoelegantiorapretiosiora,duriora,sicutipluscentiessumexpertus.Mizaldus.Gemmaefictitia.Sicquoquefiuntomnesgemmaefictitiae,primocrystallum,berillos,uellapidesaliosignobilioresrotislaeuigant,laterribusaequaliterquadris,uelquamquaeruntinducuntformam,indetincturamparant.Smaragdumaerugine,carbunculumcinnabari,&brasile:Sapphyrumcyano,chrysolitumaurointermixtoauripigmento:netamenperspicuitatemarceant,iismasticheslacrhymam,uelgummitingunt,&gemmamhincindediuisamlentoignisuperlaminamaccommodant,taliqueinficiunt,&ceuglutinumquoddamunit,&sictenaciteradcorporantur,utdimouerinonpossint.quodsimeraciusrubent,aquam,sidilutiuscoloremaddunt,&addecoremproficit,subtusautembractearumquadrulasaccommodant,cumqueannuloinsignitaest,&inorarumextremiscoloristincturanondeprehenditur,quoomnesarguuntur,necaliquibusfucumsubolet:uarioquehuiuscoloremireuariaturgemmaecolor.Io.BaptistaPorta.ModusconficiendiGemmasduplices,cuiusmodiMediolanifiunt.Sumitomasticislachrymam,&cumcolorealiquocontritocumoleo,&paucacera,&aquaetiam,siopusfuerittingito.Quodcumfactumfuerit,sumitoduopariafrustulacrystalli,adrotamexpolita,quauolesforma,&magnitudine,itatamen,utLiberXi.611utsuperiusfrustum,fitinferioretenuius:sintquenonsecusadglutinata,&abomniparteconiuncta,quamcumdigitounguisHorumalterum,nempeinferiusinpalaferreasupercarbonesponito,doneccalefiat:deindepredictatinctalachryma,instyloposita,&calenti,utfluerepossi,tingitoquantumsatisesseuidetur:moxalterampartem,nempesubtilioremcalidam,alterisuperimponito,&sicagglutinabiturperfecte,absquedensitatealiqua,&eritabomnipartepellucida.Quibusfactis,gemmaeannulisligentur,aurifoliorubentirubinis,uirentismaragdissupposito.Foliaautemomnisgeneris&colorisquomodoconficiantur,suolocodocebimus.Alexius.Gemmaeutnitescant."Siuissplendentemgemmisinferrenitorem,Partemquaeretibitontummodomarmorisaequi,Gemmasuppositapetraesedfluminepauco:Sednelaedatur,tractuleuiorelimeturQuantodurescit,tantomagisipsanitebit."ArnoldusdeUillanoua.Gemmarumsectio,eiusdemPraeduroslapidessiferrorumperetentes:Quicupitegregioslapidesirrumpereferro,QuosdilexeruntRegesnimiumsuperaurumUrbisRomanaequicelsasiamtenuereArces,ingeniumquodegosubmenteprofundaInueni,capiant,quoniamnimisestpraeciosum:UrinammihiquaesiuipariterquecruoremExhircomagno,modicosubtemporepostoHerba.quofacto,calefactosanguinegemmatIncidi,uelutimonstrauitPliniusauctor,ArtesquiscripsitquasplebsRomanaprobauit:Atquesimullapidumuirtutesscripsithoneste,Quorumquinoscituires,plusdiligitillos,Primusaituersusquothabetsententiasensus.Gemmarumsculptura.Sicgemmisdurumsculpendisefficiferrum:Quisquisuultsolitolapidesirrumpereferro,Hoshabeatritus,utacumentempereteiusTemporequosolitomagisutiturhircusamore.Solusadepshuiusfitadistosaptiorusus,HuiusenimcandenssiquispinguedineferrumExtinguit,subitodurescitacuminefirmo.Idem.Degemmarumuiribus,&earundemimaginibus.Cumconspicerem,quosdemonstranteffectusgemmae,naturalieuenireuirtute,horis,configurationibus,&coelestibuscharacteribusadiutae.corroborataequecumlapidumuertuticonformibus,signisdescribantur.Iam&abantiquis.Iamabantiquismulteprosperitatirelictesunt,&praetermissae,necminimuminmonstrisinterpretandisearumqueuirtutibusintelligendisrecentiorinsudataetas,sedantequamquaedicendesuntpraecepero,plurimos,quihorummeminerint,memoriarepeto.Ptolomaeusaffert,huiusseculifaciescoelestibusuultibussubiectosesse,quibusmirasapientesoperabantur,imaginesconstruentes,&describentes:&HalyabenRhodamSapientemquendamAgyptiumscorpionissigillothureimpressosanasse,quiscorpionismorsuafflictaretur,illeannuloscorpionisimaginemdeferebat,&insculpiiusseratcoelimedium,uelortuscardinemoccupante,&cumlunaiuncto,quod&aSerapionesimilenarratur.UtilemquoqueaduersusserpertesimaginemefficipossePorphyriusautumat,cumlunacoelestemintratserpentem,uelcumfeliciteraspicit,&multa,quaebreuitatiparentesomittimus.Hicbreuiterrecensebimusoperationes,configurationesquedebitas.Utremigiturexordiamur,multiplicidecausaabantiquisscriptasreperimus,utinostraseextendipotuitcognitio.Primoannulisclaudebantur,uttaliliteraeclauderentursigillo,atqueexeo,quiliterasdabat,faciesagnosceretur:quodSuetoniusTranquillusdeAugustoprotulit,quiindiplomatibus,libellisque&epistolissignandisususestsphynge,moxMagniAlexandriimagine,nouissimesuaDioscoridismanusculpta,quasignareinsequuri,quoqueprincipesperseruerauerunt,IdemOuidiusquoqueretulitinTristibus:Etsaepe,quaeapudnosreperiuntur,&inmanusincidunt,diuersishominumfaciebusscriptaeuisuntur,atqueeSardonichepotissimumfiericonsueuerunt,quodsolusceramnonconuellat.Reperiunturquoquecontradiuersaaccidentiascriptae,&lapidumuirtutidecentibusfigurationibuscorroboratae,utpotioruiuidiorqueexistatlapidisoperatio:intercaeteraenim,quaecoelestesinfluxusreciperepossent,idoneaesuntgemmae,namquamquamcoelestibusmuneribuscapiendisdurioresuideantur,ubitamenaccipiunt,tenacius,&diutiusretinent,quodIamblicoquoqueplacitumuideo.Sicsaepeannulis,quibusinsigniuntur,&decorantur,obuersasinuenimusgemmas,intusenim,quodnudamtangebatdigiticarnem,literarumnoteuerbaqueconspiciuntur,statishoris,opportunisquetemporibusconscripta,quorumfigurandi&scribendimodumlateinsequentibusintelliges.Io.Bap.Porta.Decoeli&planetarumimaginibusHaecsuntcoeliplanetarumqueimaginumfigurae,quassaepeintuenslapidumuirtuticonformesinscriptasreperies,utiMercuriumgracilemiuuenemcaduceumferentem,capitepedibusquetalaria.Martemautemloricatum,militembellicosum,uexillum,hastamuelscutumsecumferentem.Ueneremautemnudammulierem,speculum,&secumCupidinempuerumhabentem,lasciuoactu:siclouemsoliosedentem,uirgaimperantemfalciferumsenemSaturnum:radiisinsignitumSolem.Necminusoctauaesphaeraeconfigurationescrebriusinlapidibusiisperspicerelicet,simiae,ursae,coronae,cygni,aquilae,alatiequi,serpentariireliquorumqueSicsignaomnia:arietes,tauros,geminos,cancros,leones&coetera:&exstellarumnaturisplanetisconformibusoperationeseliciunt.Sunt&aliaeimaginumconfigurationes,quibuslapidesuetereseffigiabant,iuxtaIndorum,Aegyptiorum,Magorum,&aliorumastrologorumsententias,nontamuisibiles,quamimaginabiles,utinprimaArietisfacie,hominemaiuntadscenderenigrum,corporisingentis,rubeoshabensoculos,pannoquepraecinctusalbo:ascenditinsecundamulierchlamydecoopertalintea,uiridibuspanniscincta,unumretinenspedem.Intertiaueroascendithomorubeisindutusuestibus,armillamhabensmanibusauream,cupiens&bonumfacere,necpotest:sicincaeterisaliissuntascriptae,quasquiquaesierit,eorumquaeratlibros:longumenim,&nimisfastidientisessetlectioniseorumopinionesrecensere,quae&intersediuersantur,ideodiuersis,&uariisinsculptaeimaginibusrepeintur.Sunt&aliialiteroperantes,remenimhominibus,&gestubusexprimunt,utsi,(gratiaexempli)amoreminducerecupiunt,dulcescomplexus,gestus,&loquelasexprimunt,&osculantes.Atsiodiumueliracundiam,tergaobuersantes,seinsimulfugientes,&abhorrentes:sicanimipassionesomnes,quasinducereexoptant,figurisexprimunt,sedlapidumuirtuticonformibus,aptisquoqueinsculpuntfigurationibus,quaequomodoaptari,&reperiridebeant,insequentibusaperiuntur.Idem.Quibusimaginibuseffigiaridebeantlapides.uelgemmae.Quaesintconfigurationesinscribendaeadcoelestemfauoremaucupandum,reliquumestdoceamus,ipsisaptariquomododebeant,acoportunumtempuseligendinormam.Amethystofoepeinsculptusiuuenisreperiturcaducifer,galeratus&pedibustalaria,&manualiquandosinistragallumtenens,quemMercuriumessenoruntomnes,necalapidisuirtutediscordat,undesapientiam,&intellectumgestantibuspollicetur,&multa,cumuersatilissiteiusnatura.Achatiscriptiscorpionesreperiuntur,araneiserpentes,animaliacaeterauenenora.nunchominemserpentibusinsidentem,quemserpentariumcoelestemAesculapiumessenoscunt,undeueneno,&scorpionummorsibusmedetur,&SiculonasciturAchateflumine,ubimaximigignunturscorpiones,&pereosscorpionumeiusprouinciepestisextinctaest,horumqueuirtutenaturadesectumrependit.Inscribitur&angiferinhaematite:legienimMagosPersarumRegisuoconsuluisse,uthunclapidemferret,&contrauenenumputant,utHalyscribit.Iaspidisaepeleones,galli,aquilae,trophea,loricae,nuncMartem,nuncarmatumilitemserpentespedibusconculcantem.&incolloscutuminsculpunt,&lapidisduritiei&uirtutirespondentemhominem,saepeuictorem,belligerum,&inuictumreddunt.NechepsosautemRexadstomachiremedium,huiusenimuirtuteuegetatur,draconemradiosemittenteminscribiiussit.InMagnetesaepecynosuraefigurauisitur,cummaximeilliussiderisamoredetineriuideant:contactuenimferrumadillamuergit,accompotemuirumilliusuirtutisefficit,utpoteSaturnalis.InSelenitelapidesemperlunaeimagoreperitur,&quiargenteofilocircumdatamtulerit,lunarisefficitur.Saphyrouariaeinprimunturanimaliumfigurae,uteorummorsussanet.Hyacinthofulgura,utabeorumfragoregerentesreddattutos.Corneolouariaediuersaequeobuariam,&diuersameiusuirtutem&operationem,quilapisfacilisestsculpturae,&inuentionis,undefiliosIsraelindesertohorummultudinemsculpsissefertur.Iamexemplaretulimus,quomodoaptislapidumoperationibus,aptaecoelorumconfigurationesscribidebeant.Suntquoquequiannullos.quibusclaudunturlapides,emetallismotalliseffingunt,addictisplaneteilli,utfacilioremcontrahantoperandifacultatem:utiSaturnieplumbo,Solisexauro,Lunaeexargento,utSaturniusgeneris,solaris,uellunariseuadat,quodnonnisiprofuturumexistimo.Electionesinscribendislapidibusnecessariae.Sedmaioremecoelouirtutemsuscipere,&praeciperedicunt,sistatistemporibus,&oportunisinscribantur:sicenimanimanturmagisqueiisinfluuntsidereconfigurationes:&hocfundamentum&radicemstatuuntomnium:namsiamoremexcitarecupis,aptis&beneuolisaspectibus:siodiumaccendere,iniquis&destruentibusutere,affectuquecognitotempuspraeparatur:namsiUeneris,uelSaturniimaginesfacereconstituunthanctaurum,libram,alterumaquarium,uelcapricornumsubireexpectant,&ueritaspateat,ineorumsculpturisinleoneSolem,incancroLunam,ingemino&uirgineMercuriumreperimus.Sicinleonis,uelcancrifiguraminscribereuolunt,ineisSolem&Lunamuagaricernunt,&illicoinscribunt,praecipueidtamencauent,utLunaimmunis,&abomnisitimpedimentolibera,utpoteMartis,Saturnique:sicSoliscombustionis.Praetereamentemadhibent,necursuuacuo,sedcrescens,&uelox,necinsignicalcereperiatur(saepeeniminfortunarumterminisunt)infelicisedeconspicianteamfortunaetrigono,uelhexagonoascendens,inortuscardine,uelcoeliculmine,nonincadentibus:nonsitdeclinans.doletenimtuncplaneta,ettorpet,ascendentiasignadiurnaindie,noctuueronocturna,utfaciliusrepotiatur,necimpedimentumafferrepossit.Contrapraepostereprocedas,siodiumuelinfirmitateminduceremolieris,cumsignorumfiguraminscriberequaerunt,nonminuspertriplicitatessequentesinuenies.NamexAriete,Leone&Sagittarioprimaconstattriplicitas,quorumindieSoldominus,innocteIupiter,increpusculisautemfrigorificumSaturnisidus:&talibussignis,&sculpturisfrigidismedebanturaegritudinibus,hydropisi,&paralysi:sicsecundumreliquastriplicitatesreliquainscribuntsigna,aliismedentiainfirmitatibus.Idtamennonomittam,quodtestanturomnesseculorumturbae,eorumuirtutemelanguescere,&extingui.Ideoquaeamaioribusfactitata,nuncirritaprorsus,&uariaconspiciuntur.Idem.DeGemmisInSpecieEtprimodegemmiscandidis.Cap.Ii.Adamantisproba.AdamasintantumdissidetcumMagnete.Indicopraesertim,utiuxtapositus,uelsecundumAlbertum,suppositus,autsuperpositus,exquorundamsententiaferrumnonpatiaturabeoabstrahi,&rapi:uelsiapprehenderit,auferat.QuoargumentoprobaripoteruntueriAdamantesabadulterinis,quihodiemultisunt.Sedeamantiphathiamhodiernanegatexperientia:nisiomninofalsisuntAdamantes.Mizaldus.Adamasquomodofingatur.Primumomniumparabiscrystallum,acollauitrariorumfornacipernocteminditur,inaquamrestingue,tumminutissimecommolito,etterito,&cumtartarisaleremisceto,&exaquapilulasdigerito,pernoctemferuentissimoimmorenturignicandentes,netamencolliquentur,indedetrahe,&inaliudcontumaciusigniuasdimittantur,binisqueimmorenturdiebus,&optimumhabebis.Porta.TincturaAdamantibustamuerisquamadulterinissubicienda.Accipesumumexcandela,subpeluicontectum,&cumoleomastichinofiatmixtura,queinannulipalaadamantisubiiciatur.Alexius.Adamasquomodoexpoliatur.Nonabalioferme,quamasuascobeatteritur,&expoliturAdamas,obduritiam.Cardanus.Adfingendasmargaritas.Margaritas&Unionessicfinges.Accipecandidoslapillosexcapitibus,ueloculispiscium:quosmunda,sicca,puluera,&agitatis,despumatisqueouorumalbuminibusexcipe,misce,actamdiumoue,donecfiatuelutmassa,&spissamentum:exquoUnionumcorpuscula,dumrecens,&tractabilisestmateria,effinge,&setasuilla,utfiatforamen,transfige.Tumdemumresiccatacoqueinlacteuaccino,&secretolocoproculaSole&puluereiterumsicca,donecperfectamduritieminduerint.Uidebis,quodplacuissequeat.MimodusconficiendiMargaritasnaturalibussimiles.Accipecretaemundaeeius,quauasaconficisolent,formenturorbiculiperforati,magniuelparui,uttibiuidebitur,deindesiccenturadSolem.uelquodmeliuserit,infornacealiqua:quoniamsicdurioresefficiuntur.Quofacto,boloArmeno,exouialboleuiteradmodumtingatur,deindeargentifoliisobducantur,ubipriusaquamaduerint,siccataeautemdenteleuigentur,&splendoremassument.Hocfactosumitofrustulamembranaecandidae,eaqueaquatepentilauato,donecaliquantulumaquaspissetur,deindesubtiliterpercolato:quacumutiuoles,trepidasit,oportet.Hisperactis,singulosunionesacusiuealiostylotenuissimopersuumforamenfigito,sictamenneforamenobturetur:moxinillaaqua,inquamembranadissolutaest,immergito,atqueillicoextrahito,atqueinomnespartesuersato,utglutinosusilleliquoraequalitercircaunionemdiffundatur.Quodsinonsatismagnusuidetur,immersionemiterato,siccandorilleargenteusperhuiusliquoremtenuissimummeliuspellucebit,itautnaturalisprorsusmargaritaesseuideatur.Quodsietiamcumnaturaliconferantur,semperpulchrioresconspicientur,quoniamnitidioresrotundioresquesunt.Alexius.Margaritasitidemconfractasinunamconglobare.Inmargaritisadhibendaestnonparuadiligentia,simaximeomnibus,&praecipuemulieribusexpetantur,utiluxus,ueldeliciarumirritamenta,&collomagnitudineinsignes,&semiuncialislapillorumorbiculi,uticrotalagestentur,&adeoadulterataeconcinnamformammentiuntur,uttalesIndicusnonmittatOceanus,necquaeinconchisnascunturproximis.Utinstitutumautemopusexequamur,primonelabealiqua,uelsordibusdeturpentur,sicexluminatosreddes.Insacculocumsmiripumicis,sepiaeossispulueribusiniiciatur,&exaquamanibustractentur,dumelotas&politascognoueris,resiccato,&inpollinemredigito,&dissoluantur,uellimonumsuccouelhuiusmodiuaporesurgenti,pendenteseuitreiuasiscolloperdiem,uelfortiaqua,nonuulgaritractabilesfiant:meliusergosubfimocondito,quiuissemperdiebusinnouando,dumsolutasnoueris,&pinguequoddam,uelutoleumperhumorissuperficiemenatareuidebis,optimeexcipiatur,uelueterisforamine,uelargenteocochleari:inderemollitumpulueremmanibussumptitabis,&tractandoinorbesdigere,etutipyraturbinata:siquetuanonrespondetars,exargentopacatotypos,uelaliometalloauratos,&sipertusasuelisporcisetas,uelargenteaacuperforenturseruatasemperpinguedine.perungendoefilopendentes,teretiuaseuitreoclaudito,&Soliexhibetopauculisdiebus,utassentur,nelateracontingant,utauenti,pulueris,aliorumqueiniuriisuindicemus,neinnubilentur,&uariisobnoxiummaculismargaritumreddant.cumduritiemcontraxisseuides,exmilii,uelhordeipinsitafarinapistorioopereinpaneficioducta,circumlita,&coditafurnocoquisinito,uelpalumbismargaritascommanducandaspraebeto,quibuspurgatasintuiscera,&uentriculum,uelieiunisint,ueliisaluussitsubducta,ubideglutierint,sinitoaliquantisper:tumeuentretrahito,uelfilosuspensos,uelinterficito:Uellacteficusebulliant.&preciosumhabebismargaritum.Sialiterplacuerit,ubisuccolimonum,uelfortiaquasuntdissoluta,claralauabislympha,ueldistillata,lotisquemanibus,netractandosordescant,&palleant,siclacteoficisucco,cochlearumaqua,feruentibalneodistillata,autouialboreglutinabis,perforabis,&resiccarecurabis,argentealauandosemperaqua,&commiscendo.Aquamargentisicparabis.Fortiaquasolutumfatiscatpurgatumargentum,leuibuspruniseuoletaqua,tertiumrelinquendo,moxabigneuastractumdimittito,deindesubdiunocturelinques,donecglaciet,&argentuminchrystallinilapillispeciemreperies:riteabluesfontisaqua,utlucidioresconspiciantur,quosuitreocondesuase,acputrifimosolueresinas,quomergasfactitiosuniones,&immorarisinito,&lucidosargenteocolorepellucentireperies.Estartificium,quomaculaeabunionibusabolentur,&intermultafacile,&praestantissimumreperi.Maiomenseinlactucisroremaccipiassparsum,quounionesimmergasperdiem,&perlinito,&fulgidumeuadetmargaritum,nonabsquerationeinuentumreor:roreenimnascuntur.Namcertoannitemporeluxurianteconceptumsitiuntrorem,uelutimaritum,cuiusdesideriohiant,&cummaximelunaresliquanturaspergines,oscitationequadamhauriunthumoremcupitum,sicconcipiunt,grauidaequefiunt,acdesaginaequalitatereddunthabitumunionum,namsipurumfuerit,candicantlapilli,LiberXi.623siturbidum,pallorelanguent,&rubescunt.Io.Bapt.Porta.Margeritaequomododissoluentur.Utmargaritasdissoluas,ipsasintegraslaua,succumquelimonumbisauttercola,indemerge,&Soliexpone:inquinqueautsexdiebuscolliquantur,utmellis,quodadsubstantiamattinet,similitudinemreferant.Possuntetiamacetostillatitioliquari.Cardanus.Calcedoniusquomodofingatur.Cumigniadcolliquefaciendumcrystallumimmittes,argenticalcisparumremiscetoperdiemfornaciimmorarisinito,sicparsinternitebit,parsauteminnubilabitur,&hebeserit.Porta.DeSecretisGemmarumnigrarum.Cap.Iii.Adsucinumfingendum.Succinum,seuAmbramhuncinmodumfinges&simulabis.Accipecrystallumintenuissimumpollinemredactum,&ouorumalbumina,exclulisgerminibus,tamdiuagitata,&despumata,donecinaquamsoluantur.Illissupradictumpulueremimmisce,etcoagita,additomomentocrocisubtilterpuluerati,siluteamambramtibicompararesatagis.Tumdemumomniahaecinfistulamtrundinaceam,uelintestinumaliquod,seuampullamuitreaminiice,acferuentiaquaetantisper,committe,dumsolidam&duramconsistentiam,adeptafuissedeprehendes.Extracta,supermarmoreexpoli,&inquamuisumeritformameffinge.Sisphaerulasprecariashaberesatagis,autgladiicapulum,perforaantequamsiccescat,posteaSoliexpone.Poterisproconceptouoto,&arbitrioalioscoloresmiscere,&italapidespreciosisaffinesperbellementiri.Sedtumantecoctionempercolandaeritmateria,utcorpusgemmaediaphanumsit,acpellucidum.Exsecretoartificiocuiusdamingeniosissimiamicimei.Mizaldus.AdSuccinumfingendum,aliter.SicSuccinumimitaberis,simasticheninollaliquidampercolumtraieceris,utsordibusexpurgetur,&lucidiorinterniteat:parumdeinderadiciscurcumaedictae,cumearemisceto,&imaginesefformato.Sicsiincrystallumliquefactumtartarumuinialbicrudumimmittitur,&inuasorecircumlito,pernaturalemdiemignidetineatur.Io.Bap.Porta.Succinumquomodoliquescat.Succinumseuambradigitis,acsiessetlutum,faciletractaripoteritacfingi,siinceramefferuescentem,&despumatamproiiciatur.Namillincadeomollis,&tractabilisreducetur,utetiaminsigilliscommodeutipossis,autrebusaliis,quasformaretibiuisumerit.Accepitaquodamingeniosoplaste&lapidarioMizaldus.LiberXi.625marumrubrarum.Cap.Iiii.AdRubinumfingendum.Suntquirubinumadhuncfingantmodum:accipiuntsalisalkalisuocatiunciasquatuor,pulueriscrystalliunciastres,battitureaerissicnuncupataeinofficinisItalicis,unciamsemis,&foliorumaurigranasex.Miscenturomnia,&fusorioaurifabrorumuasculodeliquescuntadignemreuerberationisappellatum.Ubiinipsometigneelanguescenterefrixituasculumfrangitur,&materiaexeosecluditur,lapidiarioqueartificiformanda,&expoliendatraditur,acpostremoincludendaauro,celebrigemmariocommintitur.Dequouisaliolapidiscoloreidemlicebittibiexperiri,tantisperdumuariamrerumistarummethodum,&syluamanobisaliquandoaccipies.Mizaldus.Carbunculusquomodofiat.SiautemCarbunculus,uel,quemuocant,rubinum,placuerit,sicmentierisludigratia:frabilesenimsunt,multumquecedunt,&inparticulasdissiliunt.Tritumauripigmentumintotundamimmittesphialam,&igniaccommodato,eiusqueuasiscolloreperiesoptimos,&coloreflagrantissimos,multumquesuffundunturcoccirubore,rutilosemittentesexseseradios.Ioan.BaptistaPorta.ModusefficiendiRubinos.QuodsiRubinosefficereuolea,sumitogummiArabici,aluminisZuccharini,aluminisrupini,singulorumpartemunam,misceantur&coquantur,inaquacommuni,addendoaliquantulumuerzini,minutatimincisi,aluminiscatini,quantumsatisest(quantoenimplusponitur,eoetiamobscuriorredditurcolor,fiatcolor,quomasticislachiymatingatur.Quodcumfactumfuerit,sumitoduopariafrustulacrystalliadrotamexpolita,quauolesforma,&magnitudine,itatamenutsuperiusfrustumsitinferioriterminus:sintquenonsecusagglutinata,&abomniparteconiuncta,quamcumdigitounguis.Horumalterum,nempeinferiusinpalaferreasupercarbonesponito,doneccalefiat:deindepraedictatinctalachrymainstyloposita,&calenti,utfluerepossit,tingitoquantumsatisesseuidetur:moxalterampartem,nempesubtilioremcalidam,alterisuperimponito,&sicagglutinabiturperfecteabsquedensitatealiqua,&eritabomnipartepellucidagemma.Alexius.Pyropusquomodofingitur.AtCarbunculispeciem,quaeGraecisPyropusnobisRubinusdicitur,&magisfusci,quaeGranataedicuntur,sicefficimus,&utpurpureamemicetalacritatem,autuiuacioresuffunditurcocceoruboreperomnemintimamsuipartem,&sipuramfeceris,inoffensamadmitti,perspicuitatem.Chrystallumfusorioinuasefortiadcolliquefaciendumfornaciimponimus:cuiminiiparumaddimus,&perdiemimmorarisinimus,posterodiedetrahe,&refrigerarisinito.tuncpilarundatur,&cribroexcutiatur,quibusquamminimumincalcemredactiaeriaddimus,igniiterumimponimus,&incolliquatumhuiuspuluerisparumaddimus.Ignifusumstannumtriduodetineatur,&croceumquodpessumierit,neampliuselumiesillainnatet,remisceto,&pernaturalemdiemferrouersato,&nunquamcessa,quinuerses,quousquerefrixerit,siclanguidius,&liuidiusomnesrutilabunt,utilibuerit.Ioan.Bap.Porta.AdfingendumlapidemAmethistum.SiAmethistumlapidemuelisfingere,Accipesalisalcaliuocati,unciastres,chrystallipulueratiunciasquatuor,&limaturaeaerisunciamsemis.Liquescantomniafortiigneinuasculoaurifabrorum,&ubiperfrixeritmateria,fractouasculoeducatur.Mizaldus.Hyacinthusartequomodofiut.Fictiliolla&duraplumbumimmittatur,acuitrariorumforuacisigneaccommodetur,immoriturquepermensem&dimidium,sicuitrum&hyacinthinumcoloremimitabiturnaturalem,multumquegloriaberis,necfactitiadignoscitur,locoqueinterhashabeturprincipe.Ioan.Bap.Porta.Chrysolitusquomodofingatur.Chrysolitussicfiet.Incolliquatumchrystallumsexcuplumferristercoris,uelrecrementipermisceas,&pertinaciorigniuastriduocrucietur.Idem.AdBalagiossubtilesdensandos.Balagiiaequesubtiles,utcharta,inhuncmodumaugeripossunt:SumitocrystallumoptimumcoloreBalagiitinctum,granummasticisunum,&incultelli,ligniuemucroneadignemponito,doneclachrymammargaritaesimilemreddat,quacumbalagiocrystallumagglutinato.Namealachrymaconglutinatsinecorpore,neccoloremmutat.Huncexpoliendum,&illustrandum,atquedemuminannulofigendumtradito:&eritpulcherrimum,acsitotumBalagiumesset.Alexius.AdCoralliumementiendum.Coralliumingeniosoartificioadhuncmentierismodum.Cornuahirciderasainpuluerem&scobemconuerte,eaquefortilixiuioexlignisfraxinicomposito,diebusquindeciminfunde.Posteaextrahe,&cinnabariinaquasolutomisce,&lentoignicommitte,utfiatspissamentum.Idsiuericoralliipraeseferetcolorem,inquasuisumeritformaseffinge,sicca,&secundumartemexpoli.Experimentumconstat.Mizaldus.Coralliuminformulasdigerere,&emultisfragmentisunumefformare.Saepeusuuenit,utmultafinganturexcoralliogestamina,&nonnunquamexassulisinpluresformasdigestumreddatur,utuasaefformentur,caeteraqueconcretitia,utintestaeduritiemtranseant,necminimiconsurguntpretii,ideoriterationemparandiexhibeamus,cumamultishuiusmodicompositionesflagitentur,sioptimecurabis,amarinoparumdifferrescito.Optimicoralli,quieximierubent,ramenta,uelscidiapilatundantur,uelmola,incerniculosuccreta,quequenontransimeant,denuoinpilamrepetanturdumintenuissimumrediganturpuluerem,utaegretangantur,&inauraseuolent,quamdiligentissimeualebis,&docebimus:utautemenimabstergaturspurcitia,feruentiinaquasalalcalidemergatur,utliquescat,&inhumoremtranseat,inaquamcrateraeffusaaqua,ubipulueresinieceris,diligentermanibusexagitantur,acprobeuersentur:&ubiconsideredesierint,excolato,&prioreeffusa,aliasuperinfundatur,manuqueexpansadenuoexagitentur,usquedumsordesomnesabierint,indecopiosaaquaperfusa,simplicitractenturtamdiu,donecsalabeattotum,etaquasalsilaginemnonresipiat:cumhocagnoueris:aenotransferasrebusunamaximetingentibus,utpronioresadcolorandumreddantur,qualisestcinnabaris,sanguisdraconis,minium,haematites,bolusarmenus,rubrice,coccusBaphica,santalum,brasile,eritrodaniradices,&iissimilia,uelquehuiusuicemexhibeant,largeeffusolimonumsucco,quempriusparato,&purgato,uelpenicillis,ueluitreischymistarumorganiscoquitosimul,dumaliquidhabuerinthumoris,saeperudicula,uelcochleariuertendo,utpermisceanturinuitrum:deindetransfertouas,cumreliquosucco,utipsiusacrimoniasoluatur,longocollo,latoalueo,utpromineatforameninmedio,quodferepertingatmixturamrectepermiscendo,uasfimocondito,acinnouato,dumdissoluantur,quodhuiusmodiargumentoperciperelicet,dumguttatimoleumrubicundissimumemergereconspiciesindies:ubiabundauerituasinclinandooleumdecapulatur,seruato,&mixturammanibustractabilem,&mollemaccipe,manusautemmunireprimolardo,ueladipealiquooportet,naminherescenspertinaciter,uixconuellitur.Tuncuasefformato,imagines,autramosissimumeffinge,primoqueruderatumdeformatumcalentiSoliexpone,caueto,nepuluereuentoqueinfestentur,uelsuperficiemdeturpent,uelphialisfimocondito,seruatosemperoleoperungendo:puniceumenimillumcoloremconciliat,acpaulatimlapidescens,induritiemreditpristinam,&sonum,nitoreminducesexpollendo,uelleuiterleuigando,sicfacilepeculiari,natiuaequeconstitutionirestituimus.Io.Bapt.Porta.Coralliumutliquescat.Coralliumberberorumsucco,utunionesaceto,colliquescit.Decuiusliquorecochlearassumptum,dysenteriamcurat.Utrunqueastringit,&refrigerat,sanguinisexcretionescoercet,&stomachumlaxum,languidumqueroborat,utDioscorides,Galenus,&mediciomnestestantur.DeSecretisGemmarumuiridium.Cap.U.Smaragdusquomodofingatur.Smaragduseffingitur:sitalieumparabisopere.Aesoptimumfornacitresdiescomburitur,detrahe,&pilacontundatur,&succernitur,uaseoleoiterumfornaciimponitur:igniueroimbecilliori,perdimmoreturdiescumduploarene,exquauitrumconficitur,durouaseremissioriignidetineaturperdieimedietatem,&crassiusuirentemreperies,uisuiucundissimum,utsuauiteroculosalliciat.Porta.Smaragdialiiquelapidespreciosiquomodoconficiendi.Accipesalisalcali,quantumsatisest,dissoluaturinaqua:deindecoleturperpannumelanaconfectum,&siccetur,&postearursuspriusinaquadissoluatur,acsiccetur.Quodcumtertiofactumfuerit,fiatpuluis,cuiaddaturcrystalliinpollinemredacti,&apharmacopoliscribratiunc.duas&semis,salisalcaliunc.duas,florisaerisinacetoinfusi,&colatiunc.unam,ponanturinuasaliquoduitreatum,nouum,optimelutoobductum,clausumque,nequouismodorespiret:deindecuminfornacefiguli,ueluitrearii,perhorasuigintiquatuorfuerint,auferantur,fientquegemmaesecundumartem,preciosissimiles.Alexius.Topazionquomodofingatur.SiuiscomponereTopazion:Arenamsumito,&cumsuiquadruplocombustumimmisceasstannum,&testaceodurouaselentofornaciumigniadhibe,&perdiemignidetineaturindesinenter:ualdeenimarenafusibilisest.Porta.AdTopaziumementiendum.Quorumalbuminauiuaecalciadmixta,cumcrocipuluerediuagitata,adeoduraeuaduntintramensem,utTopaziigemmamementiripossint,siorbiculariinclusatyposiccentur,exclusaperpoliantur&annuloaccuratecommittantur.ExItaloquopiam.Mizaldus.Prasiusquomodofingatur.SicquoquePrasiusmentitur.Crystalluscolliquetur,cuiduodecimaimmisceturferri,&aerisincalcembisredactipars,perartificialemdiemigniferrearudiculapermiscetosineintermissione,&smaragdoeuenietsimilis,sidilutiorisperoptascoloris,sextumimmisceasplumbocalcis&stanni:postuersato,&ignipernaturalemdiemrelinquito,moxabigneamotumuas,ubirefrixerit,prasiumdabit.Io.Bap.Porta.Cyanusquomodofingatur.LapisautemCyanussieffingiuelit,Inliquefactumcrystallumterreilliuspusillumimmittas,quaminSaphyrodicemus,ritefirmarudiculapermiscendo,dumcombibat,&perdiemrelinquatur,pariadeindeargenticalcisponderaremisceto,perconsimiletempusignidetinendo.Idem.DeSecretisGemmarumcoerulearum.Cap.Ui.Turchesialapis.Turchesiareferunt,quaeanulogestata,siexequocadathomo,excipereomnemictumcreditur,atquefrangietiaminfrustaseruatohomine:adiiciunt,oporteredonoesseacceptum.Lapishiccalorecoeliconspiciuusest,nitetque.Probaturautemquodnoctesubuiridisuideatur,quodparsauersa,&quaminimoest,nigrasit,quoduenasexinferioreparterecipiat,quodleuissit,necadmodumfrigidus,quoddeniquedilutacalx&eisuperpositacoeruleauideatur,coloremquegemmaeexcipiat.Etcumtalisetiamfuerit,necperspicuus,necgemma:limaenimtangitur.Quinetiamignibuspropeadmotusefflorescitcolor.&solomanuumudoflaccescit,&diluitur.Cardanus.Saphyrusquomodofingatur.Saphyrifacilisesttincturatalis.Siuitripuluiscumcoeruleaterrailla,quamfiguliZapharumuocant,portionissemissemixtus,fornaciinditur,&triduorequiescerepaterisuaseforti,perficitur.Porta.SaphyrusutinAdamantemcommutetur.Hocsecretumgemmarumcommuneesseuidetur:namunotantummodofereomnesutuntur,quiquidemmihinonimprobatur.Uerumubieum,quoutunturipsi,posuero,aliummultopraestantioremapponam.Primumomniumscobemferri,auriuesumunt:maiortamenparsauriscobeutitur:creduntenimadhocaptioremesse,quodmaiorissitpretii,sedfallunturcumferriscobslongesitaptior.Hancscobemincrucibulisadignemponunt,donecnonliquescatquidem,sedcandererubereueincipiat.DeindeSaphyrosdiluticoloris,&albicantesineasepeliunt,sinuntquenondiu:moxexemptos(siquidemuerumAdamantiscoloremnondumattraxerunt)rursusimponunt:hocquetotiesfaciunt,donecuerumperfectumqueacquirantcolorem.Quofacto,inannulisligant,ubipriuspalaeorumsupradictatincturaillafuerit,Alexius.Aliudadidem,multoperfectius.AccipeEnchaustialbi,quodSmaltumuulgouocant,subtilissimecontriti,scobisserriauriuesingulorumpartemunam:misce,deindeSaphyrumsumito,&Smaltopuro,cumsaliuainpastaeformamredacto,obducito,benequeadignemexiccato.Hocfacto,siloferreotenui,&recocto,saphyrumuinciunt,utexignimanusilocapto,extrahipossit:&sicuinctumindictaferriscobe,enchaustoquerubenticondunt,sinuntqueadignemaliquandiu,utsupraestdictum:deindeeximunt,&sicoloremuerumnondumassumpserit,rursusquecondunt,donecperfectum,acuerumacquiratcolorem.Idem.SaphyruminAdamantemuertere.SiplaceatSaphyruminAdamantemuertere:Saphyrumeuminuenitodilutioriscoloris,utferealbedinemretineat,inferrielimatascobe,fusorioinuaseobruito,acualidissimoigneubiexcanduerit,netamencolliqueturuisereneparcas,neplus,quamdeceatignidetineatur,ubiperfectumrecepissecolorem,acdeAdamantemultumfueritmutuatus,detrahe,&inusumtransferto.Porta.Adamasquomodomollescat.Adamas,quietiamincudes,Plinioteste,respuit,mollescereacsoluisertursanguinecalidohirci,modoaliquandiuanteuinumbiberit,acpetroselinum,uelmontanumsilercomederit.Albertus.DeSecretisGemmarumAdSculpturamaptarum,Cap.Uii.Sardonixalbus,quomodofiat.AlbusSardonix,quemaliiCameumuocant,sicordifuerit,imitariquecumuis,capemodum.Conchasteritomultas,paruasillas,quibusmulieresfaciesfucant,&expoliuntornamanticausa,&limonumpurgatosuccoimpones,acdiesdecemfimoobruito,&lotammixturamouialboreprophyriteteres,&quamuisimaginemeffingito,&resiccarricurato,eamquoqueannuloinsignirepoteris,utilibuerit.Porta.AdformandosCameinoslapides.Accipecochlearummarinarumalbarumoptimetritarum,quantumuolueris:ponanturinsuccomalorumlimoniorum,quinquiesuelsexies,perpannumelana,quemfiltrumuocant,colato,utaddigitostres,uelquatuoremineat,&relinquatursicperdiesdeceminuaseprobecoorperto.Quofacto,succussensimeffundatur,&residuuminfundoaquafontanalauetur,deindesuperlapideporphyriteconteraturoptime,cumouorumalbispriusdiligentercontusis.Quumautmateria,utuoles,liquidafuerit,utadformasrecipiendasaptaesseuideatur,sumitotyposconcauos,eosquedulciumamygdalarumoleoinungito,atqueineostyposmateriamefformato,haudsecus,acsiceraesset.Uerumantequamextypiseximatur,typisuntdiligentercomponendi,illapraesertimparte,inquaimagunculainplanocollocatur:cultelliigituracuminepostquameritefformata,eriteximenda,inquepapyroadSolemponenda,donecsiccafuerit.Quumuerocrystallonigro,siuecorneolaealiouelapilloaffigereuoles,granummastichessumito,cultelloautligneostylogranumaffigito,adignemadmoueto:ubiuerolachrymamstillareuidebis,easicferuenteimagunculamtumlapillumeaparte,quaagglutinantur,calefactaesseoportet:namfrigidanonrecteadglutinaripossent.Quodsidictammateriamaliquocoloretinctamesseuolueris,postquamesuccolimoniorumexemeris,quemuiscumouialbocolorem,simulterendoadmiscerepoteris,sedcoloresoportetessetenuissimos,alioquimaterianequesolidaesset,nequeadformaseffingendasapta.Quiauteminhacmateria,seexercereprobenouerit,respulcherrimasconficiet,nonmodoinCameinisaliisueannulorumlapillis,uerumetiaminomnialioimaguncularumgenere,tameminentium,quamconcauarum.Alexius.Gemmae,quaartecaelentur.Gemmaecaelantur&terebranturmiraarte.Haecautemest:Rotamagnaligneafuniculocircumambitur,eodemquerursusparuaquaemagnaesuperstat,earatione,quaalateredescriptasuides.CumigiturtantaportioABC,quaesitAB,quantaestDEF,totacircumagitur,uertiturG,paruarota.QuotiesigiturABcontineturinABC,totiusinunaconuersionerotaemaioris,quaeuoceturH,paruarotaDEFcircumuersaimage7bitur.IgiturqualisproportiomagnitudinisambitusH,uelaxisadambitumG,uelaxem,taliseritnumerireuolutionumG,adreuolutionesH,igiturGmaximoimpetucircumagetur,quiainbreuissimotemporisspacio:quareaxisGK,terebrabit&comminuetgemmas.EarationefactisinGdenticulis,quiaxemalteriusrotaecircumagant,dentibusilliusimplicati,quorotamaioresset,eouelociusreuolueretur.Cardanus.Smaltumquomodofingatur.Siuislapidem,quemuocantuulgoSmaltum,&album,sicfiat:Plumbiciniscumcrystallinipuluerisduplopermisceatur,inpilulasconglobato,&pernoctemlentoimponasigni,praecauaetamen,neresinhaereatuasi,ferrispathapermisceto,&colliquationisignemauge,&fiet.Sihincinterniteat,hincueroalbescatuis,edictaterracumuitriduplo,exaquaglobuloseffingito,acpernoctemreciprocationisigniaptouaseliquetur,rudealiquandoferreapermiscendo,sictranslucidaepartes,&habetesparuoeiusorbiculodeprehenduntur.Siuisautemuiride,quosolentparietesincrustari,ubialbumeffeceris,cumterraecoeruleaeilliuspusillomisceas,&colliquetur.rudeferreauersatopernoctem,&fiet.HorumexemploreliquostuoMarteeffingerepoteris,utsiIaspidem,antiquilaterispuluere:silacteocolore,calce&gypso.Omneshaetamengemmaesilanguidiusmicant,uelnubealiquacircumfunduntur,angulisatteranturpluribus,utnubiluscolorangulorumrepercussuexcitetur,&adnitelamincendantpinguiorem.Porta.DeSecretisGemmarum.Adsculpturamineptarum,Cap.Uiii.AdamasutfiatexSaphyro.Saphyrumcolorisdilutiorisinadamantemconuertes,siscobe,seulimaturaferriobrutum,inuasefusoriotandiuualidissimoigniexponas,donecincandescat.Ubiperfectumadmiseritcolorem,&abAdamanteplurimumfueritmutuatus,tumdemumextrahetur,repolietur,acannuloaffabreinseretur.Aquodamaurifabroaccepit.Mizaldus.DeSecretisMinusPreciosorum.CapIx.Lipidesduri,utpugnofranganturLapidemfrangimuspalmicrassitudine,quemmalleofrustraquandoquetentarelicet,solopugno.Earessicsehabet:Lapisextenditursuperplanumligneum,meliussuperlapideumeleuaturabalterocapite,sicutsolumsustineatur,nullauiadhibita,indepugnoelatapercutitur,quoictualliditursimulplano,&inmultafrustafrangitur.Quodsiceleriusferiatpugnus,autserius,quamextremamlapidistabulamtetigerit,irritaeuaditpercussio,necfrangitur.Itaetiamleuiictulateresfregimus.Cumenimextremumsimulcumuiictustabulaeillisumfuerit,pondusiungiturcumimpetu,&sitnonsecus,acmalleoictuuehementipercuteretur.Sediamplacethocdemonstrare.SitplanumAB,lapisineoerectusCD,impellaturqueadeouiolenterhicsuperAB,utaer,quiestmedioedirectoqueprosubE,dilabinequeat.Omnisenimmotustemporeindiget.Cumigiturnondilabitur,necessariolapidemfranget:quiaduocorporapenetraresenonpossunt,nisiquodsolidumestscindatur.Manifestumigiturexhoc,quodquantolapislatiorfuerit,&planumutriusqueaequale,&quantomagislapidemeleuamus,&celeriuseritictus,eofaciliusfrangetur.Uidimusautem,quisuperfunepositumfrangerent.Cardanus.Utlapidesquiuismollescant.Lapidesquiuisfacilemollescant,siillosinsanguinecalidobouis,&pinguedineueruecis,cumfortiacetopernoctaredimiseris.Mizaldus,image8Adfrangendasaxa.RefertOlausMagnus,nonaliaremagissaxafrangi,quamlardoaccenso.Quoduerisimileest,quoniampinguehumidumsaliqueadmixtumsit,&obidflammadiumaneat,atqueacris.Lapisignemhumidoquouisexcitans.Magnetemlapideminollam,uelaliudconsimileuasconiice,uiuacalceimmersum:meliusquefuerit,sicolophoniamadieceriscumcalcepari:cumuasexpleueris,figularicretacircumlitospiramento,fornaciinditur,donecpercoquatur:indedetrahatur,&inunamollamconiiciatur,cretadenuoillitaimponaturfornaci,alterniseademprosequendo,dumuehementerinalbuerit,&torrefiat:cumopusfuerit,aquauelsaliuasuperinfufaflammameleuabit,quasopita,lococalidoadusumrecondito.Io.Bap.Porta.Lapidisconficiendiratio,quisputomadefactus,flammamedat.Accipecalcisuiuesalnitripurissimi,tutiaeAlexandrinaenonpraeparatae,calamitae,singulorumpartemunam,sulphurisuiui,caphuraesingulorumpartesduas:rediganturinpulueremtenuissimumomnia,cribrenturque,deindepuluisinpannolinteonouo,probeconstringatur,atqueincrucibuloponatur,moxaliudcrucibulumsuperaddatur,atquefilisferreis,&lutosapientiaeoptimeconcludatur,neullomodorespirarepossit,&adSolemsiccetur.Quibusfactis,ponanturcrucibulainfornacelateraria,uelfigulina,doneccomburaturmateria:quibusdeindeablatis,inueniesmateriamlateritiocolore,&perfectam.Quecumguttaaquae,uelsputomadefactaerit,statimsulphureadhibito,flammamedit,quaeflatudeindeextinguitur.Alexius.Aliafaciendiratio.Sicaliteridemhocefficies.Sumaturmagnetislapidispraenarratacalx,salnitrisaepepurgatiquadruplum,aequaliponderecaphura,uiuisulphurisignemnondumexperti&terebinthinaeresinaeoleum,&uinifaecisconcretae,quassempertartarumuocabimus.haecomniamola,uelpilatritacribrentur:quaeinfractasupersunt,denuoterantur,cribrenturque.insuperausteriuiniardentemaquamparatamhabeas,eamqueinfundas,utsuperemineat:uitreouasecondito,&operculato,nehalitumexpiret,fimosupponaturduobusueltribusmensibus,denisuicissimdiebusinnouando,donecmelliscrassamentumimitetur,necullumdiuisionisiudiciumpraebeat,flagrantiindecarboneinferuescat,dumhumiditasomniseuolet,&penitussiccatainlapidemcoeat.Sihoccognoueris,uasfrange,&exemptamiterumteritocompositionem,aquauelhumorealiquoleuitersuperinfuso,flammaerigetur,&interomnesprincipemhaecsibiuendicatlocum.Porta.LapisquisaliuaaccenditurConstatexlibristribuscalcisuiuae,picisgraecaeunciistribus,&Herculeilapidisuncia:coquunturtritainollafictililateribusconclusa,indesepeliturinoleolaurinoperdiesquindecim,indeseruaturinsicco.Cardanus.Aliter.Siuiuisulphuris,salnitriuocatirepurgatiparipondere,caphuraeduplum,nouaecalciaddantur,acomniamortarioconterantur,usqueadeotenuia,utinaurumeuolarepossint,simulstrictelinteolodeligata,conuoluantur,testaceouaseclausa,superillitaargilla,feruentidesiccenturSole,figulorumimponaturfornaci,cumquefigulinumuasfueritexcoctum,inquomaximaestadhibendadiligentia,inlapidisduritiemcoeunt,&rediguntur:extractaadusumministrantur.Porta.LapisBufonisuteliciatur.Lapidemexbufone(quiGalliscrapandinauocatur)adhuncmodumeliciuntnonnulli.Busuoinquampiamcaueolamcumpannopuniceodetruditur,Soliardentissimodiesaliquotexponitur,ibiquetantisperretorretur,acsitiexcruciatur,doneconuscapitisperosdeponere,&euomerecogatur:quodpermediumcaueaeforamen,uasculosupposito,excipidebet,uelaliterdetrahi,idqueceleriter,neabeoresorbeatur.Suntquipaulotutiusacfaciliusremeamexequuntur,bufonempertuso,multislocis,fictiliimmittendo,&formicisdepascenduminmyrmeciaexponendo.Sicenimfit,utexesaeiuscarne,lapisipsecumossibusrelinquatur:sicutifrequenteranobis,&aliisplerisqueexpertumfuit.Mizaldus.LiberXi.643Crapaudinam,seuBusoniumlapidem,dequoantelegitimumexperierisesse,siinillumpraeostensumuelobiectum,seitaattollatbuso,acsiuelletcontingere,&saltupraeripere:usqueadeoladidemeumhominiinuidet.ExrelationecuiusdamMediciRegii,quiiduidissenobisaffirmabat.MizaldusMarmoraeformaeuariaeutfiant.Imagines,&statuasmarmoreassiceffinges:Corticesulmi&populicacuminadecoque,&dumferuet,calcempurissimamimmittito,donecformamcoagulatiquasilactisacceperit:indemarmorcandidissimumtritum,accribratumadde,&informasinice:siccatoqueinumbra.Sicuasaetiamfingeraelicebiteximiapulchritudine,impensaexigua.Cardanus.Crystallisectio.CystallustalidurusualetartesecariOpportunatibiquaereturlaminaplumbi,Huicetiambiniclauiiungauturutrinque,Quisolitomediumconsumentundiqueplumbum:Namplumbosolitribueturcurasecundi:Ipsicustodeslaminaesintexteriores,Utsibidentrectumrectoconsumerecursum:SednecduritiempoterispraerumperetantamMollitieplumbi,nisiquaedam:iunxerisilliTanquampuluereasfornasisfragminemittasQuaetemeraepossitlaminaeconnectereplumbi.AequumrursushabentlaterisfragmentauigoremConcidisadiunctapaulatimfluminisunda:Siuimcrystallicruoranteatemperet:hirciSanguisenimfacilemferrofacithicadamantem.ArnoldusUillanouanus.Silicesfluuiales,qnomodofiant.Lapidesaquaecursuatteruntur.atqueideorotundosfieri.Scaliger.Glutenprolapidibus.RecipeUitrioli◉.s.Gallarumtritarum◉.ii.AcetiacerrimiMensuramunam.Ponanturadignem,donecdissoluaturuitriolum,posteaaddaturLimaturaferriMens.i.Arenaescriptoriae,parstertiaMisceanturbene:quorimaelapidumconiungantur.Quofacto,sumitoUernicisliquide,Oleilinian.part.i.misceanturadignemquoiuncturaeforinsecusoblinuntur.Exlib.manuser.Molusoccultandires,insolidiscorporibusExOnychisfragmentis,cerussa,ouicorticeaccera,glutenfit,quodfissuras&rimasoccultatinmarmoribus,parietibus,ouis,atquealiisrebusalbis:addipotest&gypsum,prosubiectirationeuariari,quoniamexhisquaedamcandidiora,quaedamminuscandida.Eademquoqueratiosilicum,lignorum&metallorum.CardanusLiberXii.645LiberXii.Effectricesuariorumoperumcausaesuntars,natura,DeusqueDenaturalibus,Diuinisoperibusanobislibrispraecedentibusactumest:Iamergoresartificialesaggrediemur,quaesedulamanusdexteritate,solertihominumindustriaextruuntur,qualesdomus,fontes,pannus,&uariauestimentorum,&aliarumrerumgenera,quarumsecretahucquoquetransferendaesseduximus.DeSecretisDomorumCap.I.Aedificiaquaemultumexcalfacereaerempossunt.Liquetautemaedificiapossefieri,queetiamhyemenonparumaeremexcalfacient.Haecuerononadterraecentrumerectarecteesseoportet,sedutSolemhyemalemadperpendiculumexcipiant.Itaqueutexemplumreipraebeam,sithabitationostrainAsuperplanoAF,perpendicularisenostrouerticeadcentrumterrreAb,quamconstatdistareabaequinoctiicirculoimage9partibusXliii,&media:abhiemaliigiturdistabitpartibusLxuiii,fiatigiturcirculiparsquartaBCE,&fiatBCpartiumXxii,exhisquibusBFestnonaginta.distabitigiturpunctusCpartibusnonagintaabhyemalitropico:quarecumSolibierit,erectaplana,autcauacylindricasuperficieAC,inmeridieradiosperpendicularesexcipiet.FiatetiamarcusCEpartiumXluii,&iuxtadeclinationemcuiusquedieiSolisdescribanturpartes,&molesACretroagatur:sicqueperpetuoannoradiosperpendicularesexcipiet,utantetempusolera&fructushaberepossis,reddatur,queiucundamansio.Cardanus.CubiculaquomodoelegentiasieridebeantContrauentoruminiuriam,marishalitumimbriumquedamna,piceparietes,Carthaginensiummoreillinantur:nonnegligendumconsilium,nequedubium,quamuisPliniisit.Meliorestamensuntcrustationes,quaeinterdeliciascubiculorumetiamadnumeraripossunt.Fiuntautemparuaimpensaiucundissimae,marmoripsumaemulantes,atquediuturnae,hocmodo:Calcemcandidissimamaquaquemaceratamsubigito:eiusuerospumam,quaecrustaeinducendeaptissimaest,mortariomarmoreodiutundito,diluito,compingito,utferrrumnondetineat,tuncenimaptissimaest:crustaminducito,dumuirescit,planatoriisbacillisquefunditouerberatoque,donecdensetur:sirimasinduxerit,spartiautibiscimanipulisuirgularumfissurascastigato:sicenimoptimeconstatexperimentoemendariposse:namnecuestigiumullummanet:siccataigiturdensataquecrusta,ceram,mastichemparipondere,adiectoqueoleimodico,colliquefacito,acillo,carbonequeignitoexpeluiconcalefacito,donecmuruspleneunguentumipsumcombibat,sicenimsplendoremdabitspeculi:marmorauincetcandore.quodsicaniculaeardoribus,crustamcontingatinducere,rudentesuetustosminutissimeconcidito,calciqueadmisceto:sicenimimmuniusafissuriseuadit:quodsisculpturas,autsigna,siueretonsa,siueprominentia,parietiadiicerelibuerit,sigillisexgypsoceleriterperficies:materiaquidemcerea,cerussadensata,autcalce,demumunguentopraedictoillita,decorem&integritatemseruabuntpersecula.Idem.Habitationemdelutare.Sihabitationemdelutareuelis,terram,quammaximecretosam,uelrubricosamsumito,eoamurcaminfundito,paleasindito,sinitoquatriduumfracescat.Ubibenefracuerit,rutroconcidito,ubiconcideris,delutato.Itanequeabstergonocebit,nequemurescauafacient,nequeherbanascetur,nequelutamentascindentse.M.Cato.Areaequomodofaciendae.Ubiareamfacias,sternitosolum,nonadlibellam,sedleuitercastigatum,&confodito:posteaamurcaconspergitobene,sinitoquecombibat:posteacomminuitobeneglebis,deindecylindro,autpalmiculacoaequato,&paliculisuerberato:posteadenuoamureaconspergito:cumaruerint,nequemus,nequeformicanidumfaciet,nequelutescet,nequeherbanascetur:cretahuicoperiplurimumafferetisoliditatisCardanus.exCatone.Arcaquomodafiat.Areamubifrumentumteratur,sicfacito:confodiaturminuteterra,amurcabeneconspergatur,utcombibatquamplurimum.comminuitoterram,&cylindroautpauiculacoaequato.Ubicoaequataerit,nequeformicaemolestaeerunt,&cumpluerit,lutumnonerit.Cato.Caminusfumumnonremittens.Uentirepelluntfumum,&angustiacaminiprohibetexitum,uelsiangustiorsitinimo,utnonrecipiat.Maximaautemcausaestauentis.Namsumusaltiussemperascendit,tumobleuitatem.Ubiuentisoccurratmaximeubicopiauiridiumlignorumadsit,retrogreditur:quiexquatuorpartibusforaminahabet,abomniuentoimpeditur:namundiquepatetAuxiliumanobisrationeexcogitatum.Inquatuorpartibus,oriente,occidente,meridie,septentrionebinoscollocacanalesfictilesexaduersopositos,itautaltersursumferatur,reliquusdeorsum:namimpossibileestoctouentos,quatuorinferiustendentes,quatuorautemsuperius,aquatuorcoeliprincipalibusregionibusspirare.Quodnifiat,fumusminimepotestretropelli:atqueidetiamexperimentoadamussimcomprobatumest.Adiuuatautemnonparumlatitudofauciuminimo.Plerunqueetiamtutiorescanalesdecliuestantum.Sedtutioromnibusest,quiuaginacircumcingitur,quaeinferiusnoncohaerettecto.Cardanus.Domusutargentea&luminosafiat.Nigrislacertisabscindecaudas,&stillaefracturaemananslucidaexcipiatur,emultistamenpluresadunabis,&papyraceumlicium,uelsparteuminficies,&sipoterisoleopermisceto,sicargenteocoloreomneuidebisperfusum.Porta.Domicilium,utuuarumplenumuideatur.Cumdeflorescereiamincipietuua,uaspuroplenumoleoaccommodeturinfra,cuiracemumcumfrondibusimmergas,firmetur,nehincindeconuellatuentus,feriatilludsol,operculumgypsato,&pelliculato,relictotamenforamine,quopetiolusintromittatur,itaimmorarisinito:ubiperfectamreceperituuamaturitatem,linteoexprimitur,expressusquehumorseruaturinoleosolidiebuspaucis,lucernisdemumaccensum,omniauuiscernesplena,frondibus&arboribuscircumuallariuideberis,ubifortassearboresprorsuscarentfrondibus.Alexius.Cubiculumutuirideuideripossit.Situiridislampas,uitrea,&pellucida,utpertranseuntesradiimediicoloreinficiantur,&(quodinhocplurimumconducit)oleo,uelomniquouiuithumido.immisceaturaerugo,unariteterantur,uthumorfiatuiridis,lichniusexlinteocoloriseiusdem,uelegossipiopareturuncto,lampadeinillaperuratur,oppositumferienslumen,uirideomne,&intuentiumuultusostentat.Porta.Cubiculumaliaqueomnia,utnigrauideantur.Atramentumimmisceoleo,fuliginem,uelsimile:meliusautemeSepiisimmissumatramentum:namlucernisadmotum,siaccenditur,atralucetflamma.SicAnaxilausexatramentoSepiaeastantesAethioperreddebat,&nigros.Idem.Pluradehisquaeresupralib.3.DeSecretisHorti.Cap.Ii.Hortisutuiridis&floridusfiat.Floriduseuadethortus,silototusa,&inaquamconiecta,cumresperseris.Autfoenogrecoinaquatritosulcusirroraris.Autasinicaluariaminmediumhortumdeposueris.Uindanionius.Uiuaesepisextructio.Opportunotemporecolligitorubiuastissimi,quemcaminumuocant,necnonpaliuriseminamaturissima:adhaecexhiacanthaefructus,&cumeruifarinaexaquaadmelliscrassitiemomniamacerato:eaquemiscellaneaputeales,uelnauticosfunes,autaliosueteres,detritos,aciamputrescentesimbuito,&itainducito,utintraillorumfibras,&capillamentareceptaseminaseruaripossint,usqueaduernitemporisinitia.Quotemporeubisepesfuturaerit,duossulcosaseduobus,tribusuepedibusseparatos,sesquipedalialtitudineinstitue:&praedictosfunescumimpressisseminibusleuiterraibiadobrue,&siopusfuerit,identidemirriga.Itafietutintramensem,plusminus,tenellasentessurgat,acprocedat.Quaeadminiculisadiuuandaerit:quibusinterseperuacuasulcorumspatia,enataconiungenturspineta,futurahortiuelagriualidissimummunimentum,&aduersusexternasiniuriastutissimumpropugnaculum.Aliiuirgeamsepemspatioquodsulcisinteriaceterigendampraecipiunt:quamsuperscendantutriusquesulcisentes,&habeant,priusquamroborentur,inquoconquiescant.Aliiuiuamsepemhuncinmodumerigunt.Uirgasrubicrassioresinsegmenta,&particulasproscindunt,easquescrobibuspalmarialtitudineapertisseduloobruunt,acquotidiedonecgermenerumpat,&frondereconspiciantur,fossioneacrigatione,sitempusinuitet,nutriunt,acresocillant:&itasepemualidam,tutamacperennemconstruunt,&edificant.Democritus,Columella,&Diophanes.Admirabilesextiuendassepes.Sipluradiuersigenerisseminacerae,ueltenacicuipiammateriaeinlongitudinemtenuiterprotensaeincluseris,easolooptimestercoratoacsubactocommiseris,mirabilisexeacongeriepullulabitsepes.Riegiiolitorishocartificium&experimentum.Mizaldus.Clepsydraadhortosirrorandos.Interuasatamadmirationedignum,quamuulgatumestclepsydra,nostrisoenopho,magnitudineamphorisformapersimilis:gracilescitenimincollo,fundusperforatus,utcribrum,supremaparsosculumtantumhabet,fitexargillafigulinoopere:potest&exquacunquealiamateriaconfici:apertosuperioreosculouacua,demittiturinaquam,impleturqueadcertammensuram:indeobductopollice,extrahiturabea,retineturque:irrigaturhortipars.