IsagogeinexcellentissimiPhilosophiArnoldiDeUillaNoua,RosariumChymicum,PerAdamumaBodensteinartium&medicinaeDoctorem,paraphrastice&magnadiligentiatradita.EpistolaOperiPraefixaadAmplissimos&generososdominos,dominosFuggeros,inquaargumentaAlchymiaminfirmantia&confirmantiaadducuntur,quibus&eamartemessecertissimamdemonstratur,lapisqueuereinuentusostenditur.PotentissimiEtGenerosisDominis,DominoAntonioD.IoanniIacobo,D.Georgio,D.Hulbrico,Fuggaris,DominisinKurchberg&Weyssenhorn,Comitibus,&Dominissuisclementissimis.UerissimumilludsenisDemeaeapudComicumesse,ipsareexperior:Nunquamitaquisquambenesubductarationeaduitamfuit,Quinres,aetas,usus,semperaliquidapportetnoui,Aliquidmoneat:utilla,quaetescirecredas,nescias,Etquaetibiputarisprima,inexperiundorepudies.Quod&mihinunceuenithoctempore,Generosi&amplissimiComites,acdominimeiclementes.Namabineunteaetate,resnaturalesoccultas&praeclarasquodaminnatoamorepersecutussum:ipsarumquepreceptiones,causas,effectusquoadlicuit,inquisiui,necmihiuisussuminanemprorsusoperamnauare:inmultisenimreperiopraestantissimosacpenediuinosusus.Hisstudiisuariis&difficilibus,dumoperamdo,nulliusinuerba(utstudiosusfaceredebet)iuratus,sedquocumqueratio,animiqueferuor(permittenteacconsentientesacrosanctaTheologia)meuocabat,deferebarhospes,acuariainloca&periculaincidebam.Aliquotiesinuestigansuaria,casuperueniinquandamtractationemrerummirabilium,quamappellantAlchymiam,sempermihisuspectam,quasimultummaliinealatitaret:praeceptaeiusquandoquesedulocumexaminaremconferendo,uehementerdissentireuidebantur,acdissolutasscopasproponere:Finemquidemproponuntsibiunum,nempemetallorumdeterioruminmelioracommutationem,atinrebus,nominibus,ordine,uasis,modisqueagenditalis&tantauarietas,&dissensio,utpersuasussim,uniuersamillamtractationem(quamilliartemesseputant)confusumessequoddamchaos,nugasaniles,naenias,praestigias,&merasfallacias:aenigmatibussuadocent,quae,neipsiuidenturintelligere:quodreliquafaciletestantur,quaecommuniphrasisunttradita:Nonnullaenimipsorum,uerbis,ordine,instrumentis,modisquefaciendidiligentissimeobseruatis,experiundo,turpiterdeceptussummeoincommodo?falsaproueris,ignotapronotisofferuntacprofitentur.Inomniueroartedebetesseconstantia,certusordo,consensioinrebus&nominibus,praeceptionumcohaerentia,modusagendiuerus&planus,nonambiguisrebus&uerbis,autapertefalsisconscriptus.HancmeamnontemereconceptamopinionemaliquotimpostoresAlchymistae,hominesmiseri,intamdiuitearte,IroCodroquepauperiores,rumoredeipsissparso,&omniumdisciplinarumexamine&fundamento,experientia,confirmabant.Semelenimatqueiterumcasuubiincideraminipsossophistas,mirisimposturismeexceperunt,acillusumdimiserunt:undeuehementermirabar,PrincipesreliquosqummagistratustaleshominesretinereinsuisRebuspublicis,quipraeteridquodmentiantur,hominesbonos&simplicesreuocant&abstrahuntauerishonestisquelaboribusadspeluncas,fumos,fuligines,cineres,tenebras,&foetorespessimos,ubiuelutiintartaropereunt:Cuduntnummosadulterinos,utPlutonisministri:falsametallaconficiunt,opesqueReipublicaeperdunt,quilocoauri&argentinoncarbonesreddunt,uerumfumosmiserrimeoculospungentes,cerebrumperturbantes,foetoresintolerabiles,squalores,morbosqueincurabiles:inquibusostendunt,faciesipsorumauriadulterinicolorem,quasiartissemper&pudeat,&conscientiamordeatipsos,profitenturmagna,&summaostentationeasserunt,sealioseffecturosditissimos,quumtamenipsinontantumhabeant(nisialiquandosuispraestigiisaliquidadeptifuerint)undelaqueumsibicomparent,Omiramcaecitatem&miseriamcogitabamsaepius:Remquepaulatimmagismagisquecoepianimouoluere,nonquodmihialiquaspesinipsonegocioforet,sedperpenderem&inquireremeiustractationiscausasdiligentius,quaeuidebanturartiomninorepugnare,acemedioeamtollere:Nam,quodsoliusDei&ipsiusinstrumentinature,estopus,istiasserentseeffecturos,cumtamennemohominumipsassubstantiasnaturalesqueformasarteconficerepossit(qualesistisomniant,seinmetallisfacerenouisse)quiahaecsuntsubstantiae&naturae,nonaccidentia:QuaresummusPhilosophorumAristotelescumreliquisadserit,naturamhominimateriastanquamsubiectatradere,inquibushomoimprimit&inscribitfiguras&formasnonperseexistentes,quaesuntinquartaspeciequalitatis.Siigiturarteargentumautaurumfit,necessarioestartificiosum,informatumformaaccidentali,quaepotestauferripermanenteauro,&eritaurumabsqueauriforma,quodestabsurdissimum.Praeterea,Deusomniumformarumueracausa,iussit,utsingulaeformaesibisimilesproducerent,Nonuthomoeasefficeret,quiiubetursuolabore&sudorequaerereuictum,nonocio&mendaciisomniumrerumabundantiamaffectareAiunthi,seexiguonescioquopuluere,magnammetallimolempossetransmutareinquoduismetallum,quasiunodieualeantregumopescomparare,Quoddumconanturpraestare,perducunturaddiuersapericula:Nam&radicemomniummalorum(utdiuusPaulusinquit)quaerunt.AthaecDeus,cuiusmandataomnesobseruaredebemus,prohibet,diuersasanimaliumspeciesconiungi&commisceri,neanimaliumformaeaDeo,certoconstitutenumero,confundentur:Hiuerononsolummiscent,uerumetiamconantur,ipsasuiuas&naturalesformassuamanuperremparuamquasiquintamessentiam,siuenaturamexethaere,contranaturam&Deimandatumuiolenterdetractam,uariasproanimiarbitrioindere.Haec&similiamecumperpendens,indiesmagisacmagisabhacfalsafictitia&feroceartetanquamcondemnatahumanis&diuinisliteris,abhorrebam,&recteEcclesiastemipsosChymistasreprehendere,ubiinquit,Laborstultorumaffligiteos:Stultienimuidentur,quodsaepiusfalsinonresipiscant,&aliosdecipiendosemperpergant,proponuntsibiea,quaefierinequeunt:Etarsipsauidebaturscientiaea,quamidemEcclesiastesait,hominidatam,utineaaffligeretur:Nunquamnamtales,suntanimosedato&quieto,rodensuermismordetaceditipsorumcor,quiquaeruntsuprauiressuas.Rationibusequidemhisatquealiisductus,totamhanctractationemtanquamfallacem,absurdam,siuecontranaturam&impiamabieci,necullisargumentisabhacsententiaabducipotui.Annoautemsuperiori,uireruditione,prosapia,omniqueuirtutumgenerenobilissimus,interaliacoepitmecumloquideAlchymia,eamqueartemessedifficilem,attamenpraeclaram&ueram,Cuinimisinciuiliterrespondi:Alchymistasuerasnugas&imposturastractare,quidolo,ueneno,promissionibusfallacibus,mendicitate,bonis&imprudentioribusturpissimeimponunt,dumpersuaderestudentlapide,autMercurio,metallorumtransmutationemfieriposse,sequeartemillamcommutanditenere:Ipseubimeprosuasingularimodestia,humanitate&prudentiaadmonuisset,acreprehendisset,ait,Arbitrarisne(quaeso)uirostottamqueexcellentesPhilosophos,Medicos,Iurisconsultos&Theologosclarissimos,constantes,fidos,ueritatisqueinquisitoresdiligentissimos,taliadehacarteunquamuoluissescribere,hominibusquetamsancteaffirmareueraesse,ipsisqueobtrudere,nisifuerintexperti?Iudicas(obsecro)tantosuirosmendacianecteredehacre,quidereliquisueratradiderunt?Etquinihilexmendaciiscommodi,sedplurimumincommodihaberent:quodcontraDeum&naturamagerent,QuidexempligratiadicamdeArnoldo?quiinsuoRosario&EpistolaadRegemArragonum,sinedubioLapidemPhilosophorum,recte(utexpertus)descripsit,rationemquepraeparandiipsumdiligentissimetradidit,cuiinMedicinatotaquePhilosophiamultumtribuis,Nondebescerteinhacre,ipsumexistimareimpostorem&mendacem.Annon(utdereliquistaceam)aetatenostra,HenricusCorneliusaconsiliisdiuoImperatoriMaximiliano,&hauduulgaris,inlibrodeScientiarumuanitate,capitenonagesimo,testatur,senouissetalePhilosophicilapidissubiectum,quodpulcherrimeeodemlocodescribit?Imoalibiapertedicit,seartemscireextrahendiquintamessentiamauri,quaaurumexquouismetalloefficerepossit:Certeegostatuohunclapidem,magnumDeiessedonum,neccuiuisdiligentissimelaboranticontingere:Largiturenimsuadonaquibus&quandouoluerit.Hos,licetfalsatradidissenonaudebamdicere,quiarationibusidprobarenequiui,tamenipsaesseplaneuera,nonpotuianimuminduceremeum,Ethacinstructionedominiacsingularisamicimeialiquantummotusapriorisententia,&quaeputabammecertoscire,deiisnuncincoepidubitare.Paulopostuenitadmephilosophusdoctissimus,compatermeuscharissimus,loannesAcroniusPhrysius,hoctemporemathematicusBasiliensis,multosiamannosmihiconstanti&intimaamicitiaiunctus,cuiomniaquaedignissimus&prudentissimusillustrissimi,sapientissimipietissimiquedomini,dominiCaroliMarchionisBadensis,clementissimimeiPrincipisconsiliarius,LudouicusUuolphgangabHapsperg&egocontulimus.ordinenarrabam,addebamque(utipsenouit)causas,quaeimpedirentme,quominustamperito&prudentiuirononcrederemhacinre,quialiquotiescorammaximisuirisnonsinealiquorumoffensionehancartemcontempsi&irrisimeomalo(quantumadexternabona)quoniamfuisemelatqueiterumnonexiguostipendioinuitatus,utartemAlchymicam,mihi(utipsiiudicabant)amicam,exercerem:quamtamenegoperDeosimmortales,cane&angue(quoddicisolet)peiusodi,quodtum&ipsiexperiebantur.InterrogabamigiturhuncmeumamicumAcronium,quidipsesentiretdeChymia,quiconfestimrespondit,Multum,micompatercharissime,rationesdoctissimidominiHapspergeritemouerunt,quinimis(pacetuadixerim)pertinaciterremhancnonbeneintellectamsolescontemnere,&iamdubitas?PriorsaneparsAlchymiaefacilis,acproptercommunemeiususumuulgonota,quedocetsuccossaporesqueterreos,liquoresaqueos&aereoscumodoribusgratissimis,oleaigneasuauiterquefragrantiaartificioseextrahere(quantumadreinaturamattinet)tibiminimesuspecta,autignotaest,sedcerta&cognitapermultosiamannos,inquauersarismagnacumanimidelectatione&utilitate.Cernisenimibinaturalesartificiosasquecausas,&mirasseparationesqualitatumcumsubstantiaexigua,imoipsasrerumformasintenuimateria,quaeparuaquantitate,uiribusautem&efficacia,magna&amplafit:Uicissimnouistiremtamefficacemspargereperamplissimumcorpus,inquouisdispersanoncollecta,utinreparua,uixsentitur:Hacpartedelectaris&uterisintuamedicinatanquamiucundissima,utilissima&honesta.Quodueroattinetadposteriorempartem,difficiliorem&longeobscuriorem,dequanossaepenostrascontulimusrationes,certauimusque,uidelicetUtrumhomopossitullareartificiali,autnaturali,metallorumformascommutare,Egocertehuiusreiimperitus,nonaudeotamconstanterasserereesseueramatquepriorem,sentiotamenaliquotargumentispersuasus,aliquamesseartem,quapossuntmetallaimperfectaperfici,&impediri,quominusperficiantur.QuaecunqueenimbrutanaturaDeoinstrumentumsemperobediensinhocamplissimomundo,praesertimElementaripraestat,eacrebrisobseruationibusdiscere&animorectecomprehensaimitaripossumus:QuiaDeusomniahaecinferiorahominiinmediouniuersitatispositosubiecittanquameorumdomino,eumquererumnaturaliumcontemplatorem&obseruatoremquodaminsitocognoscendidesiderioconstituit,quoiisutereturrecte,&Deumomniumcreatoremdiligenti&gratacontemplatione,usuqueuerosemperlaudaret,acbeneficiacontinuaagnosceret:UndearbitrorPhilosophosueteresrerumindagatoressolertissimos,metallorumortus,incrementa,commutationes,status&interitus(ut&reliquarumrerum)magnolaboreobseruasse,acpaulatimarteminscientiamquandam,nonstatimtransmutandimetalla,sedobseruandieorumcausas,modosque,quibusnaturasensimprogrediturinipsisperficiendis,constituisse,literisquemandasse:HocenimmodoomnesArtes&inuentaesunt&adoleuerunt,utduosummiuiriAristoteleslibroprimoMetaphysicorum,&CicerodePerfectooratore,cumdoctissimisomnibusunooretestantur,&quotidieexperientiadocet:Namarsimitaturnaturam,cuiusartifexestuelutisimia.Praeterea,omniumrerumprima&praestantissimacausaDeus,homini,haecomniacaduca&mortaliasubiecit,quaesinedubio,ipsiusauxilio&industriaiuuari&impediripossunt:quodeuidentissimecernes,sianimumpereaquaetibiplana&perspectasunt,circumferas,uttritici,hordei,&cuiusuisfrumenti,autalteriusreigrana&nuclei,inquibusanimauegetansintegraexistit,siinterrambonamcadant,spontecrescunt,fructumqueproferunt,Hocpaulatimanimaduertentesprimiagricolae,terrampraeparabant,inquamseminaspargebant,eaquetumoccandouelrastristegebant,quofructumcopiosioremproferrent.Eademgranainclusauasisautgranariis,autalioquiniacentiainlocisgenerationiincommodis,nullumfructumproferunt:ergonaturasemperinhisartificemsiueartemauxiliaremiuuat,&impeditaquiescit.Etquemadmodumexcommodaterraastrorumui(utanimaduertereomnespossuntinhortispensilibus,&uasisterraimpletis,positisqueinlocisapricis)lapidescoquuntur&crescunt:itafiguliexlutofingunt,igniqueuehementi,formatoscoquunt.Aquaemarinaeubiuaporesleuiores,Solisuieleuantur,fitsal:quodlongaobseruationepostquamhominesdidiceruntipsieosdemuaporesartificioseignisefficaciaexprimunt&extorquent,auteamSoliexponunt,uthabeantsalembonum&naturalem,hoministamenindustriaconfectum.Primiquoquehominesedituri,uelutipecoradentibusfrangebantimminuebantqueglandes,acpaulopostfrumentum:deinde,motum&contritionemdentium,uentriculiqueconcoctiones&mixturasedocti,molesextruebant,quibusdentiummorefrumentucomminuebant,massasqueexfarina&liquoreconficiebant,quasigniscalorecoquebant,quoipsanatura,humanaarteiuuaretur,undenostripanesimitationenaturae&fiunt&formantur:eademrationeincunctisaliisnosnaturaeoperationesobseruare,iuuare&impedirepossumus:Taceonuncnostrapeccata,quaererumnaturaliumfelicescursus&successusimpediunt:&preces,quaeeosdempromouent,&adfinemoptimumperducunt:loquordehominum,quiaDeononsuntreiecti,industria,quaecrescitacdecrescitprohominumpietate&impietate.Hocmodoarbitrorfierietiaminmetallis,quorumsingulorummateriam,causasefficientes,cumforma&fine,siquisdiligenterobseruauerit,&quoordineperficiantur,ipsumreuerapossenaturaminperficiendismetallisiuuare&impedire.Constatnunclongousu&experientia,omniametallaoririexargentouiuo,quodest,aquaterrea&pinguisaerea,sicutieiusgrauitas&nobilitasapertedemonstrant,&sulphure,quodestterreum&igneum,soliditatem&concoctionemipsiargentouiuopraestante.Haecduo(inquam)mercurius&sulphur,aiuntPhilosophipaulatimastrorumui,interraeuisceribuscommisceri&concoquiinsolidumaliquodmetallumpronaturamateriae&loci:Hasmetallorummaterias,cumnoshabeamusinpromptu,amabo,quidobstaret,quominusipsasrectepraeparatas,eaproportioneartifexperitusmisceret,quaipsanaturacommisceresolet,aclocistandemsimilibusterraecauernis,calorequeignisastrorumsimillimo,uerum&perfectiusmetallumconcoquiposset?Profecto,quantoquaequeresnobiliorisnaturaeexistit,tantoeaadeptionesublimiorisgaudereconstat,&quantohaecomniasuntaptiora,tantocitiusperfectiusquemetallumfit:quiahomonaturamimitari&iuuarepotest,&arteipsamdicitursuperare:quodsimullaborent,resquepotestateexistentes,informassuasperfectasproducant,quoactu,&reueraperfectafiant:Mercurium&sulphuromniametallapotestateinsecontinere,nullinaturaliumPhilosophorumdubiumest(quamuisoculisnoncernantur)sicseminibus&radicibusinsuntherbae&flores,EtuosMedicinaiuuatisnaturam,utexmateriahomopotestate,prodeatipsehomo,dummas&foeminaobdiuersas&pugnantes,autnoncohaerentesqualitatesnonprocreent,seduestrismediisadhibitisgignunturcreaturaepraestantissimae.Rusticiuentos,aerem,tempus&situmobseruantinpecoribusmiscendisadgenerationem,uitesputant,sementafaciuntcertasyderumconstitutione,quiuberrimumfructumexpectant,necspefalluntur,Siigiturarbores,frutices,herbas,lapides,animalia,reliquasquereslicet&possumusiuuareutperficianturabsolutissimaqueformaconstent,Curnonliceretmetallaabsoluere,perfectamqueipsisformamindere?Uidenturnetibiimpieagere,quiexlactecaseos&butyrumagitando,coquendo&premendoquibusdamadditisefficiunt?QuemadmodumaliquotiesunamecumuidistiinHeluetiaealpibus:Laccerte,acaseo&butyrodiffertspecie,Annonexcinere&terra,artificismanuuitracomponantur?Nostihistoriastradere,inAegyptoexouis,fornacitemperatecalentiimpositis,pullosexcludi:ouumaedepol&pullussuntformadiuersa.Hucacceditresprimafronteadmirabilis,expilisequinislongosuermescontinueinaquissemouentesuernotemporecrescere,quales&tualiistemporibusartificioseeademexmateriaproducerepotes.Scarabeinecoua,necullumfoetumquumpareant,pilasexstercoreconficiunt,quassummaindustria(utipseuidi)uoluunt,donecmateriaconcoquatur,aptaquefiatgenerationi,&exmadefacta,scarabeiprodeant.Mulierismenstruolaborantisexcapillisfimoreconditiscertotempore,nascunturuermesuenenosissimi:quod&AlbertusMagnustestatur,&tuexperientiacomprobasti,necaliamhabebasrationem,quamAristotelislocum,ubidiceret,Soleminobliquocirculoessecausamgenerationis&corruptionisinferiorumnaturaliter&artificioseexhibitorum.Formaesicommutanturanobisartenaturamadiuuante,saneetiamcoloresimmutarenosnouissequisnegaret?utalbuminnigrum,citrinum,autaliumquemuis,idpostueteresPhilosophosmultineotericidocent,&mulieresinherbis&floribusnouerunt.SicpatriarchaIacobus,ouibusartificioseindiditcolorem.Paucishictecumago,amantissimeCompater,quodhuiusmodiprobenoueris,modoperpendas:Ergohancartemtransformandimetalla,necsacraeliteraeprohibent:quiaimperfectadocentperficere,Necipsaarsnouasspeciesconstituit,quasMosesuetuitpernosfieri:Animaliaetenimdiuersaespecieimixta,nouamspeciemgignunt,quamDeusnoncreauit:Imocanonest,quicquidSacraeliteraenonprohibent,idconcedunt,imperfectaautemperficinostrolaboreconceduntaciubent:quamuisapriorisitresspeciediuersa,uniuseniminteritus,estalteriusortus:undeillud,Granumnisicorruptumfuerit,nullumprofertfructum.Etuttandemconcludam:Haecars,quumsitinuentamultisdiligentissimisqueobseruationibus,probatacertisrationibus,imiteturnaturaminstrumentumDeosempergratissimum,cuiusnossumuscontemplatores,&artificesministri,quonosfoueatacenutriat,totaquearsexreimperfecta&rudi,remperfectamsubtilem&gratissimamperficiat,concessaquesitquumlegenaturali,tumDiuina,manibusacpedibus(utprouerbiofertur)eoinsententiamNobilissimiuiriDominideHapsperg.Ethicamicusubidiscesserat,ruminabamillicoargumentapraedictorum,ipsorumquebreuesepilogospercensebam:ita,utaltiusomniamecumcoeperimanimouoluereacrepetere,maioriexparteiampersuasus,hominempossefusibiliahaeccorporaaliquaartetransmutare,dumnaturamimitetur&iuuet,Occurrebantstatimmultamirabiliaartefieri,quorumhistoriaesuntplenae,&quotidieexperientiaplurimaproducitinlucemacostendit.Omniaequidemillalongecertioraforent,sinosnonessemustotactantispeccatisimmersi,&inDeumomniumbonorumauthoremadeoingrati,quisaepissimenobisostenditsuumuerum&singularemamorempraeclarisartibus,disciplinisutilissimis,donisimmensis,luminequeueritatissalutiferoquaecerteperuersi&impii,utassequinequeunt,itairrident&contemnunt.Sedomnibusdudumpatuit,Scientiamnulluminimicumhabere,nisiignorantem,necipsamingredianimumperuersum:OccurrebatsimulLapidemipsum,quometallatransmutaridicuntur,dici&essePhilosophorum,nonignauorum,nonirrisorum,nonmaledicorum,autstultorum,quisuislaboribusaffliguntur&confunduntur:Quarenonestmirum,exmultismillibusuixunum,remtantamconsequi,quaePhilosophiexistit,hocest,amatoris&perpetuoinquisitorisueraesapientie,quaeinhocamplissimorelucetmundo.Cernimusuniuersi&singulicontemplatoresmundi,immensabonitate&inscrucabilisapientiaDeumoptimummaximumhuncmundumcondidisse,partesquedisposuisseacconseruare.Omniacohaerentaureaquadamcatena,quaeuiuuntsuoinstinctusursumtendunt,quaeuerouitaminfluunt,uerguntdeorsum,inferioratenduntadperfectionemsuperiorum,Olympicatecta&regnanaturalibusrebuspraefecta,haecinferioranaturaliter,admirandaquadaminfluentia,motu&luminegubernant,quasuires&uirtutes,homominormunduspercertamediaaugere&imminuerepotensest.Sicuidimuspullumexouogallinaceoexclusum,cuiusfiguraeratsimilishumane:quiaartifex,gallinaeouisincumbenti,certaalimentapraebuit,figurasquehumanaesimillimasartificiosedepictas(quintaessentiapraecognita)proposuit,quoeasinspiciendo,pullissimilesimprimeret:Aliaquecomplurainanimosimiliahaerebant,duminquireremmeditabundusreicertitudinem.Sulphur&argentumuiuumegohuiuschymicaepartisimperitus,quomodoforentpraeparanda,nonsatisanimoperciperepotui:Dubitabamquoque,numsulphurcommune&argentumuiuumuulgare,artificesintelligerent,methodumprogrediendiinoperationenequiuiinuenire.Haecdumdubio&ancipitianimodiligenterperpendoacmeditor,mirabiliteracdiuinitusDeibonitate,accepimateriamsiuesubiectumlapidisphilosophici,qualeArnoldusinepistolaFloreflorum,adregemArragonum:&Iuuenis,innouolumine:&CorneliusAgrippaaNettesheimsuoinlibrodeIncertitudinescientiarum,capitenonagesimo,describunt.Habebamcopioselapidismateriamdomi,undetumrapiebarinsummamadmirationem,ferequeobstuqueram,quodtotieslapidemmeismanibuspriustractauissem,&isplussatisuersareturfermesingulisdiebusinmanibusPrincipum,nobilium,ciuium,imo&mendicorumexparte,nontamenagnosceretur:Estquidemresdifficiliscredituinscio,attamenuerissima:Lapisest,&nonlapis:uisibilis(inquam)lapis,inuisibilisque:habenssubstantiamsiuenaturam,necigneamnimis,necprorsusterream,necsimpliciteraqueam,necacutissimam,necobtusissimamqualitatem,sedmediocrem&tactuleuem,&quodammodomollem,uelsaltemnonduram,nonasperam,quin&gustuquodammododulcem,olfactusuauem,uisugratam,auditublandam,atqueiucundam,cogitatulatam,&caetera."Hiclapisquantodiu¬"tiusinignisteterit,tantoma¬"gisaugmentabituripsiusuir¬"„tus:quodcalor,ipsiusfitnu„trimentum:Haecquesuntueris„simasignauerilapidisPhi„losophici:Caeteraeautemres„inigneconcremantur,&hu„miditatemradicalemamittunt."HaecArnoldus,Etueraipsumscribere,ausimasserere:Namadmouiipsumigni,praeceptaArnoldisequens,multaqueexpertussum:imoomniainuenioipsiconuenire,quaepraefatiPhilosophieitribuuntinregulautcognoscatur:Extremanonsumexpertus,quodmihihuiusAlchymiaeimperitissimo,uariisnegociisoccupato,hactenusplurimadefuerint,quaeadhancremrequiruntur.Iamquumcertissimescirem,melapidemnouisse&habere(lapidemdico,nonultimumpurissimum&praeparatum,sedrudem,utDeus&naturaeumconstituerunt)incidiinquempiamsenemperegrinum,annum(utarbitror)septuagesimumsextumtransgressum,aduersaualetudinelaborantem,quemubiinterrogaremdeinualetudine,inquitlachrymansmanibuseleuatis,Tuesille,quemDeussuabonitate&misericordiamihimisit,utmeconfectumperegrinationeacaetate,reficias,succurre(obtestor)mihiseni&mortiproximo:Hicsenexinmeasaedesductus,acperaliquotseptimanassustentatus,ualetudiniquenaturali,utpoteproeiusaetatepropemodumpristinaerestitutus,multamecuminChymiacontulit,suaquedictaegregiisrationibusconfirmabat,Tandemmirabilespecimenhuiusartismihiostendit:Naminspaciouigintiquatuorhorarumquoddammetalluminmeliusperfectetransmutauit:Uerum,artemcommutandinecipseexercere,necaliumdocereadtempusaliquotdeterminatumaudebat,alioquinditissimusessepossetsolaistaarte,idqueproptereafieriasserebat,quodaliquemimpiumRegeminconsulteeamubidocuisset,sesanctepromisisse&iurasseinsignumpoenitentiae,necdocturumartem,necquaestumea(nescioquotannis)quaesiturum,Hicreuerapraestitit,acostenditidquodaliquantispercupiuiuidere,decuiusfidenondubito,quinabsqueomnifucofecerit:namipsopraescribentepondusspecierum,&moduminiiciendiuasis,singulaaccepi&inieci:quibusispulueremexiguum,quemsecumferebat,meuidenteaddebat?singulauidi,manibusquetractaui,&idmetallumperaliquotiudicia,ipsiusinstinctu,ipseegoduxi.Nominabatmihiregionem&ciuitatem,inquaquidam,cuiusnomenquoquedetexit,istiusartisope,uehementerdiues,demumDeoingratusfuisset,contemnenspauperes,impiusscortatorfactus,tandemquehorrendamorteperiisset.Docuitisme,quatuorelementorumquatuoranimalia,quorumunumquodqueinsuoelementouiuit,abeonutritur,&extrailludsifuerit,moritur:duofacilenanciscor,reliquaubiinueniamcertissimeostendit:ipseuidit,&optimenouiuerissimumesse.Huncsenem49reperiingenuum,ueredoctum&pium,quipluranouitpraeclarauulgoignota:Itaquenuncscio,melapidemphilosophorumnoscere,artemqueessealiquamtransformandimetalla,licetpaucissimiadfinemperueniant:quippeΛὐσκόλατακαλαλsempersunt.Modumautempraeparandilapidem,quinaturarudis&impolitusesteffectus,&quarationesuoseffectusnobilissimospraestet,uideturomniumdiligentissimeArnoldusdeUillanouainsuoRosariotradere,queminepitomensiueparaphrasin,quapotuidiligentiaredegi:Quecunqueenimprobaui,eaipsumfideliter&rectedocuisseuideo.Optaremquendameiuspartischymiaeexpertum&piumadesse,quitotumordinemabsolueret,ipsumquelapidemadperfectissimumstatumperduceret:progressioestmirabilis,digressionessuntcomplurimae,necopusuniusautduorummensium,&requirituirumphilosophum,patientem,industrium,intotiusmundiharmoniaperitum&Deummetuentem,quidubioproculnonlongotemporetalia,qualiasolanaturamultisannisefficit,absoluereposset:Quareimperitis,inconstantibus&impiisconsulo,uthancartemfugiant,tanquamipsisuenenummortiferum,quorumnonnullisuntfalsopersuasi,hunclapidemquasiMidamquicquidtangatcommutareinaurum:papae,papae,heuidiota,ahadmirandainsania,Nonnehacratione&ipfoshominestransferretinaurum?taliquelapidequispeioresseposset?&caetera.Aliisuntpaululumdoctiores,humaniores,&rationeinsaniunt,quiarbitranturlapidemitaanaturaeffectum,utabsqueomnilabore&sinepraeparatione,metallisuiolenterpaucistemporisminutis,alias&nouasformasindereualeat:Hocest,siquislapidemhabeat,ipsumpossestatimquaeuismetallatransformare:quaetamencerdonicaindoctaqueimperitissimiuulgiopinio,reipsafalsa,uana,&nullisfundamentisfulta,repugnateuidentissimisphilosophorumargumentis&rationibus:Poetaedeorumfilii,exemplolasonisdocent,quantisitlaborisantequamtantamremliceatauferre,Oportetprudentissimisconsiliariis,siuedeliberationibus&consiliisexquisitisremaggredi,diunauigare,acubitandemexmariperueneritinterram,materiamsolidam,constantem&fixam,arteueratanquamMedeaSolisfiliiterramaeripedibustaurisadamanteoiugoiunctis,quiflammasexnaribusspirant,arare,acineamterramexgaleadraconisdentesseminare,exquibus,hostesnatosmirisarmisinstructosinterficere,lapideinmediumproiecto,dequocertabuntinterse,draconitruculentissimoinduceresomnum,quibuscunctissummolabore&diligentiaperactis,patetaditusinMartistemplumadaureumuellus.Sic&Uenuscertanscumlunone&Minerua,coactaestdescendereinterramexcoelis,utacciperetaureummaluminIdamonteaParide:quodlupiterincoelisdarenoluit,necbenepotuit.Sedproutquisquesapit,itasoletloqui,iudiciumquesuumdetali&consimilireaudacter,etiamsinonfueritopportunum,exclamare:IstosdudumnotauitsenexMitio,dicens,HomineimperitonunquamquicquaminiustiusQui,nisiquodipsefecit,nihilrectumputat.Redeatnuncnostraoratio,eoundedigressaest.EpitomenRosariiArnoldi,quampotuidiligentissimeconscripsi,quodexperientiainuenirem,multaesseobscura,&pleraquebreuiusdoceriposse,Quarealiaparaphrasticeexplicui,iisqueameprobataadditi,aliacompendioseplanetamen&apertedocui,aenigmatibusetiamcumantiquissimistamPhilosophis,quamPoetisusus,&propterrerumobscuritatem,&propterleuemuulgicontemptum:namMacrobioteste,magnereinotio,subpiofigmentorumuelamine,honestis&tectarebus,&uestitanominibusenuntiatur.Iniisueroquaenonprobaui,sumAuthorissententiamsequutus,ratiocinandodiligenterexpraecedentibus,nequiddeessetintotatractatione,sedomniaforentmanifestiora,meliusqueadpraximaccommodata,quoartifextanquamintabuladispiciatordinemprogrediendimethodumAuthorisretinui,quaeordinemnaturae(quoadfieripotest)sequitur.Eaestinterdumresolutio,aliquandocompositio,tumetiamdiuisio:quiahaecarshabetinMethodoaliquidpeculiarepropterdiuersasoperationes&speculationes.Hasmeaslucubratiunculasdumperpendo,cuiautquibuspotissimumdedicaremuosPotentissimi,dominimeiclementissimi,inprimisoc57curristisuestrasingularihumanitate,quaeuidentertestamini,nonuobissolisesseuosnatos,quiDeidonapreciosissima,diuitiasamplissimasintotiusChristianaereipublicaeusum,magnaliberalitatequotidieconfertis.DeindeuestramBibliothecam,quaenunc(utintelligo)facileoptimisquibusqueAuthoribusquamuisexcellit,indiesmagisacmagisaugetis,quouestraeprudentiae,liberalitatis,magnificentiae,humanitatis,&pietatis,perpetuoapudposterospiummonumetumextet,omnesquehomines,peruosaliquodemolumentum,percipiant:undenonpaucisingularieruditioneuiri,suntmoti,utuestraecelsitatiuarioslibrosdedicarent,uestraequeexcellentiaebibliothecamornarentatqueinstruerent,Nonsolumipsislibris,quosfacilealioquinaerecompararepossent,sedetiamuestrisnominibus(quoimmortaliapermaneant)librisinscriptis.Quod&egonuncfacio,quiquidemlibellumquantitateperexiguum,atuireueratantumesseassero,quantasintquaequemaximaoffero,exquospero,aliquoscumtempore,plurimumcommodipercepturos.Ascripseruntuestraeamplitudini&aliilibrosAlchymicos,exdiuersorumPhilosophorumscriptisdiligentercollectos,ipsorumtamenlibrorumauthores(condonentmihisiipsisfeceroiniuriam)silapidemipsumPhilosophorum,oculisuiderent,auribusaudirent,naribusolfacerent,manibustangerent,ponderelibrarent,nisipriuspraemoneantur,nonagnoscerent.UosigiturDominiamplissimi,Comitesclementissimi,hocmeumopusculumprouestraclementia&humanitateanimisbeneuolissuscipite:DominusDeusaeternus,immensus,omnisboniAuepistola.60thorinspiritusuoparacletouestrascelsitudinesdiuReipubliceincolumesconseruet,persaluatoremnostrumIesumChristum.Ualete.ExBasileanonisMaii,1559.U.C.AdamaBodenstein.artium&Medicinaedoctor.Lectori.AnimusmihieratscribendiachuiclibelloadiiciendiextractionemquintaeessentieaexLuna,utnonnihilexercitatisChymistis,quihancsummopereaffectant,satisfieretmaioriexparte:uerumquumnuncphilosophorumlapidem,utreueraest,manifestedescripserim,arbitratussum,remsatismagnamhactempestateamedetectam&patefactamesseincommunemusum,Etanimaeextractioneminaliudtempusdifferenerratainepistola,Pagina9,lineaultima,legaturasserunt.Pag.23.lin.14.proin,legaturuel.Pag.28,lin.penultimalegaturmobilitas.Inlibro,Pagina16,linea17,legaturextrahere.Pagina23,linea9,legatur,omnesque.Pag.eadem,lineaultima,leg.ducentur.Pagina52,linea20,legatur,immisceri.Pagina56,linea8,legatur,cremantur.Paginaeadem,linea10,legatur,fundentur.ArnoldiPraefatioInTractatumDePhilosophorumLapide.Quandoquidemprudenter&uerenosadmonetdiuinusillePlato,nos,solisnobisnonnatos:meiofficiiessearbitror,charissimeLector,eorumquaeinartechymicaexquibusqueauthoribuscollegi,certissimaqueexperientiacomprobaui,tefacereparticipem.Quidenimmihiuirophilosophoprodesset,simeasexperientiaseuidentissimas,&quasiecoelodemissas,mecuminsepulchrumauferrem?perirequesinerem,contraomnessyncerioresnaturaeleges,quaesuadent&iubent,aliisessepraestanda,quaenobisipsisfiericupimus(Ualeatidcircoinuidus,quisolisibiconaturuiuere,quierrantesnonreducitinuiam,laboribusdistractos&pressosnonleuatacreficit:quemadmoduminAlchymiafierianimaduerto,inquaplurimierrantesmaximislaboribus&sumptibusmiserrimeabsqueomnifructuoperantur,necducemhabentuerumquemsequantur.Hisomnibusconsulo,&suadeo,utnostriscertispraeceptionibusbreuissimis&clarissimisfidemadhibeant,iniisqueseexerceant,&abstineantauariisincertisqueautoribus.Hocsifecerint,proculdubiouoticompotesfientUndenosmotiamore,tractationemAlchymisticamconscripsimus:&quadamsimilitudineducti,hanc,Rosariumnominauimus:ceuenimprudensuillicussuauesfragrantesquerosas,studioseabpungentibusspinisdecerpit,sicsaneexquibusqueautorumabditis&spinosisscriptis,artistransformatricismetallorumnucleumeruimus&tradidimus,abiectisomnibuscorticibus&spinis,quibusimpediebaturprudentissimplicitatisLectoradintellectumuerumqueusumtendens,utnuncdemummepraeceptore,rosasrubeas&albasfragrantes,mellesuauiores,utilioresauropurissimo,adiuuantenatura&efficere&adprehendere,usuiqueaccommodarecitrafalsitatepossit.Quamuisnondubitemus,futurosaliquosstupidioresplumbo,quilongeminusueramnostramlucubratiunculamquodmoxaquilam,moxcygnum,moxtaurum,moxqueimbrem&aureapomaproduceredoceat)essedictitabuntquamullorumpoetarumpromissiones:etiamsihi,seseadducturosUlyssemeprofundismanibus,utinquancunquespeciemillicosetransmutetpolliceantur.ImoquodPoeta5Empusaexinferisresurgat,atqueexAristophanisraniseodemtemporismomento,aliamatquealiamformamsuscipiat,facileeffecturosesse:Uolumusnosnihilominuspiisprudentioribusquepotiusauxilioadesse,quamimpiiscedere.Quapropteramicedilectissime,scrutatorrerumarcanarumsolertissime,huchucaccelerato,benignasqueauresadhibeto,nosqueIsagogenartistransmutatricisperfectissimammussabimus,quamsirectiusfuerisconsecutus,fortunatioremPolycrateteexisteresenties.IsagogeInRosariumInsignisPhilosophiArnoldiDeUillaNoua.Caputprimum.Metallageneranturexfumissubtilissimisresolutisabargentouiuo,cumsubstantiasulphuris,acalorehumido&siccotemperato,incauernisterraeprofundissimis,habentibushumiditatemhumidissimam,quaeasiccitateterreaoccultatemperatur&induratur.Calorautemtemperatusillosfumosconuoluendoresoluens,sublimans&inspissans,usqueadlocumalicuiusrefigeriiillamhumiditatemconseruat,digerit,attenuat&solidamefficit,quaeestcausafusionis:sicquepaulatiminmultisannisconuertiturinmetallum.Itaqueconstatpropinquioremprimamquemateriammetallicorumcorporumesseargentumuiuumquodasulphuredigeritur,concoquitur,&inmetallumtransmutatur:Namsulphurestterra,autpinguedoterraeinmineraterrae,pertemperatamdecoctionempaulatimindurata,donecdura&siccasitfacta.Argentumautem,estaquauiscosainuisceribusterrae,substantiaesubtilis,albaeterrae,permoderatissimumcaloremabsoluta,unitaunione&perminima,quousquehumidumfuerittemperatumasicco,&siccumabhumidoaequaliter.Caputsecundum.Aristotelessummusphilosophorumuult,argentumuiuumesseelementumomniummetallicorumcorporum:Quoniameaomniainipsumsiuecumipsoconuertunt,admiscentur,&(utitaloquar,amalgamantur,ergosequeturillaesseipsiussubstantiae.Quodautemhaecintersedifferantnatura,proportioneMercurii,&sulphuris,quaeillisinsunt,efficitur.Namprimum,substantiaMercurii&sulphuriscertaproportionecommixtaperlongam&temperatamdecoctioneminuisceribusterraemundae(uelutifoetusinmatrice,insecundinisautχορίῷ)recteinspissata&fixacumhumoreradicalinoncorrumpente,perductaadsolidum,fitaurum,quodfundi&extendifacilepotest,quasifilius&perfectissimummetallumnaturae.Etsialiquantulumcommixtioargentiuiuimutataaperfectionefuerit,fitargentum,tanquamfilia,ignobiliorfratreauro:cuinihildeest,quampaucafixatio,color&pondus,quodmasculusnonnatussit.Itaqueaurumdiciturcorpusmetallicum,ponderosum,citrinum,fulgidum,aquamineralidiutissimelotum,exargentouiuo,puro,fixo,claro,rubeo&exsulphuremundo,fixo,rubeononadurente.Argentumautem,hocestLuna,estmetallumtinctum&compositumexargentouiuo,puro,ferefixo,claro&albo,&desulphuremundo,fixo,albo,claro.Iamsimalumsulphur,immundum&adurenstanquammasdeprauataecomplexionis,coieritcumfoeminaoptimaeconstitutionis(hocestcumMercurio)generabituraes,filiusliuidus,fuscaerubedinis,fusionem&ignemferens,hincdeficitfixatio,puritas&podus.QuodsiMercuriusfueritporosus,impurus&terreus,sulphurquenonmundum,foetidum&terreum,&fixaesubstantiae(utisipenemorbosus,cumfoeminamonstruosacoit)generaturferrum.Siautemargentumuiuumutcunquepurumiungatursulphurimalo,nonbenemixto&congelato,procreabitfiliumpaululumformosum,utpotestannum.Argentumuerouiuummalum,crassum,malisaporis,foetidum&debilisuirtutis,ceumonstruosamater,cuminiturasulphuremaritoleprosoautliuido,causaestplumbi.Caputtertium.Sulphurarteparatum,quamuisdicaturperfectumesse,quiasitignemexpertum,estnihiloseciusualdeimperfectum,necunquampotestgeneraremetalla;quiainsehabetsubstantiaminflammabilem,perquamomnitemporeadurit&aduritur:exhacnasciturliberiseiusnigredo,tanquamanimalibusexcholerarubeaadusta,atracorpora,liuida,impura,morbosa,&interdumleprosafiunt.Habet&foetentemterream,amaramsubstantiam,quaingressumretardat,&resolutioniresistit.CerteconstatAuicennamsyncereloquutumfuisse,dicendo,Sulphurmagisteriumnostrumnequaquamingreditur:quiadesubstantiaargentiuiuinostrinonest,cumperpetuoinficiat,denigretatquecorrumpat,&c.QuamuisdixerimusproportionatamquantitatisMercurii&sulphurissubstntiam,causamessegenerationisperfectissimorummetallorum,nontamenillacumhispugnant:quiaeramusdenaturalisulphurelocuti,iamquehicagiturdefactitioquodinteritumefficitmetalliciscorporibus.Quoniamsifueritfixum,fusionemrectamimpedit,idapparetinserro,quodideoualdedifficulterfunditur,quiasulphurfixuminsehabet.Sifixumnonsit,iterumfusionemimpedit,autanticipat,autabignecomburitur,utidipsum,relinquensmetallum,euaporetquodcerniturinplumboaliisquecorporibusinfirmis.Incautemaximequeinconsiderateagunt,quisulphureutunturinoperibusadperficiendummetalla,omnemeteniminomnibusconaturimpedireperfectionem.Etprudentissimecontraaliifactirant,quiMercurio,absolutissimacausatincturarumperfectionisquemetallorum,laboressuosnitunturfulcire,cumhicnonrecedatacommixto,sedpermaneatfixus,uelutibonamater,quaemortemsubirecumfiliissibicharissimisnonabhorret.Haecmateromnibusmetallisacceptissima,iisqueperexiguisuilissimisquemediisconiungitur,&inaeternumnonampliusrecedit:quiametallanouitessedesuisossibus,carnemdecarne,hocestsubstantiasua.UerumtamenfaciliusadmisceturSoliLunaeque,quamcunctiscaeterisliquidiscorporibus:quiahaecsuntobedientiora,perfectiora,magisquesuamnaturamparticipant.Recteomnescredebant,quidixerunt,Mercuriumesseperfectionemcorporummetallicorum:quoniamfixatioeiusfitsineinteritumcorporisproprii:fixandoetenimnonfitignobilior,hocest,nonuertiturinterreamsubstantiamsicutisulphur(modonaturalisprocessusfigendo,autcalcinandohabeatur,quipaulatim&successionetemporisfieridebet,alioquinceleriimpetu&ui,fieretpraecipitatus,idest,interrestremexpartenaturamconuerteretur)imopraebetfusionemmetallicam:cumsituiscide&densesubstantiae,&estfortissimecompositionis,uniformis,&similaribuspartibusconstans,inigneautpermanens,autrecedenscumtotasuisubstantia,&figitursineipsiushumidiradicalispropriiconsumptione,utnihilominusnonconuertaturinterrestremnaturam.Proindecorporaomniaeomagisperfectiora,quoplusMercuriiinsenactasunt.Laudeturomniumrerumopifex,Deusgloriosus&benedictus,causa&meliornatura,prima&optima,quiexuilissimarepreciosissimamcreauit,quaecummineralibusfortissimuminnaturatenetsymbolum,quihuicrei,iniunxitsubstantiam,substantiequeproprietatemtamexcelsam,utnihilinelementatomundoreueracomparariqueat:hocquaemignemexcedere,&abignenullampaticonstatcorruptionem,sedineostare,suauiterquegaudere:cuiusoperadumtaxatsolainnostromagisterioutinosoportet,relictisceteriscorporibus,quaeignicomburuntur,tanquamfauilliscineribusqueperfectiorismateriae.Caputquartum.Manifestumest,argentumuiuumcontinereinsesuumpropriumsulphur,bonum&fixum,quocoagulaturinaurumuelargentum,secundumdiuersummodumdispositionis.Philosophuscommostrat,argentumuiuumpurum,uisulphurisalbinonadurentiscongelariinlunam.Sicquesulphurisoptimirubei&clariuirtute,quodquidemuimignispraesehabeattemperatam,noncomburentem,coagulariinelixeirabsolutissimiSolis.Nosquoqueipsumbenedocuissearbitramur:quianonfitaurum,nisipriusfueritargentum.Transitusetenimduarumextremitatum,nisimediointeruenientefierinequit.Sicdenigro(innostramateria)adperfectumcitrinum,nisiprimofueritalbum,transitusessenonpotest:quoniamcitrinumexmultoalbopaucissimoquerubeoestcompositum.Contra,aurumfieriargentum,sipriusnonsitdestructum,corruptum&nigrum,nonpotest:quandoquidemresmelior,deteriornunquameuaditabsquesuicorruptione.Etnotandum,generationemunius,essedestructionemalterius:nunc,quinouitaurumconuertereinargentum,scitetiamargentumtransmutareinaurum:ideoquiasulphurnonadurensalbumpotestpermaioremdigestionemefficisulphurrubeum,cumacceptiocitrinicaloris,nihilaliudsit,quamcompletadigestio,&albedo,nigredinisablatio.Caloragensinhumido,efficitprimonigredinem,&insicco,candorem,incandidotandemcitrinitatem.Haeccalcinandoplumbumfacileexperiripossumus.Namcumcalcinandointimuripsiusanimamextrahimus,statimabinitiotransfiguraturincineremnigrum,moxinalbum,ultimoinrubeumautcitrinum.Sicetiamsulphurisalbi&rubeiratioesthabenda,quoditidemiuxtadiuersimodamconcoctionemoperatur.Idcircoasseruere,omniargentoinessesulphur17album,omniqueauro,rubeum.TaleuerosulphurscribitAuicennanuspiaminueniriinterris,nisiidquodipsicorporisolem&lunamefficientiautconstituentiinfusumfuerit.Hincfit,utsolemlunamquechymicinixisuntpraeparare,exiisquesulphur&argentumuiuumextrahere,&uelutiipsasubterraconstitueruntperfectametalla:itahi,ipsismediantibussupraterramindustria&arte,imperfectacorporainperfectioraducereconatisunt:Sedrarissimeexmultismillibus,uixtandemunusprouenitadeffectum:quianonestspeculatio,necopuscuiusdamartificisduraeceruicis.Caputquintum.Inquisitiolapidisnostrirequirithominemnonsolummododoctum,sedconstantem,perseueranteminopereuno&uero:Namsioperansuario&inconstantianimo,modohoc,modoilludexperiri&tractarepresumat,certeceruinosinannossiuixerit&laboraueritcontinue,imonunquamadmetamperueniet.Quiaarsnostranequaquamexrerummultitudineconstat,unaenimest.Estunuslapis&unamedicina,cuinihilextraneiadditur,illinihilaufertur,sedsuperfluatolluntur.Omnesulphur,omneargentumuiuumuulgare,omnisexternahumiditasextranea&dicuntur&sunt,quodsuiipsiussuntcauseinteritus,&additalapididissimiliaproducunt.Lapisnosternullisindigetnisisuiipsius,similiaquesibiinnaturaprocreat.EtcumexSole&hominegenerarihominessciamus:exbrutis,bruta,Moneoseduloartificem,neoperamimpendet,aduentitiisinhacarteremediis,pulueribus,aquis,aliisquerebuslapidinostrodissimilibus,quibusautuniuersisautlinguliscomplurimihactenusquotidieconatisunt,nostrumlapidem&parare&emendare.Mirornonparum,ipsostempus(componendoaliquemlapidemphilosophicum)adeostulte&imprudenterterere,cumclamarestrenuetamenaudiantexpertosphilosophos,uerumlapidem,naturaliteraDeo&astrisnatum&compositumesse.Etquaeso,quidhisfriuolismediis(age,similemlapidemtehabere)emendares?quaepotiusadeoaduersasunt,utnullarationecommistionemeorumperferrepossit.Etenimhiclapisdiuinitusnobisdemissus,peregrinismediismixtus,celerrimeoffenditur.Quocircaoportetnostrammedicinam,similimamsibi,innaturaesse,eiinprofundocohaerere,eumquetemperare&perficere.Caputsextum.Queriturnecimmerito,exquibuspotissimumnostramedicinaeliciatur.Respondemus,exiisinquibuspraecipueconsistit.Estautemtaminmetalliciscorporibus,quaminargentouiuosecundumnaturam:cumuniusnaturaereperianturesse.Inargentouiuopropinquior,incorporibusequidemmagisconcocta:cumcorpusdigniusautpuriusnuspiamreperiaturSoleueleiusconiuge,sciliretLuna,&absquequibusnullumeliciturargentumuiuummoxtingens:quiaAurum,aureumfermentum,Argentumargenteumfacit.Quiargentumuiuumsolilunaequeconiungere,hocqueiistingerenouit,magnumarcanumconsequutusest.HaecquetincturaitaparataadLunamaplerisquechymistis,sulphuralbumnuncupaturesse:adSolem,sulphurrubeum.Expatre&matre,exauro&argento,nostraeliciturueramedicinacumsuosulphureuelarsenicopreparato.Potestmediusfidiusbonamedicina,etiamextrahiexsoliscorporibus,tamenfaciliusexargentonostrouiuo,&perfectius:siquidemMercuriusestmateromniummettallorum,abipsonanquemetallagenerantur.Astcumnaturanaturamamplectatur,fit,utliquidahaeccorporainipsumpercitoresoluipossint.Quamobremmedicinarumomniumhaecestperfectissima,quaerectaoriginemtraxitabargentouiuo:nonautemessemateriamMercuriiintotanatura,necintotasubstantia,sedexpartedicimus:NamMercuriusipsamillustremfacit,abadustionedefendit&conseruat,indicansseessecausamperfectionis.IdeosiueadLunamseuadSolemaffectesmedicinamparare,extractioautemexcorporummetallicorumuelMercuriisubstantiaprocesserit,optimefactumputa,sidiligenterlapidispreciosisubstantiamconsideraueris:Quiatotusscopusartisest,utMercurio&Soleopererisadaurum,Mercurio&Lunaadargentum.Caputseptimum.Etsiinprimanaturaemateriaconniteremuroperationesnostrasauspicari,tamencumforetplurimorumannorumlabor,uixpossemuseasfructunostroadusumterminare(taceoexpensasinfinitas,quasrequireret)Atquiubitandemlongotemporegrauissimislaboribuslapisartefactusdenaturametallipraesensextaret,nihilominusuerusprocessustransformationismetallorumuixincoeptusesset,cumnecessariumsit,utlapiscrescatexnaturaduorumcorporumpriusquamefficiaturelixeiradalbum&rubeum,&elixeirlongemundiusdebeatesseauro&argento,sisaluomanentepondereperfectionequeeius,uimnanciscidebeat,ducendiimperfectainperfectioracorpora.Quaproptercertosequitur,utsispiritusElixeirnonpuriorspirituaurisimplicisreddatur,nunquammaioremquantitatematqueipsiusponderabat,tincturumomnequesumptus&laboresinanesinutilesqueeffecturos.Caputoctauum.Acceptolapide,primaoccurritphilosophicaoperatioquaeest,ipsiusdissolutioinsuumMercurium,quoreducaturinmateriamprimam.Hocnotauitphilosophus4Metheororum,cumdiceret,Speciestransmutarinonposse,nisipriusreducteessentinprimammateriam.Cumueroomniummetallorumprimamateriaprimumqueelementumsit,argentumuiuum,recteducebunturspeciesinargentumuiuum:quofacto,indiuiduaspecierum,quoniamsuntactionibussensibilibussubiecta,eoquodsintinterituiobnoxia,inaliamformamatquepriuserant,benepermutantur.Sednondicimusspeciemargenti,quamuocantargenteitatempermutariinspeciemauri,autaureitatem,necspeciemcupriinspeciemargenticommutari:quiauerespecies(uniuersalescumsint,actionibussensibilibusnonsuntsubiectaeimmutarinonpossunt:Sediduolumus,Indiuiduaspecierumtumpossemutari,cumformailliusindiuiduisitcorrupta,&ineiusprimammateriamdissoluta:Quoniamnecessariointroducituraliaforma,eoquodinteritusuniusformae,sitintroductioalterius.Omnibusperspectumclareest,nihilinrerumnaturaesse,quodetsidestruatur,aliquamsibitamenformam,adhanc,uelilsamoperationemaptam&dispositamretinere.Ergolaborandumnobiseritassiduestudioseque,subtiliando,calcinando,omnibusqueoperibusadhancartemconducentibus,utlapidemresoluamusinnaturamprimam,utpoteinspiritum:sicquesolutiocorporisfietcongelationespirituum,&congelatiospirituumcumsolutionecorporis:tuncenimmisceturcorpuscumspiritibus,autspiritu,fitqueunumcorpuscumeisauteo,quaenunquamseparantur(uelutiaquamixtaaquesepararinonpotest)Quandoquiademomniatumadsuamnaturamhomogeneamprimamsuntreducta:NamprimahomogeneitasmetallorumestMercurius,&cuminipsamhomogeneitatemcorporasoluuntur,simul&coniungunturadeo,utdeincepssintinseparabilia:quodutrunquetumagitinsuumsociumsibisimilem.Iamputosatisostensum,quaeprimaseseofferasoperatio,quaueratione,quoueordineindiuiduainaliamformampermutentur,Hocquecumimperitisrusticispermutationemformarumfieri(exsemineiactointerramexperiantur)itemuitreariis,quidecineribusuitra:&aliis,quidelapidibuscalcem,econuersoquiexcalcelapidesparant,satissuperqueconstet,Nondubito,quindoctiorescredant,imonouerint,Sedputoipsossapientioressingulariindustriapermagisteriumnaturale,seuartificiumnostrummaioricommodo,praestantioracorporadissoluere,illisquenouamformam&nobilioreminduereposse.Caputnonum.Ideoartesdiuersaesuntinuentae,utpereas,quaeanaturaerantimperfecterelicta&noncompleta,compleremus&perficeremus.Quapropter,quanquamnostrolapidianaturadiuinitustincturainfusasit,tamenartificeindiget,tanquammediointeripsiusextremitates.ExtremumetenimunaexparteestMercurius,&exalia,Elixeirabsolutum,Medium,perquoditurabunoinaliud,estartifex,quiutiturarte,quaredundantiaauferat,digeratimpurumcorpus&concoquatdonecfiatfixum.Iislectis&intellectis,prudenterinquiritonaturamlapidis,quidlapis,cuiusqualitatis,&cuilapidiamicus:tuncalacrianimocrassumfacgracile,ponderosumreddeleuius,quodasperumestfaclene,duritiesmollescat,amarumfiatdulce.Insuper,sciendumabinitiooperisproSoleuelLunanullaminmagisterioessedifferentiam:I.28quiaeedemsuntoperationesrubei&albi,donecperuentumfueritadfermentationem,tuncetenimaurumauri,argentumargentifermentumsit,Tuncunaquaequespeciescumspeciesibisimili,unumparsquodquegenussuocumgenereadmisceatur.Quadecausarecteueteresdictitarunt,aiendo,Quaereanaturaid,quodinipsaest:Namresdiuersarumspecieruminfermentoiungere,erroremparit.Etsicomedasdefilio,cuiusmatermenstruumpatitur,fiesleprosus.RosariiParsAltera.Caputprimum.Expraecedentelibelloostensumestoperationemmedicinaenostraenihilaliud,quamnaturaeesseopus,ipsamquemedicinamessenaturameandem:cumillamipsammedicinamconstetesseexnaturamixtam:Quiacertumest,omnemremesseexeo,inquodresoluitur,ExemploestGlacies,quaemediantecaloreconuertiturinaquam,ergoaquamprioremglaciefuisse,quisdubitabit?SiclapisnosterdissoluiturinMercurium:sequeturideoipsumexMercurioortumesse.Etarsipsumconuertendi,estconuersionaturaruminsuamprimamradicem,sednaturaconuertitur,sielementacirculariterrotentur,EtideoElementagenerantur,corrumpuntur,&insemutuocommutantur:quiasuntmixtanonsimplicia&transmutationiobnoxia.Itaimmutandaequalitates,frigidumcalido,humidumsicco:obseruandaqueesttaliscommixtio,quaesitamicanaturae.Ueruntamensiccuminhumidumuixconuerteturpriusquamfueritfrigidum:necfrigidumincalidumantequamhumectatumsit.Taliordineterralutescens&dissolutafitprimoaqua,atqueillainduratadensataquefitterra,percaloremdeincepseuaporatatransitinaerem,&illemagiscalescendo&attenuando,inignem,&hic,extinctosummocalorereuertiturinaerem,quicrassior&frigidiorfactusaquaexistit:haecquedensior,grauior&sicciorfacta,fitterraautlapis,uelsulphur,ceuhocexfulminemanifestumest.Ibinuncobseruarelicebit,aerem&aquamessemediaelementa,ignem&terramextrema.Etquemadmodumsehabetignisadaerem,sicaeradaquam,&aquaadterram,Rursusquesicueterraadaquam,sicillaadaerem,atquehicadignem.Horumelementorumunumquodqueduaseffectricesformarumqualitateshabet,quarumprioremsibipropriamretinet,inalteratanquammediaconuenitcumsequenti,Estenimigniscalidus&siccus,terrasicca&frigida,aquafrigida&humida,aerhumidus&calidus.Hocquemodosecundumduasqualitatescontrariashaecsibirepugnant,ut,ignisaquae&terraaer.Ubiautemconuerterissiccuminfrigidum,frigiduminhumidum,humidumincalidum,caliduminsiccum,tunchabestotummagisteriumartisnostrae.Caputsecundum.Primumofficiumartificisest,utlapidemnostrumreducatinsuumargentumuiuum:quiatuncis,composfietreducendiSolem&Lunamadnaturampriorem.SedcumsciamusMercuriumhaberequandamfoedamterreamnaturam,substantiamqueaquosam,operaepreciumerit,utillaabeotanquamimmunda,quaeimpedimentanobisfuturaessent,adustionemfacerent,autinaeremtransirent,autnimispinguiapermanerent,fixionemqueinproiectioneperfectamminimeadmitterent,summostudioauferantur.Possitaliasaccidere,cumarbitrareristeilloMercurioeffecturumaurum,autargentum,faceresautplumbum,uelstannum,uelaes,uelferrum(haecqueetenimomniaartefieriqueunt)aututMercuriusquiesceretinsuoimpurogradu,nihilquelucrareris.Proinde,nedesidiatuaiduitiicommittatur,auferendasuperfluadiligentisublimationesunt,utsequentiaclaredocebunt.Caputtertium.Artisremouendisuperflualapidisest,sublimatioinuitro,binascilicet,uelterna,autunicasaltem,modoredigatureiussubstantiaincoloremniuis,&cumcandidissimaextiterit,statimeamferuentiaquae,utinMercuriumresolueturimmitte,posteaabstrahetotamaquamabeo,Necpoterisnisihuiusmodifueritpurgatus,commodotuoeiusoperainartenostrauti:UndestimulumaccipiensAuicenna,autumabatMercuriuminprimisdeberesublimari,moxquedissoluiinprimammateriam,tuncqueiterumsublimari&c.QuodsisicMercuriusfueritpraeparatus,digniorredditus&solutus,immittashuiccorporamundissima,aequalilancealibrata,(considerandoidsemper,quodsupradictumest,noncommiscendouidelicetuniuslapidisaquam,cumaquaalterius,aliouealiquolapide,siuerubedinistincturamcumalbo)saepissimededignitateindignitateseuecta,diligenterquetuauasauitreacooperias,nespiritusindigestioneautlauandoautsubtiliandoeuolet:quiaualdepenetrans,subtilis&potensest,cumsitquintaueraessentiaphilosophicilapidis,tammundaatquesimplex,uthaudquaquamimmeritocompareturspirituiautanimae,quae,quamfacilimeliberataabimmundocorporeanimalissursumtendat,&euanescat,superuacaneumrecitareforet,Sicnihilaliuddesummaatquecoelestiessentianostrilapidisimaginabere,illamquestudiosecustodi,diligentideliberationeprehabita,quomodounaquaequeoperatio,quoordine&temporeincipi,continuari&adfinemperducipossit.Priorsitpurgatio,sequaturexsiccatio,moxqueordinesuccessioniscalcinatio,quaeaedepoltemperatoignimagnaindustriaauspicanda,hicopus;hiclabor,paulatiminquiomoderatocaloreincalescatmateria,paulopostaugeaturuisignis,tandemaccrescatadsummumgradum,uttotumuasincandescat.Tuncsicprocedendoadmiraberissummoperemirandamoperationemnaturae,ibicerneslapidicontraria&impuramiserabiliterlamentari,lachrymasexcutereignecruciari&perire,Imouidebishincindeuelutiexinferno,spiritusmirificeprosilientes&uolantes,uariaquecorporaassumentes.Praeterea,animaduertesnigram&horrendamaquilamascendereeminentioremmontislocum,&nigrioremhorribilioremquereddi.Tandemubinatura,animituifortitudinemsentierit,deiuraueritque&expuleritimmundosatrocissimosquespiritusomnes,exantroresurgetcandidus,placidussedsatisseuerussenex,uttutoliceatcumcommicodicere,Usqueadeosenesobsecrohoscenostrosnaeimmutari?Utnoncognoscaseosdem.Hunchuncdicodemortuumsenem,quisuamabiecitsenectam,quimortuusfuit,&exmorteresurrexit,quiiampridemacaloreconceptus,inigneiamnutritus,abigneexsecumdinisliberatus,&inlucemproductus,amplectere,frigidohumidoactucalidoiniice,utpurgetur,sicutimosconsuetushominumest,exortosuidelicetiamaqualauare,(hoc&quadrupediaobseruant,quaesaliua&linguaexpoliuntfoetus)amenstrualisordemundare&magnadiligentiasudoreseorumtollere,Huncqueipsumdicopatientersustineas,foueas&pascas,hoccontinuatamdiu,donecomnismatriacrassaincidatur,uiscosaattenuetur,durafiatmollis,densasubtilis,roburnouiternatoadhibeatur,spiritus&corpuscommisceantur,uniantur,libenterquesemutuofoueant.Tandemnecid(omnibusnotissimum)praetereundumest,cunctascilicetmixta,siueelementatatemporisrationesenescere,nitoremamittere,autsaltem,sinonaegra(quiasenectusnonestmorbus)tamensubitaneismorbisobnoxiaindiesfieri,Idnostrognatoquoqueexoperantisnegligentiaacciderepotest,sieumnonbonismoribusinstruat,neccibobonisuccienutriat,necpharmacointerdumexpurget,curetquesalubribusinlociscommorari.Quapropter,Medaeaesocerum,quitotumsuumeffuditsanguinemantiquiorem,animamedidit,aliamqueuitamnobilioremmoxrecuperauit,renatus&mirificeeduliissuauiorisnutrimenti,inoptimo,sibiqueacceptissimoaeristemperamentoenutritus,roboratus,absquemorainpurgatoriumducito,utopecatartici(ignisqualitatemhabens)omnissuccus(siquemnactussit)aqueus,autcrassus&deprauatusabiiciatur.HaecqueMedicinanoncommodiorperfectiorquefiet,quamexdiuisionequatuorelementorum.Caputquartum.Renatusnostersenex,reuerenterdumsenescatsuscipiendus,exquisitopurgatorio,hocest,separationeelementorumexpurgandus,iterumquepoliendus.Quodcumnequeatfieriantequampraeparenturhumores,inprimisincipiemusdocerepraeparationem,haecquesicfit,Accipecygnummellifluum,quisitgenerosissimus,permitte,utaliquamtulumputrescat,quoeiusparteselementaiesdissoluentur,erintqueaptaeadpartienduminquatuorelementa.Sicisputrefactus&dissolutusadsufficientiam,ponidebetincucurbita,&lentoigneabinitiodistillari,&talicontinuari,donecegrediaturliquorlympidus&albus,pituitaseilicet.Deindeaugeaturpaululumignis,&sublimabiturperpileirostrum,ipsiussanguis,&cholera,citrinumreferenscolorem.Terraautmelancholiainfundoalludellispermanebit.Notamdumtamenestobiter,adextrahendumaquamsiuehumorempituitosumdistillationemfieridebereinuaporeaquae,autapteturAlludelinaquapura,simplici&calefacta(hancdistillationemBalneummarisnominant)&recipientecolligaturelementumaqueum.Ubimateriaexsudauerit,uasqueinfrigidatumfuerit,auferriexbalneo,&supercinerescribratosreponidebet,additisquecarbonibuspaulatimincaleat,semperaugmentandoignisuimpergradus,quousqueoleum(aeremuidelicet&ignem)exterrapenitusextraxeris.Usushorumestualdemagnus:Quoniamignis&aercolorempraestant,&fluidafaciunt,Aquaabluit&mundat,Terraexsiccat&figit.Ideooportet,utsitaquae&aerisbonaquantitas:Quiacopiatincturaetantafuturaest,quantafuerataerismultitudo.Impendasstudiumitaquecharissimeineo,omnibusintuisoperationibuscumMercurionostro,utsatishabeasdeaere.Namperipsumsoluminchymiamultafieripossunt.Etquamuisnostramoporteatnosmedicinam,diuassareinigni,illamqueignenutrire,sicutienutriturpuerulusubere,tamennonmagnossedperquamexiguossumptusrequirit.Caputquintum.QuantumuisuulgusAlchymistarum,perfectamtincturamnontantumaeri,sedaquaeetiaminesseputet,tamenualdeipsosimpropriehancprobaresententiamadseuero:Quoniamoleum,idestaerem,tincturamefficere,&aquamremsolummodomundioremfacere,exemplocommonstrabimus.Sipannussubmergaturinaquam,deindeextrahatur,exsicceturque,Estquidemmundatus,&magisablutus,sedconseruatsibicolorem,quempriuscontinebat.Contra,pannusintinctusoleo,tincturamquandamexpotestateignis&aeris,quaeipsiinestsuscipit,hancquetinctionem,ualdedifficilequisauferet,nisiperaquam&ignem,hocestmundando&exsiccando:Aquaigiturestspiritusextrahenstalemanimamacorporibus,cumautemanimasicexipsiscorporibussitextracta,tuncpermanetinspiritu:quiaisfactusestsedeshuiusanimae.Animailla,esttincturasolutainspiritucontenta,ceutinctura(textorisautopificis,quitingitpannum)dissoluitur&contineturinaquauulgi.Uerum,sicutiipsorumaquaperexsiccationemrecedit,&tinctura,fixa,inpannopropteroleosamnaturampersistit:ita&nostratincturaamateriisuixaufereturamplius:imonunquaminaeternumsifueritrectificata,absoluta&fixafacta.Id&uerumest,aerem,nonperfectissimamefficeretincturamabsqueaquanostra:Quiaanimanonmoraturincorporesinespiritu,&ceuspiritusamplectituranimam,sicanimamentemsiueintellectumpurissimum,&corpuscomprehenditspiritum,tumqueseparanturnullomodo,cumsemutuofirmissimeretinent.Adplicandaetiameritanimaterraealbae,uthaccongelentur,figantur,sequeretineant&ligentuinculoHerculeo.Sicutetenimperdicesfugientesfalconeuenamur,&captaseodemretinemus,quouolentesnolentesnobis,quasifixa,terreacorpora&immutabiliausuisint,itahacterra,sibeneconmisceanturinterse,ignem,aerem,aquam,mentem,animam&spiritumcorporiadhaerereefficimus.Iamsianimacummenteaterraascendatincoelum,iterumq;adterramreuertatur,uiminferiorum&superiorumconsequitur.Caputsextum.Antequamtechymistacharissimeconuertasadsingularesablutiones,aerem&ignemetiaminuasuitreumfirmumloca,separandodistillationeignemabaere.Etquodpercanaliculumpileitransitinrecipiens,estaer,uidelicetoleum,tinctura,aurum&animaphilosophorum,unguentumpreciosissimum,quototumabsoluiturmagisterium.Ignisinhacsecundadestillatione,isest,quiinfundouitrihaeret,siccus,ruffusuelniger,uelutiinprimadistillationeterra.Quareueroigniscumaere&nonaqua,primadistillationeegressus&commissussit,possesequidemprimointuitumadmirari,uerumubirectiusconsideresHeraclitisententiam,quiprofessusest,omniafieriperlitem&amicitiam,nihilmoraberisporro,quiamagnaestantipathiaaque&ignis,sedignis&aerisamicitiauehemensobcaloreminnatum.Aerdistillaturcumigne,quodipsesittanquamaquatincta,eiustincturaestignis,corporisloco,&aer,spiritusignemdeferens,Siergoaeremmiscueriscumigne,statimeritrubeus,&sempersediligent.Quocircaquodcunqueuolueristingereincitrinumcolorem,facignelapidis,&eritrubeumsemper.Caputseptimum.Cumutdiximuselementaintersedisiunctafuerint,aquam&aeremsubtiliabis,autabluesdistillandosepties,unumquodquescilicetseparatim.Etquoniamaquahaec,abluet&dealbabitterram,facienstincturarummatrimonium,acaerterramtingetinfunderqueanimam,facienseamsensibilem,fierioportetutduoillapraedictaelementaasordibusmundatatueanturabadustione,quousqueipsorumtincturacaptasit:Namsiadurarentur,simul&effectupriuarentur,donecrursuminfimodigerentur.Idcirco,inhumatioinfimointerdistillationesinterpositaplurimumiuuat,perueniendiadperfectamablutionem.Signaperfectaedistillationissunt,splendor&cristallinaserenitas,&absquefecibus,exceptisaliquotalbis.Fecesaeris,quaeinsingulisablutionibuscomparebunt,sempertolle,&addeigni:namsuntignis,tendentesadnigredinemuelrubedinem,quasoportetterere,irrigareaquaprima,&suauiterinpulueremurere,utlibereturabaerishumiditate.Itatandem,oportetfeces&aquamconiugerecumterra,igneaccensofortitercalcinare,donecabsquesuccocandidaextet,igniscalcinandusestigni,terracumterraquousquefiatmundaomninigredineexpers.Quodascenderitdeigne,rubeumoleumerit:quodexterra,album,&summoinpreciohabendum:quiaidquodtardiusacorporedisiungipotestoleum,preciosiushabeturalio.Caputoctauum.Utaeriscrassitiemigniaddidisti,itaignisfecesterraeaddendaeerunt:cumhaecinsiccitateconcordent,&seinuicemamoreprosequantur.Iamopusest,uttertiumofficiumchymistaeadgrediamur:quodest,irrigatioterraesiccaecumaquahumida,Quadecausa,terramitabenesiccamfactam,tereoptime,&superinfundeexprimaaquaipsialiquantulum,&calcina.Hocrepetasquousqueipsaterraimbiberitdesuapropriaaquaquinquagesimamsuipartem:quiaabexordiooportetmodicaaquaterramenutriri,posteamalori(sicutinaturaenutriendoinfanteapertedocet)Ergosaepiuscule&optimeconterendoterram,facpaululumexhauriataquae,&deoctoinoctodiesfiatinhumatioeiussubfimo,deindeiterummediocriterinignecalcina,nectaedeathaecmultotiesiterare:Namsiaqua&terranonitacommiscerenturtanquamessentunum&idemcorpus,operamomnemperdidisses(agros&pratasinefrequentiautstercoratione,autirrigationenonfructuscopioseadferre,nimirumnouistiplussatis)Ideoiterumatqueiterummoneo,utperseueresinhocopereutilissimo,neclaboristepoeniteat,sedpergasconterendo,imbibendo,assando,donecaquanullaampliusadfuerit,hocestpenitusimbibitaaterraalbasit(trituratiocontinua&fortis,&calcinatioefficitcandorem)Sedmaximenecessariumest,utponderahorumomniumexploratateneasadunguem,alioquinabundanssiccitas,uelsuperuacaneahumiditasperte,ineptoadministratore,opuspreciosumitarumperent,utaduerumfinemnunquamperuenireposses.Itaquetantumdecoqueassando,quantumliquorissiuedissolutionisadiecisti,Tantumqueimbibendodissoluas,quantumassandodetraxisti:hocest,Geometricamproportionemaequalemobseruando:imoomniuice(uteomeliusimprimamsummenecessariamrem,&ideameiusartisperfectamconcipias,cogorcantilenameandemsaepiusculecanere)postcalcinationemterrae,infundemediocriteraque:Quoniamsiquantitasaquaefueritnimia,fietpelagusconturbationis,Sinonsatis,materiapropteruimignisredigeturinfauillam:Quanobrem,suauitersuccessiuequedeoctoinoctodiesterramirrorabis,fimosepelies,ignecremabis,quousqueimbibatquinquagesimamsuipartem.Sepeliesfimo,dico:quiapostimbibitionemoportetperdiesseptemadminimuminhumari.Proindenoninficiorhocopusnostrum,esseoperationemdiligentilaboris,&plurimorumdierum,antequamquisrectumfaciatemolumentum:&haecestratio,cursupradictumsit,operanteminhacartedebereesseconstantem,&inlaboreperseuerare:quoniamtinctura,autprouentussiuelaetare(utuulgodicitur)nonacquiriturpriusquamtotum&debitecompleaturmagisterium.Suntpraetereasemperobseruanditrespriusdictiprecipuicolores,Hicumsintuerissimasignaboniprocessus,Namsemperpostimbibitionemubitractauerisremignemediocri,adparebitnigrities:quiacaloragensinhumidumpraestatatrumcoloremigneadauctocandorcorporisseseostendit:cumcaloractiuusinsiccoopereturadalbedinem.Caputnonum.Quartaparticularisnostraoperatioest,utstabiliemuselementa:quodsulphurnostrumalbumdebeatfigicumargento,&rubeumcumauro.Hocqueeamobrem,quodcitramixtionemfermentinostramedicinanecSaturnum,necIouem,necMartem,necSolem,necUenerem,necLunam,necseipsumritetinctumproducat.Sedsifueritiuctumcorporisibianaturasimili,certenonquiescitusquequototumcorpusinsibi&fermentosimileconuertat.Namfit,utcoaptet&trasformetseinnaturam,colorem&saporemfermenti,sirecteponderafuerint&spirituum&fermentiadhibita:Quia,siquantitassulphurisuolatilisfueritmaiorcorpore,tuncligamentumsponsaliorumuertereturinspiritusfugam,nonfixi,(Etsulphuranonmedianteaqua,haudingrediunturcorpora:cumseaquatanquammedium&glutenfermenti&sulphurishabeat)Ordocommistionumtalissit,primo(utAuicennadocet)ordineturterra:quoniampenesfermentumsehabet.Secundo,aqua:quaeproximaterraeest.Tertio,aer:quodpropeaquamsit.Quarto,ignis:quipropinquusestaeri.UerumigniselixeiriadLunamnonestimmiscendustotus:quodperficiaturferetribuselementis.Solautemquatuorrotissiuecirculisutitur,Nuncaperi&claude,solue&liga,ablue&desicca,moxqueaureummalumauferes.Caputdecimum.Necessariohocartificiumpetitfieridisiunctionemelementorum:quiaaliasMercuriusminimedespondereturcorporibusmetallicis,cuiusproiectionemfacereartifexintendit,imonullomodoperfectealioquincoloreminderet,&spiritudiligeretcorpus.Ita,utsinontotumidquodimmittisElixeiri,sublimatumsit,aurum&argentumimperfectumefficit,hocestaereum:Quiasicorpusnonpraeparatumfuerit,ignemsustinerenequit,Quodsinondebitehoccalcinaueris,aquamaddideris,hocest,indurando&emolliendo,eritequidemSolautLuna,sedineptumadferendumextensionespermalleum.ErgocalxquaeElixeiriimmiscidebetinprimisadeoestsublimanda,utsitomninopura,simplex&quasiuiua.Cumautemtandemexsimilimedicinasitproiectioauspicanda,efficitocalcemdetalisiuesimilimateria,qualemefficeredesideras,hocest,infermentummitteaurum,ubiSolemfacereintendis.Ususestmultiplex&magnus:quoniam,quotiescunquesublimaueriscorpuscumcommistionesublimatispiritus,totieslucraberisinproiectionemillepartes:Namquantosaepiusalleuiatumauteuectumfueritcorpus,intantofiesfortunatior:quiapoterisidconsequi,utunumpondus,centumtransmutetpondera,&centummille,&milledecemmillia,&decemmillia,100000.Etmillemillia,centiesmillemillia:sicqueininfinitum.Caputundecimum.Oportettamennaturamnostrilapidisutperspectamhabeamus,&nunquamobliuiscamur,quantuminomnioperationedeprimaeiusnaturasecedereautuariaripossit:Alioquinprogressiooperisnihilautadmodumparumualeret.Cogitandumpropterea,illumresolutioneuergereinnaturamfrigidam&humidam,Cumautemabluituraccrescereinhumido&calido,Quodsifiatreductio,sicca&frigidapraeualetqualitas,Infixione,adponituripsiMercuriuscalidus&humidus&praeparatus,ultraillum,quamnaturaliterhabuitantesuamsolutionem,Nuncmeditareeodiligentiushuiuslapidisuariationes&reuersiones,quomodouidelicetinquouisoperedifferatapriorealio&reducatur,atquesentiesnonleuaminanemqueessespeculationem,Etmeminerisomnemmutationemfieri,inmelius,autinpeius,autinsibisimile.Quodsiaccideritindeterius,dolendum&damnumest:Insibisimile,artemtransformationisuerampercipimusesse,sednihillucriauferimus.Inmelius,iubilandum,laudandusdominusDeus,&maximasequeturcommoditas,ideoconuerteipsumlapidemdebonoinmelius.Caputduodecimum.Supraubidocuimusreductionem,&capiteoctauodiximusnostrosubiectolapidisphilosophicitresprimarioscoloresinconiunctioneinesse,utpotenigrorem,candorem,&ruborem,Nigroremetiampraecedere&sequicandoremcausamqeaddidimus&c.Proindesummostudiocauendum,neceleriuenationeuenerisprimocygnum,autipsiusnigrospedes,uelrubeumrostrumamputes:quoniamtincturaperiret.Quodsitalequiddammalocasutamenaccidisset,disceexhacnostraregulauitiumcorrigere,quaesichabet,Inhumatosubfimohocalbumuelrubeumpreternaturale,cumeiussucco,tamdiu,donecdecoquatur&conuertaturinnigrumliquorem,&hacuiatollesadustionem,&reuocabissiuerestaurabishumidumpriusamissum.Sicontingatuthocpharmacumilludcorpusaegrumsibinonadiungeret,statimdissoluendosubuenias,dissoluesuerofacilecumnimisexistatcalcinatum:Quiaeadecausacorporacremunturigne,quocitiussoluantur,Etsoluuntur,utmagismundentur&fundantur,acutabea,corporasuscipiantmelioremimpressionemautingressum,&facileimprimatmateriaefusionem:cumsolutionilaliudsit,nisiconuersiomateriaeinhumidum,perquamsulphurissalsedoaufertur.Ubierrorinfixionecommissussit,(quodexeointelliges,quandomedicinanontotapersistitinigni)succurrerepetendocongelationem,&permultiplicemnonfixaepartissolutionemsuperpartemfixam,donecinignisasperitateperstet,omninonihileidiscedendo.Quodsifusioni57resisteret,tunceuenisseexmalaincerationecertumest,redigeinmeliusoleo,hocestaere,immittendoguttasaerisdonecfluat,ceucerainignetemperato.Caputdecimumtertium.Omniaconsistuntsubdefinitotermino&debitadispositione,unicuiquereipondusmeraquecertastatutaest.Sic,utrumhuicmedicinaeexcelsaehocuelutialiisaDeocreatis&hominumnegotiis,inditumsit,arbitrorneminemdubitare:Nam,quantoresestsublimior,tantoplusperfectiordinisdesiderat:Cumuerahaecmateriasituehementermagna,preciosissimisqueuiribusconstet,