Destillatione,HieronymiRubeiRaubnn.Liber.InquoStillatitiorumliquorum,quiadMedicinamfaciunt,methodusacuiresexplicantur:EtChemicaeartisueritas,ratione,&experimentocomprobatur.Iampridemabinnumerismendisrepurgatus,&inusumstudiosorumeditus.Basileae,PerSebastianumSereniss.FranciscoMediceo,EtruriaeMagnoDuci,&c.HieronymusRubeus,felicitatemD.Scribentimihi,&inmanushominum,LibrumhuncdeDestillatione,Typographorumpraelo,emittenti,iure,tuaeCelsitudini,Sereniss.&MagneDux;natus,atqueobidtuoinscribendusnomini,semperuisusest.Itaenimaccurate,eoperpetuofeliciquecursu,maiorestui,literarumomniaquidemstudia,sedhancpotißimumartisstillatitiaepartem,coluerunt,aceuexerunt,utnemononuirdoctus,Mediceamfamiliam,pulcherrimorumomniumstudiorumparentemprope,&altricemprofessusfuerit.Reliquataceam;quodnonfaciantadpropositumsermonem,deMedicinaloquar:quaecumobGraecarumliterarumignorationem,inmaximistenebris,summohumanaesalutis,uitaequeincommodo;squaleret,nemoestquinesciat,Mediceorummaximeopera,quiGraecamnobislinguam,accitisinItaliamGraecishominibuseruditissimis,mirificepropagarunt,reuixisse,pristinumquerecepissecandorem.CumautemomnisMedicinaeparsnobilisnecessariaqueest:quaeutMagnusinquitAureliusCassiodorus,inhomineplusinuenit,quaminseipseagnoscit,&ibinosnititursubleuare,ubinullaediuitiae,nullapotesthumanadignitassubuenire:Tumueroquaestillatitiorumliquorumrationemtractat,ea,dignitate,utilitate,iucunditatefacilepraestatomnibus:Inquaexcellere,estinterpraestanteseminere,quamexcolere,summoesthominescumularebeneficio.Inhac,artiscumnaturaludentis,acpotius,utZenodicereconsueuerat,naturaeartificioseambulantis,miraculaconspiciiucundissimeanobispossunt,dumuarii:exaridissimisquandoquerebus,destillantishumoris,halituumquecoloresprodeunt,perindeacriparumuestitusuiridissimi,acpratafloribusdistincta,coelumqueipsumuersicolore,subauroram,facie:praeterquamquodhincquandoquelatediffusamplaniciem,quandoquemontesinipsisuasibus,uidereuidemur:saepeliquoresperlucidosamnium,saepelacus,saepefontes:speciesetiamsesenobisobiiciturfrugu,speciesarborum,quae&fructusferant:Aquarumpraetereainductionibus,terrisquandamquasifoecunditatemdamus,sicutartisope,inrerumnatura,ferealteramnaturamefficereuideamur.Quoquid,inhiscaducisrebus,humanopotestingenioiucundiusaccidere?Quamobrenonestmirum,sieamexcoluerintnobiliorahominumingenia:sieauelremotißimisgentibusplacuit:Costatenim,etiamapudhuiusorbisextremos,Indosorientales,hancartemdiligenterexcoli,quippequiePalmae,seuNucisIndicae,incisisramis,liquoremeffluentem,quemSuramappellant,aquaeardentismore,destillent,refertquestillatitiushicliquor,aquaardentem,sicutmadenseapannus,ardeat,caeterisquesitardentisaquaequalitatibuspraeditus.Huiusopeartis,ea,quaenaturaehumanaeinimicaabipsauniuersitatisnatura,constitutasuntadeointerseconciliantur,utmaximeiuuent,uideaturqueobidaliquomodoabartenatura,autsuperari,autmutari.Quidenimutunumexinnumerisreferam,chalcantho,magisaduersumnaturaehominisest?namuomitumciet,&Galenus,penitusillicontrariumscribit,eaquerationeimprobatstomachicaquadamremedia,quaeminimeomnium,interreliquascorporispartes,stomachum,obpraecellentemsensum,ferreasserit,acpotius,magnopereaffligere,etiamsiquidpiamcumaliis,stomachoalioquicommodis,pharmacis,mixtum,praebeatur:stillatitiumtameneiusoleum,hacarte,paratum,nonsolumminimestomachonocet,uerummirificeillumiuuat,egregieroborat,languentemqueacpenemortuumcibiappetitumexcitat,arcethumorumputredinem,efficitquealiasaneplura,quaemaximamhuiusartisstillatitiaepraestantiaoptimepatefaciunt.Quanquamautemeam,ueteresGraecosPhilosophosnouissenequaquamputo,noniuerimtameninficias,quinmagnusilleAristoteles,naturaemonstrum,quafuitingeniimagnitudine,olfecerit,cumaquamardentemsignificareuideatur,demariinMeteorisscribens,aitqueuinum,&omneshumores,quicunque;cuminuaporemmutati,iteruminhumidumconsistunt,aquamfieri.Quodueroidetiamexproblematumlibrononnullipatereexistiment,nonestforsanabsquemagnadubitatione:licetenim,docensibiAristoteles,maredeuriposse:quiasalsum,atqueobidoleosum:cumesaleoleumdepromatur,uideaturDestillationemtetigisse,quoddicant,oleumesalenonnisiDestillationeextrahiposse:idtamennonomnesforteconcederent,dicerentqueeduciesaleoleum:quiauelabeoresudet,uiignis,spoteue:quodpauloinferiusuideturinnuere:uelquiabitumen,naturam,indefereemanet:affirmat.n.Galenus,bitumenexiisunumesse;quiinaquamarinaproueniunt,etinaliaquapiam,quinoestmarinaedissimilis:Pliniusquetestatur,idbitumensimileoleo,etilliusinlucernisesseusum.Exhacarte,rerumnaturaquaedamitaseseinconspectumdant,utquinhaecmagnasitPhilosophiaenaturalispars,negarenemoplanequeat,affirmariquepossit,huiuscultoresartis,iurePhilosophosappellari.Inquorumnumero,cummaiorestuifuerint,utidixi,merito,hacetiamunadecausa,utinnumeras,easdemquemaximastaceam,beatasseillaedicereciuitates,quibusilliimperarunt,potuere:&nehistoriammaiorumtuorutexereuelleuidear,demaximoCosmoMagnoEtruriaeDuce,SerenissimoCelsitudinistuaepatre,dicam,quoquisautdiligentius,exItalisPrincipibus,hancexcoluit,autpluraaccuratiusinuenit?Quem,nonsolumesummis,nobilibusque,sed,quaefuitilliussingularishumanitas:uelexinfimaeconditionisuiris:dumnecessitatemsignificauerit,preciosa,&mirificailliusstillatitiaremedianoniuuarunt?Huicpietati,huicstudio,tu,omniumcaeterarumpaternarumuirtutumacerrimusimitator,cumnondesis,acpotiuscumdiligenter,magnoquestuepist.Dedic.dioineoinsudes,FrancisCe,itaqueegregieinilliusuestigiisinsistas,utaequarehactenusmaximupatrencredaris:inposterumautemeamdetespenexcitaris,utdeilla,neuidearassentari:silendumputem,merito,quodinitioscripsi,opushocdeDestillatione,dicandumtibiamefuit.Celsitudinemtuametiam,atqueetiamrogatamuelim,haecutacciperenededignetur.Nequeueroquasinouiquidquamincognitiuetibiafferant:abhacenimtemeritateproculabsum:sedquia,utuerbisutarBoetii,meiquoqueOperismihiratioconstabit,siquaeexsapientiaedoctriniselicui,sapientissimiiudiciocomprobentur,fieriqueidcircoforsanpoterit,utadhaecrursusdiligentiusincumbamus.Rauennae14.Cal.Decemb.1581.IuliiMorisiiRauennatis,AcademiciInnominatiParmen.InlibrumdeDestillationeHieronymiRubei,AcademiciitemInnominati.Inuicta,quiatauitractaruntbellica,dextra:Illustresanimae,magnanimumquegenus:NouereutRubei,medicahaecmonimenta,nepotis,Queisdestillantisdogmadatartis,aiunt.Pergesalutarilaudesacquirereabarte.RestituantPhoebo,Martiatela,uices,Pergenepo::nequeenimfueritseruasseiacentes,Uirtus,Grynaei,quamThracisarte,minor.HieronymiRubeiRauenn.DeDestillatione,Sectioprima.QuidsitDestillatio,&curhocpotissimumnomineuocetur.Cap.I.Quiaquas,uiignisexherbis,rebusquealiis,elatoinsublimehalitueductas,Destillatasappellarunt,easquehocmodoextrahere,Destillaredixerunt,iiproculdubiomiroingeniohominessapientesqueadmodummihiuidentur.Namrerumnaturamoptimecontemplatisunt,quandoearumDestillationuminstar,quashominespatimur,Graecisuulgoκατάῤῥουςdictas,harumaquarumliquoreseliciuntur.Cumenimhumoracapiteadinferiorespartesdefluit,adpectuspraesertimcatarrhusproprie,idautemest,Destillatio,uocatur,atemperamentocerebrifrigidiore,cuiusestpituitamcoaceruare,ut3.decaus.sympt.Galenusdocet,cap.4.Hisacceditcapitissitus,insublimilocati,&inferiorumpartiumcaliditas,quaemultosincaputhalitusexpellit.Quodautemadcerebrumfrigidiusascendit,nondigeritur,noncoquitur,utiGalenus3.Aphoris.12.docet.Co2HieronymiRubeigunturitaquehalitusipsi,quemadmoduminelembico,idquodascenditadipsum,excucurbita,utuerbisutarAuicennae,cumdecatarrholoquitur.Miroigituringeniouirifuere,quihunceliciendarumaquarummoduminuenerunt,&appellarunt,naturaearcanaacmysteriaoptimeimitati.Nequesoluminhomine,idautemest,inparuomundo,utillumuocatAristotelesoctauoPhysicorum,sedinmagno,ubiexhalitibusinsublimeadmediamaerisregionem,caloreSolis,raptis,eiusqueregionisfrigiditatedensioribusfactis,inaquamqueuersis,imbresfiunt.Quamobremetiampatetmagnoiudicio,pileumrostratum,cucurbitaecollo,impositumabillisfuisse,tumquodlongiusibiacaloreabest,tumquodplureshalitus,facilius,uehementiusquerecipereeolocipotest,quamsiinlaterefuissetcollocatus.Haudsecusquaminhominibus,capitissitus,plurimumfaciat,adexcipiendosuapores:sicutiis,quidestillationibuslaborant,quodadremhancattinet,multoutiliussit,capiteinclinato,utpulcherrimeAuicennadocet,puluinariquedecliuidormire,quamerecto,&sublimi,quodhanc,quaeinelembicouidetur,conformationem,satisconfirmat;Faciliusenimutidiximus,uehementiusqueaccelerius,rectus,acsublimispileus,cucurbitaeimpositus,repletur.IdipsumtestaturAristotelesSectionedecima,Probl.53.dumquaerit.Curanimantium,homomaximesoleatsternutare.Quoniam,inquit,grauedineetiammaximetentatur:cuiusreicausaest,quodcalor,quicircacorest,sursumquesuanaturaeffertur,caeterisanimantibusinarmosseeffert:Undeperrefractionemdisiectus,partimceruicem,caputquepetit,partiminspinam,lumbosquedefertur:hecenimlinearecta,iuxtaquebasimsitaomniasunt.Hominiuero,quoderectabaseseinsublime,modostirpium,attollit,euenit,utcaloriselatioplurima,&uehementissimacaputadeat.Quotiesitaqueaccidit,utcaputhumescat,refrigereturqueextrinsecus,ampliusquamsatissit,efficitur,utcalor,qui&alimentumhabet,&seinparteminterioremcontrahit,nimirumcrescat,crescens,seseincaput,meatusquecapitisefferat,quohumorespraetenues,crudiquesectantes,implentmeatus,destillationesquefaciunt.Cumenimcalordirectotramiteseadcerebrumusqueextulerit,eiqueipsiimpegerit,adnaresreflectitur,eoquoniammeatusillacforasdecerebropertendant.Caeterorumautemanimantium,auesmaximegrauedinemsentiunt,quodformamcorporismaximesimilemhominibusgerunt.Uerumminus,quamhominesafficiuntur:quoniamcaputmagnaexpartedeorsumtenent,utquaeuictumabsterrapeteresoleant.HaecibisparsimAristoteles,quibusegregiedestillandimodum4HieronymiRubeidescribereuidetur,sicuthaecarsappositesitnaturaeimitatrix;nequesoluminparuomundo,sed&inmagno,utdiximus.Etlicetineodifferant,quodsolcalefaciens,superiussit:ignisueroindestillationibusadhibeaturinferius,minimatamenhaecestdiuersitas,cumagensimmediatum,ipsascilicetcaliditas,ubiquetotasitmateriadiffusa,halitusqueinsublimeemittat.Estitaquedestillatio,dequaorationeminstituimus,liquorisaquei,seupartishumidiorisinhalitusacaloreextenuatio,atquesublatio,&obfrigiditatemaerisinaquamconuersio.HancGraeciabeoquodeststillare,idautemest,σάτιν,κατασταγμὸνdixere.Arabes,quiqueeossequutisunt,complures,nonnunquamappellarunt,sublimationem,nominelatiori,quodinsublimeuaporesferantur,sedhauditafortassisproprio.Namaliudoperisgenusestadestillatione,sublimatio,inquainaltumquidemuaporesarebussiccistolluntur;sednonutinaquamdegenerent;uerumutsicciores,puriores,splendidioresquefiant,adhaerentqueaduasislatera&operculum:Nequeenimquodadsublimationemproprieuocatampertinet,rostratopileoopusest,nisisitcolligendiaquamanimus,quaeexudauerit.Itaqueutresaterreis,aqueisquepartibusseparentur,siccioresquefiant,sublimantur;cumdestillatio,contra,inaquamfluentemueliquoremeasadducat.IoannesBaptistaMontanusciuisprimariusUeronensis,Medicusclarissimusnunquamsatislaudatus;quiomnemgenerationem,&corruptionemfieripersublimationemscribit,librodeUrinis,suoquodammodoaccepissesublimationem:idautemestdestillationem,uidetur,cumnihilaliudesseuult,quameductionemhumidiacalore,generariqueasseritomnia,cumcalorextrahithumidumutile,calorquebenignusest,sicutcoctioneidagat,tuncenimquodeduciturhumidum,generationiutileest;Quodsicalorsitacrior,naturaequeminimeconsentiat,humidumquodeducitur,estcrudum,cumaereae,igneaequeparteseuolent,relictisaqueisincoctis,acterreis:sedhaecnisirecteintelligantur,pareredifficultatempossent,cumuideamusinaceto,multisquepraeterearebuscumdestillantur,uibenignicaloris,aqueastantumparteseduci,praesertimcumingenerationenonseparenturpartes,sedincorruptione.Hucaccedit,quodgeneratio,siproprieeamaccipiams,cummutatiosittotiusintotu,nullosensibilimanente,utsubiecto,hanchumidieductionem,quaetemporeagitur,nonincludat;Sinalterationemquoqueintelligamus,ipsamquecoctionem,quaeantecedit,inipsacoctionenoneduciturhumidum,sedincorruptione,inquascribit4.Meteor.Aristotel.educihumidumutile,acnaturaleacalorenaturaliexeunte.Quodsioppositafieriopposi6HieronymiRubeitomododebent,ingeneratione&coctionehumidumnoneducetur,sedinducetur:namconcoctioestanaturali,acpropriocalidoperfectio,exoppositispassiuis,estque(siaccipiamus,utactumprimumindicat)Alexadro,&Olimpiodorotestibus,humidiconstantia:namquodsuperfluerathumidumuicalorisresolutumest,quodpermanet,crassius&constansfit,&siccopermiscetur,noneducitur.Sincoctionem,utactusecundumnotat,intelligamus,mutationemdicit,quaetenditadeamhumidiconstantiam,quaeexcalidiactioneinoppositaspassiuas,producitur;&mixtioingeneratione,nonseparatioest.Nonmetamenlatet,elixationem,ἔψησινGraecisdictam,concoctionemesseacalorehumido,quiinsitummixtihumoremacentroeducitadcircumferentiam;cuiussignumessepotest,quodquaeuimtractricemualidamhabent,elixationemcitiusperficiunt,utuitripartes,carnibselixandisinteriectae;uitripresertimmultumexusti,quodsiccitatefortiustrahit.Illudetiamconstat,quaeinanimalibusconcoctioest,similemesseἔψησιseuelixationi;quanquamalimentumquandoquematuratione&assationecoquipossenonnegauerim;sedhaecadestillatione,dequaloquimur,longeabsunt,potiusquecumcoctione,&uthuiusscriptoresartisaiunt,circulatione,numeranda:nonenimaccidithicfrigiditas,quamelatosuaporescogat&inaquamuertat.OmittoautemquodinsignisMedicus,GentilisFulginas,explicansAuicennecaput,dispositionibusaque:Fen.2.lib.i.scribit;sublimationemesse,quanosdestillationemappellamus;Destillationemuero,cumperangustaforamina,utperfiltrum,autarenaminaquiscisternarumaliquidpercolamus:Haecenimproculaueroabsunt;quanquanequeGentilisexanimisententiaasserereiduidetur,acpotiusutlocumillumtantumexplicet,itascribere:quodansitadmentemAuicennae,alteriusnegociiestdisputare.Quaedestillaripossint.Cap.Ii.Exhisautemquaediximus,facilepatet,quaenamsintea,quedestillaripossint:cumenimsitdestillatio,liquorisaquei,seureihumidiorisinuaporesextenuatio,&inaquamconuersio,satiscostateadestillariposse,quecumquehalitusemittunt,&cogipossuntinaqua.AtuideturhicnegociumfacereArist.4.Meteor.t.c.47.ubideexhalabilibusdisputat,constituitquediscrimeninterea,quaeexhalant,&queeuaporant:namexhalant,queacalidoconburentefumumemittunt,inquosicce,&humidepartesitaconiunctesunt,utnontanquamduo,sedutunum,calidosubiiciantur,&diuelliunaparsabalteranonqueat:quamobremhuiusmodifumus,nequemadefacit,obsiccumcomhustumsibiiunctum;nequeinspiritumuertiturcumdistrahatur,dissipeturque,sedmagisinficit:HieronymiRubeiquodinfumolignorumuidetur,qui,utAl8bertusMagnusegregiedocet,obsiccumterreumadustum,atroinficitcolore;adheretautemobhumidum,quodtamencumexiguumsit,nequaquamcontinuusest,&duriorapparet,nisiabunctuosoeducatur;tuncenimnidoremappellant,quemadmodumepinguifuliginem:&licetPetrusPomponatius,clariPhilosophusnominis,inquartumMeteororumdubitans,senesciredicat,pingui,&unctuosoquidintersit,eatamenfacilemihiuideturdifferentiapossecolligiabAristoteleeoloco,ubipauloinferius,picem,ceram,thus,&quaecunquepicemhabent,pinguiauocat;oleumautem,&quaecunqueoleosasunt,unctuosa.Uideturitaqueexhis,quaeasseritArist.cognosci,ligna,ossa,oleum,oleagina,ceram,thus,&huiusmodidestillarinonposse,cumhorumfuminonmadescant,sedinaeremextenuentur,necpossintinaquamcogi;oleumenimutibideminquitArist.nonincrassatur,nequeelixatur:quianonestuaporabile,sedexhalabile;imonequeuinumpoteritdestillari,praesertimdulce,cumnoneuaporet,sedexhalet,&pinguesit;nonenimestuinososaporepraeditum,quamobremnequeinebriat;quodetiamidemtestaturAristot.3.Probl.13.27.Adhaeccumdicat4.Meteor.52.Ferrum,myrrham,thus,&omnia,quaelachrymaeappellantur,terreaesse;quaeautemtaliasunt,autexhalant,autnequaquamliquantur;fietutDeDestillat.SectioI.9frustraassumaturhorumomniumdestillatio.Sednequeaurumpoteritdestillari:quianequeexhalabileest,utdocet4.Meteor.26.Arist.cumhumiditatemhabeatpassiuamsolubilemquidem,atnonseparabilemapartibusterreisinquibusest,uicalorishumidi;&siquideffumat,utinquitAlbertusMagnus,illud,impurum,fumosum,faeculentumacterrestredestillat:&sihumoracentroadcircunferentiameffluit,frigidosuperueniente,recurritintro.SatisetiamperspicueArist.t.c.41.asserit,mel,lac,oleum,salem,nitrum,&sanguineminignenoneuaporare,sedcrassiorareddi;causamqueafferens,aitidesse;quiamolestnaturaeterreae.t.43.licet.t.48.dicatterrae,&aeris,oleumaeris&aquae;lac,&sanguis,praesertimfibrosus,aquae,&terrae,sedmagisterrae;sal,nitrumqueeiusdem;quareincrassanturigne,nequeeuaporant:Quibusomnibusefficitur,utdestillarinequeant;cuiustamenoppositumiiasserunt,quidestillationibusuacant,&exiisomnibusliquoresstillatitioseliceresibipersuadent,&quidemnoniniuria.Caeterum,utremhancexplicemus,illudprimoignorandumnonest,quod&AlexanderAphrodiseuseolocoanimaduertit,Aristotelem,cumaliquidasseritnoneuaporare,nondissolui,atquehuiusmodicetera,nonsicaccipere,utnihilomninoeuaporet,nullaeiusparsdissoluatur,sedquodnontotumdissoluatur;cuius10HieronymiRubeireiidesseargumentopotest,quodcumscribat.t.47.lignanoneuaporare,sedexhalare,quodterreasint,tament.51.aitlignaeuaporareutthus:&licetaliquiidnitaturdeclarareobid,quodhicdeuiridibus,ibidesiccisintelligat,quantumtamenidsitadAristotelismentem;nonesthicdisputandilocus;mihiquidemnonuidetur.Scribitetiameodemtex.47.oleumnonincrassari:quianoneuaporat,&tamensuperiust.40.dixeratoleumfiericrassius,&albescereabigne,&tempore,euaporanteaqua,siquainerat,&marcescentecalido:asseritpraeterea,r.36.melelixatumigne,&solutum,concrelcerefrigido,cumtamendicat,t.41.melessenaturaeterrae;oleumautemaeris,&aquae;atqueobidigneincrassari,neceuaporare;quamobremnonpoterimusnegare,cummelignedissoluatur,&frigidoconcrescat.quinhabeatpartesetiamaqueas:quod&Alexander,t.28.affirmat;quiatamenplurimaeiusparscalidoincrassatur,simpliciterasseruitAristoteles,essenatureterre;quodipsumquoqueeomodointelligendumest,quoBeatusDoctor,preclare,utomnia;docet2.sent.dist.15.quest.2.ar.i.nempecumaliiscomparatur,quaefluunt;nonautemsimpliciter.Sitigiturquoddiximus;Aristotelem,cumquidpiamnoneuaporare,nondissolui,auttalinaturaessedicit;idpromaximaparteintelligere,nonnegaretamenquindiuersaealiquaepartesinesseineopossint,siexiisquaeadduximus,&adducerepossemus;siferretoccasio;eiusmoremineoquartolibrorectefuerimusuenati.Nonestdeindeomittendum,multa,Aristotelisaetate,&unomodouerafuisse,inhacpraesertimdissolutionumaceliquationummateria,quaetamennostra,&aliomodo,nondixerimfalsa,sedlongediuersauidentur,postquamtotaquarumgenera,totpraeparationumrepertasunt.Uerumquidemestaurumnonelixariaquacommuni,nequediminui,sedtamenaquaacuta,fortiappellata,itafacile,itabreuidissoluitur,duminminimasacsensumeffugientespartesdistrahitur,utmirumuideatur,&nisiuideremus,crediuixpossit,quodmultoetiammagisinreliquismetallisconstat,&potissimumferro,quodinoleumfacileabit.Dixitt.41.Aristotelesoleumincrassaricalido&frigido:sinoscontraassereremus,nonincrassari,falsumdixisseuideremur,cumtamenuerumessepossit,diuersarationeacceptum,quaductusidemAristotelesscripsit,t.47.nonincrassaricalido&frigido.Repertaigiturcumnonessent,quandoAristotelesscripsit,quaesiccumabhumido,uelaereo,inhuiusmodi,autsepararent,autitautrumqueextenuarent,utpossentfluere&educi,quodrepetitaignisui,&additis,quaextenuent,rebus,posterioretas,utpleraquealia,uidit,nequaquammirandumest,simultasecusaccidant.Argentumuiuum,12HieronymiRubeioleum,picem,&huiusmodielixarinonposse,estuereabAristotelescriptum.t.43.iisartibus&liquoribus,queillaseculanorant,sedquidrepugnat,utluculenterPomponatiusscribit,fieriidposse,humidumqueaereumseparari?nonneexaere,dumexiccatur,fitignis,atqueetiamterra,absqueullomedio,uelipsoAristoteleid2.deortu,&interituaffirmante?PraetereacumArist.eod.t.43.argentumuiuum,cumoleoeiusdemnaturaetradiderit,aereum.s.&inconcretile,&quod,utioleum,obaereaspartes,difficilemisceatur:imononmisceatur,tamenposteriorib.saeculiscompertumest,misceri;quodqueadmirabiliusest,cumliquidorumnullimisceatur,liquidaipsenatura,durioribustamenarctissimeiungitur,&iisnonomnibus,sedauro,&argento&stanno&plumbo,inquaeitaimbibitur,utmolliaeareddat;&praeterceteraaurum,quodtamendensius,actenuiusreliquismetallisscribitur.Nequeueroeamihiratiosatisfacereomninopotest,quamdoctiss.clarissimusquemedicus,HieronymusFracastorius,patriciusUeronensisaffertdesympathiacap.11.liquidisnonadmisceri:quiapropterpondussubsidatomnibus;fierienimpotestutambiat,utobruatliquida;sedquia,utsubdit,diuersaenaturaesit,&fortismixtionis:quaenaturediuersitas,&fortismixtio,aereispartibus,siAristotelicredimus,adscribendafuerit.AlbertustamenMadeDestillat.SectioI.13gnus,clarissimusrerumnaturaliumindagator,cuiposteriorainuenta,compertafuere,plurimaqueipseinuenitsiccariargentumuiuumdocet;imonequeetiamimpossibileest,utinaquamuertatur;tantampatiturseparationemaerearumpartium.Sicautefficitur.Fictileparantuasrotundouentreaccrasso:colloueroleniterturbinato,utaptataecapitisparti,accommodaripossituitreumpileum,indefigulorumlutocircumliniuntspiramenta,neuiuumargentuminaurasexpiret:apertocanaliuassubiicitur,utliquoremexcipiat:situasposteaperuiumelatere,quouiuumargentumintromittipossit.Ignetotumincandescat,tumqueinfundibulo,uelalioinstrumentohydrargyrumimmittito,&cretamstatiminducito,utaptataepartiparsit:ubienimualdeintonuerit,&crepitumediderit,cogiturinuaporemsolui,acpaulatimcrassescens,insubiectamfideliamelabitur.Aliietiameandemaquamconficiunt,uasibus,quaehicdescribuntur,infurnoadidaptolocatis,sicutstipatisaccuraterimis,aequaliigniscaliditatepartiimage114HieronymiRubeicipent,praeteruasrecipiens,quodnullaafficicaliditatedebet:quemadmodumeminereetiamefurnonecesseest,priorisuasiscollum,perquodimmittiturargentumuiuum.Itaqueubiuasahaec,lutoincrustata,igneincanduerint,esuperioriosculo,argentumuiuumdiligenterexpurgatum,ineaimmittitur,occlusostatimosculo;nambreui,partimaquamfactum,partimadhucuiuum,inrecipiensuasdecurret.Quoduiuumest,repetitoopere,totuminaquamuertitur.Quanquamcumargentumuiuuminsublimeefferatur,&humidolocoposituminaquamabeat,cumquefacileeuoletinauras,quodoleononconuenit,essepotestargumento,nonesseomninoimpossibileseparari,quodaereumest,nedumaqueum,cumtameninoleoobmaioremconnexionem,uelipsumaqueum,difficileseparetur.Praetereacummetallasintnaturaaquea;dissoluunturenimcalido&sicco,frigidoautemcoguntur,utasserit4.Meteor.52.Aristoteles,curnonpoteruntdestillari,idautemest,inhalitusdissolui,quideindecogantur?quaecunqueenimaqueasunt,eauaporabiliascribittex.47.Aristoteles.Itaquesinonuicalorishumidi;calorissaltemsicci;sinonitacrassa&densa,utinaturagenitasunt,saltemincalcemredacta,salremaquistenuibus,salibusquearteparatis,disposita,poterunt:nequeidfueritAristoteli,experientiaeueaduersum;namquaedixitAristoteles,uerasunt,utsepiomemorauim,eoquecalore,&artificio,dequoipseloquitur,dissoluinonpossunt:nonnegassettamen,quinaliaratione,acmaioreui,idposset,tametsimagnasintpororumangustia,quaefficitur,utadamas,&plerequehuiusmodigemeliquarinonposseuideatur.Demelle,sanguine,thure,cera&idgensceteris,nihildica,quandodifficultatemobiamnumeratascausas,nonimpossibilitateostendunt.Cera.n.butyrum,sanguis,sal,&alia,autpriusparantur,maceranturue,quositfaciliorattenuatio&separatiopartium,autrepetiturdestillatioartefacta,quemadmodumsuispatebitlocis:Ipsaenimexperientia,quaoleumuiigniselicimus,echalcanthousto,&huiusmodi,nos,utputo,cogit,utitadicamus,siAristotelisscripta,uera,utueraprofectosunt,tuerianimusfuerit.QuotmodisfiatDestillatio.Cap.Iii.NonunomodoDestillatioefficitur:potesttameneiusdiuersitas,uelrationererum,equib.aquam,humoremueelicimus,accipi:namaliomodomel,aliouinum,aliooleumextillant;uelauasesumi,autamedio,quouascircundatur.Etquoniamdeeaquaearebusaccipituruarietate,singulisseorsumcapitibusdicemus,persequemurnuncduasposteriores.Itaquesiauasesumatur,duobushecpotestmodiscontingere,uelenimaforma,figuraqueuasis,uelamodoquoinfurnolocatur.Formauasisnonunaest:quiauelcucurbitarecta,quamap16HieronymiRubeipellantuulgoBociam,Albuchasisautem,seuutabsquearticulopleriquescribunt,BuchasisinSeruitore,uocariUentremscribit,quodinferiusrotundasit,superiusautemextensa,incuiuscolliapice,pileumrostratumimponimus;cucurbitamautemappellamus:quiasatiuaecucurbitaeformamreferat;Uelcucurbitanonrectaest,sedincurua,quamstortamappellant;Uelestmatula,Urinaleuocata,quaequoadremipsam,acucurbitaparumdistat.Cumenimfaecibusnobisopusestsiccioribus,neassiduefrangaturuas,cumsuntnobisextrahendae,autterendae,rectapraesertimacpileata,rostrataquedestillatione,tuncmatulaeususest.Curuacucurbitaelicimusea,quenonadmodumtolliinsublimequeunt.Atquehaecestauasibusdiuersitas,quaetameninfinitapropeuidetur,cummultiuariasexanimisententia,uasorumfiguras,inanimaximampartem,acinutili,utputamus,studioelaboradascurent.Nonestautemomittendumuasillud,quopassimofficinaedestillandisaquisutuntur,habetqueinferiusmatulamexaere,nonadmodumelatislateribus,quieplumbopileumimponuntrostratum,inpyramidisformam,quaCampanamuocant;quorumomnium,quantumadpraesensnegociumfacit,inferiusfiguraedescribentur.Quodsiauasissituuariumdestillandimodumaccipereconsiliumfuerit,eamduplicempotissimuminueniemus;namautrectacucurbita,cuirostratumpileumimponitur,autincurua,seucumuniuscollumcucurbitae,inalteriuscollumimmittitur,quodbociamcontrabociamappellant:nisifortehuncdestillandimodumnumeraretertiumuelimus.Hisautemeadestillantur,quaedifficileascendunt,succiqueminus)habent.Quodsiaccipiamuslatiusdestillationisnomen,utsithumidieductioacalore,inhunclocumreferendaeritea,quaeperdescesumfit,inuersocucurbitaeore.Quaeautemamediosumitdiuersitas,quodmediumintercucurbitam,&ignemcadit,eaprimoduplexest:quiauelnullumest,uelaliquod:sinullum,idaccidit,uelcumfundumcucurbite,ignisferit,quomodoineducendisacutisaquis,oleisquechalcanthi,salis,sulphuris,&huiusmodiutimur,quamnonnisiuiignismaximaeliciqueunt,quodfortiprofundaualidaquemixtioneconstent,iispartibus,quamsuntextrahendae.Uelnullumessemediumaccidit,cumcucurbita,rostratopileocontecta,Solisradiisexponitur;quemmodumpleriquemirislaudibusextolluntquodaradiisillis,coelestequidpiam,&,utaiut,uiuificatiuum,accipere,quaedestillantur,putantquodtamenuanum,nedicamfalsum,putauerim;quanquam2.degenerat.anim.cap.3.uitalemesseSoliscaloremAristo.dicat:preterquamquodparumadmoduminsublimetollieocaloreposset,atqueetiamminus,obpilei,rostriquecaliditatemaSoleconceptam,inaquam18HieronymiRubeiuerti.Siueroaliquidmediumfuerit,primumquidemollaconstituitur,quamignisferitcaliditas,eainollacollocaturcucurbita,circaquammediumillud,dequonuncloquimur,adhibetur;&quandoqueelimatascobsestferri,autchalybis,nonnunquamarena,quibusduobusmagnauiscaliditatisseruatur.Suntquifimocucurbitamobruant,sictamen,utrostratumpileumemineataerequeambiatur:&caliditatemhanc,perindeachumanotemperamentopropiorem,supraquamdicipotest,laudant.Uerumutimprobarinonpotest,measententia,hicdestillandimodus,itamelius,acdelicatiusfieridestillatiocumpossit,hunclibenterpraeterierim;nequetamenearatione,quod,utMichaelSauonarola,&eumsecutusSyluiusputauit,teterfimiodor,eorumquaedestillant,spiritusinficiat,&aquamimpurioremreddat;nonenimpenetrareuitrumpotest.Aliifimumcumcalceinollaponunt,ignemquesubtusadhibent;saepiusautemcinereutimur,&aqua,&plerumquesoloaquaeuapore;atqueutillapercineres,itahaeccalentisaquaebalneo,seubalneoMariaedestillatioappellatur,quamadhibereconsueuimus,iniis,quaeleuioriigneindigent,quodfacileexolubiles,&inhalitumdegenerantes,tenuioresqueparteshabeant,delicatisqueadmodumconuenit,cumnectetriodoresefumoatqueignepercipiantur.AppellantautembalneumMariae,ignemprimigradus;Cineres,secundi;Arene,seusabuli,tertiigradusatqueubiquerimasuasorumesseoptimeluto,seuglutineobductasnecesseest,nedestillantisreispirituseuolent.Matthioluscumaquabalnei,arenaeetiamnonnihiladmiscebat,utquasimedisessetcalor;&inhuiusmodidestillationeduplicemliquoremexcipiposseait,primumdilutiore,alterumrubentiorem.DisputatquoqueIoannesManardusFerrariensismedicus,&eumimitatusFuchsius,unicecaueduminsuccisstillatitiiseliciendis,neeisuasculifundus,inquostirpescotinentur,aquamincacabobullientemattingat,sedsolouaporeabeaeleuatoincalescat.Uerumipsenonpossum,Manardi,uiri,generisnobilitate,&reimedicecognitioneclarissimi;sententieomninosubscribere,utqui,unacumPetroAndreaMatthiolo,iudicem,nonessesempereaexquisitarationeprocedenduminherbisdestillandis,quodcertosciam,nihilreferre,quandoetiamuasculumherbasrecipiens,inaquammaioriinuasebullientem,immergatur.Nametsiaquaequasilliuoluntexherbisuaporetantumabaquabullienteeleuato,extrahi,ceterisprestantioreshaberipossint:tamemquaeexherbiseliciutur,uasculoimpositis,quodaquabullienscircumluat,parumcerte,autferenihilillisbonitatecedunt:quodmihi,utietiamMatthiolo,compertumestiniisaquis,quassepissimelibuitutroquemodoelicere,&experiri.Attamenaliquisilluddiscrimen20HieronymiRubeiessedicet,quodillomodoaqueexherbisextrahantur,quetenuiorespartesretinent,quoduaporisilliuscaliditasimbecilliorsit,quamutpossittotamherbaesubstantiamconficere:hocautemmodoaquaeeliciantur,quaeomnesherbarumpartessecumreferunt.Haecsanedifferentia,quaefacileconcedipotest,nonesttanta,utillaregulasitperpetuoobseruanda,haecueroeuitanda:quinpotiusfacit,uthaecMatthiolouideaturprobanda:illaueroreiicienda,tanquamcautionimisreligiosa,praeterquamquodinaliquibusnonomneseasparteseliciat,quasquaerimus,atsolumaqueas,autillisproximas.Ignisetiamratiofacereplurimumuidetur:ecarbonibusenimodoratioremaquamreddit,quamexlignis,quodlignoruminaequalissit,ideomodotarditatesuaconsumitaquam,modoceleritateexurit,&oleagineumquiddamcogitascendere:atqueidemcontingit,quodinlateribus,quiintermissoigneexcoquuntur:omnisenimignisinaequalitas,quaeestabordinealiena,coctionemomnem,destillationemqueuitiat.Uerumdifferentiahaecmagispatet,cumignisuasisubiicitur,inquoresdestillandaesunt;obscuriorest,cumMariaebalneo.Atquetotmodisfieri,uariariquedestillatiopotest;omittimusautemdestillationemperpatinas,perlignum,&perdescensum,quodpropriedestillationes,utinuncaccipimus,nonsint.Namperlignumdestillaredicimus,cumresipsainuaseligneoposita,cuiusfundussitadeotenuis,utperspicuussit,uiignisperfundumillumdestillat,inficiturque,fetquepotusautmedicamentumproligniratione.Perpatinas,cumadhaeretfumusinguttasconcretus,patinae:namherbae,quarumelicereuiresoptamus;menseMaiocumrorecollectae,uinoferuent;excipiunturquepatinaterrea,acconteguntur,sudorquequiadhaeret,colligitur,denuoquoquecoguntur;acter,quater,quinquies:similiquemodosempercolligiturrosille,quitantotenuiorestdestillatione,quaefitperuasacollecto;quantominorecaloreascendit:multumtamenaqueaepartisretinereputo,cuiussignumest,quodaquamardentemuixrefert:postannumautemnonnihilcaeruleuseuadit.Hocmodocollyriumilludfit;singulareaplerisquehabitum;quoplurimossanatosuidissesupraspem,refertHieronymusCardanuslibrodeRerumuarietate10.exsuffusionibus,maculis,inflammationibusqueoculorum;exherbisocularibus;menseMaiocumflorent;roreadhucmadentibuscollectis,&uinoalbococtis:liquorequehacrationecoacto:mediaenimestacrimonia:utsuffusionemerodere,nonoculisubstantiamualeat.DestillationisperdescensummeminitinseruitoresuoAlbuchasis,cumstillatitiamaquamescilladocet.Namquaedistillarecupimus,inuaseponunturterreo,ac22HieronymiRubeiuitrointeriusobducto;cuiussitfunduspunctimpertusus;contegiturdiligenter,lutoqueoblinitur;subeouerouasaliudcollocatur,inquodingrediaturfundusuasissuperioris;stipatisqueoptimelutorimis,igne,uassuperius,circundatur;sicutinferiusnonattingat;quodidcircoterraobruereconsueuerunt:Destillatenimliquor,atquehocmodononsolumescilla,sedequocunqueligno,sitamenpinguesit,utPinus,&Guaiaci,copiosumdetrahituroleum.Sedquandohaecdestillationumgeneraadnostruminstitutumnonfaciunt,totdeillisdixissesatfuerit.Uetustissimamessehancartemadsexcentumampliusannos,nemoest,quineimage2Cucurbitae.recta.curua.Matula.Pil.rostr.DeantiquitateDestillationis.Cap.Iiii.garepossit,cumdeea,perindeacdereceptoiamacsatisnotomodo,uerbafaciantRasis,&Albuchasis,celeberrimiinremedicauiri,quicirciterannumapartuUirginisMillesimumoctuagesimumfloruerunt.Sunttamen,inquibusuirdoctissimusHermolausBarbarusest,quiuelintmultoantiquioremesseadductiarcaquadamAtestinoinagroreperta,inquaelementaaMaximoquodamOlibriosecreta,Plutonisacratummunus,uisasunt:quodquoniamuerumnesitanfictumabaliquo,quiuasibusinarcaillalocatis,fidemhuicartifacereuoluerit,nescio;nequesidestillatione,aliauearte,acmethodofueritelaboratum;idcirconecreiicio,necaffirmo;quanquamsaperecarminaillicrepertaantiquitatemuidentur.RaimundusLullius,quihancplurimumartemillustrauit,Hippocratifuissecognitamopinatur,ipsamqueQuinctamessentiam,modumquequoherbasillilapidesque&metallainfundimo,quodstellascoelofigereuocant;idqueesse,quodscribitlibriPrognosticoruminitio:Medicumnoscereoportere,siquidDiuiniinmorbisest:itaenimmeritoadmirationifuerit,&medicusbonusextiterit.SedsiGalenumRaimundusoptimelegisset,Hippocratisqueanimaduertissetsensum,nonitafortassescripsisset.PerDiuinumenim,seu,utlegitRaimundus,coelesteintelligitHippocratesambientemnosaerisconstitutione,teste24HieronymiRubeiGaleno:quanquamFerneliusidaccipiatlib.2.deabditisrerumcausis,esseuimquandamecoelodemissam,totoaere,quasisemenquoddammalorumsparsam.Sednequeabrefortassefuerit,cumHerophilo,tametsieumreprehendatGalenus,intelligereDiuinuminmorbis,iramDiuinam,quaesaepeobpeccatamorbosincutit;cumdicatidemHippocratesinitiolibrideNaturamuliebri(sitamenisliberHippocratissit)Morborummaximequidemnumeninhominibuscausamesse:posteaueronaturasmulierum,&colores.Paucisquepostuerbisitaadscribit:Oportetautemeum,quihaecrectetractareuelit,primumquidemexDiisordiri,deindemulierumnaturasdiscernere;quemadmodumquoqueoptimePiusQuinctusPont.Max.obadmirabilemuitesanctitatemomnibussemperuenerabilis,nuperrestituitueteremsanctorumPontificumsanctionem,quadiligentercauetur,neaegrotosMediciuisitent,quipeccatasuasacerdoticonfessinonfuerint.Sedutadremredeam,hacHippocratissententianequaquamfieriputo,utdicamushancartemHippocratistemporefuissecognitam,sednequeAristotelis,licetexiisuerbis,quaePhilosophusilleprimoPhysicorumaducittext.63.cumaitexlapidefieriMercurium,pleriqueidsentiant,quasilapidemPhilosophorumuocatumintellexerit.QuodenimAuerroesilludfalso(inquiunt)intelligatdestatuaMercurii;accidit,quianonreminiscitur,parumanteaPhilosophum,cumdequinquegeneribuseorum,quaefiunt,disputaret,exemplumdestatuapraebuisse,quaefieriexomnimetallo,nonexaeretantum,potest,&text.64.affirmatPhilosophustotiusessePhilosophiaesubiectum,aes,aurum,&lapidem:quaeomnialapidemipsumPhilosophorumsignificant,utipsiasserunt.Sedhancsententiamnonestquodrefellam,cumsatisconstet,aliudibimagnumillumPhilosophumuoluisse,&siidsensisset,quodistiputant,dixissetpotius,exMercuriolapidem,quamexlapideMercuriumconflari.Quemadmodum&cum4.Meteor.delapidePyrimacholoquitur,quiigneliquescit,acfluit.IacobusAntoniusCortususineaquoquesententiaest,utputetGalenum,Aristotelem,Platonem,atqueipsumetiamHippocratem,Quinctamessentiamnouisse,ductuspotissimumHippocratislibrodeNaturahumana,Galeniquecommentariisineumlibrum,cumscribatcommentar.38.terramdepuratam,durioremadamanteeuadere,&3.Methodicap.4.dixerit,utinamsolennisueterummedicina,nuncessetinusu;depuris,simplicibusquemateriisintelligens.UerumnonpossumcumclarissimohocPatauinopatricio,demateriamedicaoptimemerito,sentire,quandoaliumsensumadductiabeolocihabeant:HieronymiRubeiquodenimadhuncpo26stremumspectat,seipsumexplicatGalenus,aperitque,dequaueterummedicinaloquatur,cumaddit:Quippeiisimpliciscuiusqueaffectuspropriamcurationemdicunt,precipuequeomniumHippocrates.Itaqueineolaudatueteremmedicina,quodprimosimpliciumaffectuumcurationem,moxcompositorumscriberet.Commentariodenaturahumana,dumuultostendere,elementanequaquamsincerareperiri:Siigitur,inquit,menteconceperisaquaeuadereexquisitehumidamfrigidamque,iamiamdesinetesseaqua:illicoenimgelascet,acsistetur,necampliusfluet.Etsiterramparitermentecoceperisprorsussiccam,&frigidamesse,eiuscemodicorpus,duriuseritadamante:&sieuadettalis,generatiostirpiumcessabit.Tantumigiturabest,deQuinctaEssentiaGalenumloqui,utnihilnisideElementisipsistractet.Possetforsanadducerenos,utantiquamessemilleiamamplius&tercentumannishancartempuremus,Pliniisententia,quiscribitlibrotrigesimotertio,cap.4.CaiumPrincipem,exauripigmentoAurumfecisse;atquedictumetiamSuidae,quitestatur,DiocletianumlibrosdechemiaauriargentiqueAegyptiorum,abantiquisscriptos,cremasseneAegyptiiarteilla,diuitiiscomparatis,armamouerent.IuliusquoqueFirmicusMaternus,Iunior,Siculus,uirconsularis,quiConstantiniImperatoristempore,annisiammilleducentis,&amplius,uixit,lib.3.MatheseosadMauortiumLollianum,cap.15.Alchimiaememinit,asserens:Lunaminnonoabhoroscopo,loco,innocturnagenitura,indomoSaturni,hominemadscientiamAlchimiaepropensumreddere;Sitamennonabsquedestillatione,aurumillud&chemiafieripotuerint.Hermetemautemquendam,&Geberumomitto,quodnihilpenesmecertideillishabeatur.NisiHermesille,Arabsmedicussit,cuiussaepememinitMesues;sitqueGeber,utpleriqueasserunt,impiissimiMahometiexfilianepos;quodsiitaest,nihilmaiorisantiquitatisnobisrefert,quamdixerimus.Illudenimputo,quodcumabArabibussaepememoratamhancdestillandiartemreperiam:apudGrecosautemantiquioresnullumdeeauerbumlegatur;abillisinuentam,autcertepropagatamfuisse,abeotemporecumSaracenisiuncti;regniquefinibusmiruminmodumlatioribusfactis,Damascumurbem,sedemRegniconstituerunt.Tuncenimmultamliterisoperamdedisseostendituelconuentusilledoctorumuirorum,quemMuauias,eorumAmmiras,seuRex,Damascihabuit,annosalutiscirciter670.adeptaenimregiadignitate,quamAlmiratumdicebant,Principesquoquenecessario,&complurespotentesacnobilesuirinatisunt,quirationemhabentesualetudinistuendae,prorogandaequeuitae;quodanteanequaquamfecissecredipotest,cuminopes28HieronymiRubei&uagidesertisinlocisuiuerent;medicisremediismultodiligentiusoperamnauabant.QuamobremMediciexipsisfactisuntplures,&inpreciohabiti:honosenim,&premiumalitartes,atqueauget:nequetamenadeofrequentiusuhabebanturstillatitiiliquores,abArabibus,utmodoinualuerunt,quodexAuicennae,&Mesue,aliorumqueeiustemporis&gentisscriptis,facilenoscipotestcumipsadiesmultainuenerit.FacileautemconiiciturabAegyptiisprofectamhancartem,abillisqueocculteseruatam,quod&Suidasidillisadscribat,&FirmicussuamMatheseosdisciplinam,inquadeAlchimiameminit,Aegyptiamappellet.Dedignitate,&utilitateDestillationis.Cap.U.Pulcherrimamhancartem,maximosemperinhonorehabitam,uelexeocognoscipotest,quodubiinnotuit,perpetuoapuduirosnobiles,acPrincipeslocumsortitaest.Nameolibro,quemSeruitoreminscripsitAlbuchasis,quiannosquingentosabhincfloruit,testaturRegesAbarachDestillationisarteplurimumdelectatos,modumqueadscribit,quoipsirosaceamaquamstillatitiameliciebant.Idemducentisiam,&quinquagintaannisRobertusRexNeapolis,fecit,magnoqueinpretiohabuit,quieamcallebant:aquoetiamstudioOdoardusAngliaeRexnequaquamabhorruit.Sednehistoriamtexereuelleuidear,nostraaetateidsatisperspectumest,cuminteraliosplurimos,OctauianumLanguscum,uirumnobilitategenerisacdoctrinainsignem,hancoptimecalluisse&exercuisse,multasqueresnouasadinuenissesatisconstet.UtomittamCosmumMedicem,MagnumDucemEtruriae,quioleis,aquis,pluribusquehuiusmodistillatitiisliquoribus,adhumanicorporismorbospellendos,miruminmodumutilibus,hancartemmaximeornauit.IdemHercules,idemAlfonsusEstenses,FerrariensiumDucesSerenissimifecerunt:NecdesuntAustriacaedomusPrincipes,nonGalliaeReges,ipsequeinprimisFranciscusUalesius,HenriciRegisfrater,quinartemhancnobilitent:OmittomultosaliosuirosPrincipes,apudquosperpetuaseriearshaecfloruit;quaeabipsisnonminoremnobilitatemacquisiuit,quamillipraebeateiusfinis,formaque&utilitas.Nampartesdissimilesseparat,nobilitatemquerebusaddit,dumeasacrassiorimateria,fecibusquesecernit,acpurioresfacit,&quasicorporibuscoelestibussimiles;quaeimperfectasunt,attenuandoperficit,&ecorruptibilibus,facilequeputrescibilibus,incorruptibilespropereddit.QuodsiutGalenusaiti.desimpl.med.facult.cap.11.corpusexilefaciliusalteratur,mutaturqueabeo,cui30HieronymiRubeiadmotumest;quodautemgrandiusest,nonnisitemporisspatio,acuixtandemetiamsensibilemalterationemsustinet,atqueidcircosipiperisparticulaeanobisacciperedebeantmutationem,eoqueaccipiantfacilius,quofuerintminutiores,mirandumnonsit,sieastantocitiusexcalfacereexperiamurquantoaccuratiusinminimasfuerintcomminutae,quideritdicendumdeiis,quaedestillationeexcipiuntur?quibus,utManardusait,ubiopusestuehementercalefacere,&adintimausqueaccedere,nullamremnaturalempossecompararisatisconstat;adeoutaliquotoleahacarteelicita,uimignis,quodestomniumelementorumnobilissimum,superent,ferequeuideaturfalsumdictumilludHippocratis,sitamenHippocratisest,cumaitlib.7.Aphorism.85.Quaeignisnonsanat,eaincurabiliaputareoportere.QuamobremlacobusSyluiusAmbianus,clarissimusMedicus:quemAndreasTiraquellus,suodeNobilitatelibro,famagloriaquemaxima;sederuditione,&doctrinamaiore,publiceprofiterisuaaetate,Parisiistestatur;inMesuemscribens,deoleoexranis:Oleorum,inquit,quartumgenusasapientibusmultisdescriptum,hodiechymisticaartemagisperficitur,uimquandaminconcreto&compositooccultammanifestante.Haecnamqueignisuehementia,exliquoribus,gummis,resinis,melle,saccharo,ceraoleaginamquandamsubstantiamseparat,&incapitellumattollit;necminusexplantispinguibus,lignoGuaiaci,Iuniperi,Pini,Larice,Cedro,&idgenusaliis;praetereaexplantarum,atqueadeoanimaliumpartib.omnib.ipsumuelutglutemterreaesubstantie,humoreinsitum,pingue,imputribilemaxime,uiignissecretum,nuncsursumattollitincapitella,uelutriculos,ueldeorsuminsubiectumaliquecatinumpraecipitat:remomnibusaliisremediisplanediuiniorem,siUistadioincoeloPhilosophorum,&Gebero,&ueritaticredimus:Quanquamhodiesuntidiotaequidam,magnorumtamenMedicorumnomineseuenditantes,quiidipsumceunugatoriumcalumnientur,utaliapropeomniapulcherrimaipsisignorata,solas,utuocant,receptasscribere,nullatamenratione,scientibus.Addequodmetallaquedam,chymistisincalcemuersainoleumfundantur;Suntquiterreaquoquecorpora,utlateresignitos,oleoincoquunt,utuiresoleoipsipraestantissimasacquirant.HaecaduerbumSyluius;quaehicplacuititaadscribere,utgrauissimiuirisincerumtestimoniumaccederet;quaefere,clarissimumManardumimitatus,repetit,cumdeoleoPhilosophorumloquitur,cuius,caeterarumquestillatitiarumrerumtenuitatempotissimumextollit;quaecerteeaest,utomnesaliasharumcaducarumrerumfacilesuperet.Quantumautemtenuitasprosit,Galen.i.desimplicium32HieronymiRubeimed.facult.cap.11.docetluculenter,asserens,quaesubtiliorumsuntpartium,promptiuspropriamexerereactionem,quamquaecrassarum,tametsieandemcumillisfacultatemobtineant.Addeetiam,minusesseinsuaues,acpotiusodoratiores,liquoresstillatitios,sirecteexarteeliciantur;quodGalenoteste,8.decompos.med.secundumlocos,cap.3.incuradismorbis,stomachipraesertim,plurimumualet:&obidcurationisestscopus,utsimuladasfectaspartes,odoratasqualitatesopponamus.IuxtahancitaquerationemHippocratesinpleuriticispurgatiuumexhibensmedicamentum,miscerialiquidexhisiussit:Quemadmodumenimgraueolentiaomniastomachumsubuerteresolent,sicodoratacorroborare.Nonestpraetereaomittendum,cumdestillatione,purissimatantum,acsincerissimaparseliciatur,omnicrassioresorde,quaeimpedimentoesseactionisolet,deposita,minimamquantitatemstillatitiiliquoris,magnaaequaturam,eius,quodestconcretumacmixtumcumcrassioreparte.MichaelSauonarolaHierosolymitanuseques,&Medicussaneegregius,refert,AntoniumeScarperia,queApenniniinEtruriaregioest,clarissimumMedicumcumessetannosnatusoctuaginta,diceresolitum,sestillatitiouiniliquore:idautemest,aquaardente,annosduos&uigintiuitamproduxisse:Suaquetempestate,scribit,eximiumMedeDestillat.SectioI.33dicum,praxi&scientiacelebrem,IacobumParmensem,cumnonagesimoannopropinquusesset,idseeidemstillatitioliquorireferreacceptum:multosquepraetereaaliosadducit,&ipsuminprimisIoannemFranciscumGonzagam,primumMantuaeMarchionem,quisuccishacarteeductis,plurimumauxiliiacceperint;quodexhisquaeinferiusdicemus,magiscostabit.NequeuerohoclocopreterierimThomaeErasti,mediciaetatisnostreclarissimitestimonium,quilibrodeMetallis,scribit,hancdestillandiartenonmodoutilem,sedpropenecessariamesse,utsinequalongeincommodiusuitamacturisimus:equidem(inquit)uixabsolutaestarsmedica,sinedestillatoria.AnpraestentDestillata,Decoctis,Dilutisque.Cap.Ui.Patereautemhincposseputo,anDestillatio,macerationi,seuinfusioni,quamDilutumeLatinisplerique,Graeciἀπόέρεγμαappellant,atqueitemDecoctionipraestet.Namubipenetrare,calefacere,tenuioraredderemedicamentauelimus,nihildestillationemelius.Ubilaxarecorpora,&deiectionemmoliriquaerimus,omnibusantecellitmaceratio,seuinfusio,quamnonmodoGalenusnouisseuisusest8.decompos.med.secundumloc.cap.10.