&cumcessarelibet,obductopolliceaquacontinetur.Cardanus.Secretumprohortissiticulosis.Quodsiputeo,uelfonte,uelpiscinacaruerithortus,hortumtribusuelquatuorpedibusaltiusfodies,adsimilitudinempastini:namitacultussiccitatesnegliget.Inquoidquoqueobseruabis,utquemhumorisnaturanonadiuuat,perpartesdiuidas:&hyemeadmeridiem,aestateueroadseptentrionemspatiacolendaconuertas.Mizaldus.Terraehortensisprobatio.Teramhortisaccommodatamdeprehendes.siaqualotamacdissolutumlimummultumhabereuidebis.Inquosisuperaueritaquositas,ineptamacinfoecundamiudicabis.Simanuacdigitisillamcontrectandoualdeglutinosam,actenacemrepereris,acsiessetcera,prorsusinutilemcensebis.Oportebitautemanteomniaelapidatumessehortisolum,adhaecquamminimerimosum,neSolpenetrans,plantarumradicesexurat.Eritautemterraillatemperataeubertatis,&culturaefacilis,quaenecmadidaestualde,necsitiens:adhaec,quamrecentereffossamalitesquaerunt,&maximecorui,fossorisuestigiacomitantes.Siimprobafuerit,quidamemendaridixerunt,sisupertenuempinguisiniiciantur,autgracili,aridulaeque,humidamacpraepinguismisceatur.Mizaldus.Quaenamobseruandasuntinstercorandohorto.Quocunquetemporehortum,uelagrumstercorarelibuerit,ualdecurandumest,utaboccasuaequinoctialispiretuentus,sitqueLunadecrescens,acsicca.Namobseruationetalimiruminmodumaugeturubertas.Plinius.Hortusquandoseminandus.Nonsumnesciusquosdampraecepisehortumuelagrumnonessedisseminandum,nisicumterrapluuiispermanduerit.Quaesitempestiue&oportunedescendant,nonimprobo.Si,quodnonnunquameuenit,tardelabantur,quantumuissitientihorto,uelagrosemencommittipoteritexColumellaesententia.Quaeresinquibusdamprouinciis,ubicoelistatustalisest,usurparisolet.Namquodsiccosoloingestumest,perindeacsiessetdomirepositum,noncorrumpitur.Atqueubiuenitimber,multorumdierumsementisunodiesurgit:sedabauibus&formicisinterimpericlitatur:nisiantesationemeisuccurraturillisauxiliis,quaesuolocoexponentur.Ututfueritdabituropera,uthortus,uelagerquiUereconseridebet,subfinemautumniantegelicidiapastinetur.Etquiautumnooleribus,autherbisuestienduseritaestatisinitioconuertatur;uthybernisfrigoribus,uelaestiuisSolibus(demagnishortisloquor)glebasoluatur.Adhaecutprauarumherbarumradicesnecentur.Cumquesationisappetettempus,quodunicuiqueregionisuumestacproprium,runcanduserit,acprorsumexherbandushortus,deindestercorandus.Hisperactisinareasdigeretur:quaeitainformandaeerunt,utruncantiummanusaddimidiamlatitudinispartemfacileperuenirepossint:nedumherbasinutilesillaepersequuntur,seminapedibusinterimproculcetolitor.Uerumsummeadnitendumerit,utsationiserenitas,&temporisclementiasuccedat.Namfauentecoelo,tepentibuslocis,&aSoleillustratiscitissimeprorumpunt,acpullulantsemina:quibusaetasetiamnonnihilconferresolet.Quapropteruidendumerit,neuetusta,exusta,mista,emaciata,languida,autadulterinasintsemina.Quaedumproiicientur,borealesdies,acualdefrigidiuitabuntur.Naminhis,terramuelutihorridulam&occlusam,seminaaegrerecipere,acfoueremanifestumest:diebusserenisactemperatecalidis,contra.Siuerotimorfueritnefrigoribus,pruinis,ardoribusueperurantur,paleiscontegipoterunt:quibustransuersaeuirgaeimponentur:&uirgisarundines,autsarmenta.SuntapudGraecosrerumagriscriptores,quisementemaugescenteLuna,aquartascilicetusqueadplenam,facereconsulant,dumsubterraest.Aliisecurioremuiamexcogitantes,sationempraecocemnonprobant:quareinduo&tria,&quatuortemporaillampatiuntur:futuritemporisincertitudinemhocmodouitaresatagentes:&rusticanumColumellaeadagiuminmemoriamreuocantes.Sererenedubites.Oportebitigitureumquiseriamolerumplantationeminstituit,uidereutprobasintsemina,terraapta,stercusbonum,&aquaprompta.Namprobasemina,quaeindegenerabuntursimiliaefficient:terraapta,sicreditaoptimeseruabit,acfoecundabit:stercussucculentioremreddetterram,adhaeclaxiorem,utaquamfaciliusadmitterepossit,quaeradicibusimpertiatur:aquauero,quasiexubereomniaalet,acfouebit.Mizaldus.Secretumpulcherrimumproseruandisinterraseminibusabsquenoxa.Siseminaterraemandandasuccosemperuiuipauloantesationemmadefactafuerint,abauibusformicis,agrestibusmuribus,&aliishortorumpraedonibus,nonsolumillaesaseruabuntur,sedquaeindenascentur,etiampraestantioraeuadentur.Aphricanus.Auxiliumaduersusmalaomnia&monstrahortensia.Graeciamalisomnibus&hortensibusmonstristutaseruaritradunt,siequaeautasinaecaluaria,sednonuirginis,intrahortumponatur,uelineiusmedio,affixapaloerigatur.Namquaecunquespectabit,suapraesentiafoecundabit,&illaesacustodiet.Rigationisoportunumtempus,&qualisdebetesseaqua.Rigatio,quaeSolibusaestitis,&maximecircaexortumCaniculae,summoperesoletprodesseacprobari,horamatutina,&uespertina,neaSoleinferuescataqua,&radicesadurat.Sednetumquidemnimiaedebentesserigationes,quoniaminebriatisradicibusnocent.Proquibusnonhauriendaestaquaputeialtissimi:nenimiafrigiditate,&cruditateradicespercellat.Quodsialteriuspraesensnonadfueritfacultas,horisaliquotantehauriendaerit,&subdioexponenda,uttepescat.Rigationismodumstirpiumaetastemperabit.Nouellaeenimplantaeminussitiunt,&quaeassueuere,summerigaridesiderant.Idqueleuiterexclepsydra,utaequaliterbibantradices,&nonimmergantur:namitaanimamterraeexhalationeuanescentemretinent.Ergononuniuersumingurgitabunturplantae,sedquomodositient,itastillabituraqua,uelutexuberealens,&noninundans.ExMizaldo.Prognosticumfertilitatis,uelsterilitatisseminumquorumcunque.Quodattinetadprognosticonfertilitatis,autsterilitatisseminiscuiuscunque,tamsati,quamseminandi,hacuiaprocedes.Diebusuiginti,auttrigintaanteCaniculaeexortum,inquopiamlocodiligentersubacto,deunoquoqueseminelegitimo,&recenti,probationisgratia,diuisisspatiis,acsignatis,paululumseres:&siaerisurgebitincendium,opportunenegabis:utproiectuminaridamcommodiuspullulet,&antecosmicumdictisyderisexortum,tempestiueseprodat.Hocperacto,sedulusobseruabis,exactoProcyone,quodnameiactisseminibusincolume,uegetumLiberXii.657illaesumemerserit,&durauerit:atqueilludfertileacfoecundumeuasurumpraedices:reliquumuero,quodnonprodiit,autuietam,languidamque&flaccidamplantulamemisit,inutile,acstetilefuturumtibisuadebis.Namcertocertiusest,insanum&aestuansCaniculaesydus,perillasuacaninaincendia,quaedamexsatislaedere,aliaminime.Exquo,noxae,uelbeneficiiindiciumperannumfuturumunicuiquesementisgeneri,sydusnaturaaridumacferuenspraesentiexitiouelsalutenunciabitacpraemittet.MizaldusexZoroastre,&estuerumAegyptiorumexperimentis.Aduersushortierucas.Uespertilionisstercore,&alliilignisexemptiscapitibussuffitis,itautuaporperomnemhortumdispergatur,erucaenecabuntur.Anatolius.Adblattashorti.Uentriculumquillumrecentemstercoreplenum&illotumdefodito,noninprofundum,sedinsuperficie.Inueniesenimipsumblattisprasocoridibusappellatisrepletum.Siueroiterumidemfeceris,omnescongregabis,&sicapprehensasperdes.Dioph.Aduersushortensespulices.Apulicibusnonlaedenturplantae,sinaturaliauxilioerucamherbampluribuslocisadmiscueris.Aduersusgrandinemirruentem.Siuolesgrandiniirruentioccurrere,uitullmarinipellem,uelhyenae,autcrocodili,perhortiuelagrispatiacircumferes,&ineorumcongressususpendes,quemadmodumscripsitPhilostratus,Aliter.Suntquigrandineminstareanimaduertentes,oblatoingentispeculoimaginemnubisaccipiunt:eoqueremedionubem,seusibiobiectadespiciat,ueldispliceat:seutanquamgeminata,altericredat,extemploauertunt&amoliuntur.Pleriquealiihacsuperstitioneimbuuntur,utpluriumdomorumclauibusdefuniculopendentibus,omnehortispatiuminorbemcingant:existimantesgrandinemsinedamnohacartealiocumsuanubemigraturam.Sunt,quidextramanutestaedinempalustremsupinamferentes,hortumuelagrumperambulent:&reuersiundeexieranteademfiguraillamhumistatuant,acglebascuruaturaedorsieiusobiiciant,neinuertipossit,sedsupinapermaneat,nubemquegrandinepregnantemrecta,intueatur.Quodquidamfieripraecipiunthoradiei,uelnoctissexta.Nondefueruntapudpriscos,quieaminremomnehorti,uelagrispatiumalbauitecingerent:autnoctuamalispatentibusextensaminillosuffigerent.MizaldusexColumella,Philostrato&aliispriscis.Aduersustonitrua,fulmen&grandinem.Nolarum,&campanarumtinnitus,autbombardarumlongelatequereboantescrepitus,utclamoreatcoeloauxiliumpraesentissimumaduersustonitrua,fulmina,&nubesgrandinemhorrendamminantes.Itemquicunquetergorefluuialisequi,quemHippopotamumnuncupant,circumseptifuerintnequaquamasulminetanguntur.Quin&noxiaenonerunttempestates,utArchibiusadAntiochumSyriaeregemscripsit,siobseratafictilinouorubeta,inmediohorti,uelagridefodiatur.Percuiusambitumpleriqueetiamlaurummultam,eaminremplantant.Aliiaquilaepennas,autuitulimarinipelleminmediohorti,uelperquatuoreiusangulossuspendunt.Bulbusnonsuicorporisexiguitatefulminisimperumeuadit,sedaduersam&fulmiSictumretorquentemnaturapossidet.ExMizaldo.Aduersusinstantempruinam,&rubiginem.Siinstanti&praeuisaerubiginiacpruineobuiamireuoles,paleasmultas,siadsunt,authortiuelagrieuulsasherbas,frutices,etspineta,pluribuslociscombures:maximequaparteuentusspirabit:itaenimimpendensmalumauertiscripsitDiophanes.Porrofumumtriumcancrorumustorumcumbubulouelcaprinostercore,autpaleis,auxiliumpraesentissimumessescripsitApuleius.Pluradehisuidelibro9.DeSecretisUestium.Cap.Iii.Admaculasomnisgeneris,exuestibus,pannisquedelendas.Accipesaliscommunisoptimetriti,saponisnigri,singulorumquantumsatisest:quibusoptimemistis,maculeinungantur,deindecumsiccatefuerintprimolixiuio,deindeaquatepidalauentur&euanescunt.Alexius.Admaculaspannorumsericorum,&aliorumdelendas:Ueruecispedesanterioresincineremredigito,utfiatpuluis,quopannipriusaquamadefactiaspergantur,posteacumadSolesiccatifuerint,iterumaquahumectentur,puluereque,utpriusaspergantur.Quibussaepiusiteratis,puluisoptimeaquaabluatur,&sicabsquedubiomaculaeeuanescent.Idem.Smegma,adomnisgenerismaculas,expannisdelendas.Accipedimidiumfelbubuli,albuminumouorumN.i.ueliimisceanturbene,addendoaluminisustilibramunam,puluerisireosunc.ui.saliscontriti,parum,&misce.Quofacto,addaturtantumsaponisalbi,incisi,uelrasi,quantumadgloboseffingendossatisesseuideatur,&siccenturinumbra:quoniamSoliisaduersatur.Quaesiuendereuolueris,aequalipondereeasconficito.Cumautemmaculasdelereuoles,pannumpriusaquafrigidahumectato,fricandooptimeiamdictosapone,deindeaquafrigidaabluatur.Quodsiadhuccomparuerintmaculae,sicceturpannus:deinderursus,utprius,lauetur,&prorsusabstergentur.Idem.Aliud.AccipeSmegmatisalbiUenetilibramunam.UitelliouorumN.ui.Salistriticochlearedimidium,succiberaequantumsatisest.Misceantur&fiatmassaadglobosconformandos,quiinumbrasiccentur.Quandoautemutiuoles,pannumaquapriusabluito,deindedictosaponefricato,moxaquaabluito,&adimentur.Idem.Aliud.Accipesmegmatisalbi,rasilibramunam,fellis,hircini,uelbubuli,aluminiscatini,singulorumunc.unam,uitelliouorumN.iii.cinerisparum:misceanturLiberXii.661inmortariobene,fiantquepilaequibus,utiamdictumest,utitor.Idem.Aliud.Accipefellisueterisbouis,quantumsatisest,foenigraeciinpollinemredactilibramunam,smegmatisalbilib.unam&dimidiam,lixiuiifortismensurastres:misceantur,&coquanturadignem,usqueadconsumptionemmedii,&serueturadmaculasdelendas.Idem.Aliudadmaculasunctuosas.Accipealuminisrochae,calcisuiuae,singulorumlibramunam,aluminisexuinifaecibsunc.sex.smegmatisalbirasi,librastres,aquaefontanaelibrasquatuor.Misceantur,&aliquandiuadignemcoquantur,deindepercoletur,&adusumseruetur.Quandoautemutiuoles,maculasunctuosasexutroquelaterecalido,beneconfricato,moxaquapuraabluito.Quofacto,bisauttersapone&aquaabluanturmaculae,&absquedubioadimentur.Idem.Aliudadtasdemmaculas.Accipeaquaefluuialismensurasduas,fellisbubuliN.i.aluminisusti,unc.quatuor,aluminisexuinifaecib.ustiuncitres,caphurescrupulosduos,misceantur&coquanturusqueadconsumptionemmedietatis,deindecoletur,quomaculaelotaebis,teruedelebuntur.Idem.Admaculasexpannopurpureosiue,elanasit,siueserico,sinecolorisdetrimentodelendas.Accipesuccisaponariaequantumuolueris,etsupermaculasponito,acsicperhorasduas,ueltressinito:deindeaquacalidadiligentereluito.Quodsinondummaculaprorsusdeletasit,iterato.Quodsipannusgranotinctusnonsuerit,dictosuccoaliquantumsaponisadiungito,&permiscetodiligenter,atqueiterumeluito,&maculaeuanescetomnino.Idem.Admaculasdelendasexpannissericisalbis,&chermefinis.Aquauitaeterdestillata,maculaepriushumectentur,deindeouialbumsuperaddatur,&sicceturadsolem,aquaquefrigidaabluanturprobe.Quodcumbisfactumfuerit,maculaeextinguentur.Idem.Aliud.Accipeaquealuminisquantumsatisest,quamaculaseluitobene,confricandopannum,deindeaquafrigidaabluito,&delebuntur,maximesisecundofactumfuerit.Idem.Aliud.Accipelixiuiiquantumsufficit,ponaturinollamaliquammundamadignem,donecferebullireincipiant,deindeaddanturaluminiscontriti,tartariinpulueremredacti,smegmatisalbi,rasi,singulorumunc.3.fellisbubuliN.ii.Commisceantur&coquanturadconsumptionemtertiaeuelquartaepartis,&fiataqua,quacummaculaebis,autterlotedeindesiccatae,deniqueaquafrigidaablutaefuerint,euanescent.Idem.Admaculaspanni.RecipeCinerisfagiq.s.cumaquafrigidafiatlixiuium,cuiaddeparumamurcaeuini,&parumlutiustiexclibano,misce,fiatlixiuium,quopannimaculatilagentur.Exlib.Germanico.LiberXii.663[Recipeexcineribusuitiumfactiquantumsufficit.Aluminisfaecis◉.s.Aluminisrocchae◉.i.SaponisUeneti◉.i.Saponisliquidi◉.s.Saliscommunis◉.ii.Salisarmoniaci◉.ii.Succichelidonii◉.i.FellisUituli◉.ii.]Misceanturomnia,&colenturperpannumlinteum.Cumutiuoles,sumitolanamtonsameiusdemcumholosericocoloris,&insupradictoliquoreintinctam,cumquamaculaeholosericifricentur.Exlib.Germanico.Atramentimaculaequomodoexpannoadimenda.Pannumpriusacetoacerrimolauetur,exprimendobenecummanibs&fricando,deindecumaqua&sapone,&delebuntur.IsabellaCortese.Admaculaspanni.[Recipealuminisrochae◉.iii.Aluminisfaecis◉.i.Saponisalbi◉.i.]AquaefontanaeContundantur,&inuaseuitreatocoquanturadignemleuiter,deindeperfiltrumcolentur,quopannilauentur.Roscellus.Pannus,utpristinumcoloremacquirat.[RecipeCalcisuiuae◉.i.CinerisCerri◉.i.Aquaefontanae◉.ii.]Misce.Roscellus.Addelendasmaculasatramentiueluini,expannislineis,uelelanaconfectis.AccipeSuccimalorumlimoniorum,uelaurantiorum,uelcitriorumquantumsufficit,quomaculaehumectentur,&siccentursaepius,deindeaquafrigidaabluantur,&delebuntur.Quodsiexatramentofuerintmaculae,saponealbo&acetolauentur.Alexius.Adcoloremdelendismaculisimminutumpannisrestituendum.Recipetartariincineremustiunc,unam,acetialbifortis,mensuramunam:misceantur&adignemponanturtandiu,donecbullireincipiat,deindeabigneauferatur,&fiataqua,quapannisensim&sepiushumectati,pristinucoloremrecipient.Idem.Aquaadmaculasdelendas,expannisquouiscoloretinctis.AccipefelbubuliN.ii.aluminis,aluminisexuinifaecibus,singulorumscrupulosduos,tartarialbiunc.iiii.caphuraescrupulumunum,aquaecommunismensurasduas.Coterendaconterantur,misceantur,&coquantur,donecspumaredesinant,deindeaddanturaquaeuitaeterdistillataeunc.quatuor,&serueturadusum.Quodsipannusfueritpurpureus,sumitopannifrustumaliquod,eiuspannosimile,inpraedictaaquamadefactumquomaculaebisuelterfricenturoptime,deindeaquacommuniabluantur.Siueroalteriuscolorisfueritpannus,eiusdemquoquecolorisfrustumaliquodsumito,fiatqueutiamdictumest.Idem.Adoleumaliuduepingueexpannissinelotionetollenda.Recipeossarectapedumueruecis,quotuolueris,infigulina,uellaterariafornacecomburanturoptime,fiatquepuluissubtilissimus,quipriuscalefactussupermaculasponaturadSolem,donecnigrescat,quodubifieriuideris,illicoabiicito,nouumqueimponito:idquetotiesfacito,quoaduiderispulueremnoniamnigrescere,atquesicmaculaeabsquecolorisdetrimentodelebuntur.Idem.Uestimentanetineaetangant.Uestimentanetineaetangant,amurcamdecoquitoaddimidium,eaungitofundumarcae,&extrinsecus,&pedes,&angulos.Ubieaadaruerit,uestimentacondito.Siitafeceris,tineaenonnocebunt.M.Cato.Admaculasnigraspellibusalbisinducendas,utLcopardi,uelPantheraereferantpelles.AccipelithargyriargentiUnciamunam,calcisuiuaeUnciasduas,aquaemensurastres.Misceantur,&ponanturadignemlentum,doneccalefianttantum,&nonefferuescant,deindeabigneauferantur,&misceantur,&fiattinctura,quapellespenicillo,setissuillisconfecto,maculaeinspergantur.Quofacto,siccenturadSolem,deindeuirgaaliquapercutiantur,&eritfactum.Quodsimaculaenonprobeconspiciantur,rursuseademmaculaetingantur,utprius,&uoticomposfies.Hiccolorperstat,acpellesodoratasreddit.Quodsi&capilli,uelbarbatingantur,uenustireddentur.Alexius.Calceiincoruptibiles.Albertustraditadcompendiumreifamilariscalceosoptimos,&penedixerimincorruptibilesfieriexcorioasininoeapartetergi,quaonerabaiularesoletasinus.Namnullotemporistractuatteruntur:nequesiperlapidesquisperpetuoambulet,autperspinas:nimiatamenuetustateadeodurescunt,utfierinonpossit,quemadmodumscripsit.Cardanus.DeSecretisFontiumCap.Iiii.Puteiinlocismaritimis.utaquasdulcesredent.Muniendasuntputeilateraperpetuoopere:quemadmodumubipilamstruimusadpontessuperfluuiisfabricandos.Defixisnamquesublicismateriamcircumponimus,ultraquamhumoremexantlamus.Itafabriscementa,&lapides,mediisundiscircumfluentibus,insiccoponerelicet.Operisigiturratioerithaec.Latissimaprimumfossafiet:puta,addemetientemlineampedumcentum,palispriusdefixisquamlongissimis.Quodlimiintraualliambitumfuerit,extractumbatillis,autarutaenis,autaliismachinistranspalosiacietur.Itamaresubmouebitur,&abLiberXii.667abeiusassultibuscoronamunietur.Ubiidspatiiexhaustohumoreautsiccum,utpropemodumtalefueritrursusintramunimentumaliumpalorumordinemquamlongissimoruminstituemus:quiordoapriorumordinedenumpedumdistabitinteruallo,quodeiectolimointeriorecomplebitur.Idemterrioacquartofiet:quoadaquaedulceshauriantur.Scaliger.MathinaCtesibica.RatioconsurgitmachinaeCtesibicae,quaesicconstat,utetiamlanellusTurrianusCremonensis,uirmagniingeniiinomnibusquaeadmachinaspertinent,opereipsoexpressit.CatinusAaereus,cuiussummumosperquodeffundiaquadebetB.InimoeiusduoforaminaC&D.superquibusaxesautcoriaitacollocenturutinfollibus:quaeexinferioreparteeleuenturuersusA,sedsicomprimantur,occludantosculailla:haereantqueCatinoexosculisC&D.fistulaeduae,dextraacsinistraproducanturE&F,&modiolisinseranturinG&inH.Modioliinanessunt,&inaquaimage10mersi,inimohabentesforaminaK&L,inmedio:supraquaeaxescumcorioutincatino,quieleuaripossintadsuperiuscumuerepremunturoscula,adunguemconcludant.InmodiolisautemembolimasculiM&n.tornopoliti&oleosubacti,utmodiolosadamussimimpleant:indeuectibus&regulisitasintaptati,utultrocitroquepermeantes,cumMascenditexinaniturquesubiectumuas,alternauiceNdescendat,&impleatembolum,exprimatquequicquidineocontinetur.HacrationeparatacumexOtrahiturMembolusMasculus,locusQmodioliexinanitur:quareeleuaturaxis&coriumsupraK.aquaqueBascendit,donecimpleaturmodiolusexprimimotusratione:interimuerocumNpressussit,incipiateximotrahialternomotu,descendetqueMembolus,cumqueaquaquaeinspacioQcontinebaturnonpossiteffluere,Mconcludentesuperiusmediolicapacitatemaduiguem:necdescendereperK,quoniamaxisforamenpremit,&quomagisurgeturpondere&impetuexsuperiorelocoabaqua,itamagisexquisitehaeretKforamini:sequiturutaquaperG.exeat,quasolumexituspatet,ascendensqueperfistulamE,ingrediturelephansoperculumincatinumperCforamen,doneccatinusimpleatur:postcessanteimpulsuexEsubsidetcorium,&axisinC,uasqueAplenummanet.InterimuerodumMadxdescendit,Nadsummummodioliascendit,modiolusqueimpleturaquaeademratione:undecumrursuspremitur,exprimitaquamperHinE&perDeademrationeinmodiolum,quicumiamplenussitaqua,necillaperCregredipossit,cumaxis&coriumeomagishaereantforamini,quomagisabaquaexsuperiorepartepremuntur,sequiturexsecundimotusnaturalisratione,quoetiamgrauiasursumferuntur,utaquaperAinBascendenseffundatur,atqueitaalternantemotuacplenosemperexistentecatino,uteffluereeximoK&Linaltumascendens,quantumlibetperBdesinat.Card.desub.MachinaBrambilica.Eiusdemargumentiesttubanauium,quasolentnauesaquapericlitanteseuacuare.CuiusexemploconstructaestmachinaBartholomoeiBambillae,quamnosuidimusMediolani,nullaexparteantiquisartificioinferior.BDtuba,inanisintus,lignea,rotunda,uectibus&regulisfixa,latiorpartesuperioretotaDM,inferiorearctior:quaparteexcipiturCuaseaqueimmerse,&undiquealateribusperforato,utaquaingredipossit,lapilliautem&arenaminime,fundouasisCsolidoexistente.sicfietuttubamaquamexuasepuram,cumopusfuerit,nonlapillosautarenam,quibusmachinaimpediretur,hauriet.InlocoM,ubiarctiorparslatioricommittitur,coriumsuperiusexparteMannectitur,cuisuperimminetlaminatenuisplumbea,utcumeleueturexparteQponderesuodenuocadat,&integatcanalemL.exquisite:embolusautemmasculusAe,minortubaelatitudine,sedtameninsupremoubiest,D,adamussimtubaeforamenobstruat.InaneautemsitOP.Eximoembolitresferreaesolitaeprodeant,adlateratubaeintuspertingenimage11tes,quascoriocircumuesties,necontactutubamexulcerent.Haetripodisimaginemreferunt,Inferiuslatioresacmagisdistantes,ubiF,quamsuperiusubiE.Manifestumestigitur,totumspaciumiuxtaNesseinane,necpraeteruirgulasaliquidesseineo:quofitutperuiasituiaexo&Pinn,atqueuicissimexNinO&P:totumenimspaciumsupraFinaneest.necineoaliquidcontineturpraeterembolum&uirgulasH.InimoharumuirgularumcirculusFcapitibusearumannexusconstituatur,nectotusinanis,sedinmediotantum,&ubiforamenrelinquitur,coriosuperne,acsupercoriumplumbilaminatenui,utinMdictumest,integatur,sicutcumintegiturneaerpossittransire,&coriumtamencumplumboeleuaripossituersusN,&foramenipsumdetegere.Hocitaquefiat,sic,coriummediaquasiparteannexumfueritcirculo,capiatuirgarumcontinente:reliquapartedisiunctum,acsolumadamussimforamenaliud.cumheret,occludens.Exipsisrursusuirgarumcapitibustresaliaeuirgerectaprodeant,lateribusintrorsumtubaehaerentes.HascoriumcircumambitundequaqueadF.supremaparteusqueinGhaerens,adamussimlateribustubaeintrorsum,neuelaerexKinNpossitperneare.ItafietutHmodiolum,sedinuersum,uideatur:estenimfundusF,&coriocircumuestitusundequaqueteretiforma,&inGapertusacpatens.QuoperactoitaapteturAembolus,utcitroultroquecommearemododescendendousqueadM.parteGimamodioliinuersi:modosursumubinuncpingiturretrahipossit.Hisitaquesicdispositis,iaceatGsuperM,Q,&incipiateleuari,tuncaercontentusinspacioH,rariorfactusdemumtrahitQ&eleuat:cuiusaccessuascenditaerexLinKspacium,huiussuccessuaquaascenditexBinL.Cumautemembolusdescenditaeerisimpulsu&plumbigrauitate,illicoQdescendit:quareaquaquaeestinLnecessariomanet:namreclusooperculoMQsiaquadescenderet,conuellereturmodicusilleaer,quiessetinsupremaparteLsupraaquam,cumnonpossitaliumhaurireaeremexKpropteroperculumMQ:aerueroquiinKcontinebatur,dumdescenditperGeleuansoperculumF.effugitinspaciumO,&perPforamenexitforas:itasaepiusrepetitoascensudescensuqueG&emboli,impleturlocusLaqua,postrursuseleuatoG,&obmotusprimirationemneaerinKnimisconuellatur,eleuatoQoperculoaquaingreditusspaciumKdonecimpleatur&simulcumeospaciumH,quod,utdixi,communeestK,quiaGestmodioliospatens,&nullaexparteconclusum.Sitigituriamplenum&rursusembolusdescendat,aquaigiturquaeinHesteleuabitoperculumF,&implebitspaciaN&O.Cumautemrursumtrahiturembolus,neaquaquaeOascenderatrursumdescendatprohibetoperculumF,quodgrauitatetumpropria,tumaquaesuperincumbentis,cadensobturatforamen.Itaqueconstathacmachinaaquamsemperascendere,&nunquampossedescendere:undecumperueneritadP,effunditurperPostubaeinlocumquemuolueris,tuncqueminimolaborequantumuolesaquaeexBexhauries:namplenaiamtubafaciliorfitmotusemboliA.Card.desub.Tubaeadaquashauriendas.Tubaeueroquibussiccanturnaues,tumfontes&scaturiginesaquarum,simplicioreconstructioneconstat.ManenterationeB&C,nelapidesmachinamimpediant,embolusquatuorhabetcoriifrustainimo,&totidemiuxta,duorumtamencubitorumautpauloplusspatiodistincta,quaesupernealligantur.Palmilongitudoesteorum:&uttrahuntur,aquaingredituruacuiratione:cumdescendunt,dilatanturpropteraerisimpulsum,sed&obceleritatemaliquidrursuspermeataquaesuperius.Itaquenonsolumtrahendosed&premendoaquaascendit.Carda.desub.Utaquaseipsamexhauriat.Quomodoaquatantumascendat,quantumLiberXii.673descenderepotest,potest,dumamoturaritatisadiuuatur:idipsumplaniusexemplopatebit.Uassitaquaplenum,cuius,supremumE,imumautemF,inquocanalisABC.SiautemCD,lineaaequaliterafinitoredistans,secundumquemlibelladucitur.ImpleaturautemcanalisABCaqua,&emitteturaquaperC,dicoquodexhaurietquicquidestaquaesupraCDlineam,nihilautemeiusquodestintraCDlineam,sedcanalisplenuspendebit,&uasusqueadCd.aquaplenumconspicietur.Hocitaquesicesse,declaratexemplum.Forsanquisdicat,haecadaquaecontractionemdebuissetransferri:sednonoportuit,quandoquidemseuaqua,seuuino,oleo,lacteueuasplenumfuerit,nihilintersit.Itaquehuiuspotiusratioreddendaestexperimenti.AquaigiturquaesupraCDest,cumtantaadunguemsitquaeascendit,quantaestillaquaeexCeffunditur,seuCanalislatiorsitinCquaminA,seuarctior,quiasempertotuscanalisadunguemplenusest,leuiorestaquaquaeeffunditurperC.QuodueroleuiorsitaquainpartesupraBd,quanimage12inC,causaest,quiaaquasupraCD,descendereappeit,utsitinferiorillaquaeestinC:igiturcomprimitaquam,&incanalemimpellit.QuaeautemestinfraCD,nonappetitesseinC,quiaCaltiusestlocoeius,ideononuultascendere.sedaquaquaeeffluitexCnonpraebetconsiderandicausam,cumtamensithumilioripsaaquaquaeinuaseconnetur:quiaattractioillanonfitnisicomtinuitatisratione:continuitaspendetexrationeraritatis,quaenullaessepotestaquaegredienteoscanalisC.Deniquetotaheccontempatioabsoluiturhocargumento,quodaquaquaedebettraherealiamaquamsecum,oportetutuasecontineatur,quoniamsineilloconuellinequit,sedabaereiuuaturadueniente,&utcorpuscontinuumadaequilibriumperueniat.CumigiturhumiliusestosculumC,adilludperueniet:Cumautemsublimins,nondescendet:quiaquaeedirectoestlociinferioris,utinA,ascenderecogeturadC,quodestindirectoD.Siautemaquadescendatprimo,deindeascendat,utinfigurasequente,exAinB,indeinE,postmoduminC,&inD,tuncperuenirepoterit,siDminusdistetalineaBC,quamAlocusexquodescendit.SedoportetinsingulisspaciiscertamessedifferentiamaltitudinisA&D.Quantoenimlongioruiafuerit,eomaiordifferentiaA&D,iuxtaaltitudinismensuram,essedebet.Hincerroresquorundam,quiadlibramentumcumconatiessentaquasdeducere,maximasiacturasimpensarumsusceperunt.Insingulisigiturmillibuspassuum,altiuspalmoessedebetquamD,utindecemmillibuspassuumdecempalmis.Causahuiusestaquaerotunditaseuidens,quaeLiberXii.675etiaminurceorumsuperficieapparet.UndeadlibramentumlicetAsitaltiusquamD,nontameneritaltiusquandoquelocomediointerA&D.Indigetetiamimpetuquodam.Sedhaecnuncpraeterintentumquasisunt,uoluitamenobmagnitudinempericuli,&errorisfrequentiamhaecsubiecisse:Carda.desub.MachinaHeronis.Nuncdemotuquiexgraui&leuicomponiturdicendumerit.ProcuiusexemplomirificeseoffertHeronismachina,quamnossaepetractauimus.Easichabet,Alabrumaquaplenum,subquouasB,&ipsumaquaplenum,siciunctumA,utexalteroinalterumaquapermearenonpossitsubB.uasaliudquoduoceturCinane.FistulaDferaturexBinC,cuiussummumosfermeadlabrumperueniat.FistulaaliaE,quesupralabrumnonparumascendat,&insertalabro,inmediopenetretusqueadimumprimiuasis,nontamenipsiimoiungaturallafistulaF,cuiussupremuminimolabriosculositumsit,inferiusinipsoseptointerduouasafiniatur,itatamenutaquaexlabropersuperiusosinuasCdeferatur.TuncuerouidemusaquamqueestinBuaseperEfistulamemiti,aceodoneefiniaturlabriaquausqueperseuerare.Idquomodofiatexduobusmotibuscompositisdemonstrandum.AquadescendensperFfistulam,cumaerinCnonpossitsubsistireascenditperDfistulaminuasBsuperius.Atuerocumibilocusaquaplenussit,cogituraquaascendereperEfistulampressaabaere,atquesiceffunditur.Card.desub.CochleaArchimedis.EstArchimedisinuentumCochleaapellata,cuiusmeminitDiodorusSiculusinantiquahistoriabisdicens,AegiptumsiccatambeneficiocochleaeabArchimedeinuentae.Quodsiitaest,cumArchimedessecundibellipunicitemporibusfloruerit,nescioquopactoantiquotemporebenepotueritAegiptushabitari.Utcunquetamenressehabeat,instrumentumidnobilissimumproculdubioest,atquetaliartificehaudindignum.MeminithuiusUitruuiusinfinesuioperis.SedGaleazdeRubeisciuisnosterfaberqueserrarius,cuiusinframentionemfacturisumus,cumiamoliminuentamipsequasiprimusautorexistimaretsereperisse,praelaetitiainsaniuit.Uidimuseumuersantemtrusatilemmachinam,acpaulopostmenteexcussum.Eratautemmachinatalis.LignumAHsolidum,rectum,rotundum,aequaleque,actamlongumutinchlinatumadsuperficiemaquae,infixumquealueoquantumopusest,supraipsamaquampromineat,canaliutuidesmetallicosimpliciadcochleaeimaginemfabricatocircumtegatur.Suntquimultipliciutanturtresmihinecessariiesseuidentur,quiqueadeosensimascendat,utomniaspaciacompleantur.LiberXii.677est.Duoorahabetcanalis,inferiusquidemlatius,angustius,quodimage13UoceturautemilludK.Demonstrandumestigitur,quodubitermiinisA&Htignumclaudatur,itacircumuertipossit,quodmotuaquaecircumuertetur.Secundo,quodubicircumagaturaquaascendeteffundeturqueperK.NampinnaequaeadditaesuntBCDEFG.seuinteripaciaalterutrinqueseuinconiunctionibustignicumcanali,occurentesaquaenecessariouertentilludinstrumentum:quiaiugeripossuntlongitudineaclatitudine:pondusueroAHparuumest,&longeminusetiamfactumobinclinationem&axesinannulispositos,itautcircumagipossint.OstenduntidetiammolaeinfluminibusPadoatqueTicino,ubiquanquamlenissimefluantaquae,hoctameningeniolapidesmolarescircumactitant,acmolunttritiucim.SedquodaquaipsaascendatexLinK,patet:CumenimLelauatur,parsquesuccedit,fithumilior:igituraquadescendet:quaascendente,iterumparssuccedensdescendit:eademqueratiosemperostenditaquamuersusKtendere:hocqueexperimentopulcherrimecongruit,nosnonsemelpericulumdehacfecimus,conuersoigituraxeseutignoinfoemineiscardinibusA&H,inquibusintruditurdonecaquacanalisimpletusfuerit,effundeturperKsuperplanumripae.Card.desub.MachinaAugustana.Est&aliusmachinaemodusutintelligoAugustae,quitamensubhocgenerecomprehenditur,columnauersatilisAB,rotacumpaxillisuertituraflumineiuxtarationemanobissuperiusdeclaratam,dumdemotuumtranstationeageremus.Ineacuiriculipronumerocochlearum,gratiaexmpli,CDEFGHE,&cochleae,pronumerouasorum,&uasaproaltitudine:uasaautemLMNOPQRfixaincolumnaST.UersaAB,uertunturincurriculiscochleaeomnes,quaruminfimaChauritaquamexsubiectoflumine,&transfuditeaminuasL.aquohauritcochleaD,transfundensaquaminuasM,atqueitaunomotucolumnaeAB,C,InL,DinM,EinN,siinO,GinP,HinQ,KinRaquamfundunthauriantesesubiectisuasis.KautemtransfertaquamperosU,inlocumdestinatum.Contingitrursusdubitatio:quiacochleaeoresuperioreascendente,aquammittierehauddebent.Quamobremprimamtriplicemfecimus.Seduidentursubsultimeffunderedumascenv4dunt:quia,utdemonstratumest,partesdescendunt,&aquatotadescenditquamobcausamcompressaexilit,sednonquemadmodumorecochleaedescendente,sedpluribuscircaeundemaxemcochleispositis,fitcontinuanonsolumsedaequalisaquarumeffusio.Car.desub.DeSecretisMeteorum,Liber.Xiii.DeappellationibusUentorum.Aquatuormundipartibusquatuoruentiprimariispirant,Subsolanus,Fauonius,Boreas,&Auster.SubsolanusitaqueabOrientaliplagafertur,habetquealateribusadspirantesipsiEurum&Caeciam.FauoniusautemexOccidentaliplagaspirans,lapygemhabet&Aphricum,quiipsummediumconstituunt.BoreasautemexSeptentrionalipartespirans,habetThraciam,&Aquilonem,quiipsummediumconstituunt.AusterporroaMeridiefertur,habetquemediumipsumfacientesAphricoaustrum,&Euroaustrum.Quofit,utintotumduodecimuentiexistant.CaeterumFauoniumpraealiisuentisagriculturaecommodumesse,etiamFlorentinusait,&nosquoquesatemur,Dionysius.Pramtionessceniaeri.Cap.I.Lunatertia&quartadietenuis,&puraapparens,serenitatemsignificat.Plenaetiamexistenssipuraapparueritserenitatemportendit.Quin&semiplenapuraapparens,serenitatemannunciat.Atuerorubicundiorexistensuentumsignificat.SiquaLiberXiii.681parseiusdenigratumuideatur,pluuiamindicat.Solquoquepurusexoriens,serenitatemsignificat,&modicanebulaanteexortumipsiusapparente,serenitaserit.ipsooccidente,sinebulecircumipsumdistractaeextiterint,pluuiatimendanonest.Occidensautemcitranebulaspurus,etiamsequentemdiemserenampromittit.SiuerocitranebulamSolemerserit,nebulaeautemposteapropeipsumsteterintrubicundiores,nequenocte,nequesequentidiepluet.Nebulaerubicundioresdiuulsaecircaoccasus,pluuiaetimoremeximunt.Noctuacontinentercanenspernoctem,&cornixleniterindieuociferans,&Coruipluresgregatimuelutigaudentes&clamantes,serenitatemsignificant.Aratus.Praemotionestempestuosiaeris,&exquibussignispluuiasexpectareoportet.Cap.Ii.Lunatertiaacquartadieobtusahabenscornua&tenebricosapluuiamsignificat.Circulusautemeiusrubens,autigneusapparens,tempestatemindicat.PlenaLunasiquidcircumipsamdenigratumuideatur,pluuiamostendit.SiuerocircumtotamLunamareaeduaesiuetresextiterint,maximamtempestatemfuturamsignificant,praesertimubiillaenigrioresfuerint.Solrubensinexortu,&nigrescens,pluuiasdesignat.Soleexorientesicircaradiostenebricosanebulaapparuerit,pluuiamsignificat.OccidensueroSolsiiuxtasinistrampartemnebulamnigramhabetpropinquampluuiamstatimsperareoportet.Tonitrua&fulguraexquapartefiunt,indetempestatemprotendunt.SimodoexAustraliparte:modoexBorealiuentusprogreditur,ampliusqueauiculaepalustres,&marinaesiinaquaassiduolauent,tempestatemannunciant.Irisduplaapparens.pluuiampraesagit.Scintillaeexollis,autuasisaereismicantes,pluuiamdesignant.Cornixinlittorecaputmadefaciens,auttotanatans,&noctuuehementiusuociferans.pluuiasannunciat.Gallinaedomesticaefrequenterpuluereseopplentes,&clamantes,&corui&graculigregatimapparentes,&crocitantes,&hirundinescircapaludesautpiscinas,autfluuioscumclamoreuolantes,hymbremindicant.Muscaeetiamampliuspungentes,&anserescumclangorecibumappetentes,&araneaecitrauentumdeorsumlatae,&lucernarumflammaenigrescentes,&ouiumgregeslasciuientes,tempestatemfuturamsignificant.Bouesadmeridiemspectantesautungulascircumlingentes,&postmugituminbubileprogredientes,pluuiasdesignant.Similiter&lupusanimatiorpropedomosaccurrens,&canesterrameffodientes,&ululamatutinumululatumedens,&auiculaeadpartespelagifugientes,tempestatemportendunt.Gruescitiusuenientes,acfestinantes,tempestatemstatimfuturamostendunt.Muresstridentestempestatemsignificant.Porroubiplurasignasimulconcurrunt,firmiorspeserit.Maximeueroquartastumaugescentis,tumdecrescentisLunaeobseruareoportet.Haeenimaerismorummutant.Idem.Tempestatisexmarinaeaquaecontactupraesagia,tumquidportendanthibernatonitrua.Cap.Iii.Obseruauisaepiusscaphainulterioralittoradeuectus,manusaloimmersa,aquasmarinasprorsusegelidas,acteporeimbutas,quodipsumtempestatesantetriduumimminereportendit,uentosqueimpetuosos,acfluctusualidos.Cumeniminaltoremotoquemari,undeadnosaestusdeuehitur,tempestasincubuit,aquamarinaconcussaatqueagitataferuescit,utquemanuscomplosocaloreperfunditur,moxadnosturbinesactempestatesdeuoluuntur,fluctusqueinsummamaltitudinemintumescunt.SicineunteUeretempestatesaustrinaeherbas,&graminaeliciuntconcussum,&agitationeaerisconcalefacta.Similitersiquandohybernismensibustonitruingruat,accoelumfulminecoruscatcrebrisqueignibusaetheramicat:subsecuturamtempestatemuentosqueTyphonicosexorituros,acsaeuissimosinOceanoaestusindicat.Cumenimpraetertemporisrationem,contraquenaturaeordinemexcitaturaerisillaintemperies,necesseestualidamsubessecausam,quaeillosturbinescommoueat:nunquamenimtalequiddamobseruaui,quinpostridiehorrendaetempestatessintexortae,magnaqueaquarumeluuiesdescenderit.Fulmenenim,&tonitruaestatifamiliariasunt,quemadmodum&ardentesfebres:quaesihybernotemporeinuadant,acconcitentur,exuehementiidfiericausaoportet,quamprohibereacreprimeretemporiscontrarietasnonpotuit.QuospectatilludHippocratis:Minuspericuloseaegrotantii,quorumuelnaturae,uelaetati,uelconsuetudini,ueltemporifamiliarismorbusest,quamquibushorumnulliaffiniscognatusqueexistit.Lemnius.Praenotioneslongioristempestatishyemalis.Cap.Iiii.Ilices&quercusmultumfructumferentesdiuturniorumhyememforesignificant.Etcaprae&ouesinitae,rursusqueiniriexpetentes,longioremhyememportendunt.Sianimaliumgregesterrameffoderint,&capitaadBoreamextenderint,magnamhyemempraenunciant.Idem.Praenotionesanpraecox,autserotinusfuturussitannus.Cap.U.Praestatpraenosseutrumpraecox,autserotinusannusfiet.Etenimsemineuberioreutimeliusestserotinoannoapparente,proptereaquodquedamexseminibusinmediotemporecorrumpantur.SiigiturpostuindemiamimbercontingetantePleiadumoccasum,praecoxannuserit.Siuerosimulcumoccasu,Pleiadumimberfiet,medius.SiueropostPleiadumoccasumpluuiacoeperit,serotinusfietannus.Democritusautem&&Apuleiusaiunttalemfuturamexpectareoporteretempestatem,qualiseritdieseiusfesti,quodRomaniBruniamappellant,hocestquarta&uiuesimamensisNouembris,quiGraecisaliquibusDiosuocatur.Aliiquidamexobseruationequadamasserunt,iuxtasimilitudinemquartae&uigesimaepraedictimensisNouembris,inquaBrumafit,futurumessedeindesequentemdecembremmensem.Iuxtasimilitudinemautemsextae&uigesimaeeiusdemNouembris,Februarium.Uerumhocaliquandoquidemcontingeresolet,aliquandoueronequaquam.Quin&illudquidamexobseruationetradunt.QuodaseptimamensisMartiidie,usqueaddecimamquartameiusdemmensis,aerfrigidiorfierisoleat.Inillisenimdiebus40.martyresinpaganorummanustraditisupplicioaffectifideisuetestimoniumpraebuerunt.Did.Significatioeffectuumexprimotonitrusingulisannis,postcanisortum.Cap.Ui.Primumtonitrumcensendumestsigulisannis,quodpostcanisortumcontingit.Quareobseruandumest,inquadomocirculiZodiaciLunaexistattumquumprimumtonitruauditur.EtenimsiLunainArieteexistentetonitrufiat:consternatos,&dubiaerationisquosdaminregionefuturossignificat,&futurostimores,hominumquefugam,posteaueroquietumstatum.IntauroueroLunaexistentesitonuerit,frumenti&hordaeicorruptionemportendit,&locustaruminsultum.Inregiaautemaulagaudium.HisueroquiadOrientemhabitantangustiam&famem.InGeminissitonuerit,turbas&morbumindicat,frumenticorruptelam,&arborumperditionem.InCancrohordeicorruptionem;&siccitatem,&boummortem,circaMartiumuero&Aprilempluuiarumcopiam.InLeonefrumenti&hordeipernicieminmontanaregione,&pruritus&impetigines.InUirgineRegisinteritum,&alienigenamregionisRegem,nauigantibuspericulum,circasatarubiginem.InLibra,bella,&plagarummultitudinem,&fructuumcorruptionem.InScorpione,fameserit,uolatiliaautemmultiplicabuntur.InSagittario,commotionemsignificatinregione,inmontanaregionefrumentifertilitatem,incampestricorruptionem.InCapricornopluuiasforefignificatindiesquinquaginta,&Regisdolum,acuituperium,&indecoramloquacitatem,&alieniRegisapparitionemabOriente,quiuniuersoterrarumquoebidominabiturfructuumabundantiaerit,&uirorumpraecellentiummors:ouiumuerogeneratio.InAquario,bellagrandiainregionemaritima:fructuumaliorumfertilitatem,leguminumautemperniciem.IoPiscibus,frumenticorruptionemmodicam&mortemuitipotentis.Zoroaster.Pluuiaepraesagium.Cap.Uii.Illudsanemirum,hisquicausamnonexpenderint:quodsipluuianonimminet,saltanttincae:siimminet,contorquentursolum:nonenimadeoafficiunturcumhumidusestaer,obidnecadeoexiliunt:plerunqueautemimminentepluula,aerhumidusest.Cardanus.LiberXiii.687Cap.Uiii.Uentospraenunciantmareundisexaestuans,&inlittoribusualderesonans.Idemfaciuntmontiumiugapuraexistentia.Spinaeitem,&aridafoliaincontrariumauentisuolutata.Tonitrua&fulgurainaestateundecunqueferantur,indeuentumexpectareoportet.Quocunquestellaedelabentesuergunt,illincuentumexpectandumsignificant.Zoroaster.Quomodograndinemabigereoporteat.Cap.Ix.Aiuntquidam,quodsiquisspeculuincumbentinubiostendat,grandinempraeterituram.Etrursussihyenae,autCrocodili,autPhocaepellemlococircumducas,eandemquepreforibusdomussuspendas,grandononcadet.Siuero&clauesmultasdiuersarumaediumpercirculumregionisfuniculisilligaueris,grandopraeteribit.Etsiindomibstaurosstatuesligneos,ualdeinuabis.Ettestudinempalustremsiindextramanuposuerissupinam,modicaterracircumeamaggesta,utnequeatseipsamuertereacabire,quodipsumfacerenonpoterit,siterrasubpedibusipsiuscocauiorfueritfacta,quumenimnonreperiat,quodinstarsustentaculiapprehenderequeat,manetinloco:quofactonequeinaruum,nequeinullumaliquemlocumgrandocadet.Suntautemquitradant,horasextadiei,autnoctiscircumgestationemtestudinis,&depositionemfierioportere.ApuleiusRomanusait,Uuamintabellamdepictaminuineaconsecrandamess:occidenteLyra,&fructummanereillaesum.IncipitautemoccidereLyraaddecimumCalendasdecembres.PerfectequidemocciditprimaNonarumFebruarii,idestipsoNonarumdie.Atquehaecquidemaueteribustraditasunt.Egoueroquaedamexrelatisualdeindecoraesseopinor&uitanda,omnesquemoneotalibus,utnequaquamanimumaduertant.Quin&equifluuiatilispellissegmentaadsingulosterminosposita,grandinisminascohibent,acsistunt.Philostratus.Aduersusfulmen.Cap.X.Hippopotamipellemintraregionemdefodito,&eolocifulmennoncadet.Idem.Aduersustempestates.Cap.Xi.InApenninoItaliaeintraBononiam&Pisas,exortatempestate,mulieresforasprocurrunt,eameleuatismanibusconsignantescaseoindieascensionisDominipresso,decussatimquesignato,crucisfiguraimpressofune,atqueitaseforeillaesasarbitrabantur.EodeminApenninoouuminascensionisfestoexclusumadseruant,summoqueilliganttecto,atquehocmodoistasaedesatempestatisiniuriatutasforeexistimant.Aliistratamensainmediocubiculi,imponuntinterduascereasardentescerauniumlapidem(eindonnerbeitel)istumsudat,quodipsisuideturmiraculum:cumtamennonminusnaturaidfiat,quamuitrearumfenestrarumsudatio,auttumtemporis,autinhypocaustocalente.Caeterumtempestatesagrisnonnocebunt,sicoralliitritiinquatuoragriangulispraecipuisspargantur.Uuierus,&Fallopius.LiberXiii.689Aduersusinstantemrubiginem,&pruinam.Cap.Xii.Siinstanti&praeuiserubiginiacpruineobuiamiteuoles,paleasmultas,uelfrutices&spineta,pluribuslociscomburesmaximequaparteuentusspirabit:itaenimimpendensmalumauertiscripsitDiophanes:Berytiusuero,ubiillaminaerecongregarianimaduertebat,bouiscornusinistrum,cumbubulostercoreillicoincendebat,&fumummultumperhorti,uelagriambitumextitabat,uentoqueopponebat.Mizaldus.lrisquomodouideripossit.Cap.Xiii.lrismultismodisuideripoterit,commodiustamenecrystalloparetur,uelexIridequoquegemma,sexangulocrystallisimili,quamsicmaioresappellauere,cumSolissubditaradiis,summafectilaqueariasubiectumqueplanumtremulaterberetumbra,iridiquecoloressimilesostendat.Sicenimnasciturhexagona:sinminusartepareturtrigona,longitudinedodrantali,latitudineduorumdigitorum,inderotaexpoliatur,&concinnetur.Cumergoiridemuiderequaeleris,crystallinum,ueluitreumprismamanibusfumes,&inlongitudineoculisaccommodabis,siperinfernamsuperficiemintueberis,omniaditersecoloratapuniceo,uiridi,xantho,&caerulo:itemsiadsupernamsuperficiemoculosflexeris,permutaturcolorumsitus,cumpermutenturperpendiculares,&hocclariusSolisluce,neccontemnendumreispecimenerit,sihortosinspexerisundiquetapetissparsos,floribus&coronisornatos,&ambulanteshomines,utiangeliuisunturuestiumsimbriaiisdemcoloribusredimita:sisecundumlatitudinemoculisaccommodabitur,inlatumcoloresuidebis:sisupra,uelsuboculosinuertes,inuersa,&erectaabsquecoloribusuides,spectansueroquaternisinspicieturoculis,omniatameninflexa,oboculorumconuexitatem,aliquamindecerasuperficiemopacando,&saepeperoculosresoluendoeauidet,quaepotiussuntfastidientis,quamuoluptuosaenarrationispertractare.Idemquoquesicuiderepossumus,Siinpeluimaqueplenamspeculumimmergaturdiligensintuitorinparietummarginibus,iridiscoloresgeneratosreperiet,&pulchriores.Aliteruitreumuas,uelpellucidumaliquodrotundum,forisaquaperfusumSolioppones:radiisenimSolisictum,rutiloaerisrepercussuminsubiectoplanocoelestisarcusspeciemimitabitur,peruariasSolisinflexiones.SicSoliaquamobiiciendostillatim,eregionenigrainsuperficiedissultansIrisspectabitur,utsaeperemigrantibuseuenit,aquarummotum:idemquoqueeuenireconspiciturcircalucernasAustroflante,&maximehumidosoculoshabentibus.Ioan.Bap.Porta.Draconisuolantisconstructio.Cap.Xiiii.Extat&artificium,quodaliquibusDracouolans,uelCometaesidusdicitur,cuiustalisestconstructio.Esubtilioribusarundinumpaxillisquadrengulumconstituatur,utlongitudolatitudinihenioliaesitproportionisdiametriduo,&exoppositispartibusuelangulisimmitanttur,quarumintersecationefuniculusilligetur,&eiusdemquantitatis,cumduobusaliisiungatur,ecapitibusmachineprouenientibus:sicpapyro,uelsubtililinoobtegatur,nequodgraueineasit:indeeturris,montis,uelaltiorumlocifastigio,aequalibus,&uniformibusuentiscredenda,nonualidis,nedisrumpaturmachina,necleuibussiundiquesilebitaura,nameamnonsublimat,uentorumquesegnitiesirritumfacierlaborem:ipsarectononincedattramite,sedoblique,quodefficitfunistractusecapiteuno,exalterolongacauda,quamerestibuseffingesaequidistantibs&papyrispassimreligatis,sicleuitractuimmissaartificismanibuscommittenda,quinecsegniter,necoscitanter,sedualideimpellat:&sicuolitanscarbasusaerapetit,ubipaululumfueriteleuatum(hicenimexdomorumanfractudisruptusestuentus)utuixmanibuscompesci,uelretineriqueat,Laternamaliquisupralocant,utCometauideatur.Sclopumalii,charta&pyriopuluereinuolutum,&cuminaerequiescit,immittiturperrestimaccensusfuniculus,anulo,uellubricoaliquo,statimqueuelumpetens,ignemoriadmouet,maximoquetonitru,inpluresmachinadissilitpartes,&adterramprocumbit.Aelurumaliqui,uelcatulumligant,acperaeraimmissasauscultantuoces.Hincauspicaripoteritingeniosusprincipia,quonampacto&homouolarepossit,ingentibusaliscubito,&pectoredeligatis,easautemapueritiapaulatimiactareassuescat,locosempersublimiori.Quodsiquispiamidmirumputauerit,adiiciatea,quaeArchytamPythagoricumcommentumesse,atquefecissetraditur:pleriqueenimnobiliumGraecorum,&Fauorinusphilosophusmemoriarumueterumexequentissimus,affirmatissimescripserunt,simulachrumcolumbaeelignoabArchytarationequadamdisciplinaquemechanicafactumuolasse,itaeratscilicetlibramentissuspensum,&auraspiritusinclusa,atqueoccultaconcitum.Ioan.BaptistaPorta.DeSecretisOrganicis,LiberXiiii.DeSecretisGrammatisquomodouidelicetocculteloquendum.Cap.I.Locutioquomodooccultetur.Uocesseptemmodisoccultantur:primusabsentia,haectutissimaest,&sinondeprehendatur,suspicionecaret.Indeobmurmuratio,uellocutiosubmissa,quaeindecoraest,&suspicioneplena,exsaepenumeromaximorummalorumcausafuit.Tertiuslinguaaliena,utGraecaLatinis,GermanicaItalis:sed&hicsuspicionemparit,&estindecorus.Quartusestpernutus,utcolludentes:estautemhicmaximeturpis&irrisorius.Quintusestperuerbaaliasignificantia,quicirculatoribusestfamiliaris.ItaliadCalmanlocutionemuocant.Eaindigetlongaobseruatione:siquistamendextereeautatur,suspicionecarerepotest.Utilisestadpuerosinstituendos,quiindomoseruiunt.Sextusest,cumcircumciseloquimur,hichaudirrisoriusest,&grauemuirumdecet,cumancipitemsensumreddat.Adeoquelegitimus,utetiamscriptismagnorumuirorumsitfamiliaris.Cardanus.Locutiopersibilum.Locutiopersibilumduobusmodiscontingit,alterquidemutinhisfistulis,quibuscanimussimul&loquimur.Uoxlinguadearticulatur,latetnonanimaduertentibusparuumsubmagno,&umbrasubsono.Constantfistulaeillaecicutissimplicibus,ligneis,unicoforaminelato,subeoposito,perquodinflantur:idueromembranatenuicontectumestundequaque,ita&uox&sermoresonat.Sedreliquusmodusineleuationeuocumperpariaspatiaconstat,quibussingulaeliteraesignificantur,&exliterisdictiones,&oratiototaindigetconsuetudine,sednonestassuetisarduares.Idem.Quomodocumurbeobsessaperfatesproculcolloquiliceat.Est&aliudcommunicandorumconsiliorumobsessisurbibusremedium,quodtutumest,&semperparatum:necminuslicetintelligere,quaeuelint,quiauxilioueniunt,autuenturisunt,quamurbisstatumpatefacere,parumquediffertabepistola.Igitursicauitasipsacupitexploratoriimage15quaeuelitsignificareautexercitusduciinauxiliumuenientisuperquinqueturresproculinuicempositas,itautlongedistinctaeuideantur,singualaefacesardentescollocentur,singuliquequieastenent,uerbaquaesignificaturisuntscriptaantesehabeant,&utinliterasucceditqueadfacempertineatsuam,autduaetresue,eameasuefacemeleuando,autdeprimendo,autindextram,autsinistramflectendosignificet.Pariratione,exaltissimaturriconsiliaducisinauxiliumuenientisexercituhostiumintermedioquisqueliterasconiungendointelliget,prorsushostibusnecaduertentibus,neduminsciis,quodfacesauxiliariorumhumileserunt.Cardanus.Modiquibusresexurbeobsessasignificent.Nunctempusest,utdoceamus,quomodoabsqueepistolaresproculsignificaripossint:idcumfacibusfieripossemododocuimus:existimantesnostrumesseinuentum,sedolimaPosybioinquodamfragmentodescriptos,duosmodoshuiusgeneris,aliostamenanostroinuenimus,quicumobscurisint,&mutili,nonabreesseexistimaui,utanobisexplicarentur,simullocupletemfacturusdoctrinamdehoc,utcommodeeautipossimus.IgiturAeneasuasautrinqueconstituitlonga,arcta,sedprofunda,internas,autquaternaspartesdiuisa,&inhis,utinlampadibusfierisolet,lignacumsubereposita,superlignistaedeimposite,edirectoinlimbouasisresinscripteprincipaliores,uelutifrumentoindigemus,seditioinurbeest,presidiumreceptum,pestelaboratur,erasforasirrumpemus:atquemultataliacapitarerum.Ergoutrinqueimpletisuasisaqua,&taedisaccensis,ubialiquandiuarserint,detractafistula,faxdescenditadimum:subductaaqua,alterlegit,quaminlimboscriptasunt.Sedhicmodussatisrudisest:necdocet,queuelimus,uerumexinfinitonumerofortuitorumpaucaadmodum,necperfecta.Aliuddeindesubiungit,nostrosatisconformen,quitalisest:Exconstitutoutriquehabent5.tabellas,inquarumsingulisalph.elementa5.aut4.saltemeoordine,quouidesdescriptasunt.image16Quiuerouoluntostendere,queuelint,decemhabenttaedasardentes,quarumquinqueadextris,aliaeasinistrissuntcollocatae:igiturprimumfaceseleuanturabeisquialiquidsignisicareuoluerint,actoties,donecaliifacemeleuent,neinitiumincertumsit.Ubiresponderintsigno,&siquaefiuntanimaduerteredocuerint,totidemfaceseleuanturadextra,quotusestnumerustabulae,inqualiteraestdescripta,indeasinistratotidem,quotusestnumeruselementiintabula.Gratiaexempli,uolosignificareUeniemus,adextraquatuorfaces,quiaVinquartatabulaest,&totidemasinistraeleuabimus.namVquartoinordinetabulecollocataest:indeX,namadextra,&quintamasinistraproE:esteniminprimatabulaquintolocodescripta.Indetresadextra,duasasinistraproN,&proI.duasadextra:estenimlinsecundatabula:&quiaestinquartoloco,quatuorasinistra:rursusproEunamadextra,quinqueasinistra:&proM,tresadextra,unamasinistra:&proVquatuoradextra,totidemasinistra:&proSquatuoradextra,duasasinistra.Nosueroaliummodumabhis,atqueetiameo,quemsupradescripsimus,trademus:utcumduobusfacibusrestotaabsoluatur,adomnemconfusionemuitandam.Igiturconstitutisduobusfacibuspraelongis,utsufficiantadtotamsententiamperelementadeimage17clarandam,atqueintantadistantiainterse,utprointerualloeorum,quibussignumhocproponitur,indistantiaquatuorcubitorumesseiudicetur.Datoqueacreceptosignoacomplicibusutrinquefacibuselauatis,autabditis,utinitiumreistatuatur,sinistraelauata,elementumunumsignificabit:debetautemeleuaridecemcubitis,depressasicutlateat,aliudinsinistrumlatusinclinata,aliudindextrum,aliudutquatuoramplectaturelementa,totidemdextrasignificabit,eritautemproarbitrio,&procondictoelementorumordinesititahostibus,utamicisrespateat.poterisenimprimolocoproAconstituereN,uelaliudquodcunqueuolueriselementum.habesigituriamoctoelementa,quatuorhabessiambaefacesmoueantursimul:utpoteelauatel,absconditaeL,insinistraminclinataeM,indextramN.Rursussinistraeleuata&dextradepressaO,insinistraminclinataP,indextramQ.Sinistraquoquedepressa,tresaliasnotas,insinistramtresalias,utsint21elementa,&absolutumalphabetumusqueadZliteram.Supersuntpraeterhas,tresaliaedifferentiae,quaeasinistrafaceindextramparteminclinataprodeunt,cumdextrasimulmotafueritsursumautdeorsum,autinsinistrampartem.Hisigiturconstituemus0.1.2.Etsicrepetatur3.6.9.utconstituantursecundauiceabI.usquead11.repetitiprimaconstitutio,9.18.27.Etitahabesabunousquead38.Quodsiquartorepetierisprimumsignuum27,secundum54.tertium81significabit,peueniesqueusquead119.Itaquintohabebis81162.343.