herclebono,fideli&constantiphilosophoperquemperficiaturindiget,quisemperuerumordinemdebitumprogressum,uerumquepondusinomnibusoperationibuschymicisconsideret,iuxtarationemscilicetrectamiusteadaequationis.Itaquetantaindustriahacinreobseruabisponderaelementorum,utaquae&aerisproportio,sitsesquitertia,Terraeautem&aerissuperpartiensquinquesextas,&terraefermentumsittriplaproportionecumsulphurealbo:utpote,sifueritunumpondussulphurisalbi,triasintfermentipondera.Quantumautemaeris&aquaehabueris,tantumterraeminusquarta.ExemplicausaadLunam,Sitpondusduarumlibrarum&tribusquadrantibusterrae,uidelicetfermentatae,Aquaeduarumlibrarum,uniuslibraecumdimidiaaeris,&eritelixeirbonum.UerumtamencumSolsitmagiscalidusquamLuna,ipsumefficiendo,debetproportioaquae&aerisadterramessesesquialtera,&aerisadignemsitduplaproportio:quiapondusignisdebetmediumaeris&aquaetenere,necquicquamestauferendum,necaddendum:Quoniamsiplusiustoaquaessetcopiosa,ignisenergiadeleretur,Rursum,terreabundantiaignemquoquesuffocaret.Uerumutidocuimus,siriteobseruauerispondera,aeritaenutrietignem,ceuaquaterram:cumignis,uimaccipiatautuitamcomparet(utsicdicamus)exaere:Aer,exuirtuteaque:Aqua,aterra.Quocirca,figeaquaminterram,utaerfigaturinaquam,sedaquanonfigitursineterra,&terrapersefixaretinet&ligatsecumaliaelementa:Aquaautem,queesthumida&frigida,terramcircumdat,constringit&tenet:cumfrigidum&humidumsiccitatemconstringunt,Atquiuelutisiccitasgrauiterimpressionemrecipit,adeptauerofirmiterretinet,itaaquacitouariasformasadmittitdimittitque.Etaeraquamsuoconuexotenet,claramfacit&raram,tingens&figensterram;utsitidoneaadextendendum&fundendum.Ignisautemuniuersahecsubtilereddit,maturescere&rubescereefficit,aeremimmistumfirmitercohaererefacit,terrae&aquefrigiditatemconstringittamegregie,utinseinuicemfiantaequale,idemunum&sanumcorpus.Hacderediligentissimeobseruandasuntpondera,modi&fines,iuxtaconstitutioniscorporumsimiles,&dissimilesqualitates,utnonauaritiaetuaeuitio&festinationearborprouocetur,&cogaturabiectisgemmis,spoliatafructibus,nudata,quaealioquinprocliuaeratadproferendummalagranataexistere,Medeaetenimiracundafacileleditur,atquiiudicatuoluisseteuireslasonisamici&procieiusauttentareautomninoinpericulumdeducere:quocirca,ubiPeliamlassumexhaustumqueuiribusintuetur,fingitquidemseredacturamipsuminpristinamfloridamqueformam,intereatamenflammaignismedicinamimmoderatecoquit,sanguinemPeliaeextrahit,propriisquemanibusinterficit,tandemqueaufugitinsidensdraconibusteterrimis,tequedelusum&perturbatumrelinquens.Caputdecimumquartum.Notissimumest,corporasalubrioraeoesse,quomagishumidiradicalisinsecontineant,tuncqueillumspiritumautuitamfirmissimeretinere,Haecquehumiditasacquiritur,&acquisitateneturincorporibus,sihaecsintmunda,optimeconstituta,&ingenuinaproprietateconseruata,imoquantumfieripotestinillasimplicissima:Simplexillamunditiesuero,&consequitur&contineturnostrohuicseni,inhumatione&distillatione.Proinde,priusquaminfundamuscorporisanguinem,oportet,utidsitanteamundatum:alioquin,ubiexuperanteshumores,siueillamipsamintemperantiamnoneiecerimus,Quemadmodumpotuacceptoantecibumsumptum,uenterhumidusefficitur,intumescit(quodcibuspraecederedebeatpotum)nec(utdebebatautem)siccumdefaciliattrahit:itanostrumilludcorpusnonoptimeablutumexpurgatumque,certedifficiliustingitur,commiscetur&figitur:Itaquequarationecibandumpotuquerefocillandumbreuiternuncpercipies:cibapartestresLunaefinissimae,minutissimequelimataeautfoliatae,cumduplosuiMercuriialbi,haecquesimulfortitercontundesupraMarmorrubeum,autporphyritidem,pistillo,eousque,donecMercuriuspenitushancimbibat,sicqueinseresoluat,utuelutibutyrummollescat,tuncablueaceto&salecommunipraeparato,quousqueacetumabillamixturaegrediaturlympidum,posteasalemaquadulci&claraaufer,exsiccaapudignem:Deindeaddesulphurispraedictialbi,sublimati&congelatipartemunam,easimuloptimeincorporando,utfiantunumcorpus:quodinceracumunapartesuaepropriaeaquae,inceratumsublimapaulatim,paulatimqueignemsemperadaugendo,donecquicquidineofugitiuumfuerit,sublimetur,TandemubiiterumAlludelrefrigeratumfuerit,ea,quaeadlaterauasisfugerant,siueconnexaerant,excipe,&iterumcumtantundemipsiusaquaepropriae,pistillomisceegregie,illaquereducadfeces,iterum&rursumimbibitionem,assationem,&sublimationemrepetendo,quousquefiatutpasta,&protinusimbiberitduplamquantitatemaquaepropriae,fixumqueinignipermaneat,nihilqueplaneperipsum,autinipso,patiaturasesuoquecorporesublimari.Idquetamensicultimofieriuerissimumest:Namsulphurfixumcumsitcoagulans,naturalitercongelatsuumMercurium,ubipercipitseadiuuarifrequentirepetitionesublimationis.Cuiusreinobisexemplopotestesseterra&aqua:Quae,siadmistafueritaquae,perHerculemcomperimuseamexsiccare&imbiberesuaterreasiccitate,quodaqueumest,quaeterreasiccitasaquamincorporat,densioremefficit,sibiqueadsimilatincrassitie:Ideoquefit,quodomnesiccumanaturaadpetathumidum,&idsibiconiungatadeo,utposteasintcorpuscontinuum.Sicuidemusapertissimenaturamualde&ubiqueessesollicitam,adalliciendum,adattrahendum,sibiqueconiungendumalia,&insuiipsiusformammutandum.Hinceuenitsufficerelaborisnostriopifici,sinoueritextrinsecenaturamprudenterdisponere&natureaddere:Quiatumipsasufficienterlaboratintrinseceinsibisimile,utdisponatres.Haecueroomniaperturbanturfestinatione,&utcertamensura,itaquoquecertotemporeuoluntfieri.NoueruntomnesquotquotPhilosophisunt,simiasnoncatulireomnitempore,Quapropter,nullumpudeathacinresimiasimitari,imonaturamipsam,&meminisci,aliudessetempusconcipiendi,aliudimpregnandi,aliudparturiendi,aliudnutriendi,aliudadactionesanimalesducendi,uttandemcumlongotemporefoetusconsuescatoperari.Faceadecausacumsisincoepturusopusnostrum,beneutintelligas,quissitspiritusmundi,cuiusbeneficioquintamtuamessentiamcomponereintendis:Namisspiritus,necessariorequiritur,uelutimediumadomneopus,quodmirificos&excelsosdebetpraestareeffectus,eoquecognito,perueniesfrugaliteradfinem:sinon,nisisuccessionetemporisipsocooperanteoperatusfueris.Notandumque;(quodfermepraeterieram)cumitaaquafueritfixata,debere&illaimmiscericumunapartesuiaeris&sublimari,totiesqueesserepetendaomnia,donecfiganturdeorsum:Tuncsitperdiem&noctemignisfortis,alteradie&noctefortior,tertiisuigintiquatuorhorisfortissimus,ceuinliquefiendismetallisUulcaniuisexercetur,Sicqueeritfixioaeris,aquae&terrae.Caputdecimumquintum.Huiusmassaelucidissimae,quaminfundoreperies,recipedrachmam,contere,ultimoqueincera,iniiciendosuperipsamguttatimdesuoaerealboiamdicto(sitincrucibulo&leuiigneposita)donecsinealiquofumo,fundipossitsicuticera:quodpercipies,sisuperlaminamignitamseresoluat,&citissimefluatquemadmodumcera,nullumtamenfumumemittens(HaecestPhilosophorumcertissimaregula,quaexperiuntur,numfixataesinteorumspecies:utpote,sipersublimationesmundissimamterraepartemfixauerint,residuamnonfixatam,fixaeaddunt,donec&haecsimiliterfigatur,&hanclaminaeignitaesuperponunt,diligenterqueobseruant,utrumfluatabsquefumo,Sedsipercipiantmateriamdifficulterfundi,insuperaliquidfumiinsecontinere,tuncsublimationes,itautdocuimusordinerepetunt,quousquesatisfixataseseostendant.)TumadeptusesElixeirabsolutissimum,uereconuertens&efficiensomnecorpusdiminutum,ininfinitumSolem&Lunam.Ininfinitumdicimus,quoniamsiunahuiusparsfueritproiectasupramillepartesMercuriisale&acetoabluti,mutabiteasomnesinlunammeliorem,quamsitlunademinera.Eodemmodoutidelunadictumest,facit&Elixeiradaurum,nisiquodlocolimaturaeargenti,accipiendumaurumlimatum,&humiditatisMercuriialbi,aquarubea,&c.Caputdecimumsextum.Saepiusinantecedentibusfecimusmentionemproiectionisperfectissiminostrilapidissupracorporapura,&c.Quareputamusrectenosfacere,simodumproiiciendinonreseruauerimus,utcompletamhabeasartem,uerumcumgrauissimusfuturusforetlabor,siquismillemilliumpartesconareturquasisemelunoquemomentofundere,inhuncmodumarbitramurfusionemcommodioremfieriposse.AccipeinnomineDominicentumpartesMercuriisale&acetoabluti,quasimponeinuasfusionisaurifabrorum,quodconsueuereadpellarecrucibulum,hoclocandoinigne,&cumargentumuiuumferuereincipiat(idcognoscendumexfumo,quememittetdumincaluerit)unampartemtuiElixeirissuprahocferuidumargentum,mitte,tuncqueidtotumfietmedicinauna&bona.Deindeiterumproiiceistiuscongelataemedicinaepartemunam,supraalias&nouascentumpartesMercuriisale&acetomundati,&inignicalefacti,fietquedenuomedicinaperfectissima.Cuiusunaparsultimaemedicinaecongelatae,supercentumpartesMercuriiabluti&calefacti(utdictumest)proiecta,conuertetomnesinaurumuelargentum,excedensomniaiudicia.IbinuncaudisquomodolateatRosariusnosterphilosophicus,ferensrosasodoriferas,albas&rubeas,quiextractusmagnolaboreexabdytis&spinosisspeluncis,uisceribusqueterraeest.Entibinuncdeastresadiisadconuiuiuminuitatas,quarumalterapotensestargenti,aliaauri,tertiamedicinae,hocestsanitatis,Quamprudens&simplextertiampraecaeterisprudentiaselegerat,Parisinquamillepastorbonus,quiUenerisdona,idestcorpusoptimeproportionatumpraesummisdeliciisdiuitiisquereliquis(quamuis&neccaeterafueritaspernatus)mallebathabere.HabethocnostrumElixeirpraetercommutandimetallauirtutemadmirandam,sanareparalysim,morpheam,elephantiasim,&conseruaresanitatem,Melancholiampraeternaturalemexpellere,uenenumeiicere,sanguinemmundare,arteriashumectare,quartanam,hydropem&podagramcurare,cuicertemedicinaeomnesmundidiuitiaenequeuntcomparari.Laus,honos&gloriainseculorumseculisDominoomnipotentiDeonostro,quiparuulislargiturdiuitias&sapientiam,perunicumredemptoremnostrumIesumChristum.RosariiFinis.Basileae,PerGabrielemRingysen,Anno