&i.adGlauconem11.sedipsoetiamGalenoMediciantiquiores,Damocratesquepraesertim,cuiusmeminitGalenus;Id34HieronymiRubeicircoauteminfusiopraestat,quodindecoctione,acdestillatione,tenuioresquaedam&calidiorespartes,quibusuisdeiectoriainsidet,inaurasabeunt,adeoutuelipsumScamonium,cumalioquiualidissimumsitmedicamentum,quodpurgattrahens,Turpetumitem,&Agaricum,&huiusmodireliqua,sipaulopluscoquantur,uimdeiectoriamegregieremittant.QuamobremConciliatorDifferentia146.excausisunam,curmedicamentahuiusgenerisdecoquamus,esseait,utdeiectoriamedicamentiuisrefrangatur.Itaqueiniismedicamentis,quorumestuisdeiectoriainsuperficie,cuiusuerariorespartessunt,nihilmacerationemelius,utaluumdeiiciant.Destillatio&decoctiominuspossunt,ueleoargumento,quodcumrosarumdilutumegregiealuumcieat,liquorstillatitiusnihileainrepossit:Quanquamcumresurget,Rhabarbarumcumspica,autschaenanthoindupliciuase,aquaecalentisbalneodecoctum,praeclaresatisfecissenoui.Cumalterationemposcimus;idautemest,uiriumalicuiusplantae,quandamquasitranslationem,Decoctioprestatomnibus,praeterquaminiis,quesupraanobisenumeratasunt,cumdeDestillationeloqueremur.Adhaecetiamillaacceduntmedicamenta,quaeoculisimponimus,inquibusstillatitiosliquorespraestaredecoctisacdilutisnonestdubiumueleoexemplo,quodcumGalenusadstrictioneminrosa,aliquemoculismorsumparerescribat,eiustamenstillatitiusliquor,eoprorsuscaret;quodexperientiatestatur,&UictoretiamTrincauelliusUenetus,Medicusdoctrina,&ingenioclarissimo,scribit;namindestillationepartesrosaeasperioresnonascendunt,nonnihiltamenadstringit:Itaqueoptimeophthalmieconuenit,cumouipresertimcandido.Hincetiamefficitur,iniuriaquosdamadeoacerbeMesuemrepraehendisse,quodhuncrosarumstillatitiumliquorem,siruposuoeglycyrrhiza,addiderit,quasiremadstrictoriam,ineaposuerit.quaedilatandopectori,adhibetur,quodideminmanusChristiuocatisasserunt:adeo.n.modica,nedicamferenulla,adstrictioinhocliquoreest,utroborandoiuuet,adstringendononlaedat;utiMandinusLentius,Manardus,&Syluiusegregietradidere:quanquamnoninitiosolum,utSyluius,sedtotomorbiprogressu;cumnonlaedat,acpotiusiuuet,uimqueexpultricem,queomniummaximenecessariaest,roboret,exhibere;nequaquamformidauerim.Illostamenmedicoshaudrectefacereputo,quilocostillatitiiliquoris,dilutumrosarummiscent,cummagisadstringat.Sedutadpropositumreuertamur,InEpithematibusetiamcordis&epatis,renumquemultoestcommodior&utilior,quodtenuiorsit,&penetretmagis,liquorstillatitius,decoctis,acdilutis.Nequeuero,utisupratetigimus,minimiaestimandumcommodumest,36HieronymiRubeiquodinconficiendisserapiis,cumhuiusmodistillatitiisaquishabemus,delicatishominibus,quihodieplurimisunt,&fereomnes,mulieribusqueacpuerismaximeopportunum;quodqueunumsirectesuismomentisremponderemus,magnamstillatitiorumliquorumpraestantiamfacit;namhuiussuauitatismagnamhabuisserationem,Hippoc.acGal.compertissimumest,quiaromata,dequibussupradiximus,&melmodoaddebant,mododetrahebantmedicamentis,utgustusrationonnegligeretur;quaeenimstomachusabhorret,eaminuscoquit,ut2.aph.38.docentur:quambremapudAet.Philagrius,primamdulciumpotionumutilitatemesseait,quodnaturaiucunditatisgratiaealibenteramplectitur,acinderefocillata,&uelutireuiuiscens,actionessuaslanguidas,&amorbiferitatedefatigatas,excitat.Quiduerodixeriminiisremediis,ubiceleritateopoest?utinpestilentia,&sumptoueneno,autuenenatorummorsu;quib.casibusstillatitiiliquoreslongeomnessuperant,quodadeotenuisessentiesint,adeoqueefficaces,&adintimapenetrantes,utmomentotemporisinomnespenecorporisuenaspermeent,utinlibrum6.DioscoridisscribensMatthiolusetiamconfirmat;ubirefertmultosaUiperademorsos,cummortiessentpropinqui,stillatitiishuiusmodi;quaerefert,liquoribussanitatirestitutos.Indecorandisautemacornandismulieribus,hacnihilartecommodius,nihilpulchriusnihildelicatius,sicutuelunahacre,multisnominibusstillatitiiliquores,dilutisdecoctisquepraestent;detergiturenim,illustriorredditur,&albafitfacies,uixutappareatimoutnonappareatfucus;nequequicquamapponitur,quodingratumsit,sirecteparshaecnoscatur,quamceleberrimosmedicosueteresetiamtractassecompertumest,inprimisqueCrito,Cesarummedicus,&honestissimusilleuir,medicusquesummusArchigenes,necnonHeraclidesTarentinusillisantiquior,&Elephantis&Moschio;utomittamGalenum,quicumartemhanc,comptoriamabipsoappellatam,damnatamaetatesuascribat,aliquatamenprimolib.decompositionemed.secundumlocosadducit;proptereaquodnecessariumsitmedicis,licetgrauissimis&honestissimis,adRegiarumfoeminarumatqueadeoipsorumRegumImperium,huiusmodicomptorianonnegare:quaetamenabexornatoriadistareibidemGalenusostendit:ipsequoqueDioscorides,quiGalenumantecessit,totosuolibrodemedicamateria,sparsit,quaeaddecoremfaciunt,nempeadfacieinitorem,adcoloremconciliandu,adfaciemderugandam,&huiusmodi,quibusomnibusnihilstillatitiisliquoribusfieridelicatiuspotest,&commodius.Quantumetiamdiluta,decoctaquehiscedant,38HieronymiRubeiconiicerehincpossumus,quodlicetchalcanthum,Alumenrupeum,salnitrum,&caeteraidgenus,decoquas,autdiluas,maceresue,nunquamtameneamuimassequeris,quamhabetstillatitiuseorumliquor:&licetidpleriqueabignefiericontendant,quoindestillationeutimur,idtamenuerumnonesseostenduntii,quileuioriidigneconficerenorunt:ostendunt&illa,quibuslicetuehementissimumignemdestillandoadhibeas,nequaquamacri,nihilominus,saporepercipiuntur.Defornacibus,&uasorummateria.Cap.Uii.Uitreaorganacaeterispraeferuntur;namaurea,argenteaquenonomnibusprestoessepossunt;exreliquismetallisnonihilabraditur;quodnocuuest.QuamobremMichaelSauonarola,eolibro,quemadLeonellumEstensem,FerrariaeMarchionem,&literatorumhominumMoecenatem,deaquaardentescripsit,plumbeauasa,quibuspassimpharmacopolaeutuntur,plurimumabhorret:plumbienimfumo,cerebrum,&partesquaerespirationideseruiunt,maximelaeduntur;plumbumqueipsumustumuertiginemacepilepsiamgignit:hincqueDioscorides,Argentispumam,quaenihilaliudest,quamplumbum;argetiautaerisrecrementocommixtum,autforsanplumbumsolum,adustum,scribit,stomacho,uentri,&interaneis,grauitatem,cummagistorminibusadferre,urinamquesupprimere,acintumescerecorpus,&plumbeamdeformitatemconcipere;quaeetiammala,auctoreAetio,maiorasunt.Acceduntadhaec,Cerussaeincommoda,quaeadeomagnalib.6.Dioscorides,&inAlexipharmacisNicandertestantur,utneminemnondeterrereabaquishuiusmodiplumbeisorganisexceptis,facilepossint;equibuscerussainfundumeiicitur,simodicoacetoresperseris:affirmatquegrauissimusauctorAuicenn.plumbiodore,dumuritur,fugiendum,eiusqueessescobemuenenosam.Nequetamenuitreaobidorganapraefero,quod;utideinquitSauonarola;cumuitrumsittemperamentocalidum,&siccum,aquas,ardentemquepraesertim;dequaibiloquitur;uiuet&quasimelioresfaciat;nequeenimeuitroquicquamabraditur,autsubstantiae,autqualitatis,nequefortasseuitrumitacalidumest,quaquamsecusAuicen.senseritlib.2.tractat.2.Uerumidcircopraefero,quodnullamaquaindeperegrinamqualitatemconcipiat,etiamsinonmodoobscurumacturbidum,sedsiueluiridearteelaboratumfuerit,quodminio,autfiliceconficerepleriquesolent;&inaquisacutis,quaemetalladissoluuntaccorrodunt,positum,uixquidquamdeperdat,autfortassenihil,fiatquenitidius;praeterquamenimquodsiccissimumuitrumest,nimiamhabetpororumangustiam,ut40HieronymiRubeiscribit1i.sect.Probl.61.Aristot.Quamobremnequeaquistenuissimis,atqueacutissimis,qualesdestillatiosupraresomnesmortalesfacit,exitumconcedit;Quanquamenimsicalienasqualitatesinduerepossituitrum,utfrigescat&incalescat;nontamenperegrinissaporibusautodoribussicinmbuieiuspotestsubstantia,utquaedestillantur,indealiquiddetraherequeant,licerutmeliusaquam,queinuasecontinetur,perspicerepossimus,quoadeiusfieripoterit,perspicuumuitrum,nulloquecoloreinsignitumaccipiendumsit.Pilesquoquelatior,&uitromediocritercrassoquaeritur;eiusenimlatitudoplurimumconducit,utmaioraquaecopiahabeatur,cumnonitaincalescat,halitusqueinipsumelatosnoncomburatnequedissoluat.Quamobremsolentetiampleriqueinhacarteperitiores,lineispannisfrigidamadefactis,pileumipsumcircundare,utfacilius,pluresquehalitusfrigiditatedensioresredditi,inaquauertantur,imohisnoncontenti,autrostrumipsumlongissimumfaciunt,autcanaleuitreumaddunt,quodperuasfrigidaplenumtransducunt,sicutassidue,ubiaquaincaluerit,foramineinferiusfacto,detrahi,&frigidaaliaaddipossit,cuiusmodifiguramtumexSauonarolalibrodeaquaardente,tumexCardanodesubtilitate,quiillumsecutusest,hicdescribendamputauimus.DeDestillat.SectioI.41image3ExCardano.ExSauonarola.Hocingenioinaquapotissimumardente,aromatibusqueutuntur.Sunttamen,quiaffirment;inquibusestSauonarola;frigidahuiusmoditumlineispannis,tumuasefrigidaipsapleno,circumfusa,halitusdebilioresreddi;utinaquaardente:contrarium.n.alteriuscontrariiuim,uiresqueminuit;quodfabriferrariiostendunt,quiutpaucaigniaspersaaqua,ignemmagisacuunt,itamultaaffusaextinguunt:quapropterSauonarolaeamstillatitiamaquampraefertcaeteris,quaenullafrigidaeaffusioneelicitur.PoteratclarissimusidemmedicusexemplumaddereexAristotele,primoMeteororum,cumdegenerationepruinae,&rorisuerbafacit,asserente,aquasputeorumacfontiumhyemecalidiores,obcircunstansfrigus,esse.QuanquamenimGalenus3.desimpl.med.42HieronyhiiRubeifacult.ca.8.&12.repugnareuideatur,cumnoncalidioresesse,quamestate,seduiderinobis,obfrigusambientisaeris,dicit,ineotamenfortasseGalenusfallitur,sibiqueipsi,&Hippocrati,&Ueritatiaduersatur.IpseenimprimoAphoris.14.&15.caliditatemabambientefrigoreaugeriscribit:&Hip.lib.deAere,aquis&locis,apertetestatur,aquas,eprofundissimisfontibus,hyemecalidas,aestatefrigidas;sedclarislibrodenaturapueri,tametsiinteream,quaehauritur,&eamquaenonhauritur,differentiamconstituit.Haectamennequicquammedeterrerent,quinhuiusmodipannislineisuterer,cumpraetermodumnonsolumpileus,sed,utinaquisacutiscontingit,uasrecipiensincalescerent;namRaimundus,&reliquihuiusartisstillatitiaeperitissimi,id,experimentoabipsisassiduecomprobatum,seruant;nequeratioaliquadeest,quamadidmehortetur:namnonadmodumfrigidautimur;sicenimuasa,quaeiamplurimumincaluerunt,perfringerentur;quodsietiamfrigidauteremur,uasaadteporemadducerentur;quamobremnoneapoteritfieriἀντιπερίστασιs,quamaduersaesententiaemediciputant,nequesequetureauirumrefractio,quamtiment;Atubinimisincalueritpileus,autuasrecipiens,periculumqueimminebit,neauthalitusinsublimeelatiurantur,dissoluanturumeautuitroipsiadhaereant,tuncfrigidehuiusmodiperfusione,iisincommodisobuiamibitur.Uerumuteoredeam,undediuerti,Uitreauasaomnibuspraeferuntur,cumetiamargentum,&aurumnoneossustinerentignes,quosuitrum,lutopraesertimincrustatu;nequefigulinameliorasunt,potissimumcumuitrosuntoblinita,&acrioresmateriasdestillareuolumus;acetumenimcumdestillaremusiisuasibus;omnedetraxitplumbimateriam,quaeinipsouitro,quoeratuasoblinitum,continebatur.Defornacibus,paucisagam,cummultieasdescripserint:namaliaesuntquadratae,quaeaplerisquemagislaudantur,quodcaliditatemobangulos,magisseruent:aliaeorbiculariforma.Triplicisautemgenerissunt,quantumadnostrumspectatinstitutum,Destillatoria,Reuerberatoria,&Circulatoria,uteorumutaruocabulis:Omnesquesupraostiolum,quodinfundoest,ferreamcratemhabent,lateribusfurniinsertam;cuicrati,perostiolumaliud,suprailludextructum,ligna,carbonesueimponimus;sicenimuentoinferiusingrediente,perspiratuqueaerisaccenduntur,&cinisinconcamerationeminferioremdecidens,nihilimpeditignisactionem.Supraautem,ubilebesest,ueluasinquocineres&cucurbitaponuntur;quoduascruciferreeparietibusfurniinfixaeinnititur;nisitamenfundodetectouelimusignemadhibere;foraminaquatuor;iuxtaangulos,siquadratasitfor44HieronymiRubeinax,fiunt;quecumomniaaperiuntur,ignis,habeturuehementissimus;cumepistomiissuisclauduntur,debilis;mediocrisautemmagis,minusue,utpluraautpauciorareserantur.Inrotundisfornacibushaecforaminapaulosupracrucemferream,eregionelebetisfiunt.Potestquehuiusmodifornaxmagna,&parua,utanimusfert,fabricari;atqueetiasupratabulamligneam,utcircunferri,quouelis,possit.Suntautemquilateribuscrudis,fornacumparietesextruant,sunt&quicoctis,quiminusprobantur:Aliieferro,quasfornacesnullonegociocircunferunt,aperiuntque,&claudunt.Necdesuntquirotundamquasiturrimexcitent,ferreacrate,ostiisqueacforaminibus,utisupradictumest;circiterautemipsam,uasaquae,uelcinerisplenum,contectum,inquomultaecucurbitaedestillationiaptaelocantur:dequibus&Uistadius,&Matthiolus,&caetericomplures,tumepriscis,tumerecentioribusplurascripserunt;quemadmodum&dereuerberantefornace,quaeutisupradealiisdiximus,extruitur,praeterquamquodabunolaterum,longa,lataquerimarelinquitur,perquamuasiscollumpromineat:adlatusueroinquosuntostiola,uelpotiuseregionerimae,duaefenestraefiunt,perquascarbonessuprauasimmittantur.Ubiueroinfornacefueritlocatumuas,claudendafornacisrima,atqueitemorificium.ProcircudeDestillat.SectioI.45latoriafornace,extruiturturris,geminisostiolis&crateferrea,utdictumdealiisest:adeiuslateraduealiaeturresdimidiominores,inquarummediofundusutriqueponaturobstructissimus,tribusdigitislatis,mediaeturriscraticulamutrinqueexcedens.Foramenutriqueturri,infundimediofiat,quodinmediamturrimpenetret.Superiuspropeuasa,subtus,foramenparuum.Mediaturriscarbonibusrepletur:atquehacfornacepossumusnoncirculosolumagereliquores,sed&destillare.Lutumquo&lutariuasa&fornacesextruiconsueuerunt,exargillaoptimesubacta,stercoreequiuelasinisiccato,&pannifrustulisconficiunt:suntquipluraaddantutilaterumpuluerem,ferriscobem,cinerem,sedillanobis,utputo,satisfuerint.Utautfaciliusomniahabeantur,apponerehicfornacisreuerberatorieaccirculatoriaesclemaimage446HieronymiRubeita,operaepreciumduximus;namreliquaesatispatent.AnpraecedereDestillationemPutrefactiodebeat.Cap.Uiii.Nonincongruadubitatiooritur;utrumneantequamresdestillentur,eamdestillationempraecedereputrefactiodebeat,sicutresipse,antea,fimo,autalioquopiamcaloreextraneoobrutae,putrescant,quaexipsisaquauitreisorganiseliciatur:Putantquefieriitadeberegrauissimiinhacarteuiri;HieronymusBrunsuicensispresertim,quicentumfereiamannis,destillatitiisaquis,cumMedicinamfaceretArgentorati,Germanice,scripsit;namcumpartiumdiuisionemquaeramus,quaspartesnaturaiunxit;putrefactioadeamdiuisionemuiaest:Utenimmixtio,testeAristotele,estunio,itaputredo,dissolutio.Imosideputtedineloquamur,quamdescripsit4.Met.tex.6.Arist.ipsaopponitsimplicigenerationi;inmixtorumautemgenerationepotissimumsiccitascumhumiditatemiscetur,atinputredinediuiditur;estenimputredocorruptioproprie&naturaliscaliditatisinunoquoquehumido,abalienacaliditate,quaeambientisest:tuncquepassiuequalitates,actiuassuperant,&innaticalorisdefectu,humorunacucaloreforaseuocatur:Quamobremexhumefactiscorporibus,futuraeputredinis,autiampraesentisindiciumsumipotest;fierienimhumidiora,queputrescunt,uidemus,testeArist.4.Met.4.quod,utdixi,humorinnatusforaseuocetur;quaemagnauideturaddestillationemuia,acpotiusdestillationisinitium,quahumorelicitur,exsententiapraesertimMontani.Adhaecacceditsummorumhacinreuirorumauctoritas;namRaimundusLullius,quihancartemmaximeillustrauit,antequameuino,&exherbisaquamdestillationeeliciat,eas,quadragintadiebus,infimoequino,lococalidoatquehumidoponit,utputrescant,quemposterioressecutisunt,PhilippusUistadiuspraesertim,quideauropotabili;librum,CoelumPhilosophorumuocatum,nouissimescripsit,utcumdeChelidoniiaqua,&quincta,utaiunt,essentia,loquitur,quampriusputrescendamcurat,seu,utipseuocat,fermentandam,triumhebdomadarumspacio.Nonestpraetereaignotumputredinemattenuare;uelPlatonistestimonio,quodGalenus1.desimpl.med.facult.cap.35.adducit;namdeiisquaesaporesuntacri,uerbafaciens,eademuereista,inquit,interdumaputredineattenuata,angustasingrediunturuenas,acidusqueindesaporemanat:&EuonymusPhiliatrusrefert,mulieremuidisse,quaetuberculisfacieiliberataest,solalotioneaquedestillationisfragorum,cumtamenilla,priusquadestillarentur,subfimoinuitreouase,conputruissent.HieronymiRubeiUidemsetiamaliquanonsolumputrefacta,sedcombusta,uimsuamretinere,utdo48ctissimusloan.FerneliusAmbianus,lib.deabditisrerumcausis,2.probat:namquiexhydrargyroexustionefitpuluis,praecipuasilliusuireshabet.Ustarumcantharidumcinis,urinasabundemouet,estqueutcantharidesdeleterium.Cancrorumustorumcinis,demorsorumacanerabidoamuletumest.Putrefactioautem,&combustiononadmodumintersedistant,cumutraqueacaliditateauctainitiofiat,&incinereutraquedesinat,nequetamennondiffert;namfitputredoacalidohumido,combustioacalidosicco:Putredononsolumfitacaliditate,sed&afrigiditateinterna,quodcombustioninonaccidit,&utriusquequalitatiscomunispassioest,utait4.Met.Arist.neque.n.obidsolumdifferunt,quod,utpleriqueputat,unafiatsubito,ipsas.combustio;paulatimueroputrefactio.Sedestprofectomirum,quarationeherbas,acflores;namidemdeflorib.faciunt,&depiris;adputrescendumponat,quamleuioris,utitadicam,substantiaesunt,cumtamenUinum,Acetum,Mel,utpatereexUlstadiopotest,haecabillisnequaquampatiantur.Quaeenimmaiorinillis,quaminhissitpartiumcommixtio,nonintelligo:siquidemsimplexexpressio,succumexherbiscolligit,quod&decoctioimoinfusiofacit;uidemusqueeumessepartiuminmellenexum,utsimulomnesascendant,necnisimagnolaboreaquaareliquisseparetur.Estauteputrefactio,utiGalenusoptimedescribit11.Method.cap.8.mutatiototiusputrescentiscorporissubstantiae,adcorruptelam,acalidoexterno:quaedefinitiolongepraestareAristotelicaecreditur,quodperipsamreiformamsitdescripta:nonenimestputredopropriecaliditatisnaturalis,sedipsiusreisubstantiaecorruptioautinteritus,φθόραμGraecidicunt:QuanquamnonobidmaximusPhilosophusAristotelesredarguendusest;cumenimterminumipsumputredinisGalenusdefiniuerit,quaeestreiuelutforma,Aristotelespropraeuiaalterationeiunctaterminoeamdescripsit,definitioneplanecausali,nonrationetantumtermini,quiestinteritusformaesubstantialismixti,sed&rationeuieadterminum;quaeuia,dissolutioesthumidiasicco,antecedensdissolutionemsubstantiae,&adcorruptionemacdefectumpropriaecaliditatisnullomediosequitur.Quaecumitasint,exputrefactaiamflorum,herbarumque&caeterarumhuiusmodirerumsubstantia,idautemest,corrupta,quomodoaquaelici,&liquor,quiuiresilliusintegras,acpotiuspurioresreferat,acconseruet,nonuideo;&quemadmoduminuinoputredo,adacidumsaporemitaillumadducit,utsitaddestillandamindeaquamardentemineptum,itadealiisquanquamminuspateat,existimandumest.Tametsiinhocdubitationihaudquaquamleuiesselocuspotest,cureliciexputrido,cor50HieronymiRubeiruptoqueuino,aquaardenspossit,exuinoacetumiamfactononpossit,cumutrobiquesitputredo:acinillofortassemaior,quaminacido:namutipulcherrimedocetGalen.lib.4.desimpl.med.faculta.cap.3.inacidouinononomnespartesputruere,imonequeipsauinisubstantia;uinosaeenimuinipartes,dumipsuminacetumtransit,refrigerantur,ataqueumrecrementumputrescensadscititiamcaliditatemobtinet,uelutcaeteraomniaquaeputrescunt,fitqueacetum,quiddamexcontrariaefacultatispartibuscompositum,partimrefrigerantibus,partimcalidis.Habetenimuinumrecrementumaqueum,quodtotiipsipermixtumest,hocquepotissimumprimarioqueferuet.Sedresponderepossumus,inuino,quodinacetumiamtransiit,itaipsamuinisubstantiam,uinosasscilicetpartes,refrigeratam,utinnatumcaloremomnem,obidquenaturamuiniamiserit;naturaenimest,ut3.Aphor.luculenterGalenusexplicat;propriacuiusquereitemperaturaquatuorelementorum,idemqueest,quodreisubstantia,utexinitiolibridenaturahumana,satispaterepotest.Idinputrefactionenoncontingit,quepresertimnonperuenitadterminum,quiestterra,&cinis.Humidaenimprimofiunt,quaeputrescuntomnia;tandemuerosicca,utiex4.Mete.tex.4.&6.habetur.Cumenimquidquamputrescit,fithumidius,euocatascilicethumiditateadsuperficiem;nonestautemtuncimpossibile,ignisactioneeandemhumiditatem,utRaimunduslib.i.deQuinctaessentiatestatur,uitreisorganiselicere,quaetamenimpuriorsit,&nidoremquendamaputtedineiamincepta,contraxerit;Quodfacileinaquaardente,exiamputrescenteuinoextillata,percipipotest;siquisenimeamgustauerit,uelpostquamexarsitquodremanethumoris,autinquofuerit,locumolfecerit,putredinisodoremsentiet,sicutminusaptatuendaeualetudini,pellendisuemorbisuideatur,nisirepetitisdestillationibusplurimis,accurateexpurgetur.Itaquediligenteranimaduertant,quiuendibilipassimardenteaquautuntur.Patereautemexiisfacileposseputauerim,detrimentumpotius,acincommodumexputrefactionepraecedente,quamcommodumrebus,quaedestillationepuriores,actenuioresfiericuramus,haberi;inherbispraesertimacfloribus,dumeiusuiresintegrasrequirimus.QuamobremnonpossumcumRaimundoLullo,IoanneeRupescissa,Guainerio,&plerisquealiisdoctissimisuirissentire,cumputrefactionemhuiusmodidestillandisrebuspreponunt,&longeminuscumiis,quisalemadmiscent,preterquamenimquodcontrariauelleuideantur,putrescere,scilicet&nonputrescere,esalepotestaliquidelici,abeodiuersum,&forteaduersum,quodquerimusac52HieronymiRubeidestillamus.QuanquamautemUlstadiusputrefactionisloco,fermentationemdicat,nontamenquidaputrefactionediuersumasserit,quandofermentumipsum,quodadremhancattinet,utiGalenus5.desimpl.med.facult.ca.17.docet,exputrefactioneuireshabeat,quodpatetinattractione:licetsisolamfermentationemintellexissetUistadius,nonutiquemeasententiaaueroabhorreret;nonquideminiis,quaefacileputrescunt,euanescuntqueutifructibus,floribus,acherbis,sedcumpluramiscentur,equorummutuaactione,quiddamquasitertiumeducitur;utcumaromataaquaeardentiimmiscemus,aquampaulopostdestillaturi:Atnondierumhicautmensium,uerumhorarumaliquodspatiumsatisfuerit;atqueidcircoThadeusilleFlorentinus,cuiuseafuituirtutisfama,utadmedendum,extraUrbemBononiam;ubiprofitebatur,acdecessitfereoctogenarius;uocatus,nonuiliusquamaureorumquinquagintamercedeinsingulosdies,peregrinaretur;uocatusqueabHonorioQuartoPont.Max.centumstatuisibiuoluerit;itaquereuersus,abeoiamsanitatirestituto,decemmilliareportauit.HicinquamThadeus,dumaquamardentemcompositamelaborat,aromatainsimpliciardenteposita,octohorarumspatiomacerat,&quasifermentat.Haecautemmaceratio,quaefitutresattenuentur,acmisceantur;calidi&humidiopusest,cuiusmodiestbalneumMariae,uelequinusfimus,autoliuarumrecrementa,postquamestoleumdetractum.Caeterumaromata,&lachrymas,quaeinueramputredinemtransireuixqueunt,nonnihilampliusquandoquemaceramus,acfermentamus,utdumuicaliditatissimulebulliunt,uniusinalterumactione,melius,utimemorauimus,misceantur.Nequeintelligo,quomodosummusinremedicauir,IoannesBaptistaMontanusUeronensis;simodoeaMontanusdixit;artemparuamGaleniexplicans,dumloquiturdemedicamentorumcompositione,asserat,ubifitcompositiomixtorum,chymistasquaereretertiumresultans,utputaaurum,argentumue,&illamcompositionem,uocareputrefactionem,Philosophosuero,mixtionem.Fermentationemquoquefieriasolocalido,utchymistaeoperantur,cumduosicca,autpluracoponunt,locantquearenosoloco&calido,utcalorigneusextrinsecusaccedensadintimapenetrare,deducerequeeaadactumpossit;quaactionefitfermentatio,&tertiumquoddam.HaecomniaipsiArnaldoUillanouano,RaimundoLullo,&caeteris,quihacderescripserunt,ualderepugnareuidentur;utomittammagnumillumcognomento&reAlbertumSueuum,ortumexnobilissimaPrincipumBolstadiensiumfamilia,nonrusticum,utpleriquefalsotradidere,&celeberrimi54HieronymiRubeiordinisDominicaniinsigneornamentum.HicenimAlbertus&secundodeGeneratione,&QuartoMeteor.apertehuicMontanisententierepugnat.Estenimfermentatio,testeGalenoi.desimpl.med.facult.cap.35.Ebullitio,quamabsquehumorefierinequit,utibidemaGalenoadductusPlato,docet,&abundecolligiexGalenopotest,inprimumProrrher.comment.2.text.40.Namtriainfermentationeadsintnecesseest;Terreapars,quaeinmaioremmolemattollitur:Humida,quaegignereflatuspossit,aquibusflatibus,perindeacatertiaparteinsublimetollaturterrea,humidaquesubstantia;Quamobremcumacetumacreinterrameffusum,eamfermentat,idautemest,ebullirefacit,idnontenuitati,nonfrigiditati,sedhumiditatiacetiGalenusadscribit.Addereautemhiclibet,quescribitdepestilentiasermonemfaciensAntoniusGuaineriusTicinensis,quicentumquinquagintaabhincannis,&MarchioniMontisferrati,&magnisaliisPrincipibusuirismedicinamfecit,&multisinGymnasiismagnalaudemedicinamprofessusest:AquamenimhicclarissimusMedicusdescribens,quamfermentatiopraecedit,dum,inquit,resillesepultepermanebant,ineisquaedamestfactafermentatio,demumperdestillationemnouaineasinductaformaest,perquam,nonrationequalitatumquatuor,sedquiatale,utauctorumnostrorummodumloquendiinsequar,cuidampesteminducereualenti,opponiturcorruptiue:modusnamquehuiusoptimefermentationiselicipotestaMesuecumdecoctionismedicamentorumdifferentiisloquitur,docetquequomodococtiofacultatesmedicamentorumdiuersas,omniumoptimepermisceat.Uerumuteoreuertamur,undediscessimus,quaefacileeuaporant,facilequecorrumpuntur,earumdestillationemnullapraecedereputrefactio,autnefermentatioquidemdebet:caeterorumquaedifficilecorrumpuntur,quaequemiscereanimusest,praecedereputrefactionondebet;fermentatiopotest,sedmagnacura,neputrescat.QuamobremmeliusaquafragoruConradiGesneri,siisEuonymusest,utscribitCard.mulieremillamsuamfacieituberculis,measententialiberasset,nisiputruisset;quanquampotuitputrefactio,utminusfragorumseruareuires,itaadeptaacuitatemagisabstergere.Aputrescenteenimomnimedicamento,destillari,acsecerniacutumaliquid,&naturaehumanaeinimicumacpingue,&alienumabeo,quodputrescit,necesseest:Quod&HieronymusCardanuslib.10.deUarietatererum,parumfortesibideindeconstans,animaduertit.Decancris,cantharidibusqueustis,queafferuntur,adpropositumnobissermonemnonfaciunt:iniisenimnonestdubium,quinacriorcaliditasreddatur;inillisadproprietatemsubstantiae56HieronymiRubeiGalenusrecurrit,adeoutrationemPelopispraeceptorissui,nonrecipiat:eaautemproprietasinuiuentibus,&nequaquamustisfortenoninesset.Hydrargiriautempuluerem,queminmediumattulerunt;tantumabest,prioresseruareuires,utaduersaspotiushabeat;nequeenimcaliditatenimiaargentumuiuumfluensexurit,nequecorrodit,acpotiusponderedeorsumruitsuo,uticeciniteleganteruirconsularisAusoniusGallus,AusoniiMediciclarissimifilius;praeterquamquodcummagnadissensiosit,utrefertDifferen.151.Conciliator,Argentumuiuumcalidumnesit;utetiamopinaturexrecentioribusNicol.Massa,anfrigidumnatura,anexfrigidissimiscalidissimisquepartibusconflatus,utFracastoriussensit;&maiorasinteiusfrigiditatisindicia,nihilinnostramsententiamefficereadductaexemplapossunt.Hisautemomnibusilludetiampaterearbitror,nempenequaquamconducere,utomnisaquasemeldestillata,denuo,autetiamtertiofaecibussuistritissuperfundatur,&perduos,auttresdiesputrescat,atqueiterumdestilletur;nimisenimacris,&anaturasuaalienafieret;licetsecusBrunsuicensissenserit,atqueitemEuonymus.DeseparationeElementorum.Cap.Ix.Quiputanterebuscompositissicelementa,Destillatione,separari,utipsapurasint,quemadmodumuisinlocisPhilosophiasseruntreperiri,iidubioproculfalluntur:namcumnonunasitratioseparandorumelementorum,sieorumnaturamconspiciamus,uidebimuseanonesseelementa,nedumutpura,simpliciaquesint:Satisenimconstat,ignemesseleuissimum:tameninquibusdam,quodleuiusest,primoquelocoeducitur,aquamsapit:Quenadmodumenimineducendaeuinoaquaardente,primumquodexit,leuiusest,&calidius,sicutineoseruarioptimeratioignisuideatur,itainaceto,chalchantho,sulphurecomtraaccidit:Quodprimoeducitur,aquaest,postremoexitparsacrior,&calidior,necnisiuiignismaximaexprimitur.Quodsidicasesseleuissimum,atpostremumexire,obmagnamconnexionemearumpartiuminmixto,idnequaquamuerumuidetur;quiacummixtumaequalitersit,eademdifficultasesse,inaqueispartibusseparandisdeberet.Imoiniis,quaeadignemipsireferunt,&reipsaquasiurunt,utinoleochalcanthi,sulphuris,&huiusmodi,adstrictionemacerbitatemquequandamgustupercipimus,queterreumquiddaminessenobisapertesignificant,&inaquaposita,aliquaeorumdescendunt.HieronumiRubeiItaquerationeprimarumqualitatum,quaspraeseferuntsimileselementariis,elementadicuntur,cumtamencomposita&ipsasint,exquatuorelementis,purissimatamen,&simplicissima,quantumfie58riincompositishumanopossitingenio;Ipsiquemeteiusartisproceres,RaimundusLulliuspraesertim,eolibrocuiCodicillonomenest,adOdoardumBritannieRegemscribens,mirabilesquedestillationumsubtilitatesdocens,ignem,&aerempostaquamdetractamacdestillatamprimodupliciuase,posteacineribus,asserit,remanereinfundoadmodumsubstantiaeoleagineaeplurimumlentae,quamdeindeabluitmirispenemodis,&uiignisincalcemredigit.Quaesatisostenduntomnia,crassiorempartem,quaeuiignismaioremacrimoniamadeptaest,&rationecrassitieimaioris,quantumhaberiineatenuitatepotest,maioremacquisiuitefficaciam,sortitamfuissenomenignis,tumquodmagiscalefaciat,tumquodrubrocoloreinficiat;Hucaccedit,quodnonignemsolum,aeremque&caeteraelementaeliciunt,sedaquamignis,aquamqueaeris:aquamigniseamappellantes,quaepostprimamexit:quia,inquitRaimundus,calidiorprimaest.Quaresatispatereputo,haecquaeuocanturelementa,erebus,quaedestillanturseparata,nonessepuraipsasimpliciaqueelementa,sedconcretacorpora,admodumtamentenuia,hocnomineabipsis,quaeexcelluntfacultatibs,uocata.Quodetiameomagisconfirmariuidetur,quodscribatmagnusillePhilosophoAuerroens4.Meteor.cap.10.ElementanoninueniriinlocisDeDestillat.SectioI.59suissimplicia,&pura,quantoigiturminusiniis,quaeconcreta,acmixtasunt?AliquorumetiamPhilosophoruminsiginiumopinioest,elementa,cumpura,&simpliciasunt,admixtionemnullopactoconferre:quoniamcommiscerinequeant;cumenimsicsunt,alterarinonposse,seduninersipartesexistere:Quanquamutrumnehaecsitopiniouera,alteriusnegociiestdisputare.Quaegeneratimsint,eorumquaedessillationeeliciuntur,uires.Cap.X.Quod3.dediebusdecretoriiscap.11.dicebatGalenus,utinaliisomnibusduplexuitiicuiusqueacprauitatisnaturaest,excessus,&defectus,itaduplicemuideohacquoqueinrehominumopinionem;pleriqueenimpulcherrimamhanc&admodumutilemartemderidentes,omniafereipsiusreiiciunt,nullasquestillatitiosliquores,referreuires,eorum,undedestillant,opinantur;inquibusprimumfuit,quipalinodiamdeindececinit,HieronymusCardanus,cumdemalomedendiususcriberet;PostipsumMarcusOddusPatauinus.Medicuseruditissimuslib.4.depestis&pestiferorumcurationecap.8.HieronymiRubeieumlibrumperficiens,cuimoriensOdduspa60ter,finemimponerenonpotuit;nisiomniaforteadplumbimalignitatereferat;quodipsumquoqueestaueritatealienum,quadofrigida,frigiditatem;utsecundasactertiasqualitatestaceam;uelplumbeisuasisdestillataseruent.Odoresautemacsapores,quaeinliquoribusdestillationeexceptisseruantur,certissimeostendunt,uiresinipsisseruari.Contra,alii,huicartinimiumaddicti,quiuelmontesaureospollicentur,adeoquoscunqueliquoresdestillauerint,extolluntutetiamcontrariasillistribuantuires,calefaciendi,refrigerandique,siccandi,&humectandi;adstringendi,aclaxandi.Itaqueutetiam,quodremesseputo,illudprimumsatisconstat,quaecunquedestillantur,cumexperianturuimignis,caliditate,actenuitate,autcerteminorifrigiditateinsigniri.Quemadmodumenim,utArist.23.sect.Problem.docet,abHippocratesumenslibrodeAere,aquis,&locis,Solpartemhumorumleuissimam,&utHippocratesait,tenuissimam,assiduedetrahit,educitquesursumacrapit,itaignis,quodleuiusactenuiusest,sursumadpileum,cucurbitaeimpositum,uelquopaterepotestexitus,effert:quamobremnecessarioasserendumest,quicquiduiignisdestillat,renuiusseipso,&calidiusesse,autsaltemminusfrigidum;idqueeomagis,quouehementioremignem,acrioremqueexpertumfuerit;cuiusreiargumentoesseilludetiampotest,quodscribunt,Moscouitas,cumuinocareant,utiaquastillatitiaAuenae,quaelicettemperamentositpaulofrigidiore,eiustamenstillatitiaaqua,nonminuscalefacit,autinebriat,quamuinum;quoddestillatione,tenuior&acriorreddatur,&adaquaeardentisnaturamaccedat.ImoapudTartarosreferunt,aquamelactestillatitiam,inebriare;forteautemlacdensiusesseoportet,&morampenesignemcontraxisse,&exlacforsanequino;nequeenimclammeest,Aristotelem4.Meteorasserere,quodsuprameminimus,lacnoninebriare,quodspirituosumnonsit,utinequeaqua:estautemaliudspiritus,aliuduapor.Nonestetiamincompertum,cumrerumproprietates,aliaemateriammagisconsequantur,aliaemagisformam;quanquamactionesomnessuppositorumsunt,&precipuepropterformamaccidunt,uteleganter2.deAnima.cap.24.docetAuerroes,cumindestillationequodtenuiusest,excipiatur,subsidatautemquodcrassiusest,materiaequeuicesrefert,inrebusstillatitiismagisseruariquaeaformasuntuires,minusautemquaeamateria;itemquaeacaliditate,quamquaeafrigiditateprodeunt.Itaquesiquisualidioremputatuimadstringendi,stipandi,densandiue,autroborandi,acdetergendi,caeterarumquehuiusmodifacultatum,quaeamateriapendent,inliquoribusstillatitiis,quamincompositofuerit,is,mea62HieronymiRubeisententia,ualdedecipitur;tenuiorenimparstolliturinsublime;crassior,undeuireshacprodeunt,infundorelinquitur,utdiximus.NamGalenusetiam4.desimpl.med.facul.cap.7.disserit,adstringentiaterrenaesse,&crassacorporisconsistentia,qualitateuerofrigida;Quoniamuerorationeadstrictionisroborat,utiexGalenocolligipotesti.decompos.med.secundumlocoscap.6.multisquepraeterealocis,hincfit,minusroborare,quodperdestillationemelicitur,quamtotumipsumconcretum;quanquamrationetenuitatis,cummagis,stillatitia,penetrent,uideripossintquandoquemagisadstringere,acroborare,cumtamensecussereshabeat;quemadmodumenimea,quorumestsubstantiatenuior;temperamentumuerofrigidum,aquamemittunt,uiribussibihauddissimilem,itaquaecrassiorasunt,nequaquameamuimseruant,quaeillisinerat,crassarumpartiumratione.Contraquaeaformaprodeuntactiones,utcalefacere,attenuare,digerere,aperire,flatusdiscutere,&huiusmodireliquas,egregie,&supraquamdicipotest,celeriterliquoresstillatitiiefficiunt;atquehichuiusestartislauspraeclara;cumasordidamateria,quaeesseimpedimentosolet,secernat.QuamobremIoannesManardus,inoleumPhilosophorumMesuescribens,quoddestillationeexcipitur,utuero,inquit,egoscribam,quiddehiscerebussentiam,dicam,ubiopusestuehementercalefacere,&adintimausqueaccedere,nullamnaturalemrempossehisoleis,perhancartemelicitis,conferri;adeoutetiamuimignis&aequent,&superent.Uidienimhisoculisguttamcuiusdamoleifortuitocadentem,lectisterniaomnia,quaemultipliciaerant,momentopenetrasse,&lectifundum,quieratexasseribus,inussisse.HaecclarissimusuirManardus.Itaquemihisuspectussemperadmodumfuit,procauteriis,fonticulisqueinhumaniscorporibusfaciendis,ususoleiuitrioli,acsulphuris,quibusaliquotgrauissimiuiriusisunt,&eamaximeprobant:imminetenimpericulum,neobsubstantiaetenuitatemulterius,quamuellemus,adneruosactendonespenetret,uratque&inflammationempariat.Illudtamenanimaduertendumest,quodinartemedicinaliGalenus,quamparuamappellant,scribit,perpendendamessemateriameorum,quaerefrigerant,&humectant,acsiccant,remediorum;utenimhaecintuspenetrent,tenuioriessedebentmateria.QuaerebantibiAchachias&Montanusceleberrimiinterpretes,curnonincalidisetiamremediisidperpendendumesseGalenusscripserit;Quoniam,inquitpreclareMontanus,siobstructionemabhumoribusgenitam,expedireanimusest,idcalidisfacimus,quorumsitsubstantiacrassior;quoniamsitenuisfuerit,perforabunt64.HieronymiRubeiuelutacus,necaperient,nequeualidamdiuturnamqueactionemefficient,quodmateriacitodigeratur,nequetotoexercituirruptioneminhostesfaciant:estenimperindeacignispaleae,nonlignorumautferri;quempaleaeignemUirgiliussineuiribusappellat,cumait3.Georg.utquondaminstipulis,magnussineuiribusignis,Incassumfurit.Quanquamgradusetiaminsuntinipsatenuitate;quaeenimrecuruacucurbitadestillant,eacrassioremmateriamafferrepossunt,tenuiorem,querecta:&quolongioricollofuerit,eotenuioreuadetsubstantia,multoqueidmagis,sirepetaturdestillatio.Igitursihecdestillatitiainmateriamcrassioremincurrerint,utincolidoloribus,urinaedifficultate,caeterisquehuiusmodiaffectionibusfrequenteraccidit,aegrotorumsaepeexpectationemfallunt;atquehaeciniis,quaeinferiusdicemusremediis,perpetuointelligendafuerint.Cumautemexunoquoquetumstirpium,tumcaeterorumuiuentiumgenere,substantiaeelicianturplaneuariae,primumquidemaqua,eaqueuberior,sistirpsuiret,parciorsiarescit;deindeoleum,idqueduplex,unumtenue,&albicans,alterumsicciusatquerubens;Auctorestlib.2.deabditisrerumcausis,cap.18.Fernelius,totiussubstantiaeproprietatem,infirmioreminaquaesse,quaepraesertimestirpeuiridielicitur;ineaquippehumorexuberatalimentarius,nondumstirpisuimomnem,acproprietatemadeptus:efficacioreminoleo,multoqueinrubente,quainalbo.Uerumhaecsiabsoluteintelligantur,nonnullasdifficultatespatiuidentur,cumuariaacmultiplexsitearum,quasquaerimus,proprietatumaffectionumquenatura.Inaquaenimardente,inaquarosacea,incaeterisaquisefloribus,herbisquemagisinaqua,quaeprimostillat,seruaturproprietasrei;queualidioreigneperiret.Inmetallicisacmineralibusuocatissecusest;quodeorumsubstantiadensaest,&amateriamaximeproprietaspendet.IdcircoadCrateuamscribensHippocrates:Quae,inquit,folia,autflores,autradicessuntmedicamenta,infictilibusnouisprobeobturatisseruantur,utneuentisperflata,medicamentiuigorem,uelutiinanimideliquiumcollapsa,amittant:Quodnobissignificat,intenuioripartesitamesseeorumproprietatem,quandoetiamaerisambientisexustioneuiresamittant;utdocet,cumdecolligendisherbisloquitur,doctissimusMatthiol.Anutcalidissimummedicamentumdestillationefieripotest,ita&frigidissimum.Cap.Xi.Licetuideaturhaecars,nihilcircafrigidaremediaposse,cuminignetota,calorequeuersetur,sunttamenquiidconstanteraffirment;ipsequeinprimisRaimunduscumQuin66HieronymiRubeictamessentiamsuam,perindeacmateriamquandamprimamconstituit,quaeomnespossitformasrecipere,&quasiProteusacChamaeleoninomnescolores,figurasquemutari;posseetiamsummefrigefacerenonnegat:applicitisenimhis,quenonsolumprimoalteroue,sedtertioacquartoexcessufrigidasunt,ipsiQuinctaeessentie,maximefrigefacerenititur.Adhaecreipsafactumcomperimus;namapudEuonymumPhiliatrum,ConradusGesnerus,siiseiuslibriauctorest,utaffirmatCardanus,legimuseflorib.sambuci,nymphee,sem.portulace,lactuce,foliissolani,uiretibus,stillatitiamaquam,Quinctamessentiamfrigidamappellatam,quodaquaeuitaeaduersaconstituatur,quaeadeofrigefacit,utpannuseamadidusinignenoncomburatur:atqueidfortenoniniuria;namsidestillatio,substantiampuriorematqueefficacioremreddit,cursiherbaautquidpiamaliuddestillauerit,quodsummesitfrigidum,nonmaximefrigefaciet?Idestprofectouerum,seddecalidisquoddiximus,idnonestinfrigidisomittendum;namquanquamGalenusinhiscrassaspotissimumpartesfugiat:quiastipent,sibiqueipsisuiamobstruant;tamenquetenuiorasunt,obipsiustenuitatemsubstantiepenetrabuntquidem,sedminusfrigefacient,minusquestuporisinferent.Itaque,quodadhancremattinet,audactiusutiaquisfrigidisexherbisdestillatitiis,quamearundemsucco,inquocrassiorespartesseruantur,licuerit;calidaautemsimuladhibita,temperantquidemacminuuntfrigiditatem,atqueidcircomaioriquantitatepoterutfrigidapreberi,seduiasaperiunt,&frigidaquasimanuducunt,quoeundumest;QuenadmoduminPhilonioconspicimus;ubilicetpluracalida,quamfrigidasint,siSyluio,&multisaliisdoctissimisuiriscredimus,quipiperalbumponunt,autcertenonmultopauciora,maximetamenfrigefacit,quodubicalidauiasaperuerint,&duxerintadlocumsuumfrigida,obtenuitatemsubstantieeuolent,frigidaqueutstupefaciant,sinunt.Itaquesummoiudicio,quisomnumconciliareuoluitTarentiniPrincipismedicusegregius,SaladinusAsculanus,erecentiopio,nudisquealliicapitibusaquamuitreisorganisstillatimexcipiendamiubet;nampraeterquamquodalliumabditaproprietateabopiofoetoremremouet,aditumetiamincaputparat.Hauddissimiliteriifaciunt,quiadeundemusum,opii&metellenucisparesportiones,cumnigrihyoscyamisemine,aqualactucaedissoluunt,subfimoqueutnonnihilmacerentur,obruunt,tandemdestillationeaquameliciunt.Idemsedminusefficaciter,mandragorae,solanumqueaquapotest;namaquamstillatitiamadeofrigidamefficacemquefieriposseminimeputauerim,utcaliditatemextinguat,corqueipsumcoglaciet,ceuopium&cicuta;autuiasobstruat,anhelitumqueintercipiat,quodplumbumustumfaceretestantur;68HieronymiRubeiDuobusenimhismodis;utlib.deUenenisConciliatordocet;frigidumuenenuminterficerehominepotest.Tenuitassiquidemsubstantiae,quamdestillatitiaeaquaeseruant,poteritacalorenaturalisuperari,&inhalitusdissolui,quemadmodumdecalidisinsubstantiatenui,cumfrigidisinPhiloniomixtisdiximus.QuamobremnequecumQuinctaessentiaquemiscentur,uelquartoexcessufrigida,summerefrigerare,measententia,poterunt,quodabipsaQuinctaessentiacaliditatemaliquampercipiant:nequequodinPhiloniodiximus,illisaccidet:quiatenuisetiamipsorumfrigidorumsubstantia,acsolaquasiuis,cumipsaQuinctaessentiamiscetur;cupraesertimappellataabipsisQuinctaessentia,nilaliud,utopinor,sit,quamaquaardensomniprorsusphlegmateliberata.DeQuinctaessentiafrigidaGesneri,seuEuonymi,quaediximus,ueraessepossunt,aliquaexparte,nequaquamtamenomnia;refrigerarepoteritaquailla,quodexfrigidiseliciatur,nonautemsumme,tumobsubstantiaetenuitatem,tumobrepetitam,ipsiuspraescripto,septiesdestillationem.Fabulaautemestplaneanilis,proiectaminardentemSolemaquehuiusscutellam,nubemcitomagnam,acdensamconflare,accaloremSolisrapidum,magnotempore,mitigare.Undeenimtantasuiresaquahaechabeat,intelliginonpotest;cumnubesfiateuapore;Destillat.SectioI.65.