&summamomnium462.Nequeparumesttambreuiduabusfunibus,quarumalteraeodemmodosempersehabet,scilicetutaddextraminclinetur,reliquatrifariamuariatur,omnesnumerossignificariabunitateusquead462.Atquehicmodusminimefallaxest,autconfusus,breuisqueacperfectus.Uerumexercitationeintalibusopusest,&utiamanteadehis,obsessicumauxiliaribusconuenerint.Noctemetiamesseclaramatqueserenam,&absqueLunaelumine.Idem.DeSecretisScribendiCapIi.Literaeintemebrisconspicuae,quonamfiantpacto.Siquisfurtiuoscriptoreiconscio,nouoastuexcogitataquaepiamnuntiarequaesierit,quae,tantumnocteintempestaconspectariqueantintedularumliquore,graphicedescribendopaginasaturetur,maximaadhibitasedulitate,&ineffigiatainterdiuapparebit.Ioan.Baptista.Porta.Literaeoccultae,quasnonquiuislegerepossit.Occultandiratiotriplexest:transmutandi,quaeinusu,utdeCaesareolimSuetonius,uelutsiproa,d,prob,enimscribatur.Estauteminfinitorumgenerum.Secundustranslationefit,atquehicduplex.Primuscumtribusliteris,gratiaexempli,omniascribimus,faciliusautemadditaaspratione,nequidinhisprorsuspraeterhancsituarietatis.Cb'abb'aacbacaccab'bbababbbaacabbca'abb'abcbacabbbb'acabbcbbabbabb'ab'bcbaabbaacb'b'aacababbbabcabcbbbaacbbb'aa'ac'aaabaabbb'cacbabb'abacababbaa'ca'abbca'cbabab.Altertranslationismodusest,utdelitescant,inquibusdamsuspicionisnotaquadam,utinLaconicascytala,inaliisnullapenitusrelicta,quimodusestelegantissimus.Nammembranasduasaequalesaccipiesdelineatasadscribendum,atqueinipsislineisforaminasparsimeregioneinutraqueparua,sedtamenproelementorummagnitudineseualtitudinefacies.Quaedamseptem,quaedamtria,quaedamocto,ueldecemelementacontinebunt,utomniasimulforaminaCxx.elementasimuliunctisomnibus,quaeinscribipossunt,contineant.Harumalteramdabisilli,adquemscriberedesideras.Cumueroopusest,scribeprimumsententiamtuamquambreuissimepotes,sicutnumerumelementorumminoremcontineatsententiam,quamisestquemcupiuntinterualla.Indeinmembranasuppositaforaminibusscribeseamsententiam,atqueiteminaliaatquealia:demumimplespaciaprimaemembranesententiascomplendo,delendo,implendo,donecsensusconstet.Hancsecundamsententiamcomplebisinsecundamembrana,sicutuerba&sententiaecohaerereuideantur:intertiaquoqueitaaptabis,utillaesisprimisliteris,sententiatotauerborumnumerusmagnitudoqueconstent,acconcinnitatemretineant.Quibusperactissuperponeexemplar,quodpraecidistimembranaecoaequali,atqueitaterminisforamiorumpunctatenuissimasignabiseousquequoliteraepertingant,quasscriberedesideras:tumtertiammembranamaccipe,epistolamquecontinuisuerbisdecentispaciorumordine,acmagnitudine,tumetiamliterarum,sicutprimasententiaacuerbailliusinterpunctorumterminoscontineantur.Ergofucisuspiciotuncnullamanet,altercumrecipitsuperpositoexemplarisententiamanimituiillicointelligit.Nechuicreitametsilaborishaudleuissit,aliquidadsignificandamsententiampericulosistemporibusamicissuisparinueniripotest.Tertiaoccultandiratiofit,cumliteraealuminescribuntur:latentenim:immersaeaqualeguntur,quiaaquamembranamredditobscuriorem,inquacandicatalumen.Quaeuerosaleammoniaco,apparentdumigniexponuntur.Itaaliilimonii,aliiceparumsuccoscribunt,quaeomnesignibusexpositaelegipossunt,secusdelitescunt.Sedopusesthaudmediocridiligentia.ExCardanodeSubtilitate.Literaslumineinterpositolegere.Haecestscribendiinopinabilislatebra,necutcaetereleuiterignidetegitur:Sicolorecorporeoalboscriptitaueris,uticerussaliquidoimmixtagummi,uelconsimilisitchartaeconcolor,neuealiquidsitdiscerniculi,uelconiectaripossit,tuncoculo,&luminiinteriectasiderisuelcandelae,ubidescriptaefuerintliterae,ocularibusradiispenetrarinonsinunt,sicobscuriusculaeconspiciuntur.Porta.Literaeindelebiles,quomodocorporibushumanisinscribantur.Siplaceatquandocumquenouasinscriberefiguras,facillimeefficiesinaestuariodiuisasummacutenouaculo,uelphlebotomo,priusdepictaatramentoincutefigura:inderimasminio,uelcaeruleo,autterracolorisquemdepingerecupisimplebis,&statimobcaloremcontractocolorecutisconcrescitinimaginem.Aliterutexperimentodidici,&absquebalneo:Aquaeseperationisauricantharidestotodienaturaliimmixtassines:indecalamotenuiseuliteras,seuformamaliamquamuoluerisdelineabisincute,sicutaquaeuestigiarelinquantur,confestimerumpentuesicaealbaelocis,quaeaquaoccupauit.Hissponteperfractis,atquedieunaconsolidatis,perpetuacicatrixalbasuccedet,atqueomninoindelebilisnisiui,formamdepictamadunguemreferens.Cardanus.Literaeutinnigroexemplocandicent.Siuelimus,utliteraeinnigroexemplocandicent,est,&occultiusmentisconceptumproferendiratio.Luteum,ouiquealbumenualideexagitatum,instarscriptoriiatramentiliquescat,huiusmodiliteras,uellineamentaprotrahe,iamexiccatis,coloreatropapyrussuperlinatur,&inquinetur:ubiueroliteraeiamobrutaeliquescantuelis,latoferro,uelcultroleuitereaserodendo,tenebricosumdelacerantesuelum,utinebulasdiscutientessupramodumcandorepandunturinsigni.Porta.Inouomodiusscribendi.Alumenexacetosubtilitermultumqueterito,&corticiquidquiduelisaffigurabis,feruentiSoliexiccato,muriaeuelacriacetoimponetribus,uelquatuordiebus,resiccatumcoquito,cumquefuerittostum,corticeenudabis,&duroalbuminiscriptasliterasreperies.Indeoccurritalterum:Ceracircumlinitoouo,styloliterasexarando,fatiscentesrimashumorereple,acacetomacerarisinitoperdiem,cumceramsustuleris,decorticato,&peruiumcorticem,&ouoimpressaslegesliterarumfiguras.Aphric.Literaedelitescentesutconspiciantur,&conspicuaedelitescant.Sioptabisutliteraedelitescentesconspiciantur,&conspicuaedelitescant:potieris,sistillatiocalcanthiliquore,uelardentiaquaeffusa,donecsolutumfatiscat:acpapyroliterasduxeris:iamenimsiccescentibuscaelantur:porrocombustampaleamexacetotriturabis,&quaesumusscripturi,inprioruminterstitiouersuumlatedescribito.Omphacitisindegallaalbouinodecoquatur,spongiamadida,cumcordieuenerit,leuiterexpergificando,&supereasinductaatterendo,uernaculusnobiscoloraterobliteratusdelitescit,pristinusueroinuisibilisrefricatusnobisfietconspicuus.Porta.Scriptaquomodoocultentur.Diluiturtantumatramentiscriptoriiinaquaquautuixscriptaexemplauestigiumnigredinisappareat:quasiccata,supereademuerba,iisdemqueliturisalia,excarbonesalicis,&aquapluuiaspissatascribitur,quaeuerumatramentumrefert.Ubisiccatafuerittransmissaque,libeatquelegere,gallaaquaeincoquitur,impositaquespongiaacexpressamediocriterdetergiturepistolanuperconscripta,quodcarboneclachrymanecgallaadhereat,reliquaprioremergitcumgallaecolore,&tenacitateaffigaturchartae&obumbretur.Cardanus.Literasconfestimlocoquouisemergentes.Literasconfestimlocoquouisemergentesnigrasecoloratasefficies,siaceto,uelurina,clanculuminmanibus,uelalibiliterasexarabis,cumexiccatafuerint,necuestigiaapparent,&uiselucescat:fuligine,uelcolore,quemubertiminfectoriaedantofficinae,extricato,&nigricabuntualde,sieasdemalbasquaesierischarta,ficulneolactedelineato,&exiccatascarbonispollineinsparsoconfricato,&detergito.Porta.Literaequaeigne,uelaquauisibilesredduntur.Atreddereliterasigne,uelaquauisibilessicpossumus,&literasincarminumintercapedinibus,&syllabarumcoagmentis,&distantiisprotrahere:Contineatepistolainanequippiam,utinconditeputetpositas,&interceptae,autnihilomnino,autaegerrimesentient.Sicitrii,medicimali,cepae,&omniumfereacriumsuccodescripseris,siigniinferuescit,eorumacrimoniadetegunturillico.Maiusaliquantulumsubtilitatishabet,sialumineaquadissolutoscripseris:cumquelectioniaccedis,aquaeimmergendo,lateeuadentuisiles,&elegantes.Siuerocandicent,uelis,&lacteas:sicfacies.Lithargyrisprimoteritur,&fictileaquamcontinens,cumacetoconiicitur,decoquitur,&decoctumpercolumtraiicito,seruaindelimonissuccocitrigerigenerisliterasexarato:iamenimsiccescentibusabduntur,siseruatoliquoreimmerseris,lacteas&conspicuasuidebis.Simulierumubera,uelmanuseamadeant,praedictoinspersoliquorelacteresudabunt,utitorsiinopsaliquandoeorumfueris.Sicquoqueliteraehirciadipelapidifuerintinscriptae,lapidiqueoccultaeprorsus,silapisidemacetodemergatur,prodeuntillico,&quasisculptaeforaseminentesextabunt.Siautemabsolutaaquaperscribendo,literasincrescereiubes,utnauisexpeditiusqueitineribusaccingamur:Gallas,&calchantumsubtiliterpinsito,indepulueremchartaeinspergito,pannoperfricato,rectequeexpoliantur,&utsitchartaeconcolor,&pertinaciusinhaereat,contusoiuniperigummi,(quodscriptoribusUernigodicitur)addaturreliquis,cumusueuenerit,aqua,uelsaliuascribito,&nigrescunt.Idem.Literaequaenonleguntur,nisidenocte,Literas,quaenonlegunturnisidenocte,cumfelletestudinisscribe,autlacteficussiponaturadignem,autcumaquauermislucentisdesero.Albertus.Moduscognoscendiliterasinchartalatentes.Cumsinttriageneraeorum,cumquibusliteraesoccultaescribuntur,atqueimpersectae:uelquiaresaliadesideratur,utquaecumsaepoquaecinereautcarbonibusindigent:&quaeaqua,&lachrymaArabica,calcantho,autperspicuo,utquaealumine(inaquaenimcandoruidetur)autquaedensitate,utquaesaleammoniaco,namabignecoguntur:necesseestutquiexplorareuelit,&inunctamoleochartamcontraSoleminspiciat,&utmergatinaqua,&utigniexponat,&utcalcanthipuluereinspergat.Cardanus.Literae,utconstitutisdiebusdeciduaesint.&euanescant.Quantumhumanumeuolatingenium,dumnaturaesecretapandit?Demerseturtenuiselimatuschalybsinseparationisaquam,pondereiamtriplicato,quibusliquidaepicis,uelterebinthinaeresinaefuligoaddatur,utnigriorfiat,&doliumcooperiesprophyritemultumteratur,scribe,&consenescentesdeciderit.Hocsilentiopraetereundumnonputaui,quodmaximepraecipuum,&tanquamreicaputest,periculumfrequenterfacere:namsidiutiusinchartacommoratur,fortisaquaplusculumsuggeratur,&sifuerissedulus,subcroceanonremanebuntuestigia:hacindiciinormafruipoteris.Sicaliudconsimilegenushabebis.sisicmentirisatiussuerit:Chrylocolla,ammoniacussal,&alumenaequalicerentintersepondere,tusaomniafictilicondantur,&forteexcalceparatolixiuium,&faucibusexcepturiuasislineopannoobtento,colato:sicigiturparumebulliat,atramentoimmisce,&ubiincolumesaliquantulumdurabunt,iamflaccescentefiuntcaducae,adusumrecondito.Porta.Modusdelendiliteras.Cerussaminaestatecumlactaeficusmisce,&inpastillosredige:siccatoinumbra,&tere,actursusnouolacteficusimbue,formapastillos,siccato,terito:atqueidrepetequater,indeserua.Cumopusest,literasleuitermadefacito,&puluereilloinspergito,sicutundiqueadhaereat,sinitoperhorasduodecimsaltem,confricatotenuilinteoasperiusculo,inquogossipiumincludatur.Cardanus.Literaequomododeleantur.[RecipeSaliscommunisSalisgemmaeAluminisrochaean.◉.ii.Salisarmoniaci◉.iiii.]Mistadestillentursecundumartem.Hacaqualiteraehumectatae,euanescent.FaloppiusLiteraeutpenitusabstergantur.Sedlituras,maculas,uelliteraspenitusabstergeresiquaesieris:Calcanthi&salnitriaquacalamosupraliterasdelineato.Uelesalealkali&sulphure,paruisconglobatisorbiculisperfrica,sicerodet,utnecuestigiumremaneat.Porta.Literaeinlapidibusquomodoinscribantur.Siinsilicemnullocompendioaliquidinscribereuelis:oblitototumcera,indeinscribitoquodlubet,ceratamenexactederasa,ubiliteraesunt,utnudussilexappareat:postmergelapideminacetoacerrimoperseptemhoras,&exime:atsipluribushorisimmersusmaneat,citiuscrustaexcidet.Contingitenimferme,quodinhumaniscorporibus,cumescharoticauocatamedicamentaapplicantur:suppletinacetouimpotentiorismedicamentimora,&multitudoaceti,cummergatur.Siccatenim&penetrat,undelapidemcomminuinecesseest.Palamautemest,&hocadalioslapidestraduciposse,quinonsintmultoduriores.Cardanus.Adliterasobliterandas.Literassicfacileobliterabisacdelebis.Accipecarnemleporinam,sicca,tereinpuluerem,&uiuaecalcimisce,acliterissuperpone,uelilline,&infratriduumnullumcomparebitillarumuestigium.Exuetustissimoquodamexemplari.Mizaldus.Epistolaequomodoconcludantur,utapeririclanculumnequeant.Epistolarumusus,&ratioobsignanditamutilisest,quametiamnecessaria.Siigituradsitsigillum,antequamceraimponatur,chartasubeoincapillamentadiuaricandaest,siidfeceris,indeceratollinonpotestullaarte;quincapillamentumpereat.Dignosciturergoapertaepistolaexaduersasigillipartefraus.Rursussigillumnonadsit,alteraexparteregula&stylodiuaricandaestparsAd,postquamiamplicatafueritepistola,&ubiepistolaecohaeresparsAD,(quaerectangula,&oblongaessedebet)duabusscissuris,alteratangenteA,alterapropeualdededucendaestadaduersampartemepistoleperB:inderursusreducendaperC,&demumpraecisaparte,&inmucronemformata,reducendaiterumparsmucronataEsub,BC,exBinC,itautparsquaetegitBC,quadratasit,nonmucronata.PostexaduersaparteparsfoliiadunguemaequalisacsimilisADabscindendaest:itafietutsimilessintalterutrinquepartes.necundeclausasitdignoscerequisquamfacilequaeat.Inscribendaeetiamsuntliteraeutrinquesuperobsignatumlocum.Cardanus.Epistolaquomodoclamaperienda.Literasobsignatasaperiresolentsetacaudaeequinae.sedpriusparumceramexcalfaciunt,reshaecmanuumagilitate&iudicio,quamdoctrinaconstat:restituereoporteteregionepriorisloti,neconsuetudinesigilli,situsmutatusprodatdolum.Aliterinungesigillilocum,indesuperinfundedilutumgypsumtenuissiimage18mum,exaquacummodicoglutinispiscium,autlachrymaeArabicae:sinitocogi,&itasigillumadulterinumhabebis.Idem.Literaenecomburipossint,Neliteraepossintcomburi,Accipeacetumacerrimum,&quorumalbumina.Inquibusdilue,&coagitahydrargyrum,eaquemiscellaneapapyrumterinunge,actotiesresicca.Posteascribaeibiquicquiduisumfuerit,&inignemproiice,uidebisabsqueullacombustioneresilire.Exantiquolibro.Literasutamuribustuearis.Atramentumlibrariumdilutoabsynthiitemperatum,literasamuribustuetur,herbaueroipsauestibusinserta,tineasarcet.Dioscorides.Albaeliteraeutlegipossint.Ammoniacum,saltritum,&aquaemistum.literasalbas,&apapyricolorenihildistantesreddit:sedsiigniadmouerisnigrescent.Adhuncmodumaluminispuluerescriptanonapparent,nisichartam,dumuoleslegere,inaquamdemerseris.Mizaldus.ScytaleLatonica.Duolignateretiapolitaaequaliaqueomnino,chartasicadcochleaeinstarstricta,&aequaliasummousqueadimuminuoluebantalterum,utnihilomninoelignoconspiciposset,indealterutrinquecapita,quaenonintegebantur710DeSecretisprecidebantinformam,quamalatereuides.Unumexhislignisimperatorexercitusaccipiebat,reliquumapudseretinebant.Ubiopusessetepistola,chartamlignopraedictarationeinuoluebantcapitibusutrinqueaffixis,&inmedioetiamtenuissimaceracertislocis:indeinscribebant,quaeuellent:eaquealignoauulsa,epistolaelocotransmittebant,Cardanus.Literaeutaquausibilesreddantur.Cumaqua,inquaalumendissolutumsit,scribito,cumquelectioniaccedis,aquaeimmergendo,lateeuadent,uisibiles,&elegantes.Alexius.Literaealbae,utcitonigesent.Acetouelurina,clanculuminmanibus,uelalibiliterasexarabis:cumexiccataefuerint,necuestigiaapparent,&uiselucescat,fuligine,uelcolore,quemubertiminfectoriaedantofficinae,extricato,&nigricabuntualde.Sieasdemalbasquaesieris,chartaficulneolactedelineato,exiccatascarbonispollineinspersoconfricato,&detergito.Io.Bap.Porta.Atramenticonficiendimodusoptimus.Sumitogallarumoptimarum,intresautquatuorpartesincisarum,uelleuitercontritarumquantumuolueris,quaecuminoleopaucoaliquantulumfuerintfrixae,ponanturinollamuitreatam,superinfundendouinialbitantum,utadquatuor,uelpluresdigitosemineat:deindeaddegummiArabicicontritilibramdimidiam,uitriolicontritiunciasocto:misceantur,&ponanturadSolemperdiesaliquot,miscendoquotidie.Posteacumaliquantulum,&adsufficientiamcoctafuerint,coletur,&eritperfectum.Caeterumfaecibusrelictisrecensuinumaddipotest:deindecoqui&colari,hocquetotiesfieripotest,quotiesuinumnonampliusafaecibustingitur.Hisquidemuinissimulmistis,addanturgallae,gummi,uitriolumrecentia,utsupra:deindecumrursusadSolemposita,demumquecoctafuerint,multomeliuserit,quamprius.Quoenimsaepiusiterenturhaec,eoetiammeliuseuaditatramentum.Quodsiatramentumspissius,quamparesseteuaderet,addaturparumlixiuii,&fietfluidum.Siueronimiumessetfluidum,addaturgummiArabicum.Caeterumgallasparuas,crispas,durasesseoportet,quemadmodumuitriolumcoloriscerulei:gummipraeterealucidum,friabile.Alexius.Atramentipuluis,quemquisqueproficiscenssecumferrepotest,modoaquapeluinumcontemperetur.Hicetiampuluisredditatramentumperfectius.Sumitonucleospersicorum,uelArmeniacorum,uelamygdalarum,&ponanturadignem.doneccandescant,anferantur,&seruentur.Quofacto,sumitoresinaepiceaequantumsatisest.ponaturinuasaliquod,uelollamadignem,&cumcandela,uelcarboneaccensafuerit,cooperiaturcooperculoaliquo,itautspirare,nonextingui,sedfumusoptimerecipipossit:deindecumresinaomninoconsumpta,uasaquefrigidafuerint,abstergaturfumusinoperculohaerens,&seruetur.Quodsiquistantumlaboris,proconficiendofumosumerenollet,ematabiis,quiimpressorumatramentumconficiunt.Dehocitaquefumosumitopartemunam,puluerisnucleorumaccensorumpartemunam,uitrioli,partemunam,gallarumfrixarum,utsuperiusdictum,partemunam,gummiArabicipartesquatuor.Rediganturinpuluerem,cribrentur,&misceantur,fiatquepuluisincorioseruandus.Quandoautemutiuoles,sumitohuiuspuluerisparum,cuiaddealiquantulumaquae,ueluini,uelaceti,&miscebene,&utitor.Atquesichabesatramentumrepentinum,quodquisquesecumabsqueeffusionispericuloferrepossit.Quodsihicpuluisaddaturatramentononbono,perfectissimumreddetur.Idem.Atramentumparatufacile,nequemagnoprecio,praetereanonsolumadscribendum,uerumetiamadlibrosimprimendos,aptum.Accipeeiustincture.quacoriatingunturquantumuolueris,fellissaepiarum,quantumsatisest,misce,&siatatramentum.Uerumsimeliusefficereuoles,adiungitopraedictumpuluerem,exilliscarbonibus,uitriolo,galla&gummi.Hocetiamatramentolibriimprimipoterunt:presertimsialiquantulumuernicis,&oleiliniaddatur,utliquidius,&tenaciusfiat.Caeterumatramentumproimprimendislibris,exsolofumoresinaeconficitur,utsupradictumest,addendouernicisliquidaequantumsatisest,&coquendoparum,fiatatramentum,uelliquidius,uelspissius,utresipsaposcereuidebitur.Namhyemeliquidius,aestatefirmiusessedebet.Quodsiliquidiusefficereuoles,addeplusolei,&plusfumi,meliusquecoque.Uerumduriusatramentum,elegantioresefficitliteras.Quodsirubrumatramentumconficerecupias,locofumi,sumitocinnabarisoptimecontriti,quantumuolueris:siuerouiride,aerisfloremaccipito:sicaeruleum,utpaucisretroannisutebantur,sumitoceruleumGermanicumuelenchaustumuitreum,quodUenetiishabetur.Reliquafiant,utincommuniatramentodictumest.Idem.Atramentumperpetuum.Stuchumuocantartificescoloremperpetuum,quomaximesepulchrisliteresolentinscribi,iampriusliterisinmarmoreincisis:constatfumooleieseminelinipicinaualicommixto.Eiusenimfuminigredononmutatur,necpixabaqua,autuentocorrumpitur.Cardanus.Rubricascriptoria.Accipelignibrasilii,minutimincisiunc.unam,cerussae,aluminis,singulorumdrachmasduas:terantur,&misceantur:quibustantumurinaesuperinfundito,doneccooperiantur,relinquanturquesicpertresdies,miscendoquotidieterautquaterdeindecoleturperlinteum,ponaturqueincatinoaliquouitreato,uelmortario,&siccenturinlocoaliquo,abaere&Soleremoto,&seruetur.Quandoautemadscribendumutiuoles,aquagummitemperataconficito.Alexius.Puluisabstergensatramentimatulas,uelliterasscriptasinpapyro.Accipecerussaeoptimecontritae,lactisficuum,singulorumquantumsufficit.Misceantur,&fiatmassa,quaecumexiccata,deinderursusimbutalacte,atquesicsexiesfactumfuerit,fiatpuluis&seruetur.Quandoautematramentum,uelliterasapapyroauferreuelis,sumitopannumlineum,aquaimbutum:deindeexpressum,ponatursupraatramentum,uelliterastandiu,donechumectasint.Quodcumfactumfuerit,puluispraedctussuperaspergatur,&relinquatursicpernoctemuanam:deindemanecumpannoaliquolinteosiccofriceturleuiter,quofacto,papyrumcandidissimamuidebis,&adscribendumaptissimam.Quodsiomninodeletumatramentumnonesset,iteretur,utprius:&fierinequit,quinauferatur.Quodsiattenuatachartanimiumsit,eafrictioneglutine,quolignaferruminantur,leuiterliquefacto,cerussaeuelfarinaepusilloadmisto,densabitur.Idem.Adliterasaureas.Adscribendumaureisliteris,Sumecroci,&auripigmentipartesaequales,diluecumfellecaprino,&tandiusubfimoequinosepeli,donecfiatuelutispissamentum.Cumquopinge,uelscribe.Idemfiet,siacceperisdrachmasduasaloes,&crocitantundem,eaqueinpollinemredacta,albuminequiexceperis,&diumultumqueagitaueris.ExquodamGrammatographo.Mizaldus.Adliterasaureasaliter.Accipeauripigmenti,chrystalli,singulorumunciamunam,rediganturinpulueremsingula:deindemisceanturcumouialbo,&fiatliquoradscribendum.Alexius.Adliterasargentea.Argenteasliterassicfaciesabsqueargento.Sumestannioptimiunciamunam,argentiuiuiunciasduas,misceantur,&liquescant.Deindeteranturcumaquagummata,&exeamateriaubiopuserit,formenturliterae.Mizaldus.Coloruiridisadscribendum.Accipeflorisaeris,lithargyrii,argentiuiui,singulorumquantumsufficit:terantur,&misceantursimulcumurinainfantismasculi,&habebiscolorempulcherrimum,smaragdosimilem,nonsolumadminiandum,sedetiamadscribendum.Alexius.Aduiridesliteras.Uiridesliterassicfacies.Accipefoliarutae,succumexprime,floremaeris,&parumcrociadde,tere,&dumutiuoles,aquagummosaexcipe,acscribe.Mizaldus,&Alexius.Liqpuoruridisalscribendumerpingendum.Accipeflorisaeris,quantumsatisesseuidetur,ponaturinaceto,donecliquefiat:deindecoleturperpannumsubtile.Quodcumfactumfuerit,superlapideporphyriteteraturoptimecumaquacommuni,addendoparummellis.Deindecumbenesiccatumfuerit,rursussuperlapideporphyrite,cumaquagummiteratur,&reseritperfecta.Alexius.Caeruleiparandiratio.Caeruleumcummelle,utaerisflosconterendum,sedpurgandumnonest.Temperaturautemouialboagitato,autglutinisaqua,&nongummi.Aquahecglutinisfitexuiscerumglutinelucido,&liquesacto,&colato,utexgummisolet.Cinnabarisparandiratioadscribendum.Cinnabari,cumsuperlapideporphyriteoptimeaquacommunicontritum:deindeexiccatumfuerit,ponaturinuasaliquodosseumueluitreum,urinaquesuperinfundatur,relinquaturquesicaliquandiu:namfundummateriapetet:posteaauferatursensimurina,atquerursusrecensaddatur.Quodcumocties,autdeciesfactumfuerit,optimepurgatumerit.Quibussicsehabentibus,sumitoouorumalba,optimeagitata,&inaquampuramdissoluantur:eamaquamsupercinnabarimeffundito,uttransuersumdigitumemineat,rursusquesimulagitato,deindecumresiduumfecerit,auferanturouorumalbasensim,rursusquerecentiaaddantur,fiatquehoctoties,quotiescumurinafactumfuit.Hocquidemnullaaliarationefit,quamutfoetensilleodor,exurinacontractuseuanescat.Hisomnibusfactis,addanturalbuminaquorumrecentia,misceanturoptime,&fiatliquoradscribendum&pingendum.Caeterumhicliquorinuasealiquoobturatoseruanduserit:deindecumquishocutiuolet,lignoaliquomiscendusseruaturetiamdiutissimeincorruptus.Alexius.Liquoradscribendumtantocandorepraestans,utpapyrumuincat,ineoquelegipossit.Sumitoouorumcorticesoptimelotas,easquesuperporphyrite,uelmarmorecumaquaconterito,&inscintillampositas,sinito,doneinfundomateriaresideat.Quofacto,sensimauferaturaaqua,materiaqueuelperse,ueladSolemsiccetur,serueturque.Quandoautemutiuoles,accipitogummiammoniaci,exemptaflauacortice,quantumsatisest,ponaturinacetodistillato,pernoctemunam,donecdissoluatur:deindecoletur,cuiaddaturaliquantulumpraedictipulueris,&fiatliquoromniumalbissimusadscribendum,&pingendum.Hocetiamliquore,primariaquaedamfoeminaItalaadfaciemdealbandamutitur,proptereaquodabsqueullaaliqualaesionecutis,&dentium,itafaciemalbamreddit,utnonillita,sednaturasicesseuideatur.Uerumsiadfaciemutiuelis,liquoremmultorariorem,&tenuioremesseoportet,utmeliuspenetrare&durarequeat.Caeterumsiadhunceffectumaliquantulumtalcicombustiaddideris,optimumfeceris.Idem.ModusparandiUernicem,admembranassiuepapyrumleuigandam,quautimuradscribendum:quaemeliorest,&pulchriorea,quauulgoutuntur:necutillauulgarismaleolet.Uernixquascriptoresutunturadconficiendoslibros,estgummiiuniperiinpulueremredactum.Exhocetiamgummicumlinioleococto,liquidaUernixconficitur.Urunturscriptores,praedictaUernicecontrita,utmeliusatramentumsuscipiatcharta,necperfluat.Uerumsimeliorem,atqueminoreprecioparareuoles,sumitoouorumcorticesmundatas,&leuitercontritas,easqueinollaaliquabenecooperta,infornaceuelfiguli,ueluitreariitamdiusinito,donecoptimeincalcemaccineremuertatur:deindecribrentur,&fiatpuluisalbissimus.Quumautemutiuoles,ponaturaliquantulumsuperpapyrum,atqueleporinopedehincindespergatur,atquequodreliquumest,abstergatur,&adscribendumreddeturoptima.Uerumsiposteaquamscriptumest,&exiccatum,pulueremauferridesideres,aliquantulumcummedullapanisfricetur,&abstergetpulueremomnem.Idem.Modusparanditabulasalbas,deletiles,inquibusscribiturstyloaeneo,cuiusmodisuntlibelli,quiinGermaniafiunt.Accipegypsimundiaccribra,quantumsatisest,&cumcollaceruina,autaliadissolues:quodcumexiccatumfuerit,radaturutpolitumfiat,&lucidum.Quibussicsehabentibus,rursusutpriusdissoluatur,&radatur:deindesumitocerussae,intenuissimumpulueremredactae,&cribratae,quantumsatisest:misceaturcumoleolinicocto,&fiatunguentum,quoillinanturtabulae:quaecumbeneillitaefuerint,siccenturinumbraperdiesquinqueautsex,deindepannoaliquo,inaquaintincto,deindeexpresso,expolianturtabulae,&sicrelinquunturperdiesquindecim,autuiginti,donecoptimesiccentur,quibusadscribendum,delendumque,quodscriptumfuerit,utitor.Idem.Libriauroquomodoobduciqueant.AccipeBoliarmeni,adnucisquantitatem,saccharicandidi,adcicerismagnitudinem.Redigenturinpulueremtenuissimumsimul:deindeaddanturalbaouorum,misceanturoptime,contundendo.Quofacto,sumitolibrumoptimeligatum,&subpraelo,cumouorumalboillitum:deindecumexiccatumfuerit,illinaturpraedictacompositione,&siccetur,friceturquebene,utpolitum,leuequefiat.Quumautemauroeosobducereuoles,aquacommunipriushumectentur:deindesubitoaurosuperposito,bombycepremanturleuiter,&exiccati,denteleuigentur,atqueferrofrigido,formaeimprimantur.Idem.DeSecretisScientiarum.LiberXu.Praecedentilibroearumartiumsecretaexpectauimus,quibusuelutinstrumentisaduarias,scientias&artesdiscendasautdocendasutimur.Nuncergosuperest,utinstrumentisexpeditisipsasscientias,&artesaggrediamur,&eaquaenobisexhisintersecretareferridebereuidebuntur,exponamus.Suntautemscientiaeuelphysicae,uelmetaphysicae,uelmathematicae,uelmorales.Dephysicaescientiaesecretisanteapassimanobisactumest.Decaeterisinhoclibrononnullapersequemur.ItaquemetaphysicascientiatractationemdeDeo,&Angelisseudaemonibusbonisautmalissubsecomplectitur.Supraquidemprimo&secundolibrisdeDeo,&Angelisaliquidegimus.Hictamenaliarationemetaphysicatractaturisumus.SupranamquemeramdeDeo,&Angelisscientiamproposuimus,nonquatenusadaliquodopus,auteffectumexipsascientiaeprodeuntemreferendafuerat,quodiampaucisexequemur,uthicformam,supraueromateriamtradidisseuideamur:NonhicenimquidDeussit,quotquepersonisconsistat,quiddaemonessintexponemus,sedquomodonobisDeuscognitusapplicandussit,daemonesqueboniconciliandi,maliueroproculanobisrepellendiQuaquidemrationequaeuisbonaconsequimur,uthaecmeritopotissimasecretorumparscenseridebeat.QuarationeDeoconiungamur,coquenobisconciliatofruamur.Cap.I.Multamultisecretamagnisextuleruntlaudibus,quaeueladscientias,ueladopes&diuitias,ueladhonores,sanitatem,aliaquecorporis&fortunaebonacomparandaproferuntur:Cumtameninhacuitanullumsit,sanaconscientiabonumhominibusmagisexoptandum,cumquenihilsitquodaeternafoelicitatemagisexpetidebeat,hoccertesecretumsecretorumest,quodomnesphilosophiChristianoluminedestituti,necnonexTheologispluriminequaquamassequiporuerunt,quomodoscilicetDeonobisreconciliatoconiungamur,eoquenobisiunctofruamur,utinhac&alterafuturauitagenusomnebonorumconsequamur.Ueteresequidemphilosophiprimamrerumomniumcausamanimaduerterunt,quaequodmalumestoderit,&puniat:bonumuerocomplectatur,&praemiisafficiat.CumitaqueiudicarentDeumomnisboni,adeoqueperfectaefoelicitatisessescaturiginem,probequidemstatuerunt,itanobisnostramessequaerendamfoelicitatem,ut&sublimicontemplationeDeumuereagnoscamus,perfectisqueuirtutibuseiconiungamur:Inhoctamenabertatumest,quodnecsubtilicontemplationeDeumuereagnouerint,necperfectasobtinuerintuirtutes.Quidautem,&quidDeusueresit,aliasostendimus,ubirationibusphilosophicisfideitamennostraeconsonisueterumphilosophorumerrorespalamfecimus,eosquepatefactaueritateconfutauimus.Atueroquaesintperfectaeuirtutes,quibusuinculumnostraecumDeoconiunctionisdescribitur,suoforsantemporedocebimus,silicueritEthicesChristianaeformulaminlucemproferre.Caeterumutsecretumquodproponimus,intelligatur,sciendumestDeum(utquiperfectissimebonussit)nihilacceptarequodquantumlibetmalumexistit:Nouimusautem,&fateriquisquisnouitcogitur,nonsaltemimperfectumessequodinnobisestbonum,seuuoluntatisseuquisintellectusuirtutesexaminet,sedetiamuitiis,&erroribusconspurcatum.QuamobremsiDeoconiungiuelimus,praeteritorum,&futurorumhabendaestratio:Praeteritorumquidemutexpienturmalaquaeiamperpetrarasunt:Futurorumueroutmensnostra,uoluntasqueabomnibuserroribus,&uitiisexpurgenturoptime.Hocfierineutiquampotest:Illuduerofiethacratione,sipoenasinaeternumusquereprobationidefestinatassustineamus.Haecestueraphilosophandiratio,quaenosindesperationemdeducit,utuiribus&iuredestitutiDiuinamgratiamimploremus.Secretiquidemhaecprimaparsest,quampercepisseuoluntAristotelem,cummoriturusexclamatEnsEntiummisereremei,&obhancdeprecationemeumaliquisaluumforecredunt:Egoueroutnullisalutemdetraherepossum,itanullumquoqueproptereasaluandumesseiudico,siDeigratiamimplorauerit.Deusenimiustusestnecessario,atmisericorsnonitem:CumDeusdumseuereiustitiamexequitur,Deussitetiamabsquemisericordia.QuoniamergoiustusquidemabsquemisericordiapotestesseDeus:atueromisericorsabsqueiustitiauiceuersanonest:ObidutDiuinamexoremusmisericordiam,aliquanobisopusestiustitia.Sedubinamhaeciustitiaquaeretur?Aninnobis,uelinalio?Utiqueseusitinnobisseusitinalioquaerenda,duoadeamiustitiamomninorequiruntur,nimirumutpatiendosufficienspoenaluatur:DeinutagendoDeoperfecteobediatur.Neutruminnobisest.Namsipeccatorumpoenasexamines,aeternasunt,&nulloeluibilestempore:Sinautemdicashancautillampoenamsatisesse,totocoeloaberrabis,cumuinculumnostraecumDeoconiunctonisetiamleuissimopeccatodissoluatur.Athocdissoluto,aeternaefoelicitatishaereditasabrumpitur.PraetereaquodutDeoconiungamur,perfectarequiriturobedientia,quamhaecanobisalienasit,satisintelligetquiperfectarumuirtutumnaturamagnouerit,inquibusniluitiosumadmittitur.Ubinamergoiustitiamexquiremus,cuiusadminiculoadexorandamDeimisericordiamaditumhabeamus?Methodicamorborumcuratioest,utmalicausasintueamur;&eisapplicenturremediacontraria.Philosophitisdemonstrationibusaliasdocuimushumanumgenusaduobusprimisparentibusincoepisse,nonnaturaliquidemmodo.Sicenimabaliis;utnosfactifuissent,quibusposteriorescenserentur:Sedmodomiraculoso,aprimanimirumcausa,quaecumperfectehonaesset,primositaparentesfecit,utfinemsuumadeoquesibidestinatamfoelicitatemconsequerentur.Undeigiturhocmalumcuiobnoxiisumusinnosirrepsit?Miserianobis,imperfectio,&malicuiuslibet,peccatiquefomesconnascitur.Anostrisergoparentibus,malumhochaereditariasortenanciscimur.Cumitaquemiserisimusalteriusuitio:parestut(siquidemaliquasalutisratiosuppetat)alteriusmeritobonumamissumrecuperemus,cumexnobisipsisDiuinaelustitiaesatisfierinonpossit.Sedquisilleeritquitantumpromereatur?NumPlato?NumAristoteles?NumDiuaMaria?NumDiuusPetrus,autaliusexSanctisquispiam?UtDeosatisfaciat,oportetpoenamlueresufficientem,&perfectamofferriobedientiam.AtsidicasPlatonismeritumnostramesseiustitiam,PlatonemoportuitutDiuinoiudiciofaceretsatis,prosuisipsiuspeccatisaeternasluerepoenas,&nihilominusesseDeoperfecteobtemperantem:Idsipotuit,(quodfalsissimumest)prosesolummodosatisfecit,necnobisquicquamfuitpromeritus.Eademestaliorumratio,quicunqueapeccatoribusprogeniti,huiuscemalifomitemcontraxerunt.Caeterumquodmalumhocinomnibusomniumgentiumfamiliisanimaduertatur,rationiconsentaneumest,huiuscemaliscaturiginemadprimosreferendamesseparentes:Innulloigiturhominenostranobisquaerendaestiustitia:Talisenimsponsor,autintercessorrequiritur,quiDeumnunquamoffenderit,atqueadeoinmaledictionenatusnonsit,utsuntomnes,quoshaecnaturalishominumprocreatiosuscitauit.Namsiquisuelleuissimepeccauerit,uelfuerithaereditatenatalitiareprobus,proseipsonequaquamsatisfacerepoterit,multominusaliisboniquidpiampromerebitur.Ecquidigitur,aninAngelis,autdaemonibus,nostraesalutisaditumquaeremus?Incertisumus:Namneceiusreiratiosuppetit,necauthoritas.Philosophatumsatisest:Cumrationesalutisuianequeatinuestigari,desperandumest,autaliomensconuertendaest,utexauditu&credendoconsequamur,quodintelligendononpossumus.IudaeisaprimostatimprimorumparentumlapsufuturusredemptorMessiasilleexoptatissimuspromissusest,quitotiusmundipeccatasufferret.Hichomonatusest,&suapassioneperfectaqueobedientiaseueroDeiiudicionostronominesatisfecit.Uerumsihomofuit(inquies)eidemfuit,cuinos,obnoxiuscondemnationi,sicquenecperfecteDeoobtemperarepotuit,sibiquenonaliicuiquampassusest.Mysteriumhicanimaduerte:NosterhicMessiasnonestexnaturalihominumserie:Sicenimpeccatoremnascioportuisset:SedeumDeusextraordinariomodosuscitauit.Namnonexuiri&mulieriscopulanatusestnosterredemptor,quimodusesthaereditariaepropagationis:SedexMariauirginesacrosanctoDiuinaemaiestatislumine(quemSanctumspiritumuocamus)illustrataconceptusest,quofitutishomo;Deusquesit,matrisnimirumMariaeuirginisfilius,&Deipatrisaltissimi.Passushicest,mortuusquesubPontioPilato,cumtamenessetnaturapurissimus,operibusquesanctissimus.Quemadmodumitaqueprimorumparentumlapsu,uinculumnostracumDeoconiunctionisdisruptumest:sichuiusintercessorissanctissimimeritoidemuinculumrestitutumest:Sedearationetamen,uutnaturalishominumpropagationonobidinterrumpatur,sedutcoepitadextremumusquehominemprocessurasit,quomorsinomnemhominemdescendat,utomnishomofiatgratiaecapax,siquidemgratiapeccatumpraesupponit.Anuerosatisesthuncmediatoremessepassum,utomnishomosaluetur,cumnonunimagisquamalteripassussit?Neutiquamcertesatishocest:Sedutpeccatumanostrisparentibusinnostransfunditur,duminuteromaternoconcipimur:Sicnecesriumest,uthocnostrimediatorismeritumnobisadaptemus,quaespiritualisestregeneratioTheologis.Haecapplicatioinhuncmodumfit,cumnosscilicetnostramconfitentesmiseriam,certocredimushuncmediatoremIhesumChristumpronobisessemortuum,utnobishacrationepeccatanostraremitterentur,atqueadeoDeipatrisgratiamnacti,foelicitatemaeternamconsequeremur.Hocitaquesecretumest,quoDeonobisreconciliatoconiungimur,quosecuramnactiquietem,synceraquefreticonscientia,&spenunquamdecepturagaudenteshuiusuitaeterminum,nostriquieredemptorisaduentumexpectamus,quinosinregnisuipalatiadeducturusest.Nic.Taurel.Uibonidaemonesnobisconcilientur.Cap.Ii.Inexpletusesthominumanimus,utpotequinonsitiiscontentusquaenatura,Deusqueconcesserunt:Magicisenimartibusdaemonesinauxiliumconuocantur,ut&praedictionererumabstrusarum,&edendismiraculishumanaelibidinisatisfiat.Duplicesautemfeceruntmagidaemonespropriosnimirum,&communes.Propriisuntquinobisabortuprimoassistunt,geniosquenuncupant,quasicongenitos.Horumtriplexquoquegenusconstituitur:Aliusenimsacerestquiuitaehuiusactionesadomnebonumdirigit:Aliusestgeniturae,quipropriegeniusappellatur:Tertiusautemprofessionisest,dequibuscopioseCorneliusAgrippa.Hisuntuitaecustodes,&actionumdirectores,quinonalliciunturquidem,utpotequiiamnobisadsint:seduitaesanctimonia,puritatecordis,&sedulitateconseruantur,&adadauxiliumexcitantur.Genituraedaemones,&professionis&influssibuscoelestibusprodireuoluntastronomi,quofitutexerectisnatiuitatibus,quidunicuiquesitexpectandumpraedicerenitantur.Daemonesautemquisuntextranos,magiuariisrationib.alliciunt,utuotiparticipesfiant:Discriminetamenduplici,cumdaemonumaliibonisintaliiueromali,uthincaliamuelintlicitamessemagiam,aliamueroillicitam:Hancquidemcummalidemonescirculis,autaliarationeconiurantur,utmagisobtemperarecocogantur.Atillamcummalidaemonesuerbodiuino,uelexorcismispropelluntur,uelcumbonidaemonesinuentiseorumnominibusartecalculatoria,&astronomicaexdispositionecorporumcoelestium,characteribus&signaculis,ueletiamsacrisobtestationibusalliciuntur.Praeclaranempereshaecestnisisuperstitioneplenasit,imposturis,&impietate.Quoniamueromagicompluressebonosspiritushaberegloriantur,reshaecdiligenterobseruandaest,anboniuelmalisint,nedumadhoscemagosconfugimus,cacodaemonisauxiliumimploremus,quaeprimauiaestadperditionem.Ineosenimdiaboluspotestatemhabet,quilicitis,&aDeotraditismediiscontemptisadeumconfugiunt.Hinebulones(magosintelligo)miserrimasaniculaspersequuntur,&plurestamenanimasperdunt.quamsagaecorpora.Sitergosyncerauitaepuritas,&inculpatafideshominisspiritumfamiliaremhabentis,&miraculaexercentisprimum,certumquebonispiritusindicium,qualisfuitMosi,Heliae,Elisaei,Petri&aliorumapostolorum,licetsingularisDeiuirtusappellaridebeatpotius,quamspiritus.Eximpiauerouita,uelhippocriticacontrariumintelligatur:Hippocriticamdixi,Saepesiquidemsediabolusinangelumlucistransformat,uthomineshacrationedecipiantur.Aliaquoqueuiaestspirituumdignoscendorum.Nambonispiritusnequaquammediisaccommodant,utueluitrisincludantur,uelcharacteribus,autcirculationibusutendumsit:Tilesenimcaeremoniaepactisignasunt,quodiecitdaemoncumcirculatore,Boniuerospiritusnonpaciscuntur.Nullumergobonumspirituminmagisagnoscimus:BonisiquidemspiritussoloDeiiussureguntur,neccharacteribus,signaculis,nominibusuemouenturphantasticis,utsesecuiquamadiungant,&adexplendameiuslibidinemmiraculaexerceantsuperatisnaturaelimitibus.Utuincianturmalispiritus.Cap.Iii.Cumitaquerationullasit,utbonosspiritusarbitrionostrosubmittamus,cummalispaciscendumest,&quianonpossumussuperos,Achorontamouebimus.Arscertemagicafacilinegotioaddiscitur.Namsitediabolusanimaduertateiusdesiderioteneri,subitoedocebit.Suntautemuariamagicaeartisinstrumenta,quibussesediabolusaccommodat,utcirculus,uariicharacteres,nomina,plantae,radices,unguenta,uitra,annuli,missaquoque&aliaeiusmodi.Decipiturhisleuehominumuulgus,uthiscerebusexistimentdiuinasinesseuires,cumtamennihilminuspossint.Diabolusenim(utprobeUuierusasserit)nulliscreaturis,nominibus,autsignisusqueadeodelectatur,utceucanisoblatopaneallicipossit,necullaretantopereoffenditur,utfugiendumsit:Sedcharacteribus,&signis,literis,nominibus,imprecationi&aliissimilibus,utetiamherbis&radicibushaecuisperaccidensinest,utspirituseuocari,uelcogipossint,hocest,quiaseuolunthacrationeligari,utmultasanimasligent,captiuasqueducant.Demagiaingenere.Cap.Iiii.Multaequidemsuntrationes,quibusmagidaemonesalliciuntuttameneaspauciscontraheremuseaquaeCorneliusAgrippademagiaespeciebusinsuadeclamationedeuanitatescientiarum,&excellentiauerbiDeiconscripsit,hucreferendaesseduximus.Exigitetiamhiclocus(inquit)utdemagiadicamus:Nam&ipsacumastrologiasicconiuncta,&cognataest,utquimagiamabsqueastronomiaprofiteatur,isnihilagat,sedtotaaberretuia.SuidasmagiamaMagusaeis&nomen&originemtraxisseputat.CommunisopinioestnomenessePersicum,cuiadstipulanturPorphyrius,&Apuleius,&significareeorumlinguaidemquodsacerdotem,sapientemsiuephilosophum.MagiaitaqueomnemPhilosophiam,Physicam&mathematicumcomplexaetiamuiresreligionumillisadiungit.Hinc&Goetiam,&Theurgiaminsequoquecontinet.Quadecausamagiampleriquebifariamdiuidunt,innaturalemuidelicet,&ceremonialem.Agrippa.Demagisnaturali.Cap.U.Naturalemmagiamnonaliudputant,quamnaturaliumscientarumsummampotestatem,quamidcircosummumphilosophiaenaturalisapicem,eiusqueabsolutissimamconsummationemuocant,&quaesitactiuaportioscientiaenaturalis,quaenaturaliumuirtutumadminiculo,exmutuaearum&oportunaapplicationeoperaeditsupraomnemadmirationiscaptum:QuamagiaAethiopesmaxime,&Indiutebantur,ubiherbarum,&lapidum,caeterorumqueadidspectantiumfacultassuppetebat.EiusmeminisseuoluntHyeronimumadPaulinum,ubiaitApolloniumTyanaeumfuissemagum,seuphilosophumutPythagorici.EiusetiamgenerisfuissemagosquiChristumnatummuneribusinuisentesadorauerunt,quoseuangelioruminterpretesexponuntChaldaeorumphilosophos:QualesfueruntHiarchasapudBragmanas,TespionapudGymnosophistas,BuddaapudBabylonios,NumaPompiliusapudRomanos,ZamolxidesapudThracas,AbbarisapudHyperboreos,HermesapudAegyptios.ZoroastesOromasifiliusapudPersas.NamIndi,Aethiopes,&Chaldaei,&Persaehacmaximepraecellueremagia.Quaidcirco(utnarratPlatoinAlcibiade)imbuunturPersarumregumfilii.utadmundanaeReipublicaeimaginem,suam&ipsirempublicamadministrare,distribuerequecondiscant:EtCiceroinDiuinationumlibrisait,neminemapudPersasregnopotiri,quipriusmagiamnondidicerit.Magiaitaquenaturaliseaest,quaererumomniumnaturalium,atquecoelestiumuirescontemplata,earumquesympathiamcuriosaindaginescrutata,reconditasaclatentesinnaturapotestatesitainapertumproducit:Inferiorasuperiorumdotibustanquamquasdamillecebrassiccopulans,pereorummutuamapplicationemadinuicem,utexindestupendaexurgantmiracula,nontamartequamnatura,cuisearsitaministramexhibethaecoperanti.Nammaginaturaeaccuratissimiexploratores,conducenteseaquaenaturapraeparatasunt,applicandoactiuapassiuis,saeuissimeantetempusanaturaordinatumeffectusproducunt,quaeunulgusputatmiracula,cumtamennaturaliaoperasint,interuenientesolatemporispraeuentione:utsiquisinmensemartiorosasproducat,&maturasuuas,autsatasfabas,uelpetroselinumintrapaucashorasexcrescerefaciatinperfectamplantam,&iismaiora,utnubes,pluuias,tonittrua,&diuersorumgenerumanimalia,&rerumtransmutationesquamplurimas,cuiusmodimultasfecisseseiactatRogeriusBachon,pura,&naturalimagia.ScripseruntdeilliusoperibusZoroastes,Hermes,EuanthesrexArabum,ZachariasBabylonius,IosephHebraeus,Bocus,Aron,Zenotenus,Kirannides,Almadal,Thetel,Alchindus,Abel,Ptolomaeus,Geber,Zahel,Nazabarub.Tebith,Berith,Salomon,Astaphon,Hipparchus.Alemaeon,Apollonius,Triphon&pleriquealii,quorumaliquaoperaadhucintegra,&pleraquefragmentaadhucextant,admanusmeasaliquandoper,uenerunt.Exrecentioribusueroscripseruntinnaturalimagiapauci,&illiquidempauca,utAlbertus,Arnoldusdeuillanoua,RaimundusLullius,Bachon,&Apponus.&authorlibriadAlphonsum,subPeccatricisnomineeditus,quitamenunacumnaturalimagia,plurimumsuperstitionisadmiscet:quodquidemtecerunt&alii.Idem.Demagiamathematica.Cap.Ui.Suntpraetereaaliinaturasagacissimiaemulatores,inquisitoresqueaudacissimi,quiabsquenaturalibusuirtutibus,exsolismathematicisdisciplinis,adscitiscoeloruminfluxibussesenaturaeoperumsimiliaproducepossepollicentur,utcorporaeuntiauelloquentia,quaetamennonhabeantuirtutesanimales:QualisfuitcolumbaArchitaelignea,quaeuolabat,&statuaeMercurii,quaeloquebantur,caputaeneumabAlbertomagnofabricatum,quodlocutumperhibent.ExcelluitiniisBoethius,uimaximiingenii,&multipliciseruditionis,adquemdeistiusmodiscribensCassiodorus:Tibi(inquit)arduacognoscere,&miraculamonstrarepropositumest:tuaeartisingeniometallamugiunt,Diomedesinarcegrauiusbuccinatur,aeneusanguisinsibilat,auessimulataesunt,&quaeuocempropriamnesciunthabere,dulcedinemcantilenaeprobanturemittere:Paruadeilloreferimus,cuicoelumimitari,phasest.Deistisputoartificiisdictumest,quodapudPlatonemlegimusinundecimodeLegibus:Arsdataestmortalibus,quoresposterioresquasdamprogenerarent,nonquidemueritatis,&diuinitatisparticipes,sedsimulachraquaedamsibiipsiscognatadeducerent,atqueeousqueprogressisuntmagi,hominesaudacissimiomniaperpetrare,fauentemaximeantiquoillo,&ualidoserpentescientiarumpollicitatore,utsimilesillitanquamsimiaeDeum,&naturamaemulariconarentur.Idem.Demagiauenefica.Cap.Uii.Estpraetereanaturalismagiaespecies,quamueneficamsiuepharmaciamuocant,quaepoculis,phyltris,uariisqueueneficiorummedicamentisperficitur:cuiusmodiDemocritusconfecisselegitur,quoboni,falicesquefilii,gignantur:EtaliudquoauiumuocesriteintelligamussicutdeApollonionarrantPhilostratus,atquePorphyrius.Uergiliusetiamdequibusdamherbisponticislocutusdixit:"Hisegosaepelupumfieri,&seconderesyluisMaerim,saepeanimasimisexiresepulchris,atquesatasaliouiditraduteremesses."EtPliniusnarratquendamDemarchumparasytuminsacrificio,quodArcadesIouiLycaeohumanahostiafaciebant,immolatipueroextadegustasse,&inlupumseconuertisse:propterquamhominuminluposimmutationem,putatAugustinusPaniLycaeo,&IouiLycaeonomenfuisseimpositum.NarratidemAugustinus,dumessetinItalia,quasdamfaeminas,magasCircesinstar,datouiatoribusueneficioincaseo,eosiniumentauertisse:cumqueportassentquaeplacuissentonera,rursusinhominesrestituisse,idquepatricuidamPraestantiotuncaccidisse.Sed&nequishaecputetomninodeliramentaesse,&impossibilia,isrecordeturquomodoSacraeliteraenarrant,Nabuchodonosorregemmutatuminbouem,&septemannisfaenouixisse,tandemDeimisericordiainhominemrediisse:cuiuscorpuspostmortemilliusfiliusEuilmerodatinescamdedituulturibus,nequandorefurgeretamortuis,quiiamdebestiaredieratinhominem:EiusmodiplurademagisPharaonisnarratExodus.Uerumdeiissiuemagissiueueneficisloquitursapiens,dumdicit:ExhorruistiillosDeus,quiaterribiliaoperatibifaciebantpermedicamina.Illudpraetereauosscireuolo,nonsolumnaturaliascrutarihosmagos,uerumetiameaquaenaturamcomtitantur,acquodammodoexuunt,utmotus,numeros,figuras,sonos,uoces,concentus,lumina,&animieffectus,atqueuerba.SicPsylli,&Marsiconuocabantserpentes,aliialiisdeprimentesfugabant:SicOrpheusArgonautarumtempestatemhymnocompescuit:EtHomerusnarratUlyssisanguinemuerbisrestrictum:Etinlegeduodecimtabularumiisquimessesexcantassent,paenaconstitutaest,utnondubiumsit,magosetiamsolisuerbis,&affectibus,aliisquesimilibus,noninseipsosmodo,sedetiaminresextraneassaepemirumaliquemproducereeffectum,quaeomnianonsecusuiminsitaminresaliasprofundere,illasqueadsetrahere,uelabssepropellere,seualioquouismodoafficereputant.quammagnesferrum,&succinumpaleasattrahunt,siueAdamas,&alliummagnetemligant.sicqueperhancrerumgradariam,acconcatenatamsibisympathiam,nonsolumdonanaturalia,&coelestiasedetiamintellectualia&diuinaIamblichus,ProclusatqueSynesius,exmagorumsententia,desupersuscipiposseconfirmant:quodProclusinlibrodeSacrificio,&magiafatetur,scilicetperhuiuscemodirerumconsensummagosetiamnuminaeuocaresolitos.Adtantamenimeorumquidamdeuolutisuntinsaniam,utexdiuersisstellarumconstellationibus,pertemporuminterualla,&quadamproportionumrationeriteobseruatis,constructamimaginemcoelitumnutuuitaeintellectusquespiritumaccepturamputent,quoconsulentibusillam,respondeat,&occultaeueritatisarcanareuelet.HincpatethancnaturalemmagiamnonnunquaminGoetiam,&Theurgiafuissereclinatam,&saepissimemalorumdaemonumuaframentis,erroribusquehominesobretiti.Idem.DeGoetia&NecromantiaCap.Uiii.CeremonialisautemmagiaespeciessuntGoetiaatqueTheurgia.Goetia,immundorumspirituumcommerciisinauspicata,nefariaecuriositatisritibus,illicitiscarminibus,deprecamentisconcinnata,omniumlegumplacitisestexterminata,&execrata.Huiusgenerissunt,quosNecromanticos,&maleficoshodienuncupamus."GensinuisaDeis,maculandicallidacoeli,Quosgenuitnaturamali,quisyderamundi,Iuraquefixarumpossuntperuerterererum.Naemnuncstarepolos,&fluminamitterenorunt,Aetherasubterrasadigunt,montesquereuellunt."Hisuntergoquidefunctoruminclamantanimas,&illiquosueteresdicebantEpodor,quiexcantantpueros,&ineloquiumoraculieliciunt,&quidaemonesparedroscircumferunt,qualequiddamdeSocratelegimus,&quiutdicitur,spirituspascuntinuitro,perquosseprophetarementiuntur.Ethiomnesbifariamprocedunt.Namaliidaemonesmalosquadamuirtutemaximediuinorumnominumadiuratosaduocare,&cogerestudent:quippecumomniscreaturatimet,&reuereturnomenillius,quifeciteam,nonmirumsiGoetici,quiqueetiaminfideles,pagani,Iudaei,Saraceni,&cuiuscumqueprophanicollegii,siuesectaehomines,diuininominisinuocationedaemonesadstringant:Aliiautemnefandissimi,detestando,&omnibusignibusplectendoscelere,sedaemoribussubmittentesillissacrificant,&adorant,idolatrae&uilissimaedeiectionisreieffectisunt:quibuscriminibusetsiprioresnonsuntobnoxii,tamenmanifestispericulisseexponunt.Nametiamcoactidaemonesinuigilant,quoerrantesnosdecipiant.ExhorumueroGoeticorumanagyri,profluxeruntomnesistitenebrarumlibri,quosimprobataelectionisUlpianusIurisconsultusappellat,protinusquecorrumpendosessestatuit.CuiusmodiprimusexcogitassediciturZabulusquidamillicitisartibusdeditus:deindeBarnabasquidamCyprius:Ethodieadhuccircumferunturconfictistitulislibri,subnominibusAdae,Abelis,Enoch,Abrahae,Salomonis:itemPauli,Honorii,Cypriani,Alberti,Thomae,Hieronymi,&Eboracensiscuiusadam:quorumnugasstultesecutisuntAlphonsusrexCastiliae,RobertusAnglicus,Bachon,&Apponus,&pleriquealiideploratiingeniihomines.Praetereanonhominesmodo,&sanctos,&patriarchas,&angelosDeitamexecrabiliumdogmatumfeceruntauthores,sed&librosaRaziele,Raphaele,Adami,&Tobiaeangelisconscriptasostentant:quilibritamenacutiusinspicientisuorumpraeceptorumcanonem,ritum,consuetudinem,uerborum&characterumgenus,extructionisordinem,insulsamphrasim,aperteseseprodunt,nonnisimerasnugas,acimposturascontinereacposterioribustemporibusabomnisantiquaemagiaeignaris,perditissimisperditionumartificibusesseconflatos,exprophanisquibusdamobseruationibusnostraereligionisceraemoniisadmixtis,insitisquemultisignotisnominibus,&signaculisutperterreantrudes,&simplices,&stuporisintinsensatis,&hisquinesciunthonasliteras.Nequetamenproptereapatethasartesessefabulas:Namhisireueraessent,atqueperillasmultamiraacnoxiafierent,nontamarctadeillisstatuissentdiuinae&humanaeleges,easexterminandasessedeterra.CurautemGoeticiistissolismalisutanturdaemonibus,earatioest,quiaboniangelidifficilecomparent,quiaDeiinssumexpectant,necnisimundiscorde,&uitasanctishominibuscongrediuntur:maliautemfacilesseexhibentadinuocandum,falsofauentes,diuinitatemmentientes,semperpraesto,utastusuodecipiant,utuenerentur,utadorentur:Etquiamalieressecretorumsuntauidiores,acminuscautae,atqueinsuperstitionemprocliues,faciliusqueilluduntur,ideoillissepraebentfaciliores,faciuntqueingentiaprodigia:cuiusmodideCirce,Medea,&dealiiscanuntpoetae,testanturPlinius,Cicero,Seneca,Augustinus,&multialii,tumphilosophi,tumcatholicidoctores,&historici,ipsaeetiamsacraelitterae.NaminlibrisregumlegimusPhytonissammulierem,quaeeratinEndor,euocasseanimamSamuelispropherae,sedmalignumspiritum,quiilliussumpseritimaginem.TamenHebraeorummagistridicunt,quodetiamAugustinusadSimplicianumfieripossenonnegat,quiafuerituerusspiritusSamuelis,quiantecompletumannumadiscessuexcorporefacileeuocaripotuit,proutdocentGoetici.Quinetiammagi,necromanticiilludnaturalibusquibusdamuiribus,acuinculisfieriposseautumant,sicutnosinlibrisnostrisdeoccultaphilosophiatractamus.Ideoqueantiquipatres,rerumspiritaliumperiti,nonsinecausaordinauerunt,utcorporamortuorumsepelirenturinlocosacro,&luminibussocientur,aquaaspergantur,thure&incensosuffumigentur,&expienturorationibus,quousquesuperterramextiterint.NamutaiuntmagistriHebreorum,omnecorpusnostrum,&carnaleanimal.&quicquidinnobissupermateriacarnismaledispositainnititur,relinquiturincibumserpenti,&utipsiuocantAzazeli,quiestdominuscarnis,&sanguinis,&princepshuiusmundi,&uocaturinLeuiticoprincepsdesertorum,cuidictumestinGenesi:Terramcomedesomnibusdiebusuitaetuae.EtinEsaia:puluispanistuus,hocest,corpusnostrumcreatumexpuluereterrae,quamdiunonfueritsanctificatum&transmutatuminmelius,utnonampliusserpentis,sedDeisiteffectum,uidelicetexcarnalispirituale,iuxtauerbumPaulidicentis:Seminaturquodanimaleest,&resurgetquodspiritualeest.Etalibi:Omnesquidemresurgent,sednonomnesimmutabuntur,quiamultiremansurisuntinperpetuumcibumserpentis.Hancitaqueturpem,&horridamcarnismateriam,acserpentiscibummortedeponimus,illamaliquandoinmelioremsortem,&spiritualemtransmutatamassumpturi,quoderitinresurrectionemortuorum.Etiamfactumestinhis,quiprimitiasresurrectionisdegustarunt,&multihocipsumuirutedeficispiritusinhacuitaconsecutisunt,Enoch,&Helias,&Moyses,quorumcorporatransmutatainnaturamspiritualemnonuideruntcorruptionem,necsicutcaeteracadauerapotestatiserpentisrelictasunt.AtquehaecestilladisceptatiodiabolicumMichaeledecorporeMoysi,cuiusmiminitinepistolasualudas.SeddeGoetia,&Necromantiahaecsatis.DeTheurgia.Cap.Ix.Theurgiamueropleriqueputanthaudillicitam,quasihaecbonisangelis,diuinoquenumineregatur:CumsaepissimetamensubDei,&angelorumnominibusmalisdaemonumfallaciisobstringatur:Nonsolumsiquidemnaturalibusuiribus,sedetiamcertisritibus,&Ceraemoniiscoelestes,&perillasdiuinasuirtutesnobisconciliamus,&attrahimus:dequibusmultisregulisantiquimagieditisuoluminibuspertractant.Omniumautemceraemoniarumparsmaxima,inmunditiasecundaconsistit:primumquidemanimi,deindeetiamcorporis,&eorumquaecircacorpussunt,utincute,inuestibus,inhabitaculis,inuasis,inutensilibus,oblationibus,hostiis,sacrificiis,quorummunditiaaddiuinorumconsuetudinem,&contuitumdisponit,&insacrissummopereesflagitaturiuxtauerbaEsaiae,Lauamini&mundiestote,&aufertemalumcogitationumuestrarum.Immunditiaueroquiaaeremfrequenter,&homineminficit,mundissimumillumcoelestium,&diuinoruminfluxumdisturbat,&mundosDeispiritusfugat.Uerumnonnunquamimmundispiritus,&deceptricespotestates,utuenerentur&adorenturprodiis,etiamhancmunditiamrequirunt.Ideohicmaximaopusestcautela,dequibuslateinlibrisnostrisdeoccultaphilosophiadisseruimus.UerumdehacTheurgia,siuediuinorummagiapluradisputansPorphyrius,tandemconcludit.Theurgicisconsecrationibuspossequidemanimamhominisidoneamreddi,adsusceptionemspirituum,&angelorum,aduidendosDeos:reditumueroadDeumhacartepraestariposseinficiaturomnino.Eiusitaquescholaesunt,arsAlmadel,arsnotoria,arsPaulina,arsreuelationum&eiusmodisuperstitionumplura,quaeeoipsosuntperniciosiora,quoapprentimperitisdiuiniora.DeCabala.Cap.X.UerumoccurrunthicmihiuerbaPlinii,qui,Est&alia(inquit)Magicesfactio,aMoyseetianum,&LatopaeaIudaeispendens:quaeuerbamedeCabalaIudaeorumcomonefaciunt,quaminmonteSinaaDeoipsoMoysidatampenesHebraeosconstansopinioest:acdeiucepssuccessionumgraduscitraliterarummonumenta,usqueinEsretemporaposterioribussolauiuauocetradita,quemadmodumPythagoricadogmataolimabArchippo&Lysiade,quiinGraeciaThebisScholashabuerunt,tradebantur,inquibusdiscipulimemoriterdoctorumpraeceptatenentes,ingenio,&memoriaprolibrisutebantur:Sic&iudaeiquidamliterasaspernati,inmemoria&obseruatione,acuocalitraditionehanccollocarunt:UndeCabalaabHebraeis,quasisoloaudituuniusabalteroreceptionuncupataest.Ars(utfertur)peruetusta,nomenautemnonnisirecentibustemporibusChristianiscognitum.Eiusueroduplicemtraduntscientiam,unamdeBresilli,quam&Cosmologiamappellant,uidelicetrerum,creaturarumnaturalium,&coelessiumuiresexplicantem,&legisbibliaequearcanaphilosophicisrationibusexponentem:quaeprofectohacrationenihildiffertamagianaturali,inquaSalomonemregempraestitissecredimus.LegiturnamqueinsacrisHebraeorumhistoriis,illumdisputaresolitumacedroLibaniusqueadHissopum:itemdelumentis,uolucribus,reptilibus,&piscibus,quaeomniamagicasquasdamnuturaeuirespraeseferrepossunt.IpsequoqueinterposterioresMoysesAegyptius,inexpositionibussuissuperpentateuchum,&pluresThalmudistaehanciniecutisunt.AlteraueroeiusscientiamuocantdeMercaua,quaeestdesublimioribusdiuinarum,angeicarumqueuirtutum,sacrorumnominum,&signacubrumcontemplationibus:quaedamquasisymbolcaTheologia,inqualiterae,numeri,figurae,res&nomina,&elementorumapices,aclineae,puncta,&accentus,omniasuntprofundissimarumrerum,&magnorumarcanorumsignificatiuam.Hancrursusbifariamsecant.InArithmethicamuidelicet,quaeNotariaconuocatur,deangelicisuirtutibus,nominibussignaculisque,etiamdemonumacanimarumconditionibustractans:atqueinTheomantiam,quaediuinaemaiestatismysteria,emanationes,sacraquenomina,&pentaculasciutatur:quamquinouithuncaiuntadmirandispollereuirturibus,itaquoddumuelit,fututuraomniapraesciat,totinaturaeimperet,indaemones,angelosiushabeat,&miraculafaciat.HacputantMoysentotsignaedidisse:uirgasincolubrum,aquasinsanguinemuertisse,ranas,muscas,pediculos,phantastas,bruchos,ignemcumgrandine,uesicas,&tabesAegyptiisimmisisse:primogenitumomneabhomineusqueadpecusinteremisse:suosquededucentemmareaperuisse,sontemdepetra,conturnicesdecoeloproduxisse:aquasamarasdulcorasse:fulgura,&nubesperdiem,columnamignispernoctemsuispraemisisse:uocemDeiuiuentisadpopulumecoelisdeuocasse:arrogantes,murmurantesleprapercussisse:malemerentessubitastrage,aliosterraehiatuabsorbtosaffecisse:populumcoelesticibopauisse:Serpentesplacasse:uenenatoscurasse;numerosamturbamabinfirmitate,uesteseorumacorrosioneconseruasse:&hostiumuictricemreddidisse.Hacdeniquemiraculorumarte&losuestaresolempraecepsse:Heliamigneminaduersariosecoelodeuocasse,puerummortuumuitaerestituisse:Danielemleonumoraperstrinxisse:tresincaminoaestaantisincendiicarminalusisse.PorrohacarteastruuntperfidiIudaeietiamChristumtamadmirandasaepefecisse.Salomonemquoquehancpercalluisse,atqueexeaartemcontradaemones,eorumdeniqueuincula,&coniurationummodos,accontramorbosexcantamentatradidisse,utauthorestIosephus.UerumegoDeumMoysi,caeterisqueprophetismulta,quaecontinentursubcortioeuerborumlegis,prophanouulgononcommunicandamysteriaretexisse,utnondubito,sichanc,quamiactantHebraeiCabalaeartem,quamegomultolaborealiquandoscrutatussum,nonnisimeramsuperstitionisrapsodiam,acTheurgicamquamdammagiamagnosco:quodsi(utIudaeiiactant)aDeoperfecta,aduitaeperfectionem,adhominumsalutem,adDeicultum,adintelligentiaeueritatemconduceret,profectospiritusilleueritatis,quirepudiatasynagogauenitnosdocereomnemueritatem,hancusqueinhaecpostrematempora,suamnoncelassetecclesiam:quaeprofectoomnianouitquaesuntDei,cuiusbenedictio,baptismus,caeteraquesalutissacramentareuelataacperfectasuntinomnilingua.Uniuscuiusqueenimlinguaeparest,&eademuirtus,modoparsit,&eadempietas:Necestaliudnomenincoelis,necinterra,inquooporteatnossaluosfieri,praeterunumnomenIesu,inquorecapitulantur&continenturomnia.Hincludaeiindiainisnominibusperitissimi,parumautnihilpostChristumoperaripossunt,sicutprisciillorumpatres.Quodautemexperimur,&uidemushuiusartis(utuocant)reuolutionibus,saepemirasmagnorummysteriorumasacrisliterisextorquerisententias,totumhocnihilaliudest,quamlususquidamallegoriarum,quasotiosihominesinsingulisliteris,&punctis,&numerisoccupati,quodhaclingua,&scribendiritusfacilepatiuntur,proeorumarbitriofingunt,atquerefingunt:quaeetsinonnunquammagnasonentmysteria,nihiltamenprobare,neceuincerequeunt,quiniuxtauerbaGregorii,eademfacilitatecontemnereliceat,quaasseruntur.ConfinxitsimiliartificiopleraqueRabanusmonachus,sedlatinischaracteribus,&uersibus,insertisuariisimaginibus,quiquaqueuersuslecti,perquaelibetsuperficiei,acimaginumlineamenta,sacrumaliquoddenunciantmysterium,depictaillhichistoriaerepraesentatiuum,quaeetiamexprophanisliterisextorqueripossenemonegat,quiUaleriaeProbaeexUergiliicarminibuscompositasdeChristocentoneslegerit,quaeomnia&eiusmodi,suntspeculationesotiosorumhominum.Quodautemadmiraculorumoperationemattinet,neminemuestrumputotamstolidaeceruicis,quideilliscredataliquamartemhaberiuelscientiam.EstitaquenihilaliudhaecIudaeorumCabala,quamperniciosissimaquaedamsuperstitio,quaeuerba&nomina,&literas,sparsiminscripturapositasproarbitriosuocolligunt,diuidunt,transferunt:Etalterumexalterofacientes,soluuntmembraueritatis,sermones,inductiones,&parabolashincindeexpropriisfictionibusconstruentes,aptareillisuolunteloquiaDei,&perimpudenterextortassupprtationesdictionum,syllabarum,literarum,numerorum,tentantuiolentas,&&blasphemasperfidiaesuaeinferreprobationes.Praetereaiisnugisinflati,ineffabiliaDeimysteria,&quaesuntsuperscripturamarcana,seseinuenire,&scireiactant,perquaeetiamprophetare&uirtutes,&miraculaseseperficere,sinerubore,magnaqueaudaciamentirinonerubescunt.SedacciditillisquodcaniAesopico,quipanerelicto,&ineiusumbraminhians,perdiditescam:Sicperfidumhoc,&duraeceruicishominumgenus,semperinumbrasscripturaeoccupatum,&circaillasuanitatessuaartificiosa,sedsuperstitiosaCabalaimpetumfaciensamittitpanemuitaeaeternae;&inanibusnominibusdepastum,perdituerbumueritatis.ExhocCaballisticesuperstitionisIudaicofermentoprodieruntputoOphitae,Gnostici,&Ualentinianihaeretici,quiipsiquoquecumdiscipulissuisGraecamquandamCabalamcommentatisunt,omniaChristinaefideimysteriaperuertentes,&haereticaprauitateadGraecasliteras,&numerosprotrahentes,exillisconstruentescorpus,quoduocantueritatis,docentesabsqueillisliterarum,&numerorummysteriisnonposseinEuangelicisliterisinueniriueritatem,quiauariaesunt,&alicubisibirepugnantes,plenaequeparabolisscriptae,utuidentesnonuideant,&audientesnonaudiant,&intelligentesnonintelligant,sedcaecis&errantibusiuxtasuaecaecitatis,erroriscapacitatempropositas:latentemuerosubillissynceramueritatemsolisperfectis,nonperscripta,sedperuiueuocissuccessiuampronunciationemessecreditam:atquehancesseillamAlphabetariam,&ArithimanticamTheologiam,quamChristussecretomanifestauitapostolis,&quamPaulusseloquidicitnonnisiinterpraefectos.Cumenimhaecaltissimasintmysteria,ideonecscriptaesse,necscribi,sedinsilentioseruariapudsapientes,inabsconditosecumillaabscondentes.Sapiensautemapudeosnemo,nisiquimaximahereseosmonstrafabricarenouit.Idem.Depraestigiis.Cap.Ii.SedredeamusadMagiam,cuiusparticulaetiamestpraestigiorumartificium,hocestillusionumquesecundumapparentiamtantumfiunt,quibusmagiphantasmataedunt,multaquemiracula,circulatoriisfraudibusludunt,&somniaimmittunt,quodnontamGoeticisincantamentis,&imprecationibus,daemonumquefallaciis,quametiamcertissuffumigiorumuaporibusluminibusphyltris,collyriis,allegationibus&suspensionibuspraetereaanulis,imaginibusspeculis,similibusquemagicaeartispharmaciis,etinstrumentis,naturali,coelestiqueuirtuteperpetratur.Multamanuumpromptasubtilitate,&industriafiunt,cuiusmodiabhistrionibus&ioculatoribusquotidiefiericernimus,quosidcircoChirosophos,hocestmanusapientesappellamus.ExtantdehocartificiolibriprestigiorumHermenis,&quorundamaliorum.LegimusquoquePasetenquendampraestigiatoremrefertissimumconuiuiumhospitibusmonstraresolitum,idquecumlibuiteuanuissediscumbentibusomnib.fame&sitielusis.NumamPompiliumetiamistiusmodipraestigiisusumlegimus.Sed&doctissimumPythagoramidridiculumaliquandofactitasse,utquaecollibuisset,sanguineperscriberetinspeculo,quoadpleniluminislunaeorbemobuerso,stantiatergoresexaratasindiscolunaecommonstrasse.Hucspectatetiamquidquiddehominumtransmutationibuslegiturdecantatumapoetis,traditumabhistoricis,&anonnullisChristianisTheologis,insuperasacrisliterisadsertum.Sicapparenthominesasini,uelequi,uelaliaanimalia,oculisfascinatis,autperturbatomedio,idqueartenaturali.Nonnunquametiamhaecfiuntabonis,&malisspiritibus,seuadbonorumprecesabipsoDeo,sicutinsacrisliterislegimusdeHelisaeopropheta,obsessoabexercituregisuallantisDotham.Uerumpuris&apertisaDeooculis,istanonpossuntilludere:Sicmulierillaquaeauulgoiumentumiudicabatur.Hilarioninoniumenrum,sedquoderatmulieruidebatur.Eaigiturquaehocmodosecundumapparentiamfiunt,praestigiadicuntur:quaeautemfiuntartepermutantium,auttransferentium,utdeNabuchodonosor:autmessibusadaliosagrostraductis,dehisdiximussuperius:UerumdehacpraestigiorumartesicaitIamblichus:Quaepraestigiati,seufascinatiimaginantur,praeterimaginatiua,nullamhabentactionis,&essentiaeueritatem.Eiusmodinamqueartificiifinisest,nonfaceresimpliciter,sedusqueadapparentiamimaginamentaporrigere,quorummoxnullumcompareatuestigium.Iamitaqueexhisquaedictasunt,patetnonaliudessemagiam,quamcomplexumidololatriae,Astrologiae,superstitiosaequemedicinae.Iamqueetiamamagismagnahaereticorumcateruainecclesiaortaest,quisicutlannes&MambresrestiteruntMoysi,sicillirestiteruntapostolicaeueritati.HorumprincepsfuitSimonSamaritanus,quiRomaesubClaudioCaesarepropterhancartemstatuadonatusest,cumhacinscriptione,SimonisanctoDeo.EiusblasphemiascopiosenarrantClemens,Eusebius,&lrenaeus.ExhocSimone,tamquamexhaeresiumomniumseminario,permultassuccessio,nesmonstrosiOphitae,turpesGnostici,impiiUalentiniani,Cerdoniani,Martionistae,Montaniani,&multiaiiihaereticiprodierunt,propterquaestum,&inanemgloriam,mentientesaduersusDeum,utilitatemnullam,nequebeneficiahominibuspraetestantes,seddecipientes,&inperniciem.&inerroremmittentes,&quicreduntillisconfundenturinindicioDei.Uerumdemagicisscripsiegoiuuenisadhuclibrostres.amplosatisuolumine,quosdeoccultaphilosophianuncupaui,inquibusquicquidtuncpercuriosamadolescentiamerratumest,nunccautiorhacpalinodiarecantatumuolo:Permultumenimtemporis,&reruminhisceuanitatibusolimcontriui.Tandemhocprofeci,quosciamquibusrationibusoporteataliosabhacperniciedehortari.Quicunqueenimnoninueritate,necinuirtuteDei,sedinelusionedaemonum,secundumoperationemmalorumspirituum,diuinare&prophetarepraesumunt,&peruanitatesmagicas,exorcismos,incantationes,amatones,agogima,&caeteraoperadaemoniaca,&idololatriaefraudesexercentes,praestigia&phantasmataostentantesmoxcessantia,miraculaseseoperatiiactant:omneshicumlanne&Mambre,&Simonemagoaeternisignibuscruciandidetestinabuntur.Idem.Sathanaeprofligandimethoduscertissima.Cap.Xii.Deuariisillicitaemagiaespeciebus,quanimirumrationedaemonesbonos,autmalosalliciamus,utnosuotinostricompotesreddant,atqueadeomiratumpraedicere,tumefficerepossimus,dehisinquamingenerequantumfideinostraeprofessiotulithactenusdictumestsatis.Cumautemdoctrinaquaecircadaemonesoccupeturtribusmaximeconstetcapitibus,scilicetutbonidaemonesnobisadsciscamus,&eosdemcordispuritate,uitaequesanctimoniaconseruemus:autmalosadnobisobtemperandumobstringamus,quaemanifestaestillicitaemagiaespecies:Tumdeniqueutmalosdaemones,anobispropellamus,eorumquemaleficiaanobisarceamus:superestutpostremumhoccaputduobusaliisiamexpeditis,aggrediamur.Diligenteritaqueomniumprimoinhisattendendumfuerit,anquaenobismalacurandaproponuntur,ueredaemoniacasint,autinflictanaturaliter.Enimuerotamrarasaepenumero,&grauiainmorbissuboriuntursymptomata,quaelicetnaturaeimpetuexorrantur,tamenadmaleficiummoxreferuntrerumimperiti,atqueexiguaefideihomines:quemadmodumindiuersisconuulsionumspeciebus,melancholia,epilepsia,uterisuffocatione,putrescentesemine,&multifariisuenenorumeffectibusfrequenterapparet.Atinterhosaffectus,&accidentiadiscernensprudens,&circumspectusmedicus,ubieapensicularitexactatrutina,adhibitoetiamaddiligentemcausarumnaturaliumindagationem,iusto,quoadfieripotest,perpendiculo,ubinaturaelimitesmalumexuperareegredique,acsathanae,quispiritusest,motusactionesqueanimaduertit,inspiritualemMedicum.Ecclesiastemnempe,autecclesiaeministruminculpatum,sanedoctrinae,tenentemmysteriumfideicumpuraconscientiauitaeinnocentianotum,nonturpiterlucricupidum,nonuinolentum,cuietiambonumapiisperhibeaturtestimonium,curationisonustransferet.Interimmeminisseoperaepretiumest,multanonexmaleficioeuenientia,sedexoccultanaturaeoccasione,medicosquandoquelatere:utenimrebusinestsecretaiuuandiproprietas,ita&nocendi:quamtamennonperpetuoagnoscitMedicus.TantumtamenoperaeaMedicohicaccedet,siforteaegernatura,uelexmorbo,autaliundehumoremelancholicoui,(utiaptaesuisoperationibusmateriaenonillibenterseinsinuaresoletdaemonium)autaliosuccomalignograuariuideatur,uthicpriusblandeexpurgeturmedicamento.TraditenimPomponatius,priscosexorcistas,quospraecantatoresuocant,anteconiurationem,obsessorumcorporaabatrabileexpurgasse.Morbissiquidemgeminisutplurimumhiinfestantur,corporisnempe,exmelancholicosuccogenitis:&animi,utamentia,moerore,timore,uitaeodio,&desperatione,quibusnoctediuqueeiusmodihominesmaceratiuratushumanigenerishostis,&uelutilugubribustentationibusitauellicat,utquasiaquilaapudinferosTitiiiecurarrodereuideatur.Obsessosexpulsoeohumore,nonampliusmirabiliafacere,experimentoseuidisse,inexpositioneilliusproblematisdicitConciliator.Uxoremquoquecuiusdamsutorisadaemonioagitatam,uariaquesonantemidiomata,eomodoperfectecurauitGalgarandusMedicus,Mantuaeceleberrimus.Ioan.Uuierus.Curandidaemoniaciexempluminsigne.Cap.Xiii.Singularem,&suolocoimitandamaliquandocurationiseorum,quosuexatdiabolus,rationem,exsequenticolligeshistoria.PhilippusUuesselichColoniensis,monachusAbbatieKnechtenstein,integer&simplex,aspiritureferenteabbatemmacilentum,antemultosannosmortuum,exagitabaturmisere,&multifariam,circaannumquinquagesimumsupramillesimumquingentesimum:interdumauehebatursubtectum,aliasperlingnatransuersaconiunctoriasupracampanamintrudebatur,plerunquepermurumtransferebaturinopinato.inuentusquandoqueestcorporesuperpiscinamproiecto,capiteauteminterramreclinante.Tandemseproditspiritus,diutinae,&multiplicisuexationiscausamexplicans:senimirumesseillumabbatemMathiamDucensem,totannissepultum:aceotorqueri,quodsuspensamD.Uirginiseffigiemexquisitedepingicurarit:necsatisfuissefactumpictorisNouesianilaboribus&impensis,quiindeiacturamsenserit,acsibiipsiuimfecerit:uerumidfuit.Subnectebathincsolutionismodum,cuiusnominehancexorsuseratfabulamdiabolus:expiariscilicethocdelictumnonposse,autullaseliberariratione,nisireligionisergoapudTreueros,&AquisgranumperegrinareturhicPhilippus(quemobsimplicitatemaccommodatumsuisludibriis,organumratusestdiabolus)&tresMissae,deTrinitatescilicet,dedomina,&detempore,ineiusassertionemrecitarentur.UthicSpiritusuotosatisfieret,consulueruntTheologiColonienses:&capitulariteridreliquipostulabantquoquemonachi,asuosuperstiteetiamnumabbateD.GerardoStrailgenMorensi:quisanioriinstitutione,atqueacriincrepationeinaliampotiussententiamPhilippumexistimauittraducendum,utuidelicetfideuiuaomnismiserationisDeoPatri,&Christoassertorinostrounicoconfisus,.daemonisimposturasanimonegligeretforti:redeuntiquespirituiobiiceret,senonessesuiiuris,atsubaliorumdegereimperio,proptereanecposseobrerumpenuriamaseobedirieiusuotis.Quofacto,spiritusrespondit.DicSuppriori.(deeoenimconfirmandisuiinstitutispemconceperat)QuareAbbas,ubiDaemonemperseuerare,necmonachumilliusillusionibussatiscorfidenterresistereanimaduertit,ipsumdenuorectiusinstituit,studiosehortatus,utresipisceret,nectampronasofferretsatanaetechnisaures:siueronanes,utihactenus,audirepergeret,seillumflagris,&quidemcapitularitercaesurum,secerissimeminitatusest.HincirritossuosspiritusuidensconatusobAbbatisconstantiam,&animumPhilippimagiserectumfiduciainDeumaduersusfraudulentiaexitialiaquedaemoniistudia,nunquamrediit,alioquemigrauit.Hanccurandimethodum,ineofraudumdiabolicarumgenere,quandoqueinusumreuocandamarbitrarer.Ioan.Uuierus.Contradamonummachinamentaconsiliumsaluberrimumexeodem.Cap.Xiiii.SaluberrimumaduersusDaemonummachinamentaconsilium,inconscriptahacpraeseruationislege,subiungamexChrysostomohisuerbis:Sicutsinecalceamentis,ueluestimentisuestrumnemoinforumdescendereuellet,itasineDeiuerbonunquaminforumprodeas.sedquumesianuaeuestibulatransgressurus,hocpriusloquereuerbum:AbrenunciotibiSatana,&coniungortibiChriste.Neunquamabsquehacuoceexeas:haecerittibibaculus,haecarmatura,haecturrisinexpugnabilis.Cumhocuerbo&cruceminfronteimprime:sicenimnontantumhomoobuius,uerumnecipsediabolustequicquamlaederepoterit,cumhistecernensarmisubiqueaprarentem.Ethaecteipsumiamhincdoce,utcumsignumcoeperis,sismilesparatus,&contraDiabolumtrophaeumerigens,iustitiaecoronamcapias;quamnosassequicontingatgratia,&benignitateDomininostriIesuChristi,perquem,&cumquoPatrigloria,simul&Sanctospirituipotestas,&honor,nunc,&semper,&inseculaseculorum.Daemones&maleficiaquibusmateriisarcericredebatantiquitas,&EcclesiaRomana,exeodemUuiero.Cap.Xu.Ineiusmodireligionesuumhaberelocumcredebatursulphuradexpiandumsuffitumalosdaemones:quoinpurificationibussacerdotesutisolitos,uelut&asphaltoautablutioneaquaemarinae,scribitProclus:quoniampurificatsulphurobodorisacumen,aquaueromarinapropterigneaportionem.HincOuidusdeMedea:"Terquesenemflamma,teraquatersulphurelustrat."Expiare&pentaphyllonherbaputabatur,proindeinhancremusurpanteamsacerdotesantiqui:quemadmodum&oliuaeramos,quaetantaeessepuritatisdicitur,utferantoliuaeameretriceplantatam,uelinfructuosamperpetuomanere,uelomninoexarescere.Similimodoexpiationiconferrearbitrantur,hus,myrrham,uerbenam,ualerianam,phuArabibusdictam,palmamChristiportatam,antirrhinon,uelradicembryoniaesiccam,acradicisaristolochiaesiccesuffitum,itembenedictam,&gariophylatam,scillamquoqueinliminedomussuspensam.Tantumgloriaetradideruntquidamherbaeuetonicae,utdomus,Uiquasatasit,existimeturturaapiaculisomnibusHolithaherbainMorauianasciferturrara,quaespiritusmalignospellat.Similiterselcanisnigrisuffitum,ueleiusdemsanguislinitusperomnesparietes,maximepraestarediciturtamadexpiantumDaemonesmalos,quammaleficia.ubicunquefuerint.Sunt&aliaeantiquiscontrafascinationescommendata,uelutpalmarumlignuminpomoosseumdentelimatum,radixsatyrii.Orchiscognominari,faeminaescilicet,quaedistinguiturinternodiis,&ramosiorefrutice.Rutamfasciniamuletumesse,traditAristoteles.Alissumindomosuspensum,salutareamuletumexisterecontrahominumquadrupedumquefascinationes:itemrhamnitertiiramumualuisfenestrisueimpositum,ueneficiaomniadepellere,traditDioscorides.Contrahaecquoqueualerecynocephaliam,docetAppionGrammaticus.Baccharemherbambeneuolentem,Uirgiliitestimoniofreti,contrafascinumsingularipollereuirtuteputant:InBucol."______Baccharefrontem.Cingite,neuatinoceatmalalinguafuturo."Resistere&fascino,frontishyenaecoriumlegitur.Hucetiammultilapides,tumexaliis,tumexalberto,utmendacibusdiabolinundinisaccedatauthoritatispondus,conferriqueunt.Iaspidem,empusis,&aliisidolisaduersari,refertDionysius.Corallumrubrumcolloinfantiumappensum,autarmillisinsertum,inbrachioquegestatum,ueletiamindomoretentum,praerogatiquamhabereaiuntcontrafascinum.Lyncuriuslapis,praestigiasaboculisauferrecreditur:quomodoheliotropiuslapisuisumperstringere,&gestanteminuisibilemreddere:lipparissuffitusomnesbestiaseuocare,synochitidesumbrasinferorumeducere,anachitidesdiuorumimaginesapparerefacere:enectissomniantibussuppositusoraculareddereputatur.Oleumexgagatesacratumdemoniacisconferre,superstitiosedocetMesue.Dicuntur&pennaeupupaesuffitae,phantasmatafugare.Quumquoqueinlustrationibusaccirisolet:hincoualustraliadictasunt.UndeOuidius."Adueniatquaelustretanuslectumquelocumque.Deferat&tremulasulphur&ouamanu."Ligatumadhaecsanarecrediturpicusauiscommesta,suffumigiumexdentehominismortui:siitemtotumcorpusinungaturexfellecoruino,&oleosesamino,exCleopatra:siuelargentumuiuumincalamo,uelauellanaenucleouacuocumceraocclusumsubpuluinarimaleficiolesicollocetur,autsublimineostii,perquodisindomum,uelcubiculumingreditur.Hicnostriinprimisconfugientadsuffimentumprunae,cuicorpiscis,&iecurimpositumerataTobia:excuiusodoreinsuperioraAegyptifuissedaemoniumlegitur,ubiangelusilludligauit.atnontamsuffumigiosugatumnonrespondeo,quamTobiaeiunioriscastitate,&attentaipsius,eiusqueconiugisadDeummisericordemoratione,&angeliinstitutione.Narrat&EusebiusSerapin,quiGraecisPlutodicitur,apudAegyptiossymboladedidisse,quibusDaemonesexpellerentur:docuisseetiamsupplices,quomodoassumptisbrutorumfigurisinsidienturhominibusDaemones:quibusmaximeobnoxiifiant,quicibissubindedistendanturlautioribus.Insinumdespuere,aduersusfascinationes,ueteribusquoqueinusufuisselegitur.SicapudTheocritum.Ὠςμὴβασκανθῶδὲ,τρὶςεἰςἐμὸνἔπτυσακόλπον.Ouidius.Despuatinmollestamsibiquisasinus.Uehementioreadhaecstrepitu,&maleolentiumgraminumfumodissolui,&sedariaereorumdaemonioruminsultum,creditumest.Idcirco(aitGaudentiusMerula)tanquamexAcademicorumofficinafluxerint,etiamnuncItalaemulierestempestatibusimminentibus,diriodorispabulasubdiocomburunt:sacerdotesautemmoreThracum(quitempestateimminente,armaticumstrictisensibus&crotalis,horribiliqueclamoreinnubesfremebant)adobstreperacymbala,quaecampanaedicuntur,conuolant:magisconfidentesinboatibusillisapudDeuminanibus,quamorationibus,&ieiuniis.DesuisconterraneisferequidsimilescribitOlausGothus,quiconcitatoinnubibusfragore,sagittasexarcubusinaeraexcutientes,ostendebantseopemferrediissuisuelle,quostuncabaliisexpugnariputabant.Neceatemerariasuperstitionecontenti,inusitatiponderismalleos,quosIouialesuocabant,ingentiaerecomplexos,magnaquereligionecultos,adeumusumhabebant,utpereostanquamperClaudianatonitrua,&perusitatamrerumsimilitudinem,coelifragores,quosmalleisciericredebant,exprimerent:tantiquesonitusuimfabriliumspecieimitantes,Deorumsuorumbellissicadesse,admodumreligiosumexistimarent.DurabatislouialiummalleorumusususqueadannumaChristonato1130.Apudnostrosquoqueproauos,nonsanaparochorumdoctrinainoleuit,longaannorumseriepersuasio:artemisiaminferiisDiuiIoanniBaptistaesacrisantedomossuspensam,itemaliosfrutices,&plantas,atqueetiamcandelasfacesque,designatisquibusdamdiebuscelebrioribusaqualustralirigata;,uelnescioquomodoexpiatas,&quandoususpostulat,incensas,contratempestates,fulmina,tonitrua(inquaeetiamagminatimeuestigioadomniumcampanarumuiolentumcontinuumquetractum,atquepulsum,utpraesentissimumauxilium,&anchoramsacramconcurritur&aduersusdiabolipotestatem,opera,&quaecunquemaleficia,uelutpraerogatiuaquadamualere.QuosdamincendereipsodieIohannisBaptistaefasciculumlustratarumherbarumcontratonitrua,fulmina,grandinem,&credereeosuffumigiodiabolumprofligari,tempestatesquesedari,traditMartinusdeArles.Atueritatiminimeoportetpraescribereuetustatisobseruantiam.Fidesest,spiritualisexistens,quaedaemonemexterminat:uerbumitemDeispirituefficax.Uetustahuiusreitestimonia,&exempla,inueritatislibrissacrosanctisquamplurima,atqueirrefutabilialeguntur.Inhancinsuperremuariequibuscunquesubstantiisapplicanturexorcismi,quibusherbeitaconfecrantur,utsintutentibuseissanitasanimae&corporis,fitqueprecatioutexomnibushominibuspecoribusque,quaeindegustauerunt,putredo&cunctadiaboliphantasmataexplebantur&c.Exagendis,&obsequialibus.haecnota.Hucpertinetaquainusuminnumerumabomnipotentecreatorecondita,quaenouasscilicetuiresindueritiisuerbis,ExorcisotecreaturaaquaeinnomineDeipatrisomnipotentis,&innomineIesuChristifiliiseiusDomininostri,&inuirtuteSpiritussancti,utfiasaquaexorcisataadeffugandamomnempotestateminimici,&ipsuminimicumeradicare,&explantareualeascumangelissuisapostaticis.AlexanderprimusRomanuspontifexauthorfuit,uthuiusmodilustratisaquaconsecrareturaddaemonespellendos,&utintemplodomiqueseruaretur:sedinGraecorumecclesia,haecaquacondemnatur,utsuperstitiosa.Habetitemuirtutemsuampeculiaremsal.EoquoqueElizaeusexDeimandatoinsalubremaquamHierichuntisreddiditsalubrem:iamautemabsqueeoexorcismisredditursanctior,praestantiorquecontraSatanamhocmodo.ExorcisotecreaturasalisperDeumtuiuumperDeumuerum,perDeum◉sanctum,perDeum,quiteperElizaeumprophetaminaquammittiiussit,utsanaretursterilitasaquae,utefficiarissalexorcisatusinsalutemcredentium,utsisomnibustesumentibussanitasmentis,&corporis:&effugiatatquediscedatabeoloco,quiteaspersusfuerit,omnisphantasia&nequitia,ueluersutiadiabolicefraudis,omnisquespiritusimmundusadiuratusetc.Alex.1.inepist.Decretal.I.Idemtextu,ext.inC.aquamsaleconspersam,deConsecrat.dist.3.Hucreferatur&nobileilludBalsamumuirtutisuariepraeterinsignemeiusodorem.QuoutReges,&sacerdotesLeuiticiinungerentur,inueraeelectionisconfirmationemconstituitinsuapolitiaMoses,donechominemindueretaeternusRex,&SacerdoslesusChristus.IneaEcclesiaautemRomanagrauibusexorcismis,&trinaexpiationeadcrucismodumfactalustratur,nouiesquecummultomurmuregenuterflexosalutatur,Auesanctumoleum,ter,Auesanctumchrisma,ter,Auesanctumbalsamum:atquehuiusope,&praestantianonsolumcrediturexturbariDaemonium,sedeiuslocosubstituiSpiritumsanctum.Curatioeorum,quiLamiarummaleficiooffici,uelDaemonisobsidionesubigicreduntur.Cap.Xui.Curationisratiohicpartimerit,ωροφυλακτικηexoptatissimamedicationispars,utafascino,&incantationumludibriisquispraeseruetur:partimetiamμεθοδικη,utii,quosiammaleficiocollisoscredimus,ritelegitimoquerestituanturordine,atqueeritillaaliquomodocommunis,exSacrumliterarumfontibusdeprompta:nonautemMagica,uelsuperstitiosa,tantoporeamultisdesiderata,excultaque.Quumueroquicquidhactenusrerummonstrosaruminhancrelatumesthistoriam,Diabolisintartes,opera,ludificationes,laruae,&spectracontrahuncnoscircumquaqueualidisaggeribus,praesidiisqueinfallibilibuscommuniriestoperaepretium.AtquiSpirituscumsit,spiritualiaccingamurarmatura:quamexDiuinaPauliexhortationecognoscere,atqueuniuersiscomplectineruisdecet,quiitahortatur:Quodsuperest,fratresmei,sitisfortesperDominum,perquepotentiamroborisillius.InduitetotamDeiarmaturam,utaduersusdiaboliassultusconsisterepossitis.Quoniamnonestnobisluctaaduersussanguinem,&carnem,sedaduersusmundidominos,rectorestenebrarumseculihuius,aduersusspiritualesastutiasincoelestibus.QuapropterassumiteuniuersamDeiarmaturam,utpossitisresistereindiemalo,&omnibusparatistare.Stateigiturlumbiscircumcinctisbaltheoperueritatem,&indutithoracemiusticiae,&calceatipedibus,utparatisitisadEuangeliumpacis:superomniaassumptoscutofidei,quopossitisomniaiaculamaliilliusignitaextingnere.Galeamquesalutaremaccipite,&gladiumspiritus,quiestuerbumDei,inomnideprecatione,&obsecratione,orantesinomnitempore,inspiritu,&adhocipsumuigilantescumomnisedulitate.Petrusitemfideliteradmonet:Sobriiestote,uigilate,quoniamaduersariusuesterdiabulustanquamleorugiensobambulat,quaerensquemdeuoret.Cuiresistitesolidiinfide,scienteseasdemadflictiones,uestraequaeinmundoestfraternitaticonsummari.Hicenimagitinincredulis.Hic&saluberrimaTertullianiexhortatiosuumhabebitlocum,quinosuelutlobumfortissimumDeiathletam,aduersustentationuminsultuspugnareuoluit:itemsericouestiriprobitatis,purpurapudicitiae,chlamydepatientiae.Inanimumquoqueinducendumsuadet,cunctaquaeDaemonadnostraeintegritatiseuersionemmachinaturingloriamconstantiscasura:&eiusmachinamentainhuncfinemaDeopermissaesse,utquaconstantiaperferreaduersauelimus,experiatur:quemadmodumapudHieremiamprophetamquoquelegimus:Dominusexercituumiustiprobatorest.D.Maximusinlib.deCharitate,Daemonesnosinfringereinterficerequeiubet:atqueilludhauddubieperfici,quandocumpraeceptorumDeiobseruationeaffectusinnobisefferuescentesuincimus:hocuero,quumprorsusaffectibuscarentes,illisuniuersamcalumniandioccasionempraescindimus,cumprophetadicentes:Uadehomicida.Dominusmecumest,bellatorfortis:tucades,&deleberisapudmeinaeternum.Olympiodoruscap.10inEcclesiasticaehistoriaeinterpretatione,omnessensuumaditusoccludendoscenset,sicutnequeperoculorumillecebras,nequeperauriumprurigines,nequepernocentislinguaepetulantiamDaemonadmittatur:hocenimsignaculumcontraDaemonesabsolutissimumhabeatur.Quidamduobusinpugnamprogrediendumarmismonent:precationequidempura,quaeincoelumsubuehataffectus:&scientiauera,quasalutaribusopinionibuscommuniatintellectum&suggeratquidsitorandum,utardenteroremus,nonhaesitantes.D.AntoniusitasuosconfratresaduersusDaemonuminsultusmunit:Magna,inquiens,dilectissimiaduersumDaemonesarmasunt,uitasyncera,&intemerataadDeumfides.Creditemihiexperto,pertimescitSatanasrecteuiuentiumuigilias,orationes,ieiunia,mansuetudinem,uoluntariampaupertatem,uanaegloriaecontemptum,humilitatem,misericordiam,iraedominatum&praecipuepurumergaChristumamorem.NouitteterrimuscoluberexpraeceptoDomini,subiustorumseiacereuestigiis,quiait:Eccedediuobispotestatemcalcaresuperserpentes,scorpiones,&superomnemuirtuteminimici.HicporropraeclaralongaqueorationecontraquascunqueDaemonumpraestigias,uexationesquesuosinstituit.RecteHermesTrimegistustradit,unam&solamcustodiamhominumaDaemonumastu,essepietatem.PiumenimhominemnecDaemonmalus,neclatumtenet.EtquemadmodumuerafidesmirabiliaaduersusDiabolum,eiusquepotentiamincredentibusoperatur:sic&falsacredulitas.Deopermittente,euentuscooperanteDiaboloinauspicatosinterdumgignit,uelpotiusdemeretur.CumDauideergoconfidenterdicamus:Dominusmihiaduitor,nontimeboquidfaciatmihihomo.Omniumitaqueprimumtanquamreicaputdesideratur,utinueradoctrina,&genuinoDeicultuinstituti,nostotosresignemus,tradamusqueipsiusuoluntatifideuiua,&speindubitata,nosillicuraeesse:subipsiuspatrocinio,&tutelasecurosdegere:ipsiusprimumgratiaprogenitosesse,singulariquenosconsectare:misericordiaseruariuereconfisos,Christuminhocnobisnatum,&filiumnobisdatum,quipeccatanostrasuprahumerosuosinlignopertulit:&perpotentiamPatris,amortesuscitatus,mortemuicit,&Satanaeimperiumdemolitusest,uthiciamindeirritoconatusuasnobismachineturinsidias,sisepultiunacumChristoperbaptismuminmortem,&peccatismortui,innouitateuitaeambulemus,iusticiaequeuiuamus.Sietenim,Christoinsiti,inillumatquePatremeiuscredimus,illiusmandataobseruamus,uestigiisinsistimus,abnegatoDaemone,omnibusqueeiusconsiliis,uniuersadeniqueimpietate,operaSpiritus,sectantes,fructusquefideiedentes,incharitatenonfictaergaDeum&proximum,inmansuetudine,benignitate,lenitate,temperantia,continentia,castitate,sensuumcohibitione,constanticuiuscumqueaduersitatis,iacturae&iniuriaetollerantia,uitaedemuminnocentia,purismanibusextensisorationiassiduaeintenti,peccatiinquinamentumutueneniperniciosissimiperditissimiquehalitum,internecionispericulorepentenosobiicientem,declinantes:maleficiorumprofectominashauddifficultercauebimus,uelnegligemus,ueltolerabimus.Siueroquispeccauerit,inquitloannes.aduocatumhabemusapudPatremIesumChristumiustum.Etipseestpropitiatiopropeccatisnostris:nonpronostrisautemtantum,sedetiamprototiusmundi.Etperhocscimus,quoniamcognouimuseum,siiussailliusobseruamus.Quidicit,Nouieum,&praeceptaeiusnonseruat,mendaxest,&ueritasineononest.Quiueroseruatsermonemeius,uereinhoccharitasDeiperfectaest.Perhocscimus,quodinipsosimus.Quidicitseineomanere,debetsicutilleambulauit,&ipseambulare.Quicommit:itpeccatum,exdiaboloest:quoniamabinitiodiaboluspeccat.InhocmanifestisuntfiliiDei,&filiidiaboli.Omnisquinonfacitiustitiam,nonestexDeo:&quinondiligitfratremsuum.HincPaulus,inChristoIesunequecircumcisionem,nequepraeputiumualereasserit:sedfidem,quaeperdilectionemoperatur:cuiusfideiloconouamcreaturamsequenticapiteadGalatas,locat:&obseruationemmandatorumDeiadCorinthiossupponit.Undesatisliquet,dequahicfideloquatur:quamamplecticuiquefirmiterinsistereoporteat.Nonsimplicemformulefideipraescriptaeenarrationempropono,quam&facilepronunciaretdiabolus:nonetiamoreiactatamabiis,quorumcoraChristoproculest,quaeconsopita,mortua,sterilisquedelitescit,nusquamseprodens,uelutinfaecundaarborexcindenda,igniquemandanda:sedhancurgeo,quaetotuminnouathominem,uirtuteuiuainChristimembrisexerens,fructificans,efficaxpotentiaDeiadsalutemhabenti,sacrasaluationisnostraeancora,prora&puppis,petracontraquancumquesatanaepotestatem,imperumqueimmobilis:inquaquicquidsuperstruitur,inuiolatumperdurat,imoaduersushancnequideminferiportaepraeualent.Augustinihicaudiaturconsilium:DeistatotaDaemonumlaudificatione,ait,nosquiddicamus,quihaeclegent,fortassisexpectant:quidChristianiageredebeant,quandointeridolagentiummirafieriasseruntur.Etquiddicemus,nisidemedioBabylonisessefugiendum?QuodpraeceptumPropheticumitaspiritualiterintelligitur,utdehuiusspeculiciuitate,quaeprofecto&Angelorum,&hominumsocietasimpiorumest,fideipassibus,quaeperdilectionemoperatur,inDeumuiuumproficiendofugiamus.QuantoquippeinhaecimapotestatemDaemonummaioremuidemus,tantotenaciusmediatoriestinhaerendum,perquemdeimisadsummaconscendimus.Hactenusille.CyprianusadFortunatum,deexhortationemartyrii:Aduersarius,inquit,uetusest,&hostisantiquus,cumquopraeliumgerimus.Sexmilleannorumplenecomplentur,exquohominemdiabolusimpugnat.Omniaiamgeneratentandi,&artesatqueinsidiasdeiiciendiusuipsouetustatisedidicit.SiimparatumChristimiliteminueneritsirudem,sinonsolicitum,actotocordeuigilantem.circumuenitnescium,fallitincautum,decipitimperitum.SiquisueroDominicapraeceptacustodiens,&fortiterChristoadhaerens,contraeumsteterit,uincaturnececesseest:quiaChristus,quemconfitetur,inuictusest.Huicfundamentofirmiterinsistentestantumabest,utunquamratione,Satanaeartibus,siueastutiisauerainDeumuiuentemfiduciadimoueripossint,utetiamuariis,acmultiplicibusilliusconatibus,&insuitibusimpetiti,exercitati,acuelutauruminfornaceexaminati,indiesseipsissanctiores,iustioresqueeuadant.QuareDaemonibusimbecillitatemineos,quosDiuinanondestituissetgratia,exprobraresoletD.Antonius,inassiduissuisaduersusillosluctis:&eosexpauescereuerecredentes,asseritPetrusapudClementem.ItemiustissimoDeiiudicio,inhuiusmodicogitationumuanitatelanguentibus,labores&afflictionesproremedioconferri,idemClemenstradit,posteasubiiciens:Daemonem,nisiquisuoluntatibuseiussespontesubdiderit,potestatemaduersushominemnonhabere,utuincatscilicet.Uitaeigituremendatione,&attentaassiduaqueorationeadChristumconfugiendumest,exemploChananeaemulieris.Haec,Chrysostomoanthore,noniuitadDiuinos,nonquaesiuitligaturas,nondefectionisreasmulieres:sedomniareliquittentamentaDiabolica,&uenitadIesum.SienimuolumusDeumsententiammutaresuam,nostraminmelioremmutemusuitam.RitehichortaturIesusSirach:ConuertereadDominum,&relinquepeccatatua:praecareantefaciemDomini,&minueoffendicula.ReuertereadDominum,&auertereabiniusticiatua,&nimisoditoexorationem,&agnosce,iusticias,&iudiciaDei,&stainsortepropositionis,&orationisaltissimiDei.nondemorerisinerroreimpiorum.Necminuspiequamprudenter,tribulationeinimicorumconsulitlosaphatrexIuda:Cumignoramusquidageredebeamus,hocsolumhabemusresidui,utoculosnostrosdirigamusadteDeus.HicsuumhabeatlocumPsalmusDauidis90.QuihabitatinadiutorioAltissimi,inprotectioneDeicoelicommorabitur.DicitDomino,susceptormeusestu,&refufugiummeum,Deusmeus,speraboineum.Quoniamipsemeliberabisdelaqueouenanatium,&auerboaspero.Scapulissuisobumbrabittibi,&subpenniseiussperabis.Scutocircundabitteueritaseius,nontimebisatimorenocturno.Asagittauolanteindie,anegotioperambulanteintenebris,abincursu,&Daemoniomerdianoetc.Uuierus.Obsessispluribus,unoinlocomorantibus,quomodosuccurrendum.Cap.Xuii.Siunoinlocomaleficiacollidanturubinumeroplures(quemadmoduminmonasteriis,potissimumuirginum,uelutorganorumSatanaeludibriismagisaccommodatorum,frequenterusuuenirecernimus)anteomniahuccurapropendeat,utseparentur,&unaquaelibetadparentes,uelsanguine,autaffinitateproximosauehatur,quosingulaeseorsimcommodiusfideliusqueinstitui&sanariqueant,institutionishabitoprocuiusquenecessitatedelectu:neunoquodaiunt)calopodio(quorundamineptorum,mendacium,impostorum,superstitionisimpletatisqueantistitummore)quiscalceareconeturomnes,&dissolutispraescriptorumuerborumminusconuenientiumformulis,commentitiisquequibusdamritibus,&substantiisadremminimefacientibus,profligarepergatDaemonem,iniisridentemilludentemque,&fugamplaerunquesimulantemegregie,quasicompulsum,licetultrocedentem,utnosincredulitatislabyrinthoaltiusinuoluat,siuetitiseummediisfugatumcredamus:hacrationeecorporibuscreditsaepenumero,&quidemlibenter,utanimasminusimpeditepossideat,eisquedominetur.Quaeuerouirginesarctiusocclusaecohibentur,necegredipermittuntur,quodequidemineiusmodicaluconprobarenequeo:uelquaeindesignatoeolococlementemDeimanum,patrisqueuirgam,cumuerasuiabnegationefortitertolerarecumloboinanimuminduxerint,mutuamhicpraestentinsuorumcruciatuuminteruallisoperam,semutuoconsolantes,modumquepraescriptum,quoadfieripotest,obseruantes:necadhuiusmodispectaculumadmittanturiuniores,neterritaetormentorumraritate,&uehementia,quidmalicontrahant,cumeisauideadmoduminsidieturdiabolus.Cumaliasadpiampuellam,incoenobioobseratam,literasdedissem,quibusuirginumeoinlocoolimincredibilicruciamentorumgenereaDaemonioexercitarum,historiasmihicupiebamdescribi,eainhancferesententiamrespondit:Duasadhucexillissuperesseoctogenariaspropemodum,aquibussaepiusaudiuisset,nemagnoquidemseuellegrauiillacaruissecalamitate,exDeiuoluntatenata,quodindepeculiaregratiaeDiuinaedonum,&illuminationemseconsequutassensissent:necsecusearumtestariuitam.QuidAntonionocuit,seuerosinsuisceruicibustulissemagistros?cuieossecundumDeiuoluntatemperpessoinmaiuscessitlucrum,&gloram.Scribebatquoque,missoseotemporefuisseundecumqueuirosdoctos,quiterrificorumeorumSymptomatumIaruascontuiti,easpenitissimescrutarenturamolirenturque:sedquoineiusmodiconsiliisconfidentiusperstitere,eomalumrecruduitgrauius,uttandemDeiopusessesingularefaterentur:acuiusmanu,cumidexciperent,&setotocordesubpotentieiusbrachiosubmitterent,semetintegreabnegantes,humilitatemqueusqueadeoamplexae,quoetiamcunctissuisaffectibusrestiterint,eosqueuicerint:&breuiter.adDiuiniuerbinormamtotoanimouitamconformarint,tuncpaulatimeuanueruntuniuersaeillaedirae.Piamepistolamilliusuirginispartimiustisdecausisinserereuolui,quodidconsiliummeoinstitutoprorsusresponderet:&neeiusmodiuirginesusqueadeoapiorumnumeroalienasesse,quistemereinanimuminducat,etiamsiadhucmultainiisdesiderarinondiffitear,quaeinscia,&nonsanainformationepraetermittuntur.Porromonasteriumidingressus,coramcumalteracontuliuetula,quaeidmalidecemsustinueratannos,eonomineDeogratiasagensquammaximas:acsiaetasadmitteret,selibenterdenuoiisdemuellecalamitatumfluctibusobiiciasserebat:Hortataautemmeestmagnopere,utsiinconsiliumaditaafflictasaccerserer,neexorcismosadmitteremunquam.Quaedamineotormentorumtheatroconstituta,afratreuirgisexquorundamconsilioexcarnificabatur:quemadmodumabineptisetiamnumhodieconsulitur,quasiDaemonemprofligentuirgae,&nonpotiuseomodoillecarnificinamprocuret,eareiindignatione,pudoreillaperculsa,contabuitpedetentim,&morituracecinit,rogatauerocantioniscausam,respondit:eoquoddesalutesuaaeternaminimehaesitaret,AlteraquoqueiamdiuaDaemonioexcruciata,&mortiproxima,setotamattentaorationeDeoofferebat,utcumeaprosuoarbitrioquicquiduellet,intempore,&inaeternumageret,dummodoipsiusglorificareturnomen,obsecrans:rogabatquereliquasuirgines,utposteiusmortem,nonexmore,MisereremeiDeus,canerent:sed,Gloriapatri.Memorabileabnegationisueraeexemplum.Uuierus.Inconcubitusmaleficioquidfaciendum.Cap.Xuiii.Denaturaliscongressus,Satanaeoperapraepediti,curationeitascribitIgmarusRemensisArchiopiscopus:Sipersortiariasatquemaleficasartesoculto,sednunquamDeiiniustoiudiciopermittente,&diabolopraeparante,comcubitusnonsequitur:hortandisunt,quibusistaeueniunt,utcordecontrito,&spirituhumilitatis,Deo&Sacerdotipureconfitanturetc.Incontrouersia,ubimaritusadcongressumineptusesseexmaleficioaccusaretur,inforoConstantiensidecretumfuissescribitUlricusMolitor,utprimumaMedicisille,quemlegesdicuntmaleficiatumuelfrigidum,inspiceretur,nunaliailliusimpotentiaenaturalisfouereturcausa:deindeuttrienniumadhucuxorcummaritoconuiueret,quisuasintereatemporisexperireturuires:Xu.773utqueeleemosynasliberaliuserogarent,&ieiuniisuacarent,quomatrimoniiinstitutorDeuseiusmodimalumamoliridignaliberretur.Decretrumsaneadimitationemreuocandum.Uuierus.AliudeiusdemmaliremediumexeodemUuiero.Quidamnarratconterraneumsuumuirumnobilem,iurasseligatumsefecisse,necummulieribuscongrederetur,acrestitutumdexteritatequadam,quahicalteriuspersuasionemconfirmabat,adducenseilibrumCleopatrae,quemdefoeminaruminformandaspeciositatefecerat,legensquelocum,ubieomodoligatumcorpustotuminungiiubetcoruinofelle,mixtocumsesamelaeo,&itaiuuari.Hocauditoconfisusillelibriuerbis,idfecit,citoqueaugmentatolibidinisaesturestitutusest.Quemadmodumimpiacredulitatequislaeditur:Sic&leuarieademcredibileest,usuqueobseruatur.Exorcismiquando,&quomodo,&aquibusadhibendi:Cap.Xix.Porrosidictisrationibusnondumceditinflictacalamitas,opusqueSatanaeperdurat,eumincreparelicetexChristidoctrinaMarcidecimosexto,&quodcredentespereiusnomenDaemoniasinteiecturi:EapropterApostolorumprimitiuaepuriorisEcclesiaeexemplo,perChristinomenexpellat;minister,ueroductusZelo,conscientiaebonaetestimoniofretus,habenspeculiareilludSpiritussanctidonum,eiiciendinimirumDaemonia:gladiospiritus?quippeDeiuerboaccinctus,atquediuinapanopliacircumquaquemunitus,assumptosuperomniafideiscuto,quoomniaiaculamaliilliusignitaqueatextinguere,necumdiscipulisChristiDaemoniumfugarenequeuntibusaChristoaudiat:Onatioincredula,&distorta,quousquetandemerouobiscum?quousquepatiaruos?firmiterhincinfallibilinitaturpromissioni:Amendicouobis,quicreditinme,operaquaeegofacio,&ipsefaciet,&maiorahorumfaciet,quiaegoadPatremuado.Et,QuodcumquepetieritisPatreminnominemeo,hocfaciam,utglorificeturPaterperfilium.Siquidpetieritispernomenmeum,egofaciam.ScribititemLucas,sepruagintareuersosadChristumcumgaudiodiscipulos,dicentes:DomineetiamDaemoniasubiiciunturnobispernomentuum.Aitautemillis:UidebamSatanamsicutfulgurdecoelocadentem.Eccedouobispotestatemcalcandisuperserpentes,&scorpiones,&superomnemuirtuteminimici,&nihiluobisnocebit.ItainChristinomineflectunturgenuacoelestium.terrestrium,&inferorum.Necaliudnomensubcoelodatumesthominibus,inquooporteatnossaluosfieri.SolohocPatrisaeterniuerbocreatasuntcoelum&terra,&quicquidineisconsistit.EiusnutuinpraecipitiumruitillaimmensaAngelorumcaterua.AdChristiaduentumimperiumquehorruerunt,&profugerunt,quotquotarctissimouinculoinsuacustodiamiserosmortalesconstrinxerantdiaboli.InhocnominecredentesdiscipuliDaemoniaexturbarunt.PythonisspirituminMacedonia,expuellaDemoniacaeiecitPaulushisuerbis:PraecipiotibinomineIesuChristi,exireabea,&exiiteademhora.SicaPetroiussisuntDaemonesegredi,quiuelunicumdiemsibiindulgeri,subiugatispermanerentcorporibus,rogabant:testeClemente.ApudHieronimumpresbyteruminuitaHilarionisPalaestinieremite,legiturdequodamConstantiiImperatoriscandidato,exFranciaGermaniaeorto:quematenerisunguiculisDaemonobsederatmalignus.DuctusigiturilleGazamadHilarionem,exponensquetamSyraquamGraecalingua(quastamennusquamdidiceratDaemoniacus)multiplicemobsidioniscausam,eirespondituirsanctus:Noncuroquomodointraueris,sedutexeasinnomineDomininostriIesuChristiimpero.InhocnomineSimonApostolussimulachrumSoliscomminuit:&IudasLunae,DaemonibusindeuisibiliterAethiopumformaexpulsis.DaemonemexSolisidolofugauitD.Thomas:draconemsubMartisstatuainScythiaexeuntemprofligauitPhilippusApostolus:septemDaemonessimilitudinecanumintermonumentacommorantessecusuiam,praetereuntesquegrauiterlaedentes,abegitD.Andreas.SicinCapitoliodraconemclausisseSyluestrem,&PhilippumLeuiathanfugasse,traditur.loannesEuangelistasuperatoueneno.DaemoneminDianaetemploducentos&quadragintanonemannoscommoratum,hisuerbislocoexpulit:InterdicotibiinnomineIesuChristiNazareni,neultrahichabites:&confestimdecessitEpheso.QuocircaiussuDomitianiinPathmoninsulamexuldeportabaturuirsanctissimus.HiccumCynopsmagorumprincepsinPharaoppidocontraloannisdoctrinam,&editainChristinominemiracula,exfalsasacerdorumApollinisinloannemcriminatione,maleficiispopulumdementaret,auocaretque,mortuosetiamseexcireiactabat:quorumfacieassumptaetiamDaemonesapparuerunt,emariemersi.TandemloanniaitCynops:Uenisodesadpartum,utaspiciaspotentiammeam,&ampliusadmiraberis.IgiturIoannescumuniuersamultitudinerediit,praecipiensillistribusDaemonibus,quisubimaginehominumnuperresurgentiumcomitabantur,nediscederent.Concussisitaquemanibus,&terribilimarissonituperacto,Cynopsse,utantea,dimisitinmare,atquesicexoculishominumeuanuit:quiclamarenoncessabant,laudandodicentes:MagnusesCynops,&nemopraeterte.loannesinterimorabatDominum,utinteruiuosultranequaquamconnumerareturmagusille.Tumrepenteuehemensestpelagimurmurauditum:&procellisingruentibuseiloco,ubisepraecipitauit,nusquamapparuit.EtDaemones,quisubhumanafigurastabant,quasiiampridemresuscitatiamortuis,adiurabanturabApostoloDeidicente:InnominecrucifixiIesuChristihancinsulamexite,nunquamredituri:&statimabuniuersorumoculisdisparuerunt,frustraexpectantiumCynopia,siforteexfretoresurgeret.Sicapparet,quantumuereChristianismagistrinomenprofuerit,&imitatioiuuerit.Haecestconiuratio,hicuehemensfortisqueexorcismus,hicmodusfugandidaemoniscertus,haecbreuisformula,hisuntcharacteres;quibusinuocaturomnipotentiarebussupracommunemuitaerationemagendis:haecdoctrinauera,hocfundamentumsolidum:hicphilosophorumlapis,longequidemexuperanseum,dequoChimicihallucinaticontendunt:imolapisangularis,inquoomnisstructurafirmitercoagmentatur.Haecsuntdiuinatestimonia,hecsacrorumnostrorummonumenta,haecuerisacerdotismemoralia,haecpurissimasigna,haenostraeinexturbandisdaemonibusceremoniae,pauciscontentae,faciliusu,uiliapparatu.Haecarscoelosublimior,tartaroprofundior,liberapericulis,umbrarumhostis,contemptrixlaruarum,simulachrorumperosa,necthuris,necmeriindiga:uniuersismanibus,lemuribus,laruisimperitans:omniabusta,omniasepulchra,&speciesmortuorumcontemnens,&inaniaterriculamenta,&noctiumoccursacula,&inferorumcommeacula(utCapnioninquit)exporrectafrontefugans,fatum&naturamuincens,&quicquidunquamriteoptamus,simodusamagistrotraditusobseruetur,indesinenterperficiens,&indeficienteradimplens.Uerbolanguoresuniuersossanauit,&DaemonesexpulitChristus.Siergosecureoperariuoles,necessarioilludPauliconsiliumoboculospone:Quodcunquefacitisinuerbo&inopere,utomneidinnomineDomininostriIesuChristifaciatis.Hocestsalutiferummedicamentum:quinipsapanacaea,uelpotiushaecsalusnostra&medela.RectehincNazianzenusinDefensorioait,Daemonesadhuccontremiscere,quandoChristinomeninuocatur.Contrahuncnullaeligaturarumpraestigiae,nullamaleficiorumostenta,necullaDaemoniiopera,momentumquidemperdurant,quindictocitiuseuanescunt.ProindeaLactantioquamuerissimedictumest:Daemonesiustos,idestueriDeicultoresmetuere:cuiusnomineadiurati,decorporibusexcedunt:quorumuerbisuerberati,nonmodoseDaemonesesseconfitentur,sedetiamsuanominaedunt.QuianecDeoperquemadiurantur:neciustisquorumuocetorquentur,mentiripossunt.Itaquemaximissaepeululatibuseditisuerberarise,acardere,&iamtamqueexireproclamant.InhocordinecurationisScripturaesacraefundamentoinixae,nullamblasphemiaeopinionemfoueri,lucemeridianaclariuscontuemur.Ioan.Uuierus.DaemoniaeiiciendimodusEcclesiaeueteris.Cap.Xx.Caeterumnequishocnostrumconsiliumuelutabusitatanostrorumhominumecclesiasticorumrationealienumcalumnietur,&explodendumdecernat,bonafidehicbeatiClementisuerbasubiungam,quibuspellendiSatanaeformaminEcclesiaueteri,&puriorefamiliarem,nostroquepraescriptoconformem,pulchrodescribitlibrooctauocapitetrigesimosecundodeConstitutioeS.Apost.IacobusAlphaei:Exorcistanonordinatur,spontaneaeenimbeneuolentiaeesthoccertamen,&gratiaeDeiperChristumsuperuentioneSpiritussancti.Namquiaccipitcharismacurationum,perreuelationemaDeodeclaratur,quumpateatomnibusgratia,quaeestinipso.Etlibroeodemcapiteseptimo.PostquamexiueruntCatechumeni,dicatDiaconus:Orateenergumeni,hocest,uexatiabimmundisspiritibus:intenteomnesproipsisorate,utbenignusDeusperChristumincrepetimmundos,&nequamspiritus,&eripiatseruossuosabimperioinimici,quiincrepauitlegionemDaemonum,&principemmalorumdiabolumipsenuncincrepetpietatisrebelles,&liberetfigmentasuaauexationeipsius,&purgetea,quaeingentisapientiacondidit.Etiamattenteoremus,Salua&excitaillosDeusinuirtutetua.InclinateuosEnergumeni,utbenedictionemaccipiatis,EtEpiscopusoret,dicens:Quifortemarmatumligasti,&omniauasaeiusdiripuisti:quidedistinobispotestatemambulandisuperserpentes,&scorpiones,&superomnemuirtuteminimici:quihomicidamserpentemligatumtradidistinobis,tanquampasserempuerulis,quemcunctapauent,&horrentafacieuirtutistuae:quieumdeiecisti,sicutfulgurecoelointerram,nonlapsulocali,sedabhonoreinignominiam,obuoluntariamnequitiam:cuiusaspectussiccatabyssos,&minaeliquefaciuntmontes,&ueritasDominimanetinaeternum:quemlaudantinfantes,&lactentesbenedicunt:quemcelebrant,&adorantAngeli:quiaspicitsuperterram,&faciteamtremere:quitangitmontes,&fumigant:quiminaturmari,&siccatillud,&omniafluminadesertafacit:cuiusnubespuluispedumeius:quiambulatsupermaresicutpauimentum:unigeniteDeusmagniPatrisfili,increpaspiritusnequam,&liberaoperamanuumtuarumabalienispiritusuexatione:quoniamtibigloria,honor,&adoratio,pertetuopatriinSanctospirituinsecula,Amen.Uuierus.DeDaemoniacis.Cap.Xxi.EtsisuntinterdumPhysicaecausefurorumseuπαραφροσύνηςseuμανίας:tamencertissimumest,diabolosinaliquorumhominumcordaingredi,&efficerefourores,&cruciatusineis:quiamanifestumest,taleshominesinterdumetiamsinephysicisremediisliberari.Etsaepehaecdiabolicaspectaculasuntprodigia,&significationesrerumfuturarum.AnteannosduodecimmuliereratinSaxonia,quaenullasliterasdidicerat:tamenquumagitareturadiabolo,postcruciatusloquebaturGraece&latinedefuturobelloSaxonico:Eritmagnaangustiainterra,&irainpopulo:ἔσταιἀνάγκηἐπὶτῆςγῆςκαὶὀργὴἐντῷλαῷτούτῳ.Anteannos16.eratinMarchiapuellacuirapientipilosauestib.uertebanturillipiliinnummosMarchicosquosdeuorabatpuellalongofragoredentium.Etfiguraeillaenummoruminterdumexmanibuseiussubitoextortae,erantuerinummi,quiadhucanonnullisseruantur:acsubindemagnoscruciatussentiebatpuella:sedatotoillomorboliberataestpostaliquotmenses,&adhucuiuitsana.Suntautemcrebrepiorumprecationesproeafactae,&consultoomissaesuntaliaeceremoniae.InItaliaaudiofuissemulierem,quaeetiamnullasdidiceratliteras:quaecumagitareturadiabolo,interrogata,quisuersusUirgiliisitoptimus?respondit:"Disciteiustitiammoniti&nontemnerediuos."Deillismiserisuirginibus,quasRomaecruciariaudio,easaDiabolotorqueriiudico,&significanturpoenaeItaliae&aliarumgentium.Necuerodubitouerapiorumprecationetolliidmalum,&expellidiabolosposse.Recteetiamfacient,siquihominesnonEpicurei,seduereinuocantesfiliumDeiDominumnostrumIesumChristum,seriopraecipiantdiabolis,utabillismiserisdiscedant,&deuenturoiudiciofiliiDei,inquomalitiadiabolorumostendeturpalamuniuersaeEcclesiaedicent,&depoenisdiabolorum.Sedhaecoporterfieriserio,&omittendaesuntceremoniaeτήςάρτολατρέιας,&lustralisaquae,&falsaruminuocationumCorneliiAgrippae,uelPetriAponensis&similium.Sciopluraexempla,inquibusprofuissepiorumprecationemcertumest.Philipp.Melan.Siiumentapraeternaturamquidpatiuideantur,quidfaciendum.Cap.Xxii.Siueropraeternaturamquidpatiiumentacredantur(quodtamencognitudifficillimum,cumsaepeinpascuisuenenaueldepascantur,uelspiritusattractuilliciant)primumomniumhispharmacumcontrauenena,uelsimiliauitiaofferripotest,&reliquaadministrari,quaeexnaturaliconiectura,&arte(quamdoctecopiosequetraditUegetiusdearteueterinaria,uelmulomedicinalibrisquatuor,itemColumella,CaesarConstantinus,&pleriquealii&recentiores)usuiforearbitrabimur,successumtoleranterexpectantes.Quaesiminusiuuerint,sedmortearmentumabripiatur:uelutspeculummentisoculisopponendaeritIobipatientia:&quicquididestcalamitatisacdamni.Deosicuolenti(quidedit&abstulit,idquesicutilliplacitumest,itafacit)ferendumeritacceptum:necadariolos.autDiuinos,autPythonisspirituturgidos,contraeuidensDeimandatum,impieconfugiendum,quiprofectoimitationesacrilegacomprobareuidenturM.Catonisidololatriaminagrolustrandocertisceremoniis,solennibussacrificiis,uerbisatqueuotisTelluridicatis,utinsuetasalatarbores:ipsisetiamarboribusexoratis,uttransmigrent,&inalienosoloaccrescant:rapasquoqueobsecratisdumseruntur,utsibi&familiaeuicinisquebenigneconferant:precibusMartifusis,utagerpecoraqueseruentur.Suffimentumautemanimantiummorbisprohibendisutile,legiturapudUegetium,quilicetidquoque,lustrareanimalia,rascinumtollere,Daemonesfugare,&grandinesinhibere,abaliismalepersuasusscribit:tamenodoresuo,causaquippenaturali,tamhominum,quamanimaliummorbisresistere,&aeremdefecareaddit,itahabet.Recipesulphurisuiuilibrasduas,bituminisIudaicilibramunam,opopanacisachanti,galbani,castorei,ireoscrudian.unc.6.Salisammoniaciunciasduas,salisCapadoces,cornuceruini,lapidisgagatismasculi,lapidisgagatisfoeminean.unciastres,lapidishaematitis,lapidissideritis,lapidisargeritisan.unc.unam,equuleas,idestcaballionesmarionos,caudasmarinas,unguesmarinosan.N.uii.uuaemarinaeunciastres,medullaeceruinae,cedrei,picisliquidae,an.ponderatria.ossasepiaeN.uii.aurisemiunciam,ballucaesiliquam.Haecuniuersacommisceantur,&succendantur.Sedsimemoratoslapidesautinuenirenequiueris,autenormitatepretiiabemptionecessaueris,reliquaefficaciterprosunt.Intereatamenstudioseinquirendum,numaliquidmonstrialatur,autfucusalicubifoueatur:quemadmodumaquodamLatamoapudBatauosfactummemini,quistabulaingressus,lupistercusclaminpraesepibusabscondebat:cuiusodore,utuoracissuihostispraesentia,obantipathiam,uelutimaleficoactuterritaepecudes,ultrocitroqueexultare,&insolitoconcitarifuroreuidebantur,undeturbatirusticiincantamentumesseconiicerent.Quocircaadfabulaeactorem,uelutespeculahaecobseruantem,atquesanandimaleficiinominecelebremconcurrebatur:quitestafascinimateria,lupinimirumexcremento,occulteablata,ocyusmalumamoliebatur.Sublataenimcausa,tollitureffectus.Sicremqualemcunqueexhacprofessionefaciebat:auiristamenbonisadmonebatur,utmatureeiusmodifalsitatirenunciaret,nemeritafalsariumconsequereturpunitio.Quibusuerbisstupor,actaciturnitasintormentis,&quaestionibusinducicreditur,&solui.Cap.Xxiii.Inueniuntur,quicumscelusaliquodcapitaleadmiserint,uelantequamsubiicianturquestioni,uelintereadumtorquentur,quorundamautscriptura,autprolationeuerborumconsequisibiuidentur,ut&tacerepossint,&nihilomninosentire.Idquodtamfirmitersibipersuasumhabent,utfuerintquihacfiduciaultrosetumcarceri,tumquaestioniobtulerint.Adiaboloenim,cuiusinterestsceleranonpuniri.sedindiesaccumulari,confirmanturinmalo,necsolumorganisuocisobstructisimpediuntur,neloquipossint,uerumgrauietiamsomnoopprimuntur,utnecaudiantinterrogata,nectormentasentiant.Interimtamenhisillipenduliuerbisacuersibus,saneperquamάπατησιutuntur."Imparibusmeritistriapendetcorporaramis.Dismas&Gestas,inmedioestDiuinapotestas.Dismasdamnatur,Gestasadarstraleuatur."SuntquiuerbaProphetaeructent:Eructauitcormeumuerbumbonum,ueritatemnunquamdicamregi.Aliiautemhacprecesemuniunt:QuemadmodumlacbeataegloriosaeMarieuirginisfuitdulce,&suaueDominonostroIesuChristo,itahaectortura,siuechordasitdulcis&suauisbrachiis,&membrismeis.Aliiuerosaltemhaecproferunt:Iesusautemtransienspermediumillorumibat.Osautemnoncomminuetis.exeo.EttamencontrariumuidemuseuentumLicetenimαἰσθητήριονitaDaemonoccupet,utnihilsentiant:ossatamenilliscomminuuntur,&confringuntur.Quaetiamrationeprobariposset,eorumuerborumnullamesseuim:quinridiculapotiusesse,quamcredibilia,quaeiamproposuimus.Enimueronecdiaboloquidemessepromissum,utefficiataliquideiusmodi,intereadumiisutsuperstitioseutunturflagitiosi,propterduasmihicausasuidetur.PrimoquodcumomnispotestasaDeosit,diabolusnecipsineclegitimisipsiusactionibuspossitresistere,utnocentespublicaeeripiatiustitiae:sicutdocetD.Augustinus,&ThomasAquinas:Secundo,quodimpunitasscelerumDeononplaceat,&malefaciendilicentiaminimepermittatur:Alioquininstitutusordo,&iustitiaDeisibiinuicemrepugnarent.Sedtamenhominumimpietatesicnerentesaepiushaecaccidissefateor.TestaturenimclarissimusIurisconsultusPaulusGrillandus,sebisid&uidisse,&infactocomperisse,hisuerbis:PrimoPisisdumessemassessormagnificiDominiCapitaneiilliusciuitatis:deindeRomaedumessemauditorcriminaliumcausarumreuerendissimidominiAuditorisCamerae,ubiquidamfursagacissimus,&duplicismaliciaereus,contraquemerantexaminatiquindecimtestessuperdiuersisindiciismagnifurti137ducatorumaur.habensnotitiam,quodcuriapraefatidominiAuditorisprocedebatcontraipsum,antequampersonalitercompareret,accepitnonnullasortilegiacontratorturamquibusexpertisiterumatqueiterumuidensquodsufficiebantadparangonemquadamdie,dumegoesseminaedibusturrisnouaeadexaminandumquosdamaliosreos,illesponteueniensaccessitadme.