&sihaecaquainuaporesextedenuetur,rarescet:quodetiaminpuerperiomulierumprosit,siaduuluamadhibeatur,atqueetiaminuterumproiiciatur:idueroquamrectescriptumsit,iidicant,quinouerint,frigidautero,praesertimapartu,quamsintaduersa,imopraeteraliasnoxaspoteritsterilitatemadducere.Idemdixerimcumadhibeturadstipationesiecoris,&lienisacalidacausa,quaecumstipare,nisicrassior,autcopiosiornonpossit,quomodohaecaquanonmagnoperelaedat,nonuideo,praesertimpannoeamadente,adlatusipsumapposito:quisenimcredat,quodscribituribi,sanguinemmaximepurgare?cumnullaidratioconfirmet,&omnis,utputo,contrariumpersuadeat?Anuacuantiapharmacadestillationehaberipossint.Cap.Xii.Suntquibusfieriidnequaquamposseuideatur:quiacumea,quaepurgant,medicamenta,uelutiscammonium,sinimisterantur,uimamittantsuam,corrumpaturqueomniummedicorumsententia,eorumoperatio,uturinampotiuscieant,quamaluummoueant,quodtenuesparteseoducantur,ut1.Probl.44.Aristotel.siisfuiteiuslibriauctor;docuit;Indestillationeidmaximecontinger,ubisummatenuitashabetur:Praetereacumattractiohumorumapharmaco,non70HieronymiRubei.absolutasitattractio;haecenimcalorisestmunus;sedcerta,certiquehumorisattractio,fiatque,utegregiedocet3.desimpl.med.facul.cap.25.Galenus,obsimilitudinemsubstantiae,quaeinterid,quodattrahit,&attrahiturintercedit,dubiumnonest,dissoluihancsimilitudinem,cumdestillatione,pharmacipartesinuicemseparentur.IdemdicendumestsiPrincipisAuicennae,cuiplurimumMedicinadebet,sententiamsequamurlibellodeuiribuscordis,cap.10.quodauirtutemedicamentitrahunturhumores:uimenimillamasseritproprietatemesseexelementorummixtione,coelestiuminfluxu,resultantem;quamopinionemgrauissimusAuctorAuerroes5.Colligetc.21.sequitur;dissoluiturautemeamixtiodestillatione;cumterreepartes,quaeinfundomanent,abaqueis&aereisseparentur.Quamobrem8.Physic.35.idemAuer.inquit:Magnetistemperamentum,cummutatur,nontrahitferrum,sicutdumcumalliofricatur,utaiunt:Etprofectosiremipsamintimeuelimusperscrutari,sinonomninotolli;infringitamen&minuiuacuantesuires,destillatione,credendumest.Nonestautemmodosermodeiismedicamentis,quaecomprimendouacuant,autlubricasuiasreddendo,leniendoue,auteliquando,sedquetrahunt:Destillat.SectioI.71Namdecomprimentibussatisconstareexiis,quaesupradiximus,podetest,uiresadmodumimbecillasobdestillationemreferre,sicuthacrationeeuacuarequidquamuixposseputem;Idemdelenientibusdixerim,quodcalorisactiocumexiccet,acattenuet,maximoimpedimentofuturasit.Itaquelicetcaliditasdestillationeaugeatur,quecaliditas;utGalenustertioillodesimpl.med.facult.cap.25.docet,licetnonsitprecipuaattractioniscausa,maximonihilominusadiumentoest,tamencumquoddestillatmaximetenueshabeatpartes,quefaciledissolui,atqueobidparummorariinstomachopossint,autnihil,automninoparudeiiciet.Adhecaccedit,quodqueperaluumsoluunt,terreaessedebent,utiquepurinas,aquea;quodluculenterArist.i.sect.Problem.41.scribit,declaranscurexmedicamentisaliaaluumsoluant,uesicamautemminime;contraaliauesicamsoluant,cumaluumnihilomoueant.Respondetenimidfieri,quodquaenaturahumidasunt,atqueaquareferta,simedendiobtinentfacultatem,uesicamsoluunt;subsidentenimineahumores,quiputredineimmuneseuaserunt;quippeuesicaproeiushumorisconceptaculohabetur,quiminimeinuentreconcoquitur,quinonmanet,necpriusquamagatquicquam,autpatiatur,excernitut.Atqueterrenamsortiumturnaturam,siuireshabeantmedicas,aluumhaecfunderequeunt;inhancenimterrenaquequemateriaseprouoluit,itaqueturbat,72HieronymiRubeisimouendiobtinetfacultatem.HaecAristot.quibusfacile,quoddiximus,patet.Noniuerimtameninficias,utimemorauimus,quinaliquiduacuarepharmacumdestillationeexceptumpossit,tumquodnonomninoterrenispartibusliberetur;estenimquidestillathumor,exquatuorelementisconcretus:tumquodsatiscompertumsit,decocta&dilutaidfacere;licetrosedilutumsoluat,stillatitiusliquornonsoluat;&lac,Dioscoridis&Galenitestimonio,exanimalibusemunctum,quaescammonium,autUeratrum,autTithymalumdepascuntur,potum,mirificeuentremdeiicere;&nonnulliscribunt,oleo,quoduiignis,exmirrhaeuncia,&alomenslibradestillauerit,curuacucurbita,sistomachusinungatur,stuppaquesupponatur,aluumsolui:animaduertendumtamen,cumelicianturdestillationeaqua&oleum,utoleumabaqua,cuisupereminet,separetur:Quanquamautemnequelocus,nequeconsiliumestdisputare,quomodomedicamentatrahant,anobsimilitudinemsubstantiae,utGalenus,anproprietatequadam,utiAuicennasinGalenumputauit,earationeductus:quiasisimilitudinetraheret,carocarnem,&aurumaurumtraheret;opinorenimnihil,quodaGalenodissentiat,ipsumdicere:nam&Galenusscribitsimilitudineminessesubstantiis,nonidentitatem;contrariumenimcernimus:namnequeferrumattrahitferdeDestillat.SsctioI.73rum,nequecarocarnem,sedlapissideritisferrum;carosanguinem;differuntenimmeaquidemsententia,idem&simile:Illudtamennonomittam,quodipsaprobarefacilepotestexperientia,Magnetemaliummagnetemtrahere,cumtamennonmodosimilissit,sedeademspecie;quanquamaliquiidferro,quomagnestangi,&intingisolet,tribuant,uelintqueeiusintinctusrationemagnetemtrahi.Sedhaecinaliudtempusreiicientes,cumpraesertimPhilosophus,acmedicusclarissimusHieronymusFracastoriusprobabilesadmodumcausaslibrosuoaureodesympathiaadduxerit,illudadinstitutumnostrumreuocabo,quodsipharmaca,quaealuumsoluunt,ubidiumixtapermansere,debilioraobfermentationemredduntur,atqueidcircoquaeuiolenter,acquartoexcessutrahunt,commodiuscatapotiorumformaexhibemus,quodplusfermentatasint,&minusuiolenteragant;quaeueroprimo,autalterogradusoluunt,praeberirecentiadebent,alioquiuiseorumferetotaabiret;quidseruariindestillationepoterit,quodaluumdeiiciat,nisiadmodumexiguum?atqueidcirco,quaeeflorumpersicorumscammonii,turpetiqueaequisportionibus,balneoMariae;aqua,aquibusdammagnoarcano,elicitur,modiceadmodumsoluit,quemadmodum,&Eleborinigriradices,purpureosfloreshabentis;HieronymiRubeihasenimre74centes,ardenteaquamacerant,indeigneprimumleui,moxauctiore,dumliquorascenderitomnis,destillant.Aquaardensdeindeabelleborisubstantiaseparatur,igneleuissimobalnei;ineoquodremanet,dissoluitsaccharicandi,quodsatisesseuidebitur.Daturepilepticisadgranatriacumaquamulsa,uelcommuni,inquahippoglossumfueritdecoctum.Aliiaccipiuntlignialoes,cinnamomi,turpeti,alomesepaticae,colocynthidoscuiusquedrach.i.caryophyllorum,croci,singulorumscrup.i.Moschioptimidrach.1.Iulepiuiolaceilibram;quibusimponuntaquaeardentiscirculoactaelibrasduas:&ubimaceratafuerintduodecimdierumspatio,percolant,tribuuntqueaddrachmasduasatqueetiamtres:&quanquamhocpharmacumpleriquemirislaudibusefferant,egoparumautnihileifido;quodnimiscalefaciat&siccet,plurimumingratumsit,&minimealuumcieat,autcertepusillum;Imminetquepericulumnehuiusmodimedicamentisagitatihumores,&tenuioresredditi,nobilioribuspartibusimbibantur,autinpenitioresmeatsillapsi,magisdeindeobstruant;aquaetiamardenssuasiccitate,euacuentemuiminfringereplurimumpotest.75HieronymiRubeiRauenn.DeDestillatione,Sectiosecunda.DePane.Cap.I.Nequaquamalienumabhactractationenostraforeputamus,adminusuniuersalia,abhis,quehactenusinuniuersumdictasunt,descendere;idcircoquaedamsigillatiminmediumadducemusdestillationeelicita,tametsipauculauideanturfortassehauditaproprie,destillationisnaturamsubire.Primusautemnobisoccurretpanis,equoaliquotstillatitiiliquoreseliciunturadmedicummaximenegociumfacientes;nampanisrecentis,atqueutiefurnoextrahitur,adhuccalentis,medullam,uitreisorganisdestillant,eiusqueaquaestillatitiaeunciasquatuorepilepticismagnousupraebent;pleriquetamepulueresaddunt,quaeilliaffectuiproprieaduersantur,cuiusmodiasseruntlupinumdentemesse,addrachmamexhibitum.Aliipanemipsuminpatinaalueoloueponunt,sicutfundumneattingat,ligneaecratisuperponentes,alioquealueoloautcatinocontegunt,&pannolineonespiret,autcitofrigescat,76HieronymiRubeiinuoluunt:namdestillataqua,cuiusestadsurditatemusus,&adrestituendasuires,cerebripraesertim&cordis,sinonnihilcrociaddatur.Potest,&paniscalens,utidictumest,generosouinoinfundi,indestatimuitreisorganis,tepentebalneo,rimisoptimeglutinestipatis,destillariliquor;quempleriquedenuo,eiusdemcalorebalneidestillant;asseruntqueopportunumhuiusaquaeusum,stomachumroborare,putredinemarcere,&sanitatemtueri,quodobsubstantiaefamiliaritatemnonestabsurdum;necesseautemestpaucofermentopanemadhosususadferre.Deuino.Cap.Ii.Quieuinodestillationeeliciturliquor,eumrecentioresGraeci(namueteresignorarunt)ὀινοσάγμαappellarunt:LatiniueroAquamuitae,quoduitamputenteiusususeruariincolumemacdiuturnam;queduomaximeoptarehumanamortalitasconsueuit:Aquametiamardentemdixere,quodardeatigneadmoto,siqueeamadescatpannuslineus,cumflammaincenderis,uritur,simultiplicidestillationeomniprorsusphlegmatefueritliberata;alioquicuipsaardeat,lineuspannusillaesusremanet,quodiocimateriamplurimispraebereconsueuit:Itaquecumaquadicatur,quodaquaespeciemhumoremquereferat,diuersamtamen,acpotiusaduersamnaturamhabet.Estautemparsuinitenuior,acmagisigneaquamuarioorganorumgenereeliciunt:Pleriqueenimeplumbo,aere,autstannouitemconcauamacmultiplicibusgyriscontortam,unde&aquamuitisappellarunt,adhibuere;quamneuisignis&organicaliditashalitustenuescomburerentautdissoluerent,neueipsumliquesceretorganum;inuasefrigidaplenoconstituebant;quonuncmodo,quimagnamhuiusaquaecopiameliciuntutuntur;cumtamenaliicucurbitamuitreamrectam,cuisitpileusrostratusimpositus,rimisoptimestipatis,accipiant,igneinferiusleui,exlignisdulcibus,autcarbonibusadmoto:Quicertemaiorilaudedignisunt,quamsuperiores,quodmetallicaillaorgana,utimemorauimus,nescioquidualetudiniaduersumafferant,longopotissimumusu,maximeperniciosum.Quodsiuitemillamcontortamuitreamfacerent,longepraestaret,cummultipliciillogyro,maioremtenuitatemacquirat:nequeenimcumiissentio,quilongaillauia,&anfractu,hebescere,debilioremquefieriuinispiritum,densioremqueamitteresubstantiamsuamputant,cumpotiusaqueaportionepenitusdestituatur:Quanquamsiuitreacucurbitarecta,collo,cubitissaltemtribus,longo,aquamdetraxerimus,ismihioptimus&compendiariusetiammodusuisussemperfuit;nampurissimatantum,tenuissimaquepars,quaealioquirepetitisquaeriturdestillationi78HieronymiRubeibus,unicahabebitur:Anuerodestillatiopersequendasit,dumguttarumquasifuniculus,quiinrostroconspicitur,sitcontinuus,tuncquedesistendumcumuiderimusfuniculosillosquasiinterruptos,quodCardanusdererumuarietatelib.10.cap.50.scripsit,egonequaquamputauerim,quandononadeouehementemadhibereignemoporteat,utgurtamtangatgutta,&idcircomulticandelaeuniusflamma,quodtemperatouniusquemodicaloresit,eameliciunt,&quidem,measententia,noninepte:sunt&quidupliciuase;nempetepentisaquaebalneo,autfumo,quodpraestat;namnequeaereaepartestenuioresdissoluuntur,nequefumum,quidquamuealiudtetriodorisredolet.Uinumpraeferturoptimum,&utinquitHippocrates,uinosum,nequaquamcorruptum;refertenim,utdiximus,forma,qualitatesmaterieundeelicitur:Sitetiamodoratum,cummirificeuiresodorreficiat;nonadmodumnouum,&uniussaltemanni,quodtamendecimumoctauummensemnonexcedat.Aetatemnuncuini,morenostro,quopassimloquimur,accipio,nonutUeteresdicebant;Dioscoridespresertim,quiseptimoannouinumdicebatesseinmediaetate,librosuoQuinctodemateriamedica;quemadmodum&Galenus,ipsumsecutus7.Method.cap.6.Tametsiannorumnumerouiniaetatemnequaquampossedefiniriputo,sedidaccipiendum&aregione,inquaestuinum,&abipsauinisubstantia,cumipseasseratDioscoridesHadrianum,&MamertinuminSiciliaocissimeinueterari,&Digestisdetritico,nino,oleolegato,Hermogenianusait,exusutestatorislegatumaestimabitur:idest,quotannorumuinoprouetereutebatur,&infertUlpianus,uetusaccipi,quodnonestnouum.Sednonestquoddeaetatepluradicamus,quando;utscribitclarissimusFracastorius,eadeuinitemperamentosententia,quamPaulusRhamnusius,uirdoctissimus,amicusmeus,caeteraFracastorii,paterniamici,operacolligens,&inlucemproferens,illisadiecit,aetatumratioapudnosiamexoleuerit.Adcoloremitaquetranseamus;namSauonarolanigrumalbopraefert,quoddensiore,ualidiorequesubstantiasit,licetforsannonadeopenetret;Uerumignisacuitomniaacseparat,itaqueminusaquae,measententia,elicieturexnigro,quamexalbo.Albumitaquepotiusacciperem;autrubrum;secusauteminchymicis,ubifaecumususest,utplurimumsalisextrahatur.Albumautemnuncintelligononaqueum,sedquodnigrumrufumuenonsit,generosumtamen,&reliquisiamenumeratisqualitatibuspraeditum:NamDioscorideslibroquinto,Falernum,quodinterItalicauinaprincipemlocumobtinet,albumappellat,cum80HieronymiRubeitamensiexacteloquiuelimus,exGalenisententia6.Methodi,innumerisquepenelocis,sitflauum.Flauaigitur,&subflaua,&fuluauina,nuncalbauocatasint,dequibusRaimundusetiamintellexit,cumalbumuinumindistillandaardenteaqualaudauit,parte2.lib.I.deQuinctaessentia.DubitatetiamSauonarolaquosaporeuinumsitaccipiendum,dulcequeeligendumconsulit,quod,Auicennateste,stomachusnullumsaporemdulcipraeferat,&siterrestrenimiumsit,uitamenignisadspiritusnaturamadducitur,eritqueaquaindeeductasuauior,&magisnaturaeamica.Sedsiuinisaporesinaquaardenteseruarentur,idfortassealiquidfaceret,sedtenuiorespartesitaseparanturuiignis,utnihilindeseruetur,quodsiseruetur,idphlegmatis,crassarumquealiquidpartiumfuerit:itaenimcrassumestuinumdulce,utdicatGalenusdeuictusrationeinmorbisacutiscom.2.uinumnullumtenueexquisite,essedulce:Quidigiturcrassumquaeramus,sitenuehaberipotest,undefaciliortransitusinaquamardentem,&copiosiorhaberipotest?namexdulci,obcrassitudinempartiumadeopaucihalitusefferriinsublimepossunt,utuixcaputgrauet;imonequeflatus,quisuntabipsogeniti,multumpenetrant,seddiutiuscircahypochondriamorantur,ipsumqueoleocomparatAristoteles4.Meteor.t.47.quamobremnoninebriat,nonconcrescitfrigore,&uritur.Itaqueegouinosumuinum,&meracum,quod,utGalenusait,iureaquosoopponitur,&plurimumaquaeinmisturasustinet,longeomnibuspraetulerim.Nouumreiicimus,quodnondumperfectionemacceperit,&aqueaplurimumacterreasubstantiasit,&minusdefaecatum.Quamobremsatisconstarepotest,quashabeatuiresaquaardensseuQuinctaessentiaemustiferuentisdolio,autumnitempore,educta,eomodo,quemUistadiusdocet;nam&paucam,&aqueamelicinecessefuerit:Ueterisuinitenuiorespartesabierunt,quanquamipsiussubstantiatenuiorefficiatur,ut4.Meteor.48.Arist.&11.desimpl.med.facult.Galenussentiunt;quamobrem&aptiusest,quamnouum,utdestilletur.Uasautemimpleriaddimidium,uinodebet,educiquetertiapars;quanquamnonunaestinhocauctorumsententia;namdecimamtantumpartempleriquedetrahunt,quarepetitisdestillationibusomniprorsusphlegmateliberant.UerumSauonarolaanimaduertitincurandismorbisacrioremfieridebere;intuendaualetudine,minusacrem;ubiquetamenhumiditatemipsius,quaspiritibusnostrispropiorefficitur,seruantes;namipsamplerumquerepetitisdestillationibusamittunt.Itaqueprotuendaualetudinesatisforeputant,siprimoquidemaddimidiasextrahatur,deindeueroadtertias.Curandisautem82HieronymiRubeimorbistertiodestillareoportet,tertiamqueperpetuopartemcolligere,uinumquesemperscribitesseoptimumdebere,cuiusmodiCreticumilludest,quodMaluaticumuulgoappellamus.Caeterum,utdicamquodsentio,nullusessetinsecundaualetudineusushuiusaquae,quandonequeuiniueteris;siDioscoridicredimus,scribenti,uetereuinoneruoslaedi,&reliquossensus,&insecundaualetudine,siinnoxiesumendumest,paucum,idqueaquadilutumbibendum:quantoigiturminus,aquaardente,quaeestlongecalidior,actenuior,utendumerit?Sedinferiushaectractabimus.Inaduersaautemualetudineuelimminente,uelquaeiamadest,cumattenuandi,penetrandi,calefaciendi,siccandiqueconsiliumfuerit(neque.n.aliashacaquautimur)meliusomniahecefficiet,querepetitisdestillationibusaqueaomnempartemdeposuerit,pannumquequodinipsamaduerit,incensa,comburet;autinuitreocyathoposita,accensaquenihilhumorisrelinquet:quaeeademsigna,cumSauonarolainsuaaquapostulet,quomodocumpaucis,quasrequirit,destillationibusconueniant,planeignoro.Eoigiturutererdestillandimodoardentemaquam,utomninonihil,autcerteparumaqueaepartissecumhabeat,siquodpollicetur,efficereillamuelimus;nampertuendaualetudine,nullaaquaardens,uinoipsipuro,claro,odorato,&saporeiucundo,moderatesumpto,praestareuidetur,quiipsumlongefamiliariussit,acconuenientius,quaardensaqua,humidocaloriquenostroinsito;cumnequecaliditate,siccitatequeexcellat,utaquaardens,inquadestillanda,humidiorespartesautinfundoremanent,autcaloretenuantur,&siccantur:&fituinummultohumidoaereopraeditumatqueobiduitalesspiritusrestituat,cerebrumexpurget,excitetintellectum,innatumaugeatcalorem,cibiappetentiapariat,stomachumiuuet,alimentumdigeratinuniuersumcorpus,roboretuiscera,adtuendamtandemualetudinemmirificeconferat;quod&Arist.30.Sect.Probl.primoscribit,&PetrusAndreasMatth.luculentissimissuisinDioscoridemCommentariis,experientiainseipsofacta,testatur;uerumqueobidredditPliniidictumscribentislib.14.ca.6.LiuiamAugustamoctuagintaduosannosuitae,uinoPucinoreferreacceptos,nonaliousam;scribitqueMatthiolus,rusticoslapidieincolas,cumuinisPucinocognatisutantur,rarissimeaegrotare,&diuturnamadmodumuitam,adnonagesimumscilicet,&centesimumannumproducere.Maximeautemdefectusanimiremedium,uinofactum,uiniuimostendit,inuitaliuirtutetuenda,firmandaque.Nonnegauerimtamen,quinadhucsani,quibusdamtamenhumoribuscrassis,&obstructionibuslaesi,utimpendensuiteturmorbusardenteaquautipossimus,quodinferiusdemonstrabimus.84HieronymiRubeiIpsamautemardentemaquam,triplicemfaciunt;namaliasimplexest;aliamappellantQuinctamessentiam;tertiae,compositaenomenimponunt,quodquaedamaddant.Desimpliciuerbahactenusfecimus,facturiqueinferiussumus.Quinctamessentiameuino,primus,quodsciam;RaimundusLulliusdocuit,cum&primusaquamardentemplurimumillustrauerit:nemoenimanteipsumdehuiusmodiaquaplurascripsit,nemoeamadpluraadhibuit.SicautemQuinctamessentiamparat.Aquamardenteminuaselocatuitreo,uelcannisbrachialibusappellatiscomposito,uelansisconcauis,&uacuisutrinquedispositis,quodafiguraquamPellicanirefert,pectussibirostroscindentis,Pellicanumuocant.Ineoaquaardensoptimaclauditur,fimoqueobruta,temperatoassiduoquecaloresursum,acdeorsumcirculoagitur,dumQuinctaessentia,coloremcoelestemreferens,separaturafaecibus,quaeturbidosuntcolore;hancqueaiuntfereincorruptibilem,nulliusquequalitatisparticipem;quamobremQuinctamessentiamappellarunt,quasicoelo;cui,testeAristotele,ueteres,Philosophiidnominisindiderunt;similisesset.Odorem,scribit,supraquamdiciposset,suauemreferre,sicuteinullahuiusorbisfragrantiacomparari,nihilquesuauiuspercipiqueat:adangulumquedomuslocatouase,trahiomnes,quiingrediuntur,miraculopeneinuisibili;quodsisupraturrimuasconstituatur,auesomnesadquasperueneritodor,itaallici,utcircaipsumimmobilesmaneant.HecsignadocetRaimundusQuinctaeessentiaeiamperfectae;quaesiabfuerintsigna,uasiterumclaudatur,loceturqueadcirculandum,dumadsint.Aiqueinhis,Raimundus,posterioresfereomnes,asseclashabuit,ipsumqueinprimisSauonarolam,deindeUistadium,quiuariosefficiendaeilliusmodos,utiquoqueRaimundus,describit.HieronymusetiamCardanuseossequitur,quilib.2.desubtilitate:Cumardensaqua,ait,diuturnocirculationismotutenuitatemretinens,caliditatem,acumenquesaporis,acodorisexuerit,aetherest;actumprimumfragrat:estenimnihilaliudodorfragrans,quamacutuscummoderatusextiterit.Igiturardentemaquam,siadtemperamentumredierit,tenuitateretenta,necesseestfragrantemfieri,&sifragransfiat,necesseestuicissiminaetheraesseconuersam.HaecCardanus;QuamobremSauonarola,omnibuseammorbisprofuturamscribit:AetheraautemCardanusintelligitsubstantiamtenuissimammobilem,quaemotucaloremtemperatumretinet,&tumplurimum;quaeuiresomnesconseruarepotest;&uitamproducere.HieronymiRubeiSedutinamuiueretnunc,uirclarissimus,medicusquepraestantissimus,BartholomaeusEustachiusSanctoSeuerinas,magnamihibeneuolentiaconiunctus,quiin86gentireimedicedamno,superioribusannis,dumarthritidetotuscontractus,Roma,Forumsempronii,curandaecausaualetudinisIuliiRuuereiCardinalisUrbinatiumamplissimi,Archiepiscopinostri,cuiusipsegerebatmedicum,contenderet,initinereobiit.Isenim(utdemetaceam)experientiaipsa,quamfeceratdiligentissime,testariposset,aquamardentem,sinonmensesolumintegro,sedduobusatqueetiamtribusmensibus,imouelannototo,circulo,utRaimunduspraescribit,ageretur,adidodoris,suauitatisquenunquamperuenturam;acpotiuscalidioremindies,acrioremquefieri,utquisquisuelit,facilepotestexperiri,&ratioipsaabigneacmotudesumptapsuadet.Quanquamilludnonabsolutedeaquaardente,simpliciacpura,utposterioresputarunt,Raimundusintellexit,seddeeainquadissolutumfueritmetallicumcorpo.Canone.n.2.par.2.primilib.sicscribit.HaecueroQuinctaessentiasiccirculoacta,&rectificata,nonillapraeditaodorefuerit,nisicorpussitdestillatuminea.Hecibi:Quequomodofieripossint,&anuerasint,alteriusestnegociidisputare.Illudmiror,uirosdoctissimoshaecnonanimaduertisse.ItaquehancQuinctamessentiam,nonalioloco;quamaquamardentempurissimam,acfincerissimam,omniprorsusaqueaparteliberatamduxerim;quod&uideturCardan.parumsibifoiteconstansasserere,cumait:Aetherplurimumcalorisretinere.Compositamuero,quamtertiumgenuserat,aromatib.quaplurimisadditis,faciunt;quodinferiusdocebimus.Aquaardenssimplex&purissima,calida,&siccaest,quartoferegradu,sedtenuiadeosubstantia,utefficereeanonpossit,quealia,tertioexcessucalida&siccasolent.Idcolligiturtumexiis,quaefacit,tumexiis,quepatitur:celeriterenimaccenditur,sedcumnonitaceleritercomburatur,aereenonnihilhumiditatisineainesse,Sauonar.optimeputat;quahumiditatecumcareataquaseparationisauriabargento,licetcalidissima,&siccissima,nonuritur.Aquaigiturardensobaereamhanchumiditatem,nostrohumidoaccalorifamiliarequidpiamhabet.Itaquecumtenuissimasit,miscetsehumidoprimo,solidapenetrans,&excrementaseparat,quaminillocontinentur.Quiauerocalidiplurimumhabet,eiicitimpurumquicquidest,naturalemquecalorem,ubiestimbecillior,&frigidisopprimitrexcrementis,instaurat.Doloricapitisantiquo,&quemfrigidisuccipepererint,medetur,sinaribustrahatur,automnienonnihilcontineatur:quiobnimiamfrigiditatem,achumiditatemmemorialabant,siocciputabluerint,iuuantur;frigidisdestillationibus,&paralysiprodest,sipannihacaquamadentes,locislaesisimponantur.Idemfacietconuulsioni,praesertimsicumsanguineleporismixta,membramaduerint,nisitamenasiccitateautinanitioneconuulsioortumduxerit.Omnibustandem88HieronymiRubeifrigidiscerebriaffectibusprofuerit,sirecteadhibeatur.Surditatiquoque&auriumsonitui,nariumquoquegrauedini,seuCorizae,&obstructioni.Adlinguaeparalysim,&doloremdentium,quemfrigiditasgenuerit,optimefacit,ipsorumqueputredinemacgingiuarumcoercer.Morbisitemoculorumfrigidis,siextrinsecusabluantur,aut,cumastomachooriginemducunt,sibibatur,prodest.Uerumquodconspexi,noninuoluamsilentio,nobilemuirumsuffusionelaborantem,cuiusuardentisaquaeinoculoimpositae,cummateriaipsaconcretadecidisset,ipseetiamhumoralbugineusmanauit,corneaquoquetunica,aquaeui,nonnihilexesa;cumquealiquaessetinsperecuperandiuisus,omnemamisit.Admodumigitursobrieacdiligenteroculorumaffectibushacaquamedendumest,quammirificeadlachrymantesoculosefferunt,sednequaquaminitio,necdumlachrymaecalidaefuerint,&interiusortumhabuerint.UerumhacinrenonesspraetermittendumSauonarolaeconsilium,quiputatrosacea,autstibiotemperandam.Uocemfrigiditatelaesam,ablatamuerestituit;maleolentemhalitumcorrigit,sipresertimastomachoducatoriginem.Asthmati,cordistremori,cumeasfrigiditas,flatusquepariunt,succurritegregie.Uesicashumoresquequiemammismulierumexeunt,siccat.Stomachofrigidioriplurimumconducit:flatusenimdiscunt,&DeDestillat.SectioIi.89quiindedoloresgignuntur,soluit.Sauonarolatestatur,loannemFranciscumGonzagam,primumMantuaeMarchionem,cuminnumerispeneadstomachidolores,quosaflatibuspatiebatur,remediisususfuisset,nullumhuicardentiaquaepar,autsimileinuenisse.Sedmodushacinreadhibendusest.lecinoris,aclienisinfarctusexpedit:Hydropi,quampepereritfrigiditas,conducit;quocasumultiaddimidiamouitestam,praebent.Renibus&latericalensimposita,doloreseorumfrigidos,colietiam,caeterorumqueintestinorumpota,&deorsuminfusa,leuat.Idemdearthriticis,podagricisquedoloribusfacit,testaturqueSauon.seForliuiiquendamuidissehacaqua,tuminteriussumpta,tumexteriusadhibita,madentibuspannislocodolorisimpositis,coxendicisdolore,iamtameninclinante,liberatum.Neruorumquoqueincisorumdoloriremedioest;necnon&cauisuulneribusquaeoccalluerint,&malignisulceribusprodest.Febribusquartanispituitosis(namecrassocontumaciquecrudohumoreinstomachocongestofebremgigniposse,quaequartoquoquedieaffligat,scribitAristoteles)succurrit,siduabus,anteaccessionem,horisexhibeatur,cumhis,quaemelancholiaeaduersantur:hauddissimilitercaeterisafrigidamateriafebribusopitulatur.Illudtameninomnibusestanimaduertendum,antehuiusaquaeardentisu90HieronymiRubeisum,uteuacuationemhumorum,quimorbumfaciunt,moliamur,&inclinanteiammorbo,quartanispraesertimfebribus,exhibeant:cumquebreuitemporisspatioopusexpleatsuum,siintrahoram,utmonetoptimeSauonarola,quodquaerimus,nonefficiat,forispraesertimadhibita,repetendusususest,autcumdensiorimateriaconiungenda.Pueris,&adolescentibus,sinceram,nulloquemixtam,autuino,autiuri,autalterihuiusmodireiexmedicorumprescripto,nequaquamdandamesseputo,quemadmodumdeTheriacascribebatGalenus,adPisonem;siiseiuslibriauctorfuit;nameiuscalorismagnitudo,uirespueriliscalorissuperat;quamobrem&puerilecorpusfaciledissoluit,&complantatumspiritumceleriterextinguit,nonaliteratquelucernaeflammam,plusquamconueniatinfusumoleum.Senibustutiusprebetur,iispraesertim;quifrigidioresuntstomacho,humidioreque,nequetamenquotidie,sedaltero,auttertioquoquedie,utdoctissimimediciconsulent,habitarationetemporis,regionis,consuetudinis,atquehuiusmodireliquorum.QuoniamueroGalenusrefert4.Methodimedendi,exHippocratissententia:Ulceramadefacere:idauteest,abluere,quaecunqueeafuerint,nisiuinononoportere:namsiccumsanouiciniusest,humidumuerononsano:Destillat.Sectio1I.91idcircodicereArnaldusconsueuerat,cruda&recentiauulnera,aquaardenteabludeta,celerrimeadsanitatemperduci,quippequaeinsigniterdesiccet.ScribitSauonarolaaquamhancardentem,geminacaliditatepraeditam;Elementaria,quacorporacalefacit,exiccatque&coelestiacuitali,auinocontracta,quam,uino,uisSolisdumgenerabatur,imptessit;calorenimcoelestis,cumelementariconiunctus,generat,uitamquelargitur;quamobremtraditArist.aSoleatquehominehominemgigni;hincqueest,quoduinum,uitalemroboratuirtutem,foecundosquehominesreddit.Iraqueardensaqua,elementariacaliditateexcrementaabsumit,coelesti,spiritusgenerat,uitamqueproducit.Caeterumnunquamegoduplicemhunccaloremaffirmaui,tametsiConciliator,Diff.48.GentilisFulginasinprimamquarti,multiquegrauissimiuiri,&antiquiores,&recentiores,loannesquepraesertimFernelius,uirdoctissimus,lib.deabditisrerumcausis,secundo,idgrauissime,longoqueuerborumacargumentationumcursuastruereconentur,uerbisetiamexAristotele2.deGenerationeAnimaliumcap.3.multisquepraeterealocisadductis.Namfrustramultaponimusinnatura,cumpaucioribusaequefieripossit,praesertimcumex2.deAnimal.41.constarequeat,eundemcalorem,utacorporib.coelestib.temperatest,eorumqueuirtuteagit,essecoelestem;cumautempropriaignisforma,nullaquealiaregitur,elementariumdici:quod&lib.derespirationiscausisaffirmat,cumdenutritione,coctione,&huiusmodiloquens,eaqueignetribuens,aitπυρὶγὰρἐργάτωπάντα;Sensusenimtactus,quiharumiudexqualitatumanaturaconstitutusest,nullaminterhoscaloresdifferentiamconstituit.EthuiusfuissesententiaeuideturGalenuslib.5.Comment.in6.epid.ubiexplicaturusuerbaHippocratiscumait:Hominisanimasemperproduciturusqueadmortem,sinautemigneexcanduerit,simulcummorbo,&animacorpusdepascitur;Nempe,inquit,quodinsitumcalidum,cuimaximecorporeaoperaHippocratestribuit,igneumfactumnonsolumprimamuneraobirenonpossit,sednequecorpusnostrumalere,quodipsiuseratprimariumofficium,imocomtraperdat,atqueutignis,liquefaciat,nobisrationecontemplantibus,&corporiseliquationesaperurentibusfebribusfactaseuidentercernentibusapertumest.HaecGal.quibusetiampaterepotest,Hippocrat.duplicehunccalorem,tanquamspecieessentiali(namdeaccidentalinonrepugno,idenimAuer.1.desubstantiaorbisdixit)intersediuersumnoncomstituisse,necabeiusmenteabhorrerecumGal.dixit,Febremessecaloremnaturaleminigneummutatum:ipsequecitatuse2.degener.animal.Aristot.caliditatemuiuificamgenerationis,nequaquamdixitcoelestem,sedproportionerespondentemcoelesti:inquitenimesseἀναλόγὴνἐντῶνἄσρωνστοιχείν.Sedhaecaliasopportuniorelocoforsandisputabuntur.Totautemdixi,utpateretnullaaliacaliditateaquamardentempraeditamesse,corporaquenostraiuuare,nisielementaria;eaquecaliditateefficereoperaomnia,dequibusdiximus.Quamobremquicalidioretemperamento,aetatequesunt,&calidismorbislaborant,nequaquamcaliditaticoelestinixi,hacaquautantur;adiecurenim&renes,obtenuitatem,copiosiorpraesertimsumpta,pertingit,&pectorecalidiorepraeditis,suffocationemparit,obrefrigerationisdefectum;suntquiaestateeamtemperentaquarosacea,inquasaccharumdissolutumsit,morbisquecalidisadhibeant,frigidismixtamremediis,quemadmoduminsemitertiana,piper;sedhocperitissimifueritmediciopus.Maximoautemabusu&damno,quihesternamadhuccrapulamructant,atqueobidgrauaristomachumsentiunt,eampotant;hincenimmembrorumresolutiones,hinctremores,plurimaquehuiusmodiincommodaducuntoriginem:cuenimhecaquatenuisubstantiasit,inhumoresaccruditatesmersa,quodabeaexpectatur,efficerenonpotest;sedsuperficietenusagens,leuiorespartessecumincaputrapit,quaefacileobtenuitateminprincipiumneruorumimbibuntur;undeparalysesactremores,forsanqueapoplexiae:&siabsinthiisuccus,capitisdolo94HieronymiRubeiremcierescribitur,quodobsuamsiccitatem,accaliditatemmordentem,fumosefferatadcaput,quiddeaquaardentedicendum?Nequaquamigiturmultacruditaterefertusstomachussit,tribusquesaltemhoris,huiusaquaepotus,cibumpraecedat:sicenimfacileexcrementaattenuat,expellitque&putrefactionemcoercet.Paralysi,tremori,caeterisquefrigiditatehumiditatequeprognatismorbis,ubiinclinarecoeperint,autaugeridefierint,fueritqueminutamateria,plurimumprodest.Uinopleriquemixtameamaccipiunt,aliiaquisstillatitiismorbo,quemcurarequaerimus,propriis,quaetamenomniaprudentismediciconsilioegent.Illamcauteadmodum&parcebibant,quisuntcerebrodebiliori,&uinipotufacileleduntur.Idemiisfaciendumest,quistomachicaloremimbecillumhabent;maiorenimflanmaminoremdestruit,nonsolumquod,utscribitArist.3.Probl.5.pabulumeiuscitoconsumat,sedutidemasserit1.Probl.58.quodeamdistrahat,acdissipet:Noui,quibusEphemeramfebrem,&quibustertiana,huiusaquaepotus,etiamparcus,pepererit;cumtamenmediahyemeillausifuissent;erantautemcalidiorisepatis.RefertquoqueSauonarola,IoannemFranciscumGonzagam,primumMantuaeMarchionem,quihuiusaquaeusuplurimumdelectabatur,utidiximus,itaedoctusaIoan.Tolentinati;medicoipsisclarissimo,acdoctiss.quamquamidutilitatisperciperet,inhumoribus,uamporibusquefrigidisestomachodisturbandis,quodnullumaliudmedicamentumattulerat;tamencumsaepiusmaiorequamdeceretcopiaobstomachiimbecillitatemillauteretur,ineamimbecillitatemincurrisse,utomnealimentuminuentumuerteret:acnisioptimasexrerumnonnaturaliumrationefuissetusus,multoetiamcitiusmortemobiisset;quaetamencontigitannoaetatisquinquagesimoquarto.Deardenteaqua,quamuocantcompositam,satiscompertumessepotest,magiscalefacereacsiccare,quamsimplicem,quoddensiorquodammodofiat,&quasicrassior;quamobremhauditadissoluitureiusuirtus.Cumquesimplex,generatim,calefaciatacsiccet,haecappositis,quaecertummembrumacmorbumrespiciant,medicamentismagisproderit.Namsistoechademinfuderimus,caputrespiciet;sisabinam,uterum;sieufragiam,oculos;Sithus,mirrham,sarcocollam,&aloem,uulneribusconducet;atqueitadecaeteris.Haecenimomniainardentiaquasimpliciinfusa,sicuimillisuamcommunicant,ipsaautemamittunt,utomniprorsussaporepriuatasentiantur:namsiinuinoidaccidit,inquosiRhabarbarum,Cinamomum.Gingiber,authuiusmodiresodoratas,tritasinfuderis,uires,odoremqueacsaporeminduit,quantomagisinardenteaqua,quaeest96HieronymiRubeicalidior,atqueobidmagisattrahit?Uigintiquatuorenimatqueetiamminori,horarumspatio,quodinfunditur,uimamittit,&aquaeeamlargitur.Cumautemmultismodispararisoleathaecaquaardens,seuuitaecomposita:illatamencaeterispraestareuidetur,cummedicamentaipsa,noninaquaardente,seduinogenerosoimmergimus,aliquotquehorarumspatio,nempeoctoautdecemmacerarisinimus,deindedestillamus;sicenimuires&liquorexipsismedicamentisunacumardenteaquaeliciuntur,maioresqueuiresliquorillestillatitiuspossidet.Hacratione,magnoaliquiarcano,exradicegentianaeaquameliciunt;&suamaquamseuelixiruitaecomponebatThadaeusFlorentinus,uirillustris,quemMichaelSauonarola,Principemeiusaetatismedicorumappellat:tantamqueeiusfuissedoctrinamcuexperientiaconiunctam,asserit,utPetrusAponus,Conciliatoruocatus;quemdoctiomnesmaximifaciunt;exeiusdictislibrossuosconflauerit;omnesquecumantiquiores;tumrecentioresmedicoseiusopera,acmedicamentaquaepraescribit,perindeacAesculapii,ueneratosfuisse,inmanibusqueassidue,magnareuerentia,habuisse,testatur;Floruitautemtercentisabhincannis.Hicigiturclarissimusuir,itaelixirsuum,seuaquamuitaecompositamfaciebat.Caryophyllorum,nucismyristicae,macis,zedoariae,galangae,piperislongi,piretri,corticumcitri,sampsuchi,saluiae,ammi,nardiIndici,xylaloes,cubebarum,cardamomi,cinamomi,menthae,lauendulae,costi,pulegii,origani,calaminthae,calamiodorati,stoechadis,chamedryos,chamaepityos,cuiusquepartesaequales,inpulueremqueredacta,uinooptimomacerentur,indeleuissimoigne,uirreisorganis,aquaexcipiatur.Primusliquorperspicuus,optimusqueerit;quemadmodum&secundus;tertiusabiicitur.Easautemessehuiusaquaeuiresasserit,utuelextrinsecusadhibita,morboscuret:potest&nonnihilmoschi,lineopannoinuoluti,addi,eo,quiMedicouidebitur,&ferreaegrotuspoterit,modo;assidueauteminipsaaquamoschinodulusappensusmaneat:cochlearismensurabibitur,ieiunostomacho:confertautemtremori,paralysicollidolori,quemfrigidushumor,autspiritusgenuerit:Tardatcanitiem,iuuentutisroburconseruat,calculuminrenibusminuit;Sedhecutefficiat,quartoquoquedie,portiohuiusaquaecommisceridebetuino,quodbibitur;&adoctomenses,acpotiusadannumhocmodoillautendumest.Pleriquereferunt,inquibusestGesnerusinEuonymo,M.Gallum,CaroliImp.Medicum,annoscentumuigintiquatuoruixisseusuaquae,quaeconstabatCubebis,cinamomo,galanga,nucemyristica,caryophyllis,gingibereparipondere;Saluiae,98HieronymiRubeiseuathanasiae,autambrosiequadruplo,ardenteaquasexieseuinooptimodestillata,quantumestpondusomniumreliquorum,exceptis,&destillatis.Alii.Theriacamardentiaquae,permensem,infundunt,saepeagitantesdumcoloremcroceumcontrahat,eamquepraecauendisuenenatis,pestilentibusquemorbis,magnosuccessu,praebent,multoqueceleriuspenetrat,&uiressuasexercet;quod&Matthiolusinsuapraestantissimaantidotoaduersusuenena,seruat.RatiocinaturSauonarolaaquamardentemsimplicem,atqueetiamcompositam,immuneaputredineaccorruptioneseruare,corhumanum,inmultosdies,idqueseuidissetestatur:Quamobremidmultomagisfacturamineocorde,cuianimaadhucinerit.SedSauonarolauerefuissetratiocinato,sisolaputredineinsanishominibus,&uixunquamingrotantibus,nonaliarumexcessuqualitatum,utinimiacaliditate,acsiccitate,quodinhecticisaccidit,interirecorposset.Suntquiinaquauitaehyacintos,smaragdos,margaritas,&huiusmodigemmas,adhaecaurum,argentumquepriusmacerant,indeextillant,inquibus&ipseSauonarolaest,sedinanistudio,aclabore,quandonihilexipsiselicihacsimpliciaquapossit.Aliiaquamuitaecompositamfaciunt,uitreacucurbitalongissimocollo,deindecuruato,tandemuerolatiorefacto,ubiaromatacondunt;DeDestillat.Sectio11.99.nempeinimage4aiectauasisfiguraconspicerepossumus.Cardanuslibro2.desubtilitate,elixiriscompositionemdocet,quapatersuusodoratapleraqueligna&herbasardenteaquaexcipiebat,&infimosepultacurabatutsemiputrescerent,indedestillabat.Sedcumaquaardensputrediniresistat,&putrefactioobsit,macerationemdebemusintelligere.Canosautemaittardasse,dentesfirmasse,concoctionem,memoriamsensusqueinuasse.Mentirinosaquamardentem,imoelixiruocatum,posse,idemputatCardanuslib.dererumuarietate,cap.50.quodcuminScotiaesset,Zythum,seuCeruisiamHibernicam,aquaardentenonparumprestantiorem,uideritconflatamexcommuniZytho,additisaromatibus,indeomnibusdestillatis:Mentiriautemaquamardentemnospossescribit,sologingibere,ueluinifaece,autsiliquastro,iuniperiuesemine,autamaraco,uelserpillo,cumauena.Caeterumutuinum;idautemestuinisaporem,fragrantiam,familiaritatem,quaesibicumnostrocaloreintercedit,sicmentirinonpossumus,uthasuireshabeamus;itanequeardentemaquam,quaeindeelicitur.Caloris,&siccitatisopera,quae100HieronymiRubeiexaliisetiampraestantiorahabentur,colligipoterunt,reliquaminime:arsenimassequinaturamnonpotest,nisieiussuppositamateria.Euinifaecearidiore,sitamenpropriefaexest;namquaedefaeceuiniDioscoridesscribit,hancaridamnonuidenturrespicere,tametsiuiresnonadmodumdissimilessint;multafiunt,adremmedicam,&admulierumornatumplurimumconducibilia.Haecautemfaex,doliorumlateribusadhaerescens,inlapillosquandoqueperspicuospulcherrimecomcrescit,Tartarumqueappellaturachymistis.Primumquidemmoderatoigne,neoleumexeat,aquaelicitur,quaeadstipationesiecoris,acceterorumlocorumintestinorum,prepurgatopresertimcorpore,efficaciorestmulto,quamaquauitaeardens,quodcrassiorisubstantiaeinnitatur;plurimumqueictericosiuuat,putredinemhumorum,&praecauet,&coercet,atqueutaliquiscribunt,initialepretollit.Pretereanonnullitartarumhocincalcemalbissimamredactumaquaardentesoluunt,septemdierumspatio,balneotepentisaquae,indeigneprimumleui,moxuehementissimo,eliciuntcumaquaardente,oleum,quaeposteabalneoMariaepossuntinuicemseparari:Quodreliquumestinfundo,incalcemiterumredigunt,moxdestillant,utisupra:idquerepetunt,dumtotumtartaruminoleumabierit:HocautemoleumcaloreSolisinpulueremexiccariaiunt,quamobremtuncspiritumabeo,utisuprafactumest;eliciunt:&huiusgranumunum,cumdrach.sem.Mithridati,&unc.1.aqueplantaginis,uelcichoriistillatitie,omnesfunditusulcerumradicestollereasseuerant;quodnequaquamabhorretabiis,quaedeuinifaecescribitlib.5.Dioscorides.Sedquolaboretartarumaquaardentedissoluatur,sentient,quiexperientur.Nondesunt,quiutidemefficiant,illuddestillentchalchanthimodo.Aliihuicdestillatitiooleo,aquamuitaeaddunt,laborepeneimmenso,nedicainani,cumfaciliushaberirespossit.Pleriquesicfaciunt;Tartarumcrudum,aquauitaeoptimaaffusum,&peruigintiquatuorhorasibidemmaceratum,destillant,uaserecuruo,igneprimumleui,moxuehementi,utinoleochalchanthiextrahendofiericonsueuit,separandotamen,quaeprimoexit,aquam.Hocpactooleumhabebitur,&copiosum,&pulcherrimocolore,phtisicismaximeprobatum,siiniureranarumoptimecoctarum,huiusoleiguttaexhibeatur.Curandisexpurgandisqueulceribusmirabilescribitur.Multumetiamfacit,utpestilentiampraecaueamus,sisummaenareseoinungantur.Suntetiam,quitartarumincalcemredactumaquacommunicalidadissoluant,quodfacilefit;dissolutumignelentoexiccant,idquequinquiesrepetunt,sempertamen,ubidissolutumest,filtrocolant;quodquepo102HieronymiRubeistremosiccumremanet,affusaaquaardenteoptima,tribusdiebusequinofimo,auttepentisaquaebalneo,macerant,indeaquamdestillationeexcipiunt,manenteinfundouasis,oleoquodurinaeciendaemaximeprobatur,addrachmanexhibitum,cumduabusunciisuinimaluaticiacerbioris.Tabidosetiampraeseruat.Aliitartarumeuinoalboperspicuum,accipiunt,adduntqueresinaeterebinthine,&herbaealomnesaequasportiones;conterunt,coniiciuntqueinmatulamuitream;moxadditopileorostrato,aquamextrahunt,quamfaecibustritisaffundunt,indedestillant,ignesemperuehementerauctoinfinedestillationis:repetuntiduigesiesfere,dumtotamfecesaquamcombiberint,nullusqueexeathumor,&ipsaesintfaecesalbissimae;quaelocohumidosupramarmorpositae,inaquamabeunt,cuiusingentesuirespraedicant;nameiusscrupulumcumiulepiuiolatiduabusunciis,potum,ualetudinem,uiresquefirmat,lumbricosenecat,iecorisaclienisinfarctusexpedit,urinamciet,destillationibusprodest.Illudetiamhocloconequaquampraetereundumduxi,quodAlbertusre,&cognomentoMagnus,euiusdocttinamnunquamsatismiraripossum,lib.4.Meteor.scribit,text.explicans48.