&seconstituitincarceribusipsis,dicens,quodultroueneratadpurgandumindicia,&notaminfamiaesibiillatae.Contraquemtamennecessefuitdeuenireadtorturamtotindiciiscontraipsumlaborantibus.Inquadumerateleuatus,dormiebatcapitedecliuo,acsiiaceretinlecto,absqueullapenituslamentatione,autclamore:&adtractuschordaeerattanquamstatuamarmorea.quidumeleuabaturaprincipio,dicebatquaedamuerbasubmissauoce,deindesilebat,utdormiens.Statimegosuspicatusfui,negestaretaliquodsortilegium,siuefacturammaleficampenesse,autexillisuerbiscaptaretaliquodsuffugium:perquisiuiquamdiligenterperomnespartescorporissui,demumquereperiincapite,subscuffiascilicetintercrinesquandamparuamschedulamhaecuerbacontinentem,uidelicet◉Iesusautemtransienspermediumillorumibatosnoncomminuetisexeocumcrucibusitasignatis:quamillicoabstuliabeo.quilicetillasicablatasatisconquereretur,nihilominusiterum,positusadtorturam,&eleuatusiterum,illudidemsicutantefaciebat,&inprincipioipsiuseleuationisnonnullauerbasubmissauocedicebat,quaeperciperenunquampotui,necquicquamconfessusest.Demummutatistormentis,subtormentotaxillisubiectusfuit,&similiterspernendodolores,nihilunquamconfessusest:sedinsuanegatiuasemperaudaciusconualuit,adeoquodnecessemihifuiteoinstante,abinquisitioneeundemabsoluere.SimiliscasusoccurritHippolytodeMarsiliis,dumeratofficialisducisMediosani.IterumaitGrillandus,necdumestannuselapsus,quodaudiuialiumRomaepositumadtorturam,&repetitisuicib.grauitercruciatum,quiuerbadelacteMariaeuirginissubmissauoceproferebat,&nullumdolorempati,sedcunctaspernereuidebatur:&dormiebatsicutaliusintortura,adeoquodatribusiudicibuspraesenteprocuratorefiscaliexaminatus,nullaunquamabeoconfessioextorqueripotuit,licetcorreus,&criminissociusidfatereturexpresse,&illuminsociumnominaret:cuiusprocessumuidi,illumquecognoui.AliudexemplumquodsimiliterinfactoacciditmihiRomaecuiusdammaleficaemulieris,quaeantequameleuareturintorturauerbaquaedamsubmissauocedicebat:deindeeleuatasilebatpenitus,uelutimortua,&nigriorapparebatinuultucarboneextincto,oculosextracaputualdetremendosmoreillorum,quistrangulanturemittens,&nihilpenitusloquebatur,nequeboni,nequemali.Ultimaautemhaechistoriolaminimenostroobstatinstituto.Namsiexlamiisnostrisillafuitmalefica,quidmirumsidiaboluslinguameifaucesquepraeluserit?nescilicetillasuaminnocentiamprobaret,&daemonisludibriadetegeret.SuperioribusueroexemplissimilenuperhabuimusAntuerpiae,incarnificeeiusurbis,nationeGallo:quemquuminnumera,eaquenotioraflagitiacommisissenemononsciret,adigeretamennullumtormentorumgenus,quamuisimmane,potuit,eautconfiteretur,intantamstatimακινησιαςacsensuumpeneomniumalienationemincidebat.DequacumprudentissimusSenatusMedicosordinariosconsuluisset,eiusmodistuporemnonnisipharmacisquibusdamsomniferisinducipossedeprehendit.Nisihacrationeinductasiteatorturaetolerantia,utimmensosillecruciatusperferret,Deuspermitterepotuit,quoiisdemadresipiscentiamtandemcogeretur,uelutreprobus,acerbioresdignasqueextremepoenaslueret.Siquidemgladiotandemcaesusestcitraullumpoenitentisanimiindiciumebrius,quimultisretroannissehominumutriusquesexusinnumerorumsanguineinebriarat,quosmultifariosuppliciigenereobfideiconfessionemuitaspoliarat.Nonnullitamen,aitGrillandus,dixerunt,quodaduersusistasconiurationes,&maleficiataciturnitatisreperiunturremediaquaedam,quediuersisprecibusconficiuntur.Exquibusdicunt,quodomnesligaturae,&maleficiahuiusmodidissoluuntur,&reusgrauissimatormenta,&cruciatuspatiturincorpore:&interaliasolentdicereuerbaillaProphetae:Eructauitcormeumuerbumbonum,dicamcunctaoperamearegiDominuslabiameaaperiat,&osmeumannunciabitueritatem:&,Confundaturnequitiapeccatoris,perdesomnesquiloquunturmedacium:&.Conterebrachiainiquirei,&linguamalignasubuertetur.Exquibusuerbis,precibus,&exorcismis,dicuntmaleficiaipsaresolui,&reummirabilitercruciari.Superquibustamencogita,quiadeuirtuteipsorumremediorumnonpossemquicquamcertiattestari,exquoillanunquamexpertusfui,necperaliumexperirihactenusuidi.Egouero,licet,&D.Grillandus,&millealiioculisiduidissentsuis:tamenuirtutesculptorum,fierinunquamcredam.Enimuerofurilleetiamschedulaspoliatus,nihiladhuc,crudeliuslicetdistractus,confitebatur:necsubmurmuratauerbainsensilemhabituminducerequeunt.Quareuelsomnificareassumpta,autadiabolo,quicumanteapepigisseanimotales,eiquesedeuouisse,&etiamtraditosessenecesseest,insensibilitateillataidfierisentio.Uuierus.DenaturalibusPharmacissomniferis,quibusinterdumilludunturLamiae,deearumunguentis,&quibusdamplantissoporiferis,mentemqueimpenseturbantibus.Cap.Xxiiii.InterdumEmpusaeexornandaeadhibenturetiamnaturaliaquaedampharmaca,quibusubiseinunxerint,confricuerintque,itaafraudulentomagistroinstitutaeLamiae,perfornacemmoxseeuolaturas,acperaeremlongelatequeeuagaturasadtripudia,dulcissimasymposia,concubitus,&gratissimarerumspeactcula,confidunt:quaetamenperinsomniaipsisingeritillemilleartifexubiabinunctionesomniferiomninounguenti,inprofundissimumlethargicumquesomnumdilabunturinsciae.Haecnesomniauideantur,libuitadducere,quidsolertissimusoccultarumcausarumIohannesBaptistaPortaNeapolitanuslib.2.Magiaenaturalis,scribit:Adeodira,inquiens.cupidohominummentesinuasit,utquaenaturamortaliumcommoditatielargitaest,abutantur,utmultishorumsimulcoaceruatiscomponantLamiarumunguenta:quaequanquamipsaesuperstitionisplurimumadmiscent,naturalitamenuieuenirepatetintuenti:quaequeabeisacceperim,referam.Puerorumpinguedinemaheneouasedecoquendoexaquacapiunt,inspissandoquodexelixationeultimumnouissimumquesubsidet,indecondunt,continuoqueinseruiuntusui:cumhacimmiscenteleoselinumaconitum,frondespopulneas,&fuliginem.Uelalitersic:Sium,acorumuulgare,pentaphyllon,uespertilionissanguinem,soranumsomniferum,&oleum(ersidiuersacommiscent,abiisparumdissidebunt)simulconficiunt,partesomnesperungunt,easanteaperfricando,utrubescant,&reuoceturcalor,rarumquefiat,quoderatfrigoreconcretum.Utrelaxeturcaro,aperianturquepori,adipemadiungunt,ueloleumipsiusuicemsubiens,utsuccorumuisintrodescendat,&fiatpotioruegetiorque,idesseincausanondubiumreor.Sicnonilluninocteperaeradeferriuidentur,adconuiuia,sonos,tripudia,&formosorumiuuenumconcubitus,quosmaximeexoptant:tantaestimaginationisuis,impressionumhabitus,utferecerebriparsea,quaememoratiuadicitur,huiusmodisitplena:cumqueualdesintipsaeadcredendumnaturaepronitatefacilessicimpressionescapessunt,utspiritusimmutentur,nilnoctudiuquealiudcogitantes:&adhocadiuuantur,cumnonuescanturnisibetis,radicibus,castaneis,&leguminibus.LamiarumquoqueunguentumpropemodumsimiletraditCardanus,postcuiusinunctionemmirabiliauideriapparet.Nam&dehis,quaenonsunt,&tamenuidentur,ibisermoest.Constatpinguedinepuerorum,utdicunt,succisqueappii,aconiti,pentaphylli,solani,acfuligine.Sedtamendormirecreduntur,dumhaecuident.Spectareautemuidenturtheatra,uiridaria,caenas,ornatus,uestes,formososiuuenes,reges,magistratus,imoresomnes,quibusdelectantur,quibusetiamsefruiarbitrantur.Cernuntitemdaemones,coruos,carceres,solitudinem,tormenta.Haecigitursuntuiolentoruminsomniorumcausae.Hincetiamillasapiouictictitareait,castaneis,fabis,cepis,caulibus,phaselisque,somnosturbulentoscientibus:sicmagispersomnumferriuidenturindiuersasregiones,atqueibimultifariamaffici,proutuniuscuiusquefuerittemperies,unguentoadiuuante.Cuinonabsimileadinducendumprofundumlongumquesomnum,adiungamhicoleum.R.Seminislolii,hyosciami,cicutae,papauerisrubri&nigri,lctucae,portulacae,an.part.iiii.baccarumsolanisomnificipari.i.exhisomnibusfiatoleumsecundumartislegem,&proqualibetunciaoleiistiusmisceaturscrup.i.opiiTheb.Hincsumaturscrup.i.ueli.s.&duorumdierumsubsequatursomnus.Liquoremconciliantemmirificesomnumadguttamunamautalteramexhibitum,imoguttasliquoris,somnitot,quotillaefuere,horasintroducentes,lubenshicadderem:sedpraestatnonpublicari.Eiusmodiquaedamsimpliciaputalolium,fabainuersa,opium,hyosciamus,cicuta,papauerisspecies,solanumfuriosum,somnificum,mandragora,nymphea,atqueidgenusreliqua,naturaliumrerumperitisnonomninoignotainueniuntur,quibusintellectus,uelaufertur,uelturbatur;utquiiisutatur,loquendo,audiendo,&respondendoamensuideatur,uelinsomnumaltissimumaddiesetiamaliquotpraecipitetur:ateorumusum,&aquas,uina,pulueres,trociscos,olea,aliasqueformashinccomficiendimodum,silentioinuolueremaluineiisabutendiansamalicuisubministrasseuidear.Uuierus.Daemonutrespounsiumdoreuideatur.Cap.Xxu.Daemonresponsadabithacratione.Fitstatuaparuaexorichalcocoronatiuiri,aureaueste,cumcornibusincapite,faciepedibusacmanibusnigris,pedesacmanusgryphis.Huicimaginisceptrumexferrodiligenterinaurato,acuiribusMagnetisimbutoindextramanucollocetur.Sedeatimagohaecsupersolioexaeresplendentiautcaeruleo.Totifabricaeuitiuminformacolumnaecircumponatur,utquandoquetaleminmanibushabuerimsolidum,uelsiplacetinane&solumsoliouitrumiungatur.Indesuspendaturmachinatenuifiloadperpendiculum,utproarbitriopossitcircumuolui.DeindeincacumineelegantisuirgaeconstitutooccultefrustoMagnetisuirgamotaadpartes,interrogeturimago.Pulchraeuirgaeignotae,notaeadcharacterestumfiguraeadiiciuntur.Potest&Magnesannuloaureoabscondi.Eodemexemplostatumsuperaltarecollocabimuseleuissimamateria,atqueineaferrumMagneteimbutum,lapisautemMagneseapartemuricollocetur,utcumferrumillumrespiciat,faciesimaginisconuertaturadsacrificium.Uerisimileautemesttalibustechnis,nondumhominibusadeosolertibus,sacerdotesantiquosplebiignaraesaepiusillusisse.Cardanus.Statuaquaequolibetferriuidetur.Cap.Xxui.Accedithistotpraeclarisdotibus,quodMagnessubtabulapositus,ferrumsupertabulaminaequilibriopositum,quamquaminterpositatabula,celerrimecrcumagit,nonsineleuiastantiumadmiratione.Undepeluisligneaaquaplenasuperponitur,ineanauiculacollocatur,tenuissimistabelliscompaginata,sineferro,sedglutinetantum:inproramulierculaformosaflexaremonauiculamagens,itautilliusnauiculaemoturemusmoueatur,&cumeomulierisimago:subpedepostremomulierisclauiculislatocapite,cuiusparsillalatiorpileusuocatapromineatetabula,sicfigatur,utlateatsubprora,nectamenaquamtangat:optimitandemMagnetisfrustulumcapitiuirgaeligneaeexabiete,uelcornuinseratur,quacircumducaturlapisipsesubtabulapositus,atquesicsuppositoMagneteclauicapitiproduceturnauislapidismotuquocunqueuoles,uidebiturquehis,quiuirgamnonpossuntconspicere,imagoillaquasianimata,nauimquocunqueueliscircumagereacducere,audientiquidemacremigantisimilis:nonigiturmateriaipsatransit,sedaliquidspirituisimile:namtabulaimpediretmotum,cumcorporaseinuicemnequeantpenetrare.Cardanus.Statuaquaetangentesoccidebat:Cap.Xxuii.Mirabiledictuest,quodaBoethiorecitatur:inquitenim,CumChennetusrexCruthlintumFenellaefiliumoccidisset,tumetiamMalcolmumDussumRegem,&affinemFenellae,illestatuammiraartefabricariiussit,incuiusmanupomumaureumgemmisnobilioribusrefertumerat,quodcumquisquamtetigisset,quitangebat,statimmultisiaculisconsossus,interitumsibiaccerseret.EoigiturdoloRegemnilsuspicantem,inuitatuminFetircariioppidooccidit.Cumqueparatisequisadportumprimum,indeinHiberniamsetranstulit,euasitque.Nuperintellexiquemdam,furemmachinacoepissedumloculosexpilareconaretur:nammachinauinculisfirmioribus,uestiiunctaerat.Cardanus.Statua,quaeSolemsemperrespicit.Cap.Xxuiii.Meminimelegisse,inApisaedesimulachrumdaemonisfuisse,quodfacieminquancumquepartemSoldeclinaret,uerteret:idnobisinquacumquestatuaimitarinoneritdifficile,siadhorologiirationemanimaduerterisoccultisuectibusacmola,utuocant:quodspectaculumuidereiucundius,quamrationemconficiendiscriptamleasic.Cardanus.Deauguriis.Cap.Xxuiiii.Primaquaequeauspiciainoperiscuiusqueinitioaccipiendasunt:utsiuestemtuamininitiooperisasoricibuscorrosamsenseris,desineabincoeptis:siegrediensoffenderisinlimine,autinuiaimpegerispedem,continenter:siquidmaliominisinprincipionegotiorumtuorumtibioccurrerit,differinchoata;neueltotaintentiofrustretur,autinutilitercompleatur:sedexpectadonecominemeliorefaustamagendisarripiashoram.Uidemusanimaliapermultaexuiquadamipsisanaturainsita,praestigiosaatquefatidica.nonnegalluscantuhorassolertissimeindicat,&alisapertisleonemfugat?Auesquamplurescantu&garritu,muscaeacripuncturapluuiampraenunciant:&delphinescrebrissupraaquassaltibustempestatespraecurrunt.Longumessetretexereomniapraesagiaquaeexauibus,&animalibusdidicerePhrygii.Cilices,Arabes,Umbri,Tusci,&aliipopuli,quiauguriasecutisunt,quaeperillosmultisexperimentis&exempliscomprobatasunt.Inomnibusnamquesuntabsconditafutorumoracula:maximaautemquaequetibiauesominalespraenunciabunt.Haesuntquaeexhominibusinauesconuersasessereferuntpoetae,Itaquequidcornixloquatur,diligenterausculta,situmqueeiussedentis,autuolantisadextrisanasinistris,loquaxanclamosa,ansilens,praecedatansequantur,transmutisueexpectetaduentum,anfugiat,quouediscedat,omniadiligenterattende.DicitOrusApolloinhieroglyphicis:Geminaecornicesnuptiassignificant,quoniamhocanimalduoouaparit,exquibusmarem&foeminamgenerararioportet:siautem,quodrarissimeeuenit,duomaresgenerentur,autduaefoeminae,iugataemarescumfoeminisaltericornicinonadmiscentur:itidemnequefoeminaealterimari,seddissociatae,solaedegunt.Ideounicicornicioccurrentesauguranturfuturum,utuidualiuitasibiuiuendumsit.Idemetiamportenditcolumbanigra:haecenimpostmarisinteritum,sempersoladegit.Coruosautemnonminorediligentiaobseruabis:hosnamquerebusmaioribuspraeferri.&cornicipraeuiduaredicunt:&sensitEpictetusStoicusphilosophus,&grauisautor,sicuicoruusaduersumcrocitaret,uelcorpori,uelfortunae,uelhonori,ueluxori,autnatisaduersaportendere.Deindecygnos,quiaquarumsecretapraenoscuntconsiderabis:eorumnamquehilaritasnonmodonautis,sedquibusquepraetereaperegrinantibusfelicespraelagiunteuentus,nisifortiorissuperentursuperuentu,utputaaquilae,quaepotentissimaimperiisuimaiestateomniumauiumfidem,sicontraloquatur,euacuat:cunctissiquidemauibusaltiusuolat,profundiusqueperspicit,&abipsiusIouisarcanonunquamexcluditur:altitudinem&uictoriam,sedpersanguinemportendit:quianonaquam,sedsanguinembibit.LocrensibusaduersusCrotoniensesdimicantibus,aquilasuperuolanscontulituictoriam:Hieroniadprimabellaegredienti,aquilaeximprouisoresidensinclypeo,regemillumfuturumpraenuntiauit.NascenteAlexandroMacedoneduaeaquilaetotadiesupradomumsedentesomenduplicisimperiiAsiae&Europaeeiportenderunt.EademLucioTarquinioPriscoDemarathiCorinthiifilioobseditionemdomoprofugo,&inHetruriamprofectoRomamquepetenti,pileumauferens,acalteuolansrursumcapitireponens,Romanorumregnumilliportendit.Iamuero&uulturessignficantdifficultatem,duritiem,&rapacitatem,quodinorgineurbiscondendaeexperientiauerificatumest:futuraequoquestragislocaostenduntseptemdiebuspraeuenientes:&quoniamineampartemrespiciunt,inquaalteraparsinferiorfuturaest,tanquaminhiansoccidendorummaiorinumero,ideosolebantantiquiregesspeculatoresmittere,quirenutiarent,quaminpartemuersirespicerentuultures.Phoenixautemsingularisfelicitatissuccessuspollicetur,quauisanouoRoma,melioribusauspiciisconditaest.Pellicanus,quiafiliorumcausapericlitatur,significathominemamicitiaesuaepietatesubiturumdiscrimen.PictaauisPictauorumurbinomendedit,acgentisleuitatemcolore,&uocepraefigurauit.Ardearerumarduarumauspiciumest.Ciconia,concordiaeauis,concordiamfacit.Gruesagruereantiquouerbo,quasicongrueredicti,semperadferunt,quodexpedit,atqueinimicoruminsidiascauerefaciunt.Cucuphagratitudinemindicat.solaenimhecparentibussenioconfectisgratiamrefert:contraHippopotamusparricida,ingratitudinemmeritorum&iniustitiamnunciat.Origisauisinuidiosissimainuidiamsignificat.Iamqueetiamexminoribusauibus,picaloquax,hospitesnunciat:albanelluspraeteruolans,siasinistrisaddextramferatur,hospitiihilaritatem,sicontrariocontrariumindicat.Strixauissemperinfaustaest,&etiamnoctua:quaequianoctueximprouisoaggrediturpullos,quemadmodummorsdeimprouisosuperuenit,ideomortempraenuntiaredicitur,nonnunquamtamenquianoctistenebrisnoncaecatur,hominisdiligentiam,&uigilantiamsignificat,quodresidensinHieronishastacomprobauit."BubonumueroDidodummisereturAeneae,infaustumsensit."-indececinitPoeta."SolaqueculminibusferalicarminebuboSaepequeri&longasinfletumducereuoces,&alibi:Ignauusbubodirummortalibusomen."IdeminCapitoliocecinit,quumresRomanaapudNumantiaminferiorfuit,atquequumFregellaeobfactaminRomanosconiurationemsuntdirutae.InquitAlmadel,bubones&nycticoracescumadinsolitasregionesmansionesquediuertunt,indicioesseearundemregionum,&aediumhominesmorituros,proptereaquodauesillaedelectanturcadaueribus,eaquepraesentiunt:morituriautemhomines,iampotestatecadauerasunt.Sed&deaccipitrelitispraenuntiocanitNaso:"Odimusaccipitrem,quiauiuitsemperinarmis."LaeliusPompeilegatusinHispaniainterpabulatoresocciditur,idfatumaccipitersupracaputuolitans,sibipraenuntiassedicitur.EtinquitAlmadel,quodeiusdemspecieiauesintersepugnantes,regnimutationemsignificant:siuerospeciediuersaecontraseinuicembellumgerant,&quaeampliusnonuisaeconueniant,nouamregionisilliusfortunamportenduntMinutulaeetiamaues,aduentuuelrecessusuofamiliamaugeri,uelminuiportendunt:earumuerouolatusquantoserenior,tantolaudabilior.UndeMelampusaugur,exauicularumGraecorumstragemconiecit,quandoait:Uidesutnullaserenosalesagitcursus.Hirundinesquoniammoribundaepullislatebrasparant,patrimoniumamplum,uelamortuislegatumportenduntUespertiliofugientioccurrens,euasionemsignificat:namipsalicetpennasnonhabeat,tameneuolat.Passerautemfugientimalumomenest,ipseenimaccipitremfugiensadnoctumpercurrit,apudquamaequepericlitatur,tameninamoribusboniauspiciest:siquidemlibidineconcitus,septiesinhoracoit.Apesregibusbonaominasunt.nampopulumobsequentemmonstrant:muscaeueroimportunitatem&impudentiamsignificant,quiasaepiusabactae,continuonihilominusredeunt.Auesetiamdomestice,auguriorumnonsuntexpertes:namgallicantusuospem&iterinchoantispromouent.Quin&TiberionascituropraegnansLiuiamaterouumgallinaesubductum,eousquesinusuofouit,donecgallusinsignitercristatusexclususest,undeauguresinterpretatisunt,nasciturumpuerumforeregnaturum.EtscribitCiceroapudThebaidamgallosgallinaceoscanendototisnoctibusBeoetiis,adueriusLecedaemonespraesagisseuictoriam:quodauguresitainterpretatisunt,quoniamauisillauictasilet,canitautemsiuicerit.Similirationeetiamabanimalibus,&bestiis,euentuumominacapiuntur:namoccursusmustelaeominosusest.Leporisoccursus,itinerantitimendusest,nisicaptumcoeperit.Mulusquoqueinsensusest,quiasterilisest.Porcusueroperniciosus,talisestenimeiusnatura,ideoperniciososhominessignificat.Equusiurgiorum&pugnaerationemhabet:UndeUergiliumuisisequisalbisexclamatAnchises:"Bellumoterrahospitaportas.Belloarmanturequi,bellahaecarmentaminantur."Tamenquandocurruiunctioccurrunt,quiaconcordiiugotrahunt,pacemsignficantsperandam.Asinusinutilisest:profuittamenMario:quicumhostispatriaepronuntiatus,uiditasinumoblatumpabulumspernentem,adaquamproperantem,quoaugurioostensamsibisalutisuiamratus,auxiliaremamicorumturbam,orauit,hocunumauxiliigenusexhiberet,&seadmareconducerent:quoimpetrato,paruaesuperimposituscarinae,Syllaeuictorisminaseuasit:utcumquetamenasellusinauguriooccurrat,semperlaborem.patientiam,impedimentasignificat.Lupusueroobuiusbonusnunciusest,cuiusefficaciauisaestinHieroneSiculo,cuilupusinliterarioludotabulameripiens,successumregnifirmauit:tameneius,quemanteuiderituocempraeludit.P.Africano&C.FuluioCoss.Minturnislupusuigilemlaniauit,quandoRomanusexercitusinSiciliaafugitiuissuperatur.Quin&perfidossignificat,malaefideihomines:quodnotumestinRomuliprogenie:namfidesquammatrelupaolimsuxerunt,&sibiinuicemabinitioseruauerunt,uelutlegequadamnaturae,manauitadposteros.Leonioccurrere,cumsithocanimalintercaeterafortissimum,omnibusterroremincutiens,bonumest:sedleaenammulierioccurrere,malumest,quiaconceptumimpedit:namleaenanonparitsecundario.Quibus&caprisoccursarebonumest.LegiturquoqueinOstentarioTuscorumsihocanimalinsolitocolorefueritindutum,portendiimperatorirerumomniumcumfelicitatelargitatem:UndeuergiliusadPollionemcanit:"IpsasedinpraetisariesiamsuauerubentiMurice,iamcroceomutabituelleraluto."Bonumetiamoccurrerebobustriturantibus.sedmeliusarantibus,quietsiuiamrumpentesitertardant,moramtamenhancauspiciigratiacompensant.Canisinitinerefaustusest,quodCyrusexpositusinsyluis,acaneadregnumenutritusest:quem&angelus.Tobiaelocius,nonestaspernatuscomitem.Castorquiauenatoribustesticulossuosdemordensabiectosrelinquit,maliominisest,&homini,sibiipsidamnumillaturumportendit.Iamqueetiamexminutisanimalibusmuresdamnumsignificant:quaequuminCapitolioaurumroserunt,eodemdieamboconsulesiuxtaTarentuminsidiisabAnnibaleinterceptisunt.Locustaquasilocostarefaciens,autlocaexurens,uotapraepedit,&maliominisest:contracicadaeiterpromouent,&bonumrerumnuncianteuentum.Araneaasuperioribusfilumducens,spemuenturaepecuniaenunciaredicitur.Similiter&formicae,quianoruntsibiprouidere,&tutaspararelatebras,ideosecuritatem,&diuitiasportendunt,multitudinisqueexercitumsignificant.HinccumTiberiiCaesarismansuefactumdraconemformicaedeuorassent,responsumfuit,utcaueretmultitudinistumultum.Sitibioccurratanguis,caueamaledicoinimico:namhocanimalnulloaliomembropollet,quamore.Anguisinregiamirrepens.Tarquiniocasumsuumaugurataest.DuoanguesinlectoSemproniiGracchirepertisunt:dictumilliabaruspice,simaremautfoemellamemitteret,autsibiautuxoribreuimoriendum:illeuxorisuitamsuaepraeferens,occisomarefoemellamemisit,paucisquepostdiebusuitaexcessit.Sicuiperamulieresprauasscelestosquefiliossignificat,&anguillahominemsignificatomnibusinsensum:haecenimseorsumabaliispiscibusdegit,neciunctacumaliisinuenitur.Interomniaautemauspicia&omina,nullumhomineefficaeiusest,nullumpotentius,nullumquodeuidentiusueritatemexponat:eiusigituroccursanticonditionem,aetatem,sexum,professionem,situm.gestum,motum,exercitium,complexionem,habitum,nomen,uerba,sermonemque,omniadiligenternotabis,&requires:namcumcaeterisanimalibustammultainsuntpraesagiorumlumina,nondubiumest,haecmultoefficacioraclarioraquehumanaeanimaeesseinfusa,quod&Tulliusipsetestatur,inquiens,humanisanimisnaturaliterquoddamauspiciuminessesuaeaeternitatis,adomnesrerumseries,&causascognoscendas.InfundamentisRomanaeurbiscaputhominisintegrafacierepertum,magnitudinemimperiipraesagiuit&montiCapitoliinomenindidit.BrutianimilitescontraOctauium,&M.Antoniumpraeliaturi,incastrorumportaAethiopemoffenderunt:quemlicet,utaduersaereiauguriumillicotrucidarent,tameninliberXu.803feliciterpugnatumest,atqueBrutus&Cassiusamboducesinteriere.Ipseetiammanachorumoccursusuulgoominosushabetur,magisautemsimatutinusfuerit:quiaidhominumgenusplurimumemortuariouelutiuulturesexmorticiniisuictitat.Agrippa.Lapidesfuturapraecognoscerefaciunt.Exhismanifestumestlapidesaliquosessequisublinguadetenti,autcolloappensi,autgestatiinannulo,hominemaddiuinandumfuturaacrectepreuidenduminducant.Quinqueautemadhocsuntnecessaria.Primusuthomois,naturatalissit.Suntautemtalesueridici,moderati,&subastroUenerisnati.Secundum,uteaaetate,&temporeastrumilluddominetur.Cognosciturautemidexcogitationibus,siueraeauttalsaesint,tumetiamexsomniis.Tertium,utlapisismoueatenthusiasmum,idestreligioneminanimocientem.Quartum,utgenerecongruatcumastro,ueritatemsignificante.Quintumutetiamipseproprieinhocsitafficax.Quod&sieoastrodominanteappendatur,forsammagisetiamproficiet.Cardanus.Addiuinandum.Siclegimusantiquoscertisrebusnaturalibussepediuinumaliquod&mirandumsusciperesolitos:siclapis,quinasciturinpupillaoculorumhyenesublinguaretentus,diuinationempraestaredicitur.IdemferturSeleniteslapislunarisefficere:sicanchitidedicunteuocariimaginesdeorum.synochitideumbrasinferorumeuocatasteneri:Similiaaglaoptisherba,quae&marmoritidesuocatur,inmarmoribusArabiaenascensPersicolatere,efficit,utnarratPlinius,atquemagoseauti,cumuelintDeoseuocare,essequeherbamtheangelidamnominequapotamagidiuinent.Agrippa.AddiuinandumeiusdemUaticinaturoadhiberisolentsuffumigationesadphantasiamafficiendam,quaequidemcertisnuminibusconsentaneaeaddiuinaminspirationemsuscipiendamnosaccommodant:sicdicunt,quodsuffitusexseminelini,&seminepsyllii,&radicibus,uiole&apii,facituidereresfuturas,&confertadprophetiam.DeSecretisGeometricis.Cap.Xxx.Adterraeambituminueniendum.SicMathematiciterraetotiusambitumacdimetienteminuenerunt.UelenimperLunaedefectushorarumdistantiamineodemcirculoaequinoctialiaequedistanticognouerunt:quahabita,terrenoitineredifferentiamlocorumsuntessecuti:namper24.uniusdieimultiplicando,&perhorasdistantiaedefectuslunarisdiuidendo,ambitumcirculiilliusinuenerunt:indedemonstrationeGeometricaambitumaequinoctiicirculimaximique,actotiusterrae,quemperseptemmultiplicando,&per22diuidendo,dimetientemterraesatisexquisitarationesuntconsecuti.UelprocedendoabAustrorectaadBoream,altitudinempoliunaparteauxerunt.MetitiautemuiamM.passuumLxxxuii.acDinuenereItalica.Hisenimnuncdistantislocorummetimur,nonpassibusPtolomaei.ErgoductisLxxxuii.M.passuum&D.perpartescoeliCcclx.namintotidemdiuiditur,passuumM.habebimusXxxi.M.&D.insuper.Terraetotiusambitumhuncsiperseptemmultiplicamus,&per22.diuiserimus,eritterraedimetienspassuumM.Xm.Xxii.Sedinhisuelleadamussimcertamquaererequantitatem,stultumest.Dicamusigiturdimetientemterraesubductis22.esseM.passuumdeciesmille.Atquinauigantmultiserroribusacti,sinuosumquenonrectumagentesiteretiamsponte,tumincertoacuariouentorumimpetudecepti,multomaioremambitumterraescripserunt.Sedhaecratio,utuerissimaest,itaetiammaximecertoconsentitexperimento:iuuitquemultumHispanos,quicumtamdiuturnumiter,aclongumterraemagnitudinirepugnareintelligerent,diligentirationemetitierrorem,illudfermeadtertiampartemtumspaciitumtemporiscontraxere.Cardanus.Horadieiquomodohabeatur.HoramdieiSolelucente,quocunquetemporesichabebisDorsumSoliobuertete,sicutextentobrachio,&manusinistra,pollicequesuperindicemcollocatoumbrastethiexiguainpalmameadat,tuncstylumsubiuncturapolliciscolloca,&adperpendiculumsuperficieipalmeconsideratqueumbram:namsicaditubiindexmanuiiungitur,24est,autoctaua:siinilliussummo,23.uelnona:siinmediidigitiapice22,aut10:siinannularisuertice21autundecima:siinuerticeminimi,uigesima.uelduodecima.Siinultimaiunctura,decimanona,ueldecimatertia.Siinsecundaeiusdemiunctura,decimaoctana,ueldecimaquarta:siinradice,ubimanuiiungitur,decimaseptima,ueldecimaquinta:inlineaemensalisinitio:decimasexta.HanctamenobseruationemadcrassamMineruam,utdicisolet,petinerehaudobscurumest.Idem.Sphaerasolidageographita.Sicuidesideriumdescribendiorbisinsphaerafuerit,idfacileacbellissimeexProlomeiuerbisquinquedierumlaboresicperficiet.Sphaeramaeneamexacterotundamprimum,sicfabricabisaeneumsemicirculumsecundumquantitemdiametriconfice,acsphaeraeomniexparteapplicato:sisemperundequaquecantingat,exacterotundaestubisuperexcesserint,tantundemdetrahendum,ubidefecerit,adiiciendum.cumueroexquisiterotundafactafuerit,utraquepartecopulato:orbiculisqueinfigito,utnequenimismolliternecasperenimiumcircumuoluatur:postaequinoctialemcirculum,exaurotenuissimumaequaliterapolisdistantemsummacumdiligentiadescribe,atquediuidesper360aequasportiones,itautunicuiquepartipunctus,omnibusautemquinquepartibusnumerusperquinariumsuperactusascribatur:sic&semicirculumimmobilemspheraeaequalitercohaerentemeiussediliitaaffigemus,utperspheraemotumimmobilismaneat:atqueitaeumdiuidemus,utubiaequinoctialemadperpendiculumsecatabeopuncto90,partesequalesdistinguanturturinterutrumquepolum,itauttotussemicirculusin180partessitdiuisus,punctissingulis,numerisautemquibuslibetquinariisdistributis,itautnumeriabequinoctialiincipientes,inutramquepartemadnonaeintasectionesuersuspolosterminetur.Cuigiturlocainscribereuolueris,numerumlongitudinisinaequinoctialiquaerito,acipsum(sphaeramuoluendo)meridianosubiicito,latitudineautemlociinipsomeridiano,siuecitra,siueultrapergradus,partesqueeoruminuenta,ineiusdirectopunctumsignabisprolocimagnitudine:atqueitainsingulisperficies.Peromnesautemquinquegradusaequinoctialisadmeridianumimmobilemadductosmeridianosapoloadpolumdeduces,quicirculiXxxuierunt:eosautempreacutastyliacielineabis,similiter&parallelos,&climatuminitiaatquefines,inutraquesphaeraemedietateadMeridianigradumfirmiteradhaerente,accircumuolutasphera,donecadprimumpunctumredierit,abradentestyloconscribes.Hisperactis,omnescirculosaureos,atqueexilesadmodumdepinges,climatumexceptis,quinonaequetenuioreshabebuntur:mariaacfluminacaeruleo,ciuitates&oppidarubeo,montesargenteo,collessyluaequeuiridi:solumterrarumglaucodistinguetur,nominanigrosupperadde.Unumautemanimaduertereoportet,utcuncitypiuemlocorumtriplicisintmagnitudinedistinctamaximometropolis,mediociuitates,minimo,oppidadesignabuntur,quodsi&principumdominiadistinguerelibeat,filoambitumeiusuiridicinge:illudautemmaximeinmentehabendumest,utnouissimis,accastigatissimiscommentariisutaris,atquedecentimagnitudine.eaautemest,utmaximuscirculus,hominislongitudinemaequet.Cardanus.Quatuorponderibusomniaperpendipondera.Siquispetatquatuorponderibustantumomniaperpendipondera,quesuntabunousquead40itautnonopussitaliisponderibus:Idefficies,siunumpondussicuniuslibrae.secundumtrium,tertium9,quartum27.Hisenimpotesomniaemetiriponderaabunoad40,utsiuelisefficereailibras,poneinalterabilance27,&3,inalterauero9.Si20librasperis,poneinaltera27&3,inaltera9.&Leademrationelicebitquinqueponderibusperpendereomniaponderaabunoad121usque,scilicetI,3,9,27,81,Itemper6ad364scilicet1,3,9,27,Si243.GemmaFrisius.Numerumindicarealiquem,quemaliquisconcepit.Concepitquidamnumerumaliquem,quemutindices,itaagito.Iubeeumtriplareconceptumanimonumerum,triplummediare,deindequotientemrursustriplare,triplumhocrursusmediare.Atsiinpriorimediationeimparfueritnumerustriplus,(ideniminquirendumest)tumiubeillumparemexeofacereadditioneunitatis,acdeindemediet,tuueroexhacadditioneirecidat,idemiubebiseumfacere,sedtibiaseruabis:deindeiubeillumabiicere9,quotiespotestexultimosuonumero,tuuerototies4numerabis,acdeindeabiiciessiquidseruaueris.Utcogitaueritquispiam7,idtripleerunt21,fiunt22,eamedietas,sunt11,tuueroretinei:deindeiubeutrursustriplet11,fiunt33,earursusmediarinonpossunt,nisiunitateadiecta,itaerunt34dimidium17,ualet:tuuero2,hiccollige,iamiubeillumabiicereo,quotiespotest:uerumquoniamtantumsemelidlicet,4.colliges:dereliquonihilinquires,seprorata3,tibiseruaueras,quaecum4addita,7,faciunt.GemmaFrisius.Remabsconditamindicarealicui.Sitresdiuersaeresabscondanturatribusdiuersispersonis,tuueroperArithmeticamtanquamdiuinusuatesunicuiquedicereuelis,quamabsconderitrem,itaagito:Sinttresresa,b,c,animotuosignatae,ueroordineanimotuohaereant,primus,secundus,tertius,priusquamresabscondant,poneinmedium24,proiectiles,exhisdaprimo1inmanu,secundo2,tertio;:deindecollocatresresordine,&dicillic,ubiabiero,tumsinguliunamexhisrebusquancunqueuelintabscondant,sedealege,utquiabsconderita,capiatex18,proiectilibusrelictisadhuctotproiectiles,quodhabetisipseinmanu.Quiuerobabsconderit,duplumcapiat.quitantundem,cquadruplum.Reliquumueroinmensaautlocoapertorelinquant.Hinctribusrebus&personisperordinememoriaeinfixis,secedat,quousqueresabsconderintacrationeminierint.Tumreuersusinspiceresiduosintabulaproiectiles,quiperpetuoautesti,aut3,aut5,aut6,aut7.Siigiturunustantumfuerit,tumprimusabscondita,secundusb,tertiusc.Siduotumprimusabsconditb,secundusa,tertiustiusc,ReliquosexTabellaannexaintelligesmodos.Idem.image20ResiduiProiectilesPersonaeRes.DeSecretisGeometricis.Cap.Xxi.Desatuorbisinuestigando,acincertamterraepartemdirigendaenauisaedificioperstellamuisam:necnondelocorumdistantiauestigandarationegeometrica.Situmalicuiuslociadqueminstituendasitprofectio,tuminanterioreastrolabiifacietumintergocommonstrarefacillimumest:utsuperuacaneumfortassesitmultahacdereuerbafundere.Siquidemindorsoastrolabiperspectaeiusqueutrunquenauigationisterminuminterceditlongitudinisdifferentia,numeraturingradibuslimbiabipsameridianalineaortumueloccasumuersus,proalteriusregionissitu,finiappliceturdioptra:iamqueindioptraespacionumeretur&faciepoliabaequinoctialicentrumuersusnecmorainsubiectaorganisuperlocumquaesitumcommonstrabitlatitudinissupputataeterminus.Utitaqueitinerisinstitutipaulocertioreuadam,praesertimuentorumdextraequeauraepraefidiodestitutus:Sicagitocognitahoralocituiapplicabisillisolaremlocum.idquedioptraesuperincumbentisinditio,acsicstantereti,eademsinearelataadpunctumadeundaeregionis,iamanteadesignatum,monstrabitillicosiquaeiuslocistellacirculummeridianumcontingat,autetiamrectasupracaputferatur,undehancstellamtibitanquamuiaerectricemoboculosponeeouelumeogubernaculumomniconuertito.SienimfortefortunainsignealiquodsydusinipsorumZenithconsistat,iamquasimercuriistatuamingrediuiatibiquedigitosignet.Sinueromeridianumeiuslocipertingat,sedaZenithaliquotenusinlatitudinemeuariet,esttibiutriusque&stellaespectate,&ipsiuslociZenithexpiscandaaltitudinumdiuersitas.Itaquesianimotuo,atqueoculisquasicirculumingentemconcipiasquiperpolos&stellamuisamextendatur,atqueinillo(quanquamdifficilesit)huiusdifferentiaeportionemimagineris,inueniescoelilocumlicetfortassenonaliquastellaillustrem.Quitamenrectalineainterstellamantearepertam,&polumreferatur.Itaque&ipsumregionislocumsyderisubstratumquasioculosortituses,idquepropresentitemporispuncto.Aclicetnonusqueadeoexactum,insignetamenhabesprofectioniscompendium,quandoquidemnecinamussiconsistitnautisuieuestigandeartificium:sedsingulishoriscogitandumestaliudatquealiudcoelipunctumhuicregioniincaputimpendereacproinassidueiuxtahorarumnumerumtransactumuersandumestrectecumZodiaco.Uerumhaecdenauigationenocturna.Interdiu,cumastrorumignesPhebeisradiisobtunduntur,soltibisignadabit:exsolisaltitudine,quaeraturlocilatitudo:eanosperequatorisparallelumdirigat,dumperficiendolongitudinisdifferentiaemarinamilliariaexrationecorrespodeant.Cumqueeodifferentiaeperduxerisquemsibilocusadeundusuendicarit,scitoteineiusmeridianoiamuersari.Uerumnuncperipsumrectasursumueldeorsumdirigendanauisest,dum&locilatitudoperinstrumentumacceptalatitudiniolimperspectaeconueniat.Tantaemoliserituentisdareuelasinistris.Utqueobiteragnoscasquantumhocangulorectocircuitionisfiat.Dabituridexpenultimaprimilib.Euclidis.Namsiutriusque&longitudinis&latituliberXu.813dinisdifferentiaemultipliceturarcusinsequadrataeacproductaeperadditioneminunumcolligantur.Summaeueroquaeraturradixquadrata:easignificatitinerisconficiundilongitudinempergradusaequalesbisquisuntinparalleloproximi.Eaenimquaepassimtraditurmiliariumratioadaequatorisgraduscircaeiussoliusambitumsatissynceracreditur:UtnimirumpromiliaribusItaliciseadistantiaducaturin60.proGermanisin15proSuaeuisin12namnonnisiadlatitudinem18graduumdoctrinahaeclocumobtineret,sedexactiorhuiusreiratiodabitursuoloco.GemmaFrisius.Quomodouiaedistantiacognita,locorumlongitudo&latitudocognoscatur.Proprieautem,utcumpermeteoroscopiumcognitalocidistantia,scimusilliuslongitudinem,aclatitudinem:uelcognitadistantia.&latitudine,lonimage21cognoscimus.SitigiturMeridieicirculusAEBF,fixussuperpedeAM.IneopolifinganturKF,&uertextuusE.AliuscirculusimmobilisaequinoctiiABCD,fixussuperpedemAM,&adrectosangulossecansprioremcirculum,&inipsispolisF&Kperpaxillosuersatilis.AliusetiaminuerticepaxillisuersatilisCEDL.SitigiturdistantiaENnotarectaquenumerenturautemdiuisissinguliscirculisexhisinpartestermillesexcentas,partesillaeinCEDperEN,&constituaturCNDsuperuiamrectamexciuitatetuainNlocum,&ubipunctusNcaditducaturGKHFcirculusmobilismeridiei,habebisigiturperarcumKNlatitudinemloci,seupolieleuationem,&perGCdifferentiamlongitudinislociNatuaurbe:cumquelongitudourbistuaeiamnotasit,erit&longitudoN.QuodsialtitudoNnotafuerit,&iterrectumEN,circumductiscirculisCED,&GNH,donecoccurrantextremaarcuumENdistantiaerectae,&KN,notaealtitudinislocininunum,fietarcustuncGCnotus,differentiascilicetlongitudinislociNapatriatua.Manifestumestautemquodcontrariarationehabitislongitudinibus&latitudinibuslocorum,distantiaquoquecognitaerit.Quodsiuelis,utinstrumentumunicuiqueseruiatregioni,faciespaxillosELmobilesincirculomeridiei,AKBF,utsubquacunquealtitudinecollorariuertextuuspossit.Porrodiuisionessingulas,denasconspicue,&inquinasminus,indeinquinquagenasaureocolore,utdistinguanturdiligenter,uelutinstateris.Numerusautemnecessariusnonest,quiaubiqueprincipiumstatuereoportet.Idem.NuimquomodoquotpassuumM.exegerit,uelplaustrum,deprehendamus.Cumcurrumautnauimfacereuolumus,quaequotM,passuumexegeritnosdoceat.Rotacuiusambitussitpedumduodecimcumdimidio:atquetympanumcircaaxemcumdenticulo,quiubirotauersafueritrotaeoccurrensCCCCdentium,unumexillistransferat.ItaperfectisCccc.reuolutionibusrotaeprimae,VMpedumexactieruntpassusM.Ubiuerorotahecconuersafueritalterodenticulodetegatmodiolum,exquolapisinsubiectumuasaeneumexcidat,utsono&numerolapillorumMpassuummultitudinemostendat.AutuersoindicabitinaliarotapassuumM.Itainartificiosis,utUitruuiusdocet,facileestadexactamrerumcognitionemperuenire.Sedincontemplationibusproximumantenominatumexemplumerit.Cardanus.Instrumentumperennismotus.AntoniodeFantisTaruisino,uironostreaetatistruditoatqueingenioso,uisumestinstrumentumperpetuimotusconficereposse,taliindustria,qualiinfradescribitur:uerumadhocostendendum,triasupponitsibiexperimentaprobata:primumquodlapisherculeussiformacircularifiguretur,duohabetpunctaedirectoopposita:quorumalterumsemperadboream.alterumadaustrumtendit,siinaequilibrio,&liberesuspendatur,&similiter,siinpyxideligneaimponatur,eauerroinaquatamdiucircumuoluetur,doneceapuncta,quaepolosappellat,adsuascoelipartesrespiciant.Hocautemanobisaliasostensumest.Secundumsuppositumest,quodexexperimentoassumpsit:estquodpolusborealisaustralemalteriustrahit,&australisborealem,siduolapidesorbicularesfuerint:quodexprimoquasisuppositopendet:namsiBorealisBoreamrespicitexaduerso,igituraustralisalteriuscollocabitur,quoniaminoppositissuntpartibus,utinfigurauidebis:quodsipolusBorealisBoreali,autAustralisAustraliapplicetur,quipluspotestabigitdebilioremase,&cogit,utreuertatur,ubirotaleuitermoueripossit.Tertiumsuppositumest,quodagensplusagit,quamresistat:hocdicitetiamexperimentosecomperisse.Hisconstitutis,accepitformamorbicularemexargentotenuissimam,ueluticapsulespeculirotundi,&diuisiteamincircuitu,&cuilibetdiuisioniapplicauitacumferream,&posuitdistantiamuniusabalteracicerismagnitudinem,deindeinmediofixitlapidemHerculeum,siuemagnetemperfectissimumfiguraouali,itautinsummitatibusfiguraeoualispoliadessent,&posuitrotamsuperaxem,&ineiuscentrostylumargenteum,tanquamrotaediametrum:axisautem&stylusimmobilessunt,rotaueromobilis.Quodautemperpetuomoueridebeat,sicprobat.Cumenimextremalapidis,adsetrahantpartesproximiores,&secundumsitum,&unadirigatferrumadBoream,&aliaadAustrum,fietutOdescendatinP,&PdescendatinQ,&similiterAinB,&BinC:ferturenimsicparsOrientisadBoream,&OccidentisadAustrum:quareseiunabunt,&motuseritunus,exprimosupposito.LiberXu.817Etquiapertertiumsuppositum,parsunaquaequemagistrahitquamresistat,partesF&T,G&Vminusresistunt,quamimage22turpartesNROA,&maximequiaprioresstantinaequilibrio,&adperpendiculum,ideoimmobilesnaturasua:partesautemquaeadOrientem&Occidentem,decliues&mobiles.Etsiquisdicat,quodOccidentalisresistitascendendo,siOrientalisdebetdescendere,dicit,quodquantumadmotumgrauitatissuntinaequilibrio,sicut&superior&inferior:ergorationegrauitatisnonimpediunt,nisiquantumestgrauitasrotae,quaeparuaadmodumest:igiturcummotuslapidisseiuuentinuicem,&grauitatesnonimpediant,perpetuocircumageturrota,quoddixitseexpertumesse.nunquamergodeficietcausatalismotus:atqueitaeritperpetuus:namacusrotamagunt.Rursusconstituitaliumlapidem,quiadperpendiculumillipriorisuperster,eademqueratione,acdemonstrationeutituraddeclarandumhuncmotumesseperennem,atquehocinuentumhochabetdifficultatis,quodferrumquamcelerrimeadlapidemipsumfertur,undeconcitatarotauersabiturcumimpetu,uidenimage23turautemperpetuainaequalitatecarere,quoniameainterrumpitmotum:neminiautemdubiumessedebet,quinremissumoporteatesseomnemmotum,quiperpetuusfuturussit,uelut&coeli:athicsiremissusfuerit,eritetiamtardus:quiaomnibusimpedimentisobnoxius.Cardanusexlib.9.deUarietatererum.Librarumfucus,quoquaegrauiorasuntleuiorauidentur.Possumusfacerelibram,quaeuacuaponderibusaequauidebitur.iustisquenotisponderummaiusrerumipsarumpondusrepresentet.SicenimutAristorelesrefert,purpuramuendentesimponebantemptoribus.Cuiusratiosicconstat:Uolentilibram,quaeproundecimunciisduodecimpraeseferat,uirgaABsumaturmetallica,quaeinpartesuigintitresaequas(namtotidemconsurguntiunctisundecimacduodecim)diuidatur.Infineundecimae,&initioduodecimaepartisfigaturlingualibramenti&agina.ConstatigiturDCundecimapartemaioremesseAD:cumqueDCpaulomaiorsitAD,&grauior,leuioremlima,uelterebrationereddemus,autlancemleuioremadiiciemusipsiCquamA,adeoutdumlancesuacuaesuntlongitudinisActenuitatispensatarationetrutinasubaginaiaceat,nullaminpartemlibrapendente:cuitamencumexparteCpondusunciarumundecimadiunxerimus,&notaduodecimunciaruminlanceA,libraaequilibriumdemonstrabit.Cumergonecadulterinaesintponderumnotae,neclancibusuacuislibrauideaturuitiosa,frausmutatismercibus,acnotishincinde,utnotaesintinC,mercesinA,manifestedeprehenditur.NamClatusinfradescendetduplicicausa,&quiamaiuslancisuaepondusinest,&quiaGD,ipsaDAlongiorest,Ponderaquomododuploceleriussursumtrabantur,&cumdimidiofunis.Estinstrumentumadmirationedignum,quodtamenparuaindustriafit.GabrielAratoranimaduertitfieriposse,utponderaduploceleriussursumtraherentur,quamsolentuulgariratione,hocmodo.SitaluitudoAB,cuiusmediumD&funiDCappensumpondusC.EtinDtrochlea,inquafunisinferiorinclusa,appensaautemtrochleaefunisinAcumigiturtrahetur,cochleausqueadE,DCfietduplobreuiorquantitate:igiturcumDeritinA,eritGetiaminA.Hocautem820DeSecretiscontingit.quiaDcduplicaturascendendodescendendoque:igiturnoncoueniet,nisicumDfueritinmedioAb,uelinfra:hocauteminstrumentummaioriindigetui,quamsisimplicitertrahereturpondus.Quiatamenrationibusdictishaecattractioalleuiaripotest,fieripotest,uteisdemuiribus,&indimidiotemporistrahatur:tantumpotestarsatquesubtilitas.Idem.Instrumentum,quotrahenstrabitur.Est&artissednonuniusopusinstrumentum,cuisitemanibussuspenderisdumtrahisuehementiustraheris.Constathocmodo:ABpauimentumsuperius:LiberXu.821betqueEDreuerti:ipsiueroFDappendaturpondusGF,itautFDcircumagipossituersusquandocunqueFDnonprematurabED:namFOorbiculoinfigitur:tractaigiturCD,relabiturFDuersusE,sedtamenalaterepropterpondusG,igiturEdferrum,quodabFdretinebatur,relabeturadlaqueareHE,trahenssursumDC.Cardanus.Instrumentumquoquisqueseipsumsursumtrahat.initiutrahentisfunisC,DEuerolignumferrumueinclinatumsummaui,cuiCDfunisannectitur,DFuerolignum,quodsubiacetlaquearibus,prohiimage25image26Instrumentumfacilehominemsursumtrahens:trochleacumuncinoferreo,ineaorbiculusdemore,circaquemfanis,infunepondusApaulominusponderecorporistui,exalterapartebaculustransuersusB.ErgoappensouncinotrahesBinfra,utApondussursumascendat,&Binfraperueniat.InsidensigiturB,&exalteraparteapprehensaAcmanibusquiaAponduspaulominusestponderetuicorporis,Adescendenterursusteascendentefacillime:cumlibueritdescendere,idspontefacies,cumcorpustuumgrauiussitquamA,igiturdimissafuneraptimdescendes.Idem.image27Ponderumfacileleuandorumratio,Est&aliudinstrumentumintrochleis:constathacratione:PondusAannectiturtrochleeinferiori,inquaduoorbiculiB&C,quicircumuertuntur.InsuperioretrochleaduoaliiD&E,funiscircumagiturcircaD,&descenditperFadC,&ascenditperG,&circumuertituradE,descendensperH,circumuertituripsiB,&ascendenstrochleaenectiturinK.IgiturexLpondustrahitur,&quiasustineturabFGHK,noneritnisiquartaparsponderisA,queasingulisfunibussustinetur,quareaquartaparteroborissursumtrahipoterit.Etsiinsingulistrochleistresessentorbiculi,asextaroborisparte:atqueitapuerpoteritimmensumpondussursumtrahere,nisiquantumfuniumgrauitas,orbiculorumasperitas,&motusdifficultasobstant.Sedquiatemporumproportioest,utpotentiorum,perbinosorbiculos,quadruploperternus,sexcuplolentiustrahet,quamsieodemrobore,imoetiampaulomaioresupraexistensunicatraheretfune,longeautemlentiussexcuplo,uelquadruplo,quantofunislongitudomagisadditadpondus:quofit,utpuerilleuixinuniushoraespatioidempondushistrochleistrahet,quodsexcuplorobustioruir,unica,superiusexistens,leuarepotestilliudfune.Itaqueartis&ingeniiest,utquisquepondusquodlibetleuarepossit.Atuero,utfunisapluribustrahipossit,suborbiculotrahiturterraeaequidistans.Quodsifaciliustraherelibet,ergatautimur,quodinstrumentuminusuestomnibus:hocenimaxibuscircumactiscircumuolutafunistrahitponderaquaeque.Atinhocetiamquantumlibetlaboremleuarelicetaxiumlongitudine:nameofaciliustrahunt,quodfuarintlongiores.Idem.Rotaequibusmaximaaquahauritur.RefertMonsterus,inAllatiarotisbigilibus.curribusqueebubalicorio,eprofundissimisputeistantoimpetuaquamexhauriri,utrotaequamuisligneaesint,&madidae,ignemtamenexcutiant.Uideigiturinstrumentumilludtriaegregiaamplecti,altitudinem,capacitatem,atqueceleritatem.DeSecretisMusicis.Cap.Xxxii.Lyrasomnumconcilians.Elignismateriamparatomitioribus,utsuauioremefficiat,&remissioremmodulationem,utiabiete,&haederaexunoinferior,exalterosuperiorcompegiturpars,fidesetyris,&serpentibusconficiendae,sedexintestinis,uelmembranaspinalemmedullamcontingente,quameruesfluminecurrenti,capitequesuspenso,reliquummarcescat,iisfidiculamaccommoda,cytharamue,quaeubidigitispulsataintonuerit,blandum,mollem,necinamoenumefficitsonitum,gratumqueaudientibusconciliatsoporem,utinuiticlaudantoculos,nonmitisomno.QuodmirumhocuiderinondebetsiidquoquePythagoricoseffecissefertur,utcumdiuersasresoluereuellentinsomnocuras,quibusdamcantilenisuterentur,utleuis&quietusirreperetsomnus,&experrectistatimcubiliexurgentesquibusdammodulisaliisstuporem,somniqueconfusionempurgarent,adsubeundummunusaliquod.Aeolioeueniretradit,quodanimitranquillettempestates,somnumpacatistribuat.Est&aliudmirabileualde,quodeiussonitusferturpraesensatocium:dumenimperauresadanimumdelabitur,undeabeiussonitusexpellantur,credentiumarbitriorelinquatur:neuehaecaliquibusoffendiculosint,consultiusfueritomittere.Porta.Lym,quaepulsataalterameiusdemtonirecubantemmoueat.Tendanturinunumnerui,&adidem&perfectumperueniatunaquaequemelos,sigrauiumunampullabisdigitis,alterareboat,&moueturgrauiusinea,sicacutarum,debitatamenapproximatione:siidmaximenonfueritconspicuum,paleamsuprainducito,&moueriuidebis.SuetoniusautemTranquillusinlibroludicraehistoriae,neruosaitinfinibusbrumalidiealiosdigitispelli,aliossonare.Hincquispiampoteritignarussonilyramaccommodare:siaequetensaaltera,&adharmoniamductarequiescat,alterammanibusintendendo,&relaxando,&pulsando,quousquequiescentisneruusmoueatur,eiusdemtonisignum:sicincaeteris.Idem.SurdusutLyraeaudiatsonum.Siuerouis,utLyraesurdusaudiatsonum,uelmanibusauresobderite,nesonumaudias,tunccapulumlyrae,uelcytharaemordicusprehendito,pulseteamalter,&concinnumincerebrodabitsonum,fortassesuauiorem:necsolumcapulumdentibuscaptans,sedlongissimamhastam,quaelyramtangat,&pereamclareauditursonus,diciquepoteritnonauditussensu,sedgustupercipere.Idem.Lyraecitbarae,aliaqueinstrumentautuentopulsentur.Remanethoc,quodhaudquaquaminamoenumreor,utLyrae,citharae,aliaqueinstrumentauentopulsentur.Hocsicperficies.Ubiuastafuerituentorumprocella,eregioneaduersantiaccommodabisinstrumenta,uticitharas,tibias,sambucas,fistulasue:adueniensenimuentusimpeturuit,leuiterpulsat,&hiantescalamospercurrit:undeexomniumsonituuicinisauribussuauissimumpercipiesconcentum,&letaberis.Idem.Tubarumsonusperpetuus.ReferuntinObdoraregione,ultraObiumflumen,instrumentaesse,quaeinmodumtubarumspontepulsant.EtquamuistotaillahistoriadeObioflumine,&aureastatuafalsasit,nihilominusresipsanonsolumpossibilis,sedetiamfactusacilis:quemadmoduminBelgicaGalliaqueperrotasmolaeagitantur:itatympanapullari,inflaritubae,&nonsoluminconditauuceresonare,sedetiamconcentumiropossunt,atqueidperpetuo,uelutorganisperfollesinflaris.Nonest,utdescribammodum,quandodictu,&intellectufacilissit,factuuerononadeo:namfolliumloco,acdigitorum,solliummultitudosolasatisfaciet,fistulaeueroadmodulumcompositaeerunt,elenationesautemalternatim.InGalliaetiaminplanofieripossent,obuentorumassiduitatem:instalianon:nisiinmontiumuerticibus,autinterrupes.Sedtubaeparuaarteindigent,cumaercollectuslatocanalicogiturpertenuemfistulamincanalesaeneosuiingredi:poteruntqueetiamsiccumconcentu,sedaequaliesse.Cardanus.Nolarumharmoniae.ReuocauitiamsupradictanarratiomemoriameiusquodBruxellisinBelgicauidi.Nolaeplurimaeincircuitupositesuperturri,utfierisoletuocummusicarumsonisproportionemobtinet:adeuntgnariartis,&tangentessingulaspronotisdiscriptiscantilenampulsant,admirationepotiusdignam,quamiucundamauditu:namnolaenonretinentuocem,sedcumictustatimdefinit.IdemLouaniiAntuerpiaequefit.Transferrietiampotestadurceos,aliaqueuasa.IdemDeSecretisAstrologicis.Cap.Xxxiii.DeCaniculaeortu,&praenotioneeorum,quaeexipsacontingunt.CaniculaeortusfitillucescenteuigesimaIuliimensis.Obseruandumestautem,inquadomoexistenteLuna,eiusexortusfiat.EtenimsiinLeoneexistentefietcaniculaeortus,frumentifertilitasmagna,oleiitemacuinierit,aliarumquoquererumomniumpreciumuile.Orieturtumultus&caedes,apparebitres,&aeristeneritudo:contingetincursusgentisinaliamgentem,&sicutterremotus,acinundationes.InUirgineuerosiLunafuerit,multitudohymbriumcadet,magnaquererumobundatiaerit,parientesabortient,seruorumacquadrupedumuilitaserit.InLibraeademexistente,contingetRegismotus,&quadrupedumcommodusfructus.inpopulotumultus,oleiraritas,frumenticorruptela,uiniuero&fructuumarborumforislignosumputamenhabentiumabundantia.InScorpionesieademfuerit,sacerdotumtumultus,apumpernicies,&constitutiopestilentialiserit.InSagittarioeademexistentefertilisannus,&pluuiosus,frumentiabundantia,Laetitiainterhomines,pecorumauteminteritus,&uolucriummultacopiaerit.SiueroinCapricornoLunasuerit,eadem,orietur,exercituummotus,&pluuiarumcopia,&frumenti,uinique,acoleimultafertilitas,omniumquepreciumuile.InAquarioeademexistente,morieturRex,frumentumcorrumpetur,locustaeabundabunt,pluuiaeraraeerunt,pestisgrassabitur.Inpiscibuseademexistentesicaniculaorietur,multaepluuiaeerunt,uolucresperibunt,uinum&frumentumabundabunt,hominumcorporamorbiinuadent.SiueroinArieteeademexistenteCaniculaeortusfiat,animaliumgregatimpascentiummultusinterituserit,&pluuiarumubertas.frumenticopiaexigua,oleifertilitas.SiauteminTauro,pluuiaemultae,&gradines,&rubigo,&plagaemultae.SiueroinGeminis,frumenti&uinifertilitas,omnisquefructuserit,Rexdeficiet,hominesinteribunt,&exercitusmouebuntur.InCancroeademexistente,siccitates,&fameserunt.Diophanes.Ortus&Occasusapparentiumstellarum.Quandoquidemnecesseestagricolasnosseaparentiumstellarumortus&occasus,hocmododehisconscripsi,utetiamomninorudesliterarumexauditusaltemfacileintelligerequeant,tumortus,tumoccasusipsarumtempora.CalendislanuariimensisDelphinusoritur.UigesimasextaFebruariiArcturusuespertinusoritur.CalendisAprilisPleiadesadsummamnoctemoccultantur.UigesimatertiaAprilisPleiadessimulcumSolisortuexoriuntur.UigesimanonaAprilisOrionuespertinusoccultatur.TrigesimaAprilisSucculaesimulcumSolisexortuoriuntur.SeptimaMaiiPleiadesmatutinaeapparent.DecimanonaMaiiSucculaematutinaeoriuntur.SeptimaIuniiArcturusmatutinusoccidit.UigesimatertialuniiOrionoririincipit.DecimaIuliiOrionmatutinooritur.DecimatertiaIuliiProcyonmatutinusoritur.UigesimaquantaCaniculamaneoritur.UigesimasextaluliiEtesiaespirareincipiunt:TrigesimaIuliisplendidastellainpectoreleonisoritur.UigesimaquintaAugustiSagittaoccidit.DecimaquintaSeptembrisArcturusoritur.QuantaOctobrisCoronamaneoritur.UigesimaquartaOctobrisPleiadessimulcumSolisexortuoccidunt.CalendisNouembrisPleiadesmaneoccidunt&Orionoccidereincipit.Uigesimasecundanouembris,Canismatutinooccidit.Diophanes.DuodecenniumIouis,&quaeefficitcircumuertensduodecimcirculiZodiacidomos.CirculusZodiacusinduodecimdomossectusest.TresquidemUernas,Arietem,Taurum,GeminosTresetiamaestiuas,Cancrum,Leonem,Uirginem.Tresautumnales,Libram,Scorpium,Sagitarium.Treshyemales,Capricornum,Aquarium,Pisces.Atuerolouisstellainunaquaquedomoexistenssubscriptaefficit.QuumstellalouisinArietesteterit,quaedomusMartisexistit,totusanunsBorealiserit,participansetiamcumEurouento.Hyemsfrigida,&niuosa,Hymbresautemcontinuierunt,&fluuiimagni.PostAequinoctiumuernum,aerinaquasmolles,acdensasmutatur.Aestasautemordinataerit,&salubris.Autumnusaestuosus,eruntqueinipsomorbi,&maximeacapite,&distillationes,&tusses.Exlociscompestriamagisfructumferent:Supplicandumestautem,utnebellaoriantur.Democritusdicituinumbonum&durabileesse,annumqueoportunumadsolamuitiumplantationem.Frumentumueroinareismunireoportetpropterhymbres,fierietiamuolucriumraritatem,&bonumessehortosapparere.QuumueroinTaurofueritdomoUeneris,Principiumquidemhyemistemperatumerit,&pluuiosum.Mediumueroniuosum.Finisfrigidus.Maximeuerohyemabitamediohyemisusqueadaequinoctiumuernum.Uertemperatumerit,&humidumusqueadCaniculeexortum.Aestasaestuosa,Autumnusglaciosus,&morbosus,Maximeueroiuuenibuslippitudinesaccedent.Campestreslocimagismontanisfertileserunt.Uinuminiuriampatietur.Quapropteroportetuitemserouindemiare.Eritautem&fructuumlignoforumferacitas,auicularumraritas.Nauigantibusannusineptus.Inhocannoillustrisuirmorietur.CaeterumDemocritusinhocannomultamgrandinemforedicit,&niues.Etesiasuerononsimiliterspirare:&orandum,utneterraemotusfiant,&expeditionismilitarismotus.UhiueroinGeminisinMercuriidomoIupiterfuerittotusannusuentumaustrinum,&aphricumsentiet.Hiemisinitumquidemerituentosum.Mediumuerotemperatum,finisglaciosus,&uentosus.Uertemperatum,tenueshabensaquas:frumentumeritmultum,uentussplendidispirant.Fructusinareauitiabuntur,praesertiminSyria.MorbicircaAutumnumoborientur,iniuuenibusmaxime,acmediaeaetatis,&mulieribus.Erunt&lippitudinesautumnoaestuosoexistente.Morienturetiammulieres.Fructuslignosifertileserunt.Aquaefontiumdeficient.Praestatautemfructusreponere,obfuturamsequentisannisterilitatem.Democritusgrandinisnoxamfuturamait,Supplicandum,utnepestilentesaffectionesfiant.AtsiindomoLunaeinCancroIupiterfuerit,hyemsutplurimumaborientispartibusfrigidaerit,&caliginosa,&magnosfluuioshabens.CircaSolstitiumhybernumaquarumtolerantiaerit.PostAequinoctiumuernumgrandineserunt.Asperilocimagisfructumferent.Annusautemsalubrisexceptoautumno.Democritusinautumnopustulasferuidascircaoserumperedicit.QuareinUereoleracontingereoportet;aliumquesoluere,presertimiuuenes,&merouti.Oleaferaxerit.ExistenreporroIoueinLeonedomoSolis,hyemisprincipiumfrigidumerit,&aquosumcummagnisuentis,ut&arboresconcidant.Mediumauremtemperatum,finisfrigidus.Uerpluuiosum,aestasUerisimilisest.Deficientinipsaaquaefontibus,deficientitempascuabrutis.Aurunnusestuosus,&morbosus,exdestillatione,&tussi.Quaremodicopaneutendumest,&uinopluri.Frumentummoderatehabebit.Uitis&oleafertileserunt.Accommodatusannusestadinoculationem,nonitemadplanctationem.Magnorummansuetorumanimaluminterituserit,ferorumautemingensubertas.Uirinsignismorietur:supplicareoportetneterremotusfiantTenentedeincepsIoueUiginissignum,&domumMercurii,hyemsincipiensfrigidaerit.Mediatemperatafinienshybernalis,glaciemhabensmultam,&hymbres,&fluuiosmagnos,utetiammultilociundissubmergantur.Uerpluuiosum,&arboribusnoxium.DesinenteUeregrandinesinlociserunt.Aestaspluuiosa,&caliginosa.Etoportetcollectionemfructuumfrumenticompendiosefieri,utneabhymbribuscorrumpantur.Autumnusuentosus&saluber.Uitisfertiliserit.Aptusannusaduitiumplantationem.Frumentumfacilecorrumpetur.Salubristotuseritannus,nullomorboobnoxius.Supplicandumautemestprofructibus.IndomodeindeUenerisLibraubiIupiterfuerit,princiumhyemisaquosumerit.Mediumtemperatum,&uentosum,finishumidus,&prumoius.Uertemperatum,habensinfirmitatesexcapite.AestatisprincipiumUerisimileerit,pregnantibusmulieribuspericuolsuseritannus.Democritusait,inhocannonunquammagnosfluuiosfuturos,nequegrandinemmultam.Autumnumueroesseaquosum.QuumindomoMartisScorpioneIupitersteterit,hyemsincipiensfrigidaeritcumgrandinemediacalida,finiensuerolenis.Uererithyemale,usqueadSolstitiumaestiuum:hymbres&tornitruaapparebunt.Aquaefontiumdeficient:frumentumeritmoderatum.Uitis&oleafertilitateabundabunt.Boumcorruptioerit.Democritusfluuiosmagnosfuturosait,&morbo:circaautumnumQuaresupplicareoportet,nepestilentesaffectionesfiant.Oportetinquit,ciboquidempanco,potuuerouberioreuti.Quandoinpropriadomo,inSagittarioIupiterfuerit,hyememhabebittemperatam,&aquosam,nequecalidam,nequefrigidam.Fluuiimagnierunt,desinenteautemhyemefrigora&uentierunt.Ueraustrinum&pluuiosum.Aestastemperata,&magishybernalis.Oportetautemmunireareaspropterhymbres.AurumnussecuruspropterEtesiarumflatum.Etpraecoces,&serotinifructusbonierunt,mediiuerouitiosi,frumentum,&incampestribus,&inasperislocisabundeproueniet.Uinumdurabileerit,quodseriusuindemiatur.Omnesarboresfertileserunt.Annusaptusadplantationem,&adaliaomnia.Magnorumanimaliumingensmultitudo,canumuerocorruptioerit.Mareprocellosum,&uentimagni,serotini.Uircircumspectusmorietur.SiIupiterinCapricorno,indomoSaturnifuerit,hyemisinitiumtemperatumerit.Mediumhumidum&frigidum,finisuentosus.Aquaeueroauctaesatis,&aliisoperibusnociuaeerunt.Capientautemaceruatimincrementum,&aquae,&frigora,&niues.Aestasantecaniculaeexortumsimplex,&uulgarisposteaueroaestuosa,&morbosa.SpirabuntEtesiaesplendide,fient&terraemotus.Campestriamagisfructumferent.Uinumapruinaperibit.Lignosifructusabundabunt,paruisanimalibusannusaccommodatusest,magnisuerocalamitosus,&presertimbubus.Inautumnomorbiexurgentexcapitisdolore,&lippitudinibus,&pruritu.Supplicandumest,nefructusexglacie,&uentislaedantur.QuandoIupiterinAquariofuerit,indomoSaturni,uentieruntmulticommodifrumentariofructui,&maximelignosohyemisinitiumquidemfrigidum,finisuerouentosus.Ueraquosum,&magishybernumacpruinosum.Aestassineuentis,obEtesiarumuentorumuehementiam.Erunt&pluuiaeinaestate,utetiamcerealesfructusinudationemsensurisintexparte.Autumnouentiorienturaquosi&fructibusnociui.Erunt&affectionesacutae,&humidacausaiuuenibus,&mediaeaetati.Eritetiampruina,&uuasinmultislocislaedet.Sataueroeruntoptimatumprecocia,tumserotina.Uolucresperibunt,&feraesyluestres.Erunt&naufragiamulta,&uirinsignismorietur.SupplicationeauertendaesuntaffectionesPestilentes,&terraemotus,&fulmina,utnefiant.IouepostremoinPiscibusinpropriadomoexistente,hyemsorditurquidempluuiosa,Mediumhabetuentosum,finemuerograndinosum,acniuosum.InUerespirantuentiFauoniisplendidi.Aestaseritaestuosa.Autumnusardens,presertimmulierculis,acuirginibus.Inspirantautem&uentiuitiosi,quilignosumfructumexurunt.Sataeruntbona.Uerumareasmunireoportetpropterhymbres,praegnantibusmulieribusannuspericulosus.Democritusait,&uitem,&oleamsetilemfuturam.Supplicandumautem,neterraemotusfiant.Zoroaster.DeSecretisAdPacemPertinenbus.Cap.I.Utcuinonnisipacificacontingant.Xu.835Siplantahelitropii,quaeSolissponsauocatur,Soleuirginissignumtenentecolligatur,subinilibertiumSeptembris,&foliislauriinuoluatur,additodentelupi,nulluscontraportantemloquipoterit,nisiuerbapacifica:authorAlbertus,quihaec&aliainnumeratranscripsitexquodamlibroSecretorumloannisRegisArragoniae.Cuiusexemplarmanuantiquissimadescriptum,necdumimpressum,penesmehabeo,inenarrabiliumarcanorumfoerundum.Mizaldus.DeSecretisBellicis.Cap.Ii.BellicumStragema.Elephasuisoarietemansuescit,acfuriasimpetumqueremittit.QuibusmachinamentisRomaniElephantosPyrrhiEpirotarumRegisinfugamuerterunt,&amplimauictoriapotitisunt.Mizaldus.UtquisabhostibuslaedinonpossitSiquishyenaepellesuccinctusmediosferaturinhostes,anullolaeditur,&intrepidepraeterit,quoddicitOrusApolloinhieroglyphicis.Scalarummuraliumratio.Scalarumratio,quaeinoppugnandisurbibusnecessarieuidentur,aPolybiohacrationedescriptaestMurusAB,pedesXaltus,scalaAC,Xiipedeslongaessedebet:namadmotadistabitC,A,BlateXliiii:cumeniduexerimusXinse,fiuntcentum:&Xiiinse,Cxliiii.Igiturcumquadratum&aequalesitquadratisAB,&BC,eritBC,latusquadratiimage28Xliiii,quareBcestpedessex,&duaetertiae,&itaduaetertiaeAB,nequeigituradmodumarduaadscandendum,nequepericulosa,utfacileretroagatur:quaeeueniunt,ubiBCualdebreuisesset,necfacilefrangitur,quodeuenitubiBClongaualdeesset:difficiliusetiamobimmensamlongitudinemtractantur.SustentaculumquoqueDEinmedioessedebetipsiusAC.Namconstatquoderitedirectomedii,&AB:exdemonstratisabEuclideobiddicitduxexercitus,Geometriae&Astrologieperitusessedebet.CurautemDEinmedioessedebeat,ostendit:quoniamsiD,sitproximusA,debilioreritscala:siueroinferiusnimiserectaerit.Oportetpraetereacompaginationem,&extremaesseferromunita,inferiusquecuspideaddi,utterraeinnixamaneat:superiusueroduciincuspidemiuxtaperpendiculum,utappositahaereat.Cardanus.LiberXu.837abeoaquomouetur:Namsilongissimospacio&tardissimeautcelerrime,atquebreuissimononproculeiaculabitur,longissimospacioferturquantomagisabhypomochliodisteterit,&angulusineomaiorfuerit.FundaebellicaeadeiaculandaponderaOmnequodmoueturuiolentereouelociusmouetur,quocelerius,&perlongiusspaciumabimage29SintAB,AC,AG,duplaeAD,AE,AF.EtsintBCtriplaBG,&DE,triplaEF,quaemouenturduoE&B,quaeaequaliuelocitatetransferantur,EtEperuenietiadD,&BadC,eiicieturBiduplomaiorespacioquamE:EtsiEadEperueniat,BadC.BsexcuplomaiorequamE,nontamennecesseest,utadunguemserueturratiohaec.Utuerograuepondusferatur,maioretantonixuanteserriilludoportet,quoeiicidebet:quare&instrumentumsolidius.Hisconstitutisfundafietmachinatribusmodis,quorumsinguliuariarimultipliciterpossunt:Nostamensimplicestantumdiuidemus,atqueexhisunumbifariamdiuidemus.Primusigiturfithominumui,dumunoimpetuuoceque(namidplurimumrefert,utunaconsentiantuires,adeoutincredibilesit)circumductusfunistrabiqueappensusautbaculo,unumautplureslapidesemittit.SecundusuttignumAb,peruimretroflectantur,incuiuscapitecastellumsitC:ubiautemredierit,maximoimage30impetuagitur.Omneeniminflexumui,adsuumlocumredit,&aliquandoulteriuseodemintempore,nisieiusuisfrangatur.Undefitutduplicimodoqueinflectuntur,quantomagisinflectuntur,eomaioreimpeturedeant.tumquiaceleriusmouentur,tumquiamaiusspaciumpertranseunteodemintempore.Quomodoautemperergatasretroagaturfacileacceleriter,saepiusdictumest.Oportetautemintigno,serarumesseiuxtailliuslongitudinem.Sedhicmoduspluribuspericulisobnoxiusest,nefrangaturtignum,neuislanguescat,quoniamuimsolumnaturalemhabet.Tertiusautemmodus,omnibusaliispraestantiorest:Sintquatuorrudentesantrorsum,perquartamrectiparteminflexiaperpendiculo,crassitudinelongiorispalmi,quibusinsertasittrabsadperpendiculum,&insuperficiependenti.Inhacuerotignumaliudfirmissimum,&ferromunitum,&prodistantiaictuscumcastelloinsummitate.Deducaturergatisaccochleis,donecaequidistetplano,atqueitaperrectumcumquarta.Haecfundaubidimittatur,maximamuimhabet:Multumautemdistatabalistaantiquorum,cuiusictusplanoaequidistanserat,&perrectamlineam.LiberXu.839Huiusmodiimage31tigniplanofirmiterinhaereat.Namtuncmagiscontorquebitictus&firmius,nontamenlongius:Plusenimponderisferet.Habethicmodusidcommodi,utABDDrudentesrelaxaripossint,atqueitaceleriterintendifunda.Etquiarelaxati&ulteriustractiaccontorti,fiuntefficacioresademittendum.Multoetiammaioreminemittendouimhabent,quatuorfuneslignounonecicafacilefrangipossunt,necLanguescere.Idem.Poliorcbetesmachina&aries.Πολιορκηληςquoquemachinafuitasubruendisurbibusdicta:FactafuitaduersusRhodios,altitudinispedumCxxu,latitudinisLx.pondoCcclxmillia.Itabeneconpaginata,uttutusessetaduersusignes:EtlapidempondoCcclxbalistesustineret.Exquoquantauisessetalteriademittendum.alteriadsustinendum,faciledignoscipotest.Constattestudine,coriis,uiminibusquesuperspersaterracontectis,adignemarcendumatquehaectutelaegratia:rotisacfunibus,quibusuehituriuxtamuros.Etariete,quinonminusmurosmachinisnostrisigneiseuertit,seddificilisadmouetur.Constabatgeministrabibus,ambabusperlongumdirectis,alteraquesubalteracollocata:Etquaeinferiorerat,funibusacferreisorbibusasuperiorependebat.Hincindepaxilli,quibusaliaefunesannexaeerant,trahebantqueinferioremtrabem,quaequantomagisretrahebatur,eomaioreimpeturedibat.Fronsferreaadtutelamerat,neignibusabsumeretur,&utmurosperfoderet.Duoshabebatuncinos,utarietiscaputreferret:Namnequeacutaadmodumeratinsumitate,utmagisfrangeret.Etnequeaequalis,utmurilateradisiicerentur:Etcornuanonrectautdumretrahitur,summauilapidessecumtrahensquibusimplicaturdilaceraretceleritermunros.Isariesquitestudinibusinseritur,erattricuspis,neinreditusicornuahaberet,implicareturlateribustestudinis,autlapidesintestudinisbasimtraheret.Solebatautemmalleolisobnoxiusesse.Erantautemmalleoliinmodumsagittaecumacutoferro,intertubum&hastile:materiaeratbitumine,resina,sulphure,stupa,oleoqueincendiarioconstans,quaeaccensaemittebaturamachinanonmaximoimpetu,neaccensamateriaextingueretur:ubiadhaeseratinfixoferro,aquaignisnonextinguebatur:sedterrasolum.ErantquiserulaemedullamadiicerentAsinihaudcommodiademittendumquod(utdixi)rectanonemitterent.Etetiamuitantautfulmenimitarentur.Porrotestudinenesoctorotisinsistebant,maioresetiampluribus:quaeinunamquamquepartemuersatilesessent.Idfiet,siaxisinaxerursuscontineaturuelutirotaeAbuertanturcircaaxemCD,machinaLiberXu.841axiinsideatperEtFinfixamtrahem:SedcochleasitinF,inquauertaturquotiesmachinamuertioportuerit.Itaenimdirectisaliorotisactemone,quiadperpendiculuminsistataxi,uerteturmachinaquocunquelibuerit.Idem.Caniculorumigneorumquosminasuocantratio.Porroeademquaemachinarum,sedadmirabiliorcuniculorumratioest.HuiustamatrocisinuentiauthorfuitFranciscusGeorgiusSenensis.DocuithicHispanosarcemLucullianamiuxtaNeapolimquamGallituebantur,nuncOuumuocatameuertereedeilliussacracumGallisquiintuserunt,etiaminmareexmontetranslata.Ergocumarxminimeinmonteia-cet,uideturqueobsituminexpugnabilis,cuniculumeffodiuntobliquum,altitudinisquatuorcubitorumlatitudinisduorum:Necmultumrefertobliquitas,dumproculfueris:Sedcumadlocumquemsubrueredestinas,perueimage33neris,obliquumspecumesseoportet,utiuxtaA,tumueroibietiamsolidammontissubstantiam,neuisignisconclusiraritatelocieuanescat:Indelocusilletotusfermecompleturpyrio,eoquetenuissimo.FunisuerodeduciturexAusqueadspecusB,hiciuxtaAubipuluisest,crassusaclatusinmodumflocci.Totusautemfunisaceto,sulphure,halinitroincoquitur:Indeintectuspyriopulueresiccaturinsole:Denuosiccatoinspergiturtenuissimuspyriuspuluis,&harundinecircumuestiturabAusqueadB:Indecuneis,lapidibusqueCostium,&usqueadDclaudituradeodiligenter,utsoliusharundinislocusrelinquatur.IgituraccensoBfunisinitio,celerrimeobpyriumpulueremignisusqueadApermeat.accenditquepulueremtotum:Cumquecuneis&lapidibusobstructuslocussit,necsiextrudanturulluspateatexitus,quiaEnonestindirectoA,necDindirectoC,necBindirectoED,necessariumestutdisruptomonte,quicquidsuperiusest,euertat,totammontismolemconcutiens.ObiduiamBAnonbreuemesseoportet:neclocumAaliquaextenuimontisparte,nequatenueessetobstaculumigniserumperet,superioremquelocumillesumrelinqueret.Obliquitasigitutantimiraculicausaest,utetiammontesdisrumpantur.Idem.Puluiscitoacuehementerardens.Puluisautemquifacillimeardet,&cuiusnamauehementerexurit,constatpyriopuluere,&tertiasulphuris&Graecaepicisparte.Idem.LiberXu.843Puluispyriusabsquestrepitusphaerulameiiciensemachinis.Ergoquodardettenuissimum,&siccissimumessenecesseest,utpaleaaquaardens,pyriuspuluis.Sedinhocaliquidestterreumpropterhochaliintrum,ideoquestrepitumedit.Conatisuntobidquidamdetractohalinitropulueremcomponere,quisinestrepitusphaerulamemitteret.Quodsilente,&sinemagnaui,fieripotest.AtquehuncBrassauolusrefertFerrariaeduceminuenisse,sedquisineimpetu,acadXii.fermepassustantumextenderetictum:Cummagnaautemui(utdixi)estimpossibile.Detractoenimhalinitro,adhucadeoelaboraripoteritpuluispyriusutsphaerulamemittat,&sinestrepitu.Sedinuniuersum,quantumestrepitu,tantumeximpetudetraxeris.Aludadidem.Quodpyriuspuluisstrepitumedat,causaesteiuscrassitieiadscribenda:Namquogranamaiora&duriorafuerint,tantomaioreditpuluissonitum.Utergopuluispyriussinestrepituglobumextrudat,puluisipseconteretursubtilissime.FelixPlaterusD.Puluispyriusinbellicisinstrumentismiraoperans.Siquisinuulgarempulueremduodecimamargentiuiuipartem,marchasitetantundem,&colophoniae,&rectepertunderit,&permiscuerit:hocpulueresibellicarepleueritinstrumenta,ubiignemadmouerit,ingentifragoredissilitmachina,utadstantiummultosinterimat.Contraautemsiinpyriumhuncpulueremcombustapapyrusimmisceatur,uelquodidemexplebit,uulgarisfoeniseminisduplum,sioptimetritaimmisceantur,ualidissimamuimretorquet,utnecflammam,necstrepitumtamualidumemittat:talipulueremiraingeniosusexcogitabitexperimenta.Porta.PuluisPyriusoptimus.[RecipeSalispetrae◉.i.Carbonumtiliae,ueliuniperi◉.ii.Sulphuris◉.i.◉.ii.]Triturenturminutissime,humectentur,&percribrumingranaformetur.LucasRhor.Puluispyriussinestrepitu.[RecipePuluerispyriicommunisBoracisana.◉.s.Seminisfaeni◉ii.]Borax&semenpuluerizenturminutissime,&cumpyriopulueremisceantur.InnominatusRatiomuniendarumurbium.Sedhaecmittamus,addiuersarumartiumsubtilitatisargumentatranseundumest.Quinqueexarchitecturamihiassumereuolo.Primumquidemurbiummunitionem.Constathaectripliciarte,prohibendo,repulsa,securitatedefendentium:Necestpraeteridinuenirequicquam.Prohibemustribusscilicet,aqua,fossa,muro.Fossadifficilemfacitaccessum,adpropugnandumnonparumobdescensum,sedobascensumlongemagis:Obidpraecepsessedebetutraqueripa,sedmaximequaeiuxtaurbemestautoppidum:latitudopassuumXl.profundamultiplex:Namsitriplicemfeceris,nonsoluminexpugnabilis,seddesperationemafferthisquiexpugnarenituntur.Haechabebatseptempassusscaturientisaquae:quoniamquaenasciturintercipi,nectolliullaartepotest.Dumueroassistitingredientesmergit,lubricopedefacto,&grauesaquaprohibetabascensu:prohibet&cuniculosutuixeffodipossint:athismurisubruuntur.Acceditquodiniectadissipatacdissoluit:prohibetqueneignisiniectusgrasseturinmurorumperniciem.MuricrassitudineXxxpassuum,caementotenui,lapidelatericio,exteriusuiuo,duro,acinrotundamfigurampaululumprominente.Murienimsimplicesinsingulabrachia(hocenimgenusmensuraeexplicatumest,lateresapudnosXxcontineat:mediocresautemXxxii.utcrassilii.Altitudoilliuspassuscentum:Namdecemsubfossa,Lxadsummumfossae,Xxxautemsupra,aggereintuscrassissimofulciatur.Haecinoppidis,minoraurbibussufficiunt,inquibuspraesidiumestinmilite.Sitamenadsintreddetururbsipsaomninoinexpugnabilis.RepulsaconstataggeribusacturribusinsingulosCcpedes,muroinmediorecto,sedsuperiusinurbeminclinato:Namsinecprohibetictusturrium,&hostisigneiglobimanesredduntur,Summamuriparsrotunda,nedisiectamachinisfrustaoccidantdefensores.Ininteriorepartecanalis,perquemtutoirepossintcustodes.Terraquoqueinimocauata,utsonentictuscuniculosfodientium,&militessecuriobambulabunt.Fornicumratiosicconstat:utrotundiorest,eofirmior,usqueadperfecticirculifiguram.Crassioresabimo,&utmagisascendunttenuioresusqueadapicem.Laterautrinqueubisiquaricoeperint,exlatistenuioribuslateribusconstant,utfrequentifuturacompagesmagiscohaereat.Fundamentumprominet,&simuroinsistat,exciditurmurusutpluteiinstarfundamentumfornicissuspiciatacretineat.Illiuscrassitudomuricomparationesesquialteraessedebet.Sedadhucfirmior&crassiorquisubsternitur.Insinguloscentumpassusstercorariacloacaputeusque:Namaquaenecessitasabscederecogitmilites,&utilitasaduersusignes,&utferuefactaincaputhostiumproiiciatur,millequoquealiacommodapraebet.Stercusaeremcorrumpit.Uiaeueropluresemurisoccultaeadintimaciuitatismultaarcentinconuenientia,commodumquemilitibusdefendentibusingenspraebent,neccausamrecessusillisrelinquunt.AliaeueroquatuorautquinqueoccultaeomnibuspraeterquamipsiprincipiadquinqueM.ueletiamlongiusinlucosdensos,&quossuccidereiamlongaconsuetudoprohibeatfiniantur.Pulchreenimhocfacitademittendosnuncios,adannonamimportandam,acpresidiainducenda.Ipsidomorumurbismurialio,utdixi,murocircumdenturacmuniantur,nullaquemdomuspromineat.NuperBuracapta,cumictutormentidomustuguriumconcidisset,prominebatenim,ciuitatisprincipes,quiineaadconsulendumcoierantextinctisunt.EtdumGalliurbemnostramobsiderentM.AntoniusColumnaCamillusqueTriuultiussimilicasuperiere:obidqueconcilaeillorumuiresprimo,indeetiamfractae,demumexInsubriafundituspotentiaauuisaest.Ipsarumautemuiarum,quaesecretoextraurbemferuntur,ususademittendosexploratores,quasinecessariusest.Necprotinusadhocauxiliuconfugiendum,nequetantisperexpectandum,donecresperierit,sedfaeuienteobsidioneiam&inopinato.Cardanus.Pontesutsuperfluminaconstruantur.Sediamadaliudsubtiliusexemplum,necminusutiletranseamus.EiusauthorfuitC.Caesar,utinquartodebelloGallicorefert.PontemsuperRhenumindecemdibushacrationeperfecit,quemapaucisbeneintellectumdocereconstituimus.TignabinaCliterasignificatasesquipedalicrassitudine,longitudinerantautimofluminisfixaaquaesuperficiemattingant,duorumpeduminterualloutrinqueiunge.Indepraeacutaabimomachinationibusimmissafistucisquefirmataadfluminisnaturampronaexunolaterefiges,sicuttignorumalterumripaeproximiussit.Totidemaequaliaquesimiliteriunctaaequidistantiaquadragintapeduinterualloininferiorefluminisparteaduersusilliusimpetumpronadefigito,uocenturqueF.SupremasiuncturasC&F,trabelatitudinispedumduorum,scilicetproiuncturaemagnitudineiunges,binissibulisexutroquelatere,exinteriorepartetigniinexteriorem,utsingulaefibulaesingulatignaamplectanturreuinctis.Aequaliahisatqueedirectopositaexalterapartefluminis,siuttrabsD.trabialteriaequidesterconstrues.image34Schemamedietatispontisabunolatere.A.sublicaesuperioresaduersusflumen.BB,sublicaeinferioresannexaeponti.C.Tignabinasuperiora.D.Trabslatitudinisduorumpedum.EEEEfibuleconnectentes,Otrabemcumtignissuperioribus,&inferioribus.F,tignabinainferiora,similiterqueiuncta.Hastrabesiuxtafluminiscursumpositas,multisaliistransuersissuperpositisinuicemetiamconnexisiungito:quibuslonguriisaccraticulissuperstratisponsefficitur.Adcuiussecuritatemtignaplurimainsuperiorifluminispartepronaaduersusfluuiiimpetum,sedtignislongeproniores,totiqueoperiiunctaefirmiterdefigantur.Itasuperioratignafluminisimpetum&proiectastrabesexcipient,&ipsamolesutmagispremeturabundis,mutuocomplexafirmiorreddetur.Sedhicponsstabilisest,omniqueonerisufficiens,necconuellendus.Atceleremfabricamexplicabuntsolaefunes,&ergatae,autpellesinflatae,auttignaiuncta.Idem.Uictoriaepraesagia.Uictorieprodigiaexquatuorrebussumuntur,Coelo,uelutcumsignumaliquodfirmumincoeloconspiciturunipartiproprium:utcruxproChristianis,Lunaprohis,quiMaumethoaddictisunt.Etexhis,quaeacoelocadunt,uelutfulminibusatqueignibus.Ignesdecidentes,cladem:sihastaeardereuideantur,uictoriamsignificant.Uerumaduceobseruandasuntsomnia.siintegeruirsit:qualiaerunt,talemdocebuntexitum:siimprobus,uideatexpressa,uelutuictoriam,autfortunamalacriterexcitantemadpugnam:namPompeisomniumlaetumPharsalicaclade,nonsolumfalsum,sedexitialefuit.Abanimalibusuerocertiusacfrequentius:corui&uulturesquaparterespiciunt,cladempraedicunt,quodhaecanimaliacadaueribusuescantur.Deterioresapesuexillisinsidentes,autducistentorio:namhocanimalabsqueuindicta,cummelfecerit,aluearibussoletexcludi,&fumoatqueignepelli.DuxetiamquidamHeluetiusnouemuictoriisclarus,decimampraesagiuitaduentucanumexhostiumcastrisinpropria,namdeseruntinfaustumomen.Equiquoquealacres,&hinnientesuictoriam,tristes&lugentescladempraedicunt.Quaedametiamuictoribussolentaccidere,queclareillosadmonentuincendosobscurius.Cardanus.Excidiiciuitatumsigna.Excidiiciuitatumsignasunt,armataeaciesincoelouisae:apparuerunttemporeMachabeorumbellofunestissimo:indesubexcidioUespasianoadidbellumdestinato.InGermaniaquoqueuisasferunt,sednoncontinuisdiebus.Idem.DeSecretisArtiumMechanicarum.LiberXui.Duobuslibrispraecedentibusartiumetscientiarumquasliberalesappellantsecretaexpediuimus.Utautemhaecsecretorumdoctrinaperficiatur,demechanicisartibusnonnihilhoclibrodocendumest.Uocanturueromechanicaeartesquaemanuum&instrumentorumusuopussuumdepromuntqualisestarsmolitoria,fabrilis,&similesquarumsecretaquaequidemoccurrerintpaucishucreferemus.Demolitorumsecretis.Cap.I.Instrumentummirabileadcribrandumfarinam.Etsihaecquasiparergadictauideripossint,uttamenartificiosamhominuminuentionemedoceam,quamabaerisnaturaortumsumpsit,pulcherrimuminstrumentumquofarinacribratur,atrienniocitrainuentumedocerestatui,utsimulintelliganthominesquamleuibusrebus,modosintingeniose,opesliceatcomparare.Namnunccumpistoresomnesututilitatemhabeant,illeueropriuilegiumconsecutussitaCaesarenequishaberepossitpraetereiusconsensumuitamexhacagitindustria,&adeobreuitemporesibidomumaediimage35LiberXui.852aedificauit.Nequeenimpistoressoli,sedcollegiasacerdotum,&uirginumDeosacrarum,&nobilesquicunquefamiliammagnamalunt,obegregiamutilitatem,nedicamnecessitatemhabent:pluresetiamalii,quosnontamutilitasquamipsareiadmiratioincitauitfacerecurauere.Haecautemipsiuseststructura.RotaestB.parua,incuiusextremoambituAmanubriumquocircumagipossit:Haecduoextramachinamprotenduntur.Inrotaecircumuertitur,cuiGduodeticuliligneiexaduersopositi,aliiqueproximiduo,&ipsiexaduersopositi,uerumquasiintermediolocopriorum,utcumsemelrotacircumagiturquatertangatlignumlatum,Hh2imotabellamDeutrinquesuspensamcapsulae:utrotauertente,tabellatremulomotudumdenticulistangiturperpetuoagitetur.PorrolignumC,&tabulaeparsparuacapsulacircumteguntur:LignoseutabellaeDesuperstatcribrumpollinariumFGobliquependens,&exGappensuminHneexcidat:hoctenuibustabulisimotenuissimisacleuissimisundequaqueconstat,praeterquaminmedioubicribrofarinaexcutitur:Namutsoletparseatelalineaconstat.Capsahaecomniaundequaqueconclusacontinentur.IncuiussupremocapsulaKiacet,atqueineaquadrataquasiligneapatinaleuissima,inquafarinaiacet:Haecsicsuspensaest,utfacileconcutipossit:Concutiturautemfuniculoeiannexoalterarotaeparte,dextrascilicetiuxtaB.MeminerisetiamcribrumFGutroqueexcapitepatere:supremoutfarinamexcipiatapatina:infimo,utfurfureiiciatexG.TotaautemcapsatrifariamdiuiditurinLMN,erectisseptisextenuibusfabulisfirmisacomninoimmobilibus.Potestetsilibetquadrifariamdiuidi.HocigiturconstitutocumcircumagiturBrota,funiculusconcutitpatellam,&denticulitabellam.PatellaexcutitfarinamincribrumFG,tabellacribrumconcutit:indefituttenuissimusflosfarinaeprimoexcutiatur,cadatqueinNMpartecapsulae:descendensuerocumuehementiusagitetur,parsinferiorexcutituraliaminussyncerainLM,indeultimodescenditperoscribriinfernumGsurfurtotiusinLO:atqueitatriaseorsimcolliguntur,flosfarinaeinMN,farinacrassainML,furfurinLO:quaeuerocircumuolatfarinatota,necessarioiterumreditinlocumsuum,utnihilpenituspereat,quoniamcapsulanullibitranspirat.Oportetautem(quodipsarationefacilepercipis)FGcribrumnonnimisesseaccliue:NamfarinausqueadGperueniret,&cumfurfureeiiceretur.QuamobremsiseptumLusqueadoscribritranstuleris,uelaliudseptumutinPadellaeeris,simuleriampaululum,utuides,osipsumGsuperiusrecuruaueris,neueloboliiacturamfecerisfarinae.Nuncquantaexhocsequanturinstrumentocommoda,intellige.Primum,uniushominislabore,quirotamuersat,&farinamimponitpatellae,&cumlociplenifuerint,cribratamcolligitacfurfurtriumcribratorumuicessupplet.Secundumestquodadhocopuscumnequeadeositlaboriosumnecnoxium,quilibetsufficerepotest,utilesquegerulihabentur,quilongeminorepreciocribratoribusconducuntur.Tertiumquodtotafarinacolligitur,necquicquamperit.cumincribrantibusnecessesitobmanuummotumacbrachiorumpatitormina,quantumdiducibrachiaualent,eaquecausafarinaenonparuampartemperire.Acceditquodlineumcribrumcumsolumtremat,nonadeoatteritur,imolongeminus,quamdumfarinaabhominibuscribratur:Namillosconcutere,utsolent,cribrumuehementerestnecessarium.Facit&adcompendium,quodfarinaexquisitiusexcutitur,utfurfuromninopurumsit.Haecqueomniacitradomusfaeditatem&hominumiacturam,atqueincommoda.Naturaetiaminstrumentiduplicemauttriplicemfarinamdistinguente,quodacribratoribusnisiconiecturaincertaprimo,deindeetiaminstabili,fierinonpotest.Cardanus.Molendiniuentistructura.Nequepraeteriboquodadeoestadmirabileutantequamuiderem,crederenonpotui:Nequenarrarequodtamuulgatumest,absqueleuitatiscriminepossum.Seduincantiamstudiasciendi,uerecundiam.InItaliaigiturnonpaucisregionibus,&inGalliapassimmolendinafiunt,quaeuentorumflatibuscircumuertuntur:Atqueadeouehementiimpetu,uttresequoscumequitibuscircumagerepossent.AdeoquepraesentiutilitateutmodiosUiii.Mediolanensesinsingulashoras,idest,llbrascircitertermillefrumentimolerepossint.Tantaueroindustriafabricatumhocopus,utcumcessatetiamuentus,quasisponteadhuccircumuoluatur.Cummultauidissem,uniustantumquodiuxtaSanctumMaturinumuididiligentius,dumiteristuddiuturnumaclongissimumperago:Proexempiomachinaeenarratiosufficiat.StatuaturrectuscardomultisquetignissuffultusAB,image36superhocmachinatotasuffulciatur.TignumeregioneianuaeCD,quototamachinaadlibitumcircumuertitur.Sicueroaptatur,utuentusexobliquo,nonafronte,necalaterepetatpinnasaffixasintrusasquetrabirotundaeEF,exaduersoianuaeprominentiatqueuersatili.Pinnaeigiturbinaeacbinaeedirectosibiiunctaesunt,parumquedistantesinuicem,nontameneidemtrabislocoinfixae,prominentadterramusqueferme,tantaestlongitudoillarum.Quaelibetexduabussuperficiebusconstatquarumsingulaecontinentquatuorautquinquelatitudinispalmos,telaqueextensacomplentur.SuperficiesuerosuperiorGH,retrorsumrespicitpaulululum,utanteriorKL,estaequidistanssuperficieipostremaemachinae(utigituraerpremitsuperiorempinnarumsuperficiemquaeaequalisestinferiori,totarota,atquecumeaaliaequaeintramachinamcontinentur,circumaguntur.Namsipinnaeadperpendiculumerigerentur,supramachinaesuperficiem,&secundumEFlongitudinem,sicutuentumexciperent,quemadmodumrotaeaquarum,&uela,tantumimpedimentirotaexsuperiorepinna,quantumimpetusexinferiore.Itaquehacrationefactumest,utaereprementesuperficiemGH.directerotauersareturKL.Curautemetiamsineuentocircumducaturferme,causaestmotusiaminchoatus&acquisitusimpetus,quouersaturmolesadaequilibriumexacteconstituta:utdeanuloaliasdixi.Sed&uentuslicetinferiuscessasseuideatur,Superioremtamenpinnampulsat.Haecigiturdiligentiusexplicasseuolui.Idem.Deartepistoria.Cap.Ii.Panisquidiuincorruptusmaneatconficiendiratio.Uerumutadprincipaleinstitutumreuertar,generalisratioseruandiestexiccatio:Siccataenimdiutissimeseruantur;adeoutpanisbiscoctusperannumquandoqueintegrumseruantur:namque(utaliasdemonstrauimus)omnequodputrescit,propterhumidumquemputrescit.Subductoigiturhumidoaqueo,diumanet.Uerumcumdifficilesithumidumaqueumauferre,quinetiampinguihumidialiquidabsumatur,eofitutminusaliquandonutriathicpanis,quamcommunis:Sed&innauigiishumidoaquaetotussitumcomtrahit,magnaueroexparte,etiamcomputrescit,quamobrem&bis,&terrecoquerecoguntur,autcorruptumedere.ReferuntauteminSauainsula,quaeCCmillibuspassuumaMoluchiisdistat,panemconficiquipertrienniumperdurat:nontamenconstatquarationeidfiat,sedsiadnostraprincipiaresipsareducatur,generalisquedamratiosubducipoterit.Itaque&densum&pinguemesseoportet,&lentoignetostum,immixtisaliquib.quaenaturasuaputredinimaximeobsistunt:Uerumforsanadeammetampertingerenonlicebit,quoniamhicaerhicnosterauttenuiorestauthumidiorIndicoillo,autexaliacausaputrediniinducendaeaptior.Idem,Clibanuscompendiumpecuniaefaciens.Clibanusadcoquendummulta,simulutilisnuncinusuMediolaniconpendiumduarumpartiumetribuslignorumfaciens,quoniamconclususignis,triploefficacioresuireshabet.Quadratamefficiesformamduorumcubitorumfermelatitudine,altitudineuniuscummedioecretalateribusque.Superiusquatuorforaminaampla,rotundapromagnitudinelebetum&patellarum.Superficiemtotamsuperioremintegeaere:Sedubiforaminaadsuntaesexcinde,fientquefrustahaecprooperculis.Ubiergoususeritpatellas&lebetessuislocisimpones.Ubiopusnonestuase,operculumindito,utclibanusnullibirespiret.Subsoliosuperiorecauitasest,ostiolumquequadratum,perquodligna,carbonesqueimmittuntur:alatereueromultolatius,sedhumiliusostiumatqueininferioreparte.Mediosolocratesferreasimplexperquamcinisdemittitur:Constatitaqueostiumperquodlignaimmittuntur,inpartesuperioreesse,reliquumautemininferiore.Coquuntur&uerucarnes,propositiscardinibusalateribuseiusostii,perquodcineresextrahisolent:Namibiprunatorretcarnes,&flammainsuperioresolio,siapteturrotacircumagituerua.Uerumtunccumexhalareeamoporteat,nontantumfitcompendiumlignorum.Cardanus.Deartecoquinaria.Cap.Iii.Carnesutdiuseruenturincoruptae.Carnesueroseruariincorruptas,intermontesIndiaeoccidentalistamdiureferunt,utsuprafidemsit:NamiuxtaCuzcumurbemequospostquartummensemoccisoslicet,adeoesserecentes,acsineodoretetroesse,uelutsinuperessentoccisi.Causamessereornonsolamfrigiditatem.quaequamuismaximasithic,tamencummaiorenontamdiuseruantur.Estigitur&aertenuior&salsus,forsan&cibimediaaliquidcontulerantCorrumpunturenimcarnesinaquaceleriusquaminaere:quiaaertenuiorestsicaeterasintparia.Etrursuseademrationecarodiutiusseruatur,siaereusclauusinfigatur:quoniamuissulphurissiccatillam.Idem.Carnescoctaeutcrudaeuideantur.Carnesquoquecoctaecrudaeuidenturinspersoagninosanguinesicco:Soluiturenim&carniumcoloremmutat.Idem.Carnesutcitotenerescant.Uictimae,caesorumqueanimaliumcarnesperquamceleritertenerescunt,&fragilesefficiuntur,quaeinficopependerint.CuiusrationeminSymposiacispetiuitPlutarchus:Cuminterobsonia.Aristionis(inquit)coquusimmolatumHerculigallinaceumgallumrecentem,tenerumacpenefriabilemobtulisset:tamcitamteneritudinemficoreferebatAristion,contendensiugulatasauesetiampraedurasteneritudinemcontrahere,quaepensilesficoadhaeserunt.Causamadfertquodauram,halitumqueuehementemacdigerentemexpiretficus,quocarnesdesiccanturacconcoquuntur.Idemetiamcontinget,sitriticiaceruoobruantur,autpenitusdemergantur.Mizaldus.Utcarnesimputresseruentur.Siclauusexaerechalcitideconflatussuillis,LiberXui.861coruinisuecarnibusinfigatur,easaputredineillibatas,stipticaexsiccandafacultatediuconseruatPlutarchoauthore.Quodcertaexperientianoueruntmetallorumfossoresquiinscaptensulisuersarisolent:nequeeadere,inquitLangius,haesitabundumfactafideconfirmarunt.Idem.Utdissectacaroiterumcoalescat.Symphytiradices,quaeforisnigraesuntintuscandidae&glutinosaunacumconcisiscarnibusipsiscoquantur,&celerrimeconiungentur,utincisuraenonuideantur.Alexius.Adaccelerandamcarniumcocturam.Suntquiprocompertoscribantmelonisfrustulumollaeimmissum,celeremcarniumcocturamiuuare.Quodetiampraestareaiunturticaeautsinapissemen,autficulneoscauliculos.Mizaldus.Caroannosa&peruetustautcitiuselixetur,&tenerescat.Hippolapathon,anonnullispatientiadictum(Estautemolusculmosumfoliisamplis,acpraelongis,cauleubimaturueritrubicundo,radiceflauescenti)coquaturunacumcarnibusatquoeduliis,&tenerescent,esuiqueaptareddentur.Alexius.Utpauococtusuiuusuideripossit.Necaturpauo,autpennasuperneincerebrumimmissa,autiugulaturuthaedulisolent,quosanguisexeatagutture,deindeusqueadcaudampellisleniterseinditur,scissaquecumpropriispennisatotocorporeadcaputtrahitur,quoabscissocumpellereseruato,cruribusque,pauonemipsumaromatibus,acodoriferisherbisrefertum,ueruassabis,infixistamenpriusperpectusgaryophyllis,inuolutoquecollolineoalbocontinueaquahumectato,neomninodesiccetur.Coctumpauonemexueruexemptum,propriapelleinteges,&utpedibusstareuideatur,uirgulasferreasinfixastabuleadhocfabrefactaspercruranecernantur,percorpusadcaput&caudamadiges.Suntquiadludum&risum,caphuramcumlanaoriindant,ignemqueubimensamfertusiniiciant.Inaurareetiampauonemassum,&aromatibusconspersumbracteisaureislicetaduoluptatem,&magnificentiam.Idemetiamfieridephasianis,gruibus,anseribus,capis,accaeterisauibuspotest.Porta.Utregulusseipsuminuerutorreat.Maximemirandumestregulumauiculam,uetuligneoperquamtenuiinfixum,semetipsumtorrere,&circumuertere.Sedlignumilludexcorylorecenterextractumesseoportet,quodnonadnotauitCardanus.Mizaldus.Utpullusceleritercoquatur.Licebitetiamadmonere,quodnuxiuglanspulloinclusa,illumadcelerem,coctionemperducit.Idem.Anseriamuiuusexcoctus.Sitanas,uelanser,aliudueuiuaciusanimal,sedsedinhocanseromnibusantestat,colloquerelicto,totositimplumiscorpore.sithincindeobuallatusigne&circumseptus,nonarctenesuffoceturfumo:nequeignetorreaturcitius,nonlarge,neimpuniseuadat:intuspassimpocilla,&ollulasaquaeplenas,cuisal&meladiiciatur,ibiquelanceselixatismalissintplenae,&tessellatimdiscoconcisis,ipsetotusliquamineobductus,&laridatusutesculentiorsit,&faciliusdecoquatur,ignemadmoue:festinarenolito,ubicaloreefferuerecoeperit,circumambulando&fugiendo,praesepitignis&iterincludit:Sicimprobusaquamabsorbendo,compescitur.Corcaeteraquemembrarefrigerando,medicamentiuilaxataluum,abstergit,&exinanitur:Etubiinferbuerit,interioradecoquet,spongiacontinuocerebrum,&corhumectato:ubiueroinsaniaferri,&cespitareconspexeris,deficitcordihumidum,depone,conuiuisapponeseuulsissemperpartibusuociferantem,utferepriuscomessetur,quammortuusuideatur.Necuisuiniucundum.Io.Bap.Porta.Muraenaeodemtemporefrixa,elixa,tostaque.Murenamprimopanniattrituexcruciatamueruinfigas&elixas,&frixasquasuispartester,quaterlineisobuoluaslinteolis,inspersoinuinopipere,inelixopetroselino,croco,mentha,foeniculo,&passocontussis,aqua&sale,ueliusculomadeant,frixasoleoadignemuoluiiubebis,fasciculiaspergineoriganisemperhumectando,ubiparsiamfuerittorrefacta,remoue&optimumeritobsonium,epulaturispraebeto.Idem.Utpisceschartafrigantur.Exchartasimplicifrixorumuasefformato,ibioleum&piscesardentibusprunisquibusflammaedesint,imponantur,&citius&commodiusexpediet.Necsuperpondiimodoadderepigeat,quodfortassescissenonobfuerit:SicPipionemexossumreddes.Siexenteratumacriacetopernaturalemdiemsinesbenelotum,&aromatibusrepletum,elixabis,uelascabis,siceiscaret,ossautsimulmandipossint.Idem.Aliud.Atqueeadecausainuentumest,quonampactononsecusquaminsartaginepiscesinchartacoquantur.Chartamseligito,quamuocamuspapyrum,simplicem,erectisquespondisinmodumlucernaeexomnilatereoleuminfunde,&antequamexudetsuperpurasprunasabsqueflammaimpone:Necpenetratoleumrefugiensignem,necardetchartaquianonpotestsiccarioleorepugnante:Ignisuerononsineextremasiccitate,necflammanecmotusattenuarepossuntutignisaccendatur,incalescittamensensimmutatisprunis,atqueitaferuet,quodmirumuidetur,adeoutimpositipiscescoquanturCardanus.Pisciumpraestansconditura.Piscessicoptimeseruabis:Frigescumoleomediocriter,nonperfecte:IndesaleaspergesteliberXui.865nus,sicutsalitinonsint,necinsipidi,foliisquelauri&myrthiinterpositis,postquampaululumsiccatifuerint,incistacollocabis.Idem.Utbonumsinapiparetur.Extemporaneum&generosumsinapicondimentum,ubicunquelocorumfueris,sictibicomparabis.Habeunciasduasseminissinapi,cumsemiunciauulgariscinamomi,quodofficinaecannellamuocant.Utrumqueinpollinemdetritum,&sufficientiacetoacmelleexceptum,inmassamseupastamcoge,&exeapastillosuelsphaerulasfinge,&sole,calenteueclibanodesiccaripermitte.Ubiususexiget,globulumunumexuinoautaceto,uelalioliquoredilue,acdissolue,&habebissinapismumparatufacilem,palatodelectabilem,acstomachoadmodumutilem.Mizaldus.Utbrassicanoncoquatur.RectemihiscripsisseuideturPaxamusexGraecisgeoponicisunus,quodsiferuescenti&ebullientibrassicaepaululumuiniquisinstillauerit,nonampliuscoquetur:Sedsuisuiribusdefuncta,mutatocolorecorrumpetur.Idem.Utollanunquambulliat.Scutumseuoperculumtestudinisfoeminaesuperollapositum,facitutillanunquamebulliat.Idem.Deartepharmacopolarum.Cap.Iiii.Oliuaeutcelerrimocondiantur.Oliuasuiridessicitolibeatparareincidantur,&inaquacalxcumduplocineris,perhorasXxiiii.sinanturtepere:posttepidaquinquieslauentur,indeaquasalsa.Cardanus.Myrteaebaccae,&ficulneiramiutuiridesseruentur.Myrteaebaccaecumcauliculis,&ficulneiramicumfoliisinfasciculosredacti,amurcaquesepultiuiridesseruantur,seduasgypsooblinereoportet:atqueitacondiunturquaecunquespectarepotiusquamedereconsiliumest.Idem.Rhabarbarumutdiuconseruetur.Cerasiquidaliudmedicamentorumuiresseruat,aeremenimprohibet,humectatmoderate.ConstatRhabarbarumnonaliaremeliusseruarietiamadannosXx.IdemAdceramrubeocoloretingendam.[RecipeCeraelib.i.Terebinthinae◉.ii.temporehyberno.Cinnabarissuperlapidempictorumbenetriti.Oleicommunis,sing:◉.i.]Liquefiatcera&terebinthinaadignem,demumremoueatur,&postaliqualemrefrigerationemaddaturoleum,&cinnabaris,benequesimulmisceantur&seruetur.NonnullilococinnabarisponuntMinii◉.ii..iii.proqualibetlibracerae.Alexius.LiberXu.867[RecipeCeraelib.i.Florisaeristriti,Oleicommunissing.◉.i.]Liquefiatceraadignem,&cumfererefrixerit,addaturflosaeris,&oleum,misceanturbene&&uiridisfiet.Quodsihancceramtenacemfacereuoles,addequantitatemterebinthinaesuprascriptamincerarubra.Idem.Alceramnigrocoloretingendam.RecipeCeraelib.i.liquescatadignem,cuideindeaddaturterraenigrae,oleicommunissing:◉.i.misceanturoptimedonecfrigescatcera.Quodsiglutinosamefficeuoles,addeterebinthinam,utanteadictumest.Idem.Addealbandamceram.[Recipe.CaeraequantumuoluerisAquaefontanaepartesii.]Misceantur&calefiantadignem,donecceraliquescat:deindepaululumpermittaturquiescere,donectotaceranatetsuperfaciemaquae:Posteaaccipeuasaliquoduitreum,cuiusparsexteriorsitlenis:&madefacidinaquafrigida:deindeinfundaturferemedietaseiusinceraliquefacta:&extrahecumceraquaesibiadhaeren&permitteceramillaminfrigidari:deindeseparaeamauase:Ettamdiuhocfacias,quoadtotaceraabaquafueritextracta:deindedictamceramtaliterformatamsoliexponas,&roriinmaio:&illamsaepeuoluas:&tamdiupermittatur,donecfiatalbautcerussa.Nonnullitribusdiebusipsamdealbant,seruandopraedictummodum,quandosolinmaioricaloreest:Etquiaceraillasubtilisest,faciliterqueacalorepossetliquefieri,aspergendaestaquafontanabisindie.Idem.Deartefabrili.Cap.U.Horologiaabsquefune.Stantprofunerotae,inquibusdammolaesuperpositae,limacisfigura,denticulisXxui.quibusdametiampluribus:Abhisdenticulatusaxis,quitotamagitmachinamcircumagitur.IdalterorotaestdenticulisXlviiiinimodispositis,alteriquerotaeimplexis,utcummolaenixuquaeinimoestcircumuertitur,aliatotidemdentibusimplexaetiamcircnuolutatotammachinamsecumducat.Cardanus.Uasaquaenonfrangentur.Docuithaecetiamuasaproliquandismetallisconficere:Namexarietiscornibus,praecipuesummitate,&ossibusincineremredactis,pistilloquesubactisfiunt.Siuerosmirinautsummitatesceruinicornu,uelmandibularumLuciiignitasacinacetoextinctasbisautteraddideris,nequefrangenturuasa,necmetallumeffugiet:addunturhaecintus&ubiquenecombibat,sedinimopraecipue.Idem.Seraquaesubquocunquenomineclaudipotest.LiberXui.869literis,necsubalionominequamcausaeratreseraripoterat.Orbisprimumeratsolidus,atqueexaduersolenis:parteanteriorecanalisexcentrorectusprominebat,incuiusfastigiocochleamasculabreuiserat.Hanclanellusconstruxit,septemconstabatimage37Huicinmargineorbisaliusestcanalismanis,rotundus,magnitudineaequalis&aequidistans:atqueexaduersoduaelineaeparuaelimbumdistinguunt,Hislineisseptemdictionislitere.orbiculoscircumagendoaptandoue,edirectoponidebent,eoordinequemseruareinstituisti:utnomenexempligratiaseptemliterarumsitSerpenssinguliorbesedirectospaciiduarumlinerumsuamliteramimage38image39constituent,utuelclaudiuelaperiripossit.Eruntenimseptemorbesinmarginealphabetumhabentes,quorumunumproexemploinmarginedescripsi:auttotidemnumeroquotusestliterarumnumerussubquoclaudidebet.Inmediocirculuslatus.totidemdistinctusspaciis,quotsuntinmargineliterae.Totidemquoqueorbiculidentati,quotsuntordinesalphabeti.Hosintertiafiguradenticuloadiectodescrisiuelutinquartampartemorbiumsecundaefiguraeposteriorem,cumspacioinorbiculomedio,cusdenticulusparuiorbisinfigatur.Manifestumestenimsicincircumuersosecundoorbe,simul&tertiumsecumtrahi,&tamennonnisifixaliteralocosuounusalteriautiungipoteritautLiberXui.871auelli.Cumconclusafueritsera,circumagunturorbesabsqueimpedimentoutsicnominisratioconfundatur.Idem.Arcaquaepecuniasreconditabsqueindicio.Nemoignoratmateriameferro,crassitudinemtabularumessenecessaria.Tumuerousitata,duplicemarcaefundum,autelateribusarculas,&reconditascriniolaabditosquerecessus,quaeomniasagacemuirumhaudfallerepossunt,cumcrassitudinempartium&lateruminuicemcomparauerit.Itaqueinlateribus,uelangulisdecliuiorelocoforamenaperiturexiguumintusuerocauitasestintabulaquantamuolumus,imopluresincludunturpecuniae,&cumcortocompleturcauitas,indetenuissimaligniscobe,&albo,ouilocusquapatetclauditur,utetiameumquiclauseritfallat.CardanusAliudadidem.Tabulacauitatiobducituritaarcteutrimanonappareat.Infrustoquodamoueripotestcochleaparuaemetallofoeminaincluditur,eiqueclauussuperponitur:aliiilliconsimilesperarcamcertoordinedisponuntur,cumreserandusestlocussublatoclauocochleamasculaintruditur,frustulumquetabulaeauellitur.Semperautemmeminerisutlociinanitas,cumquidpiamimposueris,neresonet,cottouelaliaresimiliimpleatur.Pluresetiamsiclatebrasfacerepotes.Idem.Aliudoptimumutnihilmelius.LiberXui.872aptatistabulaefirmiteriunges.Subseraautlamiminaostiolasintcauitatum:Seramautfereaslaminasquibusarcaeintegumentumannectitur,clauisincochleaeformamimage40cumreserareuolueris,ferrumhabensutalatereuides,incuiusextremocauitassit,quaecapitaclauorumfirmiterapprehendat,sicutreuoluiseramautlaminamabarcedisiungipermittant.Oportetautemutopussitstabile,clauissubigerecochleasfoeminasquaeclauosarctesuscipianteasquearcaelaterisubbracteisdictiscollocare.Inarcisetiamquaetelaintusobducuntur,multialiimodisolentexcogitari:Sedinuniuersumdandaestopera,utuelomninolateatforamen,utprimoexemplodocuimus,uelutfirmissimopraesidio&solita,bracteaabscondatur.Sicetiammagislatebit,&osculosolubilisarcaeinsertistabularumcapitibusintegantur.Idem.Seramirabilis.Nonminorishoceratindustriequodmihinonitapridemoblatumest,seraegenusinusitatumquidemquocaeterisforteminuscommodumuideatur,seduisucertenoniniucundumobingeniososeiusartificiiductus.FerreaeratfistulaAdigitossexautplureslonga,cuiadfixumeratregulumBinstarfalcistortuosum,&itaquidemadhaerensutinforamenadfistulaelatusexcisum,exalterasuipartepossetinseri,uicissimquesiquandoaperiendaessetsera,educi.Neuerosineclauisadminiculoaquouisaperiretur,cuneusDeacrassitiequamfistulaeferretcapacitasinfistulamGduabuscuspidibus,EFinduoansae,seurepagulimododescriptiforaminaintrudebatur.Cuspidesautemexutroquelaterepinnuliserantinstructae,quaeubiforaminapertransiissentextendebantur,atqueitaneccuneusextrahi,necrepagulumsoluipoterat,nisiclauisauxiliopinnulaeconstringerentur,quocuneiexitumimpediebant:EaueroclauisFalioquamusitatomodoconfectaerat:Instarenimbacillioblongaexistens,infistulamexalteraparteHingerebatur,duobusqueinapiceinterstitiis,Iicuneipinnulascomprimebat,eaquerationerepagulum,demptocuneo,facileextrahebatur.Portaeutadomesticissolumaperiripossint.Sedadmechanicaredeo,describamusautemduosmodosquibusconstruipossuntseraeportarum,utadomesticissolumpossintaperiri,abaliisminime:utexhisinnumerabilesuariosqueabhispossisexcogitare.SitigiturAannulusG,iunctusbaculoferreossolidoBC,anulusaliuCD,incuiusmedioBCcircumagitur(quiarotundusnecanuloiunctus)intrapostesest,Aautemextraprominet;ConuenitautembaculusipsiCD,DEceroestlaminaferreaiunctaannuloCD,utcircumactoanuloeleueturimage41perseautemspontedecipat,deciditautemFuncumferreumalteripostiinfixum,GHparsianuaeinquaanuli.ItaquecumAcircumduciturnonmouerCD,tumpropterpondusDE,tumquiaannexusbaculusnonestipsiCD.CumueroG,Himpellitur,uehementerEadhaeretF,ideoquenonpotesteleuariDE:CumautemmediocriterB,adhaeretCD,eleuaturannexumCD,&DElamina,aperiturqueporta.Igitur&trahendouehementer&nonmouendoimmohilismanetDE:Mediocriterautemmouetur,atqueitainterimmobiliaextrema,mediummobilemanet.Cardanus.Aliusmodushocsubtilior.A,annulusextraportamprominens,iunctusquebaculo,quiintraportamannuloBiungitur,ipseBiungitursuperiusalterbaculusC,itautcircumagendoAcircumducatur&C,prominetautemCaliquantoultraposteminterius,itautsicircumuoluatur,noncadatsupraDE.EstautemDElaminainfixapostiGHcumclauoitautdeciderepossit&eleuari,quiaforamenperquodclauoDintruditur,laxiusest:DeciditauteminPuncum,utpriusalteripostifixum:Hoctotumartificiumligneatabulaconcaua,quaemotumrepaguliminimeimpediatpostiGH,affixeintegitur,sicut&inaliisquaeoccultaesseuolumus,quianonsuntomniaimprobomundocommunicanda.Trifariamigiturdecipiturinhacconstructione,quicompositionem&usumignorauerit:primumquodcuminaliisDE,sitannexumB,circumuertisolentasinistraindextram:Hicautemuersauice,quiaaperiunturualuaeeoquodCdeprimitD,&itapropterhypomochlioneleuaturE:SecundoquiacumCpromineatlongiusaportaquamDenisiretrahaturAnoncadetCsuperD,&itanonaperietur.Tertioquiasinonstatimaperiaturporta,CdescendetinfraD,&Erursusconcidet,quoniamClongitudouixextenditurultraD.Exquibusquartumsequiturquodnisifiantduomotuscontrarii,nonpoteritianuaaperiri.OportetenimtrahiutCdecurtetur,&impelliutaperiatur:quosduosmotuscontrariossimulefficereinsuetisnonestadmodumfacile.Idem.Instrumentumquoueruacircumagunturminimoigne.Ferrealaminalateribuscaminimuroutrinqueinfigitur.Ineaestforameninquocuspisflabellaimage41ferreiuersatilisintruditur.Flabellumtenueest,&abimotympanumhabetdentatum,cuiuscuspisalteraparumobtusainfigiturforaminisuperioriclaui,&ipsaineouersatilis.Ineodemclauoiuxtaforamensuperiusaliudestforamenalatere,cuiintruditurcuspisalteriusferreaeuirgae,cuiiuxtacuspidemqueestinclauo,rotaferreacumdenticuliscircumducta,sicutdenticulitympanoinferantur,&ipsacuspisuersatilis,utexaduersapartequaeincluditurannulo:iuxtamediumligneumcircunduciturtympanumexcauatummultiscirculis,quorumcauitatibuscatenacircumactaferrearursuscircumambitcirculumferreumcircumdansueru:utquotfuerintcirculorumcauitatesintympanoligneo,totetiamsintcatenae,totidemqueueruaquibusinserantur.Itaergofit,utfumoflabellumquodquasialisinaequaleredditur,acquasiinclinatumconuertatur,quotympanumrotamcircumagit,quaecatenamobinaequalitatemsecumagens,conuertitrotamueru.Tantaueroinaequilibrio&adperpendiculumflanteflabello,uertiturfacilitate,utetiamsineignemodouerunonadsit,etiamtympanumcircumagatrotamsibiinsertam,nonobscuraratione.Namsubcaminoaerinclusus,cuminarctumferaturuimhabet,utaliasdecryptisostendimus.Indicioquehocestaeremsursumferri.Atqueeomaximehoccontingit,cumleuisfueritmachina&benepolita,&caminispaciumcircaflabellumundequaqueconclusum,utminimumrespiret.Camininomine,utclariusintelligerer,quemadmodumetiamalibilicenterusussumpromeaquapolleoauthoritate:LiberXui.877dicidebere:agiturflammapotiusquamfumo,proptermotumuehementem:aprunanequaquam.Ueruaquoquerotundaesseoportet,eapartequainsidentmacrotripodictus,angulariaenimnonfacileuertuntur.Idem.Mensaequaeduplicantur.NoncontemnendaestmensaeconstructioqueamesaepiusinBelgicaGandauimaximeuisaest.nonignoransfocumlatine,autfumidumoperculumrectiusimage42image43Sumaturquadratamargouelutiquatuorcubitislonga,totidemqueautpaulominuslataAB,inmediohuiussitsecundumtransuersumCD,tabulalatadodranteaffixaclauismargigini,atqueineademduoforamina,inquibuspaxillipossintintrudiinfradescendereacfirmari,columnaequatuorincapitibusmarginis,&iuxtaillasquattuorforamina,singulasingulisnoneregioneimage44image45intersepositainlateribuslongitudinis,sedtantointerualloutseserepagulamutuononimpediant.Ipsaueroforaminausqueadmarginissuperficiemattinguntquadrata&profundaaclatapromagnitudineextremitatumrepagulorumquaeipsisinseruntur.Namomniarantumprofundaessedebent,quantumestaltitudominimarepagulorum,seuutextremaeorumquibusinserunturforaminibusadunguemexomniparteconueniant.SubtabulaCDtignumcollocaridebet,inquoinncisuraeprofundaequatuoriuxtamagnitudinemrepagulorumquapartelatiorasunt,lataeetiamadmodumeorumutipsareciperepossintcumintruduntur.EstpostmodumtabulalongaElataqueadunguenquantummargoAB,&duoshabetpaxillosquiintrudunturCDforaminibus,itauteleuariacdescenderepossit,locomouerinonpossit,eaqueperpetuosuperstatmargini,nisisiquisuelitaliaexcausaeamauferrepaxilloseleuando.PorrotabulaCdsupermargineminsidet,eleuatqueprosuacrassitieEtabulamamargine,dumrepagulaextenduntur.DemumfiantduaetabulaeF&GaltitudineaequaliexactetabulaeCD,tuminter,longitudineueroaclatitudinetanta,utadunguemcompleantspatiacircaCdipsiusmarginis,adeoutCD&F,&GsimuliunctaeaequenturE,hisrepagulabina&binaclauis,&glutinofirmissimesubaffigantur:repagulorumuerolongitudoaequalissitABlongitudini,latitudoquantacauitatuminmarginequibusexcipiuntur,altitudoetiaminextremitatibusaequalisadunguemcauitatibusmarginibus,sedsensimabutroqueextremouersusmediumaugetur,adeoutaltiusmediumsitextremisadamussim,quantumestcrassitiesCD,FGtabularum,quasaequalesessesupposuimus:Inmedioquoqueeiusmaximaealtitudinisduoutrinquetuberaprominentalateribus.Quibusexpositisostendoremperfectamesse.Cumenimextremorepagulorumaduersomarginiintruseris,mediumeorumcauitatisubiectaetrabisinsidebit.CumqueF&GconueniantspaciiscircaCD,nonexcedentlimbumnecdeficient:EtquiaaltitudoF&GtantaestquantaCD,fietunaquasitabulaextribuscompositaCDFGuniusaltitudinis,cuisuperinductaEeffigiemquadrataetabulaereferetatquesolidae.Cumueroexerisrepagula,quilatiorasuntuersusmedium,ideoexcedentcauitates,sensimqueeleuabunttabulamEquaeobpaxillospatiturseeleuari:nonenimconiunctaestcumCD:&eousqueeleuabitur,doneclimbiinterioresF&GcadentextraE:tuncenimEcadetsuperCD,&F&Gilliconuenient:retinebunturautemproptertubera,neampliusextractaerimamlatioremrelinquantcumE,necpoteruntdecidere,quiarepagulorumextremacontinenturaCDtabula,cumadilliusmediumperueniantexacte,utdemonstratumest:necaltiorespossuntessequamEauthumiliores,quiadifferentiamediirepagulorumabextremis,estsuppositaaequalisaltitudiniGD:Igiturrepagulaeleuabunttabulas,quibusaffixasuntsupramarginemadquantitatemaltitudinisCD:CumigiturEsuperstet,CDeritadlibramentumEcumFrg,quoderatdemonstrandumManifestumestautem,quodcumuoluerisreducererursusF&GsubE,quodoporteteleuarecapitaEutrinque.Utarcaecoloremnantiscanturpulchrum.Ligneasupellexquamamurcadeterseris,&expoliueris,colorisgratiamacsplendoriselegantiammiramcontrahet.Mizaldus.Arcaenefumouicientus.Lignaeademamurcamacerata,autdelibuta,nullofumitaedioexardescent.Idem.Circuliferreiomnibusuasisaccommodi.Compendioestreifamiliaris,siferreisuinculisuasauinciantur:Naminsingulosannossumptusestfermeexoctauaparte.Uerum&ferreicirculiquandoquefranguntur,ligneiautemfrequenterdummustumferuet.Remediosuntcirculiferrei,quiomnibusuasisconueniunt,quosMediolanieGermaniadelatosuidi,iuxtatemplumbeatiAmbrosii.LiberXui.881Eorumimage46talisest,circulorumferreorumportionesquasimaximorumuasorum,adeoparumincuruataeiunguntur,flexilibusfibrilisuelutinodis.Itaquefibularumauxilioadeoincuruanturutetiamminimisutribuspossintconuenire,inquibusdamharumsuntclauiexterius,prominentesalteramedietate,alteraforaminaquibusclauialteriusportionisexcipiuntur,itafitutmodoproductimagnumexplicentcirculum,modocontractiparuumsedmultiplicem.Extremaiungunturcochleamascula,quisimplicisoraminiaduersaepartisquasiannuloinclusaacprominenseaparteinseriturquaprominetfaeminaecochleeminimecirculorumportionibusiuncti,seduectiferreo,aquocircumductaconstringitcirculum,uttotumidquolaxio:estauferatur,utroqueinsecoactouinumeffundinonpermittat.Cardanus.Utarmacaelentur.Mirasubtilitasestincaelandisarmisdequapartimaliaspartimnuncetiamdicetur.Modusergoaliuspicem,oleumlini,&thurismodumcoquunt,inspissant,illinunthocquoduocantuernicem:depinguntstyloquoduolunt:deindeimplentlocum,exquouernixerasaest,aquaseparationis:cuiadditumsitargentumsublimatum&aerugo,&intrauigintiquatuorhorascaelantfiguramadeopulchreinferro,utnonmeliusinceraepossitfingisigilla.Idem.Aciescultrorumutdensareddatur.Aquaexcontusislumbricisperpannumexpressa,&succoraphaniequisportionibusmixta,usqueadeoduram&densamredditaciemcultrorum,ensium,&alioruminstrumentorum,quaebisautterdumcudunturinillaextinctafuerunt,utferrumaliudacsiplumbumesset,facileincidant.AcceptumaquodamParisiensimachaeropaeo.Aliter.Aciem,gladii,ensis,uelalteriusinstrumentiprestantissimamadhuncfaciesmodum.Mitteinlibramunamlotiiadolescentulorum,tantumfuliginis,quantummanuprehendipotest,additisquatuorunciisoleilini.Confusaomniasimulferueant:&dumintercudendumincandescitgladius,ensis,uelquidaliudadscindendumparabile,inhocmiscellaneorumdecoctointingatur,&utartisest,probetemperetur.Abeximioquodomachaeropaeo,Mizaldus.Arma&instrumentaquaeuisferrea,autchalybeautabaerugine,&ferrugineuindicentur,acsplendidamaneant.Illinanturacetoaluminimixto,autcerussauelceruimedulla:namhaecoleopraestantiorahabentur.Sedomniumpraestantissimumfuerit,acutilissimum,siplumbiscobemtenuissimuminplumbeoautferreomortariodiligentersubegeris,additopaucooleodespica(quodultraconceptumscopumadodorisgratiamplurimumfaciet)&eouelutiunguine,ferrum,autchalybemilleueris.Hocmodoetiamperaquas,&uaporosumaerem,armaquaeuisabomniaeruginis,&ferruginislabeimmuniaportabis.Exquodamarmorumperitofabro.Nauiculaspontemobilis,acsuiremigiiauthorEademratiouolantisauiculaeest.Materiaexiuncimedullaparabilis,uesiculisamicta,autpelliculis,quibusauribractratores,atquefoliatores(sicenimlibetnunc)utuntur,necnulisobuoluta:ubisemicirculusrotamunamimpulerit,motumpraestabitaliarum,quibusalaeagitabantur.Scaliger.Lucernamirabilis.Hacrationelucernamirabilisexcogitataest,turrisformaundequaqueconclusa,soloqueforamineDcontenta,perquodoleumipsuminfunditur,donectotaimpleatur:Solidaestexstanno,cumqueconnuertitur,utinferiusiacet,oleumeffundiperDnonpotest.Namsieffunderetur,quodestinC,descenderetgrauis&uacuirationeadD:&quodessetinB,adC:&quodessetinA,adB:igituruacuuminArelinqueretur.NeigituruacuuminArelinquatur,manet:quareetiaminBoleum&inC&nD:nihilergoeffunditur.Sedquonampactoimage47igiturdumaccensoellychnioinFoleumconsumatur,perEcanalemexipsoDexirepotest,itaqueaduacuirationemrursusperuenireui-deturnecessarium?Siueenimtrahaturcalorisuiseuspontedescendatoleumquamtumaduacuirationemattinet,nihilinteresseuidetur.Attamenexperimentumedocet,arderequidemlucernam,&sicsensimuacuamreddi:sponteautemoleumnequaquamdescendere.Causaigiturest,quodigniscalefaciendorariusactenuiusefficitoleum:idrariusfactumintumescit,&perDforamenexuberat,leuissimaqueeiusparsinterimascenditadsummumlucernae,ubiAscripsimus:quaecummultoaererefertasit,locumaerecomplet,acsicsensimaugetur,dumoleumeffunditur.Quamobrem&illuddiligentercauerenecessariumest,necanalisDEF,iustobreuiorsit,autellychniuminFmaius:Xui.885scit,adeo,uteffundatur.HacrationeexcogitaruntAthenienseslucernamanteMineruesimulachrumquaetotoannoarderet.namutroquemodooleumnimiscaloreceleriusintumeliberNamABCDspatiumauctumeratiuxtamultitudinemdierumanni:commodiusforsanfueritsisuberecraticulaeferreesustententur.Ideoqueinuasemaximeoleumeffusum,perseueranteflammaellychniisufficietintotumannum.Utueroperseueretflammaellychniumcomburinondebet.TalefitelinoCarpasio,hocenimnonuritur:autelapidumcrustatorumfilis.CardanusdeSubtilitate.Lucernatotumannumdurans.Nuncmodo,quoniamdelucernaloquutisumusquaeinferiusosculumhabet,quoelychniumfouetur,demonstremus,nonidobiter,sednecessariotaleessedebere,sidiuturnalucernaessedebeat.Namsiinsupremapartesitosculumlucernae,utoleumabsumetur,magisetiamelongabiturignisaboleo,quarenecbeneardebit,neceritdiuturna.Quodsisubere&ferrodescendatutinlampade,durabitequidemplus:sedsioblongafueritlapas,abscondeturignissubuitro,neceminebit,luxqueobtusaerit.Siuerolatalampas,obumbrabitlumen,diuturnatamenessepoterit.Hacigiturrationelucernamprototoannoconstituemus:faciemuslucernamA,quaetantumcaimage48piatolei,quantumsufficitprounadie.HuicsexcuplomaioremfaciemusB,iungemusqueipsiAexsuperioreparte.IpsiuerosexcuplumfaciemusCagglutimantesipsiBsuperiusfirmiter.IpsiquoqueCfaciemusDsexcuplamcumsextante,quameodemmodoadiungemusipsiC.Sitquetoramachinabeneundiqueconclusa:suppeditabitqueoleumtotoanno,perpetuoardenteellychnio,&illustrante.CardanusdeUarietate.DeSecretisPigmentariorum.Cap.Ui.Caeruleumtransmarinum,absquelapidelazuli.Sumitoargenticumaquaforticalcinatiunc.i.SalisAmmoniacidrach.duascumdimidia,acetiquantumsufficit:Misceantur,&aliquandiurelinquantur,donecmateriainfundoresideat:deindecumacetumeminet,sensimauferatur:materiaueroreliquainfundorelicta,ponaturincucurbitamuitream,optimeobturatamperdiesuigintiquinque,&habebisIndicumsiuetransmarinumcaeruleumpulcherrimum.Alexius.Coloruiridisadscribendam,&miniandum,eiusdem.Accipeflorisaeris,lythargyrii,argentiuiui,singulorumquantumsufficit.Terantur,&misceantursimulcumurinainfantismasculi,&habebiscolorempulcherrimum,smaragdosimilem,nonsolumadminiandum,sedetiamadscribendum.Aduiridemcolorem.Recipeflorisaerisprobecontriti,quantumsufficit,croci,capillosquatuor.Ponanturinacetofortissimo,addendosuccirutaetantundem:deindecumpanniinurinapriusimbuti,moxqueinumbraexiccatifuerint.bisuelterinsuccotinguntur,deindeinumbrasiccentur,&eruntperfect.Alexius.ColoruiridisSmamagdosimilis.Accipeoleicommunis,uellini&clari,◉.i.Aluminiscontriti◉.dimidiam.Misceantur,&inollaponanturadignem,donecalumenresoluatur:deindeaddaturflorisaeris,inleuissimumpulueremcontrititantum,utapraedictooleoinollategatur:moxoperculosuperposito,auferaturabigne,relinquaturquesicperocto,ueldecemdies.Quofacto,rursusteraturoptime,addendoaliquantulumaquaeresinaesifieripossit,&eritcolorpulcherrimus,itautnaturalismaragdopersimilisexistat.Idem.Modusefformandiomnisgenerisfrondesuirides,utnaturalibussimileshabeantur.Sumitofrondesuirides,quaruminpraeposterapartemaioresuenaslignoaliquocontundito,moxsequenticoloretingito,quihuiusmodiest:Accipeoleicommunis,uellini,uelalteriusrei,quaefumumcreat,quantumsatisesseuideatur,accendaturinlucernaollasuperposita,uttotumfumumrecipiat.Quodcumfactumfuerit,adhaerensfumusdiligentercolligatur,atqueoleo,ueluerniceliquidacontemperetur,fiatquetinctura,quacontusaparsfrondistingatur,cumpannolinteo,uelbombyce,moxsuperchartamduplicemloceturparstincta,comprimendoleuitermanu,uelpannoaliquo,quochartatingiqueat.Frondemoxdexttesublata,chartamegregietinctaminuenies,adminimamusqueuenulam,itautprorsusnaturalirespondeat.Quodsihancuiridicoloretingereuoles:Accipeacetiacerrimi,florisaeris,pastaeuesicae,singulorumquantumsatisest,coquatur,fiatquecoloruiridis,quachartaformatatingatur,atquehocmodopoterisefficereuariapulcherrimaquibuscubiculaintrinsecusobducipossint.Idem.Ebur,&ossaquenisuiridecoloretingenda.Sumeaquamfortemquatantumaerisquantumfieripoteriterodatur.Ineaossa,quibusformisuisumerit,elaborata,pernoctaresine:&itauerossmaragdoscoloreimitabuntur.Mizaldus.Adrebusruboreminducendum.Erythrodonum,uulgorubiatinctorumdictum,issapecudumrubenti,&sandycinocoloreimbuit,sidiesaliquotdepastaesintoues,etiamintactaradice,quaerutilaexistit.Reseasimiliterperspicipotestincarnibushuiuspecoriselixis,&assatis.Namrubicundaeapparent,sicutietiamouaindecoctoeiusradiciselixata:putamineenimrubellononminushincuestiuntur,quamsicumramentis,&praesegminibusbrasilianilignipercoctaessent,uelcumradicibusanchusae.Idem.Modusporandicoloresexomnimetallorumgenere.Accipelapidemlydium,optimecumouialboconuitum,&fiatliquor,quoscribe,acsuperliterasducito,ueladfricatoaurum,autquoduisaliudmetalum,&coloremeiusrecipiet.Alexius.Liquonaureusadscribendum,&ferrum,lignea,uitreauasa,ossae,aliaqueauroobdutenda.Ouumrecensnatumalteraquepartefractumaliquomodo,utalbumenauferriqueat,sumito,atqueimpleargentouiuo,&saleammoniacopuro,atquecontnto,itautduaesintpartesargentiuiui,&unasalisammoniaci.Quodcumimpletum,&lignoaliquomateriabenemistafuerit,cooperiaturforamenoperculosuo,deindecera:deindedimidiiouicorticesuperadditis,ponatursubfimoequinoperuigintiquinquedies.Quodeindeablato,habebisliquoremaureumelegantissimum,adscribendum&pingendumquoduis.Quodsinimisdura,spissaquemateriafuerit,aquagummimisceatur,&molliorerit.Idem.Liquoraureussineauro.Sumitosucciflorumcrocirecentium,uelsidesit,crocicontriti,auripigmentioptimi,&lucidisingulorumpartemunam.Misceantur&teranturcumtellecaprino,uellupipiscis,quodmeliusest:deindecuminuasealiquosubfimopositumaliquandiusteterit,auferatur,&conserueturliquoradscribendum,&pingendum,&habebisaureumcolorempulcherrimum.Idem.PannusUiolaceus.adpingendum&scribendum.Accipegranorumebuli,maturorum,&contusorumquantumsatisest,relinquanturinlocoaliquocalidodonecputrescant:deindealiquantumcontundantur,succusquesubpraeloexprimatur:deindesumitocalcisuiuaescutelamdimidiam,ponaturincatinumaliquod,superinfundendotantumaquae,donecadduasueltresscutellasaquaeemineat:deindesensimaquacolata,pannilinteimundi,subtiles&uetereseahumectentur,atqueinumbrasiccentur.Quofactoaluminisaliquantuminaquacommunicoquatur,postpannossupradictasiniicito,&bulliantaliquandiu:deindetuminumbrasiccatifuerint,insuccumpraedictumbisterueimmergantur,&inumbrasiccentur,collocandosuperretealiquodaequaliter,necolorusquamdiffluat:&siceruntpittaciasiuepecciolaecolorataeinlocoaliquoapuluere,aerequeremotoseruanda.Atquehicestuerusmodustingendipittaciaquolibetcolore,tamadminiandumquamadscribendum,queminsignisminiaturnomineEuangelistasempertenuit,&probauit.Idem.Effigies&imaginessolidaepulchrae.Corneamembrana,exqualaternaefiunt,cumglutinaepisciummundo,informassubigituraqua,figurasqueeffingit,omniummaximenudepuellae:roseumenimcoloremfacilecombibitcandorepellecido:Necsoluitureacompagoigneictu.Uiuasresertformas,tumfloresuarios,herbasquemixtiscoloribus,utnonpaucihocsoloartificiouiuant.Cardanus.ColorcaeruleusIndicus,siuetransmarinus,perfectus.Accipelapidislazuli,optimi,idestmarmorei,&colorecaeruleo,&uenulisquibusdamaureis,subuiridibusqueprobetincti(talisautemest,quiaccensostandiu,doneccandescatpositus,deindefrigidus,nonfriatur,seddurusatquecaeruleocoloreuehementertinctusremanet)◉.ifrangaturinfrustaparua,&ponatursupercarbonesaccensos,randiudonecoptimecandescant,deindecumacetodistillatoextincti,exiccatifuerint,cumsequentiaquasuperlapide,cinnabarismore,cerantur,quaesthuiusmodi.Recipe,Aquaefontanaemensuramunam,melliscrudialbiunc.ii.misce&coque,despumandooptime,deindecumabigneablatum,atquefrigidumfuerit,addesensim.&nonaffatim,tantumsanguinisdraconis,optimetriti,utnucismagnitudinemreferat,deindecoleturperpannum.Uerumanimaduertendum,neaquanimisrubra,nequenimislucidasit,sedmediosehabeatmodo,nempesituiolacea,clara,itautcoeruleuscolorassumatuiolaceumcolorem.Deindedictumlapidemsicpraeparatum,cumhacipsaaqua,tenuissime,cinnabarismore,perhoramautampliuscontere,moxinuaseuitreolato,&patenticollectum,repone,&sicceturinumbra:deindetenuissimumpulueremredigeserueturqueinpannislineis,densecontextus,strictecolligatum.Quibusfactis,fiatpastillus.[RecipeResinae}Colophoniae}Mastichis}Oleilini}Terebinthinae}Ceraenouae}{sing◉ii]Terendaconteranturinpulueremtenuissimum,misceantur,&coquantur,donecconsectumsit,miscendocontinue,confectumautemdeprehenditur,siexeogutta,inaquamfrigidaminiecta,manibushumidisnonadhaereat:deindesiccalidum,perpannumrarum,inuaseaquafrigidapleno,coletur(namfrigidumfluerenonpotest)tandiuinaquasinendum,donecconcretumfuerit:tunceximatur,sicceturque,&misceaturcumpraedictopuluerehocmodo:Pastillusiamdictuscuminpartesminutasredactusfuerit,ponaturinaeneouase,stannoillito,ignisubiecto:ubiferuereincipit,statimamygdalarumamararumolei◉.i.infundito,simulqueferueant,nondiuhocfacto,pulueremexlazulilapideinaliouaseparatumhabes,adquemsitaliquiscumbacillo,miscendocontinue,dumtuinpulueremexalterouasemateriampaulatimeffundis:idquefaciendum,donecoptimemistafuerint:quaedeindefrigefacta,manibusoleopriuslotis,tractentur,&subiganturbene,&fiatpastainformapanis,&serueturinuasealiquouitreo,perdiessaltemdecem.Quumautemcoeruleumextrahereuoles,sumitolixiuium,exuitiumcineribusparatum,atqueitacalefactum,utmanibustractarisinelaesionepossit.Tumpastillumsume,atqueinuaseuitreatopone,inquodtantumlixiuiiinfunde,quantumsatisuideaturibi:pastillummanibuslenitertractato,subagitatoque,doneccoeruleumexire,atqueapparereuidebis:quouisolixiuiumipsumcumcoeruleoinuitreatumuasinfunde,deindecumrecentilixiuiocalido,inaliouaserursusagitato,actractatoutprius,atquesicsemperprocedendo,atqueiterando,doneccoeruleumtotumexierit.Uerumnotandum,quodesingulislibrisoptimilapidislazuliunciatantumunaamittitur,remanentqueundecim,nimirumperfecti◉.u.mediiiii.ultimiitidemii.Puriatqueoptimi,uncia,quaeutminimumduobuscoronatiscumdimidioaestimatur,mediiuno,unimi,tertiacoronatiparte.ExtractoautemIndicoprorsustoto,similitudinemdiligenterattende,utsimilesimilitripartitoadiungas,utdictumest:deindelixiuiopuro,singulaspartesperseeluito,mutatisrasis,donecpurae,atqueapastillisordibusrepurgataeoptimefuerint:tuncinumbrasiccatoincubiloclauso.Hocfacto,sumitoaquaeuitaepoculumunum,ineaquealiquantulumuerzinioptimimacerato,eademaquaIndicumaspergatur,&siccetur,idquefacitotriduum,utIndicumtotumeiusaquaesitparticeps,atqueitacolorabiturbelle,eritqueoptimum.Condanturinscorteissacculissingula.Alexius.Modusparandilaceamcocineam.RecipePurpuraetomentum,lib.i.coquaturinlixiuio,doneccoloremassumat:lixiuiumdeindecoletur,&experimaturbeneomnissubstantia.Quodsitomentumadhuccoloreessetinfectum,coquaturrursusinaliolixiuio,utprius:deindeomnelixiuiumsiccoloratumponaturadignem,&nonbulliat,cuiaddanturaluminiscontriti,atqueinaquacalidadissoluri,◉.u.coleturinuasealiquouitreo,superinfundendoaquamcalidam,idquefiattandiu,donecnonampliusrubra,sedsinecolorelucidaomninoeuadat.Quofacto,colorincolatotorioresidenseximatur,atqueinumbrasiccetur,&seruetur.Idem.Adossauiridicoloretingenda.Calcisuiuaefrustummagnumponaturinaquafontanaperdiemunum:sequentidielignoaliquo,circameridem,acdemumuesperinistacoletur,&serueturadusum.Interimtamensumitoossa,quaetingendasunt,&inaquacommuni,inaquaalluministantumdissolutifuerit,utdissoluiqueat,coquito.Quaecumoptimeiniamdictaaquacoctafuerint,eximantur,siccentur,&aliquomodoinsuperficieradantur:deindeponanturinsupradictamaquamcalcisuiuae,adiunctoflorisaerisquantumsatisest:coquanturbeneomniasimul,demumextrahantur,siccentur,&fiantindequaeuoles,opera.Quodsiaquacalcisdesit,urinamsumito,quaeaequebonacensetur.Idem.Aliud,adtingendaossa,autebur,uiridicolore,utsmaragdiuideantur.Sumitoaquamfortem,quatantumaeris,uelorichalci,quantumfieripotest,erodaturineaossa,priusinformasuarias,utuidebitur,elabora,pernoctemunamposita,sinantur:atqueitauerossmaragdoscoloreimitabuntur.Quodsiinsupradictaaqua,argentumaerisloco,dissolutumfuerit,tantomeliuserit.Idem.Adossa,rubro,coeruleo,uelaliiscoloribustingenda.Primoossainaquaaluminis,utsupradictum,coctaesseoportet:deindeaquacalcis,uelurinainpromptuexistat,inquibusponaturuerzinum,uelrubrica,uelcoeruleum,uelaliuscolor,unacumossibus,&coquanturbene,&sichabebisossa.quouolueriscoloretincta.Idem.Pulcherrimum,adlignatingenda.Uarie,quibussubrilignariiutuntur.admensasconficiendas,uariistessellis,&figurisinsignes.Manesumitostercorisequinirecentis,&adhuchumidicumstramine,quantumsatisest,supraquodlignaaliquatransuersacollocentur,cuisubiicitouasaliquod,liquoremrecipiens.Quodsiunodietantumquantumsatisest,extrahinonpossit,altero,&tertio.&quartodiecolligas,donecsatisesseuideatur:deindecoletur,addaturqueinsingulasmensuraseiusliquoris,aluminis,&gummiArabici,singulorumfabaeinstar.Ineoliquore,quosuolescolores,temperabis,uariaqueuasafacies,siuarioscoloreshabereuelis.Hiscomparatis,frustalignoruminuasis,utlubet,condes.eaqueadsolemuelignempones:postubiutiuoles,frustaaliquaextrahito,reliquasinito.Namquodiutiusinuasismanent,eomagiscoloremmutant.Etsichabebislignauariecolorata,aliaclariora&dilucidiora,aliamagisfusca,aliamedia,quicoloresnullaeluirationepossunt.Idem.ModusconficiendiHebeni,utuideaturnaturalis.Omnisgenerisligna,Hebeniformamacquirerepossunt,praesertimdura,quaesuntlucidiora,utbuxus,cedrus,morustamalbusquamniger,quaelignaomniumsuntadhocopuspraestantissima,quamuisnigermorusaptior.Sumitoitaquehuiusgenerisligna,atqueinaquaalumniosapertresdies,ueladsolem,uelpropeignemponito,uttantumcalefiat:deindeinoleocommuni,uelsesamino,inquouitrioliRomani,sulphuris,singulorumtantum,quantumauellanaerespondeat,coquitoaliquandiu:namquomagiscoquuntur,eoetiamnigriorafiunt,modonenimiumcoquantur.Namtunc&ambusta&fragiliafiunt.Riteautemcoctasifuerint,nilpulchriusdesiderariposseuidetum.Adpellescoeruleocoloretingendas.Sumitogranaebuli,uelsambuci,quantumsatisesseuideatur,coquantur,primumunganturpelles,&lauenturoptime,postexprimantur.Hocfactosumesebuliuelsambuciacinos,eosqueinaquainquaalumensitliquefactum,coquito:moxeademaquapellessemelinficito,&siccato,rursusquetingito,&aquafontanalauato,atquecultello,abauersaparteaquamabstergito.Quodcumfactumfuerit,rursustingantur,supradictocolorealiquosiccenturque,&coeruleocolorepraestabunt.Idem.Adpelles,rubrocoloretingendas.Pellespriusunctae,lote,expressae.utsupra&expansae,ponanturinaqua,inquacoctafuerinttartarum,sal:deindecumexpressaefuerint,additopraedictaeaquae,cineriscancrorumustorumquantumsatisest,eaquamoptimefricenturpelles,posteaaquacommuniabluantur,&exprimantur.Hisfactissumitoradicisrubiae,q.s.est,cumaquatartarimistae,quafricenturpellesbene:deinderursusadditocinerecancrorumustorum,fricentur,lauentur,&exprimantur.Quodcumterfactumfuerit,lauentur&exprimantur,deindelignobrasiliotingantur,praesertimsinondumsatisrubereuideantur.Radicesrubiaecumaquacalida,inquatartarumfueritcoctum,contemperandaeerunt,&pernoctemrelinquendae:deindeaddendumaliquantulumaluminisexuinifaeceparati,uelcatini,inaquadissoluti.Possunteriampellespurpuraetomentotingiinlixiuioferuenti,&cocto,&tractocoloreeruntpulcherrimae.Idem.Aduiridemcolorempelibisinducendum.[RecipeSpinaeceruinaeAluminissing.q.s.est.Aquaefontanaetantum,utdigitumunumemineat.]Misceantur,&semelefferueant,deindecumcolatumfuerit,pellespriusunctae,lotae,&siccataefricenturoptime,dictisaciniscoctis.Quibusfactis,rursusaluminecontritofricentur,deinderursusstercoreouinocombusto,atqueinsupradictamaquamposito,posteaiterumgranis:quaecumdeincepsaqualotaeacsiccataefuerint,bispraedictocoloretingantur,&eruntperfectae.Ilem.Aliter.RecipeSpinaeceruinaeacinosmaturos,contundae:deindeinaqua,aluminetemperata,coquequantumuolueris,quabistinganturpellespriusunctae,lotae,&expressae,quaecumexiccataefuerint,tinganturcoloreflauo,exligustriaciniscoctisinaquaaluminosa,&paucocroco,&eruntpulchrae.Idem.Adpellestoeruleocolare,aliomodotingendas.Pellestantumcorticibusuuarumnigrarumfricentur,donecuiolaceaefuerint:deindeIndicopulueresuperaddito,rursusfricentur,lauentur,&siccentur.PotestetiampuluisIndicuscumuinorubrocontemperari,uteopellesloraetingantur.Idem.AdPellesrubrocoloretingendas.Pellesbenelotae,deindeingallapositae,perhorasduas,atqueexpressaetingantursemelcolorescotano,quiinaquaaluminosaunacumerisflorefueritcoctus.Quibusfactis,inunganturpellesbisuerzino,cumlixiuiococto.Uerumsipelles,damarumpellesimitantes,tingereuoles,inlixiuioscotanuscoquenduserit.Idem.Aludadpelles.uridicoloretingendias.[RecipeAcinorum}{Sambucicontusorum{Ebulicontusorum{Spineceruinecontusorumsing.q.s.est.Aluminisquantumuolueris,Misceantur,&primograna,ligustriacini,inlixiuiosemelferueant:deindeaddeacinosebuli&sambuci,quaecumsemelquoquebullierint,coctaauferanturabigne:quibusfrigefactis,fricenturpellesgranisprimo,deindeouinostercoreusto,demumaquasupraditaacinorumlauentur,cultelloqueexaduersoabstergatur,&pellessiccentur.Quodsisatistinctaenonfuerint,penicilloiterumtingantur,additopuluereIndico,utperfectioresreddantur.Idem.Adhircinaspellesuiridicoloretingendas.Sumitohirci,autcapraepelles,pumiceexpolitas,deindeoleoinunctas,demumlotasAdhec,inaquacalidacolata,inquagallarumtritarumunc.i.uelii.positaesint,fricenturbene:deinderelinquantursicperhoramunam,demumeximantur,exprimantur,&expandantur.Hisperactis,sumitoacinosSpinaeceruinaemenseIuliocollectos,quumsuntuirides,hossiccatostenuissimeterito:aluminiscontriti,insingulaspelles◉.ii.cumdictopuluereligustriacinorummisceantur,superinfundendoaquamcalidam:deindefrigidafactainfundatursuprapelles,manucoloremimprimendo.Quibusfactis,addaturaliquantulumstercoriscapraeusti,&contriti,&rursusfricentur:moxlauentur,aquaquecultello,utsupra,abstergatur,&expandantur.Deindesumitoligustriacinosbenematuros,eosqueintegrosinaquaaluminosacoquitoaliquantulum,quaunacumacinisfrigefacta,manufricenturpelles,&cineredictorespergantur,aquaacinorumcalidacontemperata,lauentur,&cultelloabstergantur:deindeubisemelaquauiridipenicillotinctafuerint,siccentur,&eruntperfectae.Quodsiobscurioremcoloremuoles,quumacinos&alumencoquis,addepuluerisIndicialiquantulum,tenuissimecontriti.Pellium,efloribusliliorumtinctura.[RecipeFloresliliorum,coeruleorum,recentesAcinosSpinaeceruinaearidosAlumen]Teranturomnia,&misceanturcumpaucaaquafontana,&seruenturinuasealiquomundo.Deindepellespriusinunctae,&lotaetinganturcumacinis&cinere,utdictum:deindelauentur,aquaquecultelloabstergantur,&siccentur.Quofacto,tinganturpellescumpraedictocoloreinuaseseruato:deindefricentur,corrugentur,leuigenturquesecundumartem.Idem.Adossasceruleo,nibraquecoloreinfcienda.Cumomniaossaalba,praesertimcornucerui,tingipossint,sumantureaquaeplacuerint:quaecumpriusfuerintparata,&formataadusum,coquanturaliquandiuinaquaaluminosa:deindeeximantur&siccentur.Quibusfactis,sumitoflorisaeris,sericaprini,singulorumquantumsatisest,misceantur,&simulcumossibusinuasaliquodaeneum,coopertuminfimo,perquindecimponanturdies:deindeauferantur,&eruntpulcherrima.Quodsiproserourinamsumas,optimefeceris.Porrosirubraefficereuoles,addecinnabarim,uellaccam,&ponanturinuasaliquodligneum,autuitreum,&nonaeneum.Idem.LiberXui.901Adtingendassuillassetasautaliahuiusmodiquibusuestesmundantur.Sumitosetasbenelotas:deindeinaquaminquaalumencoctumfuerit,tandiuimmittito,donecaliquomodocoloremsubflauumassumant.Deindecaperubiaetinctorum,contritae,quantumsatisest,ponaturinaceto:deindeinaquaadignem,cui,postquamferuerecoeperit,infundantur:quaecumaliquandiucoctaefuerint,auferanturabigne,relinquanturque,donecfrigidaeeuaserint,deindeeximantur,&eruntpulcherrime.Idem.Adtingendassetasflaus,ueluiridi,uelcoeruleo,uelaliocolore.Setae,cumpriusfuerintlorae,&inaquaaluminosaconctae,scotano,&crocotingantur,siquidemflauahabereuelis:uelsuccoacinorumsambuci,autebuli,autliliorumcoeruleorum,sicoerulea,uelaerisflore,siuiridia.Atqueitahisadhibitis,factoquepericulo,anarrideantcolores,setasuariiscoloribusinfectashaberepoteris.Idem.Purpurinaefaciendaemodus,quocolore,aureuscolor,adpingendum,&scribendumconficitur.[RecipeStanniigneliquefacti,lb.i.cuiadde,siabigneremotumfuerit.Argentiuiui◉.uiii.uelx.miscendocontinue.Sulphuriscontriti.Salisammoniacicontritising.◉.i.]Misceanturomniaoptime,&teranturinmortario,uellapideo,uelligneo,nonaeneo:deindeponanturincucurbitamuitreammagnam,digitosduos,supramateriamlutoinductam,&coquanturinfornace,primoigneperquamlento,deindeaucto,miscendoaliquandiubaculo,donecflauumcoloremassumant.Quofacto,auferaturignis,&deferuescerepermittantur,&sichabebispurpurinampulcherrimam,aureocoloreinfectam:quepostlixiuioteritur,&urina,uellixiuio,adiunctocrocipusillo,eluitur,aquaqueegummitemperatur,utinfraclariusdicetur.Idem.ModusparindaelaccaeeUerzino.Sumestomenti,cuiusuisgeneris◉.i.Coquanturinlixiuiisextariisduobus,donectomentuminaquamdissoluatur.Quodcumfactumfuerit,ponaturinuasaliquodligneum,uellapideum,adiiciendosensimaluminiscontriti◉.i.ligneaspatulacontinuemiscendo,deindeetiamaquaefrigidaesextariisduobussensiminfusis,insacculocoletur,&materiainsacculoresidua,inuaseuitreoseruetur.Quibusfactis,sumitolignibrasiliiincisi◉.i.coquaturinsextariolixiuii,donecdigitusunuseuanescat:deindefiatcolatura,cuiaddegummiArabicicontritiunc.i.&coquaturiterum,donecmediusdigitusabsumatur.Moxadiungitomateriaminuitreouaseseruatam,&miscetooptime,deindecoletur,&eximatur,exeoquequodincolatoriorelictumest,fiantpile,atqueinumbrasiccentur,&eruntperfectae.Idem.ModusparandiTabulasalbas,deletiles,inquibusscribiturstyloaeneo,cuiusmodisuntlibelli,quiinGermaniafiunt.Xui.903Gypsimundi&cribratiquantumsatisestcaliberpies,&cumcollaceruina,autaliadissolues:quodcumexiccatumfuerit,radatur,utpolitumfiat,&&lucidum.Quibussicsehabentibusrursusutpriusdissoluatur,&radatur:deindesumitocerussaeintenuissimumpulueremredactae,&cribratae,quantumsatisest:misceaturcumoleolinicocto,&fiatunguentum,quoillinanturtabulae:quaecumbeneillitaefuerint,siccenturinumbraperdiesquinqueautsex,deindepannoaliquoinaquaintincto,deindeexpresso,expolianturtabulae,&sicrelinquunturperdiesquindecim,autuiginti,donecoptimesiccentur,quibusadscribendum,delendumque,quodscriptumfueritutitor.Idem.Scriptoriaerubricaeratio.[RecipeLignibrasilii,minutimincisiunc.i.CerussaeAluminis,sing.◉.ii.]Terantur,&misceantur:quibustantumurinaesuperinfundito,doneccooperiantur,relinquanturquesicpertresdies,miscendoquotidieterautquater:deindecoleturperlinteum,ponaturqueincatinoaliquouitreato,uelmortario,&siccenturinlocoaliquo,abaere&soleremoto&seruetur.Quandoautemadscribendumutiuoles,aquagummitemperataconficito.Idem.Adpellesinaurandas,quibuscumalia,tumperistromata,&aulaeafiunt.[RecipeOleilini◉.ii.UernicisColophoniesing.◉.i.Crocicontriti◉.s.]Misceantur&coquanturadignemtandiu,donecgallinaepennaimmissa,deindeextracta,uideaturusta:deindeauferantursubitoabigne,addatur,quesensimaloeshepaticaeinpulueremredactae,◉.i.miscendocontinuebaculoaliquodextre,nenimioferuoresubleuetur.Namcumsubleuatur,subitoabigneauferendaerunt,quousqueresideant:deinderursusadignemponenda,coquendaquetandiudonecoptimepermistafuerint:posteaauferanturabigne,&cumaliquantulumquieuerint,coletur,&serueturinuasealiquo.Quodsiprocrocosumasalborumliliorumcroceosflosculos,optimefeceris.Caeterumsipellesauroobducereuoles,obducanturprimofoliisargenti,uelstanni,cumouorumalbo,uelgummiArabico:deindepraedictounguentoinungantur,&subitoauricoloremrecipient:deindesiccenturadsolem.imprimendoformas,uelpingendo,&eruntpulcherrimae.Idem,Adtingendasericacoccineocolore,quodChermesinumuocant.RecipeSmegmatisduri,&rasi,quantumsatisest,dissoluaturinaquacommuni:deindeimponantursericapannoaliquolinteoraroinuoluta,&coquantursimuladignem,persemihoram,mouendoaliquando,neuasiadhaerescant.Quibusdeindeexemptis,&lotisaquasalsa,deindecommuni,sumitoproqualibetlibrasericorumlibramunam.autplus,aluminisinaquafrigidasufficientidissoluti,inquamsericaperse,absquepraedictopannoiniicitoperhorasocto.Quodcumfactumfuerit,eximanturserica,&lauentur,primoinaquacommuni,deindesalsa,atqueiterumcommuni,quibusposteasubitoincacabopositis,unacumsequentibuscoccigranis,quodinhuncmodumsehabet.Recipeinsingulislibrisserici,chermesi,siuecoccicontriti,&cribrati◉.iii.autiiii.bulliantintantaaquacommuni,donecsericumcooperiaturadquatuorautsexdigitosaddesimiliterinsingulassericilibras,unciastresgallaruminpulueremcontritarum.Quodsigallaedesint,addelocogallarumarsenicicrystallini◉.s.prolibraserici,quodcoloremperfectioremreddit,nisiquodtamaqua,quameiusuaporessuntualdepericulosi.Quandoautembullireincipit,tuncsericumitapraeparatum,utsupra,iniicito,&coquitoperhorasquatuor:deindecumexemptumfuerit,sicceturinumbra,&eritperfectum.Idem.ModusparandiUerziniquatuorcolorum.RecipeUerziniquantumsatisest,coquaturinsufficientiquantitateaquae,usqueadconsumptionemtertiaepartis,ueldoneccolorpulchereuadat:deindeablatoabigne,inquatuordiuidaturpartes,quarumunaperseseruetur,&eritroseicoloris:alteraeadiungaturparumaquaecalcis,&eritpunicei:alteraeaddaturparumlixiuii,&erituiolaceicoloris:ultimaedeniqueadiiciaturaliquantulumaluminis,&uinifaecis,&erituiolaobscurior.Uerumcumhaecadduntur,uerzinumtepidumesseoportet.Idem.Uerzinumrubrum,aliomodo.Sumitomensuramaquaecommunis,cuiadditotantumcalcis,utnucismagnitudinirespondeat:deindecumsicperintegramnoctemfuerintrelicta,sumitoUerzinirasitantum,utaddimidiamuasispartemperueniat,cuisuperinfundaturaquacalcis,colata,quaecumperquatuorhorassteterint,coquantur,donecdimidiaparseuanescat.Quodcumritefactumfuerit,auferaturabigne,&sensiminaliuduasinfundatur,utcolortantumauferatur:cuideniqueaddaturaluminiscontritiparum,nempetantum,utcicerismagnitudinemreferat&seruetur.Quodsiadscribendumutiuelis,addealiquantulumaquaegummatae.Siueromauiscolorempuniceum,adiicitolixiuii◉.iii.plus,minusue,&eritperfectum.Admolendumsiueterendumaurum,adminiandum&scribendum.[RecipeFoliaauri,quotuolueris.Mellistresautquatuorguttas.]Quibusmistis&contusis,serueturinuaseosseoaliquo,quo,siadscribendumutiuelis,additoaliquantulumaquaegummatae,&eritoptimum.Aliter.RecipeFoliaauri,uelargentiquotuolueris,ponanturincatinouitreo,terso,inquodigitotantummacerenturcumaqua,donecoptimemaceratafuerint:deindeimpleaturaquacommuni,&misceantur,relinquanturquepersemihoram.Quibusfactissensimauferaturaqua,ita,utauruminfundoremaneat,quodsiccetur,&serueturinuasecooperto.Quandoautemadscribendumutiuoles,additoaquaegummataeparum.Idem.LiberXui.907RecipePurpurinaequantumuolueris,ponaturincatinocumurina,autlixiuio,digitomiscendo&macerandobene.Quodcumfactumfuerit,impleatururina,uellixiuio,&relinquatur,donecresiduumfaciat:deinderursusmaceretur,mutandourinam,uellixiuiumtoties,donecaqua,uelultimaurinalucidaeuadat:deindesensimcoletururina:materiaeueroreliquaeaddaturparumcroci,aquaegummatae,&fiatliquoradscribendum,miniandumque.Idem.CompositioquaeSisauulgodicitur,inquaaureaebracteolaeexpolitaecollocantur.[RecipeGypsioptimiBoliArmeniAloeshepaticaeSaccharicandidising.◉.s.]Terantursingulaperse,quibusalterumsuperalterumcollocatis,addaturparumzibetti,uelmellis.Adaurumponendum,simplexcompositio.[RecipeGypsioptimiAloeshepaticaeBoliArmenising.part.i.]Redigantursingulainpuluerem,&contundanturcumouorumalbis:deindecolentur.Quodsinimiumessetfortis,addeaquamcommunem.Aliter.Sumitoaquaegummataeq.s.est,quasolaaffigaturaurum,uelincartapergamena,uelcorio,&eritperfectum.Ualentetiamalbaouorum,lacficuum.Adaurum,innigramateriareponendum.Sumitofumumexlucernis,quotinganturnigra:deindesuperaddaturaurumcumaquagummata.Marmorautlignum.quomodoauroobducenda.[RecipeBoliArmeniOleinucum,sing.q.s.est.]Contundantur,&pinsentursimul:deindequandoaurumobducereuoles,uideasneliquornimiumhumidus,autnimiumsiccusconspiciatur.Idem.Adliterasaureas,sineaurofaciendas.[RecipeAuripigmentiChrystallising.◉.i.]Rediganturinpulueremsingula:deindemisceanturcumouialbo,&fiatliquor,quoscribatur.Idem.Utliterasargenteasabsqueargentofacias.[RecipeStanni◉i.Argentiuiui◉.ii.]Misceantur,&liquescantsimul:deindecumaquagummatacontundantur,&scribe.Idem.Utliteraeuiridesfiant.Sumitofoliarutae,exquibussoccumexprimito,cuiadditoflorisaeris,croci,singulorumparum,contere,cumutiuolesaquagummata,utere&scribe.Utliteraealbaescribantur.Sumitolactisficuumq.s.est,&inuasealiquouitreoponitoadsolem,persemihoram.Cumueroutiuoles,aquamsumitogummi,&misce,&scribe.Ubiscripseris,totapapyrusatramentotingendaerit:deindecumexiccatafuerit,pannoaliquolinteooptimefricanda,utliteraecumficuumlactescriptae,auferantur,spaciaqueillaalbaremaneant.Nameolacteeffectumest,quominusspatialiterarumatramentotingerentur.Similiterualentetiamouorumuitella,modocumaquacontusa,fiatliquor,&scribatur:deindecumatramentotinctaintegrapapyrus,atqueexiccatafuerit,fricenturliterae,uelpannoaliquouelcultello,&remanebuntliteraealbissimae.Idem.Liquoruiridisadscribendum&pingendum.RecipeFlorisaerisquantumsatisesseuidetur,ponaturinaceto,donecliquefiat:deindecoleturperpannumsubtile.Quodcumfactumfuerit,superlapideporphyriteteraturoptimecumaquacommuni,addendoparummellis.Deindecumbenesiccatumfuerit,rursussuperlapideporphyrite,cumaquagummiteratur,&reseritperfecta.Ceruleiparandi,aliaratio.Coeruleumcummelle,utaerisflos,conterendum,sedpurgandumnonest.Temperaturautemouialboagitato,autglutinisaqua,&nongummi.Aquahaecglutinis,fitexuiscerumglutinelucido,&liquefacto,&colato,utexgummisolet.Cinnabarisparandimodusadscribendum.Cinnabari,cumsuperlapideporphyriteoptimeaquacommunicontritum:deindeexiccatumfuerit,ponaturinuasaliquodosseum,ueluitreum,urinaquesuperinfundatur,relinquaturquesicaliquandiu:namfundummateriapetet:posteaauferatursensimurina,atquerursusrecensaddatur.Quodcumocties,autdeciesfactumfuerit,optimepurgatumerit.Quibussicsehabentibus,sumitoouorumalbaoptimeagitata,&inaquampuramdissoluantur:eamaquamsupercinnabarimeffundito,uttransuersumdigitumemineat,rursusquesimulagitato:deindecumresiduumfecerit,auferanturouorumalbasensim,rursusquerecentiaaddantur,fiatquehoctoties,quotiescumurinafactumfuit.Hocquidemnullaaliarationefit,quamutfoetensilleodor,exurinacontractuseuanescat.Hisomnibusfactis,addanturalbuminaouorumrecentia,misceanturoptime,&fiatliquoradscribendum,&pingendum.Caeterumhicliquorinuasealiquoobturatoseruanduserit:deindecumquishocutiuolet,lignoaliquomiscendusseruaturetiamdiutissimeincorruptus.Aquafortis,adSerica,marmora,pannosquelinteosinaurandos.Sumitoglutinumexpergamenoconfectum,quoillinaturtelasericaleuiter,neaquaillapenetrarequeat.Quofacto,sumito:[CerussaeBoliArmeniFlorisaerissing.part.i.]Misceantur,&rediganturinpulueremsuperlapideporphyrite,&fiatpuluis,quiponaturinollamaliquamuitreatam,addendosandarachaeliquidaetantum,quantumsatisesseuidetur,adignemadmodumlentumnebulliat.Caeterumsupermarmora,glutennoneritponendum,sedtantumfortisaqua.Idem.Libriauroquomodoobduciqueant.[RecipeBoliArmeniadnucisquantitatem.Saccharicandidiadcicerismagnitudinem.]Rediganturinpulueremtenuissimumsimul:deindeaddanturalbaouorum,misceanturoptime,contundendo.Quofacto,sumitolibrumoptimeligatum,&subpraelo,cumouorumalboillitum:deindecumexiccatumfuerit,illinaturpraedictacompositione,&siccetur,friceturquebene,utpolitum,leuequefiat.Quumautemauroeosobducereuoles,aquacommunipriushumectentur:deindesubitoaurosuperposito,bombycepraemanturleuiter,&exiccati,denteleuigentur,atqueferrofrigidoformaeimprimantur.Idem.Adconseruandaouorumalbaincorruptaadcinnabarimparandum,aliosquecoloresabsquearsenico,resperpautisadmodumcognita.Sumitoouorumalbarecentia&integra,quibussuperinfunditoincentumoua,tertiasacetipartes,sinitoquesicadhorasuigintiquatuor:deindecoleturperpannumlinteum,subtile,nefranganturouorumalba,relinquanturquesicperdiesocto:quaecumdeinderursuscolatafuerint,seruenturadusum,inuasealiquocooperto.Aquafortisadfloreseffigiandos.[RecipeGummiAmmoniacipart.iii.Arabicipart.i.Misceantur,&ponanturinaceto,donecmollescant:deindecontundantur,colentur,&seruenturadusum.Idem.aliteradidem.[RecipeGummiammoniaciunc.i.Arabiciunc.iii.]Ponanturinacetoperhorasxxiiii.donecmollescant:deindeaddemellisflaui,admagnitudinemnucis,alliimundati,&contusicaputunum,aloeshepaticaeparum:misceantur,&coquanturaliquandiuinaceto:deindecoletur,exprimatur.quebenesubstantiaomnis.Quodsiuideaturliquidius,coquaturdenuo,doneciustamconsistentiamacquirat,&serueturinuasealiquouitreo.Quandoautemutiuoles,tinganturea,quaeauroobduciuelis:deindecumexiccata,&orishalitucalidohumectatafuerint:subitoaurifoliasuperponantur,acpenicillo,seubombyceapplicentur.Modusquidamhactenusignoratus,sedfacilis,molendiauri,uelargentipulcherrimicoloris,quodexpoliri,&gummiillustraripotest.Sumitofoliorumauritantum,quantumuolueris,ponanturincrucibulum,ueltestamadignem:deindesumitoargentiuiuiquatertantum,&similiterinaliumcrucibulum,ueltestamponaturadignem,sednonprope,uttantumcalefiat.Auriuerofoliatandiuadignemrelinquenda,donecrubescereincipiant,sednonliquescant.Quibusfactisauferanturabignecrucibula,&misceaturargentumuiuumcumaurifoliis,miscendoaliquantulumsimullignoaliquo:deindesubitoinscutellamaquaeplenaminiiciantur,&fiatmalagma.Uerumsialiterfacereuoles,foliaauricumargentouiuo,superlapideporphyriteconterantur,donecoptimefuerintmista,atquecontusa:deindebis,terueaquacommunilauentur,quodsiparumaceti,uelsuccilimoniorumaddas,optimefeceris:nammeliuscitiusquepermiscentur.Itaquehocmalagmaquocunquemodoparatum,sumito,atqueperpannumlineumnonrarumexprimatur,utparsaliquaargentiuiuiexeat:uelexprimaturperdamae,siueagnicandidampellem,quodmeliusest:deindequodinpellehaesit,conteraturcumsulphureuiuooptimepriuscontrito,tanto,utdimidiammassaemensuramnonexcedat.Quibusfactis,ponaturinuasealiquoferreoadignem,optimecooperto,ibiquerelinquatur,donectotumsulphurcombustum,&quodrelictum,flauumfuerit:deindefrigiduminscutellaeaquaeplenatotieslauetur,donecauricoloremsumat,&serueturadusum.Quandoautemquisutiuolet,addattantumaquaerosarum,uelcommunis,inquagummiArabicidissolutumsit,quantumsatisest:haecmisce,&fiatliquoraureus,adscribendum,&pingendum.Quocumscriptum,pictumquefuerit,fricenturliterae,dentealiquoleuiter,quodcumaliomolitoauro,quoomnesferepictoresutuntur,fierinequaquampotest.Caeterumhocsecretoueterumquidamusisunt,utinquibusdamueteribuslibrisuiderelicet.Ueruminpoliendo,animumadhibereoportet,utetiampapyrosuperaddita,fiat:deindeetiamabsquepapyro,praesertimliterisnonritelucentibus.Idem.Adgummifaciendum(quamUernicemuocant)pulcherrimumaddictumaurumillustrandum,&omniaaliaopera,coloribusinfecta,&sinecoloribus.RecipeBelzoinum,interduofoliapapyri,contritumoptime,idqueinampullaponito,actantumaquaeuitaesuperfundito,utadtres,autquatuordigitosemineat,crocicapillosquinque,autsexcrassecontusos,uelintegros,&relinquaturperunum,autduosdies.Quodcumfactumfueritcoletur,quocumoperainaurataillustrareuolueris,penicilloeaillinies,&fientlucida&pulcherrima.Haecmateriacitosiccatur,atqueinmultaduratsecula.Quodsiargentifoliaconterereuoles,facito,utsupradictumest,nisiquodlocosulphuris,salaccipiendumerit.Quaesigummioperaillustrareuoles,sumitomedullaebelaoini:nempepartesillasalbasinmediobelzoiniconsistentes,quantumsatisest,addendotantumaquaeuitae.quantumsupradictumest:crocumautemnonadhibebis.Hocgummipossuntilliniriuaria,siuepicta,siuenon,utmensae,capsae,praesertimexhebeni,autnucumligno:itemcoriasiueauroobducta,siuenon:quoniamnonsolumlucidaefficit,uerumetiamcoloresconseruat.Praetereacumstatimexiccetur,nequepulueres,nequealiassordesadmittit,quaeuelpanno,uelcaudauulpinaabstergi,atqueauferrinequeat.Modusterendi,siuemolendiauriuelargenti,facilis,quoperitioresartificesutuntur.Sumitofoliaauri,quaeinscutellaaliquauitreacumiulapiorosaceoconterito,&miscetodigitomedio,utoptimemisceantur:deindesuperlapideporphyrite,autmarmoreopositis,rursusprobeconterantur,addendoaquamsensim:postauferatur,atqueinscutellamcolligetur,lapidebenelotoaqua,utritecolligipossit.Quibussicsehabentibus,aurumbenedigitolauetur:deindecuminfundoresiduumfecerit,aquasensimauferridebet,aliaquesuperinfundicalida,acdenuolauari,hocquetotiesfaciendum,doneciulapium,lauandoprobeablatumfuerit,aquaquedulcisampliusnonapparuerit.Posteaexiccatumaurum,inuasealiquouitreosupercineremcalidampositum,tandiusinendumerit:donecoptimecalefiat:atquecoloremsuumnaturalemrecipiat:quofactocontempereturaquagummi:&fiatliquoradusum.Idem.Liquoraureusfocilis,&nonmultiprecii.RecipeCorticesarantiorumflauas,&abinterioribusoptimepurgatas,&contusas,sulphurisflaui,&lucidiinpulueremredacti,quantumsatisesseuideatur:misceantur,conteranturquebenesimul,&ponanturinphialamaliquamuitreaminlocohumidoperdiesocto,autdecem,quedeindeablataadignemcalefiat,&fiatliquoraureusadpingendum&scribendum.Idem.Aliudadinaurandaquaeuismetalla.[RecipeUernicisliquidae◉.i.TerebinthinaeOleilinising.unc.i.]Misceanturomniaoptime,&serueturadusum.Atramenticonficiendimodusoptimus.Sumitogallarumoptimarumintresautquatuorpartesincisarum,uelleuitercontritarumquantumuolueris,quaecuminoleopauco,aliquantulumfuerintfrixae,ponanturinollamuitreatam,superinfundendouinialbitantuus,utadquatuor,uelpluresdigitosemineat:deindeaddegummiArabicicontritilib.s.uitriolicontritiunc.uiii.misceantur,&ponanturadsolemperdiesaliquot,miscendoquotidie.Posteacumaliquantulum,&adsufficientiamcoctafuerint,coletur,&eritperfectum.Caeterumfaecibusrelictisrecensuinumaddipotest:deindecoqui&colari,hocquetotiesfieripotest,quotiesuinumnonampliusafaecibustingitur.Hisquidemuinissintmistis,addanturgallae,gummi,uitriolumrecentia,utsupra:deindecumrursusadsolemposita,demumquecoctafuerint,multomeliuserit,quamprius.Quoenimsaepiusiterenturhaec,eoetiammeliuseuaditatramentum.Quodsiatramentumspissius,quamparesseteuaderet,addaturparumlixiuii,&fietfluidum.Siueronimiumessetfluidum,addaturgummiArabicum.Caeterumgallasparuas,crispas,durasesseoportet,quemadmodumuitriolumcoloriscoerulei:gummipraeterealucidum&friabile.Idem.Atramentipuluis,quemquisqueproficiscenssecumferrepotest,modoaquaueluinocontemperetur.Hicetiampuluisredditatramentumperfectius.Sumitonucleospersicorum,uelarmeniacorum,uelamygdalarum,siuedulcium,siueamararum,&ponanturadignem,doneccandescant,auferantur,&seruentur.Quofacto,sumitoresinaepiceaequantumsatisest,ponaturinuasaliquod,uelollamadignem,&cumcandelauelcarboneaccensafuerit,cooperiaturcooperculoaliquo,itautspirare,nonextingui,sedfumusoptimerecipipossit:deindecumresinaomninoconsumpta,uasaquefrigidafuerint,abstergaturfumusinoperculohaerens,&seruetur.Quodsiquistantumlaboris,proconficiendofumosumerenollet,ematabiis,quiimpressorumatramentumconficiunt.Dehocitaquefumosumitopart.i.puluerisnucleorumaccensorumpart.i.uittioli,part.i.gallarumfrixarum,utsuperiusdictum,part.i.gummiArabicipart.iiii.Rediganturinpuluerem,cribrentur,&misceantur,fiatquepuluisincorioseruandus.Quandoautemutiuoles,sumitohuiuspuluerisparum:cuiaddealiquantulumaquae,ueluini,uelaceti,&miscebene&utitor.Atquesichabesatramentumrepentinum,quodquisquesecum,absqueeffusionispericuloferrepossit.Quodsihicpuluisaddaturatramentononbono,perfectissimumreddetur.Idem.Atramentumparatufacile,nequemagnoprecio:praetereanonsolumadscribendum,uerumetiamadlibrusimprimendosaptum.RecipeEiustincturae,quacoriatinguntur,quantumuolueris,fellissepiarum,quantumsatisest,misce&fiitatramentum.Uerumsimeliusefficereuoles,adiungitopraedictumpulueremexilliacarbonibus,uitriolo,galla&gummi.Hocetiamatramentolibriimprimipoterunt:praesertimsialiquantulumuernicis,&oleiliniaddatur,utliquidius&tenaciusfiat.Caeterumatramentumproimprimendislibris,exsolofumoresinaeconficitur,utsupradictumest,addendouernicisliquidaequantumsatisest,&coquendoparum,fiatatramentum,uelliquidius,uelspissius,utresipsaposcereuidebitur.Namhyemeliquidiusaestatefirmiusessedebet.Quodsiliquidiusefficereuoles,addeplusoleilini:siuerodurius.minusolei,&plusfumi,meliusquecoque.Uerumduriusatramentumelegantioresefficitliteras.Quodsirubrumatramentumconficerecupias,locofumisumitocinnabarisoptimecontriti,quantumuolueris:siuerouiride,aerisfloremaccipito:sicoeruleum,utpaucisretroannisutebantur,sumitocoeruleumGermanicum,uelenchaustumuitreum,quodUenetiishabetur.Reliquafiant,utincommuniatramentodictumest.Idem.Liquoradscribendumtantocandorepraestans,utpapprumuincat,ineoquelegipossit.Sumitoquorumcorticesoptimelotas,easquesuperporphyrite,uelmarmore,cumaquaconterito,&inscutellampositassinito,donecinfundomateriaresideat:quofactosensimauferaturaqua,materiaqueuelperseueladsolemsiccetur,serueturque.Quandoautemutiuoles,accipitogummiammoniaci,exemptoflauocortice,quantumsatisest,ponaturinacetodistillato,pernoctemunam,donecdissoluatur:deindecoleturcuiaddaturaliquantulumpraedictipulueris,&fiatliquoromniumalbissimusadscribendum&pingendum.HocetiamliquoreprimariaquaedamfoeminaItalaadfaciemdealbandamutitur,proptereaquodabsqueullaaliqualesionecutis,&dentiumitafaciemalbamreddit,utnonillita,sednaturasicesseuideatur.Uerumsiadfaciemutiuelis,liquoremmultorariorem&tenuioremesseoportet,utmeliuspenetrare&durarequeat.Caeterumsiadhunceffectumaliquantulumtalcicombusti,utsequentilibrodocebitur,addideris,optimumfeceris.Idem.Puluisabstergensatramentimaculas,uelliterasscriptasinpapyro,quaeresscituestpulcherrima,atquecommodissima.