&49.quod.s.ubiparsaqueaeuinoeductaest,remanentpartesterrestresuini,infusehumiditatipinguioleagineae,&sisubstantiailla,ultraDeDestillat.SectioIi.103sublimeturlentoigne,egredituroleum;quainremultuminterseuinadifferunt;namquofortiusuinumfuerit,eominoricopiaaqueusmanabithumor,oleaginusautemmaiori;contra,quodebilius,tenuiusqueaqueusmaiorizoleaginusminori.Inrubeoquoqueuinoplusoleaginihumorisinest,quainalbo;inflauo,quaminaqueo.QuanquamquoddicitAlbertus,cumuinumsublimatur,uelutiaquarosacea;quodprimoexipsoemittitur,humiditatemesseaqueam&insipidam,uidetursecussehabere;estenimpurioracardentior,utitadixerim,pars,quamdeindeaquasequitur;sedforteAlbertusomnemsimulhumorem,quioleumantecedit,nullafactaphlegmatisseparatione,accepit.Quaeautemhecsitoleagineapars,inferius,deauroloquentes,aliquadicemus.DeAqua.Cap.Iii.ScribitgrauissimusauctorAuicen.lib.1.Fen.2.Doct.2.Sublimationem,&destillationemaquasmalas,melioresfacere,&siistud,inquit,nonfuerit,decoctiofaciet;quibusuerbisanteferreuidetur,decoctionemdestillationi,cumdecoctiofaciat,quodnequitdestillatio;cuiustamenoppositumuideturffirmareFen.3.Doct.5.cumdocens,quarationeiteragentes,abaquarumuarietate104HieronymiRubeilaedinonpossint(aquaeenimdiuersitaslongedeteriorest,quamciborum)aquam,inquit,coquere,eamquandoqueclarioremreddit,&interpuraeaquaesubstantiam,&idquodeiadmiscetur,separationemfacit,&maiushoctotoest,ipsamsublimandodestillare:quodconfirmareetiamRasisuidetur.T.6.cap.22.PutatenimAuicenna,decoctionemnullaaliarationetenuioremreddereaquam,nisiquiaautspissitudinemtollit,quaeafrigorenascitur,autdescenderecrassiorespartesfaciat,quaecumaquamixtaefuerantadeoparuae,utspontenecdescendere,necseparariabeapossint:Quaproptercoctionenunquamcrassioremfieriaquam,sedsempertenuioremscribit;quaequepartesobcoctionemexhalant,nihilotenuioresiisesse,quaeremanent.SedhaecAuicennaesententia,nequaquamaccipiturutuera,cumpotiusueritatiaduersari,experientiaostendat,aquamquenimiacoctionecrassescereuideamus;nequeenimsimplexaquaest,quautimur,sedmixta,quodsimixtaest,crassioribusnecessarioadtenuioribuspartibusconstat;itaquetenuiorespriuseuolabunt,agenteinaquamignesQuodcumitasit,affirmareiurepossumus,aquam,destillationefierimeliorem,quamcoctione,tumquoddestillandononimminetpericulum,netenuioresparteseuolarint,autcrassioresmisceantur,tumquodcumaquafueritinhalitusuersa,actioneignis,tenuequiddam&aereumacquirereuidetur,quibusmagnusille,&utinquitGalenus,undiquaqueadmirabilisHippocrates,praeponereaquampluuiam,caeterisomnibussatisconstat;aquasenimillaslaudatHipp.lib.deaere,aquis,&locis,quaeleuissime,&dulcissime,&tenuissimae,&splendidissimaesunt;quaeomniainaquadestillationeexceptainesse,nemoesttamhuiusartisignars,quinintelligerefacilepossit.Imoipsiaquecoelestiprestareetiamcrediderim,quodnequemalumodoremhabeat,nequefacileputrescat,utaquacoelestis:Quanquamenimpleriqueeam,quaefacileputrescit,aquam,plurimumprobent,idquebonitatisaquepotissimumsignumnumerent,quodscilicetfacileuincipossit,minusqueobidnegociumafferrenaturalicalori,idtamencontraessearbitror;necidcircoclammeest,abHipp.scriptumlib.5.aph.26.aquam,quaecitocalefit,acrefrigeratur,leuissimamesse;sedmultuminterestqualitatibusmutari,&substantia;nonenimsequitur,utquodillisfacilealteratur,hacitemfacilemutetur;namaer,cummaximeobtenuitatem,facilequealtereturinutramquequalitatem,difficiletameputrescit,utsect.25.probl.20.luculenterdocetArist.Quaeaqua,tenuisubstantiaest,citolabitur,acpenetrat,noninnatat,nequeinpraecordiishaeret,utscribitidemAristot.3.sect.probl.18.HieronymiRubeiatqueobidpo106tui,&coctioniaptissima;sedquaefacileputrescit,cumsubstantiamindicetadmalitiamaptam,minusquoquetuendaeualetudiniconducibilemputo;nam&humoresincorporeexeogenitifacileconcipereputredinempoterunt.ItaquemeritoscribebatDioscorides,eamesseoptimamaquam,quaedulcisest,syncera,nulliusomninoqualitatisparticeps,&quaeneminimoquidemtemporeinpraecordiiscommoratur;adhaecquae&faciliuiafertur,&citramolestiam,necinflationescreat,&minimecomputrescit:quaeomnesconditiones,insuntaquaestillatitiae,uiignis,sincerissimaeiamacpurissimaeredditae.Dulcemautemintelligo,quomododicitlib.dealimentoHippocrates,cumscribit;Dulceadpotentiam,utaqua;Dulceadgustum,utmel.Iureigiturpraeferriaquastillatitia,coelestiseupluuiaepoterit;nonenimaquapluuiafacileputrescit:quiatenuis,utmale,meoiudicio,AuicennaHippocratemtacitearguens,lib.1.Fen.2.Doct.2.accepit;quodscilicetagereineamobtenuitatemfacilepossitcorrumpensterreum,&aereum;idautemest,utaliquiinterpretantur,aeris,terraeueexternacaliditas;namquaeesttenuior,utcitiusobtenuitatemcalescit,acfrigescit,itaminusaptaest,utputrescat:quiamaximecoctasit,calorqueipsiusualidior:nequehancadduxitcausamHippocrates;sedideoputrescitcitissime,quod,inquit,explurimisqualitatibus,utexplicatOribasius,seuutiscribitPaulus,halitib.congregataest,atquepermixta,cuiusmodinonestaquadestillationeexcepta:rapit.n.sol,nonsolumabaquisstagnantibus,sedetiamexipsomari,&exomnibus;inquibusaliquidhumorisinest:inestauteminomnibusrebus.Quamobremopushabentaquepluuie,quenadmoduminquitibidemHippocrates,utdecoquantur,acexcolentur;alioquiraucedinem,&uocisgrauitatem,plurimaqueafferuntincommoda;quaelicetOribasiusexGaleno,accidereiisdicat,quiaquampluuiampotant,dumputrescereincipit;idtamennonesseadmentemHippocratis,facile,quilegeritdiligenter,intelliget;nequeusquamreperidixisseHippocratem,eamesseaquamoptimam,quaefacileputrescit,tametsiidOribasiusexHippocratisquibusdamdictisconiecerit;anteaenimquamaquaepluuiaeexcoquantur,noneassimpliciteroptimasscripsitHippocrates,sedhaequidem,inquit,aquaeoptimaesuntsecundumhancrationem,uerumopushabent,utdecoquantur,&excolentur:Tuncqueubicoctaesunt,uerumest,quoddeDiacodionscribens,dicitGalenus7.decompos.med.sec.loc.aquampluuiameomedicamentoconficiendo,addi;quominussitobnoxiumpharmacumputredini.Nequeueroasserendumest,hocdeiistantum108HieronymiRubeiaquisdicereHippocratem,quaeuentisinterseaduersisspirantibusdecidunt;nampreterquamquodplerique,&praesertim6.demorb.uulg.com.4.19.Galenus,has,dumtamenprocellosaenimisnonsint,melioresputant,quamquaesilentecoelodemittuntur,quodmotumagisattenuentur,&exhalationiscalore,uaporquodammodocoquatur;quaeratiomultomagisinstillatitiisaquisualerepotest;satispatet,Hippocratemabsolutedeaquapluuiascribere,cumeasdemubiquemalasodoris,acfacilitatisadputrescendumqualitates,apponat:quod&Auicennaanimaduertit.Efficituritaqueexhis,aquam,destillatione,fieriadpotandummaximecommodam,&ualetudiniconducibilem,omnibusquealiisaquispraestare.QuoduerouideaturAuicennapraeferrecoctionemdestillationi,idquidemitanonest,sedsiidnonfuerit,inquit,nempesidestillationonaffluerit,necillampossimusadcorrigendamaquamadhibere,decoctionesaltemutemur.Illudautemnonestomittendum,quodubiaquaemalaesunt,palustresacputride,multiplicinonnunquamopoeritdestillatione,dumsapormalusomnisatqueodorabierit;quodindicabitsensus.Tametsinequeomnisadscititiaqualitasdestillationetolliabaquapotest,praesertimsisintpartespenitus,&diuturnotemporecommixtae,acnisisensim,&mitiadmodumignedestillatiofiat:Facilius.n.ebulliunt,&agitanturinea,materiae,obhalituumcollectionem,quiinintimacentrumqueadacti,caliditatemplusiustoaugent:Atqueidcircoinquibusdamthermarumaquis;ubisulphuradesse,cumaquaesaporodorque&spumae,sicomburaturflamma,tumuenasulphuriseodeminmontereperta,dubioprocultestatur;sitameneasquispiamdestillauerit,nihilsulphurisinterfaecesresidere,uidebit,obeamcausam:quiasulphureaeillaepartestenuiores,&optimecumaquamixtae,inhalitusfaciledissoluantur.Quemadmodum&aquasexherbis,corticibusquestillatitias,certumestearumodores,acuiresperpetuoretinere,cumtamen,ueldeciesrepetitisdestillationibus,earumrerum,undedetractaefuerint,infundorelinquantnihil:quodanimaduertereiidebent,quibusdestillationeuiresnosseaquarumanimusest.Uerumnonsolumemendaturaquadestillatione,sedetiamubinullaest,haberipotest,hocpacto;Uasinimofigulinumatquerotundum,latumcubitistribus,tantundeminsummo,inmedioautemseptem,plusminus;altitudineduodecimatqueampliuscubitorum,canalibusterreistotumrefertum,itautunusaliuminemittendoaquamnonimpediat;amboextremanempeimum,acsummumapertahabeat,&quaeoccludi,acreseraripossint;inferiusquidemferrealamina,superius110HieronymiRubeipileofigulino,totumuitrointusoblitum:impleturmagnaparteabextremosuperioreherbis,lignisetiaminfrustaincisis,&aquacloacarum,autstagni,autsihaecnonadsint,terra,uelsubdiuoanteSolisortumderasa;tuncenimdemagishumidaestroreautimbre;uelprofundeeffossaindomibus:cumenimaquaterraesubsit,utprofundiorest,eohumidior.Supponiturignislentus,&uasainambitulocantur:Undiquetantumaquaeprofluitsaluberrimae,utalendispluribushominibussufficiat;namubiampliusnondestillat,sublatalaminainferiori,detrahiturterra,aliaqueimponitur:itafit,utmodicalignorumiactura,plurimumaquaehabeatur.Albucasispuramaquamreddebat,accipiensollammagnam,aquaeplenam,cuilignaseseintersecantiaimponebat,ipsisquelignis,lanammundam,optimeablutam,&suppositoigne,quicquidhalitusinlanamtollebatur,exprimebat;quanquamidemauctor&destillationemprobat,dequadiximus.DeAceto.Cap.Iiii.Acetumcontrariomodoacuinumdestillatur:quodenimeuinoprimumexit,tenuius&melisest,atexaceto,nequaquam.Itaqueprioresduaepartes,quaeexeunt,reiiciuntur,quodminushabeantacrimoniae,tertiaparscolligitur,quaeutacrior,itaminusfrigida,quamacetumest;quodacetum,temporeetiamfitacre,calidiusque&tenuiusuetustate,ut11.desimpl.med.facult.&3.decompos.med.pergen.Galenusdocet.Tertiampartem,quamcollegerunt,quidamterautquatersuprafaecesreponunt,acdestillant,uteuadatacrior,tumipsarumsaecum,tumignisratione;forsitanenim(inquitGal.1.desimpl.med.fac.c.17.)quodinacetoestuelutifaex,ipsumest,quodcalorisestparticeps;Quodsiadhucignemadhibeas,exfaecibusillisoleumextrahitur,&seorsumcolligitur,ulceribusmalignisoptimum.Aliicampanaseupileoplumbeo,patinaqueaerea,utcommunisofficinarumdestillandiususinualuit,acetum,nullareiectapartedestillant,&eiusaquaestillatitiae,quedulcemsaporempresefert,adquatuorunciasexhibent,cumuomitumciereanimusest;mirificeenim,&nullolaboreautmolestiaidciet:inpuerisacdebilioribusduaeunciaesatissunt;stomachumoptimepurgat;sedobqualitatemmetallicam,quamsecumaffert,assiduousu,&nisiforasipsumquoquereiiciaturstillatitiumacetum,uisceribusofficeret.Uasaautemplumbea,quibusadidoperisutimur,acrimoniaaceticorraduntur,&breuicorrumpuntur;Suntquiaddantrosarumsyluestriumgermina;quodminimeprobauerim;negociuenimstomachonimisfacesserecomperi.Acetumaliidestillant,ipsicalefactoacferuenti,cyathumuitreumsuperponentes,inquo112HieronymiRubeiacetifumus,transitinguttas,guttaeinaquam:prodestadoculorummaculas&suffusionesdetergendas,maximesialboaceto,rutaincoquatur.Destillatur,&acetumcumtheriaca,additaaquauitae,exitqueaquamultarumuirtutum,mirabilisadulcerafaucium,&gutturis,cumexprauisdestillationibus,inmorboGallico,eroduntur;praecipueautemualens,ubiprofundiusdeduciuismedicamentidebet.HancdescripsituirclarissimusFracastoriuslib.3.decontagiosorummorborumcura;affirmatquesibolumArmenium,autsphragidaineadissolueris,acerosaspartestetigeris,foreutseminariaeiuscontagionisablumantur,&saneturomniserosio;ualerequeoptime,silocaoblinantur,undepilicadunt,barbapresertim,supercilia,&caput.Hocdoctissimiuiriinuentum,multiposteasecutisunt.DeOleo.Cap.U.Oleumoliuarumsimplex,destillarisolumuixpotest,quod,utidiximus,nonascendat,separariqueaterreispartibus,aeree,quibusabundat,minimepossint,utAristotelemimitatus4.Meteororum,Fracastoriuslib.desympathiacap.11.scribit:alteraenimparsadalteram,obaerem,trahitur:&siuehementiigneoleumferueat,aliquidetenuioribusoleipartibusdissolueturquidem,utmagnusAlbertustestisest,caeterumreliquaemagisspissaefient&constabunt,cumquodinoleoterreumest,tenuiusfactumuiignis,magishumidoaqueomisceatur,&hoc,aereo,tenaciusqueobidinuicemomniaadhaereant,nequehumidumoleiextrapartessuasterreaseffluat.Sitamenuirgaeligno,rectecolloceturincucurbita,afundoadossummum,ascenderetraduntperipsamuirgamobcontinuitatempartium,atqueitadestillare;quodidemcotingit,sielichniumexylo,inuasrecipiensecucurbitapendeat.Nonestautemdubium,huiusmodioleum,&tenuiusesse,&calidius,&magisdiscussorium,quamoleumsimplex,&celerius,intimiusquepenetrare.Siautemoleumcumaliiscommisceatur,faciliusdiuidentureiuspartes,&magnasuirescotrahit,uthocest,quodaccipitoleiomphacinilib.2.styraciscalamiti,ladani,croci,thurismasculi,gumiarabici,rubeaetinctorum,gummihederealomnessuccotrini,mastiches,caryophyllorum,galangae,cinamomi,nucismoschatae,cubebarum,cuiusqueunc.2.gummielemilib.myrrhae,bdellii,singulorumunc.sagapeni,ammoniaci,opopanacis,singulorumdrach.10.teranturomnia&cumoleomisceantur,rostratopileocucurbitaeimposito,stipatisqueoptimerimis;initioadhorasduodecimignissitlentus;indequibuslibetsexhorisaugendo,totushumordestillet;quemhumoremfaecibustritis114HieronymiRubeidenuoaffundes,&destillabis,idquetertiauice.HocoleuminquitIoannesdeUico,balsamiuiresacnotasomneshabere,maximaqueillitribuit;namdoloribusamorboGallicomirificeopitulatur,Epilepsiaequoquesisuturacoronalisungatur,&trigintadiebuscummodicouini,&puluerispaeoniae,adcochlearismensuramsumatur:quaefortequantitasmaioruideripotest,quamdeceat,tametsieademetiammensura,quartanalaborantibuspraebeat,quatuoruicibusimoaddimidiamunciam,cumuinogeneroso,iis,quicor&pulmonemroborareacexhilararestudent:frigidisomnibusaffectibusconducit,&pannuspurpureushocliquoremadefactus,siadtemporaadhibeatur,hemicraniae,uertigini,stipationiuenarumcerebriplurimumconducit;uulneribusitemrecentibus,surditati,conuulsioni,resolutioni,&huiusmodifrigidismorbis.Deoleoelateribus,quodMesuesoleumPhilosophorum,&perfectimagisteriiappellat,nonestquodaliquiddicam,quandosatissitapudomnesnotum;satisquecostet,oleum,lateribusinfusumascendere,&destillare:cumautemMesuesaccipiatlateresantiquos,AlbuchasisinlibroquiSeruitordicitur,nouos,quosaquanontetigerit,Manardushuiusopinionipotiusadhaeret,quiaoleummeliusimbibent:Uerumegocumiissum,quiantiquospreferunt,inquib.uetustasnescioquidDeDestillat.SectioIi.115salisnitri,&acrimoniepeperit,maiorisquetenuitatis;quodenimadimbibitionemspectat,dumigniturantiquus,nihilominushumidiaqueifitexpers.Pariteroleumcumcalceuiuamiscerisolet,&distillari,quodossicorruptoidoneummaximescribitur.DeSale.Cap.Ui.AndreasaGlauuen,medicusGermanus,utiestinepistolisMatthioli,esale,acetostillatitiosaepiusirrigato,oleumeliciebat,modooleichalcanthiquoutebaturaddissoluendumaurum,potabilequefaciendum,multismorbisopportunum;nequeidmirumest,cumtesteturAristotelessect.23.Probl.13.exsaledepromioleum,atqueidcircomaredeuriposse,aquamnonposse,&mareminusignemrestinguere,quodpinguiussit:RefertqueArrianus,apudIchthyophagos,inIndicaHistoria,exsaleoleumillosexcipere.Aliisalemigneeliquant,laterumquefragmentacandentiaineumeiiciunt,&cucurbitaretortaoleumdestillant.Pleriqueraphanumexcauatumsalereplent,quilocohumidoinaquamabit,inquafragmentalaterumcandentiaextinguunt,&simuldestillant.Admiscentnonnullicumsale,aequisportionibus,salnitrum,haecqueexiccata,eliquataquesimuldestillantur.Aliicumroremiscentsalem,quostillatitio116HieronymiRubeiaurumsoluunt;uariaquemorborumgeneracurant;necabre,quandorosipsemagnasuireshabet,&siipsesolusdestilletur,multiplicesemittitpartes,nempeaquam,oleumtriplex,&salem.DeSaccharo.Cap.Uii.OleumesaccharoaliquotgrauissimiQuitiquesiuerunt,utessettemperamentumoleochalchanthi,huiusqueuehementiaretundipossetcumpotatur,existimamtesfore,uthacrationeplurimumconduceret,nihilautemobesset;itaqueputaruntnonnulliseilludreperiisse,imponentessaccharuminaquaardenteoptima,&ignemaccendentes;ubienimarderedesiit,totaqueabsumptaaquaest,oleumsacchariapparet:sedhocuereoleumnonest;namsiadignemadhibeatur,concrescit,quomodomanuschristiuocata.Mirariautemfortassequispiamposset,curcumsaccharum,aqua,iure,&caeterishumidisrebusliquescat,inaquatamenuitaeautnullaratione,autcertedifficilesoluatur:sedobsiccitatemardentisaquaefieriidputo,quaeconseruat,cogitque,nondestruit,acdissipat;quamquamobtenuitatempenetrareinminimaforaminapossit.Esaccharo&mercurialiherbaoleumeliciunt,quodoptimumcoloremfacieiconciliat,Epilepsiaeconducit,siquadragintadiebus,quotidiemane,drachmaexhibeatur:quodsicumcastoreosumatur,neruorumcontractionesremouetcuiuscunqueloci;sanatquoquestuporemmembrorum;uisushebetudiniconfert,inoculispositum;sicautemefficitur;cumsaccharopartesequalesmercurialisconterunt,&incuruacucurbitaoctodiebusmacerant,indedupliciuasedestillant;manatenimoleumalbum.Quodsisaccharo,duplumautetiamtriplumfragorummaturorumaddatur,&octodiebus,tepentisaquaebalneomacerenturhaecsimulindeeodemtepentebalneoaquaextillet,exibitaquaadfacieiictuscuminflammatione,adlachrymantesoculos,aduisusimbecillitatemadmodumutilis.Parifermerationesaccharumstibiiqualitatemrecipit,acpotisoleumipsius,colorerubro,sanguinemreferens,inuasrecipiensdefert;Uerumigneuehementiorihicopusest,cucurbitaequeincuruae,optimolutoincrustatae,fundus,nullocineresuppositodefenditur,saccharumquecandumessedebet;Epilepticishocoleum,omniquecerebriaffectuiprodest,bibitum:accipiunturautemsacchari&stibiiequalesportiones,&supramarmoroptimesimulteruntur.Aliiadlibrasquatuorsacchari,adduntrhaponticilibram,rhabarbariunciam,florummercurialislibram,omnibusquecontusis,optimi,acgenerosiuinitantumaffundunt,ut118HieronymiRubeiemineatparum,&ubisexdiebustepentisaquaebalneo,uelfimomaceratafuerint,destillantuitreisorganis,eodembalneo;indefaecesdiligenterpraeloexprimunt,illisqueaquaestillatitiae,scabiosae,fumiterrae,borraginis,cuiusqueunciassexaffundunt,indeprelodenuoexprimunt,stillatitiansquehuiusmodiaquasfiltroexcolant,dumperspicuesint,cumprioriqueaquaconiungunt,admultaquemorborumgenerautuntur,stomachipraesertim&lienisimbecillitati,doloribusquedentium&capitis:Haecautemeoefficacioraredduntur,siadhuiusaquaelibram,dimidiumscrupulumoleiuitrioliadieceris.DeMelle.Cap.Uiii.Emelledifficileaquaelicitur,quodfacileignisuiferueat,&totumascendat,quamobremaliiuitrumcommiscent,aliiarenam,pleriqueoleocucurbitaminteriusinungunt,sedmeliussincerumdestillatur,praesertimubietiamfaecibusuticonsiliumest;lineisquepannisaquamadentibus,pileo&cucurbitaeassiduecircumpositis,exiguoqueigneinferiusadmoto,tumenti,feruentiqueresistimus,multumuacuiinipsacucurbitarelinquentes,sicutquinctasolumparteimpleatur,autadsummum,quarta;Quoniamautemignesatisuehementitandemopusest,idcircooptimelutoincrustaridebetcucurbita,quamnonnullietiamcuruamaccipiunt.Primoautemaquaexitalba,auctioremoxigne,flaua;&tandemrubraquaeseorsumcolligitur,cumignisodoremsapiat,&adaliaadhibeatur,quamduaepriores;namadulceraprofunda,serpentia,sordida,cumunguentisutilitermiscetur,&capillostingit;superioresalba,&flaua,purgatoiamcorpore,suffusiones,&albuginesoculorumsanant,leniortameneaputatur,quaeemellerosaceo,deindequaeexmellecommuni,postetiamescillitico.quodsiocularesherbasinfuderis,nempeseseli,euphragiam,chelidonium,rutam,summitates,atqueetiamsemenfoeniculi,sagapenum,modicumsaccharicandi,ammoniacum,galbanum,multoefficaciusmedicamentumeffeceris.Casuipilorum,ipsisqueproducendis,acruffandis,optimefaciunteaedemaquae,&earum,quasillisinfuderis,rerumuiresadsetrahunt,perindeacaquaardens.Suntquiaquasomnesdestillantesunicouaserecipiant,&ubiparscrassioradfundumuasis,inquoseruantur,descenderit,perspicuaqueaquaeuaserit,tepentisaquaebalneoiterumdestillant;idquesexiesautseptiesrepetunt;rufoenimcoloreamisso,aureumacquirethicliquor,cuiusintuendaualetudine,producendaqueuitaadmirabilespeneuirespredicant;catarrho,tussi,lieniprodest;imbecillasuiresrestituit,stipa120HieronymiRubiitionesreserat,putredinemarcet,uenenisresistit,acurinamciet.DeCera.Cap.Ix.CumaliquidmellisadhucCerareferat,idcirco,utscribitGalenus,paulumquiddamdigerentis,calidaequefacultatisretinet;nequeuerodubiumest,quinaliquaexpartepropolimsapiat,nempesuumfundamentum,acquasiinitium:quaepropolis,cerosae,utasseritDioscorides,naturae,imocerauirginea,utScriboniusuertit,magnoadmedicaminaususaPliniolib.11.cap.7.scribitur,&admodumualenterattrahetisestfacultatisadeoutmagnopereeuocet,&aculeos,&omniacorporiinfixaextrahat:Nonigiturfueritmirum,sistillatitiusceraeliquor,magnasuireshabeat;namcumceraipsaomniumferequalitatummediotemperatasit,nonnihilqueaquirereobdestillationem,tenuitatispossit,meritoadpropolisuires,suisnonamissis,accedet;quamobremnoniniuriainhocmultielaborarunt;Itaqueeliquatamceraminaquamcommunemproiiciunt,idqueadoctoautdecemuicesrepetunt,manibussemperagitando,macerandoqueinderetortacucurbita,absquecineribuslentoigneeliciuntoleum,quodcumprimoexeatbutyrimodo,quinquies,sexiesueestrepetendadestillatio,DeDestillat.SectioIi.121dumoleumexeat,quodnonconcrescit,neccogitur;atqueidsignumperfectiolei,repetitisdestillationibusexpectandumest:conferthocoleumdoloribusstomachi,&praecordiorum,tussi,humoribuscrassioribusepectoreexpurgandis,uulneribusquoquecruentis,&partiumneruosarumoptimeconducit.Suntqui,ubimel,acceradiligenterexapibusexpressasunt,apessiccant,&cumceramiscent,oleumquedestillationeeliciunt,podagricisutile.Uttamenoleumeceraefficaciusadulcerahabeatur,pleriqueeliquatamceram,uinoalbogenerososepties,octiesueextinguunt;nammagisuinumextenuat,&adpartiumseparationemconducit,eodemqueutisupradictumest,modooleumdestillant;Ceram,alii,eademrationeeliquatam,inurinamconiiciunt,laterumquepulueremaddunt,acrecuruacucurbita,optimestipatisrimis,destillant,moderatoprimumigne,moxauctiore,uulneribusquemagnosuccessuimponunt,praesertimubiterrepetitafueritdestillatio,singuladestillatione,quodmanatoleum,seorsumasseruantes.Aliiadceramadiunguntthus,myrrham,&aloemaequisportionibus,&oleumeliciunt,adulceraacuulneraoptimum.DeButyro.Cap.X.QuiButyrumdestillant,iiuidenturparumutilitatisrecipere,quod,utAuerroesinquitinQuartumMeteororum,122HieronumiRubeicrassiusfiatacalido,propteradmixtionempartiumaerearumcumaqueis,undemagnasequiturtenacitas,nonnegauerimtamequinutiprimasect.dixims,destillarialiquomodopossit,&acquiratmaioremtenuitatemacpenetrationem,quaexpectorarehumores,pulmonemqueexpedire,&coquereetiamcrudapossit.Destillaturautemcucurbitaretorta,cumparumpossitascendere;faciliusqueascendit,cumaliisrebusiungitur,utiifaciunt,quinimiamacieextenuatipinguescerestudent;accipiuntenimbutyrirecentislib.duas,anatis&capicarnem,quaeinlib.18.aquaeaddimidiasdecoctafuerit,unacumipsoiure,inquoalbissimipanismedullainfunditur,modicoquesacchariadiecto,uitreisorganisaquameliciunt:pleriquepluraaddunt,utresmagis,minusuepostulat.Ipsaeetiammulieresstillatitiobutyro,faciem,manus,pectusqueinungunt,utnerugascontrahant,cutemqueemolliant:tametsiipsaequoqueoryzaminpedumuitulinorumiuredecoctam,panisquemicamlactiinfusam,ouorumquecandidacumcorticibus,&huiuscegenerisnonnullaadiungunt,simulquedestillant,utiuuentutisspeciemmentiantur.Plurimumautemstillatitiusbutyriliquor,uenenis,praesertimerodentibus,aduersaricreditur,quodobtenuitatempenetret,facilequecumuenenomisceatur,&eiusacrimoniamacmalignitatem,motumqueobpindeDestillat.SectioIi.123.guedinem,atqueutitadixerim,unctuositatem,compescerepossit.Adneruorumulcera,&uulnerautiliteretiamadhibetur.DeSanguine.Cap.Xi.Sanguinisuireseiusmodisunt,utnobilioribusantidotismisceatur,multisquealiisremediis,Dioscorideteste,lib.2.cap.72.quanquamGalen.librodecimodesimpl.demed.facult.frustraseexpertumasserataliquorumsanguinumuires,scribatqueabstinuisseeorumusu,metuensnecuriosusautstolidusuideretur:librotamensecundodeantidotiscap.8.Antidotumdesanguinibusmagnummedicamentumaduenena,uenenatorumquemorsum,appellat;conficiturautemexsanguineanatismaris,&foeminae,sicco;hoedinoitem&anserino;quod&posterioresmediciperpetuoinpestilentiaplurimumprobarunt.Uideturautemsanguinisusus,amagnoilloMithridateRege,originemhabuisse:quitamenRexnonomnemsanguinemantidotismiscuit,sedtantumanatumPonticarum:quoniamuenenouiuerent.Quodaddestillationemsanguinisattinet,nonunusesteiusdestillandimodus;pleriqueenimaccipiuntsanguinemhumanum.exhominebonitemperamenti&carnosiirκρατονκὶἴντρκονappellantadannumtrigesimum124HieronumiRubeisextum,exeoqueaquam,lentoigne,&organisuitreiseliciunt;idquenonnulliterrepetunt.Aliisanguinemipsumrecentem,cumaquaardentecommiscent,indequeaquamextrahunt,&huncmodumaliispreferunt.Aliquilocomundoacpendentisanguinemlocant,utabeoserumomnepercoleturacseparetur,posteaoptimeconterunt,&lentoignedestillantaquam,indeauctononnihiligne,nontamenadmodum,destillaresinuntidomne,quoddestillarepotest;moxfrigefactouase,quodreliquumestinfundo,siccum,ponuntinfurnoreuerberationisappellato,ignequenonmultumuiolento,incalcemredigunt,cuicalciaquamsuperiusextractaminfundunt,duabusquehorisferueresupracineressinunt,&quoddissolutumfuerit,inaliuduasdemittunt;nouaqueiterumsuperfusaaquaidemefficiuntacrepetunt,dumtotumsaldetractumfuerit;tuncqueextracta,tepentebalneoMariae,aqua,infundosalcandidissimumremanet,cuiusmirabilespraedicantuires;quasnonomninoaueritateabhorrere:,naturaeproprietasacconsensussuadet.Sanguinemaliiexiccatum,acinpulueremredactumincucurbitacuiussitcollumlongum,ponunt,appositoquerostratopileo,cumrecipienteuase,ignelentodestillant,dumomnisexhalethumiditas;auctomoxigne,salinsublimeeffertur,albissimum,cuiusnequaquamminoresesseuiresasserunt,inpestilentiapraesertim,malignisquefebribus,&uiribusrestituendis.Suntquicumsanguinemiscent,medullamTauri,&spermaceti,cuiusquelibram,moschiunciam,cinerisoliuarum,unc.2.aquaeuitaeoptimaelib.2.&cucurbitaretortaaquameliciunt,dumsubstantiaomnismanauerit:quamdenuoterdestillantcalentisaquaebalneo,utfoetoremomnemamittat,seruantqueuitreouaseoptimeclauso,utunturqueintusatqueextra,guttamunamautalteramcumiure,autuinoexhibentes.Sedrerumadeodiuersarum,acdissentientium,coniunctionem,nunquamprobaui,praeterquamquoddestillationemsustineremoschumuixputo:MeliusfieretsiinaquaardentediambrumMesueinfunderemus,&Sanguinissaldissolueremus,dequodictumest.Gordoniusspermacetitantum,&medullambubulamaddebat,&quatuoreliciebatliquores,album,pallidum,flauum,postremorubrum,crassiusculum,cuiusadtuendasuires,restituendosqueaegrotospenedesperatos,&adaliacomplura,incredibilesuirespraedicat;esttamenincredibiliusquodait,cumLunacrescere,&decrescere.Hisautemstillatitiisesanguinemedicamentisrecteconfectis,&interiusexteriusqueadhibitis,meliusiuuarielephantiasi,&huiusmodimorbislaborantescrediderim,quameobalneo,quodGalenuslibrodecimodesimpl.126HieronymiRubeimedic.facult.deridet;quodtamensipurgatodiligentercorpore,superataqueinternauiscerummalignitate,fiat,fortasseobsympathiam,quatolliuenenataqualitaspartiumposset)externarum,nonomninoinutileuideretur.ScribitautemegregiusMedicusGuainerius,defebrehecticaloquens,inrestituendis,alendisqueaegrotishuiusmodiesanguineliquoresplurimumfacere;BartholomaeumqueMontagnanam,Patauii,eo,perindeacmaximoarcano,utimaximesolitum;cumtamen,inquitGuainerius,parandiilliusrationemignoraret;quamsicipsedocetGuainerius:sanguinem,esanguineisiuuenibus,optimauictusrationeutentibus,nuperdetractum,ubiquiescerepermiseris,sicutenatansaquaabiiciatur,cummodicosaletrito,agitabis;postubi40.diesfimoobrutusfuerit,uaseaccurateclauso,destilla;aliquotuicibusaquamfaecibussuperfundens:aquamsictandemhabueris,equa,adiectosaccharo,zulapiumconficipotest,maximoauxilio,hisquihecticafebrelaborant.Quodsistillatitiaeademaqua,iterumfimo40.diebusmaceretur,melioradhucesset,faecibus,siquaeinfundoremanserint,reiectis.Fiatigiturinhumofouea,&triticeapastacircumliniatur;ineafimum,infimouaslocetur,sictamenutuasisdimidiuminaereexter.Uellocofimi,uinaceeadhibeantur;autadsolemappone,diebuscanideDestillat.SectioIi.127.cularibus:Caeterumhocloconequaquamobliuionitradendafuerint,quaenossupra,deputrefactionediximus;praesertimcuGuainerius,Montagnanamarguens,nihilinteresseintercaloremhumidum,&siccumputet;cumtamenplurimumintersit.Itaque,measententia,putrefactioneabstine,caeterisutitor.Quodsidictamnum,scordium,tormentillam,citriamala,cumradiceborraginis,oxalydis,endiuieethuiusmodi,iungeremus,mirabileshaberet,quasdiximus,inpestilentiauires.Capitisetiammorbisauxiliaritradunt,&uirtutemuitalemroborare.DeStercore.Cap.Xii.Possemusiureforsanrepraehendiquodstercore,nostrumhunclibrumconspurcarenonuereremur,nisinosgrauissimorumuirorumauctoritasdetenderet:Dioscoridesenim&Galenussuislibrisdeillolatissimetractarunt,utaliostaceamantiquiores,acrecentiores:Ipsequeluculentissimusmateriemedicerestitutor,PetrusAndreasMatthiolus,deoleo,&aquaexhumanostercoreextractasicscribit;Caeterumfitexhumanostercoreuitreisorganisaqua,praesertimqueexeo,quodhomorufusexcreuerit,quaecuniculosis,exedentibus,sinuosis,&contumacibusulceribusmirificeopempraestat;HieronymiRublidelet&oculorumargemas,acnube128culas;quinetiamcarcinomatasanatexteriusadhibita.Intusuerosumpta,comitialesiuuat,lapideminrenibusacuesicacomminuit,aquaintercutelaborantibusprodest,item&iisauxiliatur,quinonmodoacanerabidodemorsisunt,sedetiamabomnibusaliisanimalibusicti,quaeuenenumeiaculantur.Porrooleum,quodposteiusstillatitiamaquamaborganoemanaresolet,carcinomata,sinus,aliaqueulcera,quaeaGraeciscacoethaedicuntur,etiamualentiussanat.HaecMatthiolus.Nondesuntquihancaquam,inpestilentiamaximeprobent;sedcumillamego,mihidonodatam,quibusdamulceribusadmoueriiussissem,noneareperiquaescribitMatthiolus:eratautemantiquior,&nequaquammultisuicibusillausifuerunt:queforsanfueruntincausa,utostendereuiressuasnonpotuerit.Defloribus,acherbis.Cap.Xiii.Nequaquamimmeritofloreshoclocosuccedunt,utsuoodore,stercorisfoetoremtollant,atqueabigant;utautemexipsisoleumeliciatur,sicfaciendumest:Contusasfrondesautflores,simul,seorsumue,utlibuerit,ponimusinmatula,cucurbitauerecta,autcurua;quodcunqueenimilludsit,nihilrefert,adsingulasflorumlibras,addimusoleiamygdalarumdulciumrecentis,parum,nempeutcausaexemplidicam,unciamunamcumdimidia,aquaeetiamardentisquantumuidebitur;poteritautemapponiuncia,clausoqueoptimeuasemacerenturomniadecem,quindecimuehorarumspatio,fimoequino,autbalneotepentisaquae:indeimpositopileo,uasequeadcineresadmoto,destilletlentoigne;namaquamanabit,quaeubicoeperitrubescere,uase,quodrecipit,mutato,augebiturignis;aquaenim&oleumsimuldestillabunt;auctioreautemfactoadhucigne,aliouaserecipiessolumoleum;Quodautemcumaquasimuldestillauit,separarifacilepotest.Oleohacarteexabsinthio,autmentha,collecto,mirificecongenitushepatis&uentriculicalor,atquealiarumpartiumiuuatur;mirumeniminmodumpenetrat.Possemusetiamaliomodooperari;maceratisenimcalentisaquebalneofloribusutisupradictumest,priuseodembalneoaquamsolamelicere,indequodremanetadcineresadmouere,auctoquesensimigne,elicereaquam,&oleum.Quanquamautemabsqueaquaardenteelicihuiusmodiefloribusacherbisoleumposset,tamensiaddatur,magisodoremretinet:licetinfloribusfrigidis,cuiusmodisuntuiolae,nympheae,papauerisquemeliusaquaardenteabstineremus,obqualitatemaduersamnaturam;quaefficitur,utaquaipsaardensautnihil,autcerteparumexcipereacretinereearumuirium,odorisquepossit.Caeterumilludnonestigno130HieronymiRubeirandum,quiflores;quaequeherbaeacutoodoresunt,nucibusassociari;quesuaui,amygdalis,exprimiqueindeoleum,cuiusmodusadnostrumnonspectatinstitutum.Suntquiomnia,quaeexpressioneeliciuntur,sabulopriusmacerent,noninsole;quaeuerodestillationeoleumreddunt,insabuloadsolem;quaeredduntaquam,infimo:sednonesthocperpetuum.Nondesuntetiam,quifloribusardentemaquamtantumimponunt,tribusquediebusmacerant,indeaquamrosaceamstillatitiamaddunt,iterumqueunodiemacerant,moxaquamtepentisaquaebalneoeliciunt,quod&seruandumiubentinoleoenucemyristicadetrahendo,auctotamenposteriusigne;quimodusnequaquamcontenendusuidetur.Aquarumautemefloribuseliciendarum,nonunaratioest,dequaabundeEuonymus,AndreasqueFurnerius.Aliifloresacfrondesincucurbitauitreaoptimeclausa,suberepraesertimacpapyro,nerespirarealiquarationepossit,Soliferuentissimoexponut;collocaturautemcucurbitainuasesabulipleno,&addimidiumsabulocontegitur,asseruntqueintrapaucashorasaquamclarissimamascendereacdescendere;quaextrahunt&seruant;iterumquecucurbitamclaudunt,&ubiaquamdenuouident,extrahunt;hacquerationeomnempaulatimcolligunt,dumnihilampliusaqueascendant:efloribusrorismariniqueitaelicituraqua,maximeodorataest,siadignemincubiculoferueat,utinceterisodoribusfiericonsueuit,plurimumqueprodestfrigidisaffectibuscapitis;oculisquoquenebulaachuiusmodiimpedimentisperturbatis,mirificeconducit:succurritfoetidoorishalitui,sitertioquoquedieunciabibatur.Suntquihosflores,uinooptimoinfusos,diebusaliquotinfimomacerant,indeuitreisorganis,modicoigne,aquameliciunt,quamdenuotepentisaquaebalneodestillant,eaqueutunturadstomachiimbecillitatem,adEpilepsiam,paralysim,memoriamquelabantem.Pleriqueexherba,cuiusaccipereuiresstudent,succumexpressum,decemdiebusequinofimomacerant,posteaeliciuntaquamignecinerum,quambalneoMariaeiterumdestillant,indemacerant,utisupra,moxsabulocircauaspositodenuouiignisaquameliciunt;aiuntquehaberituncaquam&aerem,queigneprimi&secundigradusextrahinonpoterant;utautemaquamabaereseparent,balneodestillant,sicenimaquaexit;infundoautemuasisaer&ignisremanent,atqueitaelementaextraxisseputant;dequibusquidsentiam,superiussignificaui.Haecautemquesupradictasunt,defloribuspotissimumintelligeredebemus,quorumestsubstantiatenuior;HieronymiRubeiinherbisacfoliisnonsempertantadiligentiaopusest,siquidemexipsisinmatulaautcucurbitapositisaquaelicitur,utpassimoffici132naefaciunt.Necdesunt,qui,necomburantur,infundomatulaesabulumponant,crassitudinemediidigiti,&supraipsum,herbas,acflores.Maliarantiifoliasicaquamodoratamdestillant,sic&trifoliumodoratum.HieronymusBrunsuicensis,exaridisherbis,roreterdestillato,maceratis,aquameliciebat;sedincolligendorore,diligentiaadhibendaest,neeuenenatis,autuenenoinfectisherbishabeatur;quamobremnonnulli,linteoadhastaepraelongaecaputalligato,&perliniuirentissummadeducto,maneeumcolligereconsueuerunt,expressosaepiusmadentelinteo.DeRosa.Cap.Xui.Stillatitiumrosarumliquorem,Actuarius,Graecusscriptor,IoanneRuelpliointerprete,uirodoctissimo,ῥοδοσάγμαnominat;nonpossumautemnonmirari,Gesnerum,Medicumalioquieruditissimum,inEuonymisuiPraefationeasserentemperῥοδοσάγμαnonaquamstillatitiam,Actuariumintelligere,sedsirupumerosis;naminzulapiocontratussim,cumiubetferuereappositumῥοδοσαγμα,dumtotumeuanescat,quomodopoteritiddesirupoaccipi?quodetiampatetinantidotoDiamelon,&inaliispluribuslocis.Idemdixerim,deintybostagmate,quodutideminquitclarissimusMedicusRuellius,stillatitiumintybiliquorem,penesipsumActuarium,nobisrefert.Idemsentir,&Syluius:nequeidmirumfuerit,quandosatisconstet,ActuariumfuisseArabessecutum,quihuiusmodistillatitiisliquoribuszulapiasuaconficiebant;utcognosciexAuicenna,&Mesuepotest;Uariisautemmodis,quosnonmodoAlbuchasis,sedrecentiorescompluresdescripserunt,erosisstillatitiaaqua,cumsimplex,tumodoramentiscommixtaelicitur;quiquoniamnotissimisunt,nonestcurdescribam;AffirmatAuicenna,aquamhanc,syncopiconferre,optimamqueesseepatisibibatur:quodsicummelleiungatur,stomachumiuuare,&coctionem.QuanquamautemtestaturdoctissimusMatthiolusuitreisorganisodoratioremlongeelici,perbalneumcalentisaquae;tamenquibusdamcontraaccidit,utscilicetminorefragraretodore,citiusqueputresceret;nequeforsaniniuria,quod,utidiximus,quandoquemoderatiorecalorenonomneseaeparteseliciantur,quasquerimus,&satisconstet,ecarbonibusodoratioremaquamelici,uelearatione,quodsicciusquidpiameducat;Ceterumduonobispotissimumstillatitiushicliquorpatefacit:Primu,utimemorauimus,indeiiciendaaluo,minoresessestillatitiorumliquorumuires,quamdiluticumrosarumdilutumaluumsoluat,nonautemstillatitiusearumhumor.Alterumcumaquahaec,ubi134HieronymiRubeistatimdestillauit,parumoleat,acferenihil;multumautemacsuauissime,ubiSolisradiisaccalore,cocta,utitadicam,fuerit;&omniprorsusfumo,quiest,utdicitAristot.sect.12.probl.4.uaporaqueus,purgata,significatnonomnemstatimhumiditatemaqueam,unicadestillationeexhauriri;odorenimasiccitateproprieefficitur.Nequeueronobisrepugnat,quodrosaipsacuestadhucinroseto,maximeodoratapercipitur,cumtamennihilabipsahumoriseductumsit,cuiustamenaliquid,etiaminprimadestillatione,amisisse,necessariofatendumest;quinmatutinotempore,cummultumadhuchumiditatis,inrosaest,suauioreipsa,acmagisacutumodoremspirat;sicuthumiditasacuereodorem,nonextinguereuideatur.Nonhaecinquam,uobisrepugnant;quodenimadpostremumhocspectat,perantiperistasinfit;ipsequePliniuslib.21.cap.4.scribit,rosamlocissiccis,quamhumidis,omneesseodoratiorem.Primumautemexeotollitur,quodterreaepartesacsicciores,quae,stillantehumore,infundouasisremanent,inrosaipsauirente,acflorentehabentur;gigniturautemodor,utPhilosophiasserunt,exsapidosicco,existenteinaquauelaere,quatenusabhumiditate,quaeinilliscorporibusinest,siccitassapida,quamaliquiterreamappellant,abluitur,&quasiinundatur:Quofit;utetiaminstillatitiohochumoreseruetur;Destillat.SectioIi.135.quiuelutimadeteriaomniumodorumefloribuseliciendorum,est:maceranturenimflores,utilauendulae,Gelsomini,seulasmini,&aliarumherbarum,inaquarosaceastillatitia,indeaquadestillationeelicitur;cuiushocpoteritesseexemplum,quodhabet,Aquaerosaceaestillatitiae,erosispraesertimDamascenisuocatis,lib.sex,earundemrosarumrecentiumlib.3.florumlauendulae,spicae,seunardiItalicaesingulorumrecentiumunc.4.florumpericlymeni,gelsomini,ligustri,cuiusquelib.1.S.florummaliaurantii,siccatorum,unc.3.corticumcitriexiccat.drach.4.caryophyllorumdrach.i.s.cinamomi,ireosoptimi,stiraciscalamiti,benzuinicuiusquescrup.2.nucismyristicaescrup.i.uiniCreticicyathum.Quaeinpulueremredigipossunt,inpollinemadducanturomnia,aliquotquedierum,nempeunius,autalterius,sunt&quiplurium,spaciomacerentur,indecalentisaquebalneoeducaturaqua,cuiadduntmoschi&ambraecuiusquescrup.1.s.seruantqueinsoleplerosquedies,indeutuntur.Cordi&cerebroprodest,exterius,interiusqueadhibita,necnon&stomacho.Suntquisantalosaddant,&aliahuiusmodi,queususipse&scopusutentiumsuadet:Estautemsimplexstillatitiusrosarumliquor,frigiduspotestate;quanquamenimGalenuslib.desimpl.med.facult.8.derosascribens,asseritaqueaeiuspartemcalidamesse;librota136HieronymiRubeimen6.deatriplicedixerat,frigiditatemprimigradus,cuiusmodirosisinest,tepidamabipsocaliditatemponi:itaquelib.4.cap.ultimoapertescripsitfrigidamesse.HorumsimeminissetAuicenna,nequaquamfortereprehendissetGalenumdecoriandroscribentem,partemeiusaqueam,essetepidam,quasiuolueritcoriandrumesseexomnipartecalidum:namtepidum.intellexitprimogradufrigidum,quod&insignisilleArchigenes,&Rufus,&ipseetiamAuicennasentiunt;atquehocestquoddicebatGalenus,excontrariisfacultatibuscoriandrumcomponi,licetcalidiorsuperet;Quanquamautemodorataomniauidenturessecalida;docettameneodem4.desimpl.medicamen.faculta.Galenus,acerrimusharumfacultatumindagator,exodorenihildefiniridererumtemperamentoposse.Oleumerosis,magnoinprecioaplerisquehabitum,itaconficitur.Rosarumfolia,inumbraaliquandiuasseruata,inmatulauitreamagnaponuntur,cuiussitfunduslatus,&addimidiumuasimpletur;indeaffundituripsisrosarumfoliistantumaquaerosaceaestillatitiae,quantumsatfueritutoptimemadeant:appositoquepileouitreocaeco,stipatisqueoptimerimisceragummata,quindecimdiebusequinofimomacerantur;sictamem,utmutato,cumfrigescerecoeperit,fimo,DeDestillat.SectioIi.137.caloraequalisseruetur.Appositomoxmatulaerostratopileo,ignemoderatocinerum,aquaomniselicitur,quaerursusineademmatula,optimepriusafaecibusmundata,ablutaqueponitur,&calentisaquaebalneolentissimoigne,elicitur,dumtotainuasrecipiensabeat;naminfundomatulaeremanebitoleumrosarum,colorerubrum,perspicuum,&moschiodoresuauiterfragrans;uiribuscordis,accerebriroborandisapprimeutile.DeAbsinthio.Cap.Xu.Exiis,quaesuperiusanobisdictasunt,cumpateat,crassiores,terreasquererumpartes,inquibusuispositaest,adstringens,underoboranturcorpora,automninononelici,autcerteparum,sedinfundoremanere,idcircoquiAbsinthiiaquamdestillationeexceptamroborandostomacho,praebent,iicumegregiumputentmedicamentumexhibere,nulloautcerteexiguoutuntur.ConstatAbsinthium,utexGal.Meth.lib.Ii.cap.16.Mesuesscribit,substantiaduplici,alteracalida,amara,nitrosa,purgante,obstructaliberante;alteraterrea,styptica,partescogente,roborante,praesertimsiccatum.HieronymiRubeiCumautemsubstantiaeiuscalidainsuperficiesitasit,ubisumptumestabsinthium,abeapriorfitactioaterreastyptica,posterior,perquamcomprimendouentremsoluere,nonnullisuntmaleopi138nati.Uentriculumigitur&iecurhacparteroborat;succotamen,utiDioscoridestestatur,stomachummalehabet,&capitiscietdolorem.AsseritautemPlinius,eiusdecoctumstomachosaluberrimumesse,quodaDioscorideaccepit,quidecoctumabsinthii,praecordiis,iecinori,stomachoquelongaualetudinelaborantisubueniretradit;&quidemnoniniuria,quandodecoctio,quoadadstrictionemparadam,longeefficaciordestillationesit.Scribitenimsecundodealimen.facul.ca.32.Galenus,corpusipsumsolidum,quodinaquaelixatur,qualitates,quaeinitiosibiinerant,ineadeponere,itauttandemἄποιον,quoduocant,&aquosumeuadat,nequequidquamsalsedinis,autamaritudinis,autacrimoniae,autadstrictionishabeat.Idemetiaminfusio,seumaceratio,acdilutum,licetaliquantominus,potest.AuctorenimlibrideTheriacaadPisonem,siueGalenusfuerit,utputant,siuealius,quitamenantiquusest,cap.3.scribit;ArriamabipsisImpp.Antonino&c.commendatameximie,quodPhilosophiaediligenteroperamdaret,&praecipuelectionePlatonisdelectaretur,nonleuiterolimegrotantem,medicossanasse;namlaborabatlanguorestomachi,atqueideoitasupinedecumbebat,utnecibumquidemaccipereualeret;undepericulumipsiimminebat,nedefectunutrimentiperiret:Tuncitaquesicutexpertissimisolentmedici,DeDestillat.SectioIi.139ipsamsanarunt,uinumabsinthiomedicatum,Galenocommonstrante,propinantes:moxenimuttaleuinumbibit,&stomachumroborauit,&celeritercibiappetentiamrecepit.ItaquesiGalenusabsinthioPonticoutens,undecimoMethodicap.16.reliquafugiendadicitabsinthiigenera,idemdeaquastillatitiaabsinthiidicifortasseposset,nisiobtenuitatemsubstantiaepenetrans,expediretinfarctosmeatus,&cumnitrosaplurimumqualitatecareat,iisetiamcareatincommodis,quelaederestomachumconsueuerunt;praestetqueobidsucco;quianequecapitinocet,utsuccus,nequelaedereipsumstomachumpossit:succusenimabsinthii,abrotonosimilisuidetur,quodcumpaucissimaeacerbitatissitparticeps,testeGaleno6.desimpl.med.facult.inimicumstomachoest.Soletautemdubitari,curabsinthiiaquaplumbeisorganisdestillata,subdulcissit;InquareHieronymiCardani,uirialioquidoctissimi,responsiosatisfacerenonuidetur,cumaitlib.deuarietatererum10.id.fieri,quodcrassiorsubstantiaamaritudiniiuncta,nonascendat,obgrauitatem;queueroinmedulla&reliqua,humidior,subdulcis&leuisascendit.Etenimcortexamarus;quodsubcortice,icaule,autramulis,dulce.Sednonobhoc,uerumquiahumidius,actenuius:portio.n.exherbaascendens,silocosolumdistinctaesset,autmaximeamaramredderetaliquomodoaquam:140HieronymiRubeiAtnullaexparteamaraest,nontotaautemlocoseparaturamaritas;necesseigiturhoc,obsubstantiaeuarietatemaccidere.HecCardanuscap.50.quisisciuissetaquam,uitreisorganis,exabsinthio,amaramelici,nonfuissetinhacresponsioneimitatusMonachosillos,quiinMesuemscribentes,idemresponderunt.UideturqueCardanus,Galeno,&caeterisaduersari,quiamaritudineminabsinthiitenuioripartelocant.Itaqueeampotiusessecausamputauerim,quodcumamara,sintcalidioradulcibus,sicutmel,siuimignisuehementiuspatiatur,amarumfiat,utGalenuslib.deoculisdocet,sicaliditatemmoderabimur,moderariquoquesaporamaruspoterit:Nonestautemdubiumfrigiditatemplumbi,idefficereindestillandoabsinthioposse,cumuapores,quiexabsinthioinsublimeefferuntur,peripsumplumbumiamcalefactum,pererrent:cuiusreiargumentoidessepotest,quodipsiusdulcedinissapor,nontantuminabsinthiistillatitiaaquapercipitur,sedinquamuisalia,quaeexherbistemperamentocalidiseducitur,utdoctissimeanimaduertitsuisinDioscoridempulcherrimiscomment.Matthiol.quitamepaulosecushuiusreicausamuideturadscribere,asserens,plumbeuminstrumentum,huiusmodiherbarumuaporibustumactu,tumpotentiaexcalfacientibus,terrenaquadamsubstantiasuperficietenusinfici,quaeactutumindulcissimamueluticerussamconuertitur:quamobremnonmirumuideri,siaquaeindemanantesadscititiadulcedineimbutae,gustudulcespercipiantur.Hucaccedit,quodcumaquaetepentisbalneoeducituraqua,nequaquaminauraseuanescuntpartestenuiores,inquibusamarorinest,quodcontingit,ubicarbonumaclignorumuiolentoigneutimur.Quanquamdulcedo,quaeinaquaabsinthiipraedicatur,plumbeisorganiseducta,autbreuidurat,auteaest,quamGalen.4.desimpl.med.facult.cap.4.scribit,aqueiscilicetsaporis;&dumaquamdulcemDioscor.appellat,quaenulliusomninositqualitatisparticeps.Aquaigiturexabsinthiouitreisorganis,&tepentebalneoelicita,stomachi&iecinorisinfarctusmediocriterexpedit,quodinuenisbiliosumest,perurinasexpurgat;iuuatarquatos,mensesmorantesciet:stomachonegociumnonfacit,nequecapitinocetsuccus,quiidcirconocet,quod,utaitMesues,nitrosositsapore,&mordeat,fumosqueincaputefferat,quibusaquadestillationeexceptacaret.Exhuiusmodiherbisacfloribusaquas,praesertimquaeuaseduplici,autuaporeaquaeferuentisdestillantur,quotannismutandasscribitSyluiusli.2.demed.simpl.prepar.humidioresenimsunt,quamquaeignisflamma,&carbone,etiampercinerem,scoriaeferripulueremsabulum142HieronymiRubeidestillatur;optimumquidemuiriclariss.consilium;tametsiultraannumetiamseruariquandoque;possint,opportunolocopositae.DeLignis,&Baccis.Cap.Xui.ELignisodoratis,acresinosis,necnonexeorumbaccis,elicioleumpotest,ipsisnonnihilcontusis,affusouinialbimodico,autetiamaqua;indepernoctemincineribuscalentibus,uitreacucurbita;maneant;augeaturmaneignis,quodestillabitoleum.HacrationeexGuaiacanolignoaqua,&oleumeducitur:Aquapotuicommoda,minustamendilutoacdecoctoefficax;oleumulceribusmalignis,doloribusqueprobatur.Pleriqueguaiacum,aquaardente,inquasaltartaridissolutumfuerit,maceranttamdiu,dumcoloremaquacontrahat;tuncenimipsainaliuduastransfusa,nouamadiiciunt,&macerant,utcoloremcontrahat,idquerepetunt,dumnonampliuscoloreturaqua;Hasomnesaquasconiunctassimuldestillationeexcipiunt,&infundocucurbiteremanetoleum.Eiunipero,eiusquebaccissimilimodoeducitur,adeademutile,&adfacieiuulnera,acmaculas,exipsisquefaecibus15.diebusmaceratis,aliquiardentemaquameliciunt.Ecornoarborequieducitur,pariratione,liquor,persesolusstrumasdiscutit,sifieripoterit,utdiscutiantur;sinminus,maturat,aperit,purgat,glutinatquenullaalteriusmedicamentiope:sipilibarbae,capitisquecani,eoliquorecalidomadescant,presertimsiadiungatursecundaaqua,quautunturmulieresadflauosreddendoscapilloseostingitrubrocolore,inobscurumuergente,duratquecolorhicsexmenses;segmentispinilatifoliaeuasimpletum,aquarosarumaffusa,siuaseduplicidestillas,succusemanansoleosus,estodoratissimus,quicaphureaquauulgodicitur.Quaeautolea,uiignisexpressa,insubiectumuasdescendunt,quodperdescensumdestillareappellant,faciliusefficiuntur,sed,utidiximus,nonsuntnostriinstituti.DeSeminibus,&Corticibus.Cap.Xuii.Seminafoeniculi,anisorum,atquehuiusmodi,cucurbitacurualocantur,adeorumquelibram,addunturaquaefontispurissimaeunc.3.