[RecipeCerussaeoptimecontritae,Lactisficuumsing.q.s.est.]Misceantur,&fiatmassa,quaecumexiceata,deinderursusimbutalacte,atquesicsexiesfactumfuerit,fiatpuluis&seruetur.Quandoautematramentumuelliterasapapyroauferriuelis,sumitopannumlineum,aquaimbutum:deindeexpressum,ponatursuperatramentum,uelliteras,tandiu,donechumectasint.Quodcumfactumfuerit,puluispraedictussuperaspergatur,&relinquatursicpernoctemunam:deindemanecumpannoaliquolinteosiccofriceturleuiter,quofacto,papyrumcandidissimamuidebis,&adscribendumaptissimam.Quodsiomninodeletumatramentumnonesset,itereturutprius,&fierinequit,quinauferatur.Quodsiattenuatachartanimiumsit,eafrictioneglutine,quolignaferruminantur,leuiterliquefacto,cerussaeuelfarinaepusilloadmistodensabitur.Idem.Modusparandiuernicem,admembranas,siuepapyrum,leuigindam,quautimuradscribendum:quaemeliorest,etpulchriorca,quauulgoutuntur,necutillauulgarismaleolet.Uernix,quascriptoresutunturadconficiendoslibros,estgummiiuniperiinpulueremredactum.Exhocetiamgummicumlinioleococto,liquidauernixconficitur.Utunturscriptorespredictauernicecontrita,utmeliusatramentumsuscipiatcharta,necperfluat.Uerumsimeliorem,atqueminoreprecioparareuoles,sumitoouorumcortices,mundatas&leuitercontritas,easqueinollaaliquabenecooperta,insornace,uelfiguli,ueluitreariitandiusinito,donecoptimeincalcemaccineremuertantur:deindecribrentur,&fietpuluisalbissimus.Quumautemutiuoles,ponaturaliquantulumsuperpapyrum,atqueleporinopedehincindespargatur,atquequodreliquumest,abstergatur,&adscribendumreddeturoptima.Uerumsiposteaquamscriptumest,&exiccatum,pulueremauferridesideres,aliquantumcummedullapanisfricetur,&abstergetpulueremomnem.Idem.Liquoradformandaslineas,quaedeindecumsuperscriptumfuerit,auferriqueunt,itautnuliomodoampliusappareant.Sumitotartariadalbedinemusqueustitantum,donecadauellanaemagnitudinemaccedat,dissoluaturinscutellaaquaeplena:deindefiatcolatura,cuiaddelapidislydiiintenuissimumpulueremcontriti,tantumquantumsatisesseuidetur,misce&fiatliquoradformandaslineas,quascumauferriuelis,friceturpapyrumcummedullapanisduri,&auferentur,ita,utneuestigiumquidemreliquumsit,quodestarcanumscitudignum.&admodumutile.Idem.Ratiosolidainplanopingendi.Uerumquaeinplanopinguntur,solidaapparent.Hocautemmaximeduabusexeausis:alteraestumbra,aquaoculusiudiciumilludrefert.Siumbraigiturumbrosum,&solidumcorpus.Adeoenimsensusasseuerareiudicioexdiuturnousucontracto,utreferantinInsulisnuperrepertis,nechabitatisunquamalias,auesnonrefugientes,capimanibus.Alteraest,utconsideres,quaeparscorporisuideatur,uelutincubosupremaanterior,dextraautsinistra:latentreliquaesuperficies:indeumbramadlumen,quodantetefingesadaltitudinemdimidiitecticollocabis,corpusautemprolineisquaeaboculoadcubumsuperplanumextenduntur.&abangulointuitumconstituere,&lumenalatere.Rursusaliaratioesttabulae,quaeinparietependet,aliaeius,quaesuboculisacmanibusfinitoriaequidistansiacet:ueruminomnibushoccommuneest,utremipsamconstituaseodemloco,&angulos&punctaeodeminplano,&adoculos,&adlumenexprimas,utterminosreiuisae.Cumenimangulifuerintaequales,&coloribus,acumbrisadiuuantur,uteademcorporareferentnecesseest.Idemenimrefertidem,&similesimile.Mementotamen,utlocumuisusaequalisobserues,isesthumanaefiguraecaput,cumhomointabellapictusfuerit:quaecunqueeniminfrailluduidebunturhumilia:quaecunquesupra,sublimia,nonsecusquamsiueretaliinsituforent,oculusiudicabit.Igiturutsolidareferas,sunthaecquattuorabsoluenda:formareiexradiisoculorumsumpra,umbraexradiislucis,colorquinonaliusessedebet,quameiuscorporissubealuce,&subeositucollocati:acdemumsitusintabellaadhominisdepictirationem,cuiusuertexedirectosittuorumoculorumstatuendusest.Cardanus.Utinlignofigurasprotuberanterefficias.SedplacetinuentumGeorgiiIoachimiuiriingeniosiadiicere,quoinlignofiguraseffingeredocemur,lignumdurum,rotundum,perpolitum,nequeuiridenequeplanesiccum,crassitudinepugni,ueletiammaiore,inaquamaliquotdiebusdonecintumescatdemissum,styloferreomalleoqueligneosensimelaborato:eritautemcuneuscummargine,utalaimage49tereuides,neprofundiuspossitimmitti:cumueroquoduoluisti,absolueris,tornoleuigatolignumadunguemusquequopenetrauitstylus:indepermitteinumbrasiccari,namuicoactaeintrolignipartesprotuberabunt,atqueitaformam,quammeditatuses,referent.Sitautemstylusobtususaliquantulum.Idem.Liquoraureusadinaurandacoria,argentum&uitrum.RecipeOleilinilb.iii.coquanturinollauitrataidignemlentum,donecsatisesseuideatur,idquodiniectagallinaepennaillicoqueexempta,faciledeprehendipoterit.Namsiextractanudatur,satiscoctum:siueronon,ampliuscoquendumerit.Uerumuttutius&absqueullopericulocoquatur,fornaculaconficiendaerit,itautollasuperposita,flammamconciperenequeat,atqueipsumoleumaccendere.Coctoitaquequantumsatisestoleo,acciperesinaepiceae,uernicisnonliquide,sing.unc.uiii.aloeshepaticaeunc.iiii.rediganturinpulueremomnia,&praedictooleoaddantur,&continenterbaculomisceantur,maximeigneiamaucto,&coquanturadiulapiiusqueconsistentiam.Quodsiliquoruidereturclariorsplendidiorquequamparest,additoaloescitriniunc.i.s.uelunc.ii.addendominussandarachae,&sicpauloobscurioreritliquor,auroquesimilior.Cumautemfueritcoctus,illicoabigneauferatur,neflammamconcipiat(omnemenimconsumeret)deindesacculosbinosacutos,quorumalteriusacumenalterocontineatur,habeto:inhocsubitoliquoreminfundito,utantequamfrigefiat,subtiliterpercoletur,&sicomnisutilismateriainfundohaerebit.Haecperdiuconseruatur,&quouetustior,eomelior.Scitoautemabaloeaureumillumcoloremprouenire,caeteracorpusefficiunt&inspissant.Quodsidensioremuoles,cumoleumadcertammensuraminditum,coctumfuerit,quantumuoleseximito:deindepraescriptumordinemsequere,quaeubiperfectafuerit,tresquatuoruelibrasnonexcedet:quoniamminoreponderepararinequit.Artificesueroquadragintauelsexagintalibrasconficiuntsimul,&seruantapuluereimmunem.Quodsiuitrumuelstannuminaurareuoles,penicillotingito,&sicuasaauropuroobductauidebuntur.Alexius.Admarmora,&alabastrum,coeruleo,ueluiolaceocoloreinficienda.Accipesuccipastinacaerubrae,Iilorumcoeruleorum,acetialbi,sing.quantumsatisest.Quodsipredictisucciinpromptumnonsint,eotemporeparentur,quoflores&radiceshaberiqueant.&seruenturadusum:uelsialterumdesit,alterotantumuteramisceantur&coquanturaliquandiu,addendoinsingulas◉.succorumaceti,aluminiscontritiunc.i.Quibusfactis,marmora,uelalabastruminpraedictosuccoponantur,coquanturquetandiu,donecprobefuerintinfecta.Quodsimarmorapraemagnitudineimponinequeant,calefianttantumoptimeeoinloco,quositasunt,deindesuccoferuentitingantur,&eruntpulcherrima.Idem.Rosae,uelfloresCariophyllorumquomodoinsigniantur.Xui.925Accipesalisammoniaciquantumsatisesseuiliberdeatur,teratursupermarmorecumaceto,&paucosaccharo,quodcandidumuocatur:&adusumseruetur.Quandoautemutiuoles,sumitorosas,ueluiolas,quarumfolia,itaceraapplicato,utprorsusplanaconspiciantur:deindesupereapingitoquaecunqueuoles,praedictoliquore,&relinquantursicperhoramunam,utsiccescant.Quofacto,auri,uelargentifoliasuperaddito,&bombyceleuitercomprimito,sicquodafsixumnonerit,abstergetur,&quaepictauolueris,expressabellecernentur.Idem,Adpicturasillustrandas[RecipeResinaecrassae&albaelb.i.Gummiunc.ii.TerebinthinaeUenetaeuncioleiliniunc.ii.]Resinaprimoadignemliquescat,&coletur,deindegummiinoleocommunisinatur,donecmollescat:quodcumfueritpercolatum,misceanturomniasimul,&coquanturigneperlento,miscendocontinue,quousqueriteomniafuerintpermista,&serueturadusum.Hacmistura,sipicturaaliquamunda,illlnirafuerit,pulcherrima,splendidaqueeuadet.Alexius.Alia,quaecitosiccessit,eiusdem.[RecipeOlibanimasculiGummiiuniperising.quantumsatisest,]Misce,&fiatpuluistenuissimus,cuiaddaturterebinthinaeUenetae,quantumsatisesseuideatur,&misceanturadignembene,deindecoletur,&seruetur.Quumautemutiuoles,priuscalefiatmistura,deindepicturaleuiterilliniatur,&citosiccabitur,nitidaqueeuadet.Aliaeiusdem.RecipeOleiliniquantumuolueris,destilleturincucurbitauitrea,donecomneexieritoleum,dequosumitounc.i.Uernicis,ambraeunc.iii.misceanturadignemlentumprobe,&fiatmistura,quacalidautereadomnisgenerispicturas,siceinligno,siueintelafuerint.Uerumindustria,acdexteritateopusestutendo.Quisquepicturaeignarus,utreialicuiuseffigiemstylodescriberepossit,dummodisolumcoloresassimilarediscat.Hocinsubiectamtabulam,uelsolidiusculamapyrumimaginerepercussa(eritenimperitofatillimum)sisoldefecerit,idalioimitaberislumine:pleraquealiaeueniunt,&cognoscesmelius,quamutenarrarepossimus,praecipuesidiligensinspectorpertractauerit.Ethuicreiconscioquispiamoccultenarrandiauspicaripoteritprincipia,&quaeuoluerit,&remotecarceribusoccluso,neclenespoteruntimaginaritechnae,distantiamspeculiemendabismagnitudine.sathabes:quiseidfecisseiactarunt,nonnisimerasnugasprotulerunt,necaliquibusadhucinuentumputarim.Io.Bap.Porta.Carmendefloribusseucoloribus,adscribendum,pingendum,etc.FloresinuariosquiuultmutarecoloresCausascribendiquoslibripaginaposcit,EstopusutsegetesinsummomanepererretEttuncdiuersosfloresortusquerecentesInueniet,properetquesibidecerpereeosdem:Cumquedomifueritcaueat,neponatinunumIlos,sedfaciatquodtalisquissibiquaerit:DumsuperaequalempetramcontriuerisistosFlores,incoctumparitertumconteregypsum:Sictibisiccatospoterisseruarecolores.Exquibusinuiridemsiuismutare,recentemQuodtibimandaui,uelutipriusipseprobaui.MarcellusPalingenius.Moduspingendiuasa,&uitraeiusdem.QuosartificesquisculpereuultishonesteUitrumnuncpandamuobisuelutipseprobaui.Uermesquaesiuipingues,quosuertitaratrumExterra,atquesimulmequaerereiussitacetumUtilisars,istisrebuscalidumatquecruoremExhircoingentiquemsolitotemporeparuoExhederafortipauitectoreligatum:Sanguinecumcalidoposthaecuermes&acetumInfudi,actotamphialamclarerenitentemUnxi,quofactotentauisculpereuitrumCumdurolapideSmerillinominedicto.Aduasafictiliadepingenda,eiusdem.Deuitrosiquisdepingereuasculaquaerit,UitrumRomanumbenemarmoreconterat,&cumUtpuluisfuerit,clarapinguedinegummiFontisaquamista,figulorumuasculapingat.SiccaquefornacimandessittermprobataQuaeualeatflammisobstare,nitentiatandemRegibusaptasatisexfurnouasculotollet.EligatipseduasrufodemarmorepetrasInterquasuitrumRomanumconteret,&cumUtpuluisterraefueritpariterresolutum,HocfaciatliquidumclarapinguedinegummiPosthocdepingatpeculas,quasfiuxithonesteFiguluseterra,siccatasponateasdemFornaci:coueatquesimulquodterraprobataHasteneatquasicualeantobstarecalori:Illasquefacietplenauirtutenitentes.Deuitrouiridiquomodofieridebeat,aduasafictiliadepingenda.Hisrebusuitripateteffectuspreciosi.Ignicombustumsulphur,assumquaerecuprum,AtqueterashorumSplendenscumpuluereuitrumHoccuressololiquidumterredderegummo:Attamenindelitampostignibusiniicetestam:AssumetuiridemquoniampicturacoloremExteriortestae,cumcoeperitipsarubere.MarcellusPalingenius.Deuitroalboadfictiliauasadepingenda.Albumpicturisuitrumsicattenuabis:Candenspermistumcumsulphurecontereuitrum.Hissimulattritis,postquamfuerintquasipuluis,Exteriusspissamdepingesundiquelestam:Iniicepostipsamfornacisabignecoquendam:Cumsimulipsarubet,sibicumpicturacohaeretExtrahe,siceapingeshincuasculaquaedamArsuelutinprimonotatinsinuatalibello.Idem.Deuitronigroadesuasadepingenda.Sicetiamnigrumpingenditransferinusum:Quiterracapiturcumgummoconterelazur,Utsitperspicuum,frangentinmarmoreuitrumIpsimiscebis:rursumqueterendoparabis:HaecquoquecoeruleamsumatcommistioformamQuaetameninnigrumtenuertetsingulauitrum.Idem.Deuitroualdeuirente,eiusdem.Sicetiamnimiumtuuirensefficeuitrum:Accipiesassisubtiliafragminacupri,Quaetameneiusdempostcumrubiginemisces:Rursus&admistoSplendenticontereuitro:ProtinushincpictamfornacibusiniicetestamPostquamlucentemdabitipsiflammacolorem.Accipe:nampulchramcapiethincfrigiaaformam:Namdumfituitrumnimisferuere,colorisHincaufertpropriamflammaeuiolentiaformam.Depicturaeboris,eiusdem.Pingeresiquiseburuult,sicprocederedebet.Sculpturaseborisauripeculadecurabit:Quotamenipsatibiresordinecongraat,audi:Quaeretibipiscem,quidiciturHusaliquentemUesicamseruaedecoctamfluminisunda:Indelocumpeculaquemiuiscomponeresigna.Idem.DeSecretisLiberXuii.DeLudicris.Fiuntartificialiterluminaquaedamperlampades,lychnos,candelas,&eiusmodiexcertisquibusdamrebus,&liquoribus,adstellarumnormamopportuneelectis,&adeorundemcongruitatemintersecompositis,quaequomodoaccenduntur,atquesolaelucent,solentnonnullosmirabiles&coelestesproducereeffectus,quossaepehominesadmirantur,quemadmodumexAnaxilaonarratPlinius,equarumuirusacoituinlychnisaccensum,equinorumcapitumuisum,monstrificerepraesentare:similefierietiamexasinis:&muscilionescumceradistemperatae&accensae,faciuntuideremuscas:&coriumserpentisaccensuminlampade,facitapparereserpentes.Etdicuntquandouuaesuntinflore,siquiscircumligaritillisphialamplenamoleo,&dimiseritita,donecfuerintmaturae,illuminatoilloposteainlampade,facituidereuuas.Idemualereetiamincaeterisfructibus.Quodsicentaureapermisceaturcummelle,&sanguineupupae,&ponaturinlucerna,circumstantesapparebuntsolitomaiores:&sipernoctemillumiturinsereno,uidetur,quodstellaediscurrantadinuicem.PiscisSepiaeatramentoetiameauisest,utinlucernamaddito,Aethiopesuiderefaciat.Ferturquoque,quodcandelaexquibusdamSaturnalibusrebusconfecta,siaccensaextinguaturinorehominisrecentermortui,posteaquotiessolaluceat,inferrecircumstantibustristitiammaximam,atquetimorem.Corn.Agripa.Utastantessinecapitibusuideantur.Xuii.931Auripigmentumsubtilissimetritumnouaollaexoleosinasebullire,necabrefuerit,sisulphurimmisceas,operculoollaeimposito,necroceuseuoletuapor,idnouaincendenslucerna,&astanlibertessinecapitibus,&manibusuidebuntur,oculosdigitiscomprimendodumcandelaaccenditur,idquepaulisperuidebis,utfieripoterit.Alexius.Ludicrumdecanibus.Herbacynoglossum,seulinguacanis,matricicaniscopulata,omnesurbis,uelruriscaneseolocicogit,ubioccultatauelsepultafuerit.Etsitalismiscellaneacollocanisitaappensaautligataerit,utexcutinonpossit,uidebiseumtandiucircumuoluiacrotari,donecsemimortuosimiliscorruat.Illudidemsubplantapedisgestatum,omnemcanumlatratumligat&impedit.Albertus.Ludicrumdepane.Sipaniinclibanummittendoinseruerisnucemuiuosulphure,salepetrae,&hydrargyrooppletam,acdiligenterclausam,ubiincaluerit,uidebispanemitasalire,utiucundumacplausibilemspectaculumpraesentibusomnibusexhibeat.Mizaldus.Quomodointenebriseaconspicias,quaeforisaSoleillustrantur,&cumsuiscoloribus.Siquisiduidereaffectarit,fenestrasomnesclaudatoportet,proderitquesispiramentaquoqueobturentur,nelumenaliquodintroirrumpens,omnedestruat:unamtantumterebrato:acforamenrotundaepyramidisformamhabeat,cuiusbasisSolem,conusuerocubiculumaspiciat,eregioneparietesalbos,uellinteis,&papyrotectooppones.SicaSoleillustrataomnia,&deambulantesperplateas(utiantipodes)spectabis,quaequedextra,sinistra,commutataqueomniauidepuntur,&quolongiusaforaminedistabunt,tantomaioremsibiasciscuntformam,&sipapyrum,ueltabulamappropinquabis,eauisunturminora.Aliquantipertamenimmorando,nonenimillosimilacraapparebunt:Quiasimileualidummaxmumcumsensunonnunquamefficitsensationem,talemqueinuehitaffectionem,utnonsolumcumsensusagunt,sensoriisinsint,eaquelacessant,sedetiamcumexoperibusdiscessere,diutiusimmorentur:quodliquidepotestperspicinamperSolemdeambulantes,siadtenebrasconuertimur,comitaturnosaffectioea,utnihiluelaegerrimecernamus,cumadhucinoculisserueturaffectioipsaaluminefacta,indepaulatimeuanescente,clareintenebrisaspicimus.Nuncautemenunciabo,quodadhucsempertacui,&tacendumputaui,utomniacumsuiscoloribusuideresiquaeritur:Eregionespeculumapponito,nonquoddisgregandodissipet,sedcolligendouniat,tamaccedendomouendoque,quousqueadsuamueraeimaginisquantitatemcognoueris,debitacentriappiopinquatione,&siattentiusperpenderisinspectator,uultus,gestus,motus,hominumquecognoscesuestes,coelumnubibusdispersum,cyaneocolore,&uolantesuolucres:quodsiaduerumperueneris,nonparumlaetaberis,mirumquecognosces,obuersaomnia,quiacentrospeculiuicinasunt:sienimextracentrumelongabis,maioraerecta,utisunt,conspicies.Utclariusappartat;feriatSoluultus:sininns,speculumdirigendosolisreflexioneeiaculetur,utinsignifulgoreillustretur,debitatamendistantia,tandiusitumuariando,dumuerumteassecutumessecognosces.HincPhilosophis&Medicispatet,quofiatinoculisuisusloco,acintromittendidirimiturquaestiosicagitata,necaliopraestantiusutrunqueartificiodemonstraripoterat:intromittiturenimidolumperpupillamfenestraeinstar,uicemqueobtinetspeculiparuamagnaesphaeraeportio.ultimolocataoculi:quodsiquisdistantiammensurauerit,centrilocofietuisus,quodscioingeniosismaximeplaciturum.Io.Bap.Porta.Funambulorumratio.Funambulorumratiohaecest.Uiraudax&exercitatussuperfunemdistentumadmodum,nudispedibusinambulat,dextra,iaenaquepondusdecemautquindecim,ueletiamuigintilibrarumplumbeumcontinet,cumaddextraminclinaturintentusoperi(obhocaudacissimumesseoporter)sinistramintenditacextendit,remittitaccomtrahitdextram,itaantequamuidextrapraeponderetsinistrae,ponderaaequat,&corpusreducitadaequilibrium,indesensim,&pondera,&brachiapristinostaruirestituit.Hocautemnecessariumest:namantequamcasurussit,oportetpartemalteramalteracerraproportionepondereessegrauiorem.Cumhaecproportiolensimacquiratur,antequamsitacquisita,extento&intentoetiambrachioadaliamparteminclinatur,igiturnoncadet.Cadereigiturpotest,siuelfunisnonexacteextensusfuerit:simembrastuporeinterimtentantur:sicorpusnonintentumualidecontineatur:sipauitet,sidelassetur,siarte,uelusucareat,uttardiusextendatdonecinclinetur,uelnimisextendat,utinaduersameiuspartem:omittoquodponderarationemcertam,auteiappropinquamobtineredebent,adsingulorumtumpondus,tummagnitudinemacetiamuires.Ergosihaecsexadsint,innulloestpericulo.Itaquequidampuersphaerisligneispedibussuppositis,aliquandoetiamsaccoinclusustotuspraeterbrachia,superfunemintercacuminaturriumextensummaximonostroproilliusuitametuambulabat.Aliusetiamdescendebatabimosoloadturrim,quoddifficiliusest,cumrenesinhacexercitationemultumlaborent.Idemseeturriabsqueponderibuspronusperfunemusqueadsolumextentismanibusdemittebat:namroburadeomanibus,&brachiisconstanseratacfirmum,utillisponderumuiceuteretur.Idem,quodmiserrimumest,funiculosatistenuipedesesuspendebatefune,ubiproximusmaximeturrierat,infamespectaculumatquehorrendum.Roboreinderenum&dorsimanibusuinculumapprehendebat,atqueitafuntdenuoserestituebat.Fingebantambosecaderepraecipites,summaueropedishaerebantfunicapiteprono.Quantumpedissummitatiilliusroborisinessenecessariumfuerit,intelligis:namsolacuruaturadigitorumatqueeainsyluestrempartemsustinebantur.Pueretiaminpraecipitemsedabatcumsphaeris,alteraqueearumfuncinterpedisplantam,&sphaeramhaerente,nescioprorsusquarationeneobrotunditatemdilaberetur,pendebat.Uerumsuprafidemomnematqueexpectationemarsfuit,atqueaudaciaduorumTurcarum:tibiuisaactotiurbinostraerefero.Duoerantiuuenescorporehaudmagno,sedtereti:quisqueillorumprimumassumptohomineinhumerosperfunemaddimidiumrectianguliaccliuemascendebat,&absqueetiamponderumauxilio.Indeadiectisgladiistriumfermepalmorumlongitudinis,preacutis,aciequenouaculae,pedummalleolis,rursuscumhomineeodemascendebat,adeodistentispedibus,utnecinplanaterraesuperficiefacilefueritsicambulare.Indefunisuperpositatabula,pedibusuerosuppositissublicisquasnostriciuesuocantscancias,supertabulamsicpositamambulabat,cumtabulaipsaperseneuelmomentofunisuperstareposset.Deindequinqueteretialignaferreofilocrassioretransfixa,obidquecohaerentia,seditautnullumalteripossetrecteinsistereutrinquesupponebatpedibus,cumquibussuperfunemambulabat,cumnemosicperplanumsolumpossitambulare,imonestarequeat,hincinderotundislignis,quaecrassiorabrachiononessentdilabentibus.Postmodumsuppositispatellisaeneisabsqueuinculo,quaspedumextensioneretinerecogebatur,superfoneibat.Postincaldariosedensstabat,caldariumsuprafunempendulum,horribiledictu.Quodueroproximummiraculofuit,hastamcumponderibusuasisubduxit,utcaldariuminaerependereuideretur.Namhastamretrointeruas&funempositamantereduxit.Saltabatadrhythmumsuperfunepulsantetympano,&modosepraecipitemexilladabathaerenssolocalce(hisoculisuidi)modotarsoaccymbapedis.Stupeatnecesseest,quiuideatalterumeorumdistentaerenuiorifuni,utquaepollicemnonexcederetcrassitudine,insistere,acimmotatotasuperioreparte,inferioremtantoinpetucumfuneagitate,uthincinlepalmisplusquamduoedecimcelerrimeacquasiiaculiiactumoueatur.Quoduerominusprodigiosumfuit,sedsuprafidemtamenomnemhumaraepotentiaeest,quodcumecampolouiaearcisadturrimquaealtissimaest,ascendissetcumponderibusindeesummaturriascenditadtrabemperfunemquaeaplanoplustribuspartibusequatuorrectianguliadeoerectaerat,distabat.Maiorequoquemiraculodescenditquamascendisset,pronusscilicettanquamruiturusincaput.Animaduersumest,pollicepedisutriusquedumfunemcontinetaduersusaliosdigitostanquamforcipeferrea,tantamuimsustinuisse.Nequealiterfieripotuit,utuelascenderettamerectofune,ueldescendensnonrueretpraeceps.Uoluitdumhecagerethominemsecumhumerissustolleremagnoprecioetiamaddito.Sedtamtemerariipropositicomplicemnoninuenit.Itaquenihilmirumest,quoscunquemaximosprincipeshocspectaculo,utremaximeegregia,delectatosfuisse.Plebemuerocensuisseartedaemonumhaecfieri,quandoquidemsuprauireshumanasuiderentur.Cardanus.Dracouolans.Extatartificium,quodaliquibusDracouolans,uelCometaesidusdicitur,cuiustalissitconstructio.ctio.Esubtilioribusarundinumpaxillisquadrangulumconstituatur,utlongitudolatitudinihemiolaesitproportionis,diametriduo,&exoppositispartibus,uelangulisimmittantur,quarumintersecationefuniculusilligetur,&eiusdemquantitaus,cumduobusaliisiungatur,ecapitibusmacanaeprouenientibus:sicpapyro,uelsubtililinoabtegatur,nequodgraueineasit:indeeturris,monus,uelaltiorumlocifastigio,aequalibus&uniformibusuentiscredenda,nonuaidis,nedisrumpaturmachina,necleuibus,siundiquesilebitaura:nameamnonsublimat,uentorumquesegnitiesirritumfaciatlaborem:ipsarectononincedattramite,sedoblique,quodefficitfunistractusecapiteuno.exalterolongacauda,quamerestibuseffingesaequidistantibus,&papyrispassimreligatis,sicleuitractuimmissa,artificismanibuscommittenda,quinecsegniter,necoscitanter,sedualideimpellat:&sicuolitanscarbasusaerapetit,ubipaululumfueriteleuatum.(hicenimexdomorumanfractudisruptusestuenus)utuixmanibuscompesci,uelretineriqueat,Laternamaliquisupralocant,utCometauideatur.Sclopumaliicharta&pyriopuluereinuolutum,&cuminaerequiescit,immittiturperrestimaccensusfuniculus,anulo,uellubricoaliquo,statimqueuelumpetens,ignemoriadmouet,maximoquetonitru,inpluresmachinadissilitpartes,&adterramprocumbit,Aelurumaliqui,uelcatulumligant,acperaeraimmissasauscultantuoces.Hincauspicaripoteritingeniosusprincipia,quonampacto,&homouolarepossit,ingentibusaliscubito,&pectoredeligatis,easautemapueritiapaulatimiactareassuescat,locosempersublimiori.Quodsiquispiamidmirumputauerit,adiiciatea,queArchytamPythagoricumcommentumesse,atquesecissetraditur:pleriqueenimnobiliumGraecorum&Fauorinusphilosophusmemoriarumueterumexequentissimus,affirmatissimescripserumi,simulachrumcolumbaeelignoabArchytarationequadamdisciplinaquemechanicafactumuolasse,itaeratscilicetlibramentissuspensum,&auraspiritusinclusa,atqueoccultaconcitum.Io.Bap.Porta.Homines,utmortuiuideantur.Uinumcumsaleadconsumptionempartistertiaecoquito,indeuinumilludaccende,sublataomnialialuce,&ipsisimmobilibusmanentibus.speciemmortuorumpraebebunt.Cardanus.Uitrumduplicatum.Iucundumetiamestuasdupliciuitroconficere,utalatereuides:inmediocandelaardet:interuitrisuperficies.Quidamauteminmediopisciculosinteruitrisuperficiescollocarunt,auiculamodopisciculosmirabatur,modoimage50aquaauthumoruariusacperspicuusponitur:ita&splendorduplicatus,&miracolorumuarietasinterlucet.LiberXuii.939rostropeterenitebatur.Licetmultiplicescandelas&lumina&uasahumoresqueiungere,utresfiatadmirabilior.Idem.Mulieribuslotiumcompescere.Extatinpastinacaepisciscaudaaculeusquidam,quonihilinmariexecrabiliusesseauthoresscribunt,miraoperansmulta:interhaecidretinet,simentemadhibes,mollisubiterrauelhortifuerint,acmeiatuetula,illicoubiaculeumdefiges.uttotumabscondas,tandiueilotiumprohibebis,quandiuscrobeeffossadetrahes:pauculisenimimmoraberisdiebus,&extemplomeiet,sicuetulassaepeiuuenesurinamretinent,sialicuiususuminterdixerint.Io.Bap.Porta.Utmulieresinmensanihiledant.Mulieresinmensanihiledent,siocimumignorantibusillissubobsoniipatinacumradicibusintegrumreponatur.AutorFlorent.Geoponicus.Conuiuaeneaccumbentesedant.Siuisautemconuiueneaccumbentesedant,sicfiet:&quanqueminusueritatishabeat,nontamenomittam.Acumhabeasillam,quamortuisaepelinteisobuolutiresarciuntur,acsaepeeosperforauerint,clamcenaeinitiosubmensamfigas:prohibetenimhaecconuiuarumesum,utaccumbentespotiuscenetaedeat,quamedendi,uelsedendiuoluptasinsit:detraheubieosaliquantulumirriseris.Io.Bap.Porta.Pistorutpaoneminfumumnonimmitereposst.Suspensifurislaqueumhabeto,ubihabueris,ininstrumentiparteilladeligato,quaefurmumsubintrat:sipistorinfurnumpanemimmitterequaesierit,hincindediscurrens,uerumnunquamreperietiter:&siimmiserit,foraseiicieturpala,quodmirabileuidebiturualde,minusuerum.Idem.Utquisinsomnoloquatur:Rana&buboefficiunthominemloquacem,&exhismaximelingua,&cor:siclinguaranaeaquaticaesuppositacapiti,facitloquiinsomnis:&corbubonisimpositummammaemulierisdormientissinistre,ferturefficere,utomniasecretapronunciet:idemferturefficerecornoctuae,&sebumleporispositumsuprapectusdormientis.Agrippa.Utaliquisdormirenonpossit.Oculushirundinispositusinlecto,nonpermittitiacentemdormire,donecauferatur.Alb.Magnus.MulierutinsomnopatratanarretfacinoraAtsimirabiliusultroatqueinuitouis,utmulierinsomnispatratanarretfacinora,quodDemocritumquoquesensisseuideo,magisqueinmulieribusquamuirispraeualet,cumadloquelampromptiores,&loquacioressint.Nocteintempesta,ubiprofundomulierfueritdemersasomno,lacustrisranelinguas:sicetianumsiluestrisanatis,bubonisque(quianoctuloquuntur)pectori,supracordispalpitationemadmoueto,immorarisinito,&quantumpoterisinterrogato,neciterarepertaedescat,siillicoresponsanonpraebeat.Namqueerumpenstandemuoxcordissecretamanifestat,interrogatisomnibusuerasemperresponsura:simulatiscarminibusaliquieueniretradunt,cumidomniabdicatasuperimage51LiberXuii.941stitioneoperetur.Diiimmortalesundehoceuenit,utsicefficacissimeoperetur,utinsomnisealiberenarret,quaeuigilatesincassumconamur:quishocfieripossecredat:lenitertamenadeamaccedendo,loquiturblande,innecessariisutitor.Porta.Ludiaduersusconuiuas.Silintea,&mappaecalcanthipuluereinficiantur,quilotisedetergent,eapartenigrifient,cumtamenlinteapriussintcandidissima.Sigladiisuccocollocynthidis,omniaamarauidebuntur.Siquamuocantassam,cunctafoetidauidebuntur.Cardanus.Ludicrumprimum.Duastabellasstrictasneclongasassumito,inquibusforaminaduoAb&CDiuxtatabellarumcapita,lorumuerodiscissuminE&Fperlongum:superponaturigiturEsuperA,&exinferioreparteGducaturperutrumqueforamen:postperBcdalternatimsursumatquedeorsum,rursusautemperCdeorsuminducaturutsursumascendat,atqueeodumdonectabellaABperFloriforamenpossiteduciatquesicinclusumeritlorumutriqueligno:contrariaergorationeextrahetur:italudimus,utinmaeaeore,quanquamexiguonatura.Idem.image52image53image54Ludicrumsecundum.Similiterfiet,siduetabellaeminimidigitilongitudinetenues,&coaequalesassumanturcumtribusforaminibus,insingulisaequalibusdistinctisinteruallis,utalatereuides:lorumquoquetransuersimiuxtacapitadiuisuminG&deorsum:ergocaputKloriducitosursumperB,LautemperCexaduerso,utcapitaexeadempartepromineant,postLducperG,postperAsursumutdeorsumtendatL,indeLrursusdeorsumperD&sorsumperF,&deorsumsursumperE,inderursusperD.postperHsectionemtransmittestabulamABC,indereductaLincontrariumperD,fietutconquiescatinE,uelutKinB.Idem.Ludicrumtertium.LiberXuii.945sedmediumnonapposuimus,utquandofilumiaceat,intelligeres.Hisparatis,reducitocapitaADuersusC,EuersusD,nodosuperorbiculosiniecto,deindetradeinmanibusalicuius,&styloscriptoriopraescindefilumB,styluminfraD&Eponens,relinquenturligulaeintegrae,orbiculisexcidentibus.Idem.Ludicrumquartum.Similefermeest,quodcontingitfiloconduplicato,uelutABC:Aliud,duashabetoligulas,quasplicabisutalatereuides,iungesqueeasfiloeiusdemcoloris&supereosorbiculostresinduces,quibuspronumerandisprecibusutimur,sintautemABC,image55ducaturextremitasCperAitautsubdigitolateatA,&Csubaliodigito,remaneatqueparsCDduplicata,itadiuidaturCDgladio,&uidebunturquatuorinitia&fines.ubidimittasclanculumexcidereCD,apparebunttantumduoinitia,&tamenfilumuidebanturquadrifariamdiuisum.haecigitursubiungereuolui,utquisqueintelligeretartemdelusoriam,totameiusmodiesse,ut,antequamquomodofiantscias,miraculaesseexistimesquaefiunt:postquamnoueris,pueriliaessecognoscas.Idem.Furtumcognoscere.Sicuolumusfurtumcognoscere,sicpossumus&subreptamillicoremrecuperare:Estlapis,quiAetitesdicitur,&uelutipraegnansest:namcumquatiturlapillus,inuterosonat,siquisergoteriteum,&subcineritiopanedecoctum,&conditumfuriofferat,furmansumdeuorarenonpotest,quinetiamcogitur,autsuffocari,autfurdeprehendi,quippecumeodecoctumglutirenequit.Porta.Inuaseurinaliuitreo,utuaria&miraconspiciantur.RecipeCrociinpannolinteoligat,parum:ponaturinaquafontana,donecbenecoloretur:posteasumitoalbuminaouorum,&cumiamdictaaquaconquassentursepilesuelocties.Quofactoponaturhaecmixturainuitrourinali,aqualimpidapleno,&uariauidebunturineo.Fallopius.Panisutinmensesaltet.Argentumuiuuminpenuramimponitoobstrue&inpanemcalidumlocato:&saltabit.Idem.Spectrumantificiosum.Noxuerouideturharumineptiarummater.Uerumututineptiaesint,etiamquandoquemagnarum,imomaximarumrerumcausaesuntpraestigiae.UeluticontingitCenethosecundoScotorumRegi,cuicumPictipatremAlpinumcaptumoccidissent,&ipsumRegemtimoreperculsis,cumpersuaderenonpossetsubditisuitionem,nammaximaparsnobilium,&militumregni,paternopraelioceciderat,principesregionumconuocatosbenigneexcepit.Indeetiamhospitio&conuiulodignatusest.Sequentinocteinsingulaillorumcubiculadumomniasilerent,singulosimmittithomines,baculoinmanudextraexputriligno,quoduelutfaxsplendetintenebris(hocenimaliasdocuimus,uesteexcoriopisciumnondesquamato.quod&ipsumnoctumiruminmodumsplendet,tummaximebaculoauxiliante,estautemhorumpisciummagnoruminScotiaingenscopia)insinistra,quaeoriadmotaerat,ingensbouiscornu:nam&taliaineainsulacornuaboumessedeclarauimus.Hiomnespercornureboanthorrendauoce,parendumesseRegi:Pictosdaturospoenasscelerum,uictoriamingentemapudScotosstare,senunciosaDeomissos.Facilefuitsomnolentisimponere,quumnequeuenientes,necabeuntesuiderepossent:namuesteminuoluerantdumabirent,baculumabsconderant.Ubimaneuentumadconsiliumest,quisquenarrat,quoduidissetaudissetque:sedRexmetuens,nefabulaprodiretinpublicum,obidquedetegeretur,primumdocetidsibietiamuisum,deindecauereillosnediuinitusmonitapromulgandocoelestenumenhauddubiepropitium,infensumredderent.Itaqueneminefucumagnoscente,inbellumconsentiunt,fuitqueeuentusnonminusquamoraculodiuinorespondens:siquidemuictiFictisemel,bis,terue:adextremumdeletisuntaScotis,utnereliquiae,autuestigiumsuperesset.Cardanus.Spectrumsecundum.Aliudquopluresusisunt:scarabeosueltestudines,autcancroscimiteriispraesertimsparguntcumexiguiscandelis:aliisubtiliusmortuorumcapitibusintraconduntcandelas,horrendamquefaciempraebent.Siautemlocustarumdorsiscandelaeexiguaeannectantur,terroremnonleuemafferunt.Ignisenimsaltareuidebitur.Idem.Spectrumtertium.Aliudquochirurgicietiamfalluntur,existimantqueuulneratummembrumhauddubie:cummanussicmedicamentoinficiturrationeconstat,utpleraqueexperimento&usu:taliaplurimaedocuituirGraecusnatione.quiadnosperuenit,quaetamensolumiocicausafiunt,cumnullamafferantutilitatem.Rationeigiturquoniaminuulneribuscauitas,sanguis,atqueneruinonnunquamspectarisolent:semperautemfermeuulnerislabia.Cauitatemergoprominentialaterummentitur:sanguinem,minium,autlacca,uelcinnabaris,optimesanguisdraconis:neruos,fila:cuti&carnis,labia,cerusa,resina,sepo,uelceraalba:haecautemexperimento.Ususornatfallaciam.Idem.Spectrumquartum.Aliudquoomnia,quaeindomosuntmoueriuidentur,utterraemotustempore,sedsolusuisusinhocfallitur.Primumquidemlaquearia,&parieteseligno,autcementosintformaserpentis,&riatainobliquum,&inauratasic,utsplendeant:indefiatflammatremula,utsuolocodocuimus,&ablatoomnialiolumine,dicoomniatremereuideri.NamquiaparsAB(sedtortuositasinplanononbeneexprimipotest)uideturiuxtaAClineam,lumenueroferturperADnecesseest,utABmoueriuideatur,rectusimage56perobliqum:igiturtumpropterpropriumtremoremflammae,tuumpropterobliquitatemmotus,uidebiturtremere.Adiuuantautemplurimumadhocignisnonsplendidus,&cumfumo:namdebilisactiofaciliusuitiatur,quamualida,sedfumusflammaesociatus,&flammaimbecillis,quaealeuisubstantiaprocedit,debilemuisumfacit:igiturtalisignisflammaqueleuifumoiuncta,hocspectrigenusefficiet.Idem.Spectrumquintum.Nonpossumpraeterire,quodedoctussumpersomnumhacnocte,quaeestuigesimaoctauadiesIanuariiMdliiii.praecedens,dumlibrumhuncultimotranscriberem,uidebamparieteminquoimaginesdepictaeerantplurimae,quarumaliaeambulabant,aliaecolloquiuidebantur,stabantnonnullae,erantquaesederent,quaequedeambularent:miracerteres.Tumego,idmirumprofectoest:tumquispiamquiaderat.Nonesthocmiraculum,sedtuinuentorfuistihuiusrationis.meminisane:tumilleexcipiensinquit:Parieshicincryptoporticuexaduersouiaepublicae,quamscisessemaximefrequentatam,&nuncfortefortunamilitestranseunt,positusest.IllucescatSolinuia,docuistiquarationeimaginesexumbrisinaduersoparieteuideantur:haeautemquaeplurimaesuntinextremitatibusparietis,acquasiconfusae,nonnulaequeinmedio,&quassedereperspicis,omnessuntpicturae,adsimilitudinemumbrarumeffictae:utcumumbraedisceduntexfinibusparietis,aliquapictarummoueriuideatur.Tumego,Certepictasuixabumbrisdistinguerelicet.Atille,Fuithocartisegregiaeopus:namsumptarationeexlibrotuo,dominusaedishoccommentusest:hominumcolloquentiumeffigies,nonpicturaesunt,sedumbrae:stantenimhiduoinuia,&moxdiscesserunt.Uerumegomecumrecogitans,intellexilicerehocidemintabellafacere,quaetransferriposset.Cardanus.Spectrainnubibusquomodofiant.NicolausSiccusprefectusiustitie,uirinsignis,quemhonoriscausanomino,dicebatseexpertumesseflanteuento,siequiaduersusillumferanturimaginesleues,uelutepluma,uelchartadepictas,filoqueannexasequipostilenae,ferriperaerem,adeoutsifilumtenuesit,resprorsusmirauideatur,idueroiuremerito:namcumuentusinaduersumferatur,imagouerolatasitacleuis,nonpotestrectadecidere:sednequeiuxtauentiimpetum,uelutreliqua,quedecideresolent,quiaafiloretinetur:necesseestigitursursumferri,acspectriuidendicausampraebere:uerumadnubesusque,magnadubitatioest,autenimfilumfrangetur,autuentiuisnoneousquepertingitautimpetumtantalongitudofiliretinerenonpotest.Uerumidaliisexperirisinamus:compendiosiorenimratioinAesopifabelladescriptaest:nutritaenimaquilainhisquaeinsublimeuolant,annexaquepedibusimagine,deindedimissaspectriuidendicausamsubministrabit.Hisquidemartibusadaccendendummilitumanimos,dumpugnacesexercituspropepositisunt,noninutiliterutimur.Idem.IocusNecromanticus.lucundumidquoquenobisfuitspectatoribus,quoAndreasAlbius,MedicusdoctissimusBononiaecredulocuidamamatorimetumincussit:Demortuicaputmensaeapposuit,quodpatefacturumessenobisauditoribuspromisit,quisnamexnobisfiliamciuiscuiuspiammiseredeperiret,quisetiamfuturusessetamorisexituscaputidhocessepraedicturumLudicrumidnonintelligentibushorroreminduxit,perindeatquesicacodaemonisopeuaticiniumidprocessisset.Uerumiisquilocumanimaduerterent,risummouit.Hacautemartereshaecinstitutaerat.Mensaquatuorcolumnispeduminstarsuffulciebatur,quarumunaexcauataerat,mensaeperforataesubdita:Foramenid,totaquemensasubtiliquodamtapetotegebatur,nemensaeforamenconspiceretur:Eolocodemortuicaputpositumconsistebat.Pauimentumautemineaparteperforatumetiamerat,inquacolunaexcauatamensamsustinebat,utexinferioriaedificio,insuperius,&uicissimexsuperioriininferiusuocestransmutipossent.Quamobremisquiininferiorierat,tuboquodaminexcauatammensaecolumnamimmisso,&alteraeiusdemtubiparteauriadmota,facilequidalterinsuperioriconclauiconsistensrogaret,exaudiebat,responsaquedabatquaesitisapprimeconuenientia.Successithoceofacilius,quoduterqueamatoriseludendisecretanouissent:Sicenimfabulamhanccommunicatisanteconsiliisdextereperegeruunt.Admaioremetiamuaticiniifidem,candelascereasaccensascircademortuicaluariamposuit,uerbaqueperegrinarecitauit.AndreasAlbius.Iocusalterhistrionicus.Multis&hocadmirandumuidebatur,quodtamenubimodumquosimiliteragipossit,exposuerimus,ludicrumexistimabitur.Uitrumuirquidamnobisinspicientibusobtulit,inquodanulumimmisit,quisuaspontequotiesidexpeteremusinuitrosaltitabat.Hicastushacrationeperactusest.Subtiliscuiuspiammulieriscapillusanuloadaptatuserat,hominisqueludentisdigitis.Curergosaltandumessetanulo,digitoshistriomotitabant,quibusagitatis,simulanulusipsemouebatur,nobiscapillumnequaquamconspicientibus.Fucumhichistriosubtilicommentotegebat.Anulushic(aiebat)lasciuarumpuellarummorenonsaltat,nisimeisipsiusdigitiseitympanumpulsem.AquodamHistrioneUeneto.Adfaciendumaliquempedere.Siaccipianturpiliasini,quisuntiuxtapriapuseius,&denturalicuiinpotutriticumuinocuiuis,incipitstatimpedere.Albertus.Aliter.Similitersialiquisacceperitouaformicarum,&contriuerit,&proieceritinaquam,&dederiteainpotu,cuiuis,statimnoncessatpedere.Similiterfaciuntcumuino.Idem.Crepitusuentrismouentia.QuaedametiamueneficiipotiusquammediliberXuii.951cinaelocohabentur:satsitleuiorarecensere.Crepitusuentris,ouaformicarum,uelcastanearumfloresmouent.Cardanus.Utherniosocrepitenttesticuli.Utherniosocrepitenttesticulisioptabis:Ubieumigniaccedereconspicies,&calefacere,sambuciuelficusigniuiridiaimmittitoligna,utcomburantur:sicenimcrepitumdabunt,utsecedereillinccogatur.Anideuenit,quameructat,aura,illiuentosimili,quiquoqueeisofficeresolet?Porta.Tympanimirum.Fiunt&quaedamquaespectralicetnonsint.admirationemtamenpariunt.Tympanumepergamenofigurispingituruariis,itautsensimdescendatratiopicture,&rursusdescendentesexcipianturabascendentibus:inobliquumenimsitusearumtendit,acquasiperaequidistanteslineas:inmediolumencollocatur,quodmoreflammae,quaeueruacircumagittympanumuertit,cumquesempersitudifferentesfiguraeoccurrantoculis,omnesautascendere,autdescendereuidentur,quodmirabileest.Cardanus.Ludicrumdepisisinollacoquendis.Quiuolueritiucundospectaculoexollisferuentibuspisaexcludere,argentumuiuumimmittat,uidebitrempulchram,nisilabraollarisexcellensaltitudo,uelignisremissiorobstiterit.Expertumtibitrado.Mizaldus.Ouumutinaereascendat.Sicfacerepossumus,utouuminaereascendat:Ouicorticemuacuumrorecomplemus&Maiomenseeumaccipimus:(alioenimtempore,utaestate&autumno,uerusrosnonest,utphysicisconstatrationibus)&inmeridieSol,oppones,&abeoeleuabitur,&sidifficilisaliquandofueritascensus,baculi,ueltabulaeadminiculo,dumascendereincipiatfaciliuseleuabitur.Io.Bap.Porta.Latrunculorumludus.Quaepropositainmemoriamreuocant,quonampactoduobuscoloribus,imounotantum,liceatpluresdifferentiasostendere,uelutinlatrunculorumludotypismandando:ubiquiHispanicumlibrumemiserunt,omniaconfuderuntIgiturlocinigrilineisnigris,quasicancellissuntdistinguendi,cumalbipurirelinquantur,latrunculorumuerofigurae,nigraequidemtotasuperficie,atramentotingantur,albaeueroinambitusolumlineanigradeducenda,totumquodinteriusintypoestalbummianeat.Cardanus.TresSchedulaenontactae,utsitumpermutent.Aliaquoqueremanetludicrasubtilitas,uttresschedulaenontactaesitumpermutent:Quodilludpenitusignoranti,fierinonpotest,quinmirabileuideatur:Tresfiuntschedulaelongiusculaeepapyrouellinteis,sequemutuoaequalisuperentlongitudine:namcapiteunoaequataeomnes,&aequereuolutae,deuoluuntur,diuersiquesitusreperiuntur,longiorinmedio,uelprimoloco,silongioreademinpostremofueritloco,immobilisremanet,quodnonest,quinonLiberXuii.953putetadaemonibusfactum,sedaliundenoneuenit,nisiquiainreuolutionisfineremanetprocerior,&extrema,aquaexoritur,inreuoluendoremanet.Quorundamfuiterror,quiuerborum,uteuenireputabant,acdeinterrogatisomnibus,tanquamdeoraculoresponsapraebebant:namsiscitumpermutabant,riteauspicari,effectusquepropitiari,sinminusinfortunari:necuoluererationibus,&experientiisfidempermutare,cumhabitumincredendoeffecerint.Io.Bap.Porta.Ludicrumdecarnibus.Instrumentorumfidesseuchordulaeminutimexcisae,&carnirecenscoctae(siueelixatafueritilla,siueaslata)inspersae,eamuermiculosam,putremacinsalubremesse,discumbentibusiucundementiuntur.Quisquisreihuiusconsciuserit,utiliimposturasolusproarbitriouescipoterit.Mizaldus.Mulierusomnianarretquaefecit.Quandouis,utnarrettibimulieruelpuellatuaomnia,quaefecit,accipecorcolumbae,&caputranae,&exiccautraque,&puluerizasuprapectusdormientis,&narrabitomnia,quaefecit.Albertus.Statuaeligneaemirae.Mirasunt,quaededuabusstatuisligneisparuis,&colludentibus,aduobusSiculisfieriuidi:erantautemunicofilotransfixaehincinde,quaeannexaealteraquidemparteligneaestatuaequefixamanebat,reliquatibiae,quamillepulsabatextensoutrinquefilo:nullumsaltationisgenusnonaemulabantur,gesticulantesmirismodis,capite,cruribus,pedibus,brachiistotqueinuariasformas,utingenuesatearmetantiartificiirationemnonassequi:nequeenimplurafila,nequemodoextensa,modoremissa,sedunicumfiluminsingulisstatuis,&semperintentum:nammultasaliasuidi,quaepluribusfilis,atquehismodointentis,modoremissisagebantur,sedidnihilmirum.Idueropulchrumerat,quodsaltationesgesticulationesquemodiscantilenaecongruebant.Cardanus.Capilliinserpentes.Haectamenmirabiliauisasunt.Menstruataeenimmulieriscapilliinserpentes,&uermiculosuertunturfimoobruti,&temporeiammodico,Necminusputrefactusemenstruorumsanguisrubetassiueranasgenerarepotest:facileenimcorrumpitur,&conuertitur,&saepemulieresexeodemcumhumanofetubufones,lacertos,&iissimiliagenerant.EtSalernitanasmullereslegimusconceptionisprincipio,cumfaetusuiuificaridebent,taleanimalapii,&porroruminterficeresolentsucco.Cummulierquaedampraeteropinionempraegnansuideretur,faetusloco,quattuoranimaliaranissimilimapeperit,&saepetalicausaabortiuit,cuiusmonstruosaeconceptionis,nonestalia(credo)putandacausa.Excorruptionequoquehumaniseminis,uelutiuermesinintestinis.Alcippeelephantempeperit,&ancillainterinitiabelliMarsiciserpentemgenerauit.Necequorumminusecaudasetaeaquisiniectae,animamrecipere,&uiuificariuidentur.TusumocimuminterlatereshumidolocoSoliexpositum,scorpionesgenerat:quanquamGalenusneget.Combustaeanatispuluis,sihumidointerpatinasserueturobrutusloco,ingentem&maximammiregeneratrubetam.Faciliusautemranaprocrearipotestillico,siearumrernaturortus.nonenimillasdico,quaelegitimonaturaeordine,scilicetexcoitu,inaquissuosnataleshabent,sedquaepersenascuntur,&temporariaedictaesunt:&aestiuotantumimbrelitorum&itinerumpuluerulentisarenisgenerarunt,earumquebreuisestuita,uelsaepeuentorumara,altismontiumiugissaeuientes,attolliturpuluis,aquisquemixtus,nonsoluminranas,sedinlapidescogitur,ranisenimaliquandopluisseauctorestPhylarchus,&HeraclidesLembus:circaDardaniam&Paeoniamidemeuenissetradit,idquetamcopiose,utdomus&uiaereplerentur.EtAelianuscumexItaliaNeapoliPuteolositerfaceret,ranasperspexit,quarumpars,quodadcaputpertinet,repebat,&duobuspedibusagebatur,alteranondumconformata,concretionilimosihumorissimilistrahebatur,&exeodemcorporeparsalterauiuebat,parsalteratelluserat.NarratMacrobiusinAegypto,quodexterra&imbremuresnascuntur,&inaliislocisranae,serpentes&similia,undefacilisestearumprocreatio.Quidamenimcumspuisset,exsputostatimranacreataest,&DaumatusHispanus,quotieslibueratranarummaximamillicoproducebatcopiam,sicuerrinum,&scrofarumexcoituexceptumuirus,&sanguinosummodoiamdicto,ineunteSolecapricorniprincipium,utpiscisexitu,eiiciant,dumaffatimlacte,&micissaturentur,subeuntes:perceptumqueilludquodapriamuocant,quodidemest,quodequishippomanes,uitreosubfimouaseconditum,&operculatum,nesurgenscaloreuolet,aliquibuslateatdiebus,praeceptumqueopusplumbeacomditumpyxideeritusui:quiidrectenoueritcomponere:nonuulgarecernetexperimentum.Siquisuerocuriosiusquamparsit,noscereconcupiscet,quamnouimusrationemexperimentosimo&mirabilemadmodummandragorumproducendi.Sicenimhumanamferamexouoenatamfeneratitiaiamnomenclaturauulgoappellaricoepisseaudio,sicuiallibuerit,&isadexemplargallispermatisinouohumanum&uitaleasperserituirus,operculocoercito,nefaetuosumcaloremcoercitumsuspiret,efferretsemiferumanimal,hinchumanum,hincuerouernaculamgerensformam.NecnegatidAuicenna,sicoccasiodabitur,alibipaulouberius:satsitnormam&fieripossedemonstrasse.Pleraque&maioraiamomittuntur,apudinscios,&plebeiosfidepenituscaritura.Departumenstruoso,dequeproducendipersimumui,haecdictasufficiant.Io.Bap.Porta.Artes&turresutinaquauideas.Inuitreouasematulaesimiliaquamconiicies,parumqueexeasumenscrocuminlinteoligatum,donectingaturaqua,confricato:indeouicandidumdigitisseptiesautoctiesconfractumineaLiberXuii.957ponito,totumqueinuasilludconiicitopermiscensaquae:uidebisenim,utreferunt,quasioppida,&arces,acturresinaquasparsas.Cardanus.Instratuhominisutappareantpediculiscaturientes,utnonpossithomodormire.Siuisfacere,quodinstratohominisappareantpediculiscaturientes,utnonpossithomodormire,tuncproiiceinlectoeiuspondusunciaeunius,uelmediaeAlkakengi,&siacceperispilosAsturis,fietindelicinium,quodquandoaccendituruidentseinuicemomnesinfirmosexuehementiainfirmitatis,extenuationis.Accipelocustamcitrinam,&exiccaipsam,&tere,&poneinpannoexequiarum,&incendeipsumoleosambucino,inquocunquelocofueris,eritquodtibidixi,&mirabile.Albertus.Situlaaquaplenaquomodosustineatur.Diximusdehis,quamplussustinentquamratiouideaturostendere,&dehis,quiamutuosesustinent.nuncdemonstrandum,quomodoaliimage57quidseipsumsustinereuidetur.SicabacusplanusAB,&baculusCE,cuiusexteriorparssitsubansaDsitulaeplenaeaquaGFH,&interbaculumCE&FsituleimumcolloceturEFlignumrectumarcte,utdilabinonqueat,dicositulampedereneccadere.Constatenim,quodcumFsitimumsitulaequodbaculusEF,&Fgrauitatiscentrum,&centrumterrae,quodsitK,&centrumsitulae,quodsitL,suntinunarectalinea,quaesitKFLE.Siigitursitulacadet,uelperrectamFK,uelpriusinclinabiturlatusaliquod,utGuelH,SiigiturinclineturuersusHinM,ducoKM:quiaigiturduaelineaeueniuntexK,KF,&KM,adcirculum,&KEtransitpercentrumcirculi,idest,situlae,eritexdemonstratisabEuclideintertioelementorumKFminorKM:igiturcentrumgrauitatisF,elongatumestacentroterraeKsponte,igiturmotunaturaligraueascendit,quodessenonpotest.Nonigitursituladescenditinclinandoseadaliquampartem.SednequeperrectamKF,quiaangulusFECrectusest,&constans,descendenteDinLducaturLB:igituraequalisestEB:igiturcumLBopponaturrectouelperquintamprimi,triangulusLEBduosrectoshabebit,uelmaioriangulomaiuslatusnonopponitur,quorumutrunqueaduersaturhis,quaeabEuclideinprimoelementorumsuntdemonstrata.Exquosequiturmaiusquoddammiraculum,&est,quodaliquidspontecasurum.additoponderenoncadet.NampositapartebaculiBDmaiore,DCbaculuscadet,quiaextremumeiuscadendoappropinquaturcentroterraeK,&itaCpoteriteleuari,&siccadet:&tamenadditofitulaeponderenoncadet.Oportetautem(netecumrisuastantiumfallatexperimentum:namrudesubiresnonsuccedit,nonhominemseddemonstrationesculpant)utdiligentissimussis:primumutabacisuperficiessuperiorsitadlibellamposita,&lignumrectumadunguem,necflexile:&similiterlignumEFrectum,&arcteiunctumintersituleimum&CEitaquodfaciathaererefirmiterlignumCEmanubrioD.EtquodFpunctussitcentrumgrauitatis,&sitularotunda.Multilegenthaec,sedpauciintelligent.Pluraenimintelligereoportet,quamquaescriptasint.cumtamenadperfectionemnihildesit.CardanusAnmuliersitadultera.Dicunt.quodsiquisponitadamantemcapitimulierisdormientis,manifestatsiestadultera:quoniamsisicest,resilitterritadelecto:&sinon,amplectituruirumsuumcumgrandidilectione.Albertus.Trabesmutuosesustinentes.Quaedametiamsponteuidentursustineri,acetiamaliasustinentnullouinculo:ut,capioABtrabem,cuisuperponoCD.IpsiCDsuperponoEFcadatsubAB,tuncdico,quodnisisoluantur,caderenonpossunt:namABsustineturabFG,&EF,aCD,&CDsustineturabAB,igiturnullaearumcadet.LocusautemBDFsustinetur,&sustinetexperimentoenimidpatet,igiturabaliquosustinetur,igiturabimage58omnibuscumparsitomniumratio.igiturfirmissimus:Quiquantomagispremitureoestfirmior:necfariscit,nisialiquaillarumfrangatur.Cardanus.Utmulierconfiteaturquaefecerit.Ranamaquaticamcomprehendeuiuam,&tolleeiuslinguam,&remitteillaminaquam,&poneillamlinguamsuperpartemcordisfaeminaedormientis,quaecuminterrogetur,ueradicit.Albertus.Telumpendensnullisuinculis.Similimodo&inDianaeEphesiaetemploliterismandatuminueni,Cupidinistelumnullisretentumlaqueispependisse:quodsicuiingeniumaemularilibuerit,facileidassequetur:leuiferroharundinemprohastaadiicito,lapidemqueherculeumcubitimagnitudineexcauatumeximiebonitatisinserito,testitudinitempli,appositumquespiculumperpluraseculaspontependereuidebitur,nequeidmagnomiraculo.Cardanus.LiberXuii.961image59Cingulusautannuluspraestigiosussicfit:elaborantur3.circuli,autsilibetplures,itacontexti,unatamensolaductililinea,utnullaexpartealteralterumtangat:sicfitutduopenduliinaerestareuideantur,miroartificiiuafroqueinuento:atefficerefaciliuslongeestquameffingere:quanquam,utpotuimus,eumdepinximus.Ratioautemtalisest,siannulumtriplicatumfacereuoluerimus,describemuscirculosduos,deindeaccipiemusnumerum,quemuolumus,quidiuisuspertria,numerumcirculorumannulisuperrelinquatunitatem:utpotesexdecim,namdiuisuspertriarelinquitunum,&exexeuntquinque:diuideigiturcirculumexterioreminpartessexdecimaequales,describendototidempuncta:totidemquoquediuisionesinminorecirculoefficiemus,itatamenutpunctainferioraintercipiantinmediosuperiora:deindeductisportionibuscirculorumapunctoinferioreadsuperius,abeoautemadinferius,duobussemperintermissis,aciterumadsuperiusduobusintermissis,tandemredibitpostexactostrescirculosadeundempunctum,itaqueunuscirculustresefficitur.Circulosautemhosextremos,seuquipriusdescribunturdimissi,utmeliusdescriptionisratiointelligatur.Caeterumiuuateosdelere,utabsolutius,&nitidiusopusuideatur.Oportetauteminsectionibus,quaeinsolidosunt,nonsetangereannuloscorporeos.Sicenimpenduliuidebuntur,acperse,cumnonsint.Cardanus.Adfuremdignoscendum.siquispulueremexlapideaetitis,subcineritiopaniincoxerit,&suspectofuriquidpiamdeeocommedendumobtulerit,praemansumbolumdeglutirenonpoterit.Mizaldus.Ancorruptasitmulier.Fumusseminumportulacae,uelfoliorumpersonatae,quambardanamuocant,perinfundibulumuelaliter,infaemineumpudendumtransmissus,statimmulierem,sicorruptaest,admeiendumproritat:sinonest,lotiumcontinet.Io.Bap.Porta.