&tepentisbalneicaloremacerantur,indeeducituroleumodoratum,quodstomachoroborando,flatibusdiscutiendis,orisquehalituicommendando,plurimumpraestat:Huius,sedanisorumpresertim,siguttealiquotcumiispharmacismisceantur,queadcolidolores,prodeiiciendaaluo,adhibemus,multumprosunt.Quodsilocoaqueindestillandouinumaddideris,calidisoleumeuadet,sedminussuaue,minusqueodoratum:eseminelactuce,&144HieronymiRubeihyoscyamiitaquoqueoleumelicitur,sedaquefontisloco,adhibeturstillatitiarosarum.Prodestautemlactucaeoleum,potumadduas,ueltresdrachmas,cumiureautuino,mane,sexautseptemdiebus,gonorrheae;hyoscyaminumidemfacit,sieoinunganturrenes,&,simulierest,pessimodosubdatur.Pariferemodoecorticibusodoratisoleumdestillat:nammatulafictilis,uitrointeriusoblinita,impleturaddimidium,aquafontisstillatitia,indecortexodoratusimponitur,rimisqueoptimestipatis,igneuehementi,sicutaquabulliat,fumiqueinsublimetollantur,oleumeducitur;namaquaequaedestillauerit,innatabitoleumalbumutlac,dulceque&admodumodoratum,&nonnihilacre.Itaoleumecinamomohabemus,cordi,cerebro,acstomachomaximesalubre,halitumqueoriscommendat.Fierietiamaliauiapotest,utsaccharicandi,&cinamomiaequasportionesaccipiamus,teramusque&inrecuruacucurbitabreuiponamus,indeipsisaffundamusaquaerosaceaestillatitiaeunc.6.sisacchari,&cinamomicuiusquelibramacceperimus:macerenturpernoctem,mane,moderatoignecinerumhabebituroleumtriplex.Primumalbumest;secundum,coloreflauum,saporeacerbum,parsestsaccharitenuior,cumaquarosaceamixta;Tertiumquodestrubrum,acre,odorecinamomi,licetexiguo,partesigneaesuntsacchari,&cinamomi.Suntquiaccipiantcinamomioptimilibram,eamqueleuitercotusamtribuslibrisuiniCretensisodorati,totidemquelibrisaquaerosaceaestillatitiaemacerant:adduntpostearadicesangelice,&dictamnialbi,uinoablutas,&stipatisoptimerimis,aquambalneoMariae,uitreisorganiseliciunt:Hancaquampestilentiaepraecauendae,aduersusitemuenena,acuenenatorumictus,&stomachicruditatesmaximelaudant.Aliicinamomuminaquaboraginis,buglossae,melissophylli,&centauriiminorismacerant,indestillatitiumliquoremextrahunt:nequeueroperspicuiliquoresabiiciendisunt;namprimumgradumobtinent.Quaeitemesolocinamomo,aquarosacea,&uinocretico,macerato,manattepentebalneo,aqua,frigidisomnibusaffectibusprodest,siadduas,tresueuncias;proaetatis,temperamenti,acmorbirationeexhibeatur.Stomachum,iecur,lienem,pulmonem,cor,cerebrum,neruosqueroborat,uisumacuit,cordisaffectibusopitulatur,uenenis,uenenatisqueictibus,acmorsibusprodest,halitusgratiamcommendat;menstruaaclotiumeducit;nauseamsedat,&sicumsuccocitribibatur,fastidientemstomachumiuuat:omnibustandemmorbisauxiliatur,ubicalefacere,reserare,attenuare,digerere,roborareuelimus,quemadmodumuirgrauissimusMatthiolus,suisin146HieronumiRubeiDioscoridemluculentissimisCommentariistestatur.Nequeueromireturquispiam,me,cinamomumintercortices,noninterligna,utfacitMatthiolus,recensere,quandohacinreAmathiLusitaniopinionemsequar,Garziaeabhorto,medicideremedicaoptimemeriti,testimonioadductus,quiinHistoriaaromatumapudIndosnascentium,scribitcannellamnostramnihilaliudessenisisecundum&interioremcorticem,arborisDarchinaPersisuocati;tametsiCarolusClusius,innostracannellainueniriinterdumfragmentaasserat,quaenonuidenturinteriorillecortex,sedomninoexterior,cinereaquodammodopelliculaobductus.DeGummis.Cap.Xuiii.Utegummioleumeliciatur,accipitoadgummilibram,aqueardentissescunciam,&inuitreacucurbita,macerentursubfimodiebusquatuorautquinque;indelentoigne,pileocucurbitaeimposito,stilletoleum.Fierietiamfaciliuspossetcucurbitarecurua.Aliiadlibramgummi,adduntaquaerosaceaestillatitiaelib.2.indelutatisoptimerimis,destillant;primoenimexitaqua,auctomoxigne,oleum,quodaliouaseexcipitur.SuntquioleumTartari,cumaquarosacea,paripondere,miscent.Hacquerationeladani,belzoini,seubenzuini,styracis&caeterorumhuiusmodioleaeliciuntur.Instyracetamencalamito,nonclaudunturuasorumrime,cumindestillandorespirationeindigeat:Quandoqueetiamplurasimulcommiscentur,&oleumoptimeemanat,cuiushocfueritexemplum,quodaccipitbenzuinicontusiunc.6.styraciscalamitiunciam,ladaniunc.sem.nucismyristicaeunc.2.moschigr.4.aquaeardentisunc.2.fimomacerentur,&indeeliciatur,igneprimummoderatissimo,moxauctiore,oleum,quododoratiss.est,cerebrumque&cor,acstomachumplurimumroborat,&ignauamexcitatUenerem.Necdesuntquigummituso,aquamardentemaddant,siueaquammellis,acetumuestillatitium,autaquamcommunemsexiesdestillatam(iniis.n.omnib.uisinesttenuioresacaere.asreipartesextrahendi)sicutquatuordigitispulueressuperet;Duobusdiebusaquaetepentisbalneomacerant,indeaquam,inclinatouasisore,excolant,aliamquesuperfundunt,idtotiesrepetentes,dumaquanullumampliscoloremcontrahat.Omneshaeaquaecolorate,simulcommiscenturinuitreamatula,pileoquerostratoimposito,eodembalneodestillataqua,&infundouasisoleumremanet;quodsifortetenaciusesset,quamuelles,superfusadenuoilliaqua,quamextraxisti,destillet;euadetenimfluidumceuoleumoliuarum.Cumgummiquouis,miscentaliisaltartari,equisportionibusindefimoautbalneo,adtres148HieronymiRubeidies,macerant,moxignecinerum,uaserecuruooleumelicitur.Hismodisextractum,oleumthuris,uulneribusconducitpartiumneruosarum,acmembranarum,ligamentorumque.Quodueroexalomem,uulneribuscapitis,&pectorisoptimumest:exsuccino(quodtamennongummiesse,sedbituminisspeciem,GeorgiusAgricola,optime,meoiudicio,contendit)doloribuscolicis,atqueuteri,caeterisquefrigidisaffectibusconducit;estenimutperspicuum,aureoquecolore,itacalidissimum,&cumtetroodoresit,adexcitandosepilepticos&soporososutiliteradhibetur.Quiesagapeno,&chalbanodestillat,liquorem,cicatricemextenuare,utuixappareat,siinuulnereponatur,scribunt.Quiomniumsimuloleumcuperet,curandisuulneribusaptissimum,idquecito,eacontundat,agitetquecumquartaparteceraeuirgineae,retortaqueparuacucurbita,ignecinerumdestillet;mirificumenimoleummanabitadomniaulcerafereacuulnera:emyrrhaquodelicituroleum,opobalsamiuicessuppletinconficiendatheriacaAndromachiSenioris;dequoinferiusdicemus.DeResinis.Cap.Xix.Resinae,utaliquodetiamgummi,difficileaquamstillant,proptereaquodubiignemsentiunt,maximetument,&eDeDestillat.SectioIi.149uaseegrediuntur.Itaqueconsiliumest,utcumduabuspartibusresinarum,&huiusmodicaeterorum,terriamisceaturfictiliumuasorumoptimeinpulueremredactorum,uelsaliscommunis,quieorumetiamuiresnonnihilauget;autcucurbitaoleointeriusillinatur;hincenimsit,utascendereipsanequeant,praesertimsiuasisinquosunt,duaepartesinanesrelinquantur.Primumautemexireconsueuitaqua,admodumperspicua,indenonnihilcolorata,tandemoleumnitidum,optimoquecolore.Ubiautemobscuriorecoloreegredicoeperit,seorsumaccipiendumacseruandumest;namnonitacelebrehabetur,utprimum.Aduitrumagglutinandum,nonnullioleoterebinthinaeegregieutuntur.DeAuro,&Argento.Cap.Xx.Pleriquescribunt,metallacreditafuisseabantiquisuenena;&Aristoteles1.sectprobl.43.aitAes,argetum,caeteraquegeneriseiusdemconcoquiacaloreanimantisnonposse,nequeauentribusresolui;quamobremAntoniusMusaBrasauolus.GabrielFalloppius,ThomasErastus,nouissimequeAndreasBacciusmediciclarissimi,quaedeauropotabilitraduntur,fabulasesse&impostorumnugasputent.Contratamenmulti,eis,auroquepraesertim,itautun150HieronymiRubeitur,incordispotissimumaffectibus,utmodoredigantinpuluerem,modoignecandentia,saepiusextinguantaqua,autuino,autiure.Aliiiniurecumpulliscoquunt,uelineorumuentreinsuunt,uelinfoliaredacta,eodemmodoadhibent;sunt,&quiinipsapullorumcarne,ubimaioresteiuscopia,inpectorecoxis,&subalisinserant,&trigintasexhoristepentelocomacerent;nonnullicumelectarismiscent,multisquepraetereahauddissimilibusrationibusparant,quodputentmirabilesuiresaurumprecaeterishabereadreficiendas,restituendas,acconseruandascordis,uniuersiquecorporisfacultates,&animimoerorespellendos.IdArabes,quibusmulta,eademquepraeclara,nonmedicinatantum,sedhominumuitadebet,tradiderunt,Auicennaquepraesertim,qui&deargentoscribens,asserit,cordistremorieiuselimatamscobemconferre,atqueetiamfoetorioris;imoDioscorid.lib.6.cap.7.aduersusaconitiuenenum,quodpotissimumgrauitatempectori,&praecordiisadfert,corpusqueuniuersumintumescerefacit,sicutfiantaegrihydropicissimiles,uinumprobat,inquoaurum,ferrum,argentumuecandensrestinguantur,potum,quodidemuetustissimusauctorGraecusNicander,deaquaasserit;Pliniusquoqueaurumscribitinfantibusapplicari,utminusnoceant,quaeinferanturueneficia.Quamobremnonmodocordi,seduisceribusomnibusprodesse,uelhincconiicerepossumus.Demetallorumautemcemperamento,nonunauideturscriptorumsententia;namnondesunt,quiputent,aurumtemperamentoesseaequali,acpotiuscalidiusculo;quodAuicennascribitlib.demed.cord.cap.3.quanquamidfrigidum,&siccumGalenusputet10.Meth.cap.17.liceteoloco,nequaquamdetemperamentouerbafacereuideatur,alioquiomnia,queexterrasuntcorpora,frigida,&siccaessent,cumtamenpleraquecalidissimaessepateat.Argentumfrigidum,&humidumpassimscribitur;Auicennatamenexiccareilludaffirmat,quodsumpsitforsaneGaleno,quisentireidem,nondeargentosolum,seddeauro,&aereuideturlib.3.intertiumHippocratisdemorbisuulg.com.2.Aesetiamcalidum,&siccumputatur,utConciliatorDiff.151.innuit,&colligipotestexiis,quaeAlbertusMagnusdoctissimosuoderebusmetallicislib.3.cap.5.&alibi,luculenterexplicat;cuitamennonassentiturAristoteles,quinonaProblematumsect.10.uibicesaeneiscyathistolliobfrigiditatemtradit:tametsicumuideantaliquiaes,modicosaleacsulphureadiecto,tantumcaliditatiscontrahere,utpenesummasit,uixfieriposseputant,quinnaturasitcalidiore,quod&Rasislib.luminisluminum,sitamenfuit152HieronymiRubeiRasiseiuslibriauctor,testariaperteuidetur,praesertimcumargentum,autferrumexustum,cuiusestdensiorsubstantia,huiusmodinonexistat;facerequealiquaexpartepossitProblem.6.sectio.9.Aristotelis,utadductumdecimumProblema,noneaforsansecundaferatsuffragia,quaeputantur;licetpalamGalenuslib.10.Meth.capite17.idfrigidum&siccumasserat.Sedmultasunt,quaeexteriusadhibita,contrafaciunt,quamubiincorpusmittuntur.Lithargyrusexteriusadhibitus,refrigerat,siGalenocredimus5.decompos.med.pergeneracap.2.idscribenti,cumtamenaffirmet4.desimpl.med.facult.cap.18.haudsecusquamlapis,ferrumueignitum,uentremexulcerare,atqueexurere,nempecuminteriussumitur.Aloesperossumptumabradit,reseratqueuenarumoscula,utimemoriaetradiditMesues,aIacoboSyluiooptimedefensus,sicutquipilulisexaloesepeutuntur,idmagnopereanimaduerteredebeant;cumtamenexteriusappositum,haemorrhoidumabundantiam,&sanguiniseruptionessistat:stibiumastringeremeatusobstruere,refrigerare,sisterequesanguinemecerebrimembranisprofluentem,prodiditDioscorides,&Galenusconfirmat,quiaddesiccantemuim,adstrictoriamhabereadiunctamtestatur;IdtamenfacultatemdeiectoriamsortitumfuissepraestantissimamposteritasDeDestillat.SectioIi.153reperit;quodtameninsinuasseDioscoridesquoqueuidetur,cumscribatdeelaterio,optimamessesuspiriosispurgationem:quodsiinquit,inanimositdeiectionemmoliri,adiectosalisduplo,&stibiiquodcoloraresufficiat,exaqua,eruimagnitudine,catapotiadato;quaeadditasuntaDioscoride,utuisdeiectoriaaugeatur:nam,utaitMesues,roboraturelateriiuis,additofossitiisalismomento.Nonestigiturmirum,uteoredeamundediuerti,siquaemetallaforisimpositarefrigerareacsiccareuidentur,eorumaliquotinteriusassumptaaduersariuenenis,caloreminnatumroborare,conseruarequehumidumingenitum,propriaquadamui,possint.Refrigerareuideturextrinsecusadhibitum&tractatum,piper,atinteriussumptumcalefacit;multaquehuiusmodialiauidemus,dequibusluculentermagnusGalen.lib.1.demed.simpl.fac.disputat.Uerumutadauri,&metallorumuiresreuertar,siquaeplumbeis&aereisinstrumentiseliciunturstillatitiaeaquae,metallicumilluduirusacquasinidoremcontrahunt;thermarumetiamaquae,multismorbisprosunt,obuiresametallis,perquaetranseuntcontractas,&quaeperplumbeoscanalesdeferturaqua,fugiedaest,quod,testeGaleno7.deconpos.med.secundumloc.cap.2.limusquidamexplumboineacontineatur,quamobremqui154HieronumiRubeieiusfecemcombibunt,fiuntdysenterici,quantoidefficaciuspoteritipsametallisubstantiapotabilisreddita?InPetriAnd.Matth.mediciiudicio&doctrinaclarissimi,epistolarumlib.4.legimsdeauropotabili,quodAndreasGlauuen,Germanusmedicus,oleosalis,uiignismaximaexpresso,fecerat,admultosquemorbosadhibitummiruminmodumprofuissetestatur;cui&uideturassentiriMatth.nouiqueipseinteralios,sacerdotemeMonteueteri;quodestnonincelebrePiceni,seuUmbrieoppidum,quicumiuuenis,infirmaadmodumessetualetudine,&assiduispenemorbistentaretur,innumerisgeneribusremediorumexpertis,auricuiusdampotabilisusuitaconualuit,utseptuagenarius,iuuenibusuixcederet,cumqueUenerisdesideriainsurgerent,eiususumintermitterecoactusfuit:cumtamenacutis,quaequecorroderent,aquis,idfactumfuisset:quemquidemelaborandihuiusaurimodum,omnesiureacmeritodetestantur.Nonestautemdubium,quininpulueremredactaaurum,argentumque&interiussumptamultumpossint,nonquodacaloreuinci,&innutrimentumuertipossint;nammedicamentorumomniumpropriumest,testeGaleno3.detemperamentis,utacalorenostronontransmutentur;sedquodcumuiquadamanaturasibiindita,uenenisaduersentur,&corroborent,ideomeliusefficient,quopropiuscordi,&stomachoadmouebutur;nam&propiusadmotusmagnes,ferro,lludfaciliustrahit.Nequeabsurdumestmultainnosagere,tametsiacalorenostrononsolumnonuincantur,sednequeetiamquicquampatiantur;utsatisconstarearbitroriis,quisintinAristotelis,&Galenilibrisuersati;quod&doctissimusFerneliusdeabditisrerumcausisscribens,&eruditissimusFracastoriuslibrodesympathialuculenterdocent.GabrielquoqueFrascatusmedicusaetatisnostraeclarissimus,lib.2.deaquisreturbiidoctissimeanimaduertit.laspisuirens,soloadhaesu,stomachumiuuat,uentrisqueos,siGalenocredimus9.desimpl.med.facult.quodaliietiamdecorallotradunt.Ophitesetiamsuspensus,auiperademorsossanitatirestituit.Hieracites,&Indicusprofluentemexhaemorroidibusuenissanguinemcohibent;nostraqueaetatelapis,exIndiisoccidentalibusaffertur,quembrachioalligatum,renumdoloresmulcere,&arenulaseiicere,stomachoqueprodessescribitNicolosusMonardes,Hispalensismedico,lib.demateriamedica,exipsisIndiisaduecta.Scribitetiamlib.6.desimpl.med.facult.Galen.Peonieradicemcollopuerisappensam,comitialemmorbumprofligare:Quinetiam,inquit,sicompluribuslinis,&maximemarinaepurpurae,collouiperaeiniectis,illisuiperampraefoces,eaqueposteacuiuspiamcollodeuincias,mirificeprofuerit,tumtosillis,tumomnib.iis,156HieronymiRubeiquaeincolloexpullulant.Coquunturnehaecacalorenaturali,cumintusnonsumantur?minimequidem,sedefficitur,quodaitGalen.nempeautpartesquaspiamaradicedefluentes,acproindeperinspirationemattractas;itaaffectoslocoscurare,autaeremaradiceassiduemutari&alterari.Curautemhiclapis,tactouulnereundesanguisprorumpit,cursumeiusreprimat,haudnouimus,inquiteodem9.desimpl.med.facult.Galenus,quiprimodesem.cap.16.dehisquaeincorpusassumuntur,sicut,inquit,minimaportiouenenipertotumcorpusdiffunditur,ipsuminficiens,ita&alexipharmacafaciunt;nonquodsubstantiaipsorumpertotumpenetret.corpus,sedqualitatisdiffusione,qualis,&extranosaSolisfulgoreinambientemaerem,&innobistumacordeinarterias,tumacerebroinneruosfiericonnspicitur.QuaeGaleniuerbaoccasionemfortasseFracastoriodederunt,ut,uirdoctissimus,antipathiae,sympathiaequecausassubtilissimeindagauerit.Quemadmodumetiamanimaliumquaedam,odoremcibisentiuntlongissime,nonquodperhalitumfiatodoratus,utpropecontingit;sedquia,utAuerroesin2.deanima.97.docet,mediumspiritualiterimmutetur,curidabauro&argento,intuendoacroborandocorde,uenenisquepellendisfierinonpoterit,etiamsinihilabeisdetrahatur,nihilagatineacalor?quidautemsiaget,sicoquet,sisuperabit?Nequeetiamiueriminficias,quincalornaturalisinteriusaliquidpossit:namignitahuiusmodimetalla,siinaquaautiureextincta,quandaminducereineosliquoresqualitatem,experientianosipsadocet,curnoninhumoribusnostricorporis,actionecaloris,aliquidfaciant?cumpraesertimuideamuscaloreminnatum,nonuniusesserationisinomnibusspeciebus.Facitincolumbis,quodnoninstruthiocamelis;Instruthiocamelisferrumcoquit,quodnonincoturnicibus,quaetamenueratrum,ceusturnicicutam,optimeinalimentumuertunt,ut2.dealiment.facult.&alibi,Galenusaffirmat.Satisquecompertumest,anates,quaeinpaludibus,&stagnisuiuunt,bufonesaquaticosdeuorare,&iisdemnutriri,utciconiaeuenenosis,&mortiferisserpentibus,&gallinaeinterdumscorpionibus,serpentibus,araneis,&huiusmodianimalibus,quaecumnonpossitcalorhumanusuincere;superatur,utquasiuenenumfiant,uniuersaquecorporisnostrimembrainuenenatamnaturamuertantur,iddocentenonsolumGaleno,lib.3.desimplic.medicamen.facult.sedConciliatore,libroquemdeuenenisedidit.Stellaquoquepiscismarinus,cochleasintegrasdeuorat,&comminuit;HieronymiRubeirefertenimRondeletius,dissecuisseunamapudMagalonam,incuiusuentrequinquecochleasin158uenit,tresintegras,duasiamcumtestissuisconfectas,nectamenpedemaiorerat.Pliniusetiamauctorest,siauroliquescentigallinarummembramisceantur,consumi;&tamenearumnoscarneuesci&nutriripoterimus.AdhaecAuer.5.colligetcap.24.asserit,aurumsistruthionibusesuipraebeatur,statimqueestomachoextrahatur,diminutumadmodumreperiri,cumtamenabignedifficilepatiatur.Idautemdicinonpotestfieri,quodsitualidiorstruthioniscaliditas,eaquaeinigneest,uerumabipsacaliditatisnatura,&totacalidisubstantia.Quamobremidquoddiximus,satispatet:caloreminnatum,nonuniusrationisinomnibusspeciebusesse,possequefieriutiaurum,quodignenonabsumitur,nequeelixatur,naturalitamenhominumcaliditaticedat,praesertimintenuissimaspartesdissolutum,utinauropotabilifactouidemus.Summaautemopenitidecet,utinelaborandopotabilihocauro,autargento,optimeipsadissoluantur,necillorumsubstantiacorrumpatur,neuesittantumsuperficietenusdissolutio,quasiqueeliquatio;quodaquissoletacutispotissimumcontingere;praeterquamquodimminetquandoquepericulum,nestomachusaurooblinatur,uisqueappetitrix,autconcoctrixintereat.MultainhocgenerePhilippusUlstadius,exuariorumauctorumDeDestillat.SectioIi.159lectione,atqueitemaliitradiderunt;sedplurimumsemperprestaremihiuisusest,methodus,quaminferius,exemploadiecto,describam;huiusenimope,aurum,nulloadhibito,quodnaturaehumanaeaduersetur,adeotenueredditur,acliquabile,utincapillaresfacileuenaspermearepossit.Nihilautemualentiusputoaddiuturnamincolumemqueuitamseruandam,iustohorummetallorumusu,quodsubstantiasintnequaquamfacilecorruptibili,&quaeplurimumduret;quonomineRomaniTiberisaquam,quaediuseruatur,adproducendamuitam;sialiisnocumentiscareret,quibuseamliberaremedicusdoctissimus,clarissimusqueAlexanderPetronius,&AndreasBaccius,medicusitemingenio,&eruditionepraestanscontendunt;maximefacereplerisqueuisumest:quemadmodumetiamHippocratesdicebatsextodemorbisuulg.Imbecillioracibariabreuemuitamhabere:nonenimsolumimbecillaeaintellexerim,queparumalimenticorporiexhibent,utcomment.5.text.21.Galenusaccipit,sedetiamquaenequaquamsolidum,&minimedurabile;licetalioquiplurimialimenticibusessent.Huncautemauripotabilisfaciendimodum,sinouissentueteres,forsannonscripsissentmetallaesseuenena,&concoquiacaloreanimantisnonposse,nequeputassetSauonarola,auropotabiliaqua160HieronymiRubiardentemprestareobeamcausam,quodmagisfamiliarissithumanaenaturae,eiusquecalori,cumexuinoeliciatur,quodestcorporisnostrialimentum,cuiusmodinonestaurum:namauro,uiressuntmaiores,quamuino,adroborandumcor,caeteraqueegregiefacienda,dequibusAuicennascribit.Potabilisautemaurifaciendimodushicunusfuerit.Emelle,cucurbitauitrea,pileoquerostrato,aquamelicias,utmorisest;faecesueroincalcemredigas,moxinpuluerem;indeaquamardentemoptimam,acrioremqueredditamsolutisineafaecibusuiniinsublimeelatis,utinferiusdocebo,affundasipsipulueri,sicutquatuordigitorumspatiosuperet;positaqueintepentisaquaebalneocucurbita,totumdissoluetur;quateraquamdestilla,semperaquamdenuofaecibus,siinfundoremanserint,affundens;habebisqueaquamoptimam,quamcumaquaprimamellisconiunge&denuodestillet.Inhacdestillatitiaaquasoluesaurumincalcemcumhydrargiroadductum,utdicemus,&cucurbitamlocabisintepentebalneo,autfimo,quatuordierumspatio,indeeodembalneicalorebisdestillet,totidemqueuicibusignecinerumuocato;namcumaqua,destillabitaurum,quodcogiampliusnulloingenionaturalipoterit;quodsummumhacinrequeritur;namsiaquacinamomi,&endiuiaestillatitia,cinamomumacendiuiampartes.s.illorumtenuioressecumdeuehit;idemquecontingitdeeainquaferrumautaurumsaepiusfueritextinctum,quaedestillata,posteanunquamfaecesaliquasderelinquit,&tameneorummetallorumuiresretinet,curidinaurofierinonpoterit,hacarteadmaximamtenuitatemadducto?Fecesautemuinimagnoartificioinsublimetolluntur;ipseenim,siueaqueetiamuite,sepiusdestillantur,indeignisadhibeturuehemens,utquasiincalcemadducantur;illissuperfundituraquaardens,utsoluantur;atqueidterrepetitur;Destillatadeindeaquauitae,augeturignis,&faecesipsaeinsublimeeuolantadcollumcucurbitae,albaeutnix:equibusparumponasinaquaardente&maioresuiresacquirit,poteritquecumfaecibusmellisconiungi,&illaedissoluentur;indequeaccipiaturquodperfectiusest.Suntetiam,quietartarosalemhuncalbissimumeducant,dumtartarumincalcemredactum,aquauitaeprimaedestillationissoluunt,repetitasaepiusdestillatione;oleoquequodtandeminmatulaefundoremanserit,aquamardentemsuperfundunt,acterdestillant,sicutpurissimatantumparsaccipiaturseorsum,quamdeindefeciipsi,acpotiuscalcialbissimaepaulatim,combibendam,infundunt,utesiccatatandemfaecesaladcollumaclateramatulaeascendatuiignisuehementioris.Seddehistotdixissesatissit.HheronymiRubeiAurumincalcemadducitur,malagma162teexipsiusfoliis&hydrargiro,conflato,diuagitandoinuaseligneo,autuitreo,modicomellisaddito;moxuaseuitreo,lutoincrustato,uiignismoderata,euolethydrargiron,&infundoremanebitcalxauri.Huncmodumauripotabilisconficiendi,omnibuspraestarecrediderim,sedoptimoartificeindiget,quiqueplura,quamhicscripserimus,cognoscat;cumtamenomniainnuerimus.Aliiaurumincalcemredactum,utidocuimus,additotamensulphure,utiloanneseRupescissa,Ulstadius&reliquicompluresdocent,inaquaardenteoptimaponunt,&fimo,auttepenterbalneomacerantpermensem;aiuntenimaurumdescendereinfundum,utibutyrum:Tuncquedestillationeaquameliciunt,&aurumipsumaquacommunistillatitiaquinquiesabluunt.Moxilliimponuntaquamemellestillatitiam,earationeparatam,quamdocetcap.22.Uistadius,inbalneoquepermensemdenuolocant;huicqueaddunt,aquamefloribusfoliisqueacradicibusborraginis,buglossae,chelidonii,acmelissophyllistillatitiam,inquapositafuerit,lignialoes,Rhapontici,Ambari,Moschi,cuiusquedrach.1.S.omniaquesimul,quindecimdierumspacio,inbalneoautfimotepentemorarisinunt,posteainuicemseparantur.Sedhuiusmodiaurummultoinferiusest,eo,quodsuprademonstrauimus.Pariferegraduhaberipotestillud;quodacetostillatitioconficitur;ipsumautemacetumantequamdestillet,bulliatdumeiusmedietasabsumatur;posteabisteruedestillet,moxaddatureuphorbiiinpulueremredacti,octauapars,aciterumdestilletur.Inhocacetoextinguuntcalcemauri,ignereuerberatoriocadentem,statimqueuas,inquoacerumest,diligenteroperculocontegunt,nequidexhalet:Ubiautemrefrixerit,acetumdetrahunt,moxauricalcemcandentem,denuoineodemacetoextinguunt,idquetotiesrepetunt;dumacetumoptimeredditumsitipsoauropregnans,tumnouumacetumaccipiunt,ineoquecandentemcalcemauriextinguunt,doneceamauripartemsolutamuiderint,quampostulant.Acetumhocomneinunumcollectum,acperspicuum;siquidenimcrassiorisfaecisinfundumdemittetur,nequaquamaccipiendumest;tepentebalneodestillant,&infundocucurbitae,remanetaurum,instarmellis:cuicommunemaquamstillatitiamaffundunt,autroremdestillationeexceptum,quimeliorhabetur,eaquantitate,uttotumauruminipsodissoluatur,quodnouerint,cumnihilpetitfundum;tuncdestillantaquam,balneicalore,&infundocucurbitereliquusest,salauri,quiinquocumqueliquorefaciledissoluet,aequeacsalcommunis:atqueeademrationeexomnib.metallis,acuitrofierisalpoterit,cuisestinmedicinausus.Qodsisalemhunc164HieronymiRubesinoleumconuertereuelimus,ipsidenuoacetumsuumaffunditur,moxdetrahiturdestillatione;quaperacta,aquacommunisstillatitiaaffunditur,moxdetrahitur:Indeadacetumreuertimur,moxadaquam;hacrationeprogredientes,nuncacetumalternisuicibusaffundendo,acdestillationedetrahendo,duminfundooleummaneat,quoduereoleumsit:cuiusfueritsignum,siargenteaelamellaecandentiimpositum,nonconcrescat,acpotiusfluat:namsicocreuerit,repetendumestaceti,&aquenegocium:quodideminargentoatqueinceterismetalliscotingit.Aurumautemincalcemrediguntpleriquehuiusreiartifices,solaaquaardente,quaubifoliaaurimaduerint,ignemadmouent,idquerepetunt,dumoptimecalcemreferat.Quodquidemcumnonnulliessentexperti,adeoutsexagiesmadefecerint,&incenderint,nihileffecerunt:nimisenimtenuisardentisaquaesubstantiaest;quamobremaliiconatisuntfoliisaurimiscereMastichencandidam,&Chiam,simulqueterere,&postquamaquaardenteoptimemaduerint,incendere,saepiusidrepetentes:hacenimrationesubiiciquodammodocrassiorignisubstantiauidetur.Nonnullicumsaccharocadidoterunt,paruaquaemellisaddentes;diuturnatrituratione,tepentiqueaquasaccharumacmelabluunt;indeexiccant,posteaaquaardentemadefaciuntacaccendunt.Quodueroadoleumauriattinet,potest&alioingeuiohaberinaminaquaardente,quamacrioreefficacioremquereddideritsalefaecibouini,seuaquaeuitaeinsublimeelatus,dissoluituraurumincalcemredactum,heutaquauideaturperspicua;hanctepentisaquaebalneo,autfimopermensemcoquunt,&circuloagunt,dumauruminfundumdescenderitperindeaccalx,quam,detractaaqua,fimoequinodissoluunt,moxadignemcogunt,indefimodissoluunt,idtotiesrepetentes,dumnonampliuscogatur,cuiusnonestdubiumuiresesseplurimasintuendaualetudine,roborandoquecorde,&aduersusuenena,sirecteadhibeatur,aiuntquehisquielephantiasilaborant;plurimumprodesse.Sunt&quisuccumlimonumperspicuum,cummelleacsalemiscentes,tamdiuferueresinunt,dumspumaomnisemelleabierit,idquedestillant,auctoadextremumigne;Faeces,uitrariorumigne,authuiusmodifornacum,tribusdiebusincalcemredigunt,moxconterunt,illisquetertiampartemmannae&saccharicandiaddunt,superfusaquequamextraxerantaqua,&aquaeardentisoptimeduplo,stipatisoptimerimis,moderatoignedestillant,moxauctioreigne,quicquidelicipotest,detrahunt.Huiusaquaedestillatitiaepartem,auroincalcemredacto,affundunt,moxdestillant,denuopartemaliamaquesuperfundentes,&detrahentes,dumtotaaqua166HieronymiRubeidestillationeexceptasit;quotemporetotasimulipsiauroimponitur,maceraturquetepentebalneoaduigintidies,moxdestillatur,&infundoliquorauriuidebitur:Quisifortecrassiorfuerit,aquaeademdenuosuperfusaacdestillata,tenuioreuadet,presertimsiidpluribusuicibusrepetatur.Quodautemdeaurodictumest,idemdeargentodictumputa.Uidendumesttamen,nequodcalidioribusaquismixtumfuit,autcalidioremnaturamcontraxit,idcalidismorbis,calidiorequetemperamento,&anniconstitutioneexhibeatur,quainreprudentismediciconsilioopusest.Atquehaecdeauropotabilidixissesufficiat,quodsirecteconficiatur,mirabilesutilitatesaffert,utArnaldusUillanouanus,egregiussuaaetate,medicus,testatur;namtenuitatesubstantiaesolidasfibrarumpartesaltiuspenetrarepotest,&peromnesexpandi;sinceritateuerotemperamenti,caloreminnatumexcitare,actueri;densitate,actenacitate,humidumradicaleacprimigeniumsolidius,&fortiusreddere,necitoabsumatur.Cumenimlongitudinisuitaecausasitcalormultus,idemquetemperatus,necnon&primigeniumipsumhumidum,solidum,accopiosum,nullarationeiisconsulimeliuspotest,quamipsisauriqualitatibus:NequeenimintelligoquarationeThomasErastus,medicinaeprofessorclarissimo,lib.4.aduersusParacelsum,scriptumreliquerit,aurumnonessehumidumpotestate,cumidnonmodoomnibusrepugnareuideaturphilosophis,Aristotelipraesertim4.meteororum;sedipsaequoqueexperientiae,quauidemusliquariaurum,&fluere,&ipsumsittemperamentohumidum;scribitautemeolib.Aristotelescap.5iaurum,argentum,es,stannum,&plumbum,aquaeesse,cumliquescantcalido;aquaautemnonactusolum,sedpotestatehumidaest.AtinquitErastus,nullainterceditfamiliaritas,quaconueniant,corpushumanum,&aurum;tantumenimdistatmetallorum,praesertimauri,temperamentum,anostrorumcorporumtemperamento,utinhaecillatransire,uertiquenullarationepossint.UerumhocErastidictumessetprobandum,nisimultaetiamtaliauideremusdissentientia,quaetamenposteaconueniunt.Quisinterstruthiocamelum&ferrum,interstellampiscem,&cochleas,intergallinas&serpentesconuenirequidquaputaret?restamenipsasecusprobat;uti&deauro,cuiusmagnahabemusexperimenta;quanquamregligentiaactemeritassycophantarum,quicumomniafereignorentadomniatemeremanusadmouent,multacontraacciderefecerit.Aurumtemperamento,siquidaliud,humanosimileest,utisupradiximus;eamqueobcausam,calorequesuoterecoelesti,uiresnostricorporis,uitalempotissimum,earumquesedes,168HieronymiRubeinempecor,cerebrum,iecurroborat,sanguinisqueacspirituumsubstantiampuriorem,illustrioremquereddit;quaderehaudomninoiniuria,mihidixisseuisusestclarissimusMarsiliusFicinus,siperspicuitatemhaberetaurum,iamcoelisubstantiamfore.Nequeueroputandumest,aurumhuiusmodipraeparationibus,acdestillationibus,nonuiolentisillis,sedarteoptimefactis,naturamacuirtutesamittere,quandoherbaeipsae,acflores,quammultodebilioresubstantiasunt,&faciledissolubili,eamseruent,utisupramemorauimus.QuamobremGuainerius,depestilentiaegregietractans,&stillatitiamquandamaquamdescribens,dequainferiusdicemus;cumadaurumhocpotabileperuenisset,licet,inquit,deauropotabilimihiuideaturabsurdum,utexdictisAuicennae,&AlbertiMagniinsuisdemineralibuselicipotest,cumaurumsitmateriaitaperfectecocta,sinequasicontrariomixta,utuisignis,absquealioauxilio,nihilautparumagereineampossit;habuitamenaduobuschymistisfidedignis,quodipsumfacereproculdubio,absquesalisammoniaci,alteriusueerodentis,autuenenatimixtionenorunt;imocumquintaessentiaaquaeuitae,ipsum,ueluticeram,fluerefaciunt:Quodsifieripotest,cumhacaquaconiunctum,nihildiciefficaciuspotest.HaecGuainerius.DeFerro,&reliquisMetallis.Cap.Xxi.Ferrummultiinmedicinausus,quamobremnoniniuriathermarumaquaeferrum,autchalybemreferentes,imouinumaquaue,inquacandensferrumsitrestinctum,potu,coeliacis,dysentericis,lienosis,choleralaborantibus,&dissolutisstomacho,testeDioscoride,auxiliatur;maximeautemuiscerum,iecorispraesertim,calidiustemperamentumremouet,dissolutamuimconfirmat:nequeprofectoiniuria;nammetallicaobdensitatemsubstantiaemagis,altiusqueimprimunt;&satiscompertumest,adlienem,laudatissimamesseaquamdespuratam,quaeecotibusdefluit,cumacuunturenses,autthoracumferreorumloricaecircumaguntur.Quanquamautemferrum,testeAristotele4.Meteor.39.difficileadmodumliquescat,cumipsiushumidumnimiafrigiditatecoactumfuerit,sicutomninononliquabileuideatur;fateturtamenipsemetPhilosophorumprincepsingentiigneliquariposse,proptereaquodhuiusmodiignisdissoluathumidum,&crassioresacsiccaspartesadurat;quamobremquaeiuuarepossuntignem,utseparetterreaspartescrassas,atenuiaqueo,eacitoliquareferrumpossunt,cuiusmodisulphuris,&auripigmentipulueresabAlbertoMagno,maximoPhilosopho,scribuntur.HieronymiRubeiAffir170matautemHieron.Card.multaelectionis&eruditionisuir,librodeUarietatererum10.cap.50.uidisseseoleum&aquamferriadmodumponderosa:oleumautemnigricare.Celeriterutrumquedefluit,aquaintraduashoraseffluereincipit,oleumintraduodecim,sirecteperagas.Ferrumtamenaliqui,igneprimumuitrariorum,uigintidierumspacio,incalcemredigunt.Soluuntaliquieiuselimatamscobem,aquaseparationis,seuquamfortemappellant,echalcanthopotissimumeducta,quaabstracta,calcemillamferri,aquacommunitotiesabluunt,dumomniprorsusacrimoniadestituatur.Exiccataecalci;quametiamaliquifaciunt,soloadhibitosale;affunduntacetumstillatitium,&tepentebalneomacerat,indedestillant;iterumaffundunt,macerant,destillant,idquetotiesrepetunt,dumferruminfundoinstaroleiresideat:adulceramanantia,&pleraquealiapraestantissimum,&sirectetemperetur,multoquamferrumipsum,efficacius,adeaomnia,quaeaDioscoride,Galeno,&Aetiodeferroscribuntur,praesertimlanguentistomacho.Aliiferroincalcemredactosalisaddunt,proponderedestillandiferri,partemduodecimam.Ammoniacoadhibitomelius,&faciliuspleriqueoleumeliciunt;sunt&quiacetumadiungant.Nonnulliacetumstillatitium,ferroimpositum,ubicoloremomnemcontraxit,denuodestillant,abiiciuntqueacetum,quodprimopurumascendit,leuioreigne;quoaucto,humidiorparsmetalli,instaroleiascendit,remanentibusinfundofaecibus;quodomnibusmetallis,praeteraurum,&argentum,hacratione,pleriqueadhibent.Suntquiaferroincrocum,opestillatitiiaceti,adducto,salemammoniacum,nouem,decemueuicibus,insublime,uiignis,tollunt:namferrumtuncinoleumabit,quodaquastillatitiasaepiusabluunt;chimicismagis,measententia,quamMedicisinusu,preterquamadulcera;quemadmodum&illud,quodeliciturestannoincalcemredacto,&aqua,fortiuocata,soluto,earationeutlapilligignantur;quosacetostillatitiomacerantinaquaetepentisbalneo,indeacetumdestillant;aliudquesuperfundunt,moxmacerant,indedetrahunt,duminfundomaneat,ceuoleum;aduulnerarecentia,&ulceracitosanandaefficacissimum.Ideminplumbicalceefficipotest,sedacuiacetumdebet.Caeterumhaecomnia,utextrinsecusadhibitaaperitomedico,iuuarepossunt,itainteriuspraebereuixauderem,quodabaquisacutis,&ignisui,inimicamuisceribusqualitatem,&admodumperniciosamadipiscantur.QuonomineTheophrastiParacelsiremediacomplura,mihiadmodumsuspectasunt;&pleriquescribunt,Basileaeadunumomnes,licetinitiopraeclareadiutiuiderentur,tamenintraannispaciummortuos172HieronymiRubeiessequicunquechemicaeiuspharmacaexmetalicisconfectaincorpusassumpserunt:Maioreforsanlaudedignus,simedicisquibusdamremediisase,utaiunt,inuentis,contentus,perniciosioranonquaesiuisset.Quiueroputantemetallis,solainfusione,uireselicere,iimeasententiafalluntur,&aduersuseosfaciunt,quamdemetallisdisputantur,nonposseelixari,autacalorenostrouinci;namlongemaioriopere,quaminfusiosit,attenuandasuntprius,&addissolutionemparanda.Itaquesempeparuifecieamaquam,quaeadTrotulaelibellum,demulierumaffectionib.adscribisolet,cuiusEuonymusexlibroquodamGermanicomeminit,quaaiuntmedicureseffecturumadmirabiles,&quasiuatemfore.Accipitautemscobemargenti,aeris,ferri,plumbi,chalybis,auri,spumaeargenteae,&aureae,acstyracem;haecqueomniaprimodieinurinapueriinfunduntur;alterodieinuinoalbocalido;tertio,insuccofoeniculi;quarto,incandidooui;quincto,inlactemulieris,maremlactantis;sexto,inuinorubro;septimo,inseptemcandidisouorum.Hosqueomnesliquoressimuldeindelentoignedestillant:nihilenimhicuideo,quodsuperbosfacereeospossit,quihuiusmodiremedioutantur;meliusfaciunt,quimetallaincalcemredacta,acetostillatitio;saletartari,authuiusmodiquopiamacriorereddito,macerantacsoluunt,indeacetumdestillant.Uerumnisisaltartariitaelaboratumsit,uteodemignecumacetoascendat;uixquippiamconducibile,utinteriussumatur;fieripoterit.Aliitenueelimatamchalybisscobemcandentem,adsex,ueloctouicesacetoacerrimoextinguunt,indeterabeasalemammoniacuminsublimetollunt;sicenimfacile,utisupramemorauimus,inoleumchalybisabit.Nonnullicalcemferri,seurubiginemanchore,acetostillatitio,quodquatuordigitisemineat,immergunt,&tepentisaquaebalneomacerant,dumacetumcoloremcontrahat,quotuncdetracto,aliudimponunt,moxubicoloratumfuerit,detrahunt,idquerepetunt,dumacetumnonampliusrubescat.Hocacetumdestillant,ferreaequemateriae,quaeinfundoremansit,optimetritae,tantumaquaecommunisstillatitiaeaffundunt,utemineat,optimequemixta,duobusdiebusmacerantur,indefiltropercolantur;quodquepercolatumest,inuasereponitur,duminsalemdegeneret:quemdiligentertritum,cucurbitauitreaincurua,lutoincrustata,uiualidiignisdestillant;namoleumadmodumrubrumeduceturdifficillimisiecoris,&lienisinfarctibuslaudatissimum,purgatopriuscorpore,&tenuatahumorumcrassitie;sednonnisiparceadmodum,acaperitissimomedico,quicorrigeremedicamentumnouerit,exhibendum;HieronymiRubeiutenimmaximeprodessepossuntrectepara174ta,itasiintempestiue,&noncastigatapraebeantur,infinituminmodumobesse;Haecautem,quicumsuperioribusconiunxerit;facileuniuersamdissoluendorummetallorumrationem,quantumadusummedicumspectarepotest;cognoscer;quorumexhibendorummodus,ut&stibii&praecipitati,dequomoxdicemus,exDioscoridismethodoli.5.originemduxit.DeArgentotiuo.Cap.Xxii.Nihilfereest,quodmaioraachymististormentapassumsit,hocargentouiuo,quodGreciὑδρδργορονuocant,quasiar¬gentumaqueum,acfluens;chymistaeueromercurium;tametsiuideaturPliniusargentumuiuumappellare,quodspontenascitur,hydrargironuero,quodexminiofactum,argentiuiuiuicesimplet.Nequetamenhisfrustratormentissubiectumfuit,quandomagnusindeadremmedicam,morbosquedifficilespellendosususmanauit.Primumautemquodexeoconficitur;puluisest;angelicusaNicolaoMassaUeneto,medicoclarissimoappellatus,uulgopraecipitatumappellant;exiccatenimcorroditquenullodoloremollemcarnem,acsupersluam,&occultamremouetexulceribusqualitatem,quaemalignumacquasiuenenatumquiddamsapit:adhaecsistit.ulceraneserpant,cancrenisaptissimus;intophaceisquoquetumoribus,ubiapertisunt,durum,accrudum,crassumquepusdissoluit,sicutuixparinueniriremediupossit:quositotocurationiscursuutare,adcicatriceulcusadducit,quemadmodumsesepiusexpertumasseritNicolausMassa;praesertimueroinulceribusuirgae,inquibusomniasuperareremediacompertumest.Eligaturargentumuiuumpurum,albicans,splendens,optimeplumbo,undeetiamelicitur,depuratum.Huiusaccipelibram,cuiincucurbitaparuauitreasuperfundasaquae,quaabargentoseparaturaurum;separationisseupartitionisuocant;libram;cucurbitaminollacollocabis,cineribusintercucurbitam,&ollaeparietempositis.Ignedeindeprimumleui,moxauctiore,nequaquamtamenuehementissimo,totaabsumaturaqua;cuiusreisignumfuerit,cumnihilfumiexitecucurbita:infundo,mercuriusincalcemacpotiuspulueremrubrumredactusuidebitur;Quodsipuluisnonfuerit,tereipsamcalcem,&siquiduiuiargentiadhuccommixtumreperies,aeneouaseadignemadmoueto,miscetoquedumquicquidincalcemredactumnonest,euolet.Atquehicpuluisillefuerit,dequodiximus,quiqueolimmagnoarcano,&magnocerteusuhabebatur,iniisulceribusdequib.meminimus,ubipus,putredoqueobmalignamqualitatemimpedimentosunt,neulcussanescat.Incallosisetiam176HieronymiRubeisinibus,&fistulisuocatis,uinoeliquatus,atqueetiam;iuxtaloannemdeUigo,lixiuio,&iniectus,optimeconducit.AquamautemseparationiseliciuntexchalchantiRom.lib.2.aluminisrupei,seurocheunc.16.salisnitrilibra;uitreacucurbitaretorta,lutooptimeincrustata,hisomnibusconclusis,adhibitoqueigneprimummodico,moxauctiore,eopotissimumtempore,quocroceauasisfaciesuidebitur.Suntquicumhancaquamacriorempostulantaluminis,salnitri,&chalchanthiquantitatemequent.Sunt&quiinrecipienteuase,aquaefontispurissimaeduasuncias,insingulaslibrasipsarumrerumponantAliisalnitrumnonapponunt;&cumuolunthuncpulueremconficere,inlibramhuiusaquae,mercuriiunc.quatuorimmergunt.Haecautemaquaseparationis,magnoipsaquoqueusuinmedicinaadhibetur:namuerrucistollendisoptimaest,inanopraesertim,acmuliebripudendoefficaxquoquecauteriuminulceribusmalignis,crustosisque&prohibetneserpant,inorepotissimumacgutture;summoperetamencauendumnedeglutiatur,&cumrosaceastillatitiamiscenda;tantumquebisdietangendusestlocus:quod&inulceribusuirgae,acpudendorumseruandumest.QuamuisautemloannesdeUigoGenuensis,chyrurgusIuliiIi.Pont.max.clarissimus,huncangelicum;dequodiximus,puluerem,utsuuminuentum,doceat,rubrumqueappellet,&secretumsecretorumintermedicamentacorrodentiauocet,nihiltamenhacinreeisedebereMassascribit,cumanteaquamloannesederetlibrumsuum,ipsehuncconficeretpuluerem,itaedoctusaseneChemico,quimultaegregiaexperimentodidicerat,ipsumqueMassampluraaliadocuerat.Nondesuntetiamaliquilongeaudaciores,quiluemUeneream;inueteratam,hocpuluerepraecipitatoperosexhibito,sanaretentant,&utaegrosdecipiant,inficereipsumautcarbonumpuluere,autmedicamentoquodamcuiangeliconomenest,consuescunt:quecatapotiaexhibita;catapotiorumenimformaexhibent;molestissimealuumsoluunt,atqueetiamuomitummagnaperturbationecient;cognosciturautemexhocpuluereessecatapotiacomposita,sifrustulumauri,autargentifricueris;adhaeretenimilli,&rubrocoloretingit;coactitamenpleriquesunthasmolestiasmitioresreddere,automninoauferre,abluentespulueremhuncaquaardenteoptima,ter,quaterse;&qualibetuiceignemadmouentes,utardeat;indemacerantesquatuordierumspatio,aquiscordiconferentibus;prioribuspercolatis,aliasaquasaffundentes,idqueterautquater:Huiusqueitaparatipuluerisadgranaquinquepraebent,mixtacumspeciebusDiamoschidulcis,&178HieronymiRubeiDiarhodonisAbbatis,&TheriacamagnaAndromachi:Daturdoloribuscoliaffectis&quartanisfebribus,acmelancholicisoptimosuccessu,siopportuneexhibeatur,admistisetiam,siitaresferreuidebitur,margaritis,&aliis,quaestomacho&cordiopitulantur.Huncquepraecipitatumpuluerem,uti,&argentumuiuum,AntoniusMusaBrasauolus,P.An.Matthiolus,&GabrielFalloppiusmediciclarissimimultisseexhibuissescribunt.Aliieumconficiuntexmercurio,priusacetoacsalediligenterabluto,&cumauripurissimisextapartemixto,sicutmalagmafiat,cuitantumaquaeimponunt,utaurumeliquet,indeutisupradiximus,praecipitatumpulueremelaborant,&abluunt.Quoduerocolicis,&quartanariispraebetur,diuturnolaborenonnulliconficiunt,idabradentes;quoduiignisascendit.Aliisicparant.Argentisublimatiunc.sexoptimeterunt,indecumpastatriticeafermentatamiscentacsubigunt,digitisbutyroinunctis,neerodantur:Catapotiaformant,equibusincucurbitauitreapositis,igneualido,elicituraqua,incuiusunciissex,semunciaauripurissimiinfunditur,incucurbitulauitrea,lutoincrustata;ubiincipitaquaincalescere,abradituraurum,&telaquaedam,aranearuminstar,natatquaecochleariligneouelcorneocolligitur,totiesqueidrepetunt;dumtotaaquaabsumatur.Hastelassimulcollectas,ineademcucurbitulaadprunascandentesadhibent,dumrubescant;moxaquaardentemacerant,&exiccant;idemqueter,autbisefficituraquarosaceastillatitia.Huispuluerisgranumunumautalterum,cummyrrha,mastiche,ammoniaco,&huiusmodi,miscent,catapotiumqueefformant,quodperosexhibitum;purgatopriuscorpore,longetutiusquamsuperiora,uidetur.Parantaliipraecipitatumhucpulueremalbum,oleosulphuris,quaaquamappellams,cumargentouiuoaequisportionibusmixto;namuigintiquatuorhorisincucurbitasimulmacerant,indedeindeadmoto,totahumiditasabsumitur,dumalbescat:aliioleumsulphurisdestillant,quodmultoacriusredditur,quampriusfuisset;Hocprecipitatopuluere,utimurtatumexterius,adulceracontumacia;egregieenimcarnemputridamcorrodit,sedmaioredolore.Suntquimercurisistannocogant,indeinscutellaaurea,queinnatetinacetooptimo,impositum,aquaardenteobruunt,posteaadmotaflammaaccendunt;idtotiesrepetentes,dumomniainoleagineamsubstantiamabeat.Granumhuiusexhibentcumgenerosouino,utsudoremproliciat,contectomultisstraguliscorpore.Aliicogutmercurium,nonquidemstanno,sedaquaexouorumcandidis,&eorumtestisincalcemredactis,stillatitia:quemadmodum,&aliipuluerempraecipitatumterigniunt,&acetoacerrimoextinguunt.Pleriqueetiamoleummercurii,180HieronymiRubeiulceribusoptimum,conficiunt,ipsopositoinuaserecipiente,utineumaquaesalnitro,&aluminerupeousto,uiignis,stillatimcadat;idquebisrepetunt;quaeautemprimauiceineumaquacecidit,elicitur,acperhoram,inuaseoptimecontecto,reuerberatorioigne,exiccatur;inderursusinrecipienteuaseponitur,utineum,denuoaquacadat.Quidammercurium,unacumchalchanthoacsalecommuniinsublimeelatum,aquadissoluuntechalcantho&salnitrostillatitia,moxdestillant;namprimoexitipsaaqua,deindealbedomercurii,cuiusfaecesinfundoustaeuidebuntur.Hancdestillationemrepetunt,dumnihilfaecumremaneat:Cancroidacsinuosisulceribusconducereplurimum,affirmant.DeStibio.Cap.Xxiii.Stibium,quoduulgoAntimoniumuocant,uimhaberedeiectoriam,etiamueteresnouisseuidentur,licetmulticontraputent.Nam,utisupramemorauimus,Dioscoridescapitedecucumeresyluestrilib.4.itadeelaterioscribit.Bilemacpituitamutrauisparteextrahit;optimasuspiriosisestpurgatio.Quodsiinanimositdeiectionemmoliri,adiectosalisduplo,&stibiiquodcoloraresufficiat,exaqua,eruimagnitudine,catapotiadato.Nondesunt,quihuiususuminuacuandoimprobent,sedsirationefiatactempestiue,&inmorbis,qui,utmateriafixa,tenaxquedetrahaturualentesuacuantiummedicamentorumuirespostulant,curadeoimprobetur,planenescio:eiuslaudessatisegregiePetrusAndreasMatthiolus,luculentissimissuisinDioscoridemcommentariis,scripsit,quamobremnonest,utnosmeliora,autmaioraadderefrustraconemur;praesertimcumnemononinmedicinaexercitatus,admirabiles,sitempestiuesitdatum,effectuspotueritpepercisse.Nequemeasententia,licetplumbositproximum,sicutfacileinilluddegeneret,timendumest,quoddeplumbodiximusinaquisstillatitiis,cumincorpusstibiumnonitadigeratur,&excoctumsituehementiignisui,&admodumpaucaquantitatesumatur.Namcaeteraquaedicipossunt,demododeiiciendi:quias.aduerseturnaturecorporis,&uiolenteragat,&huiusmodi,dicietiampossentinelaterium,scammonium,colocynthimlapidemarmenum,turpetum,&similia,quaecumcordi,iecori,&uentriculototiusproprietatesubstantiaenoceant,eorumtameninofficinisfrequesususnuncest,&frequentiorapudueteresfuit,nequetamenreiiciuntur,autdamnantur,imointercordiopportunamedicamentaabAuicenarecensentur;namsicorrigihaecdicunt,idemetiamstibiomultispraeparationibuscotingit;182HieronymiRubeiillisquestibiumpraestat;quodcum,testeArist.1.sect.Probl.43.acerbitas,acor,malusqueodormedicamentacomitentur,quaealuumsoluunt,eoquodgenusmedicamentorum,cibocontrariumest,idtamenstibiononaccidit,quodomnisestpenitussaporisexpers.EtsiDioscorideslib.5.cap.49.squammamaerisprebet,utpotaexaquamulsa,aquamtrahat,&quosdamait,quosnonreprehendit,eamfarinasubactamdareincatapotio,quantoidlibentiusconcessissetstibiototmodispurgatoaccorrecto?Itaquestibiioptimeparatiabususpotius,quamususpoteritimprobari,cumpleriquereperianturEmpirici,imolongeempiricispeiores,quipassimnullahabitaratione,&incipientibusmorbis,crudisque&optimaualetudinepraeditisilludexhibeant.Quodueroadeiusparandirationemattinet,suntquidamquiestibioaquameliciunt;quinctamabipsisuocatamessentiam;cuiusuiresadmodummirabilespraedicant,arcanumquearcanorumappellant.Sicautemscribunt.Inpulueremtenuissimumredigasstibium,utemineradetractumest,ponasqueinacetodestillationeexcepto,dumacetum,moderatispruniscandentibusappositum,coloremcontrahat;tumenimdetrahituracetum,nouumquereponitur,hocrepetes,donecnullusampliuscolorindecontrahatur.Uniuersumhoccoloratumacetum,uitreisuasibusdestillet;infineperrostrumuitreialembici,uidebisquasimilleuenulasdescendere,guttis,sanguinisinstar,rubentibus.Hancaquamparemhabereinrebusnaturalibusnegant,superarequeaiuntmellisdulcedinemlongointeruallo,&tandemmirabiliterextollunt;asseruntqueomniumuulnerumdoloremauferre,eaquesanare:quadragintaautemdiebusfimoobrutam,uasiuitreodiligentissimeclauso,macerant,acutipsorumuerboutar,putrefaciunt;tuncquemaximarumrerumauctorhabetur.Seduelistifalsascribunt,uelacetumstillatitiumammoniacosale,authuiusmodialiisacriusredderenecesseest,autstibiumparare,incalcenquereducere,alioquinihilacetumstillatitiumefficiet;nequeetiamhacrationeascendetstibium,sedtantumacetum;calxautemstibiiinfundomanebit,quaelocohumentiposita,inoleumabibit.Quamueroparandistibiirationem,utaluumsoluat,doctissimusMatthiolussuisinDioscoridemcommentariisadscribit,consultopraetereo,quodsatisnotasit,&nostriinstitutiexcedatlimites;illudtamennoninuoluamsilentio,essequosdam,qui,ubiincalcemstibiumoptimeredactumest,sicutfumumnonemittat,salemfossitium,&ammoniacumaddant,cumMatthioluschrysocollafactitiautatur:quanquammelius,measententia,fieret,sistibiumcrudumnonapponeretur.184HieronymiRubeiAliiutlaboremassidueuersandifugerent,uasfictileextruunt,eaforma,cuiusestuasB.incuiussummolatereforamenC.apponunt.Hocautemuas,stibiicrudiinpulueremredacti,semiplenum,locanttransuersimsummofurno,quemadmodumconspicipotestinfigurasubscriptaA.B.C.D.uasculumdeindeE.formacyathi,uitreumalteriusuemateriaeadosuasisB.adhibent,rimisoptimestipatis,nequidfumiexireindepossit,quemadmodumadeiusdemB.uasisfundumaliudestcanale,oblongum,fictile,eafigura,cuiusestF.inmedioenimlatiorconspicitur:hocdesinitinuasG.quodmagnumest,&fictile,adeoruminstar,quasuulgoUettinansappellamus,seruandiseflumineaquis;adassiduumusum;aptissimas.Igiturignisadhibetelignisautcarbonibusinipsofurno,perostiumA.inuasimage5autemE.assiduefollibusinsufflamus:namidstibii,quodincalcemuersumest,protruditurinuasG.colorealbissimo;fumusautemperforamenC.exit:quaproptersubdiofierihaecdebent,autsublatoinfumibulo.Eostibio,itautiprimofit,albissimo,utipossumus,sedmeliusfuerit,sieliquetur,&inlamellas,quaemodochrysopatios,modogranatosreferunt,concrescat.Idem,alii,tribusollisfictilibusquarumuniusfundusperforatusinalteriusorecollocetur,peragunt,ferreostylo,assiduestibium,quodinpostremaollainferiusest,inpulueremredactum,agitantes:ascenditenimalbum.Suntetiamquiadunc.4.salistartari,repetita,dissolutione,&exiccatione,omniacrioreuimaligna,siquafuit,priuati,adduntstibiiunc.sem.aquadissoluentes,quaeubirefrixit,rubescit,&cogiaiunt;huicmodicumacetistillatitiiaffunditur,utquodacriusest,infundumsecernatur:effunditurautemliquoriste,affunditurqueaquadulcisstillatitiatepida,saepius,dumnullaampliusacrimoniagustupercipiatur.Tuncexiccatur.inpulueremrubicundissimum,cuiusestdosisadgranumunum,ueldimidium;sedcertaaliquatemperationeindiget:dequanonestquodmodoscribamus,cumnimiumforsaninhis,quaedestillationenonefficiunturmoratisimus:nequeenimdesunt,quialiauia,atmaiorelabore,stibiuminsublimeefferentes,ui186HieronymiRubeiignisincalcemuertunt.Estibiooleumdestillatsaccharoadiecto,dequodiximuscumdesaccharoscribebamus.Aquamnonnulliestibiosiceliciunt:stibio,insublimeutidocuimus,uelaliomodo,uiignis,elato,tantumaquaeardentis,uttribusdigitissuperet,affundunt,balneoqueaquaetepentis,duobusdiebus,macerant.Aliistibiumcumaequasalnitriportioneincalcemredigunt,adignemdeindereuerberationis,seuuitreariarumfornacum,diebusquindecim,trituminpuluerem,sinunt:huictantumaquaeardentissuperfundunt,quantumtribusdigitiseminerepossit,moxoctodiebus,uaseoptimeclauso,circuloagipermittunt.Huiusaquaedrachma,sicumiureautuinosumatur,infra,supraquecorpus,omnibushumoribus,minimamolestia,liberat.Febribustertianis,simplicibusacnothis;assiduis,malignis,sitribusdiebus,drachmaquotidiesumatur,opportuneplurimumconducit.Accipiuntaliistibiilibram,argentiuiuisublimatiunc.2.igneuehementi,recuruacucurbita,destillabitoleumuulneribusmalignisadmodumsalubre,&ἱσχαρωτικὸνoptimumest,quodsiacriusuolueris,argentisublimatipondusaugeas:Illudtamenperpetuoanimaduertendum,uttotumuasrecuruum,cineribuscalentibus,interdestillandum,operiatur,alioquioleumseuaquagelascit,nequemanarepotest.Adfaecesaffunduntnonnulliaquamardentem,quampost24.horaseliciuntperarenam,exitprimouinum,deindeoleum,lucidum,flauum,rubruminfundomanens.Albusliquorquiprimoeducitur,adulcera,serpigines,clauos,callos,uerrucas,atquehuiusmodi,ualet:itemadfistulas,cancrum,podagricostophos,&uitiacutis.Flauusliquorquisecundolocoemanat,magnacautione,perosadhiberipotest,sedadgranumunumautduo,desperatiscasibus,insputosanguinis,spirandidifficultate,colidoloribus,paralysi,frigidisqueomnibusaffectibus:quodetiamfacit,sedmultoefficacius,oleumquodpostremorubrumfluit,cuiusususexteriustutior,interiusadmodummihisuspectusest.Uinuquodprimoexiit,colidoloribusprodest,&asthmati,&sputosanguinis.modicacopiaatqueidcumaquaardente.Ubienimargentumsublimatumingreditur,autparceadmodum,autnullaratione,nisimixtu,castigatumqueoptimeperosexhibendumest:egoautemlibentiusabstinerem.Adduntaliisalisfossitii,seugemmaepraeparati,aerisusti,cuiusqueunc.2.salisammoniaci,mercuriicrudi,singulorumunciam;quiqueliquorantealiosmanat,adsistendumsanguineeuenisfluente,&carnemulceribussupercrescentemerodendam,aliaquehuiusgenerismultaoptimusscribitur.Necdesunt,quimercuriumsublimatum,repetitaseptemautoctouicibussublimatio188HieronumiRubeine,antepurioremreddant;ipsumquestibium,tartaroacsalnitroadditis,uiignisefaecibuseximant,regulumqueuocatum,tantumsumant:queregulum,alii,aquaseparationis,inquamsalammoniacusiniectusfuerit,irrigant,sexuicibus,totidemquedesiccant,&eademtandemaquadissoluunt,quamdeindecommiscentcumaliaeiusdemgenerisaqua,inquafuerintaurifoliadissoluta;posteauitreacucurbitarecurua,optimelutoincrustata,sexies,septiesuedestillant,qualibetuice,quoddestillauit,quodqueinsublimeuasiseuolauit,adsuasiterumfaeces,affundentes.Postremadestillatione,quodinfundomanserit,eximitur,teritur,figulinoqueuasesuperprunasaccensas,ferreostylo,perpetuoagitado,acuersando,incalescit,dumrubrumcoloremconcipiat,uniuersumqueaquaeseparationisuirus,abeat:abluiturdeindediligentercalenteaquadumomnemprorsussalsedinemexuat,affusaquemoxoptimaaquaardente,sicutquatuordigitisemineat,uaseclauso,cineribuscalidis,maceraturadsexdies,terquolibetdieagitando:destillatindeaquaardens,calentisaquaebalneo,exiccataequeactritaemateriei,aquarosaceastillatitia,moscoimbuta,affunditur,idemqueseruatur,quodinaquaardentedictumest.Huiuspuluerisadtria,quatuoratqueetiamquinquegrana,utmorbi,uirium,actemperamentiratiopostulauerit,exhiberipotest,additisaquis,quaemorboconducant,&cordiconferant.Sunt,&quiinportioneeiusdemaquaeseparationis,argentumuiuum,optimepurgatum,dissoluant,&cumduabus,dequibusdiximus,aquisReguli,&auri,misceant,caeteraqueutidictumest,efficiant,uerumprudensmedicusaddetdetrahetue,utoportunummagisuidebitur,nequaquampraeteritamercurii,stibii,&aquaeseparationisnatura,humanaeaduersa.Nonnulliexlibrastibii&selibratartarialbicrudi,ubimaceratafuerintacetostillatitio,acerrimofacto,oleumeliciunt;admultacommodum,psoraepraesertim&leprae.DeSulphure.Cap.Xxiiii.Sulphuraquam&oleumpraebet;aquam,aIacoboSyluio,oleum,uulgariappellatione,dictam,passimomnesfereparant,sulphuripsumigneincendentes,locatosuperiusuaseuitreoautuitrooblinito,aderiscampaniformam,quouasecolligitursulphureusuaporcrassus,quiprimocrustamcircauasipsumgignit,moxinaquamcogitur,quaminuassubiectu,planum,&satisamplu;incuiusmedio,sulphur,uasculolocatum,uritur;destillat.Sunt&quirostrumipsiuasisuperioriaddant.Hocautemoleo,acpotiusaqua,utimuregregieaddentescumdolent,praesertimubiforamenhabent,inquoputrescunthumores,&quae190HieronymiRubeiextrinsecusaccidunt;exiccatenimhaecaquaegregie;confertetiamulceribuspulmonis,cumminuslaedereuideatur,acpotiusmagisiuuare,quamoleumChalcanthi,quodacerbinonnihilhabet.Itaquetabidis,quipulmonislaborantulcere,adguttasdecem,cumzulapiiuiolaceiunc.2.autalteriuspoculentaerei,quaepectoriamicasit,frigidiorecoelopraebetur,admirabilisuccessu;quod&pleriqueuetustiorestradiderunt,&nuperHoratiusAugenius,medicusaetatisnostraeeruditissimus,librosuo,sanequamdocto,demodopraecauendaepestilentiae,testatur,quemmihilibrum,UincentiusCarrariusRauennas,IurisconsultusTolentinatiumPraetor,donodedit.Egoquoqueutnouissimareferam,uidianno1579.menseMartioRauennaeinnobiliiuuene,quiiamcopiosadestillatione,&empyematelaborans,deploratushabebatur,ipsiusquepulmonissubstantiaenonnihilsputoreiecerat,cuiustestesadhucmultisupersunt;usuautemhuiusaquae,opeDiuina,conualuit,&nuncuiuitincolumis,&ualidaiuuentute.Pestilentiaeetiamtumcurandae,tumpraecauendaeoptimumhaecaquaremediumest,sicumiurepulli,alteriusuebonisucci,inquodecoctafuerintexiisquaecorroborant,aliqua,adunciasquatuor,guttaesexaquaehuiussumantur:adheclumbricis,colicalaborantibus,obliuiosis,resolutis,conuulsis,apoplecticis,sicumaquispropriisdetur;adstomachifrigiditatem,siguttulaeduae,cumuinocreticopraebeantur,prodest:adtophosetiamauferendos,quicircadentesnascuntur,optimefacit,praesertimcumdentesitalabant,utsiresferroageretur,periculumimmineret,necaderent.Itaquehocoleocumaquarosaceatemperatooptimeexpurgantur,gossipioinsumitatespecillitangentes.Pleriqueoleumsulphurisitaeliciunt,accipientesurinepuerorumlib.16.anteadespumatae,calcisuiuaerecentislib.3.simulferueantadtertias;moxperfiltrumexcolentur;tumaddentessulphurisuiui,optimeinpulueremredactilibram,simulferueant,dummedietasabsumatur,inuaseuitreo,autuitrooblinito,indeperfiltrumpercolatur,posteauaseuitreo,pileoquerostratoimpositodestillatliquor,primoperspicuus,deindeoleumaureocolore,quoadneruoscontractos,adcancrum,malignaque&antiquaulcera,&adfrigidosaffecto,exteriusututur.Aliissicparaturhocoleum,utGabrielFalloppiusMutinensis,medicusetatisnostre,iureacmeritoceleberrimus,docet;nonquidemeolibro,quemdearcanisremediis,Italicalingua,illifalsoadscriptum,&typisUenetisexcusum,legimus,indignumeoclarissimouiro;HieronymiRubeisedintabulacauteriorum,quaminauditorumsuorum,equibuseramegounus,gratiam,ipsemetimprimendacu192rauit.Sulphurignemnonexpertum,cumurinapuerioctodiebusinfimoequinocalidomacerato:habeasdeindecatinummagnumhuiusfigureualdecauuminquohocmodocolloceturcucurbitalutoincrustata,quesulphurcontinet,priustameninstratofundocatini,cinerecalidissimo,&prunaeaddantur,dumtotahumiditasegressasit,quodeademrationecognoscitur,quainoleouitriolidicemus;addaturdeinderecipiensuas,&rimaestipenturglutineexfarina&candidooui,linteocircumducto.Posteacarbonesflagrantissimiassidue,acassiduesupracineremillumcalidumaggregentur,donecspiritusatqueoleumegrediantur,quodcolligendumest:utoleumchalchanti,&similisestusus.Suntetiamquiuitellaouiassa,&resinamteribinthinamaequisportionibuscumsulphuremiscent,oleumqueinde,ignecinerumpaulatimaucto,eliciunt,malignisulceribus,dolorificis,acuirulentisadmodumconducens.QuiueroadlibrumTrotulaeadscribuntaquam,esulphuris&image6salisusti,cuiusquelib.2.tartarialbi,&carbonumligniauellanarumsingul.unc.4.salispetraeunc.3.&aqueardentislib.quatuor,huicqueaquaesepiusdestillatae,incredibilestribuuntuires,ii,meoiudicio,falluntur;nequeenimomnesmorbosdepellere,calidospraesertim,poterit,cumcalidissimasit;nequetueriiecurcalidius,imonectemperatum,acpotiusuehementernocere,tametsiaurum,utipsiaiunt,ineasitdissolutum;nimisenimardens,nimisnaturaeaduersaest.Melioresteorummethodus,quisulphuraquaardenteimbuunt,moxincendunt,utportioomnisaqueaabsumatur,reliquumdeinde,iamexiccatum,destillantutioleumphilosophorum.Quodueroesulphure,oleotartariadduplumsuiponderis,repetitisexiccationibus,imbibito,&locohumidoposito,fitoleum,fistulisappellatis,cancris,huiusmodiqueulceribusoptimum,praetermitto;quodadnostruminstitutumminimefaciat;quemadmodum&cumsulphurinaquaardenteferuet,dumenatetlentorquidam,oleumuocatum,quemconchaexcipiiubent,aliquotiesmutataaqua,dumsatisoleicollectumsit,quodemersumcorporibusargentumuiuum;quodinillitionibusprolueUenerea,&huiusmodimorbiscontingerequandoquesolet;eliciforasputant,sistatimabalneoquisinungatur.194HieronymiRubeiExAtramentosutorio,quodGraeciχαλ¬κανθον.ItaliUitriolumdicunt,oleumconficiturpariferemodo:Romanummitiusest,Germanicumacrius.Inollaexuriturignefornacum,uelintercarbones,dumomnisexierithumiditas,&colorerubroeuadat:indeubirefrixit,inmortariooptimetunditur,moxqueincucurbita,uelpomouitreo,seuleutoappellato,lutosapientumincrustato,inreuerberatoriafornace,sicutcollumdeorsumparumuergat,ponitur:adhibeturignisprimolentus,uelexcarbonibusuelexlignissiccissimis,primumtenuioribus,moxsolidioribus,crassioribusque,dumomnissicceturhumiditas,siquafuerit,autnisianteafortefueritsiccata;cuiusilludfueritsignum,sidetersum,siccatumquegladiolumoricucurbitaeappones;namsiadhucquidquamfuerithumiditatis,reddeturgladiolisuperficieshumida;sinuerosiccapermaneat,nihilhumiditatisinerit.Tuncapponaturuasrecipiens,satismagnum,neuisuaporum,quaeuehemensessesolet,illudfrangat,optimequestipatisrimis,ignisaugeatur,utfumusacspiritusexchalcanthoinrecipiensuastransmittantur:Cumqueegredihalituscoeperit,statimestrecipiensuas,linteo,aquafrigidissimamadente,contegendum,&cumsiccatumfuerit,repetendum,donecegredispiritusdefierit.Potestetiamlinteihuiusmadentisususomitti,simetussit,neforteobtenuitatemuasrecipiensfrangatur:Quanobremquioleumhocconficiunt,furnumexiguntlocohumido,&subdiuo,utambiensaer,illud,absquefractionispericulo,agat,quodlinteumfaceret,halitusquedensetaccolligat.Ubinullusampliushalitus,seuspiritusegredietur,quodaliquibusbiduocontingit,subtrahendusignis,dimittendaqueutfrigescant,omnia;summaquediligentiadifiungendauasa,&colligendumoleum:quoincidunturabscessus,&quaeuisdurissimacaro.Ususest,utconficiamusgladiolumexlignoolee,utdocetlocomemoratoFalloppius,&cumillo,tactouixoleo,secando,perforandoquereliquaopportunaagamus.Inpestilentia,pestilentibusquefebribus,ephemeraexcepta,egregiumcerteremediumhabetur,atqueubiopusestcorpora,phlegmate,malisquerefertasuccis,μακοσχυμαappellant,amorbistueri,idquecumpurgatapriusfuerint,sicutuixquidquampossitefficaciusrepeririacualentius.Sedliquoreindiget,quocummisceatur,quiqueeiusacrimoniamacuehementiamcorrigat:canicularibusdiebuseoabstinendum,nisiingensurgeatnecessitas;stomachumroborat,appetentiamexcitat,infarctusexpedit,putrediniresistit,&renumaffectibsprodest,quiexstipationeortumducant.Puerisdue,196HieronymiRubeitresueguttaecumaquaacetosaepraebericonsueueruntgrandioribusnatu,adquinque,&sexguttasexhibent.Suntquiinaetateconsistentiaeadunciamascendunt,cumunc.1.&sem.sirupiexacorecitri,&unciisquatuoriurispulli,inquoopportunaemorbisherbaeefferbuerint:habendatamenubiquetemperamentiratio;namhumidioribus,saepius,acmaioricopia;siccioribusparciusexhibendum;atqueegouixunquamdrachmamsuperarem.Hisquiseseamorboreficiunt,mirificeconuenit,caloremqueinstaurat.Pleriqueoctohorisoleumhocextrahunt,infurnosuperiuscontecto,quibusdamforaminibusadlaterafactis,utexpirarepossit;ibiretortamcucurbitam,lutodiligentermunitam,ponunt,ignemqueleuemprimigradussuccendunt,postaliquodtemporisspacium,utihoratertiaaugentadsecundumgradum;tursustemporemedio,adtertiumgradumascendendum,utprunaecucurbitamattingant,adeiusquepartemmediamascendant.Horaseptima,adquartumignisreuerberatoriigradumueniendumest,utprunaesuperiuscucurbitam,&adlateratotamcircumdent:hicautemignisadhibenduserit,dumuasrecipiens,nonampliussitcoloribuseiusmateriae,infectum.Suntquioleumhocaquaardentesaepiusperfundant,&aquamabstrahant,utefficiaturminusacre,acmagistenue;Sedutdetenuitateuerumputo,itadeacredine,contraaccidere,obigniscaliditatem,actenuitatemipsius,crediderim.Pleriqueadchalcanthiiamignerubentislibram,aquaeuitaeoptimelibrasquatuoraddunt,&pertresdiesbalneotepentemacerant;ignemoxcinerummolli,aquameliciunt;deindeauctiore,oleum.quodquinque,autsexhorarumspatio,nisierraueris,prodibit;adchalcanthumnonnullimeladdunt,&aquamdetrahunt,sinuosis,malignisqueulceribus,sirecteadhibeatur,maximecommodam.Balsamum.Cap.Xxui.Multidebalsamoconficiendo,Marthiolusquepraesertim,acFumanellustractarut,multaqueacpeneinnumerabiliainmanuscriptislegutur,sedhocegopotissimumprobareconsueui,quodrecipitmyrrhae,alomenshepaticae,nardiindicae,thurisalbi,lachrymesanguinisdraconis,croci,mumiae,opopanacis,bdellii,carpobalsami,ammoniaci,sarcocollae,mastiches,styraciscalamitipinguis,gummiarabici,singulorumdrachmasduas.Ladani,castorei,cuiusquedrachmasduas&semis:moschidrach.semis.resinaeterebinthinaeadpondusomnium:destilletoleum,utarspostulat:estautemdescriptiohaecPetriAponensis,medicisuatempestateclarissimi,capitedecordisaffectibus:HieronymiRubii.hocunodif198ferens,quodcumipseponatgummistyracisliquidi,noscalamitumapposuerimus;earatione,quod&difficilehocaeuofortassesincerumliquiduminuenias,&iamscriptafueritmyrrha,cuiuspinguitudorecentis,styraxliquidusest;&fortassecumAponensis,gummistyracisdicat,uoluitcalamitumintelligere,cuiuslachrymeeauisest,utnequaquamnoshicillaminseruissepoeniteredebeat.AppellatautemliquoremhuncAponensis,medicamentumomniummedicametorumincelericordisroboratione,ipsiusqueuiriumrestitutione;quosicadaueraperungantur,nequaquamputrescereait.Cumuerohocremedio,extenuatacorporarestituereacroborareconsiliumfuerit,temperandumeritaquarosacea,eoinungens,aceruicisinitioadrenes.Febriumrigorespellit,sianteaccessionem;eotepente,ungaturspina;parirationeinsyncopeadhibetur,eiusqueparumsublingua,inauribus,naribusquesiresurgeat.Inuteristrangulatu,epilepsia,&huiusmodialiismorborumgeneribuscumuinoodoratoprebetur:melancholicisquoque,&iis,quiabsquecausatristantur,languidisquesuntuiribus,&bellodebilitati,aclassitudinelaborant,maximeprodesseauctorestAponensis.Caeterumcumaliipauciora,aliipluraapponant,autdetrahant,infinitapropehorumliquorumdiuersitasortaest;namaliquiuehementerlaudant,quodhabetresinaeterebinthinelibram,thuris,mastiches,myrthae,cuiusqueunc.sem.ladani,nucismoschate,caryophyllorum,galangae,zedoariae,carpesii,sing.unc.semis.foliorumdaphnoidispugillum,succiebuli,&cucumerisagrestis,cuiusqueunc.tres:redigunturinpuluerem,quaeredigiaptasunt,omnibusdeindemixtis,destillationeexcipituraqua,apum,uesparum,canumrabidorum,&reptiliumuenenosorumictibus,siinungantur,plurimumconducens;magnaautemutilitateHydropicorumuentresinungitradunt.Aliiaccipiunt,resinaeterebinthinaelib.duas,oleilauriniunc.tres,cinamomi,spicae,euiusqueunc.2.caryophyllosquinquaginta,foliiunc.duas.Euphorbii,baccarumlauri,gummihederae,singulorumunc.semis.chalbani,castorei,cyperi,cuiusqueunc.sex,tegularumbiscoctarum,&recenterafornaceextractarum,statimqueinoleocommuniextinctarum,indeintenuissimumpulueremredactarum,lib.sem.ponaturhictegularumpuluisinfundocucurbitae,reliquamisceantur,&superponanturillipulueri,appositoquerostratopileo,acrimisaccuratestipatis,igneleuiadhibito,primoexibitaqua,quamseorsumseruaredebemus;auctomoxigne,habebituroleum,quodbalsamiuiresaequarecreditur;calidumenim&siccumest&mirificepenetrat,frigidisqueomnibusmorbis,neruorum200HieronymiRubeipraesertim,apprimeconducens;namlinguaeparalysim,&oris,acuirge,adhecepilepsiam,membrorumtremoremfrigidaortumcausa,doloremdorsi,renum,artuumquepotum&illitum,iplurimumiuuarescribunt;aduersusmorsumscorpionum,setpentum,canisrabidi;&uenenatorum,quaeuiruseiaculantur,utiliteradhibetur:eademrationesiquishyoscyamum,opium,cicutam,&uenenahuiusmodisumpserit,hocoleum;uinotepido,haustum,&illitumconducer;uocemamissamrestituit,strumis,&carniinulceribussupercrescentiresistit;memoriamauget,occipiteopportuneinuncto;adsurditatemfacit;aduteridoloresacdentium,quosfrigiditas,autflatuscrassiorespepererint.Quaeprimolocomanauitaqua,meliorcenseturpotu,sedsolanoexhibendaest,quemadmodumnequeoleum,sedcumaliquoliquore,morbis,quorumquaerimuscurationem,proprio.ArnaldusUillanouanus,suatempestate,medicorumfacileprinceps,eademfererationebalsamumsuum,arteparat;nontamenapponitlateresantiquos,nonspicam,nonfolium,noneusorbium,nequechalbanum,castoreum,autcyperum,sedhorumlocoponiteuphragiam,ladanum,thus,&mastichem;easdemqueilliuirestribuit,illitaqueterfronte,cohiberelachrymasscribit.Suntquiaquamardentem,uinumueodoratumaddant,&chelidonium,semenhypericonis;rubiam,lumbricosterrestres,tormentillam,dictamnumalbum,gummielemi,sarcocollam,saluiam,nucleospineos,benzuinum;succumchamepithyos,herbaeparalysis,coccuminfectorium,&pleraquealia,quaefacileprudensmedicusconficerenouerit,morbocurandoopportuna;quamobremnonest,utinrenoninecessaria,uerbaconterampraesertimcumloannesdeUigo,atqueitemalii,multaacmagnadehisscripserint.Haecauteminuentasuntomnia,&excogitata,postquamuerusbalsamiliquor,authaberiomninodesiit,autsaltemparcissimehabetur;illiusenimuicesimplerehacrationeconatisunt,necirritoquidem,measententia,euentu;namliquoreshi,strenuecalefaciunt,siccant,attenuant,aperiunt,digerunt,putrediniquemaximeresistunt,&olea,uulneribus,etiamcapitisuelfractoeranio,malisqueulceribus,&punctionibusneruorumegregieconducunt,eademquerationeocciduntuermesacserpentes:Quamobremaliquoexhisstillatitiisliquoribus,suppleremegopotiusuicesopobalsami,quam,quodpleriquefaciunt,oleoenucemyristica,autmyrrhaestacte;namhaec,nonscribuntureamhabere,totasubstantia,uimaduersusuenena,quamhabebatopobalsamum,quamqueTheriacapostulat,&quamstillatitiihi,dequib.dicimus,liquores,sirecteparentur,habent:atquehuius202HieronymiRubeietiamsententie,Syluium,medicumingenio,&eruditioneclarissimum,fuissereperio,dumdeoleophilosophorumMesuescribit,putatquehuiusmodioleumlocoueriopobalsami,Theriacae,Mithridato,diacurcume,aureeAlexandrinae,miscendum.Quiuerointheriaca&caeterisantidotisuiceopobalsami,oleomyrrhae,utuntur,iisicilludconficiunt.Myrrhamoptimetusam,inmassamcumsuccorosarumcogunt,&lococalido,duobusdiebus,totidemquenoctibus,macerant;indeuaseuitreo,stipatisdiligenterrimis,sabulooptimecircundato,destillant,ignesatisualido;exitprimoaqua,coloreflauo,odoremyrrhae,&ubiinteriorsiccarihumiditasincipit,minuiturignis,netetroodoreinficiatur:ubirefrixerintuasa,iterumtepentisaquaebalneodestillatur,&oleumelicitur,quoadulceracolliuesicae,derugandamquefaciemutuntur.Aquaintenebrislucens.Cap.Xxuii.Cicendulas,seunitedulasdoctisisimiquidamuiriputantpraestareaquamposse,quaeintenebrisluceat;cumenimhaecanimalia,muscaemagnitudine,aestiuisnoctibusuolantes,micareacsplendereuiderint,facileexhisliquorempossefiericollegerunt,quiintenebrisfulgeat.SicautemDiDestillat.SectioIi.203faciunt.Eorumcaudamacorporerecisamporphyritelapideconterunt,&diebusquindecim,uelplusculis,subfimo,uaseuitreo,condunt;fueritquepraestantiusnelateracontingant,sedpendeant:elapsisautemdiebus,fimo,uelcalentisaquaebalneouaseimposito;&comodato;paulatimluculentum&stillatitiumliquoremsubiectouaserecipiunt,acperlucidocrystallinoorbiincludunt;sicconclauismedioaquapendeatlucida:aereenim,quicircaillamest,abipsaillustrato,literaemaiusculaenoctupoteruntconspici,quandoCardanus,quilibrodesubtilitate9.hisuideturassentiri,scribat,seintenebrishacuiuentenitedulaapposita,literasnonnunquam.uelutcandelaardente,adiutum,legisse.Idemfieriposseasseruntesquammispiscium,utirecentisTinchiae,&uulgoHarengi,dicti,quaenoctusplendent,quemadmodum&spondili,&pleraqueostracodermorumgenera,uelsupereainsidentemusco.Sedmirorgrauissimosiduirosscripsisse,cumsatispateat,putrefactionem,quampraemittendamdestillationiiubent,eamlucis,acpartium,superficieipraesertim,proportionemauferre,undemanaresplendorqueat,quaequeaptasintlucemrecipere,acreflectere.Seddixeritquispiam,nonneputridiquercuumcaudicesnoctulucent?imomagislucent,quamcumputridinonsunt?Idquidem,204HieronymiRubeifateor,uerumest,seddumputrescunt,nonsplendent,tuncenimhumorecircumfusi,lucemamittunt,acpotius,utaliisuidetur,nonaccipiunt,atubiadcertumterminumputrefactioperuenit,&caloradsuperficiemegressus,ibipartesincenderit,tunc;utidoctissimeAlbertusMagnusinsecundumdeanimaauctorest;perspicuumignis,aliquidretinensluminis,eisadhaeret,&perilludmicant;idautemestobpartesigneas,quashabentinsuperficie.Quodautemquercubusexputrefactioneaccidit,idmultisaliis,nonquod;utSosigenesAlexandripraeceptor,tertiouoluminedeuisu,asserit;haecquadantenusnaturamaetheris,&quintielementiparticipent,sedabipsoortunaturalitercontingit,cumexpartibusignitiscomponantur;quaepartes,excessucaliditatisurentis,obmixtionem,amisso,quaeestillarumtenuitas,lucemretinent:atquehincest,quodfelium,&luperum,acaelurorumoculi,noctulucent,&quidamgalli,&cicadae,&aliquotetiamgallinaceaoua;aiuntqueinsaltuGermaniaeHerciniorepeririuolucrem,cuiusluceantpennae,igniummodo,earumquesplendoreuiatores,perimmensasillassolitudines,itinerumdubioseuentusmoderentur:adhaecaccedit,postulariinhacluce,partiumspissitudinem;namea,quedenaturalucisessecompertumest,ubisuntrara,nequaquamlucent;utineccoelum,nisiubiinstellamdensatur;necignis,nisiubiinmateriainferiori,crassiore,flammamconcipit:hincqueest,quodaqua,tametsiminussit,quamaer,perspicua,cumtamenspissiorsit,plushabeatluminis,ipsumqueualidiusretineat:exhisitaqueconstarepoterit,quodsinitedulas,&huiusmodireliquaquaelucent,destillationeeliciemus,uelhacrationelucerenonpoterunt,quodspissitudotollitur,&rarioraefficientur;atqueliceathaecpriusnonputrescant,quamdestillentur,elicitamenindeliquorem,quiintenebrisluceat,posse,nequaquamputauerim,cumnequeliquoremullum,siuenatura,siueartegenitum,huiusmodiesse,hactenuslegerim.Suntquiadpartemnitedularumlucentem,argentumuiuumaddant,&ubiinfimosimulputruerint,destillent;quihauddissimilirationefalluntur,preterquamquodinaquamdestillariargentumuiuumhocpactononpoterit.Cogorigitursplendidohocliquore,extremamhancsecundaehuiusSectionispartempriuare:quaetamennesitomninolucisexpers,modumapponam,quopleriqueignemperpetuumseruariaiunt:capitautemaequaspartescalcisuiuae,sulphurisignemnonexperti,&ammoniaci;haeccumoleomiscentur,&uiignis,stillatitiusemanatliquor,quolampademardereperpetuo,sicrederefas206HieronymiRubiiest,asserunt.Quemadmoduminplerisqueuetustissimissepulchrisrepertumest,lucernasfictilesultramilleannosardere;tametsiubisepulchrumaeringressusest,repenteextinctaefuerunt;eiusqueignismateria,fortassenonomninoabhacdissimilisfuit.HieronymiRubeiRauenn.DeDestillatione,Sectiotertia.Paterequidemexhis,quaehactenusanobisscriptasunt,puto,quid,quantumqueutilitatisafferantadremmedicam,liquoresstillatitii,atqueadeoipsaDestillatio:facturumtamenmeoperepreciumcensui,sipraetereaquaeexsuprascriptiscognoscipossunt,Galenum,Aetium,Auicennam,Mesuemimitatus,nonnullaadscriberem,aclarissimismedicinaescriptoribusinuenta,&longaexperientiacomprobata;praesertim,quodindexquidamfuerint,iis,quiorganastillatitiainpromptuhabent,eorum,quaepossinthuiusmodiarteconfici.Illaautemsehabentinhuncmodum.DeDistillat.SectioIii.207Adcapitisdoloremexfrigiditategenitumatqueitemantiquum.IoannesHerculanusmedicus,centumiam&quadragintaannis,inFerrariensiGymnasioceleberrimus,cuiusadhucoperacumlaudeuiuunt,ubisolaintemperiesest,nihilmeliusaquaardenteputat.Quodsiadfueritmateria,purgatocorpore,proderitaquaefloribusdictamnialbi,naribusinfusa,atqueitemuerbasci,frontiimposita;Hocetiamoleumiuuabit;quodhabetresinaeterebinthinaelibram,mastiches,cinamomi,nucismyristicae,cuiusquedrachmam;caryophyllorum,galangae,zedoariae,ladani,singulorumsescunciam,succiebuli,succicucumerissyluestris,cuiusqueunciam:teranturquaeterendasunt,&destilletoleumiuxtaartemuitreisorganis,quoparsdolensinungi,&foueripotest.Capitismorbosfrigiditateobortoshaecomniapropellunt.AdCapitisdoloresacalidacausaexortos.Aquaeplantaginis,rosarum,lactucae,solani,sedi,adhibitaeueletiampannilineiipsismadentes:uidendumtamennehumoresintrorepellanturadcerebrum.208HieronymiRubeidumcaput.Aquaesampsuciunc.3.simixtisgr.5.moschi,tepidaenaribusmaneincaputtrahantur,oreaquapleno,plurimumconducet:asseritquepraestantissimusmedicusBartholomaeusMotagnana,meliusseremedium,autcelerius,autefficacius,cerebro,acneruisroborandisnunquaminuenisse:caputetiampurgat,&doloricapitisamateriamelancholicaconfertaquaebetaeradicibus,sieiusunc.3.cumduabusunc.sampsucinae,&modicosaccharialbi,uesperiantecoenam,perutramquenarem,purgatocorpore,atquerepletooreaqua,quatuor,uelquinqueuicibustrahantur.AdSonnumconciliandum.Suntquiefloribuscroci,demptisstaminibus,aquameliciant;eiusquepraebentaduncias4.horasomni.Aliiexopioreceti,nudisquealliicapitibusidemfaciunt,detractanqueaquam,aliispermiscent,acdormituropraebent,quantumcapitnucistesta.Idemefficietaquaemandragora,calentisaquebalneoelicita,nequipotatnidoreoffendatur.AntoniusGuaineriusTicinensis,clarissimusmedicus,sicaquamparat;accipit.n.musciarborei,florumnymphee,papauerisalbi,&nigri,lactucarum,cuiuslibetquantummanucapipotest:corticummandragorae,sem.lactucae,papauerisnigri,singulorumunciamsem.loliiunc.2.sem.Papauerisalbiunc.3.seminumquatuorfrigidorumunc.2.8.cinamomi,nucismyristicae,gingiberis,caryophyllorumunc.S.lignialoes,macis,cuiusquedrachm.2.myrrhae,thuris,singul.drachm.2.S.crocidrachm.3.opiidrachm.1.5.aquaexomnibuseliciatur,cuiusususfueritadimidiauncia,adunciam,utiuiresacuigiliaeaegrotantistulerint;estquesaporenoningrato.Aliaetiamrationepararipotest,siacceperimuslolii,sem.hyoscyami,sem.portulacae,cuiusquelib.s.mandragoraeunc.3.Sopapauerisnigri,semin.grassulaemaioris,semin.cicutae,sem.papauerisrubri,semin.halicacabi,singulorumunc.3.unumquodqueseorsuminpollinemredigatur,indeincucurbita,diebusquinque,autsexmacerentur,posteaaddesuccigrassulaemaioris,succifoliorum,seuradicumhyoscyami,succifoliorumpapauerisrubrilib.s.opii,unciam:omniasimulmisce,&destilletaqua,cuiusest,utsuperioris,usus.Pariferemodo,aliiaccipiunt,opii,semin.hyosciamiutriusquedrachm.s.nucismyristicae,galliaemoschatae,agallochi,singulorum,scrupulum:succicoriandriuirentis,unc.4.simulomniaquindecimdiebusmacerentur,posteaaddantur,nucismetellae,drach.slactuceper210HieronymiRubeidiemacnoctemuinoalbogenerosoinfusae,quantummanutercapipotest,corticummandragoraerecentis,sem.lactucae,cuiusquescrup.S.uitreisorganisaquaeliciatur.Aliud:nucismetelledrach.sem.papauerisdrach.s.hyoscyamialbitantundem,opiigr.1.saccharioptimidrach.4.sem.lactucae,papauerisnigri,cuiusquedrachm.2.sem.Ioliidrach.s.fiataqua.Parceillautendum,necnisimediciconsilio;aliicrocum,&spicamadduntadtriagrana;potestquererumquantitasproportioneaugeri;Sunt&quiuinogenerosoomniainfundant,moxdestillent.Acetoautemebibito,uisomniseuanescitsomniferimedicamenti,cuiusdrachmadimidia,autadsummum,integra,sexhorissomnumconciliaredicit;quanquamnonesttemperamentiacaetatisnegligendaratio.Aliud.Succifabariae,seufabeinuerse,lolii,solani,singul.unc.6.sem.hyoscyami,sem.fabarie,sem.endiuiae,lactucae,uiolarum,rosarum,cuiusqueunc.s.opiiThebaicidrachm.2.8.quaeteripossuntterantur,infundanturqueinunc.8.aquaeardentis,moxtepentisaquaebalneopluribusuicibusliquordestillet,cuiusexhibentaddrachmasduas.Nequeueromirumesttotinuentafuisse,atqueitemmultaalia,adsomnumconciliandum,quandouigilianonminusuirtutemexoluat,quamsensibileseuacuationes,utinosdocetGalenusprimoinPorrhet.comment.8.DeDestillat.SectioIii.211Aquamespica&lauendula,bibitam,laudatMatthiol.AdComitiales.BartholomaeusMontagnana,centumiam&quadragintaannis,magninominismedicus,quemPatauiicommorantemReges,&uiriPrincipesnonmodoItali,sedexteri,demorbisdifficillimisconsulebant,aquammaximeprobatePaeoniaeradicibusatqueitemradicibusgraminisadunciastrescumsaccharomaneperpluresdiessumptam.Craniietiamhumanioleumperretortam,igneprimummediocri,moxuehementiextractum,plurimismaximeprobatur;elimanturautemprimotria,autquatuorossacranii,autconterunturferreopistillo,cumdifficileadmodumterantur,&inrecuruacucurbitaponuntur,sexquediebusfimoequino,autbaliseocalentisaqueobruuntur.Oleumpostaquamexit,colorequidemaureo,sedtetroodore,quoddoloribusetiamuentris,colipraesertim,maximelaudatur.Suntquisalemefecibusaquadissolutisconficiunt.Aquaeitemestercorehumano,necnon&efoliisacfloribushypericipotataeiuuant;ecerasiisquoquepraesertumadexcitandosquicorruerint.HieronymiRubeiAliicapiuntfoliorum,&florumsaluieminorisli212bram,rutaeunciam,florumlauendulaeunc.2.nucismyristicae,caryophyllorum,zingiberis,cinamomi,cuiusqueunciam;spicaenardi,castorei,singulorumdrachmam:granorumparadisi,quaemeleghettaspleriqueuocant,oleilaurinicuiusqueunciam,corticummalorumcitriorumdrach.3.contundanturoptimeomnia,uinoquealbogenerosomacerenturaliquotdiebus,cucurbitaaccurateclausa,indeignelentostillatitiusliquorexcipiatur.Pleriquepulloshirundinumcircitersexaginta,unacumcastoreiunc.2.granorumpaeoniaeunc.s.inaquaardentislibra,dieb.quindecimmacerant,occlusaoptimecucurbita,deindeadduntliquorisprimiechalcanthoeducti,&acetialbiacerrimi,cuiusquelibram;demumquindecimdiebusmacerantomnia,moxignecinerummoderatodestillant,dumliquorperspicuusmanauerit,cuiusmaneacuespericochlearexhibentdumtotumsumatur;quodsicastoreiodor,acsaporingratussit,granaduodecimmoschiadiungunt,&totidemcaphure,&saccharicandilib.s.Guainerius,hirundinumpartes6.castoreipartemunamsimulcumacetooptimomiscetdiligeter,adcataplasmatisformam,indeaquamelicit,cuiuscochlearmanesumptumplurimumprodesseaffirmat.ThomasErastusquartapartedisputationumsuaruminParacelsum,aquasduasdescribit,multorumusucomprobatas,efficacesquecompertas;alteramipsehonestissimaecuidammatronae(quae&antealaborauerat,&quodieadeamuocatusfuit,tresparoxysmosperpessafuerat)antemultosannoscomposuit;quausospostmodumfuisse,multos,nonabsqueeuidentifructuscribit:alteraminusuhabuitIoannesLangiusIllustriss.Palat.Principummedicusclarissimus,&experientiacelebris.Ususearumest,utinparoxysmodiductoore,cochlearplenuminfundatur,fauces,tempora,&nareseaconfricentur.Deinde,utquotemporeinsultustimetur,siuedumpostbreuiainteruallaaccessionesrepetunt,uesperi,&manetantundemaegrotoofferatur,unacumduobustrochiscis,quorummentiofiet;Simandereaegrotusnequeat,inaquadissolutiexhibentur.Postremouttemporepraeseruationissingulisseptimanis.cumlunauelquadrata,uelplena,uelnouaefficitur,cochlearunumsumatur,cumduobustrochiscismane,&uesperi,&morboremittente,manetantum;deincepsmetuplenesublato,bisinMense,plenilunii&nouiluniitemporibusaccepissesufficit.PriorigiturErastiaquasichabet.Florumliliiconualliumlib.I.S.Florumpaeoniae,lauendulae,Betonicae,cuiusquelibram.FlorumTiliae,Uerbasciodoratisingul.unc.2.s.radicisaristolochiaelongaeunc.i.s.uisciquercinidrach.i4.uiscicorylorumdrach.3.cubebarum,214HieronymiRubeiunciam.Piperisnigri,castoreiPontici,cuiusqueunc.s.incidanturincidenda,misceantur,infundanturinuiniuelmaluatici,uelalteriusgenerosissimimensurisduabusgermanis,pertreshebdomadas,maneantquelococalido,uelSoliexposito,&quotidieagitentur,demumbalneoMariaedestillentur.Quoniamautemherbae,&floresomnesunotemporenoncolliguntur,infundendasuntinuino,quaeprimoapparent,acposttreshebdomadasexprimenda,&destillanda;quodeffluxerit,cumexpressopriusuinomiscendum,donechaberiomnesqueant.Possuntetiamsiccaeaccipiomnes,modoinumbrasintsiccatae,preterfloresliliiconuallium.Trochiscorumautdescriptiocapit,Cinamomidrachmam.rad.paeoniae,semin.eiusdemcuiusquescrup.2.Zingiberis,Cubebarum,Caryophyllorum,macis,sing.scrupulum;specierumcordialium,spec.arom.caryophyl.cuiusquescrup.S.spec.Diambrae,Diamoschisin.gr.5.nucismyristicaeconditaedrachmam;sem.citriexcorticat;scrup.2.saccharialbissimiunc.8.inaquasuprascriptadissoluti:exhisfiantiuxtaartemtrochisci,instareorumquaemanusChristiuocantur.Proditioribusinaurari,&oleostillatitiouelanisorum,uelmacis,uelaliosimiliaspergipoterunt,cumfunduntsupralapidem.Alteralangiisicparatur.Florumliliiconualliummanip.8.superfundaturmensurauiniCretici,autmoscatelli,autaliasgenerosi,ineoqueperdiesquinqueinfusimaneant,moxuitreisorganistepentisaquaebalneodestillet.MoxaccipeCinamomidrach.6.nucismyristicaedrach.4.piperislongi,drach.2.florumlauendulaeunciam;Florumrorismarini,stoechadis,cuiusqueunc.s.cubebarudrach.2.uisciquercini,radpaeoniae,rad.Dictamninostratiscuiusqueunc.s.omniacrassiculecontrita,rursusinsuperioreuinoperdiesoctomacerentur,locoaprico,postmodumdestillentur,utisupra.Trochiscorumhaecformaest,sem.paeoniaeexcort.unc.s.margaritpraeparat.drach.s.macisscrupulum,foliasexauri,saccharialbissimiinunc.5.aqueiamdictaesoluti,&decoctiadperfecti,unc.9.fianttrochisci.HancautemcompositionemLangiustantostudioabscondit,ut,ipsouiuo,communicatamscribantnemini.CeterumuthaeciucundioritaquaeErastiest,mihilongeefficacioruidetur.Haecautemmedicamenta,ubiaquauitae,&huiusmodicalidioraingrediuntur,ineaepilepsiapotissimumadhiberidebentquaautpituita,autmelancholianaturaliseffecerit,minusauteminea,quaependetasanguine,dequaGalenusin4.derationeuict.inmorb.ac23.scribit:quaequeabexustishumoribusefficitur;quamHippocrates3.Aph.29.iuuenibusaccidereaffirmat,mirorqueGalenumeolocomirari,quomodoHippocratesEpilepsiamiuuenibusadscripserit,cumalibi216HieronymiRubeinonmodopuerisplurimumaccidere,sedindeetiampuerilemmorbumappellatumfuisse,&ueroaetatismutationesanaridixerit.Fitergo,inquitGalenus,epilepsiainquibusdaminuuenibus,quibusanteapuerisnonacciderat,propteripsorumuitiosam,&inordinatamuictusrationem,&peccata,incibo,&potu,&aliisactibusadmissa.Uerumnecsicquidemmultaehacaetateepilepsiae;Aliiquehisnonminusquidammorbifieripossunteademratione.UerumhancmihiremexplicatiustradidisseuideturPetrusAponensiscumdestomachicruditatescribens,ait,eamessecalorisuehementiaminquibusdamiuuenib.utcibostenues,&coctufaciles,noncoquant,sedadurant,quodideminhumoribusfaciunt,&eosquasiuenenumuertunt,indesublime,halitusadcerebrumtolluntur,cerebrumquelaesum,contrahitsese,uiresquesuascolligit,utexpellatquodnocet,quaetiamratione,initiosomnirepentinaquadamcorporisconcussionenonunquamiactamur;namdumspiritusadcerebriuentrescogitur,&unaillabiturfumusacris,&biliosus;qualemperdiemlaborib.&curisuerisimileestcolligi;cerebrumirritans,uisinsurgitexpultrix,&cumualidoconatuextruderenititur,quemconatumtotiuscorporisiactatio&concussioplerunqueconsequitur;quodsihumorhuiusmodiincaputrepatautibidemgignaturaffluentior,nonepilepsiamDeDestillat.SectioIii.217solum,sed&apoplexiamgignet,uti6.Aphor.55.57.Hippocrates,&Galenusasserunt;caloreenim&laboribusaetatisillius,facileinquibusdamhumoresuruntur,sicutmalignumquidpiamacquirant:tametsicontraFerneliussenserit,dumputat,nescioquarationeductus,nequeasanguine,nequeamelancholiaapoplexiamgigni;cumtamenoppositumsepeexperientiatestetur,&dictetratio.Adphrenesim.Aquaboraginis,&buglossecapitiadmota.Itemefloribusnympheae;aquaetiamrosacea,initiomorbi;nequeenimualdeestadstringens;licetsecusquidamnonincelebris,medicusnuperscribat;quodsupramemorauimus:quoniamautemnonunusinphrenitidecelebrilocusafficitur,utdocetGalenus1.Prorheticorum27.ideolocum.diligensmedicusanimaduertet.AdMelancholiam.Accipiunturzedoariae,doronicorum,corticumcitri,macis,nucismyristicae,cuiusquedrach.2.coral.rub.succini,limaturaeeborissingul.scrup.2.behenalbi&rubri,caryophyllorum,zingiberis,piperislongi,spicae,folii,croci,heil,cuiusquedrachmam.Trochischorumdiarhodonis,agallochisingulorumdrach.5.cinamomi,galagaezurumbet,cuiusquedrach.i.s.fol.HieronymiRubeiauri,&argenticon218tus.cuiusqueaureum,margaritarumsplendidarumdrachm.3.fragmentorumsaphyri,hyacinthi,smaragdi,singulor.drachm.S.moschidrach.s.Ambraedrach.2.myrobol.emplic.unc.5.rosarumuncia.Haecomniaoptimouinomacerataoctohorarumspatio,destillationeexcipiuntur.Sauonarolahuiusdescriptionisauctor,hancaquammaximeprobat,iisquiabsquecausamanifestatristantur,quicapitetremunt,autcorde;quibussolitudoexpetitur,uitaturamicorumsocietas.Sedutidixi,necgemmarum,necmetallorumullumhicusumagnosco,quandoeorumsubstantianondissoluatur.QuanquamautemDoronicosaliquiabhorrent,quoduenenumessebrutisuideantur,atqueobidsinthominibusperniciosi,responderitamenpotest,nonesseperpetuouerum,quaesuntbrutisuenena,eahominibusitemesse:namcicuta,elleborus,nuxuomica,duopriora,sunthominibusuenena,nonsturnis;posterius,caeterisbrutisnonhomini:licetmultasciamussuaptenaturauenenosa,inusummedicumuenire,earummoderataquantitate,uticrocus,scammonium,elaterium,colocynthis,&plurahuiusmodi.DeBehenalbo,&rubrodoctissimusMatthioluscontenditnonreperirilegitima,inItalia,aliitamencarotas,quasuulgouocamus,esseputant,quodpastinacaeradicibussimilessint:Quiatamenhic,noninOrientenascantur,idcirconecodoratasesse,nequetortuosas,quodillisobsiccitatemaccidit;pleriqueetiamaiunt,carotas,abipsisArabibusbehen,hocquoquetemporeappellari.Dezurumbet,seuzerumbet,quoddicamnihilest,quanquamenimMatthiolusidemessecumArnaboPauliAeginetaescribat,sitamenGarziaeabHortodearomatibus,quaeapudIndosnascuntur,scribentiassentimur,Auicennauideturpropiusaccessisse,cumilludfaciatcyperisimile:namGarziasscribit,zurumbetgraminaceamplantamesse,cumArnabositarborprocera,utSerapionisauctoritatememoriaeprodiditIsach:anueroazedoariadifferat,alibinosforsandisseremus,&luculentissimeinsignis,&clariss.medicusdeomnimedicamateria,egregiemeritus,UlyssesAldrouandus,patriciusBononiensis,diuinispenesuiscommentariispropediemexplicabit.HeilCardamomumest,cuiusmeminitMesuesinelectarioIndo,&Gabrielinaromaticorosato.Suntquiuelint,utcumHeilsolumscribatur,Cardamomummaiusintelligamus,cumuero&cardamomum,&heilsimulleguntur,proheilaccipiamusminus.Aliaaquaadmelancholiam;habetfol.rosarum,drach.15.dulcisradicismundaedrachm.7.agallochi,santalorum,cuiusquedrachm.3.cinamomidrachm.5.macis,caryophyll.singul.drach.2.s.gummiArabici,tragacanthae,cuiusquedrachm.2.scrup.220HieronymiRubei2.nucismyristicae,cardamomi,galangae,singul.drachmam,spicaescrup.2.ambraescrup.2.moschiscrupulum,aquaerosaceaestillatitiae,uinioptimi,cuiusquequantumsatfuerit,utmacerenturhaecomnia,deindelentoigneexcipiaturuitreisuasisaqua:Questomachoieiuno,obfrigiditatem,achumiditatemlanguenti,egregiesuccurrit,&coctionemiuuat,appetentiamexcitat,cordiquemirificeopitulatur.Quitamencalidiorisunttemperamento,cordispraesertim,autaliquaruminmesenterio,caeterisuelocispartiuminflammationelaborant,eatemerenonutantur.Aquaetiamefoliis,&floribuscrociplurimumconducit,&caputroborat.Adcapitisdefluxiones.Aquaeradicibusireos,pituitosasualidemateriasdigerit,&acapiteaduiasurinaedistrahit,adunc.5.manesumpta;idemfacitaquaecalamento,necnonelapathominore.Adresolutionemneruorum.Balsamum,&aquamardentem,dequibussuolocodiximus,conferremirificeaffirmant.Aquaitemefloribusacfoliihyperici,bibita.Aliihoclaudant,quodrecipit,terebinthinaelib.2.laterumantiquoruminoleoiasminoextinctorum,macis,styracis,singul.unciam.benzuiniunc.s.fiatdestillatioinalembicouitreo:tresfluentliquores,quorumtertiusexitoptimus.Montagnanascribitsibiexpertumaddifficilembrachii,&manusmotu,inungereuertebrasquatuorpriorescolli,oleospicaestillatitio;laudat&aquaseupatorii,ireos,&abrotaniadunc.5.cumsaccharo,manesumptas.RefertGuainerius,Eremitam,magnumalchimicum.multosparalysilaborantes,sanitatirestituisse;cumenimmultosannosuirille,inartechemicalaborasset,&omniauanacomperisset:aquastamen&olea,&huiusmodiplurimadidicisse;aquo,cummultasehabuissescribit,tumhocquodsequitur.Oleiecosto,enucibs,cuiusqueunc.3.S.pinguedinisuulpislib.s.pinguedinisuiperarumunc.3.primulaeuerisuirentis,saluiaeitemuirentis,singul.lib.s.herbascontusascumpinguedinibus,cumoleismisce,addendocastoreiunc.s.resinaeterebinthinaelibram,piperis,pyrethri,euphorbiicuiusquedrach.3.hecquesimulomniainuinioptimilib.2.s.macerentur,indedestillentur;cumquetresliquoresemanent,postremusomniumefficacissimushabetur.Faciliusetiamfieripotest,&meliussichalbani,gummihederaecuiusquelib.s.oleilauriniunc.2.terebinthinaelib.2.destillaueris,&liquoresutisupra,detraxeris,tertioquequiexit,utare.CumetiamelateribusoleumipseEremitadestillabat,uiperamperpetuoapponebatincucurbita,cuminuiperis,magnamillesanitatispartemconsti222HieronymiRubeitueret.Aliisicfaciunt,inquibusestBenedictusUictoriusFauentinus,medicusinsignis.Aquaeardentislibra,radicumchamaepityos,radicumacori,rad.hyssopicuiusquedrach.2.piperisnigri,caryophyllorum,nucisunguentariae,quammyristicamnominant,sing.drach.fol.drach.S.omniasimulbenecontundantur,&inlinteotenuiligentur,infundanturqueinaquaardenteperduosdiesnaturales,deindepercoleturaqua,adcuiusunc.s.addeaquechamaepityos,aqueendiuie,cuiusquedrach.3.deturquemane,sexhorisantecibum,aegroto,cuiusetiammembramaleaffecta,siaquaipsadiluantur,optimeproderit.Multaalia,infinitapropemodum,abauctoribusmedicinaetraduntur,quaeautcumhisconueniunt,autparumabsunt.Melissophylli,&saluiaeaquam,adunc.4.plerosquemultosdiespotassescribitur,magnosuccessu,inhacneruorumresolutione.Adtremorem.Aquahandachochae,quamlotumaegyptiampleriqueputant,aliitrifolium,cumaquabetonicae,&rorismariniadunc.3.cumsaccharo,manebibita,permultosdies.Adoculorumnebulas,&suffusiones.Lapidempyritem,ubiprunisincanduerit,inoleumuetusproiiciunt,idquequinqueautsexuicibusrepetunt,indelapidemoptimetritum,uitreouasedestillant,&ubimanareliquorcessauerit,fecesconterunt,illisqueeductumliquoremsuperfundunt,moxdestillant;&quosaepiusideffecerint,eoefficaciorreddetur,quieliciturhumor,adoffusamoculiscaliginem,&suffusionemadmodumlaudatus:sednonimprudenteradhibendusest,cumsituehemens,&oleumoculisinimicumhabeatur.AliiPilosellaepartesdecem,chelidoniitres,foeniculiduas,menseMaio,dumroreadhucmadent,collectas,calorecinerumdestillant;suntquialoemaddant:pleriquesolaaquapilosellaestillatitiautuntur.Mesuesualdeprobatabstergendisoculis,&uisuiroborandocollyrium,quodSaborisRegisMedorum,Girgisfilii,fuissescribit,&preciosumappellat,fitqueuere,&habetfoliorumrosarumcompletarum,rutae,foeniculi,chelidonii,herbaeadhil,partesaequales,destilletaqua,&serueturuaseaeneo.Aliiuinoalboperdiem,&noctemmacerantrosasrubras,adiantum,foeniculum,rutam,uerbenam,eufragiam,betonicam,seseli,indeaquamlentoigne,uitreisorganiseliciunt,adsolemqueponunt,perdecendies,indeguttatimmane&uesperiinoculisstillant.Aliiaccipiuntzingiberis,cinamomi,caryophyllorum,nucismyristicegranorumParadisi,cuiusqueunc.s.foliorumsaluielibram;cardamomi,cubebarum,mastiches,galangae,rosmarini,sampsuchi,lauendulae,melissae,betonicae,sing.drach.2.omniabeneconthsainlib.9.HieronymiRubeiuinioptimi,auta224quaeuitaeperdecemdiesmacerentur,moxdestilletaqua,cuiusduae,tresueguttaeoculissuffusionelaborantibusinstillentur.Sedeanequaquampraetermittendasunt,quaecapitedeuinodiximus.Prodestautemaquahaeceademmultisaliismorbis,perindeacelixiruitae.Adduntnonnulliadeaquesuperiusscriptasunt,aquamrosaceamstillatitiam,tutiampraeparatam,aloem,caphuram,magnetem,plantaginem,seminaiuniperi,&omnibussimulmaceratis,aquamextillant:sunt&quimelapponantutsitualentior:aquaenimemellestillatitia,suffusionibus,&nebulisconducit;quaeitemdestillatemellerosac.ualet,sedestlenior;quemadmodumeaacrioruidetur,quaeelicitureresinaeterebinthinaelib.s.sulphurisignemnonexpertiunc.2.mellisrosaceiunc.4.plantaginis,arnoglossaesing.quantumcapimanubispotest.Aliiaccipiuntsuccifoeniculi,chelidonii,cuiusqueunc.2.mellisrosaceiunc.10.rutae,pugillum,euphragiae,quantumbiscapimanupotest,fellisueruecisunc.4.sarcocollaedrach.2.S.sagapeniunciam,caphuraescrup.2.miscent,acdestillant.QuilacobiHolleriiStempanilib.demorboruminternorumcuratione,scholiaaddidit,uirspectatae,inremedica,eruditionis,refert,quadammulieremLutetiae,aquaepheniceaanagallidedestillata,multossuffusionelaborantes,curasse;quodefficitaquaetiamDeDestillat.SectioIii.225hirundinum&picarumstillatitia.DonatusquoqueAntoniusabAltomari,med.Neapol.aetatisnostraeclarissimuseaseutiaquaconsueuissescribit,quaNeapolipharmacopolaepararesolent,socialemqueappellant;cuiushabeturdescriptioeolib.cuiRosaeangelicaetitulusest,asseritquefelicitersuccessisse:habetautem,foeniculi,rute,eufragie,uerbene,tormentille,betonicae,rosarum,syluestrisendiuiae,callitrichi,anagallidis,pimpinellae,chelidonii,papyri,paeoniae,foliorumuitis,apii,agrimoniae,&caprifolii,sing.partesaequasteratur,&primadieponanturinuinoalbo;secundainurinapueri,uenerenonexperti;tertia,inlactemulieris;quartainmelleoptimo,quotemporedestillentur,&quodelicitur,usuiseruetur.Haecautemomnia,purgatocorpore,exhibereoportet.Adoculoruminflammationes.Aquaelenticulapalustrifrontiapposita,&palpebris;Itemaquaborraginis,&buglossaeintus,&extraadhibita:doloribusetiamacalidacausaprosuntheaque.Adoculorumdefluxiones.Aquaefloribusligustriinoculosinstillata.Itemefloribusuerbasci;quae&erysipelaticonducit,&igniambustis.Adoculorumulcera.IoannesdeUigo,hanc,adulcera&uulneraoculorum,aquamdescribit,ubimateriacalidaest,nequaquamauteminsignisdolor.226HieronymiRubeiRecip.aquaerosaceaestillatitiae,florummyrtillorum,equiseti,cuiusqueunc.s.saccharicandiesiruporosaceodrach.2.siefalbiabsqueopio,siefeplumbosing.drachmam,siefethure,drach.s.alomensepat.scrup.s.myrobalanorumcitrin.drach.1.s.candidatriumouorum.Tritisterendis,quassentur,&misceantur,omnia,indeuitreisuasibus,stipatisaccuraterimis,aquadestillet,quaeulcerapurgat,&adcicatriceperducit.Quodsiafrigidishumoribusortumulcerahabuerint,hancinstillabisoculis,quamcapit,siefethuredrachmam,eplumbodrach.1.S.myrobalanorumcitrin.drach.2.cadmiae,stibii,cuiusquedrach.a.s.myrrhaescrup.s.sarcocollae,aloesepaticae,cuiusquedrachmam,aquaeplantaginisrosaceae,sing.unc.i.s.terantur,queterendasunt,omnibusquemixtis,eliciaturaquauaseuitreo,quaperinde,accollyrio,utare.MesuesauctoritateGabrielis,adoculorumabscessum,&ulcera,probataquamaltarasacum,cummyrrha,aloe,&corticethuris:estautemaltarasacon,endiuiasyluestris,seris,seuintibispecies.Adauriumdolores.Suntquiaquamefraxinostillatitiamuehementerprobent,auriinfusam;preferuntaliisuccum,uiignisexpressum.Iteaquaexopio,&theriaca.DeDestillat.SectioIii.227Aquauitaeoptima,inquatriumdierumnaturaliumspatioinfusapermanseritTradixcyclamini,nucleipersicum,&amygdalaeamare;iisenimuehementerexpressis,guttahuiusaquaeinauteminstillatur,alternisdiebus,cumituruespericubitum;purgatotamenpriuscorpore.Adsanguinisnariumfluxiones.Aquacyclaministillatitia,siquidpresertimcaphureadditumsit,pernarestractamirificeprodessescribitur;sipraesertimreuulsioautderiuatioaduicinapraecesserit,ut5.Meth.6.Galen.docet.Aquaitemplantaginis,cumpariportioneacetiuolismanuum,acpedum,&iecinori,appositalinteismadentibus.Aquaetiammenthaecumfloribus,balneoMariaedestillata,siadunc.4.bibatur.Itemaquaenucamentissalicis.Nonestmodonostriinstituri,docere,nonsempersanguinemenaribussistendum,nempecumcriticusest,autintercriticum&symptomaticummedius:licetenimgrauissimusauctor,Fernelius,lib.i.deuenesectionecap.7.putet,enaribus,quiexcurrit,sanguinem,aliquotsymptomatafebriummulcere,uixtamenpropriammorbiessentiamatqueradicemeuellere,nisiforteimmoderatiorsuccedatprofusio,summauiriumdissolutione,quaetamennusquamuideturoptanda;228HieronymiRubeiquamobreminiisfebribus,tametsinaresmultostillentsanguine:uenatamecubitisecandamiubet;Hippocratestame1.demorbiuulgisecusuideturfecisseinMetone,quicumgrauissimeaegrotaret,acedextranarecoepisset,parcetame,sanguisfluere,nonsecuituenam,sedutabundantiusflueret,caputlauit:posteauero,&frequentifluxusanguinis,nontamenimmoderatiore,necsummauiriumdissolutioneintegreiudicatusest,cumetiamsudasset,&Galenuseumlocumexplicans,hincnoshabereait:Queducendasunt,eoducereoportere,quonaturauergit;uthabetur1.aph.21.Adfirmandosdentes,&fluidasgingiuas.Priorisaquaeemellestillatitiaelibra,Osaliscommunisalbiuncia,aluminisrupeicrudiunc.s.salisnitriuncia,aquaeefrondibuslentisci,&erubostillatitiaecuiusqueunc.s.mastichesunc.2.totidemqueacetialbi,atqueitemuinialbi,omniabalneotepentisaquedestillent;&ineaquedestillaueritaqua,ponas(si,quodmultiexpetunt,rubrumcoloreminaquadesideraueris)cinamomi,boliarmeni,lignialomes,acmellisparum;quodsicolorrubernonplacet,haecapponasantequamdestilles,cuiusqueunc.2.ususesthuiusaquae,utablutopriusore,&exiccato,dentesligno,linteoloueipsamadente,perfrices;adstringunturenim,&confirmantur,acalbescunt.DeDestillat.SectioIii.229Adorishalitumcommendandum,atqueitemnarium.Recipeaquaerosaceaelib.i.s.aquaeuiolac.libram,aquaesampsucilib.s.nucismyristicae,agallochi.cinamomi,galangae,zedoariae,cuiusquedrach.2.inpulueremredigantur,quaepossuntredigi,&cuaquismisceantur,destilletqueaqua,cuiadditomoschigr.8.nampurgatocapite,siipsaaquaquotidie,stomachoieiuno,emunctisquenaribus,trahatur,mirificeconfert,dumacerebro,ortum,malumhabuerit.Addientescariosostacputridos.Aquaeradicepyrethriuinoinfusa,sidentessaepecolluantur.Adanginam.Initiomorbi,aquaglycyrrhizae,cummodicosuccomyrtillorum;inclinante,aquaaltheae,gargarizata:huicautemsiaddiderisnonnihilsirupiebetonica,meliusfuerit.Suntquidesperatiscasibus,sanguinisquedetractatione,accaeterisexarteadhibitis,duastresueguttasoleiechalcantho,cumaquaplantaginispraebeant;aliiexuino,quodminusprobatur.Sunt&quiaquamscabiosaemirificeextollant:adduntaliiadhuiuslibram,aquaeardentisunciam,sedindigetprudentemedico,neinflammatioaugeatur,autintempestiueapponatur.AdColumellamlaxatam.Aquaephyllitide,gargarizata.230HieronymiRubeiAquaelauendula,autespicanardi,oreretenta;idemfacitecinamomo,cumacausafrigidiore,humidiorequeoriginemducit;quodferesempercontingit.Adcruentasputa,&sanguinisreiectiones.Aquaefloribusligustri,itemefoliisquercus,necnonecyclaminiradicibus,&exherbaacradicibusequiseti,potaadunc.6.cumsaccharo:aliiaccipiuntcarniumlimacumcoctaruminuiniausteri&aqueplantaginislib.2.conseruaeconsolidaemaio.&rosarum,cuiusquelibramcumdecoctionelimacumdestillationeminalembicofaciunt;cuiusdestillatitiiliquorislibram,permanicamHippocratiscolatam,cumsaccharidissolutiinaquaestillatitiaeplantaginisunc.2.santali,spicae,singul.scrup.s.exhibent.Aquamsulphuris,quamuulgooleumappellant,modicaquantitatecumaquaplantaginis,seubursaepastoris,aduenaminpectorereseratam,ruptamue,mirificeconducere,compertumest.Ubiautemuiribusmetuituritafaciunt.Conseruaeros.conorum,symphiti,cuiusqueunc.2.elect.diarhod.abb.Diamargarit.frig.triasantal.aromaticiros.sing.drach.2.spicae,cornucerui,corallirubri,inpollinemredactorum,cuiusquedrach.i.s.trochisc.eterralemnia,esuccino,espodio,sing.scrup.4.sem.acetosae,portulacae,plantaginis,uiniDeDestillat.SectioIii.231granatorum,cuiusqueunc.4.decoctionisduarumturturum,&uniusperdicisquarumuentresadstringentemateriainfractisintlib.4.cummicapanisalbissimiinfusiinuinogranatorum,&cumcarneuniuscapi,fiatdestillatio;quaecoleturpermanicamHippocratis,siquidfortecrassiusascenderit.Hicautemstillatitiusliquornoneopraeferturcaeteris,quodmagisadstringat,sedquiaobtenuitatemceleriusaculteriuspenetret;namadstringentiainmateriacrassioreuiamsibipraecludunt.Excornuautem,margaritis,corallis:&huiusmodi,cumnihilelici,autcerteparumputemabsqueillis,measententia,fieridestillationonincommodeposset.Adphtisimseutabem.Adfebresipsimorboperpetuascomites,&defluxionessistendas,Montagnanautebatur,aquauiolacea,&portulaceadunc.4.additopraesertimsirupouiolaceoautuinogranatorumdulcium;nonnegligendatameneststomachiimbecillitas;adrestituendosautemtabidosaccipiuntaquestillatitieecancrisfluuiatilib.unc.2.aquestillatitiaeecarnibuscapi,quioctodiebusnutritusfueritpastillisefarinaordei,cumpuluerefoliorumsymphytiminoris,unciam;exhibentqueduabustribusueantecibumhoris.Probantitemaquamstillatitiametestibushoedorumseuueruecum,acuitulorum,quainomniciboacpotuu232HieronymiRubeitanturtabidi.Aliissicparatur.Conserueborraginis,uiolarum,rosarum,cuiusqueunc.1.s.conserueireos,helenii,singul.unc.s.elect.degemmissinespeciebusdiarhodonabb.triasantaliabsquecaphura,diamarg.frigidi,cuiusquedrach.2.margaritarumperforatarum,corallorum,succini,singulorumdrachma,passularum,ficuum,myxorum,glycyrrhizae,cuiusquedrach.6.nucleorumpinus,amygd.sing.unc.s.gummitragacanthi,gummiarabici,cuiusquedrachm.2.sem.anisi,foeniculi,urticae,quatuorsem.communiumfrigid.semin,papauerisalbi,singul.drachma;sigillilemnii,boliarmeni,rosarumsiccarum,cuiusquedrach.3.aquarumstillatitiarumPimpinellae,tussillaginis,singul.unc.4.decoctionislimacum,cancrorum,duarumiuuenumgallinarum,cuiusquelibram,cumcarnibusuniuscapi,iuuenis,pinguis,uniusitemperdicis,micapanisinuinoodoratoinfusi,&librasaccharialbissimi,fiatdestillatio.Aquaitemexpetroselini,helenii,&altheaeradicibus,sicuiusquelibramaccipientescumsaccharozulapiumconficiatur,plurimumconfert;modusest,utquolibetdie,tribusantecibumhoris,quatuorunciaesumantur.Ualentiorredditur,sianteainipsisebullierint,gummiarabici;tragacanthe,cuiusquedrach.3.amyliunc.s.glycyrthizaeuncia,deindefiatzulapium.DeDestillat.SectioIii.233Aquaeradicibusaltheaecumaquaanguriae,adunc.3.maneexhibita:eritautemefficaciorsiportiosirupiuiolacei,auteglycyrrhizaaddatur,facit&adanhelitusdifficultatem.Adpleuritim.Aquastillatitiaecarduobenedicto;itemexherba&radicepimpinellae,acetosae,prunellarumcuradicibusdestillatarum,adunc.4.mane;quoniamautemestinhis,Galenoteste,unasalus,uiriumrobur,idcircouiribustuendisstillatitiosliquoresexhibent,utisupraintabidisdiximus;calidioribustamen&iisquaeadstringunt,reiectis,additaquescabiosa,uiolis,buglossa,borragine,calendula,&modicohyssopi.Adpulmonisinflammationes.Aqualenticulaepalustris,bibita.Adpurulentasexcreationes.Aquahederaeadunc.4.calensbibita,quater,singulisdiebus,optimefacit.AdAsthmaticos.Aquaradicumhelenii,&tussilaginis,adunc.5.cumsaccharo,Itemaquaesamplucoadunc.3.cumunciaaquaebrassica,adiectosaccharo,manepota,quibusdamprobatur.234.HieronumiRueeiInactusyncopis,aquastillatitiaepullis,cummodicouiniodorati,&puluereemargaritis,zedoaria,moscho&ambra.Aquamelissophylli,buglossae,foliorumozimi,quemaximeprobatur.Foliorum&florumcroci,sipraesertimadeiusunc.2.addanturmoschigr.4.aquacunqueenimcausaortumhabeat,plurimumiuuare,&experientia,&grauissimorumauctorumtestimonioconstat,Montagnanaepotissimum;quitameneademoschoodoratoscribit,quaeessentdemuscoarboreoscribenda;nonenimmoschumDioscoridesnouit.Aquaespica,uellauendulapota&odorata.Idemphyllitidispota.Adcalidiuscordistemperamentum.AuctorestinarteparuaGalenus,ca.29.siincordeplurimumcalorexuperethominemessicerepraecipstem,acerbum&iracundum,parerequeinsanamtemeritatem;atqueideomagis,quouehementiorcaliditasfuerit,&cumsiccitateconiuncta,cerebrumquecalidiusaccesserit:Nequetamenidmirum,quandoipse,libroadidscripto,doceat,animipropensiones,sequitemperamentumcorporis:Hincperuicacia,iracundia,ferocitas,temeritas,&caeteraidgenus,quaeinfiliis&uxoribusnonnunquammiruminmodumplerosqueexcruciant.Destillat.SactioIii.235Itaquepostdetradectumadmodumcopiosumsanguinem,&uacuatis,uelelleboro,humoribus,acperforatoquandoqueexAlbertiMagnisententia,ossecranii,sanguinemasinidestilla,&inpotuexhibe.Itemcapepluresturtures,&decollato;sanguinem,iecur,caput,&cordestilla,&praebeadpotandumunacumossibuscapitumtritis.Aliud;Palmae,maris,&foeminae,radicessimuldestilla,&bibaturaqua.Rursussanguinemtuumdestilla,&inpotudato;Conciliareenimpraetereaamoremdicitur:quodobsympathiamfortenoneritomninoimpossibile:tametsiuideasmultos,cumsanguinematrisgenitialtiquefuerint,eastamennonamare,plerosqueodiohabere.Suntquielisasmedullas,&destillatasconciliareitideminhominibusamoremtradant.Caliditatemadscititiamcordis,remouerepossuntstillatitiaeaquae,quibusinepitematibuspassimutimur,acetosae,endiuiae,rosarum,&huiusmodi.Admammaruminflammationes.Aqualenticulepalustrispota,&forislinteismadentibus,adhibita,que&omnibusprodestinflammationibus.Admammascohibendasnenimisaugeantur,&adlaxas,procidentesquecontrahendas.Aquaepineisnucibusimaturis,linteis,Afonsapposita;idemaquastellariae,cum236HieronymiRubeihypocystide:eademhaeclocosmuliebresadstringunt;sicutearumdiutinainiectionecorruptaeabincorruptisdignosciuixpossint.Aduentriculidolores.Albucasisindolorestomachi,calidiorepraesertim,narcoticonpraescribis,adeoquecelebrat,utappelletremediumnulliaperiendum;habetautemopiiunciam;cumduobusalliorumcapitibus;quassantur,&fitdestillatioexalembico,cuiusaquaemodicumbibitur.Asseritlib.3.institutionumchirurg.medicusinsignislacobusHollerius,dariomnibusinternisdoloribus,perse,demensocochleari,autcumuino.Aliiopio,quadruplamtheriacampermiscent&dantalembico;eademrationepoterimusopiocommiscereresstomachoconducibiles,qualiasuntabsinthium,mentha,mastiche,&huiusmodi;atqueindeaquamelicere.Plurimusautemfuitinhisdoloribusnarcoticorumusus,ueteribusmedicis,utiexGaleno8.decompos.medsec.locos,cognoscipotest.Infrigidodolore,quiunoinloconequaquamfigatur,Guaineriusardentemaquamadhibitamlinteismadentibusmirificeprodesse,expertustestatur;ego&bibitamuidiprodesse,cumaflatibusauttenuiore,modicaquemateriaducitoriginem.Aquaetiamchamaemeliadunc.5.cumnucismyristicaeunc.S.egregieiuuat:DeDestillat.SectioIii.237inmulieribusautemaquamatricariaeadunc.2.inquanonnihilspicae&iunciodoratiefferbuerit,optimahabetur.Adstomachiabscessus.ExperientiacomprobatumscribitBenedictusUictoriusaquechamaemelistillatitiaeunc.6.coeptumstomachiabscessumcurare,siquolibetmane,stomachoieiunobibantur.Adconcoctionemadiuuandam.Destillatiomalimedicioptimestomachumroborat,illiqueconducit,&uiresrestituit,cumsitsuauissima;destillaturbalneoMariae,uitreisuasis,priustyrocnesticomminutum,ueluticaseus,seminibusetiamconfractis.AquamefloribusrosmarinimaximeprobatPetrusAponensis.Suntquiecochleisaquam,cumaquacinamomimixtamplurimumlaudent.Adsingultum.Aquaephyllitidepota.Itememen¬tha.Adlac,&sanguineminstomachoconcretum.Aquaecyclamino,cumsaccharo,pota.Itemoleumechalcanthocumeademaqua.Adiecinorisobstructiones.AquaGentianae,pota.Itemefoliisraphani,&ecassutha.Humoresautemegibboepatisdetrahitaquaaltheae,utgra238HieronymiRubeiuissimusmedicusFranciscusepedemontiumdeiecinorisaffectibusscribens,affirmat.Aquaitemechelidonio,cumaquaemelle,inpotuexhibitauehementerprobatur,nequeiniuria,quandolib.9.decomp.med.sec.loc.abArchigenecomponaturchelidoniisuccuscummulsaadauriginemexobstructionehepatis.Sedhistillatitiiliquoresobtenuitatemmagispenetrant,utsaepediximo,affirmatqueGalenusdecastorioloquenslib.10.desimplic.medfacult.quoniamenim(inquit)castoriumtenuiumestpartium,obidplusualet,quamalia,quaesimiliterutipsum,&calfaciunt,&desiccant.Namquetenuiumsuntpartiummedicamenta,iis,quesuntcrassarum,plussuntefficacia,etiamsiparemfortitafuerintfacultatem,nimirumquiapenetrent,&inaltumsubeantadmotorumcorporum,potissimumsieadensafuerint,uelutneruacea.Adiecinorisimbecillitatem.MarcusGatinariapraepurgatocorporeplurimumlaudataquamelimacibus,adunc.6.inauroraebibitam.Idemfacitoleumferri,sieiusdrachma,cumaquaagrimonieuelcichoriibibatur;quod&adinfarctusadhibeturmagnautilitate.Adhydropem.Aquaestercorehumanomaximequibusdamprobatur.ItemaquaeradicibusDeDestillat.SectioIii.239sambuciadquatuorunc.unacumduabusunciisaquaeeradicibusebulorumpotataperquadragintaperpetuosdies.Idemfacitaquaemediocorticesambuci;uacuatenim&digerit;laudaturquoqueaquaextillataepurpureisfloribusireos,exhibitaaddrach.6.uel8.cumscrup.elect.triasantal.&gr.8.cinamomi;educitenimaquamuehementer.Probantitemaquamexhalicacabo,floribusebuli&sambuci,smilacehortensi,iunipero,raphano;cassuta,sictamenutillisaliquidiecinoriconducensmisceatur,cuiusmodisunttriasantal;iuncusodoratus,&huiusmodi;neiecurmedicamentolaedatur.Mirificealiiextolluntaquameuirentibusnucibusiuglandibusstillatitiam,siadunc.2.mane,cummodicouinialbi;&tartaricrudidrachmabibaturpermensem.Adcalefactumiecur.Aquaendiuiae,quae,testeFrancisco,ePedemontium,respicitinflammationemiecinoris,utiecurest;sicutcontralactucarespiciteiusdeminflammationem,nonutiecinoris,sedutinflammatio.Idemfacitaquarosacea;atotaenimsubstantiaprodest.Adlienisinfarctus&imbecillitatem.Aquagentianebibita:ItemQuinctauocataessentiaferriaddrachmam,cumaquaaspleni,ueladianti,seumyricae.Idemaqua240HieronymiRubiiephyllitideadunciasquatuorcumunciaaquaetussilaginis,quotidie,mane.Idemcassuthae,adunc.4.cumunc.s.acetiscillitici;inaurora,permensem.Aquaetiamsaluiae&apii,stipationesuetereslienisexpedirecreditur.Haecautemomniapurgatocorporeexhibenda,sectaquesiopusfuerit,insinistrocubito,basilica:licetenim,siadrationemanatomicamrespiciamus,nihilsit,adquodpossitreferri,curpotiusuenainsinistrocubitopluslieniconferat,quamiecinori,uelpotiuscontra,tameniduideturfieriforsanposse,praeterrectitudinem,obhalitusmalos,quialienepermeatuscaecos,inpartemsinistramefferuntur,&cumsanguinemiscentur,illumqueinficiunt;quodmelancholiaquoquepraesertimhypocondriacaiuuat:inquaobseruaui,flatuseaparteamesenterio&liene,incaputirrepere,&brachiumsinistrumeiusqueuenasingredi,sicutauraperuenasexcurreremanifesteperciperetur.Atquehaecetiamfortassefueritcausa,curinpleuritideuenamsecareeiusdemlateris,praestet,cumalioqui,utdisputatUesalius,nihilintersit,cuiusuamcubitiuenaaperiatur,autsiquidmodointersit,dexterocubitouenasitincidenda,quodcunquelatusinflammatiooccupauerit.DeDestillat.SectioIii.241Aquaefloribusgenistae,&elappulisuirentibus,queinfrumentisreperiuntur,cuiusqueadunc.2.cumsacchariuncia,horadolorishausta,maximeiuuat;idemaquaefoliislauri;&oleaexseminibus,flatumdiscutereualentibus,aromatisqueperdestillationemextracta:potissimumubiaflatibusoriginemdoloresduxerint,&frigidaadfuerit,uentriculi,autintestinorumtemperies:idemaquaecinamomo,praesertimsimodicumtheriacaeueterisadiiciatur,facit.Addysntericos.Aquaefloribusligustri,inpotu;itemefoliisquercus,&exaparine,pota.AdcohibendamAluum.Aquaplantaginis,acetosae,tormentille,uerbasci,presertimsiextinctussitineachalybs;enucibuscupressirecentibusfrondiumquercusteneriorum,symphytimaioris,arnoglosse,adunc.5.cumsaccharicandiunc.s.maneperdiesdecem.Adteretesintestinorumtincas.Aquaeradicibusgentianae,efloribusprunellarum,potuidata.HieronymiRubeiItem,thus,myrrha,alomes,aequisportionibus,uitreisuasisdestillet,oleoquequodelicitur,carporumpulsus,aures,stomachus,&mammaeillinan242tur,fricenturqueperquartamhoraepartem.Suntquiaquaefoliisperfici,praeclaroeuentu,utantur.Adrenumcalculos,&arenulas.Auicennalaudataquamleporis,quamstillatitiaminterpretaturGentilisFulginas;asseritqueAuicennaesseeamuehementisiuuamenti,&resolutionis;quod&AntoniusGuaineriusprobat;licetAndreasAlpagusBellunensiscorrexeritlocumnondelepore,seddecicendula,quaenoctulucet,intelligens,nullodeaquauerbofacto.Sauonaroladeaquaardentescribens,calculoerenibusdeturbando,hancputauitaquamplurimumconducere,siacceperimus,radicemasparagorum,rusci,foeniculi,petroselini,raphani,eryngii,miliisolis,semengenistae,endiuiae,seridis,seuseriolae,adiantumque&minutimincisaaccontusa,octohoris,inaquaardente,bisdestillata,macerentur,moxleuiigneextillentur;maioremautemuimadscribit,illiquamThadaeusFlorentinuspraescripsit,cuius,cudeuinoloqueremur,suprameminimus.Hancaliidestillationemlaudant;Rhodomellis,resinaeterebinthinae,cuiusquelibra;zizyphorum,myxorum,nucleorumpineorum,cuiusqueunc.4.granorumhalicacabi,sem.cucumeris,apii,melanthii,singul.unc.2.succiraphanidefaecatili.2.semina,&reliquasolidiormateriateratur,omnibusquemixtisincucurbitauitrea,destilletliquor;quiutefficaciusagat,ineiusunc.3.dissoluatureorumaliquid,quaeatotasubstantiacalculumexcludunt,utipuluisscorpionum,scarabeorum,lapillorumastacinorum,hirundinum,&huiusmodi.Probaturnonnullisaquaecaryophyllissyluestribus,quiinsummismontiumiugisnascuntur;itemaquaepolygono,cummodicaportionelapidisinuentiinrenibus.Suntquiesambucifloribus,cerasorumossibus,nucleispersicorum,&amygdalisamarisleuitercontusis,&uinoalbooptimo,pernoctemmaceratis,aquameliciant,cuiusquatuorunciae,maximosuccessu,exhibentur:aliiadeaquaedictasunt,addunt,floreslambruscae,gramen,&quinquefolium.Aquaitemetenellisfoliisquercus,egenista,estercorehumano,eradiceanonidis,pota;haecautemsicelicitur:corticesradicumononidisrecentiumadquatuorlibras,minutimconcisi,maceranturinlib.8.uinicretici,indetepentebalneoaquadestillat;nequeuerosolumefficaxest,bibita,adfrangendosdeturbandosquecalculosrenum,&lotiumciendum,seduesicaestomachumlentis,crassisquehumoribusexpedit.PetrusBembuscardinalis,uireloquentiaclarissimus,adarenulasnihilsereperissemeliustestatur,assiduousuaquestillatitieexeupatorioGreco244HieronymiRubeirum,quodsatisconstatuulgaremesseagrimoniam.Oleiechalcanthodrachma,cumunciauinicreticimaximelaudatur,suppressopraesertimlotio:idemfacit:oleumtartari,dequodiximus.Sunttamenquiscrupulumoleichalcanthinontranscendut,quosmagisprobo;nequeenimtemereaudax,primostatimingressu,inhuiusmodimedicamentisfuerim.Aduesicaecalculosfrangendos.Utuesicaecalculusfrangatur,multi,uarialiquorumstillatitiorumgeneradescripserunt,inquibusThadaeusFlorentinus,eamaquamdocuit,quamsupra,deuinouerbafacientes,scripsimus.Nonnulliecepisalbisaquamnouemdiebusbibitammirisefferuntlaudibus.Aliiefilipendulaeunc.6.radicumacoriunc.3.saxifragiaecumradicibuslib.4.igneleui,aquameliciunt,&magnoarcanoutuntur;necdesunt,quiesuccisaxifragaelib.2.succimillefolii,&petroselini,cuiusquelibra,acetimodico,aquamdestillent,terquediesumendamiubeant;pleriquelocomillefoliiponuntricinum.Sunt&quiaquamebubulostercore,menseMaio,destillent,eamquecumuinopraebeant,inquoinfusaraphaniradixfuerit.Sediniis,dicebat,praestantissimuseruditione,&praximedicus,UictorTrincauellius,seperquadragintaannosmedicinamfecisseUenetiis,DeDestillat.SectioIii.245urbenumerosissima,nunquamtamenuidisse,autabintelligente,&probataefideiuiroaudiuisse,fuisseunquamlapideminuesica,uimedicamentorum,attritum,autcomminutum,quandoiaminduruit,&adaliquamalicuiusmomentimagnitudinemdeuenerit:legiquidem,inquit,inlibrismedicorumtumantiquorum,tumrecentiorummultadescriptamedicamenta,tamsimplicia,quamcomposita,quaetanquampotentialapidemfrangereuesicae,laudantur,sednihil,uelexiguumadmodum,eorumquaepollicentur,praestant.ItaquepropiusaccessisseuideturCardanus,quilibrodesubtilitate2.percatheteram,seufistulamimmittiinuesicam,aquam,quaedebetfrangerelapidem,iubet;sicenimlongauia,medicamentiuisnonrefrangitur.SedsiCardanusitaipsamdescripsissetaquam;uteiusconditionesnouit,utscilicetuesicaesitinnoxia,&lapidemcomminuatnihilpraetereadesideraremus;quanquamenimextremosuaporesdestillationecolligemusexscorpionumcinere,uelMacedonicipetroselini,uelrecolitho,autlapidibuscancrorum;uixtamenfieriposseputo,utlapisatteratur;quoduidetur,&ipseposteaCardanusasserere,cumscribit,metallicumesseoportereid,quodlapidemcomminuit,autadmetallinaturammutatum;licernequeidomninonecessariumputem.Quodsieaaquastillati246HieronymiRubeitialapisforteatteratur,cumidadmodumacrefuturumipsadoceatratio,calidissimumqueacsiccissimumutpenetret,acsecet,uesicaeetiamnocebit.ScribittamenidemCard.seaudiuisse,inuentamaquodamGenuense,seddenuoamissammorteillius,quieamnotamneminifacereuoluit.Adciendamremorantemurinam.Urtica&formicarumouasimuldestillantur:aliioleumexouisformicarumcumurticadestillant,&renumuesicaequeregionemillinunt.Aliquiaccipiuntgranahalicabicirciterduodecim;se.papauerisalbi,cucumeris,melonum,cuiusqueunc.s.saccharumadpondusomnium;molliprunadestillantaquam,quaeprodest,potissimumcumadestardor:quodsimateriaecrassioressint,aquamexhibent,quaedestillaueriteradice,foliis,floribusqueacfructupersonatae;quaetiamutunturflatibusdiscutiendis.Suntquiseminepersonatae,adlaeuoremtuso,&cribrato,remorantemurina,magnoapudipsosarcano,cieant.Aduesicaeulcera.Aquasymphitiminoris,autfoliorumcupressiadunc.4.pota;expurgatautemuehementeruiasurinae,ubisintulcera,aquaeradicibusireos;tueturneulcusinuiisillisgignatur,aquatragacanthe,&myxorum.Aquaitemapii,&longeefficaciusaquaexadianto,&asparagis,efoliisquehyperici.DeDestillat.SectioIii.247Aquaelactuca,nymphaea,papauerereceti,portulaca,uiolis,anguria,acresremittitqualitateshumorum,aquaexhalicacabo,&radicibus,&foliisaltheae,uiasexpurgatlotii;laudanturamultis,aquestillatitiaeexfloribus&scaphisfabarumuirentibus,adbalneumMariaeeductis,quaesimul&ardoremdemulcent,&urinasprouocant.Aquapariterrosaceaquocunquemodosumpta,autinobsoniis,autinpotu.Itemaquafoliorumquernisiardorapotucantharidarumoriatur;aquaexequiletoprodest:itemeradicibusaltheae,maluae,&radicis,pota.Adseminisprofluuium.Acetumstillatitiumcumacorecitri.Aduteristrangulatus.BalsamumPetriAponensis,dequosuolocodiximus:aquaeradicibusdauciadunciam5.pastinacaesyluestris,&modicomellisrosacei;prodesthicpotus,&curando,&praecauendo.Adpartusdifficultatem.Aquaeliliisalbis,pota,quae&secundaspellit,praesertimcumcroco,&ci¬Aamomo.248HieronymiRubeiAquaerubiainfectorum,exadianto,&infinitapropeidgenus,bibita.Admensesalboscohibendos.Aquaefoliistenerioribusquercus,sepebibita,utiMatthiolustradit.Itemexstellaria,exparthenio,exychuen,adunc.4.pertriginta,autquadragintaperpetuosdies;emundatenim&abluendoeducit,detergitqueuiasiecinoris,renum,uesicae,&uteri,utigrauissimusauctorMontagnanatestatur.Aquaitemepotentilla,cumeiusdempraesertimherbae&eboris,&corallorumpuluerebibita,Adprohibendumabortum.Aquaenucibuscupressirecentibuscumaquamenthae,&symphitiminoris,sicuiusqueuncia,cumsaccharobibatur,mane,subauroram.Adpodagram.Incalidioremateria,eranisuiuentibuscentum,ducentumue,uitreacucurbita,&rostratopileo,destilletaqua,qualinteimadentes,locoaffectosuperponuntur,nonabsquemediciconsilio,nenimisrepellat.Idemfacerecredituraquaexhirudinibusstillatitia;eastamenhirudinespleriqueanteafimoequinodiebusaliquotmacerant,quodfrigiditatemliquoris.Intophaceisautemfrigidisquetumoribuspodagrae,&arthritideDestillat.SectioIii.249dis,pleriqueutunturaquaestibio,&argentouiuosublimatostillatitia,quatumorestangunt,exulcerant,attenuant,&dissoluunt;quodremediigenus,utinnonnullisegregiesuccessit,itaaliisnihilattulit,praeterdoloresatqueulcera.Meliusfacietadmulcendosdolores,iuuandumquemorbum,liquorexassisouorumluteis,&pyrethrostillatitius:cuietiamnonnulliaddentesoleumecastoreo,ladaniparum,&thuris,iterumomniadestillant:moxfaecibusaffundunt,&destillant;atqueidquaterautquinquies:quoenimsaepius,eoefficacius,tenuiusqueoleumredditur.Adarticulorumdolores.Inarthritidediuturna,pleriquemirislaudibusextolluntaquamstillatitiamchamaedryos,seuhumilisquercus,eiusquecyathum,purgationetamenpraemissa,tribusanteprandiumhoris,manepraebendumiubent,licetintereaeomagisamedicamentosperandumesseaddatur,quoeiuspotusprandiumdiutiusantecesserit.Inrationeuictusasalsis,acidisqueabstinendumcensent;&hicpotusadsexagintadiespraescribitur.QuanquamAndreasUesalius,summusanatomicus,epistolaadIoachinumRoelants,magisprobetdecoctumeiusdemherbaeinuinoalbo,pariutdictumest,rationepropinatum:HieronymiRubeiridetqueeorumopinionem,quiputantidemposseliquoremstillatitium,quoddecoctuminuino,adeoim250becillasreddiuiresdestillatione,putat.HocremediuminstarnuminiscuiusdamaGenuensiumprimatibusmissum,scribitidemUesalius,&nonsinemaximispromissis,adperpetuummorbiarticularisexilium,antemensesaliquotcommendatum,MarsilioCollae,CaesarianisequisPraefecto,deindeetiamCaroloU.CaesariAugusto.MeliusfacietopportuneadhibitumBalsamum,&oleumquoddestillatexresinaeterebintinaelibra,opopanacis,chalbanes,sagapeni,cuiusqueunc.s.granorumiuniperiquantumbiscapimanupotest,thymiamatislibra:igneprimumleui,moxauctiore,tandemuehementi;laudantetiampleriqueaquamecentauriominore,&cucumeresyluestri,maneadunc5.potam.Adtertianasfebres,&quotidianas,&compositas.AquaeradicibusGentianae,bibita,inclinantemorbo.Itemepimpinella.Adquartanas.Aquaeflammula,efoliiseringii,cumsunttenerae,egentianaeradicibus.Adassiduas.Aquaetrifolioacetoso,hausta:atquehaecomniasuisloco,&tempore,nonabsquemediciconsilio.DeDestillat.SectioIii.251Prosunteaquaerestituuntsubstantiam,&alunt,cuiusmodiest,siacceperimusgallosnondumcoeuntes,autpullos,perdicesue,capos,phasianos,auesrurales,uelcarnestestudinumnemoralium,&uisceribusdetractis,cumaqua,exiisquaefrigefaciunt,&humectant,aliqua,optimeabluantur;indedestilletaqua,equa,saccharoaddito,zulapiumpoterisconficere;meliustamenfueritadhasecarnibusstillatitiasaquas,tertiampartemaddereaquarumsuperiusscriptarum;uelunacumcarnibus,ponererosas,uiolas,nymphaeam,endiuiam,poma,&herbasmorboipsiproprias,&quatuoretiamseminafrigida,nonnihilcaphuraeadiectosilibuerit;autsicfiat:Accipeglycyrrhizerasaeunc.s.sem.frigidorum,unciam;triumsantalorum,cuiusquedrachmam;sem.citoniorum,gummiarabici,tragacanthae,singul.drachm.2.coriandrorumscrup.2.caryophyllorum,cinnamomi,cuiusquescrup.4.caphuraescrup.s.accipedeindeesuprascriptiscarnibusquamuelis,eamqueubiuisceraexanimalidetractafuerint,cumfructibusoptimeterito,moxpulueribuscommixtisatqueagitatis,destilletaqua,equaconficiaturzulapium,utlubet.Fieriidemquoquepotest,eranisuiridibus,quaelocissiccis,inquitGuainerius,&inarboribushabitant,quarumqueuenterlacteocolorealbescet,&252HieronymiRubeicumrorecollectaesint:extremisenimpartibusabscissis,&ablutae,destillantur:caeterumilludignorandumnonest,ranasterrestres,quaeinfrutetis&rubetisplerumqueuictitant,underubetaeappellantur,quaequequodinarundinetisuitamagant,calamitaeuocantur,uenenatas,&laethaleshaberi;nequescioandestillatio,&extremarumpartiumdetruncatio,ueneniuimtollerepossit:eademdestillatioreficiendisethicafebrelaborantibus,fieripotest,exanguillis;pelle,&uisceribusdetractis.Piscesetiamfluuiatiles,necnon&limacescumrorecollectae,&furfureexpurgatae,&aquahordeaceaalutaeadhiberiadhaecpossunt,quemadmodum&cancriloti,equibusomnibusstillatitiisaquis,zulapiaconficipossunt.DonatusAntoniusabAltomari,medicusinsignis,dehecticarum,cumtabe,febriumcurationepraeclarescribens,parte3.cap.9.Quidamuero,inquit,nostraetempestatismedici,nescioquaratione,seuauctoritatefreti,stillatitiumcochlearumliquoremeisdemaegrotantibuspraebent,putanteseoscumrefrigerationequadamualenterreficere:Uerumcumhocarationealienumsit,&Galenopugnet,omninoabeoabstinendumesseconsulo;namlicetaceruatimreficerepossint,maximequenutriantcochleae,siconficiantur;incorporibustamen,quaereficimagisegent,talianutrimenta,quaeconcoctudifficiliasunt,DeDestillat.SectioIii.253noncompetunt,utpotequibusconcoquendifacilitasnonadsit,utliquetexGaleno7.Met.6.Adhaecsinutriredebentcochlee,noncrudae,necsemelautbiselixae,sedter,&uelutiinaquatabefactae,exhiberidebent,ut3.dealim.facul.3.scriptumest;praeteridquodcrassum,aclentumgenerantsuccum,exquoprompteobstructio,&putredofit,acpraeternaturamcaloraugetur,potissimumhecticafebrelaborantibus,inquibusnedumconcoctio,uerumetiamdistributioimbecillaest.Atsidixerint,nontotamcochlearumsubstantiam,sedearumtenuioremsuccum,ignisartificioextractum,conducere,dicimusnos,&huncquoquedifficilemconcoctuesse,quodexearumsubstantiatrahatur,quaetalisestnaturae;tumuelmaxime,quodabeiscrudis,quaeesculentanonsunt,extrahatur;quamobrempromptiusaluumsoluere,quameosnutrirepoterit.HaecAltomarus,quideindeprobatstillatitiumliquoremexpullorum,gallinarum,caponum,seuphasianorumcarnibuscontusis,adiectisetiamtestudinibusnemoralibus,buglossi,oxalidis,&lactucaefoliis,seuendiuiae,minutimincisis,necnon&pomisdulcibusquibusdam.Multitamendoctissimiuiri,succumcochlearumignisuicoctum,quodquemaiusest,inhalitusextenuatum,tametsiacrudisipsistrahatur,probant,cumtollinideanturcoctione,extenuationequeomnia,de254HieronymiRubeiquibusdisputat,incommoda;&satispateat,stomachoimbecilloroborando,cochleaspreberi;scribitqueDioscoridesstomachoillasutilesesse;marinasquequasegopotissimumacceperim,&stomachoidoneas,&facilealuoexcerni:uiuarumquecorpora,cumacetodeuorata,stomachidoloresmitigare;&pleriquegrauissimiMediciinstomachiimbecillitate,eas,saccharo,cutestudinumcarne,&stomachisauium,conditamagnosuccessu,praebent;recentioribustamen,quod&pleriqueomnesfaciunt,abstinerem.Huiussociumsententiaehabeoclarissimum,uariaque&insignieruditionepraeditumHieronymumMercurialemForoliuiesem,quiiamdiusummoloco,summaquelaude,MedicinaepraximinGymnasioPatauinoprofitetur.Adpestilentesfebres,&uenena.Aquaefoliisquercustenerioribus,efloribusarantiorum,elenticulapalustri,pota.Itemefloribuslini,simodicosaccharocondiatur;sudoresenimmouet,&insuperficiemcorporismateriamadigit,inpestichiis,uariolis,acmorbillisadmodumconducensAliisaquaepapauerethaede,seuerraticodestillata,bibitur.Uerumeamihisemperplacuit,quamGuainerius,spiritusgignerescripsit,eosqueclarioresreddere,roborareuiscera,adeoquefirmare,utnullounquamtemporepestilentiaeuirusrecipiant;mirandumeniminmodumuenenisresistit:eaautemcapitradicumtormentillaerecentis,libram,radicumherbaetunici,&dictamni,cuiusquelib.s.heleniicampaniunc.4.oxalidiscumseminibuslib.2.foliorumacflorumborraginis,buglossae,rosarumrubearumsyluestrium,cuiusquelibram,theriacaeoptimaelib.s.pimpinellae,scabiosae,sing.lib.s.succilimonumlibram,aquaeardentisexoptimouino,&saepiusdestillataeunc.2.uelutaliilegunt,lib.2.sigilliLemnii,boliarmeni,cuiusqueunc.2.santalorumalborum,rubeorum,spodii,behenalbi,rubei,margaritarumsplendidarum,singulorumunc.i.s.ossisecordeceruiunciam,rasuraeeborisunc.s.crocidrach.3.caphuraedrach.2.foliorumauriunc.s.Foliaauriminutimforficeincisa,uelmelleinporphyritelapide,diligenter,&diuagitata;naintenuissimumpulueremredigentur,inaquaardente,cucurbitaoptimeclausaperdiesquindecimmacerentur.Margaritaetenuitertritaeinaliacucurbitaponantur,cumsuccolimonum,totidemdiebus,optimeitemclausa.Radicesgenerosouinoabluantur,indesiccataeinumbra,inmortarioterantur,&similiterherbae,flores,&semina;omniatameninuaseterreouitrooblinito,sed,measententia,meliofuerit,uitreo,cumtheriaca,misceas,addasqueardentemaquamcumaurifoliis,&succumlimonumcummargaritis;Moxfossatribuspedibusprofundafacta;256HieronymiRubeiincuiussitfundo,addimidiumpedem,calxuiua,incuiusmediouasoptimeclausumnerespiret,equinofimocircumdatum&contectumlocato,affunditoqueduasaquaesitulas:maneatibidemperduodecimdies,singulistribusquatuoruediebus,mutatofimo.Posteaomnibusinuitreamcucurbitamtransfusis,appositorostratopileo,stipatisqueaccuraterimis,igneleui,aquamelicias,quamdenuofecibusaffundas,&destilles;tertioueroabsquefaecibusincucurbitacolloces,&rursustepentebalneodestillato,seruatoqueuitreouaseoptimeclausam.Huiuscochlearsatisparuumexhibetur.HoratiusAugenius,doctissimosuo,depestilentiapraecauenda;libro,auctorest,SebastianumPaparellam,medicumeloquentia,&ingenioclarum,dicereconsuesse,inpestilentia,quaeanno1527.uiguit,admirabilesuidissehuiusaquaeeffectiones,noninsanistantum,sed&inaegrotis:&plerosqueeammagnoarcanohabuisse,professosquefuisseseomnesipsasanaturos,cumauropraesertimpotabili,utGuainerius,&Augeniusaiunt,mixta.Praestantissimaetiamhabetur,MatthioliaquaTheriacalis,praestantissima,abeodescriptainitiolib.6.Dioscoridis,quamultosauipera&aliisuenenatisanimalibusdemorsos,mortipropinquos,sanassescribit.Suntquiaquamenucibusuirentibusstillatitiam,atqueitemefoliispersici,necnoneuincetoxico,&ecorticeinteriorefraxinicumtribusunciisuinialbi,potamtribusquibusquehoris,uehementerlaudent:aliiuerohocmodoconficiunt.Nucesrecentes35.radicumhelenii,tormentillae,chamaeleonisalbi,zedoariae,cuiusqueunc.2.foliorum,seminis,&radicumcarduibenedictilib.s.scabiosae,hyperici,rutae,sing.pug.s.cinamomi,caryophyllorum,macis,cuiusqueunc.s.calthaeseucalendulae,dictamni,sing.pug.2.radicumborraginis,buglossae,oxalidis,cuiusqueunc.i.s.terantur,quaeterendasunt,omnibusqueaffundanturaquaeardentisoptimelib.8.uinicreticilib.7.atqueubimaceratafuerint,orediligenterclauso,perdecemdies,indeaquaigneleuiextillet,repetitaterdestillatione,faecibussemperextillatamaquam,affundendo;quartauice,reiectisfaecibus,earumlocoponantur,Theriacaeoptimaelib.s.mithridatioptimiunc.3.saccharierosis,eboragine,enymphaea,euiolis,cuiusqueunciam:indedestilletliquor,cuius,aestate,unc.2.cumunc.4.aquaeoxalidis;hyemeuerounc.3.cumunc.4.iurispulli,praeberipossunt,sictamenutneaetatis,temperamenti,accaeterarumhuiusmodirerum,ratiopraetermittatur;laudantaliquiaquamefloribusarantiorum.Haecautemomniauenenisquoqueoptimeaduersantur.HieronymiRubeiPlureshuiusgenerisstillatitiaeaquaeinlibrisquibusdamuulgatisempiri258corumleguntur,quiinhaccausa,necuiquam,meoiudicio,omninonegligendisuat;namsiquainre,inhacpotissimum,uerumilludesseuidetur,quodscribitur,nullumesselibrumtammalum,quinaliquaexparteprosit,experientiaenimplurimuminremedicaualens,magnassibiuendicatuiresinpestilentibusmorbis,quorumcumabditaesintcausae,nobisquenonsatisexplicatae,eorumquoquecurandorumratioaboccultisterumfacultatibus,quassolaattingitexperientia,petitur.Adhaecaccedit,medicospraestantioreshaudfacilepestilentiacorreptosinuisere,atquosuntdoctiores,eocautioresuidentur,neperniciosaecontagionissesepericuloexponant:quamobremefficitur,utaegroti,chyrurgorum,&barbitonsorum,empiricorumquequorundam,quiinhisaudacioressunt,auxiliorelinquantur:&fuereaegrotantes;quiomnihumanaopedestituti,quicquidcasusobtulerit,perosassumentes,autadaffectumlocumadhibentes,eam,quamassecutisunt,sanitatem,alios,utassequieademrationepossunt,docuerint.Itaquenihilestcontemnendum,sedquandoita&magnitudomorbi,&symptomatumdiuersitaspostulat,discutienda,tentandaqueomnia,ipsorumquemedicamentorum,queinususunt,discussio,patefacereadalia,uiampotest,alioquiuerumest,quodscribitin6.Lucretius,mussareinhisDeDestillat.SectioIii.259morbistacitomedicinammetu,quodqueinsuapestilentiaaitThucidides,Medicosomniumprimosobiisse.Aderodentiauenenahecdescriptiofacit,quaehabet,theriacaeunc.2.condit.helenii,ireos,cuiusqueunciam,succibaccarumlauri,iuniperi,succibetonicae,centauriiminoris,uerbasci,marrubii,cuiusqueunc.3.florumnymphaeae,uiolarum,corticumrad.mandragorae,sem.altercialbi,sing.unciam,opiiunc.2.exceptaalembico,artificioresoluuntur,sedmeliusindiplomatis;nequesolumprodest,uenenolaesis,quaeurantcorpus,sed&internisdoloribus,quicumfebrecruciant;suntquiaddantbutyristillatitiiparum.Aduenenumautemquodexitialemlongomoliturtemporemorbum,&ecerussa,cerugine,lithargyro,minio,succoscillae,&hominissudoremaleficiconficiunt,facitegregieaquastillatitiaecolumbaceostercore,corticibusouorum,pipereacthure,cumlixiuioesarmentitiocinere,commixtis;maciesautempellituraquastillatitiaexherbapersonata;&nucleispineis.Adulceramaligna.Exthurismasculi,sarcocollae,singulorumuncia,alomnesepaticaedrach.6.succiplantaginis,mellisoptimi,resinaepinusalb.cuiusquedrachm.3.optimecontusisacmixtis,uitreouasedestilletaqua,igneleui,nemateriaascendat,qualiquorstillatitiusturbaretur;260HieronymiRubeiquodsitumescat,linteisfrigidamadentibuscucurbitainuoluitur,utdescendat.Hacaquaingensfuitputredo,inhumeroadolescentiscoercita,quempleriquemediciamputaredecreuerant:cumadfinemestdestillatio,aquecolormutatur,quamobrem&uasrecipiensmutandum;namaquacoloratamedicusillenonutebatur.Faecesinpulueremredactae,&ulceribusimpositaeplurimumprosunt.Itemaquaestercorehumano,prodest:IoannesTagaultius,lib.3.Instituit.chirurgic.itascribit;AquafortisAlchymistarum,saltemprima,intortuosis,atquelabyrinthimodoflexuosisfistulis,mirificeprodest.Hocenim(inquitGuidoesententiaArnaldiaUillanoua)omnesfistulasmortificat&disrumpit.Quidametiamfuereempirici,quiaquaesaccharioptimiuncia,terebinthinaedrach.6.resinaepinusunc.sem.aquaeardentisunc.2.stillatitia,ulceraabluentes,ubinonadessetinflammationispericulum,mirabilisuccessucurabant.Adcarcinomata.EPlantaginsmaiore,chelidonio,&Huirgapastoris,aquampleriqueeliciunt,admixtoquecochlearumpuluere,morbummadefaciunt.Itemexurtica,cumeiusdempuluere,&galiopsis.Itemaquaestercorehumano.DeDestillat.SectioIii.261Aquaebarbulahirci,sieaspleniis,&attritislinteolissuperponatur.Idemaquaexeupatorio,seuagrimoniauocato,sedlongeefficaciorpuluis,cuminulceribusinueteratis.Aduulneraintestinorum.Aquaeradicibuscyclaminicumsaccharohausta.AdmorbumGallicum.Accipecaryophyllorum,cinamomi,cuiusqueunc.2.colocynthidos,unciam;nucemunammyristicam,eaqueomniainpulueremredacta,raroquelinteoinuoluta,bulliantinuinialbioptimiunc.8.aquaefontispurissimaeunc.4.adconsumptionemmedietatis,clausisoptimerimis,foramineinsummooperculirecluso,quorespirarepossit.Ubirefrixit,expressoinuinumlinteo,addeligniguaiaci,incisi,lib.s.macereturquehoris24.moxdestillet,igneleui,aqua,quatumoresaGallicalue,madescant,purgatopriuscorpore:&siroboreuiriumualidoegrotosfuerit,sumatmaneadduasuncias,sininfirmus.unam.Hoceodemmodoutereadhydropem,&aduenena;sudoremenimciet,nequeadmodumexquisitampostulatuictusrationem.Parimethodohuius,quaesequitur,aquaeususest;sem.ebuliinpulu.redac.oleisulph.uelchalcanthi,sing.unc.aquae262HieronymiRubeiardentisunc.3.foeniculi,petroselini,amborumcumradicibusaequaspartes;asparagorumrecentiumcumradicibus,duplum,uitreisorganislentissimoignedestilletaquaincuiuslibradissolueunc.3.saccharicandi;mane,quantumcaperecorrexnucispotest,exhacaqua,&tantundemsuperioris,ardentis,sumitur,&perhoraminhoraminlectoquiescendum:idqueoctodiebus:admirabilescelebranthuiusremediilaudes;quodsiaduigintidiesaccipiatur,lapideminuesica&renibusfrangereasserunt:lieniitemprodest,&induratisgallicimorbitumoribus,sidolentiaauttumentialocamadescant.Multaaliapararisolent;nampleriqueepitymum,mirobalanos,cassutham,fumariam,polipodium,turpetum,colocynthim,stoechadem,agaricum,tamarindos,passulas,pruna,mastichen,macim,foeniculum,rosas,glycyrrhizam,buglossam,&eiusmodicomplura,inuinoinfundunt,moxadmedietatemdecoquunt,tandemdestillantbalneoMariae.Caeterumhisomissis,quaesuntpaeneinnumera,illudnonomittendumcensui,quoddoctissimusFracastoriusinsuaSyphilide,hiscarminibus,quaeUergilianaaequarecreduntur,descripsit;quibusetiam&destillandimodus,&uasa,elegantissimeexplicantur:Quorundaminuentumest,uitreiintraconcauauasis,Cuicollumoblongumest,uenterturgescitinorbem,DeDestillat.SectioIii.263Authederaefolia,aut,ldamittente,maniplosDictamni,illyricamueirim,RhamniuenigrantemRadicem,autinulascoquere;insublimesolutusEfferturuapor,&tenuisuacuaomniacomplet.Astubifrigentioccursauitabaereuitro,Cogitur,&roremliquidusdensaturinudum,Decurritqueuagisperapertacanaliariuis.Destillantisaquaecyathum,subluminaprimaLuciferi,potareiubent,stratisqueparareSudorem;neccerteabre,uisutilisolliestRelliquiasmorbitenuesdispergereinauras.Adcasumcapillorum.Mellispurioris,uinicretici,lotiipuerorum,lactis,cuiusquelibra;destilletaqua;abluanturlocaundepilidecidunt:efficaciorhaechabetur,quaehabethyssopihortensis,montani,calaminthaemontanae,foliorumabrotoni,singulorum,quantumbiscapimanupotest;uinigenerosicretici,lotii,mellis,lactis,cuiusquelib.2.sem.sinapilib.s.contritis,quaeteripossunt,misceanturomnia,&pertresdiesmacerentur,moxdestilletaqua,cuiususus,iuuenibusbarbamcitoeducitacproducit,&pilosquiceciderunt,restituit,utiFalloppius,harumauctoraquarum,testisest.Adstrumas.Oleilaurinilib.s.olibani,mastiches,gummiarabici,terebinthine,singul.unc.3.destilletuitreisorganisaqua,inqua264HieronymiRubeicineresquercusponas,denuoqueomnibusrectecommixtis,destillationeliquoreliciatur,quoutere,prodestetiamacrochordonibus,&huiusmodimorbis,siexarteadhibeatur.Addelendauariolarumuestigia.Mastiches,myrrhe,alomesepaticae,nardi,sanguinisdraconis,olibani,opopanacis,bdellii,carpobalsami,croci,gummiarabici,styracisliquidi,seustactesmyrrhae,cuiusquedrachm.2.5.teranturomnia,&cumterebinthinaadpondusomnium,destilletuitreisorganisliquor.Idemfacit,aquaefabis,epedibusuituli,arietis,porcellorumemelle,radiceserpentariae,limonibus,arantiis,floribusfabarum,corticibusouorum.Haecautemcuratiofucataest,praeterquamforteinpueris;nonenimregeneraricutispotest,&foueaexpleri;eademqueinextenuandiscicatricibusualent,cuiusuiRasis3.adAlmansoremseabexpertonouisseait,aquamemellestillatitiamplurimumprodesse.Addecoloratamfaciem.Aquamecitriisaclimonibusstillatitiam,siabluaturcutis,optimeprodessescribitIoannesBaptistaMontanusinsecundamFen.primiAuicenne,purgatopriuscorpore;intelligimusquenondenaturalidecoloratione,sedquaepraeternaturamaccidit.Abstergitautemhaecaquacutim,&expurgat.Idemfacietaquaefloribus,ueletiamsideDestillat.SectioIii.265liquisrecentibusfabarum,&exlupinis;quaeacrior&ualidiorest.Itemaccip.siliquarumimmaturarumlib.3.mellisoptimilib.2.Terebinthinaelib.5.crociunciam;macerenturomniainuasediligenterclausosubfimo,ueladsolem,peroctodies,moxaddanturlactisasininilib.4.&statimantequamlacputrescat;namfoeteretaqua,destilletur;exibitenimaqua&oleum;oleoillinendanoctecutis;aquadieabluenda;quodsinonnihilmoschi,autambraeapponatur,fueritiucundior.Magisautemefficaxhaechabetur,quaelocosiliquarumfabarumimmaturarum,accipitorobumrecens,&lupinos,&amygdalasamaras,cuiusquelib.2.cniciunc.3.nitrirubeiunc.4.limonumseucitriorumincisorum,terebinthinae,sing.lib.2.commisceanturomnia,&uasediligeterclausa,utisuperiusdictumest,insole,uelfimo,adoctodiesmacerentur,indestilletoleum&aqua;nequeuerohecsolumcoloremfacieiconciliant,sedsplendorem,&rugasprohibent:cumueroinfinitapropemoduminuulgatislibrishabeantur,haecsatisfuerintauirodoctissimo,Montano,descripta.HieronymiRubeiRauenn.DeDestillatione,Sectioquarta.Eaestdestillationis,&chemicaeartisquamArabes,Alchymiam,&detractoarticulo,chymiam,Graeciχημεῖαν,uocant,coniunctio,utunaexalteraortumduxisseuideatur;&quiaddestillationem,metallorumpraesertimincumbit,isstatimabomnibusfere,chemicaeartioperamnauarecredatur;quamobremnequaquamabinstitutomeoabhorrereputaui,sicumdereimedicaedestillationehactenusuerbafecerim,nonnullaadiiciam,quaeadchemiampertinent,potissimumquodpietatismunusforearbitrer,eosmonere,quimagnodispendio,&temporis,quodessetinmelioresususdestribuendum,&rei,quafamiliam,&egentesaleredeberent,huicuanitati,uano,&ridiculoexitu,interfumum&carbonesdesudant.Sicauteremaggrediamur.Chemiciquidpossint.Cap.I.Plurimumsemperdisputatumest,chemicaars,equapraeclaramultaprodiisse,negarenemoplanepotest,anuerasit;cudeDestillat.SectioIiii.267iusreidifficultasueleoestaucta,quodquotidiemultosauri&diuitiarumcupidosoleum&operamperdere,utidiximus,uideamus,magnoipsorumdamno,&ingentihuiusartisinfamia,quaecerte,sinullaaliadecausa,obmultastamen,quasdiximus,resinuentas,summalaudedignaesset.EgidiusRomanus,uirdoctissimus,summusqueTheologus,exEremitarumAugustinianorumfamilia,quaestione8.Quolibeti,falsameamputat,quodnegetfieriartealiquaaurumposse;eaadductuspotissimumratione,quodnatiradeterminatis,certisqueprincipiisprogrediatur,eoquemagis,quoresnaturalesperfectioressunt.Inhisautemprincipiis,maximenumerateffectricemcausam,materiam,&locumgenerationis:nonenimequusnisiabequofit,&exequaemenstruosanguine,inqueipsiusutero.Quineaetiam,quaeexputredine,gignunturanimalia,certamsibimateriamdeposcunt,utiAuer.12.Metaphysic.18.ipsaqueexperientiatestantur;pleraqueetiamlocum;nonenimalibiquaminuitisuentrefituinum,cuiussimilemquidempotummultifacerepossunt,idtamenuinumnonesset.Itaignispurusinspheratantumignishabetur;Quamobremcredendumesseait,metallis,quaeinterragignuntur,cumressintperfecte,eumlocumitaanaturaassignatumfuisse,utextraipsumfierinullomodopossint;268HieronymiRubeicolorisquidem,&nonnullorumhuiusmodiaccidentiummutationem,sednonnaturae,nonformaeacspecieifieriposseartealiqua,concludit.Quodaffirmatetiamauctoreiuslibri,quiAristotelissecretasecretoruminscribitur.NouissimequoqueThomasErastusmedicusdoctissimus,librosuodemetallis,multaadducit,utidemprobet;nonenim(inquitille)unaspeciesinaliameiusdemgenerisproximi,mutari,nequeanatura,nequeabartepotest;nequearsformamfacit.Caeterumutquidnossentiamus,inapertumprodeat,Erastumprimoconuenientes,dicimuseaueraessequaescribit,abartefieriformamnonposse,sidesolaarteintelligamus;nonautemcumarsnaturaenititur.Itaquecummagis,&inmateria,&informaconueniantduaespeciessubeodemgenereproximo,quamquaesubdiuersislocantur,cumhasinuicemmutarinonnegetErastus,curillasnegabit?Cumuideamuslignum,cochleas,pelles,&huiusmodiinlapidesanaturauersas,etiamsiinsuaprincipiadissolutanonfuerint,utiAlbertusMagnus,GeorgiusAgricola,PetrusAndreasMatthiolus,GabrielFalloppius,quidelapidibus,metallis,acfossilibusegregiescripserunt,&aliietiamfidedignissimiauctorestradidere,quidmirumsimetalloruminuicemspecies,uelnullainsuaprincipiafactadissolutione,mutentur,que&imperfectaesunt,&DeDestillat.SectioIiii.269parumintersedistant?Iosephusli.2.debelloIudaico,scribit,ArenampropeBelumamnem,duobusaPtolomaidestadiisdistantem,inrotundaualle,uimhabere,inuitrummutandi,quaeattigerit,metalla;gignendoenimuitro,litusilludtantumfuissepermultasaecula,auctorestPliniuslib.36.Nonneetiaminstirpibus,quaetamenuiuunt,ubihaecestnaturaepropinquitas,conuersionemmutuamuidemus?itaenimlolium,&triticum;hordeum,&egylops,sehabent,testeGaleno,1.dealimen.facult.cap.37.ubi&patrissuiexemplumadducit.Ozimisemen,sifrequentiusseratur,utaitMartialis,modoinserpyllum,modoinsisymbriumdegenerat:imocumSoliexpositumest,transitinserpyllum,tametsinonomninohacrationespeciemreferatalienam,utdocetlib.5.deplantarumcausisTheophrastus,quietiamasleueratsisymbriuminmenthamuerticumpropinquamnaturamhabeant:Utinterimomittam,quodpleriquescribunt,Ficedulam,&atricapillammutuocommeare,utquaefueritficedulaAutumno,uindemiarumcalceinatricapillamuertatur;sedquaemutatiopulchriorianaturaspectaculo,fit,quampapilionum&bombycum?primoenimuermisgignitur;omneautemhocuermiculigenus,utaitlib.3.degenerat.animal.cap.9.HieronymiRubeiAristoteles,ubisuaemagnitudinisfinemreceperit,quasiouumeffi270citur,indurescitenimputameneorum:moxruptoputamineexit,uelutexouo,animal,tertiaperfectumgeneratione,idquepennatummagnaexparte.Itabombycescumouaaestatepariant,quaeinpannoaduerusqueseruantur,exillisuermesgenerantur,moxbombyx,tandemnecydalus.SedsatishacderecumErastodisseruimus;adEgidiumueniamus,quinonuideturprobare,quodnecessariussitlocus,terraescilicet&montiumuiscera,gignendisartemetallis,quatamenmaximedecausaurgetipse,&cumeoetiamErastus:namsiapes,muscae,ranae,nullumsibicertumlocumpostulant,uerumubimateriaaptaest,ibigignuntur,quidphibebitideminmetallisfieri,quaesuntmultoimperfectiora,&uisentienteacmouentecarent?curenimmetallalocumsibicertummagisposcant,quamanimaliahuiusmodi,ubifueritmateria,&calorcoquens,&frigiditascogens?quod&uidetur4.MeteororumAristotelesinsinuare,cumdeelixationeloquens,nihilreferreait,anhuiusmodicoctionesfiantinuasibusnaturalibus,aninartificialibus,dumeademadsitcausauerbahaecsuntAristotelis;ὶὀυδὲνδαρέραἐνὀργαίνοις,τεχνοικοῖςἢρυσικοῖςἔανγίννηται;δὰτὴναὐτὴνγὰραἰτίαν.πάνταἴσται:nequeenimquihaecuerbaconanturinterpretari,aliquidafferunt,quodfaciatcontranostramsententiam.QuoniamuedeDestillat.Sectioiiii.271rototahaecresadoctissimisuirisprolixosermonedisputataest,PetropraesertimBono,medicoFerrariensi,cuiusmulterationesuidenturhactenusinconcussae;nonestquodaliorumdictarepetamus.Illudsolumaddiderim,quodlicetmagnusillePhilosophusAuerroens:primodegenerat.animal.cap.1.asserat,Alchymistas,quiputantidemfieriposseabarte,&natura,decipi,quodcausaeartis&naturaesintdiuersae,quamobremdicebatErastus,nonsequi,siquodnaturafaceret,idemfacereartemposse,tamencumtertiumlibrumAristotel.deAnima.cap.36.idemAuerroesinterpretatur,ait;uiderimultasartesaddisci,acrepeririposse,cumtamenadhuclateant,quodeorumignorenturcausae,&exhisartibus,chemicamtantumnumerat.Algazelquoquenequaquamminorisinphilosophianominis.ipsoAuerroe,chemicamintentionemesseait,mutaresubstantiammetallorum,utadauri&argentipuritatemperueniat,autinaliquaspecieapparentiae;cuicontradicensAuerroensdisputationepriorephysica,chemicamartemdiciteamesse,inquadubiumestanreperiatur;&sireperitur,impossibileest,utquodineafit,sitipsummetnaturale;namarscumassimilariuultnaturae,deficit;necuereadeamperuenit,&siquic272HieronymiRubeiquamfecerit,quodnaturafactumsensuiappareat,nonesttamennobisaliquid,quoaffirmarecogamur,eamautfalsam,autimpossibilem.Ueritatemdocerediuturnaexperientia;temporisquelongitudopoterit.HaecibiAuer.cuiuspostremauerbaindicant,nontantiesserationescontraadductas,utcertoaffirmetfierinonposse.Maximeautempossibilemesse,suaderenobispossunt,quaeAristotelesscribit7.Metaph.29.cumait,eorumquaeartefiunt,nonnullorummateriam,initiuminsecontinerenaturale,quopossintpersemoueriadfinem,quemarsintendit,utmedicina,&agricultura,inquibusarsnaturaeopitulatur;quorundammateriamhuiusmodicarereprincipio,necnisiartemoueriadfinemposse;aliasolumartefieri,utdomus;Sedpriora,utroque,&naturascilicet&arte,utsanitas.HactenusAristoteles.Nonfueritigiturmirum,idemaurum,argentumuefierinatura,&arte,tametsicausaesintdiuersae,siabutroqueeademsanitasfit;nequedictaAristotelis,quodadremhancattinet,ulluminteraccidentia,&substantiamdiscrimenfacereuidentur.Adhaecaccedit,fieriposse,utcausae,quarumestdiuersaspecies,idemtamenspecieefficiant,utmotus,lumen,&ignis:quaecumnaturaacspeciedifferant,ignemtamengignunt,quieiusdemestspeciei.Itemignisidemspecie,eliciturerebusspeciediuersis,nempeelapidibus,lignis,multisquepraetereaaliis;nequeinhuiusmodiquesuntimperfecta,earatioualet,quaeinplantis&animalibusplurimumpotest.PossuntitaqueChemiciargentumuiuummutare,caeteraque,quaeadidrequiruntur,sicutquaediuersaeinitiocausaefortassiserant,unatandemmateriafiant;quemadmodumefficipotestartecinnabaris,quaeetiamanaturacollatur;nequeimpossibileutgignanturscorpiones,huiusmodiqueanimalia,atte,&quae&naturaprocreantur,&longeperfectiorasunt,quammetalla:licetautemTheophrastus,auctorePlin.lib.33.cap.17.nonagintaannosantePraxibulumAtheniensiumMagistrum,quodtempusexit,inurbisRomae249.annum,tradat,inuentumMiniumaCalliaAtheniense,initiosperante,aurumposseexcoquiarenarubenteinmetallisargenti;AurumtamenexauripigmentofacereCaiusprinceps,testeeodemPliniolib.36.coepit,uerumadeomodicum,utdetrimentumsentiret.Suidasquoquescribit,utsupramemorauimus,DiocletianumImperatoremlibrosabantiquisconscriptos,περὶχημεῖαςἀργυροῦκεὶχρυς¬οσconquisitosexussisse,propterilla,quaeaduersuseumAegyptiiinnouarant;neAegyptiiarteilladiuitiascompararent,atqueopumabundantiafreti,armainRomanosmouereinposterumauderent.HderonymiRubeiIoannesquoqueFerneliusAmbianus,Philosophia,acMedicinacla274rissimus,alterodeabditisrerumcausislibro,aurumsefecisseartetestatur,modumqueinsinuat.Sedcumduosint,quaepotissimuminhacartequaericonsueuere,alterum,ueranesitmutatio,fieriquearte,ea,inmetallispossit;alterum,anmultipliciuifieri;sicutuncia,libraminaurumuertat,dehoccummultascribantur,nihiltamenadhuccompertipenesmeest;presertimcumuimuegetatriceminmetallisinessenequaquamcopererim.Alterumestuerissimum.quodexperientiaoptimetestatur,qua;utnuncsilentiopluraaliainuoluam;hydrargiruminargentumoptimum,argentumauteminaurumuertiperspexi;eaautemsicfuit.Confracticinnabaris;quodexhydrargiro&sulphure,ignisuiinsublimeelato,conficitur;partestesserarummagnitudine,elimatoargento,ouiadiectocandido,utadhaererent,inuolutae,&inuasconiectaefuerunt,quodignimoderatoresisteret;uasilludoptimecontectum,aclutomunitum,mollipruna,subcineribus,adhorasduodecim,decoctumest;Indereclusum;tuncqueargentipuluis,nigrior,obsulphur,factus,etesserisdetersus,&seruatus:Tesseraeadexamenargentiadhibitae,cupellamuocant,argentumoptimumreddiderunt.Quoniamautempuluisaterargenteusdifficileigniliquatur,quodfereuimomnemexhalauit,remedioquodam,facileeliquatumest,&inseparationisaquamdemersum,auriDeDestillat.SectioIiii.275nonminimampartemdemisit.Nequeuerodicendumest,quodpleriqueaffirmant,idcircoexargentoaurumcolligi,quodineoauriseminaquaedamcontineantur;namtotumipsumargentum,tandem,siremrepetererectenoris,inaurumuertetur.Suntqui,utminoridispendioremconficiant,partesillascinnabaris,anteaquampuluereexargentoinspergant,inacerrimolixiuio,autcertisoleisebulliant;sunt&quiaesapponantuarioqueutanturartificio,dequonostriinstitutinonest,plurascribere.Chemicorumerrores.Cap.Ii.Quanquamauteuerissimaesthaecars,eoquomemorauimus,modo;desistendumtamenabeauidetur,quodinperscrutandishuiusmodimirandissanenaturaemutationibusartecomparatis,multadispendiaincurrant,iipotissimum,quilucriauidiores,leuiopere,maximasopesadipisciquaerunt,&licetsemelatqueiterumfrustralaborauerint,nihilotamenminusobstinati,eaminsemutationemacμεταμόρφω¬σινexperiuntur,quaminmetallisnonefficiunt,dumediuitibuspauperes,pertinaciaesuaeingentespoenasdantes,euadunt,&utrecteDemetriusPhalereusasserit,quodcapiendumilliserat,minimeceperunt;amiserunt,quodpossidebant:librisassiduestudentreceptarum,utaiunt,plenis,eamquee276HieronymiRubeimultisseligunt,quamuetustissimoaliquolibro,Graece,autHebraice,ueloccultisnotis,scriptamanimaduertunt,quasiautexternaeliterae,autdiuturnitastemporis,nonratio,adferreilliueritatempossit.Hancautemubifalsameuentusprobauerit,adaliamferuntur,longeaueritateremotiorem;atqueubihacetiamsedelusossentiunt,falsaadhucspeillecti,nouisqueindies&falsisoperibusmagisaddicti,inmiserabilemegestatemincurrunt.Illudautemridiculumneanmiserabiledixerim,nescio,cumuideasquosdampannosos,&planemendicos,pollicerihacarteorbemaurum,CroesiqueacLuculliopes:quodqueadmirabilioest,eorumpollicitationes,apudplerosqueprudentissimosalioquiuiros,locuminuenire.Suntigitur,quiargentumuiuum,Mercuriumabipsis,&quidemnonimmerito,uocatum,miris,utidiximus,torquentmodis,utcogant;namaliiherbarumsuccisidfactumtestantur,gummideinde,&rebus,quasetiamignisabsumit,inargentumoptimumuersum.Pleriquesolisherbarumsuccisfieriidpossecontendunt;easquereperireherbasmagnoperestudent,lunariampraesertimmaiorem,cumquelunariasit,dequaPhilosophiloquuntur,ignorent.Destillat.SectioIiii.277Aliisolisgummis,quidamaquisacerrimis,nonnullisalibus,atqueetiamcommuni,paratissuomodo,aliquioleandrum,quodestGraecisυκριον,&ῥοδοδαρνη,huicmaxidemereiaptumpraedicant;cicutamalii,quidamnapellumefferunt;necdesunt,quiBufonispuluereutantur;pleriquestudentuthydrargirumipsumbufoebibat,quemdeindebufonemexurunt,uteMercurio,Lunam;idautemestargentumoptimumreddant:multaquequotidiehuiusmodi,nullarationeadductiexperiuntur:nequeenimsoloargentouiuometallumconstat,uelipsistestibusquiargentumuiuummateriammetallorumfaciunt,inquibusestAngelicoDoctoringenio,DiuusThomas,intertiumMeteororumpraeclare,utomnia,scribens;sulphurenimnecessarioadhibetur.Cogiquidemiismedicametis,utnefluat,nonnegauerim;inargentumueromutariposse,nequaquamarbitror.Quodsinonnulliscribant,argentouiuosulphurcontineri,quouertiinargetumqueat,iddequibusdamcalidissimispartibusutisupradiximus,uerumest;depropriosulphure,nonestuerum.Uirtamenfuitsaneprobusatquehonestus,quicumtotamfereaetatemmendaciishuiusmodiconsumpsisset,sancteaffirmauit,seargentumuiuumsemelinargentumoptimumquibusdamgummis,uertisse;uerumcumidemsepiusdeindemagnostudiotentasset,efficerenunquampotuisse.ItaqueuelinMercurioilloineratargentum,quoduiigniscoactumfuit,autilludcacodaemonesinuasiniecere,utillismendaciisuitammiseretraduceret,neque278HieronymiRubeialiterunquamueritatemperuestigaretentaret,utieuenit;namillisaddictustotus,obiit;&profectosinaturaidcontigisset,perpetuoidfuissetconsecutus.Arbitranturaliicorporametallorum,quaeabauripraestantiaabsuntperfectafieripossesolisustionibus,calcinationibusuocatis,saeperepetitis,sitamensemperincorpusredigantur.PleriqueUenerem,itaenimaesappellant,cumspiritustanni,cuiIouisnomenimposuere,duodecimhorarumspatio,siuiigniseliquataperstentinoptimumargentumuertiaffirmant.Arsenicoalii&auripigmentouulgaribusignisuiinsublimesaepiuselatis,asseruntidfieri,additotamenMercuriosublimato,&Luna.Quidamunasolarefieritradunt;tesipsasaliiinsublimeelatas,conantur,adiectaLuna,inaquasperspicuassoluere,&demumcogere;idquerepetunt,dumuelutcera,temperatoliquescantigni;sieniminaesfusum,huiusmedicinaeparumconiiciatur,Lunamfierioptimamaffirmant.MiscentaliicumelimataLunaescobe,Mercuriumsublimatum,totiesqueinsublime,uiignis,efferunt,dumoptimemixta,inignesimulperdurent,&molliliquescantpruna;suntquieademhumidoloco,utinaquamabeant,ponunt,moxcogunt;idquesaeperepetunt;esseenimoptimummedicamentumaiunt,utinargentumaesuertatur.Destillat.SactioIiii.279Tormentisetiamnedequaquamminoribusaliametallaexcruciant;namdeSaturno,quonomineappellantplunbum,plurimatradunt;putantenimnonnulliSaturnum,louemautcerussamacetostillatitiodissoluta,&linteisexcolatalinguis,&incorpusredacta,cumfermentoauriautargenti,admetallorumperfectorumnaturamadduciposse;cumtamenquidfermentumhuiusmodisit,ignorent,quantequesinthuiusfermentiuires:praeterquamquodnullaharumpraeparationumpotesttantumperfectionisinducereinimperfectametalla,quantumpollicent:densitatemquandam&pondus,&ualidioremcumaliismixtionempotest,substantiamnonpotest.Quosdamscio,quisemaximaiurisiurandireligioneaccepissentdicerent,plumbumelimatu,unaquesulphur,&auripigmentum,certis,queadscribunt,ponderibus,inuaseterreo,quodigniresistat,uitronequamoblinito,adcucurbitaeformam,locatum,sioptimeclausum,carbonibusadcollumusquecircundetur,adhibeaturqueignis,initiolentus,moxuehemens,perduodecimhoras,plumbuinargentumconuerti,inquoauriplurimumcontineatur.Sedcaueant,quiidtentant,neilliseueniat,quodexhisuni,quieffractouase,magnummortisdiscrimensubiit,manucombusta,abignitisrebus,quaminuaseinerant;hacquerationeargentuminuenit,quodquaerebat.HieronymiRubetPossuntenimsulphur&ignisplumbumexurere,nonperfi280cere;nisifortemaioriartificioquisutatur.Fuereetiamnonnulli,quicumfacereexargentoaurumquaererent,aurumincalcemredactum,aesustum,&crocumferri,certismiscebantponderibus,&aquasalisammoniaciimbibebant,fimoqueequino,autlocohumidolocabant,utabirenthaecinoleumomnia,quooleoargentuminaurumuerterent.Sedeuentusreifallaciamostendit,quandonequeaurumnequeferricrocuminoleumabire,adeoleuiartificio,potuerunt;tametsiaesustum,acetostillatitiosolutum,aliquotpostdiebus,ingranauiridiadescenderit,quaeSmaragdosegregieaemulabantur.Hacdere,idemutefficiat,pleriqueaurumcumargentouiuosublimato,&salecommuni,insublimeefferunt,terqueidrepetunt,atqueetiamamplius,duminoleumabeat.Parirationeaesnouum,aquasuaacerrimasolutum,&deindeexiccatum,acetostillatitiodissoluunt,coloratosemperacetodetracto,tandemqueinhalitusemisso:adiectoenimsaleurinae,quodpulcherrimonaturaeatqueartisopere,inuasrecipiensabit,liquescit,&destillat.Haecconiungunt,coguntque&unampartem,induodecimargentiproiiciunt,uanoeuentu:nequeenimeaesthaecauripraeparatio,uttantumpossit.Quiueromagisputanturhacinresapere,iiperuulgatoillo,multisquedecantatophilosophorumlapide,fieritantumhecposseassedeDestillat.SectioIiii.281runt,&quidemfortasseuere,sedlapidemipsumconficerealiiquaeruntesalibus,aluminibus,chalcanthis;aliiexpuerorumlotio,autiuuenum,exoleoestercorehumano:pleriqueexbile,autpituita,suntquiplantasadiddeligant,animalia,oua,lac,atqueipsumetiamhumanumsemen,tantumpotestaurifames.Necdesuntquimembranamillamhumanifoetus,quamuulgoappellantsecundinam,medicipleriqueχωριονuocant;quamuisaliquibuschoriumnihilaliudsit,quamuasorumumbilicaliumramificatio,&contextus;laudent,cumtamenignorent,quaesecundaesint,dequibusChemicimeminerint.ConflarequidamlapidemillumexsoloMercuriomirismodisagitatofrustratentant;nonnulliesolosulphureuulgariuiignisinsublimesepiuselato,&deorsumtandemfixo;magnumquehocsulphurecomcludiarcanumasserunt;cumtamennonintelligantdequosulphuretotscribantdoctioresChemicicumpartumterreilluduocent,&emetallismagno,eruditoqueartificioextrahant.Eplumboalii,autestannoatqueetiameferrispuma,&recremento,aliiepyritelapide,conficerelapidemhuncstudent,cumnesciant;sidelapidephilosophorumquescribunturuerasunt;exaurosoloidsemen,quodlapidemuocamus,eliciposse,utuirdoctissimusFerneliusscribit;Cumenim(inquit)maximauisseminisinoleoquodaminhaerescat,282HieronymiRubeiidquidemincaeterismetallisinflammari,cremariqueignesolet:inauroautemnonpotest;quadecausaidnulliusignisardoretorreri,absumiuepotest,&omneartisuimtollerat.Quanobremconstareetiamsatisarbitror,eosfalli,quilapidemhunc,seu,utArabesuocant,elixir,esulphurecumMercuriouulgariconiuncto,conflarestudent,eapermiscentesaccoquentes,cinnabarimquefacientes:uelsulphurisipsiusparatiuirtute,Mercuriumcogentes:naminprincipiisfalluntur,siquidemutilleinquitsatiserudituspoeta:"Hordeacuicordi,demumserithordea,netuNuncaliundeparesauriprimordia;inauroSeminasuntauri."Aquamaliiponderosamquaerunt,&exchalcanthouimaximaeliciunt,saepiusquerepetunt,sudantqueutchalcanthumoptimumhabeant,praesertimcyprium;autquodinaerisfodinisreperitur;nequeexaliolapidemphilosophorumfieriposseaffirmant,easententiadecepti,quodquisapientioreshuiusartisscriptoreshabentur,asserant,aquamequalapisgignitur,ponderosamesse,sicutaliasponderesuperet,cumtamenaliamaquamintelligant,quamignisnonabsumit.Idemdeiisdixerimquieundemconficereestibio,acetodissoluto,auteiusoleoputant,quodseminainiisaurinoninsint,nequeulliusperfectimetalli.Nonminoriinerroreuersantur,quiμᾶλαγμα,DeDestillat.SictioTiii.283amalgamamdicunt,exargento,autauro,cumMercuriouulgari,coponunt,fieriquelapidemsicposseaffirmant,cumfierinonpossit,uthacratione,uelinsuarediganturprincipia,uelsemenexipsiseliciatur.Triaillapleriqueseorsuminaquaacerrima,suomodo,composita,dissoluunt,indeeasaquasquediuersisnitentcoloribus,simuliungunt,incucurbitaponunt,&aquamindeeliciunt;refunduntqueaquamtoties,&detrahunt,duminoleummetallauertantur.UndefieriPhilosophorumlapidemdubioproculaffirmant.Sunt&quicumaudierinteorumPhilosophosasserere,etribuslapidemconstitui,corpore,anima&spiritu;locoanime,aurum,argentumueaccipiunt;spiritumdicuntMercuriumuulgaremesse;saliaautemquedamunacumcaphuracorpusputant.Etprimoquidem,uulgarisMercuriiopeincalcemrediguntaurum,&argentum,autcumsale;uiignis,multorumdierumspatio;indeabluuntaquadulci,magnomoxlabore;actemporisdiuturnitate,acetostillatitiodissolueretentant,putantesanimamexipsiscorporibusitaelici:quandamquetenuemsubstantiam,crystallispecie,seorsumdiligenterseruant.Mercuriiueroaquam,utiprimaSectionediximus,efficiunt,eaqueprospiritureponunt.Saliaautem,&caphuram,acetostillatitio,dissoluunt,praeparant,redduntquepuriora.Triahectandemmiscetcertisponderib.optimequeinporphyritelapidetrita,uiignis,uitreaque284HleronymiRubeicucurbita,insublimeagunt;quodqueinfundoremanet,cumeomiscentes,quodeuolauit,saepiusidrepetunt,nouasemperaffusaMercuriiaqua.Humidodeinlocopositaliquescunt,indecoguntur:hociterantesopus,dumlibuerit;huncquelapidemphilosophorumesse,mentiuntur.Quiddehisdixerimquichalcanthi,&salisnitrifumos,uiignis,primomoderati;moxacerrimi,inMercuriumaffundunt,locatuminuasequodrecipit?SicenimMercuriusinorbeactus,lactisspeciemrefert;abluuntposteaaquacommuni,quamoxtepentebalneodetrahunt,appellantquelacuirginis,dequophilosophoslocutosasserunt,ineoqueaurumautargentum;utlapidemalbumrubrumueconstare,estanimus,ponut;ipsamqueoptimeclausamcucurbitamfimoobruuntadmultosdies,dumsoluaturmetallum;tuncenimalioinuase,igneadhibito,materiamipsaminsublimeagunt:idrepetentes,donecnonpossitinsublimeampliusefferri;hucquelapidemesseaphilosophisquesitu,nugantur.Copluresfaciendummalagma,exLuna&Mercurioadalbumdicunt,exSole,&Mercurioadrubru;optimequemixta,uaseuitreo,lutoincrustato,cuiussitcollumbreue,appositoquerostratopileo,uehementissimoigne,seiungereacorporeMercuriumquaerunt;sintautemrimaeoptimestipatae,&uasadsummumcollumcineribuscontectum;oportet.SeparatumMercurium,rursuscondeDestillat.Sectioiiii.285iungunt,indeseparant,dumnonampliusseparetur,seudestillet,atcumcorporefigatur:lapillisnonulliexauroautargeto,acetostillatitio,aquisuesuis,dissoluto,conflant:aquasaliiacutasillassaepiusrefundunt,miscent,cogunt,putantquelapidemphilosophoruminuenisse;Quiquidemfallunturomnes,&cumplurasint,quaeeoslatent,tribusmaximedecipiuntur;namcumaurumatqueargentumredderepulchriora,nobilioraquedebuissent,contrafaciunt;conspurcantenimillisadiectisrebus.Hucacceditnonadducieametallahocpactoineorumprimammateriamgenerimetallicoproximam,nequeexillissemeneduci,quodtertiumest.Quiueroexomnibusrebusfierilapidemhuncaffirmant,tametsiexunaquamaliafacilius,educerequeelementa,destillatione,abeaputantoportere,redderequeseorsumsingulapuriora,actandemconiungere,eamuidenturnouareopinionem,quaasseritur,quodlibetexquolibetfieri,praeterquamquodseparataeorumelementaignisabsumeret,remaneretquecinisnequaquamfluens.Adlelapidemillum,cumexaliis,quamauro,&gento,abipsiseliciatur,nonposseauri,&argentinaturamacformam,nequeinduere,nequeinducere.HieronymiRubeiQuodsiChemiciexomnirelapidemsuumconficipossetradiderunt,elementaintellexere,remotaomniumrerum,quaegene286rantur,acintereunt,principia;hincqueestquodeorumquidamscribit,inueniriinomnibushominibslapidem,aquosiabstraheretur,interiret.Suntalii,quisemaioriingenioputantes,certoaffirmant,siMercuriusecorporibusperfectis,argento,&auro,extraheretur,fieriexipsolapidemposse,nequealiamadhunclapidemuiampatere,cumidsitinproximammateriammetallaadducere.Idautemfacerequidamnitunturaquissuis,metallisubstantiamnoncorrumpentibus,pleriqueoleoetartaroarteelaborato,quidamsaleammoniaco,acMercuriosublimato,simuladignemfusis,siineametallumelimatumproiiciatur,aquisaliiacerrimis,excinnabari,chalcantho,salnitro,atquehuiusmodidestillatis,inquibusMercuriussublimatussitdissolutus.Quiquidem;siiisquihacdereaccuratiusuidenturscripsisse,credimus;propiusacceduntadueritatem,quidtamenfaciant,nonsatisassequuntur.Estenim,&nonestargentumuiuummetallorumprincipium;quodquidemsit,uelexeoconiicio,quoddictumest,excinnabarifactitio,argentumoptimumconfici,nequeenimdubitadumdehocfuerit,cumomnibusperstetargentiexaminibusomnibusqueeiusqualitatibussitpraeditum;uidemusetiammetallainargentumuiuucouerti,quod&docetexperientia,&deauro,Erastusquiidnegat,concedit,cumilludsibiostenderitPetrusStahelin,FridericiMarchionisBrandeburg.DeDestillat.SectioIiii.287Medicus;Quisenimnegaretesseillud,argentumuiuum,cumfluat,omniaquepreseferaterat,queuulgarehydrargirum?Quaquaenimqueperfectamixtasunt,utanimantia,insuadissoluiprincipianequeant,obmultiplicem,ualidamquemixtionemidtamenimperfectis,quamparumabelemetisabsunt,&solafereconcretioneconstant,noneritperpetuoimpossibile.Fateorquidem,certoshalitus,utait4.Meteo.Arist.essemateriampropinquammetallorum,dumfrigiditatelocicoguntur,sednequeetiamnegauerim,eosdemhalituspotuisseinargentumuiuum,nuncpurius,nuncimpurius,uteorumtulissetorigo,conuerti,nisilocifrigiditas,autsiccitasanteuertisset;quodinsinuareibidemArist.uidetur,exemplororis,&pruine;namhalitusequib.ipsagignutur,fuissentaqua,nisipreoccupassetfrigiditas,etinpruinamuertisset;quamobremdumpruina,atqueetiamnixinaquamdissoluuntur,dicipossuntuersainsuamprimammateriam:quoniamuaporesilli,equibussuntgenita,fueruntquidem,Arist.docente,utaqua,fueruntautemutnon:nequeprofectonorim,quomodocumargentumexargentouiuoconficiatur,&inargentumuiuumuertatur,negarepossim,exargentouiuoconstare,autexhalitu,quipotentiaproximaargentumuiuumsit;Fortassisquefaciliuspotestarsexargentouiuometallacoficere,quonaturacumarssicciora,quibushydrargyrumexiccet,&cogat;cogiturenim&exiccaturarte,utidiximus;apponatquamnatura,288HieronymiRubeiubiuaporesinargentumuiuumconuertit,&haecforsancausaest,curinfodinis,nunquamreperiturargentumuiuumauttotum,autdimidioconuersuminmetallum.Haecautemconiecturamea;eomagisfirmariforsanpotest:quiaPlumbago,μολίβδωναGraecisdicta,liquidumaliquandosulphurexsudat,&argentumuiuumdestillat;nequetamenobidsentio,solohydrargyrometallafieri.Nouisenem,quicumurinaestillatitiaefaecibus,argentumuiuumsublimatum,salurinae,ipsamquestillatitiamurinam,miscebat,destillabatquetertio,&quartoaffundensdestillatamaquamfaecibus;postremostipatodiligenteruase,molliigniapponebat;uttriummensiumspatiofigereturmateria:cuifixae,&fluenti,addebataurum,trigintaquediebus,lentoigne,fermentabat,paucosalisaddito.Caeterum,quomodohec,quaepartimabigne,euolant,partimineouruntur,possintaurum,quodinigne,illaesumpermanet,conflarenonuideo;quoduelexeopotestcolligi:quoniamsenexilleinanihacspedeceptus,omnemetatem,inops,confecit.Caeterumquiddeiisdixerim,quipurioremauripartemextrahereconantur,crassiore,impuriorequeabiecta?sicutduae,auttresadsummumunciaeexlibrahabeantur,Mercuriumqueuulgaremsuisparatummodis,cumauroconiungunt,utpuriorespartesillassecernant.Hacrationefecisseputant,SiculumquemdeDestillat.SectioIiii.289damproximesuperioribusannis,Rome,quicoramuirisprincipibusaliquot,proiectapilaparua,quaeuixscrupulumpenderet,inMercuriiadignemiamferuentisunciasduas,totuminaurumoptimumuertit.Fuitenimeorum,quihacinarteplurimumoperaeposuerunt,sententia,esseilludsemenauri,exduabusauriunciisdetractum,sicuttantumMercuriiinaurumuerteret,quantumfuerataurum,aquoilluddetraxerat.Sedquarationeidfieripossit,satisdifficileuideturcognitu;naminauro,obperfectamcoctionem,mixrionemquepartiumexactum,nullaparsestaliapurior,exomniumphilosophorumsententia;quamobremigni,&cuiuisexaminiadhibitum,nihilminuitur;nequeMercuriosoloeauisinest,uteopuritatisaurumadducat,semenqueextrahat.Hauddissimiliferemendacio,subidemtempus,nempequintoabhincanno,aurumquidamfacereprofirebatur,exaereusto,Ferrettumuocant;Primoautemauroincalcem,salecommuni,redacto,affundebaturacrisaquaechalcantho,salnitro,&aluminerupeo,moxammoniacosale,insublimeacto,atqueitemcommuni,adiectis,acriorereddita;detrahebaturposteadestillationeexaurohaecaqua,&aurum;quodinfundouasisremanebat,bisacetostillatitio,totidemquestillatitiacommuniaqua,eluebatur,hisperpetuoliquoribusde290Hier.Rub.DeDestil.Sec.Iiii.stillatione,deindeexaurodeductis.Aurosicparatoimponebaturaquaardens,quaetutieprimo;siuecadmiaeafuerit,siuepompholix;moxhydrargyrisublimati,uim,elegantisaneartificio,combiberat:eademdeincepsaqua,destillatione,detrahebatur,hocterordinerepetito:seruabaturqueitaparatumaurum,locosicco.Ferrettumsaepiusacetostillatitioablutum,eademardenteaquaaffundebatur,quamexaurodeduxerant,bisidrepetentes:moxdissoluebatur,aurum,aquaacrisuperiusdicta,eademque.Ferrettum,simul;detrahebaturqueexillisdestillationeaqua,iterumactertioaffusionem,detractionemquehancrepetentes:siccatis,oleumetartaroter,quaterueinfundebatur,&siccabatur,adiectaquetandemchrysocollafactitia,inquadruplumauri,adignemeliquati,hicexauro&Ferrettopuluisproiiciebatur,fiebatquetotumaurum.Hocautemartificium,penesPrincipesaliquotItalosfideminuenerant,cumtamennontantasitcorporumdissolutioacdepuratio,utaesinaurumconuertipossit;Mixtioquidemcerteexactissima,&fereperminimaest,quaededitmendaciolocum,nonestautemformaemutatio;quod&experientiauerumdeindedocuit.Atquehecpaucadeinnumerisfatfueritdixisse.